Россия

借自俄語 Росси́я (Rossíja)。

俄羅斯（國家名，位於亞洲和東歐；首都： 莫斯科）

российский — российскяй, Россиянь

俄羅斯的 [俄語] — 俄羅斯的、俄羅斯的

(..) марнек территориясна (кода Финляндиясь, Эстониясь, Латвиясь) или синь оцю пялькссна (Польшась) тиевсть оцязоронь Россиять моданзон эзда.
(..) marńek ťerŕitoŕijasna (koda Finľanďijaś, Estońijaś, Latvijaś) iľi śiń oću päľkssna (Poľšaś) ťijevsť oćazoroń Rosśijať modanzon ezda.
（請為本使用例添加中文翻譯）

N. N. BARANSKIJ (1934) SSSR-ť GEOGRAFIJAC // VAŚENĆe PÄLKSS [蘇聯地理 // 第一部分]

«Минь // ванфттама // Эсь Россияньконь // фкакс: // Сяс мес минь // Россияттама! // И аф кармай лиякс!»
«Miń // vanfttama // Eś Rosśijańkoń // fkaks: // Śas mes miń // Rosśijattama ! // I af karmaj ľijaks!»
我们平等地保护我们的俄罗斯(？)因为我们是俄罗斯人！而且不会做别国人！

Владимир Нестеров, Минь—Россияттама!


ведь

來自原始烏拉爾語 *wete。

Иоанн кстиндась ведьса, а тинь курок ульхтяда кстиндаф Иняру Ваймопожфса.

約翰用水施洗，但是，從現在開始幾天後，你們將接受聖靈的洗禮。

Ioann ksťindaś veďsa , a ťiń kurok uľhťada ksťindaf Ińaru Vajmopožfsa.

Стирсь моли эшии веденкса.

女孩去了井边後舀[一些]水。

Оплодотворениясь тиендеви аньцек веца [sic? ведьса] сяс, мес живчикне алонь клеткатненди молевихть аньцек ведьга.
Oplodotvoŕeńijaś ťijenďevi ańćek veca [sic? veďsa ] śas, mes živčikńe aloń kľetkatńenďi moľevihť ańćek veďga .
（請為本使用例添加中文翻譯）

B. V. Vśesvätskij, Botańika: SŔEDŃAJ ŠKOLANĎI TONAFŃEMA KŃIGA, 1933

(..) конац аралай видьме ведьта.

(..) 其保护者的种子出水(？)


кал

來自原始烏拉爾語 *kala。

ка/л, -лхт — рыба

魚 [複數詞尾] — 魚 [俄語]

Аряда калонь кунда́ма!


панда

與埃爾齊亞語 пандо (pando)同源。

Мон кельгса морять (вирть, панттнень)


сон

與包括埃爾齊亞語 сон (son)、北薩米語 son、芬蘭語 hän、漢特語組、曼西語組、匈牙利語 ő等同源。

тейст Сон эвондакшнесь нильгемонь шинь кувалма крёз лангса муцендамдонза меле. Иисус ламоксть верондафтозь няфтезе – Сон меки шиса: синь Сонь няезь и Сон азондсь тейст Шкаень Оцязорксшить колга.

他（受害之後）用許多的憑據，將自己活活的顯給使徒看，四十天之久向他們顯現、講說神國的事。

ťejst Son evondakšńeś ńiľgemoń šiń kuvalma kŕoz langsa mućendamdonza meľe. Ijisus lamoksť verondaftoź ńafťeźe – Son meki šisa: śiń Soń ńajeź i Son azondś ťejst Škajeń Oćazorksšiť kolga.


тиф

形態上為тиемс (ťijems, “做”) + -ф (-f, “[分詞]”)。

Ноляйхть калхт и эсь тиф пруду.


орган

明顯源自俄語 орга́н (orgán)。源頭來自古希臘語 ὄργανον (órganon)。

Пищеварительнай системась — Пищеварительная система — Органонь группа (..)

消化系統 — 消化系統 [俄語] — 一組器官 (..)

Piščevaŕiťeľnaj śisťemaś — Piščevaŕiťeľnaja śisťema — Organoń gruppa (..)


акша

可能源自突厥語族語言，對比巴什基爾語 аҡса (aqsa, “錢”)。

рубль — акша, цалковай, рубль

盧布 [俄語] — 盧布，盧布，盧布


вете

源自原始烏拉爾語 *witte。

ветешка, колмошка


колма

源自原始芬蘭-烏戈爾語 *kolme。與埃爾齊亞語 колмо (kolmo)同源。

ветешка, колмошка


курга

與埃爾齊亞語 курго (kurgo)同源。

аш пильгонза, аш кяденза, а кургоц ули (кяскавсь)

[謎語] 沒有手腳，但有嘴（袋子）

aš piľgonza, aš käďenza, a kurgoc uľi (käskavś)


лувомс

源自原始烏拉爾語 *luke-。

Луфт!

насчитать — лувомс, -сь

исчислить — лувомс

計算 [俄語] — 計算

обвинить — азомс/лувомс муворукс

責怪 [俄語] — 責怪


кяль

源自原始烏拉爾語 *käle。與芬蘭語 kieli, 愛沙尼亞語 keel, 北薩米語 giella等同源。

Кялец юмась.

Кяльцень нильсак

你會吞掉你的舌頭（食物令人垂涎）

Käľćeń ńiľsak


морамс

源自мора (mora, “歌曲，曲調”)。

Морамс — морак — морада

唱 — 你唱！ — 你們唱！

трубить — морамс трубаса

吹小號（比喻義：鼓吹） [俄語] — 吹小號

исполнить — 2. морамс, налхкомс (выступить публично)

表演 [俄語] — 2. （在公眾面前）表演 [俄語])

ispolńiť — 2. morams , nalhkoms (vistupiť pubľično)

напеть — 1. морамс, лятфтамс мороть кайгоманц (спеть, напомнить мотив)

哼唱 [俄語] — 1. 哼唱（哼出曲子旋律） [俄語]

napeť — 1. morams , ľatftams moroť kajgomanc (speť, napomńiť moťiv)

щебетать — чильнямс, морамс

嘰喳叫 [俄語] — 嘰喳叫

воспеть — морамс, шнамс

歌頌 [俄語] — 歌頌


няемс

參見няфтемс (ńafťems)。

Тинь няесть (тон няить)?

Мон няедязь роснень потмоста и куледязь, кода корхтаде
Mon ńajeďaź rosńeń potmosta i kuľeďaź, koda korhtaďe
（請為本使用例添加中文翻譯）


ош

參見埃爾齊亞語 ош (oš)。

ошень


пелемс

源自原始烏拉爾語 *pele-。與芬蘭語 pelätä, 北薩米語 ballat, 匈牙利語 fél等同源。
Veršinin 不確定是否源自пяль (päľ, “半，邊”)。

Нолась пели сталмода, кода калмода


симомс

Симдемс тинь (тонь) чайда? Мяльвельде сима́н.

我給你們（你）準備點茶怎樣？謝謝你（我樂意喝）。

Śimďems ťiń (toń) čajda? Mäľveľďe śimán .

Кода симомс надо́биять?


пря

源自原始芬蘭-烏戈爾語 *perä。與埃爾齊亞語 пря (pŕa), 芬蘭語 perä, 茲梁科米語 бӧр (bör), 烏得穆爾特語 бер (ber), 漢特語組, 曼西語組等同源。

Антеннась — Унжатнень, ракообразнайхне пряса потмоёжень маряма оргатт.

Anťennaś — Unžatńeń, rakoobraznajhńe pŕasa potmojožeń maŕama orgatt.


пильге

[謎語] 沒有腿，沒有手，但是有嘴（袋子）

aš piľgonza , aš käďenza, a kurgoc uľi (käskavś)

Монь сяряди [sic? сярядихть] пильгоне


самс

與埃爾齊亞語 самс (sams)同源。

Врачсь (пчкафтысь) сай

Сак ширезон (ширезонк)


сельме

源自原始烏拉爾語 *śilmä。與芬蘭語 silmä、匈牙利語 szem等同源。

Кяжи валсь – сельмос салсь

тетькомс сельмот

сельмонь каяма

Сельме ведьняса // Пяшкодсть сельмоне.
Śeľme veďńasa // Päškodsť śeľmońe .
（請為本使用例添加中文翻譯）

Безбородов М. И. Сочиненият 1-це томсь (1939), page 102

Монь сярядихть сельмоне

Сложнай сельмось — Сложный глаз — Ламоц насекомайхнень специальнай – эсь лацонь сельмосна (..)

複眼 — 複眼 [俄語] — 大部分昆蟲的一種獨特的眼睛 (..)

Složnaj śeľmoś — Složnij glaz — Lamoc naśekomajhńeń spećiaľnaj – eś lacoń śeľmosna (..)


пиле

源自原始芬蘭-烏戈爾語 *peljä (“耳”)。與埃爾齊亞語 пиле (piľe)同源。
其他同源詞
* 烏戈爾語族
** 漢特語組
** 曼西語組
** 匈牙利語 fül
* 彼爾姆語族
** 茲梁科米語 пель (peľ)
** 烏得穆爾特語 пель (peľ)
* 馬里語
** 馬里語支
** 西馬里語 пӹлӹш (pÿlÿš)
* 薩米語
** 北薩米語 beallji
** 基爾丁薩米語 пе̄лльй (piell’j)

Вдруг пилезонза прась авань кяжи вайгяль (..)

突然他聽見一個憤怒的女性聲音 (..)

Vdrug piľezonza praś avań käži vajgäľ (..)

Потма пилесь — Внутренне ухо — Кулемань органть основной пяльксоц.

內耳 — 內耳 [俄語] — 聽覺器官的主要部分。

Potma piľeś — Vnutŕenńe uho — Kuľemań organť osnovnoj päľksoc.


содамс

знать — содамс

知道 [俄語] — 知道

ворожить — воражендамс, содамс

算命 [俄語] — 算命

опознать — содамс, шарьхкодемс

認得 [俄語] — 認得

отгадать — содамс

解決 [俄語] — 解決

отличить — шарьхкодемс, содамс, няемс аф фкя лацокс

區分 [俄語] — 區分

otľičiť — šaŕhkoďems, sodams , ńajems af fkä lacoks

постичь — сатомс, содамс, шарьхкодемс

實現 [俄語] — 實現

чувствовать — марямс, шарьхкодемс, содамс (понимать, осознавать)

感到，認識到 [俄語] — 理解，認識到（理解，認識到 [俄語]）

čuvstvovať — maŕams, šaŕhkoďems, sodams (pońimať, osoznavať)


фкя

源自原始烏拉爾語 *ükte。與埃爾齊亞語 вейке (vejke), 呂勒薩米語 akta, 斯科爾特薩米語 õhtt, 北薩米語 okta, 芬蘭語 yksi, 愛沙尼亞語 üks等同源。

Тинь фкя-фкянь содатада?


сельмоваржафкс

源自сельме (śeľme) + -о- (-o-) + варжафкс (varžafks)。源自варжаф (varžaf, “experienced”) + -кс (-ks, “[名詞後綴]”)。源自варжамс (varžams, “經歷”) + -ф (-f, “[分詞]”)。

сельмованф, сельмоваржафкс (взгляд)


сяс мес

仿譯自俄語 потому что (potomu što)。

Минь кяшеме шуфттнень эшксс, сяс мес тусь пизем

我們躲在樹下，因為開始下雨了。

Miń käšeme šufttńeń eškss, śas mes tuś piźem


мора

原型類似擬聲詞茲梁科米語 муравны (muravny, “咕噥；風吹聲”)，對照東馬里語 муро (muro, “歌”)。

песня — мора

мелодия — мора, моронь вайгяль

旋律 [俄語] — 旋律


ава

Feoktistov 認為來自一突厥語族語言。Veršinin 認為借詞的觀點沒有依據，應該是從兒童語言發展而來；參見東馬里語 ава (ava)、西馬里語 ӓвӓ (ävä)、方言東馬里語 аппа! (appa!, 表示嬰兒笑的感嘆詞)、凍原涅涅茨語 [需要文字] (āppa, “媽媽[兒童語言]”)。對比無關語言的類似詞彙：塞爾庫普語、巴斯克語 ama、尼夫赫語 ымык (əmək)，以及科里亞克語 [需要文字] (ŋaw'gyjnik, “雌性[動物]”)中的[需要文字] (-aw'-)。

дама — ава

女士 [俄語] — 女士

самка — ава

雌性 [俄語] — 雌性

женщина — ава

女人 [俄語] — 女人

vaimo — ава

妻子 [芬蘭語] — 妻子

мама — ава/авай

媽媽 [俄語] — 媽媽


аш

мес аш?

монь аш пингозе

Комнатать кучкаса, стулть лангса озада ащезь, мон ванондонь перьфпяльге страннай чувстваса: мезе-бди тяса тейне ульсь содаф. Улень мон, штоли, тяса мзярда-бди? Аш, ашелень. И сембе сяка мон содаса тя комнатать, мон сонь няине онцтон, кодама-бди страшнай, ёжефтома онцтон.
Komnatať kučkasa, stulť langsa ozada aščeź, mon vanondoń peŕfpäľge strannaj čuvstvasa: meźe-bďi ťasa ťejńe uľś sodaf. Uľeń mon, štoľi, ťasa mźarda-bďi? Aš, ašeľeń . I śembe śaka mon sodasa ťa komnatať, mon soń ńajińe oncton, kodama-bďi strašnaj, jožeftoma oncton.
坐在房間中間的椅子上，我環顧四周，產生了一種奇怪的想法：我似乎對這地方有種熟悉的感覺。我以前來過嗎？明明沒有。雖然我並不認得，但我在夢裡，在一場癲狂的夢裡見過它。

Альманах мокшанской художественной литературы, 1952


веле

UEW 認為源自原始芬蘭-烏戈爾語 [芬蘭-伏爾加語支] *wilwä (“群；大批”)。

село — веле

村莊 [俄語] — 村莊

селение — веле

居民點 [俄語] — 居民點


келу

源自原始烏拉爾語 *kojwa。與埃爾齊亞語 килей (kiľej)同源。後者的 -lej 為次重音。

келу, -фт


кие

源自原始烏拉爾語 *ke。與埃爾齊亞語 ки (ki)、芬蘭語 ken、愛沙尼亞語 kes、北薩米語 gii、馬里語支、茲梁科米語 кин (kin)、烏得穆爾特語 кин (kin)、匈牙利語 ki等同源。

кто-либо — кие-кие, кивок

任何人 [俄語] — 任何人

кинди-кинди


куд

源自原始烏拉爾語 *kota。有人猜測借自原始印歐語 *koth₁o-，若如此則與波斯語 کد (kad)同源。語音及語義上的相似也見於其他語系：滿-通古斯語系的鄂溫克語 котон (koton)、達羅毗荼語系的泰米爾語 குடி (kuṭi)、阿伊努語 コッ (kot, “工地；地方”)。

кудсонзоледе
kudsonzoľeďe
你們在他的房子裡

кудсонзоль
kudsonzoľ
他在家
(字面意思是「他在他的房子裡」)

Аннотация (..) учебного плана (..) 020208.65 «Биохимия» (PDF) [Outline of the curriculum [for the program] "Biochemistry"]

кудсонзотама


мон

源自原始莫爾多瓦語 *mon，源自原始烏拉爾語 *minä。與埃爾齊亞語 мон (mon)、北薩米語 mon等同源。

монцень — свой

我自己的 — （我）自己的 [俄語]


руз

русский — 2. сущ. руз

俄羅斯人 [俄語] — 2. 名詞 [俄語] 俄羅斯人

Тинь корхтада (тон корхтат) рузкс, английскяй кяльса, немецокс, французкс?

你們（你）會說俄語、英語、德語、法語嗎？

Ťiń korhtada (ton korhtat) ruzks , angľijskäj käľsa, ńemecoks, francuzks?


эльде

繼承自原始芬蘭-烏戈爾語 [原文為芬蘭-伏爾加語] *ältᴈ。和埃爾齊亞語 эльде (eľďe)、北薩米語 áldu 同源。

/jælʲdʲæ ~ ælʲdʲæ/

кобылица — эльде(ня)

小母馬［俄語］ — 小母馬（字面意思：母馬 + 指小後綴）

Пскинца сярядемань туфталхне эряйхть эльдень лишнай и жирнай лофцта симондемать эзда, эльтть аф цебярь кормада аннеманц эзда, а станя-жа эльтти макссеви корматнень сразу полафтомаснон эзда и вашенятнень синьцень простудиндавомаснон эзда.
Pskinca śaŕaďemań tuftalhńe eŕajhť eľďeń ľišnaj i žirnaj lofcta śimonďemať ezda, eľtť af ćebäŕ kormada anńemanc ezda, a stańa-ža eľtťi maksśevi kormatńeń srazu polaftomasnon ezda i vašeńatńeń śińćeń prostuďindavomasnon ezda.
（請為本使用例添加中文翻譯）

И. С. Варламов (1933) Колхознай конюхонь справочник [Kolkhoz stableman's handbook], Моску: Сельхозгиз

(..) а эльдть вашенц мархта путнесазь карду.
(..) a eľdť vašenc marhta putńesaź kardu.
（請為本使用例添加中文翻譯）

А. А. ОРЛОВ (1934) ВЕЛЕНЬ ХОЗЯЙСТВАНЬ ЖУВАТАТНЕНЬ УРМАСНОН ИНГЕЛДАМАСНА И ПЧКАФТОМАСНА, Моску: Сельхозгизсь


местоимения

借自俄語 местоиме́ние (mestoiménije, “代詞”)。

Личные местоимения — Личнай местоимениятне

人稱代詞［俄語］ — 人稱代詞

Ľičnije mestojimeńija — Ľičnaj mestojimeńijatńe


цёра

цёран; цёрат; цёра

我是個年輕小夥；你是個年輕小夥；他是個年輕小夥


ши

源自原始烏拉爾語 *keččä。

солнце — ши

太陽 [俄語] — 太陽

дневной свет — шивалда

日光 [俄語] — 日光


инь

SKES 認為與莫克沙語 ине (ińe, “大”) 有關，繼承自原始烏拉爾語 *enä (“大”)，與芬蘭語 enin (“最大”)、愛沙尼亞語 enam (“更多”)、立窩尼亞語 jennõ (“許多”) 同源。
或可能借自一突厥語族語言，對比韃靼語 ин (in)。Veršinin 留意到其與東馬里語 эн (en)的相似之處，而該詞常被認為借自突厥語族。

сембода

和形容詞搭配使用，組成最高級

和形容詞搭配使用，組成最高級

инь сире