çinko

tombala oyununda kartın bir veya iki sırasını ilk olarak dolduran kişinin kazandığını bildiren ve açıkça söylenen söz


bebek

Osmanlı Türkçesi ببك (bebek). Başkurtça бәпәй (bäpäy) ile eş asıllı, Kırım Tatarca bebey ile eş asıllı, Kazakça бөбек (böbek) ile eş asıllı, Tatarca бәбәй (bäbäy) ile eş asıllı, Türkmence bäbek ile eş asıllı, Uygurca بوۋاق (bowaq) ile eş asıllı, v.s.


merhaba

Osmanlı Türkçesiمرحبا, Arapçaمَرْحَبَا (marḥabā).

selam

Günaydın veya hoş geldiniz anlamlarında bir esenleşme veya selamlaşma sözü


ayı

ayının kırk türküsü var, kırkı da ahlat üstüne

ayıyı fırına atmışlar, yavrusunu ayağının altına almış

kaba saba olan insanlar için kullanılan bir seslenme sözü


kız

Osmanlı Türkçesi قیز sözcüğünden devralındı, Eski Türkçe 𐰶𐰃𐰕 (q̊²iz) sözcüğünden devralındı.

dişi cinsten birine daha yaşlı biri tarafından kullanılan seslenme sözü.


oğul

yaşlı kimselerin genç erkeklere söylediği bir seslenme sözü

Bu su onu da devirir oğul!


hıyar

Buraya araba park edilir mi, hıyar?!?


a

acıma, hatırlama, kızma, sevinme, şaşma, üzülme v.s. duyguları güçlendiren, cümlenin başında veya sonunda kullanılan söz

"A, ne güzel! A, sen burada mıydın?"

adlardan ya da kişiyi gösteren sözcükten önce kullanılarak seslenme bildirir

geniş zaman kipinden sonra gelerek anlama belirsizlik, olasılık anlamı katan söz

"Olur a! Ağası belki sılaya gitmiştir, yerine tabanı yarık biri gelmiştir, ona da mektubu emniyet edememiştir."

ikinci kişi çekimli eylemlerin sonuna gelir ve sözcüğe bitişik yazılır


abu

Abu, neler oluyormuş!


acayip

Osmanlı Türkçesiعجائب (acâib), Arapçaعَجَائِب (ʿacāʾib)

Öyle dedi ha? Acayip!


dede

yaşlı erkeklere söylenen bir seslenme sözü


ölüm

Gelin girmedik ev olur, ölüm girmedik ev olmaz

ölmesi istenen canlı için kullanılan söz

Zâlimlere ölüm


ayol

özellikle kadınlar tarafından samimi olunan kimselere seslenirken kullanılan bir söz.

Kimi olacak ayol, Semiha'yı gördüm.

Ayol sen de bir alemsin


selamünaleyküm

Osmanlı Türkçesi سلام علیكم (selâmün aleyküm), Arapça السَّلَامُ عَلَيْكُمْ (es-selāmü ʿaleyküm).

İslâm dünyasında selâmlaşma hitabının Türkçeleşmiş şekli


tu

"Tu, böyle mi olacaktı!"


ja

Bir başarı sonucu duyulan heyecanı belirtmek için kullanılır.

Jaaa! Wir haben gewonnen!"


hoş geldiniz

Osmanlı Türkçesi خوش گلدڭز (hoş geldin + -iz).

Gelen kişilerin gelmesinden hoşluk duyulduğunu, yani o kişilerin istendiğini anlatır kişileri karşılamak için kullanılan selamlama ünlemi.

Ülkemize hoş geldiniz! Umarız burada güzel vakit geçirirsiniz.


hoş geldin

Ülkeme hoş geldin! Umarım burada güzel vakit geçirirsin.


ah

sesin tonuna göre pişmanlık, öfke, özlem, beğenme, sevgi vb. duygular anlatan söz

Ah, ne güzeldi o Direklerarası'ndaki ramazan ve donanma geceleri.

Ah başım


ay

birdenbire duyulan acı, ağrı, şaşırma, korku ya da sevinç gibi duyguları anlatan söz


ay

ay balam

ay kişi


az

"Ay qız" sözünden gelir. Hanımlara atfen bazen şakalaşma, alay veya aşağılama kastıyla yapılan hitap şeklidir. Hanımlar kendi arasında konuşurken veya erkek karısıyla konuşurken bu sözü kullanabilmektedir ama yabancı bir erkek kadına az diye hitap ederse bu kaba bir sözmüş gibi anlaşılmaktadır. Kullanımının hangi durumda şakalaşma, hangi durumda alay olduğu noktasında Türkçedeki lan sözcüğüyle kıyaslanabilir. Bir erkek yakın arkadaşına lan diye hitap edebilirken, yabancı biri söylediğinde bu kaba anlaşılmaktadır.

Az, necəsən?


ilahi

"Bu ne hâl, ne tuhaf, çok tuhaf" gibi şaşma, sitem bildiren bir söz


insaf

Rüşvet kapıdan girince insaf bacadan çıkar

İnsaf! Oraya yarım saatte gidilir mi


kamera

çekime başlanırken, yönetmenin alıcıyı çalıştırmaları için verdiği buyruk


laf

"Öyle şey olamaz, bu sözün hiçbir değeri yok" anlamlarında hafifseme yollu kullanılan bir söz

Şunu yapacakmış, bunu yapacakmış, laf


xäyerle irtä

hayırlı sabahlar, iyi sabahlar, günaydın


ulan

Nefret, öfke ifade eden bir hitap şekli.


alarga

"Açıktan geç, yaklaşma" anlamında bir seslenme sözü


destur

Farsça, Zerdüşt dininin ruhani başkanına verilen isimden gelmektedir.

izin verin, müsaade edin, savulun, yol verin!

Destur! Şeyh Efendi geliyor!

Karanlık, ıssız yerlere pis veya atık su dökerken cin çarpmasın diye yüksek sesle söylenen bir söz.

Destur! Destur!

Tarikat geleneğinde bir işe başlanırken söylenen bir söz

Zor bir işe girişilirken evliyanın ruhaniyetinden güç almak için de ‘Destur!’, ‘Destur, ya pir!’ veya ‘Destur, ya Ali!’ denir.


ağababa

Eski Türklerde ve Rumeli Kayılar Türkçesinde ağa, abi demektir. Ağababa ise ilk erkek evlada verilen isimdir. Bu kişiye kardeşleri ağababa der. Baba gibi saygı gösterir. Onun dediklerine itiraz edemezler. Bu yöntemle ailenin ilk erkek evladı, ikinci aile reisi yani babası gibi ailede yetiştirilir ve öyle kabul edilir. O kardeşlerine verilecek taksim edilecek şeyleri alır ve o yetkili olarak kardeşlerine taksim eder

sanı "ağa" olan babaya çocuğunun sesleniş sözü.


amca

yaşlı erkeklere saygı için kullanılan bir seslenme sözü


çabuk

Acele et, oyalanma anlamlarında bir seslenme sözü


çer çöp

bazı çocuk oyunlarında "dikkat" anlamında kullanılan bir uyarma sözü


garip

Garip itin kuyruğu bacağı arasında gerek

Sen bir garip Çingenesin, telli zurna nene gerek

Sen Garip bir mutantsın çılgınlığaa lüzum yok

şaşılacak bir şey karşısında söylenen söz

Demek Bekir böyle utangaç bir çocukmuş. Garip


tünaydın

Öğleden sonra, akşamdan önce kullanılan bir selamlama ünlemi.

Akşamdan sonra söylenen selam sözü [TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı (1945)]


hadi

Osmanlı Türkçesi هایده (hayde) sözcüğünden devralındı.


manyak

Fransızca maniaque sözcüğünden nakledildi, Geç Latincemaniacus sözcüğünden, Eski Yunanca μανιακός (maniakós) sözcüğünden(μᾰνῐ́ᾱ (maníā) sözcüğünün ön ad biçimi).

Aptal, çılgın, dengesiz, deli anlamlarında bir seslenme sözü.

Daha çok kır, hadi manyak daha çok kır!..


man

(başlıca Kuzey Amerika'da) karşıdaki kişinin cinsiyetine bakılmaksızın şaşırma, hayranlık, sevinç gibi duyguları vurgulamak amacıyla kullanılır

wow, like cosmic, man


tamam

Osmanlı Türkçesi تمام, Arapça تَمَامْ (temām).

beğenilmeyen bir iş veya teklif karşısında söylenen söz

Tamam, başka işimiz kalmadı da şimdi onunla mı uğraşacağız!


tuhaf

Tuhaf! Her yerde olduğunun aksine, burada şehirden uzaklaştıkça binaların güzelliği artıyor.


ufaklık

çocuklar için kullanılan bir seslenme sözü


zor

Osmanlı Türkçesi زور sözcüğünden devralındı, Farsça زور (zor) sözcüğünden.

Parayı zaptetmek deliyi zaptetmekten zor

Zor kapıdan girerse, şeriat bacadan çıkar


abbağ

Abbağ


ahbap

Osmanlı Türkçesi, احباب (ahbâb), Arapçaأَحْبَاب (ʾaḥbāb)

samimiyet, içtenlik bildiren bir seslenme sözü

Baksana ahbap


allahaısmarladık

Gidenlerin kalanlara söylediği bir iyi dilek sözü, hoşça kal, Allah'a emanet ol.


bravo

"aferin, yaşa" anlamlarında beğeni bildiren bir söz


dehşet

Olağanüstü şeyler karşısında şaşma anlatan bir söz

Dehşet, bu ne güzellik


ne

anlaşılmayan bir sözü tekrarlatmak veya karşısındakinin ne düşündüğünü sormak için söylenir


pezevenk

TDK Güncel Türkçe Sözlüğe göre Ermenice, ancak TDK Tarama Sözlüğünün gidi maddesindeki 18.-19. yüzyıl tarihli Burhanda şu açıklama vardır: Pejvend Kapu tırkazına denir... ve ol şahsa denir ki kapu tırkazı gibi kendisi kapu ensesini bekleyüp zevcesi olacak yadigâr içeride bigâne ile kapanıp zevk ü safasına meşgul ola. Pezevenk ve kurumsak ve deyyus ve gidi tabir olunur. Bu açıklamaya göre sözcük Farsça pejvend kelimesinin deforme olmuş şekli olabilir. Ayrıca bkz Farsça پژوند, ﭙازنک ve Osmanlıca پزونك

gizli ve yasal olmayan cinsel ilişki öncesinde aracılık eden anlamında kullanılan sövgü sözü


evlat

yaşlı kimselerin çocukları yaşındakilere kullandıkları bir seslenme sözü

Evladım, sakın kimseciklere borç etme


e

sonuç niteliğinde bulunan cümlenin başına getirildiğinde "öyle ise", "öyle olunca", "mademki öyle" sözleri gibi şart niteliğinde olan bir cümle yerini tutar

(e:) başına getirildiği cümledeki kavrama göre çeşitli tonlar alarak birtakım duygular anlatır

(soru vurgusuyla) şaşma ve merak anlatır


imdat

yetişin, kurtarın anlamlarında seslenme sözü


isabet

çok güzel, iyi oldu anlamlarında kullanılan bir seslenme sözü


kâfi

Osmanlı Türkçesi كافى, Arapça كَافِي (kāfī).

Yeter, yetişir, artık istemez anlamlarında bir seslenme sözü

Artık kâfi, yeter, illallah!


müjde

Sevindirici haber verileceği zaman söylenen bir söz


müthiş

"Ne acayip şey" anlamında kullanılan bir söz


kâfir

Osmanlı Türkçesi كافر (ota), o da Arapça كَافِر (kāfir)

Sevilen birine takılmak için kullanılan söz.


abe

(Rumeli ağzı) seslenmek ve dikkati çekmek için özellikle Rumeli'de kullanılan bir söz


shit

(Ana Hint-Avrupa dili): *sḱeyd-, *skeyd- → (Proto-Cermence): *skīta-, *skītaz → (Eski İngilizce): scite

(Proto-Cermence): *skītaną → (Eski İngilizce): scītan → (Orta İngilizce): shiten


çüş

Yürüyen eşeği durdurmak için söylenen söz

Yakışıksız bir davranış karşısında söylenen kaba bir söz


ağabey

saygı ve sevgi göstermek üzere yaşça büyük olan erkeklere söylenen bir seslenme sözü

Geçmiş olsun ağabey, ne oldu sana böyle?


yeğen

yaşlı kimselerin yaşı küçük olanlar için kullandığı seslenme sözü

Yeğenim, hele bir bak!


estağfurullah

Arapça أَسْتَغْفِرُ الله (ʾestaġfiru el-lāh)

Teşekkür edilen veya övülen bir kimsenin söylediği bir incelik ve alçak gönüllülük sözü

Kendini yeren bir kimseye söylenilen bir incelik ve alçak gönüllülük sözü


mea culpa

birisinin hatasını kabul ettiğini belirtir

-"Well, whose fault was that?" -"Mea culpa!", Frank said.

-"Tamam, kimin hatasıydı?" Frank: -"Benim hatam!" dedi.


voyn

(Fethiye, Muğla, Antalya ağzı) "hey", "efendim" anlamında ve cümlenin sonunda kullanılan bir sevgi-saygı ifadesi


aptal

[ɑp.t̟ʰɑɫ̟̊]

Aptal ata binerse bey oldum sanır, şalgam aşa girerse yağ oldum sanır

küçümseme ve azarlama bildiren bir seslenme sözü

Aptal! Senin yerini açıkça söyledim ben.

Aptallar! Bu sınıfın hâli ne?! Böyle mi hoca beklenir??


hop

Hop, gelen var


there

(Ana Hint-Avrupa dili): *tar- → (Proto-Cermence): *þar → (Eski İngilizce): þēr, þǣr, þār → (Orta İngilizce): there, ther, thare, thar, thore

birinin dikkatini çekmek için kullanılır; hey, kimse yok mu vs.

insanların dikkatini bir şeye çekmek için kullanılır; bak, işte vs.

birini rahatlatmak, teskin etmek için kullanılır


what

What, have his daughters brought him to this pass?


yo

Yapmam, istemem, kabul etmem anlamında itiraz sözü


pes

yenilgiyi kabul ettiğini belirtmek için veya birinin şaşkınlık veren davranışlarına karşılık olarak kullanılan bir söz


fuck

Bilinmiyor, fakat muhtemelen İskandinav dillerinden Orta İngilizce'ye *fucken, *fukken şeklinde geçmiş. İsveççe fokka (itmek), fock (penis), Orta Hollandaca fokken (üremek).

tek başına veya diğer sözcüklerle beraber, isim veya fiil şeklinde, rahatsızlık, kızgınlık, küçümseme vb. belirtmek amacıyla kullanılır.


pas

passaan

oyunlarda o elde oyuna katılmayacağını belirten söz

bazı iskambil oyunlarında sırası kendisine gelen oyuncunun oyuna o elde katılmayacağını belirten bir söz


nerede

/ˈnɛ.ɾɛ.d̪ɛ/

Arabayı o mu tamir edecekmiş? Nerede!

Nerede o eski meyva şerbetleri!

Sözde hislerimi, hatıralarımı günü gününe yazacaktım. Nerede!


ha

(ha:) dikkati çekmek, uyarmak için kullanılır

(ha:) bir şeyin birdenbire hatırlandığını veya kavrandığını anlatır


be

"Ey, hey" anlamlarında bir seslenme sözü

Namluna dayanır, yola dalarsın. Duruşun bakışın yaman, be Ali!


now

(Ana Hint-Avrupa dili): *nū → (Proto-Cermence): *nu → (Eski İngilizce): nū → (Orta İngilizce): now, nou, nu


great

(Ana Hint-Avrupa dili): *ghrewə- → (Proto-Cermence): *grautaz → (Eski İngilizce): grēat → (Orta İngilizce): greet

Great! said Tom.


aargh

acı, öfke, korku gibi nedenlerle çıkarılan ses, ah


hi

Amerikan İngilizcesi, o da muhtemelen Orta İngilizce hy, hey.

Hi, how are you?

I just dropped by to say “Hi!”.


au

Au! Du sollst den Nagel treffen und nicht meinen Daumen.

Ah! Çiviye isabet et, baş parmağıma değil.


hey

Seslenmek veya ilgi ve dikkat çekmek için söylenen bir söz.

Sitem, yakınma, azar, beğeni vb. çeşitli duyguları anlatan cümlelerde kullanılan bir söz


deh

binek veya koşum hayvanlarını yürütmek için söylenen bir söz


puf

Arkalıksız, alçak, yumuşak, ayakları gözükmeyen oturacak


never

Orta İngilizce nevere sözcüğünden, navere, nævere, o da Eski İngilizce nǣfre (“never”), o da ne + ever eşittir.


hay

iyi dilek, azarlama, şaşma ve sevinç bildirmede kullanılır


abo

(Adana, Düziçi ağzı) şaşırmak, şaşırmayı belirtir

Aboo! Gavgada söylenmez şerrefsizim.


also

Orta Yüksek Almanca alles sözcüğünden devralındı, o da Eski Yüksek Almanca also sözcüğünden devralındı, alsō (“as, like”); (all + so).

Ich würde gerne spazieren. Also, los geht's!

Yürüyüş yapmak isterim. Tamam, haydi gidelim!

so (Giriş olarak veya yeni bir konu başlatmak için kullanılır.)

Also, was sollen wir zu Abend essen?

Kesintiye uğramış bir düşünce akışını sürdürmek için kullanılır.

Das ist nicht wichtig. Also, wie ich bereits sagte, es kommt auf den Preis an.

Bu mühim değil. Daha önce de söylediğim gibi fiyat önemli.

An intensifier, indicates an emotional connection to the statement.}}

Schmeckt dir die Suppe? Nein, also ich hasse sie!

Bu çorbayı sever misin? Hayır, nefret ederim!


dur

birini veya bir şeyi durdurmak için söylenen söz


well

Well, I suppose I could fit you in at 3.45.

Peki, sanırım seni saat 3.45'e sığdırabilirim.

Rahatlama, sinirlenme, şaşırma gibi bir çok hissi belirtmek için kullanılır.


höst

at, katır, sığır gibi hayvanları, özellikle öküzü durdurmak için çıkarılan ses

bir kimseyi uyarmak için kullanılan aşağılayıcı seslenme


gede

(Iğdır ağzı) (Kars ağzı) Kars ve Iğdır yörelerinde Türkmenler (="yerliler") arasında erkekler için kullanılan seslenme ünlemi (heyy! anlamında).


يا

alfabe çevirisi gerekiyor (transliteration)


eri

Eri tı vana se?


aua

Aua! Das tut weh!


oh

Kedi törpüyü yalar da kanlar çıktıkça oh der

Sevinç, beğenme, hayranlık, rahatlama gibi çeşitli duyguları belirtir


later

(ABD ağzı) daha sonra görüşürüz, görüşmek üzere.


ey

kendisine söz söylenilen kimse veya kimselerin dikkati çekilmek istendiğinde adın başına getirilen ve uzatılabilen bir seslenme sözü

Ey, bu topraklar için toprağa düşmüş asker!
Gökten ecdâd inerek öpse o pâk alnı değer.

Ey, artık çok oluyorsun!


kurban

Kurban


rahat

Arapçaرَاحَة

Hazır ol durumunda bulunanlara, oldukları yerde serbest bir durum almaları için verilen komut


aferin

beğenme, takdir, alkış, okşama gibi duyguların ifadesi

Bazen kinaye ve istihza yoluyla söylenir: Aferin çocuklar, kırın eşyaları.


ox

Üzüntü, pişmanlık vb. durum ya da duygular için kullanılan bir ünlem, eyvah. ''Ox, bu nə işdir, elədim.' ''Ox, başımız getdi.'

Hayranlık, hasret, hayret ifadelerinde kullanılan bir ünlem. ''Ox, belə bir gözəl oğlandan əl çəkmək olarmı? // C.Cabbarlı.''

Sevinç, mutluluk durumlarında kullanılan bir ünlem, oh. ''Ox, bir ay sonra orası nə qədər gözəl olacaq. // A.Şaiq.''

Acıma, sevgi, şefkat durumlarında kullanılan bir ünlem. ''Ox!.. Mən o qədər gözəl, o qədər də qoçaq qız görməmişdim. H.Nəzərli.''


hazret

Genellikle erkekler arasında senli benli konuşmada kullanılan bir seslenme sözü

"Hazret! Şu kitabı uzatır mısın?"


ilâhi

Bu ne hâl, ne tuhaf gibi şaşma, sitem bildirir

Tanrı'yı övmek, ona dua etmek için yazılıp makamla okunan nazım


ileri

Osmanlı Türkçesi ايلرى sözcüğünden devralındı

Amaca doğru durmadan yürü anlamında kullanılan bir seslenme sözü

Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!


kısmet

Kısmet ise gelir Hint'ten, Yemen'den, kısmet değilse ne gelir elden?

Allahın her kişiye uygun gördüğü yaşama durumu, nasip

Olayların kötü neticelerini tevekkülle karşılama durumu

Şimdiden belli değil, ya olur ya olmaz anlamında


aman

Aman yakalayın

bir suçun bağışlanmasının istenildiğini anlatır

Aman bırak beni! Aman, bu laflardan da bıktık

Aman, acele etmeli, vakit geçiyor.

Aman, çocuğa iyi bakın

çok beğenmeyi anlatan bir söz: Aman ne güzel şey! Bu anlamda kullanıldığında buna da edatı da getirilebilir

Aman da ne güzel şey

Aman efendim, bana öyle şeyler söyledi ki donakaldım.


yazık

Yazık! Bu iş böyle mi olacaktı

Yazık sana! Böyle mi yapacaktın


𐰀

Ongin Yazıtı


arş

Arş yiğitler vatan imdadına!


öyle

Kedinin kabahatini önüne koyarlar, öyle döverler

Kör Allah'a nasıl bakarsa Allah da köre öyle bakar

Sen işlersen mal işler, insan öyle genişler

içinde ne, nasıl gibi sorular bulunan cümlelerin sonuna geldiğinde, o cümlede anlatılan şeyin hoş karşılanmadığını veya ona şaşıldığını anlatır


şa

Sporcuların arasında yaşa ve yaşasın yerine alkış için ya kelimesinin üç kez tekrarından sonra yine üç kez tekrarlanarak söylenen bir söz.


yanluk

Sözde ve benzeri şeylerde ve yerlerde yapılan yanlışlık


hafazanallah

kötü bir durumdan uzak bulunmayı dilemek için "Allah bizi korusun" anlamında kullanılan bir söz

Deniz dalgalı. Devrilir gideriz hafazanallah


dikkat

Osmanlı Türkçesi دقت sözcüğünden devralındı, Arapça دِقَّة (diḳḳa) sözcüğünden.

"Dikkat ediniz!" anlamında kullanılan ikaz


dalya

Bir şey sayılırken birim olarak alınan sayıya gelindiğinde söylenen uyarma sözü

Çocuk oyunlarında önceden belirlenen bir aşamaya gelme anında söylenen söz


buyur

“anlamadım, sözünüzü tekrarlayınız!” anlamında kullanılan bir seslenme sözü

“söyleyiniz, emrediniz!” anlamında kullanılan bir seslenme sözü


bacaksız

yaşından büyük işlere kalkışan çocuklara söylenen bir söz

Bakın şu bacaksıza! Seni bacaksız seni


آداب

Arapça'dan Farsça'ya, Farsça'dan Urduca'ya geçmiştir


lütfen

birinden bir şey isterken "dilerim, rica ederim" anlamlarında kullanılan bir söz

Lütfen yukarıya teşrif buyurun beyefendi


öf

usanç, bezginlik, tiksinti vb. duygular anlatan bir söz:

Öf, ne kaba adam! Öf, ne pis koku


hodri

Kendine güvenen ortaya çıksın, işte meydan anlamında hodri meydan deyiminde geçer


fora

Fora yelken


behey

çıkışma bildirmek için kullanılan bir söz

Behey Allah'tan korkmaz!


ole

Gözler kamaştıran şala, meftun eden güle. Her kalbi dolduran zile, her sineden ole


alo

Telefon konuşmasında kullanılan seslenme sözü.


yısa

Birçok kişinin birlikte yaptığı işte birbirlerine gayret vermek için söylenen bir söz


abosa

gemide hareket hâlindeki halatın veya zincirin bir an durdurulması için verilen komut


voyvo

Alay ederek sataşmak için söylenen bir söz


cana

"Ey sevgili" anlamında kullanılan bir seslenme sözü

Esiriaşkın olmuşum cana


hurra

Batılı ulusların "yaşa!" anlamında kullandıkları ünlem


amenna

"Öyledir, doğru, diyecek yok, inandık" anlamlarında bir onaylama sözü, âmin

Allah tektir ve birdir, amenna


püf

Bir ateşi söndürmek, canlandırmak için dudakları hafifçe büzerek dışarı verilen soluğun çıkardığı ses


daha neler

”Hiç öyle şey olur mu?” anlamında kullanılır.


hiş

Hey, bana bak, sana söylüyorum anlamında seslenme sözü


hişt

"Hey, bana bak, sana söylüyorum" anlamında bir seslenme sözü.


cıs

Çocukları ateşe ve tehlikeli şeylere karşı uyarırken söylenen bir söz.


alhamdulillah

Arapçaاَلْحَمْدُ لِلّٰهِ (el-ḥamdü lillāhi) ifadesinden nakledildi.


hayda

Hayvanları harekete geçirmek için kullanılan söz


حبذا

alfabe çevirisi gerekiyor (transliteration)
حَبَّذَا (canonical)
ḥabbeẕā (transliteration)


eyvah

Beklenmedik, kötü, hoşa gitmeyen bir haber veya olay karşısında duyulan acınmayı anlatır.

Eyvah ne yer ne yar kaldı / Gönlüm dolu ah-ü zâr kaldı / Şimdi buradaydı, gitti elden / Gitti ebede gelip ezelden


inşallah

Arapçaإِنْ شَاءَ ٱللَّهُ (ar) (ʾin şāʾe l-lehü)

"Allah temenni eder, nasip ederse" anlamlarında dilek anlatan bir söz:

İnşallah memlekete hayırlı olursunuz.


ne âlâ

"Ne iyi, diyecek bir şey yok" anlamlarında kullanılan bir söz.


ne âlâ memleket

Haksız ve yersiz işlerin hoş görüldüğü, kurallaştığı bir ortam için ters anlatışla "diyecek yok, ne güzel" anlamında kullanılan bir söz.


akla zarar

Karşılaşılan olumsuz durum üzerine hayret ve şaşkınlık bildiren bir söz.


nah

(kaba) öncesinde söylendiği sözcüğe olumsuzluk katar.


oha

Büyükbaş hayvanları durdurmak için kullanılan bir seslenme sözü.

Kaba ve yakışıksız davranışta bulunan kişilere karşı kullanılan söz.


sağ ol

Hoşa giden bir davranış için "çok yaşa, teşekkür ederim" anlamlarında söylenen bir söz


d'oh

Çizgi karakter Homer Simpson'ın sürekli tekrarladığı bir repliktir. Simpsonlar çizgi dizisinin bilinirliğine paralel olarak bu sözcük de giderek artan bir bilinirlik ve kullanıma sahip oldu ve Oxford Üniversitesi tarafından İngilizce Sözlüğü'ne dâhil edildi.

Hayal kırıklığı ya da öfkeli hâli betimlemek için kullanılan bir ünlem. Kişinin özellikle kendi hatasının sonuçlarından dolayı ortaya çıkan pişmanlık duygusunu ihtiva eder.


vay

Taş çömleğe çarparsa vay çömleğin haline, çömlek taşa çarparsa yine vay çömleğin

Ağrı, acı vb. duyguları anlatan bir söz.

Yönelme durumu eki almış bir kelime ile kullanıldığında bir şeyin veya bir kimsenin kötü bir sonuca uğrayacağını anlatan bir söz.


ala ala

Toplu olarak yapılan işlerde bağrışarak söylenen ala ala hey! ünleminde geçer


alabanda iskele

Dümeni sol yana doğru sonuna kadar çevirme komutu


alabanda sancak

Dümeni sağ yana doğru, sonuna kadar çevirme komutu


aleykümselâm

Arapça selâmünaleyküm selâmlama sözüne verilen "esenlik, selâmet üzerinize olsun" anlamında karşılık


alimallah

Allah "Allah bilir" anlamına gelen bu söz, söylenen bir sözün doğruluğuna inandırmak için kullanılır


âmin

Allah kabul etsin anlamında, duaların arasında ve sonunda kullanılır, amenna


aport

Avın veya kendisine gösterilen şeyin üzerine atılıp getirmesi için köpeğe verilen buyruk


aşk olsun

Aferin sözünden daha güçlü olarak bir davranışın, bir tutumun çok beğenildiğini bildirir

Beğenilmeyecek bir davranış, bir tutum karşısında kınama, sitem bildirir

Dervişler arasında selâm sözü olarak kullanılır


bayan

Bayan! Kimi aradınız

Bayanlar, baylar


bili bili

Tavuk gibi kümes hayvanlarını çağırmak için çıkarılan ses


bismillâh

Allah'ın adı ile anlamında, bir işe başlarken söylenen veya şaşırma, korku gibi duyguları belirten söz


bre

Tekrarlanan iki emir kipi arasına getirilerek işin sürekliliğini anlatır


desturun

Iğrenç veya ayıp bir söz söylemek zorunda kalınınca "affedersiniz" anlamında kullanılır


efendim

ne

Anlaşılmayan sözü tekrarlatmak, sesleniş

Bir sesleniş karşısında "buradayım" anlamında kullanılır.

Efendim?! Söylediğini anlayamadım da…

Anlaşılmayan bir sözü tekrarlatmak veya karşısındakinin ne düşündüğünü sormak için söylenir.

"Efendim, mesele din elden gidiyor" diye hem alaycı, hem de kızgın bir ifadeyle konuşmaya başlarken karşısındaki sakallının yüz ifadesini dikkatle inceliyordu.

Ondan sonra efendim, saat altıda yola koyulduk…


eh

Olur, peki veya fena değil anlamında kullanılır


evlât

Yaşlı kimselerin çocukları yaşındakilere kullandıkları bir seslenme


eyvallah

"Allah'a ısmarladık" yerine kullanılan bir seslenme sözü

"Benden eyvallah! Yarın erkenden yola çıkacağım" diyerek kalktı.

"Kabul ediyorum", "razıyım" mânâsında kullanılan ifade

Kapıcı, sabah çarşıya geldiğinde siparişleri aldıktan sonra hep "Eyvallah!" deyip giderdi.

"Teşekkür ederim" mânâsında kullanılan ifade

Alnım ak. Kimseye eyvallah etmeden oradan ayrıldım.


gıdı gıdı

Çocukları gıdıklar veya güldürürken söylenen söz


günaydın

"İyi sabahlar" anlamında sabahları söylenen selamlama sözü


hah

olması istenen veya beklenen bir şey olur olmaz duyulan sevinci ve onama duygusunu anlatır


haydi

isteklendirmek, çabukluk belirtmek için kullanılır


haydin

Isteklendirme, davrandırma için kullanılır; haydi ünleminin birden çok kişiye seslenirken emir kipine göre aldığı biçim


haydisene

Haydi ünleminin buyurma, dilek bildiren pekiştirmeli biçimi


hazır ol

askerlikte esas duruş denilen, ayakta, baş ve vücut dik, gözler ileride, eller uyluklara yapışmış bir duruşa geçilmesi için verilen komut


hele hele

Karşısındakini söylemeye isteklendirmek için kullanılır


hop hop

Bir davranışı engellemek veya uyarmak amacıyla söylenir


hoppala

Küçük çocuklar atlarken onları yüreklendirmek için söylenir

Bebeklerin içine konup zıplayarak eğlenmelerini sağlayan yaylı araç


höt

Korkutmak veya dikkati kendi üzerine çekmek için söylenir


hu

Neredesin, bana bak anlamında daha çok kadınlar tarafından kullanılan seslenme sözü.


lâhavle

Sabrın tükendiğini belirtmek için söylenir


mirim

Seslenme sözü olarak kullanılır Beyim, aziz dostum, arkadaşım!


öhö

bir kişinin kendi varlığını belli etmek, söylenen bir şey üzerine dikkati çekmek, birine takılmak veya biriyle eğlenmek gibi amaçlarla, öksürür gibi yaparak çıkardığı ses


pehpeh

Pehpeh, ne güzel yakışmış


sakın

Devletliye dokun geç, fukaradan sakın geç

"korkulacak bir durum olmasın" anlamında kullanılan bir söz

Sakın bulaşıcı bir hastalık olmasın


şerefe

İçmeden önce bardaklar kaldırılırken söylenen söz


şinanay

Sevinç, mutluluk, hoşnutluk, kıvanç belirtir


tüh

"Vah vah" anlamında pişmanlık bildiren bir seslenme sözü.

"Yazıklar olsun" anlamında bir seslenme sözü.


verile

devlet dairelerinde, ödemenin yapılabilmesi için yetkilinin verdiği yazı


yahu

üzerine dikkati çekmek için, söylenen söze katılır


yaşa

hoşnutluk, sevinç v.s. duyguları anlatmak için söylenen bir söz, ole, oley, yaşasın

Ey vatan, ey mübarek vatan, bin yaşa!


yuf

Olsa ile bulsayı ekmişler, yel ile yuf bitmiş


yuha

birine karşı beğenilmeyen bir durumda hep birden haykırılan bir hakaret sözü


teşekkür ederim

yapılan bir iyilik nedeniyle duyulan borçluluk duygusunu ifade etmek


maşallah

Osmanlı Türkçesi ماشاء اللّٰه, Arapça مَا شَاءَ ٱللّٰهُ (mā şāʾe llāhü, “Allah'ın dilediği şey veya Allah'ın dilemesi”) (مَا (mā, “mevsul olan, vasıl olan, erişen”), شَاءَ (şāʾe, “dilemek, istemek”), الله (el-lāh, “Allâh”))

مَا شَاءَ ٱللّٰهُ

mā şāʾe llāhü

"Ne güzel, Allah nazardan saklasın" anlamlarında beğenme duyguları bildiren bir söz:

Maşallah! Ne güzel, ne civan kişiler!

Umulmadık durumlar karşısında şaşkınlık ve sitem belirtmek için söylenen bir söz:

İşine gelince aklı gayet yerinde maşallah! Ne güzel, ne civan kişiler!


ıyy

Herhangi bir şeyden iğrenme, tiksinme anlamı verir.


diavolo

hay Allah, yahu bu ne..., işe bak; (sorularda) hangi..., ne, nereye/nerede, hangi cehenneme/cehennemde

diavolo, quanta fretta

dove diavolo sei andato?

che diavolo vuoi?


amuk

Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'u fethederken yönünü kuzeybatıya doğru dönüp nida atarken kullandığı sözcüktür.

Türk Dilinde eski anlamı itibarıyla bir çeşit ünlem sayılmaktadır.

Öz kelimesi ile Anadolu'da bazı kelimelerin eş anlamlısıdır.

Eski Türk Edebiyatında sevgiliyi anlatan, nadir olarak kullanılan bir mazmundur.


keka

Keyifli bir durum anlatılırken "ne güzel, ne iyi" anlamında söylenir


merde

Asıl anlamı "bok"; kızgınlık, kaşındırma ya da hayreti ifade etmek için kullanılan bir haykırma.


putain

Asıl anlamı orospu; kızgınlık, mutluluk, korku ya da diğer duyguları ifade etmek için kullanılan bir küfür.


bonjour

günaydın; merhaba (asıl anlamı "iyi gün").


akoza

Konuş!, anlat!, söyle! anlamında kullanılır.


спасибо

sağ ol, sağ olun, çok yaşa, çok yaşayın, teşekkürler, teşekkür ederim.


allööş

Çok iyi bir durum karşısındaki sevinç duygusunu belirtmek için kullanılır.


أهلا وسهلا

أَهْلًا وَسَهْلًا (canonical)
ʾehlen vesehlen (transliteration)


ero

Ero tı vanê se?


görüşmek üzere

bir gün mutlaka görüşürüz veya yarın görüşürüz gibi birçok anlamı olan günümüzde sıkça kullanılan ve hoşça kal sözünün yerini tutan bir söz


vay dimi

Yahudiler arasında "vah vah" anlamına gelen kelime.


please

Please! Help me!


Hilfe

Hilfe! Der Wald brennt!


afedersiniz

affedersiniz kavramının yanlış kullanımı


vallahi

"Tanrı şahidim olsun ki" ya da "Tanrı hakkı için." anlamında kullanılan bir yemin sözü, billahi, tallahi.


vesselam

"İşte o kadar", "son söz şudur" anlamlarında kullanılan bir söz.


uh-oh

eyvah; (hata yapıldığında veya şaşırıldığında söylenen söz)


goodbye

allahaısmarladık; baybay; elveda; güle güle; hoşçakal


bye-bye

güle güle; hoşçakal; baybay; allahısmarladık


night night

Genellikle yatmak üzereyken çocuklara söylenir.


oşt

(Düziçi, Afyonkarahisar, Denizli, Trabzon, Çorum, Tokat, Ağrı, Şanlıurfa, Gaziantep ağzı) (Yozgat, Ankara, Kayseri, Niğde, Mersin, Antalya, Erzurum, Kars ağzı) köpek kovalama ünlemi, hoşt.


hayırlı sabahlar

"İyi sabahlar" anlamında sabahları söylenen selamlama sözü


Allah'a ısmarladık

Ayrılanın kalan veya kalanlara söylediği bir iyi dilek sözü.


monşer

Azizim, dostum anlamında kullanılan bir seslenme sözü


kelalaka

Alakası yok, ne ilgisi var anlamlarında kullanılan bir söz.


roger

anlaşıldı; tamam; telsizle iletişimde mesajın alındığını veya anlaşıldığını belirten ifade


あ

Dünyanın dört bir yanından çeşitli kültürlerdeki insanların ünlem niteliğinde yaptıkları ses.

birinin dikkatini çekmek için kullanılır

birinin telefonunu açarken kullanılan söz


başüstüne

Bir isteğin, buyruğun hemen yerine getirileceğini bildiren söz, oldu.


iyi günler

genelde bir yerden ayrılırken söylenen söz


pişde

(Sarıkamış, Kars ağzı) Kedi kovalama ünlemi.


teşekkürler

yapılan bir iyilik nedeniyle duyulan borçluluk duygusunu ifade etmek


hoşça kal

ayrılan kimsenin kalanlara söylediği bir iyi dilek sözü

Hoşça kalın, diyor aracın kapısından çıkarken.


إن شاء الله

ʾin şāʾ el-lāh (transliteration)
إِنْ شَاءَ ٱللّٰه (canonical)
ʾin şāʾe llāh (transliteration)


اللهم

اَلْلَهُمَّ (canonical)
el-lehümme (transliteration)

《لْلَّهُمَّ صَلِّ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدِ عَدَدَ خَلْقٍ الله! 》يُصَلِّي.

«Allâh'ım, efendimiz Muhammed'in üzerine Allâh'ın yarattıkları sayısınca salât eyle!» diye dua etti.

لْلَّهُمَّ إنك عفو تحب العفو فاعف عني!

Allâh'ım! Doğrusu affedicisin, affı seversin, beni de affet!


آ

İnandırıcılığı güçlendirmek için kullanılır.

Şart ekiyle kullanılırsa muhataba çabukluk ifade eder.


لا حولة

حَوْلَة (ḥavle)لَا (lā)

لَا حَوْلَة وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ الْعَلِيُّ الْعَظِيم (lā ḥavle(t) velā ḳuvvete ʾillā bi-l-lāhi el-ʿaliyyü el-ʿaẓīm)


سلام علیكم

Arapça السَّلَامُ عَلَيْكُمْ (es-selāmü ʿaleyküm).


مرحبا

مَرْحَبًا (canonical)
marḥaben (transliteration)


inşalla

Arapça إن شاء الله (ʾin şāʾ el-lāh) sözcüğünden.


あれ

ha? (kendi kendine konuşurken şaşırma veya kafa karışıklığı ifadesi)


صحة

ص ح ح (ṣ-ḥ-ḥ)


a a a

kahkahayı temsil eden yansıma bir sözcük


alacağı olsun

günün birinde ondan öcümü alırım anlamında kullanılan bir tehdit sözü


land ahoy

kara göründü! Geminin gözcüsünün (viglacı) tayfanın kalanına ufukta karanın görülebilir olduğunu, karaya yaklaşıldığını haber vermek için kullandığı ünlem.


hocam

ODTÜ öğrencilerinin birbirlerine ve kimi zaman başka muhataplara seslenme sözü


hâşâ

Bir durum veya davranışın kesinlikle kabul edilmediğini anlatır.

Dine aykırı görülen bir ihtimalden söz edilirken, zorunlu olarak kullanılır.


hayret

şaşılacak bir şey karşısında söylenen söz

Hayret! Bu tür yakıştırmalardan tüylerimin diken diken olduğunu sanırdım.


salvete

Merhaba (Bir grubu, topluluğu selamlarken)


tyvärr

Eski Norveççe því verr sözcüğünden. Danca desværre ile eş asıllı ve Norveççe diverre ile eş asıllı, İzlandaca því miður ile eş asıllı.

– (nej)Tyvärr.


kapiş

İtalyanca capisci sözcüğünden nakledildi.


гайда

Osmanlı Türkçesi هایده (hayde) sözcüğünden nakledildi.


كلا

كَلَّا (canonical)
kellā (transliteration)

بَلَى

değil; imkânsız, kesinlikle hayır; asla, hiçbir zaman

كَلَّا ثُمَّ كَلَّا

no and no again, a thousand times no, over my dead body, not on my life

tasdik etmediğini veya kınadığını ifade etmek

أَلْهَاكُمُ التَّكَاثُرُ / حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقَابِرَ / كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ / ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ / كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ / لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ / ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيْنَ الْيَقِينِ / ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ

Büyütme dikkatinizi dağıttı / siz mezarları ziyaret edene kadar. / Hayır! Bileceksiniz! / Elbette, bileceksiniz! / Hayır! Kesinliği bir bilseydiniz! / Cehennemi göreceksin! / Onu [mutlak] kat'iyetle göreceksiniz! / Sonra o gün boş vakitten sorulacaksınız!


τα λέμε

ta léme (transliteration)
θα τα πούμε (tha ta poúme)


halt’s Maul

halten (“tutmak”) + Maul (“(argo) ağız, yoksa bir hayvanın ağzı”).

„Fahren Sie bitte mit ihrem Auto auf der Straße, das hier ist ein Gehweg.“ „Halt's Maul!“

"Lütfen arabanızı caddede sürün, burası kaldırım." "Kapa çeneni!"


kapa çeneni

"Lütfen arabanızı caddede sürün, burası kaldırım." "Kapa çeneni!"


SAW

AS

صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ (ṣallā llāhu ʕalayhi wa-sallama, “S.A.V.”)


أبدا

أَبَد (ʾebed, “ebediyet”) zarfının belirtme hâli (ء ب د (ʾ-b-d)).


kendine iyi bak

Ayrılırken söylenen uyarı niteliğinde bir söz


συγγνώμη

Öğrenilmiş bir şekilde Eski Yunanca συγγνώμη (sungnṓmē) sözcüğünden nakledildi; Fransızca pardon sözcüğünden anlamsal yarı ödünç ile birlikte.


αχ

Yansıma sözcük. Muhtemelen Türkçe ah sözcüğünden.


τι

Eski Yunanca τί (tí) sözcüğünden devralındı, τίς; (tís?, “kim?”) sözcüğünden, Ana Hint-Avrupa dili *kʷis sözcüğünden devralındı.

Τι; Είπε τέτοιο πράγμα;


ανάθεμα

Eski Yunanca ἀνάθεμα (anáthema) sözcüğünden devralındı, ἀνατίθημι (anatíthēmi) sözcüğünden; ἀνά (aná) + τίθημι (títhēmi).

ανάθεμα το


ευχαριστώ

Eski Yunanca εὐχαριστῶ (eukharistô) sözcüğünden, εὐχαριστέω (eukharistéō) sözcüğünden.

ευ χα ρι στώ

teşekkür ederim!, teşekkürler!, sağ ol!, sağ olun!


γεια

Eski Yunanca ὑγίεια (hugíeia, “sağlık”) sözcüğünden, ὑγιής (hugiḗs) sözcüğünden.


ζήτω

Eski Yunancaζῶ (zô) sözcüğünün 3. tekil kişi emir kipi çekimi.

Ζήτω η Τουρκία!


τζάνεμ

τζάνουμ (tzánoum)
τζάνε μου (tzáne mou)
τζάνεμου (tzánemou)


τζάνουμ

τζάνεμ (tzánem) kavramının farklı yazılışı


βαχ

Türkçe vah sözcüğünden, Farsça واه (vāh) sözcüğünden.


καλημέρα

Bizans Yunancasıκαλημέρα (kalēméra) sözcüğünden, «καλήν ἡμέραν (kalḗn hēméran)» ifadesinden.

Καλημέρα, τι κάνετε;


μαρς

Fransızca marche sözcüğünden nakledildi.


βοήθεια

Eski Yunanca βοήθεια (boḗtheia) sözcüğünden.


φτάνει

yeter!, bu kadar yeter!, bu kadarı fazla!


σιχτίρ

σιχτίρι (sichtíri)
sichtír (transliteration)

Osmanlı Türkçesi سیكدیر (sikdir) sözcüğünden nakledildi.


εντάξει

Katarevusaεν τάξει (en táxei) ifadesinden. Almancain Ordnung ifadesinden çeviri yoluyla oluşmuştur.

tamam!, her şey yolunda!, iyi!, sorun yok!


αμάν

Osmanlı Türkçesi آمان (aman) sözcüğünden nakledildi, Arapça أَمَان (ʾemān) sözcüğünden.


snakes

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-snakes.wav


jeepers peepers

jeepers creepers kavramının farklı yazılışı


όχι

Bizans Yunancasıὄχι, ὤχι (ókhi, ṓkhi) sözcüklerinden devralındı, Eski Yunanca οὐχί (oukhí) sözcüğünden devralındı.

Μιλάτε αγγλικά; Όχι.


να

Bizans Yunancasıνα (na) sözcüğünden, Eski Yunanca ἤν (ḗn) sözcüğünden.

bir şeyi göstermek, bir şeye dikkat çekmek için kullanılır: işte, orada vb.

Να τα προβλήματά μου.

Να ’τος!

mountza ile kullanıldığında memnuniyetsizlik veya öfke belirtir:

Να! Παρ’ τα!

beden diliyle cinsel bölgeye işaret ederek kullanıldığında "umrumda değil / sikimde değil" anlamı verir:

Κι εμένα, να!


γιούχα

Osmanlı Türkçesi یوها sözcüğünden nakledildi.


πυρ

Öğrenilmiş bir şekilde Eski Yunanca πῦρ (pûr) sözcüğünden nakledildi, Ana Helen dili *pāwər sözcüğünden, Ana Hint-Avrupa dili *péh₂wr̥ sözcüğünden. Askerî anlamlar Fransızca feu sözcüğünden anlamsal olarak yarı ödünç alınmıştır.


ماشاء اللّٰه

Arapça مَا شَاءَ ٱللّٰهُ (mā şāʾe llāhü, “Allah'ın dilediği şey veya مَا dilemesi”) (مَا (mā, “mevsul olan, vasıl olan, erişen”), شَاءَ (şāʾe, “dilemek, istemek”), الله (el-lāh, “Allâh”))


תודה

תּוֹדָה (canonical)
todá (transliteration)


άιντε

άι (ái) ve άντε (ánte) sözcüklerinin birleşimidir.

Osmanlı Türkçesi هایده (hayde) sözcüğünden nakledildi, هایدی (haydi) sözcüğünden.

άντε (ánte, “haydi, hadi, hayde”) kavramının farklı yazılışı


من فضلك

مِنْ فَضْلِكَ (canonical)
min faḍlike (transliteration)
مِنْ فَضْلِكِ (canonical)
min faḍliki (transliteration)

َنُرِيدُ شَرْفَة فِي الْغُرْفَة، مِنْ فَضْلِكْ.


περαστικά

πε ρα στι κά


συγνώμη

συγγνώμη (syngnómi) kavramının farklı yazılışı


так

Ana Slavca *tako sözcüğünden devralındı.


إيوه

ewah sözcüğünün Arap alfabesiyle yazılışı


danke

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/CPIDL German - Danke.ogg


mirëmëngjes

[miɹ(ɜ)mɜɲˈɟ͡ʝɛs]


guten Morgen

/ˈɡuːtən ˈmɔʁɡən/

/ˈɡuːtn̩ ˈmɔʁɡn̩/

/ˈɡuːtn̩ ˈmɔʁɡŋ̍/