ᨾᩦ

รูปแบบอื่นของ ᦙᦲ (มี)


ᨸᩣ᩠ᨠ

รูปแบบอื่นของ ᦔᦱᧅ (ปาก)


ᦣᦴᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *rɯːwꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย รู้, คำเมือง ᩁᩪ᩶ (รู้), อีสาน ฮู้, ลาว ຮູ້ (ฮู้), ไทดำ ꪭꪴ꫁ (ฮุ้), ไทใหญ่ ႁူႉ (หู๎), อาหม 𑜍𑜥 (รู) หรือ 𑜍𑜤𑜈𑜫 (รุว์), จ้วง rox, แสก รอ

ฮู้ (transliteration)
ᩁᩪ᩶
ᦂᦱᧃᦣᦴᧉ
ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ

ᦣᧅ ᦊᦱᧈ ᦠᦹᧉ ᦑᦱᧃᧈ ᦠᧃ， ᦋᧂ ᦊᦱᧈ ᦠᦹᧉ ᦑᦱᧃᧈ ᦣᦴᧉ

รักอย่าให้ท่านเห็น ชังอย่าให้ท่านรู้

ฮัก หย่า หื้ ท่าน หัน， ชัง หย่า หื้ ท่าน ฮู้


ᦠᦱ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kraᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หา, คำเมือง ᩉᩣ (หา), ลาว ຫາ (หา), ไทดำ ꪬꪱ (หา), ไทใหญ่ ႁႃ (หา), ไทใต้คง ᥑᥣᥴ (ฃ๋า), อาหม 𑜁𑜡 (ขา) หรือ 𑜁𑜞𑜠 (ขฺระ), จ้วง ra, แสก หร่า


ᦝᦸᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟ้อน, คำเมือง ᨼᩬ᩶ᩁ (ฟอ้ร), เขิน ᨼᩬ᩶ᩁ (ฟอ้ร), ลาว ຟ້ອນ (ฟ้อน), ไทใหญ่ ၽွၼ်ႉ (ผ๎อ̂น) หรือ ၾွၼ်ႉ (ฝ๎อ̂น)


ᦊᦴᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ˀjuːᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อยู่, คำเมือง ᩀᩪ᩵ (อยู่), ลาว ຢູ່ (อยู่), ไทดำ ꪤꪴ꪿ (หยุ่), ไทใหญ่ ယူႇ (ยู่), อาหม 𑜊𑜥 (ยู), ปู้อี qyus, จ้วง youq


ᦃᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.rapᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขับ, ลาว ຂັບ (ขับ)


ᦃᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขับ, ลาว ຂັບ (ขับ), ไทใหญ่ ၶပ်း (ขั๊ป)


ᦎᦱᧂᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *taːŋᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ต่าง, ลาว ຕ່າງ (ต่าง)


ᦺᦡᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗajꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ได้, ลาว ໄດ້ (ได้), ไทใหญ่ လႆႈ (ไล้), จ้วง ndaej


ᦶᦑᧂ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *dɛːŋᴬ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย แทง, ลาว ແທງ (แทง), ไทใหญ่ တႅင်း (แต๊ง), ไทใต้คง ᥖᥦᥒᥰ (แต๊ง), อาหม 𑜄𑜢𑜂𑜫 (ติง์)


ᦙᦲ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *miːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย มี, คำเมือง ᨾᩦ (มี), เขิน ᨾᩦ (มี), ลาว ມີ (มี), ไทดำ ꪣꪲ (มิ), ไทใต้คง ᥛᥤᥰ (มี๊), ไทใหญ่ မီး (มี๊), จ้วง miz

มี (เป็นเจ้าของ ความสัมพันธ์ คุณสมบัติ)

ᦟᦱᦋᦉᦲ ᦈᧅ ᦐᦲ ᦵᦉ ᦡᦾ, ᦵᦗᦲᧈ ᦡᦾ ᦢᧁᧈ ᦙᦲ ᦏᧄᧉ

ราชสีห์จักหนีจากดอย เพราะดอยไม่มีถ้ำ

ลาชสี จัก หนี เส ดอ̂ย, เพี่ ดอ̂ย เบ่า มี ถั้ม

มีอยู่, ดำรงอยู่


ᦣᧇ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *rapᴰ²ˢ; ร่วมเชื้อสายกับไทย รับ, คำเมือง ᩁᩢ᩠ᨷ (รับ), เขิน ᩁᩢ᩠ᨷ (รับ), ลาว ຮັບ (ฮับ), ไทดำ ꪭꪾꪚ (ฮำบ), ไทใหญ่ ႁပ်ႉ (หั๎ป), ไทใต้คง ᥞᥙ (หัป), อาหม 𑜍𑜆𑜫 (รป์)


ᦠᦹᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *haɰꟲ ซึ่ง /aɰ/ กลายเป็น /ɯ/, จากจีนยุคกลาง 許 (MC xjoX); ร่วมเชื้อสายกับไทย ให้, คำเมือง ᩉᩨ᩶ (หื้), ลาว ໃຫ້ (ให้), อีสาน ให้, พวน เห้อ, ไทดำ ꪻꪬ꫁ (ให้), ไทใหญ่ ႁႂ်ႈ (ให้), ไทใต้คง ᥞᥬᥲ (ให้) หรือ ᥞᥫᥲ (เห้อ̂), อ่ายตน ꩭၞ် (ให), อาหม 𑜑𑜧 (หว์), ปู้อี haec, จ้วง hawj


ᦷᦈᧆᦖᦻ

เทียบไทย จดหมาย


ᦙᦱ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰmaːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย มา, คำเมือง ᨾᩣ (มา), ลาว ມາ (มา), ไทใต้คง ᥛᥣᥰ (ม๊า), ไทใหญ่ မႃး (ม๊า), ไทดำ ꪣꪱ (มา), อาหม 𑜉𑜠 (มะ) หรือ 𑜉𑜡 (มา) หรือ 𑜉𑜡𑜠 (มาะ), จ้วง maz


ᦃᧁᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *χawꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เข้า, ลาว ເຂົ້າ (เข็้า), ไทดำ ꪹꪄ꫁ꪱ (เฃ้า), ไทใต้คง ᥑᥝᥲ (เฃ้า), ไทใหญ่ ၶဝ်ႈ (ข้ว), อาหม 𑜁𑜧 (ขว์), 𑜁𑜨𑜧 (ขอ̂ว์), 𑜁𑜧𑜈𑜫 (ขว์ว์) หรือ 𑜁𑜨𑜧𑜈𑜫 (ขอ̂ว์ว์), จ้วง haeuj

ᦕᦴᧉ ᦅᦳᧃ ᦃᧁᧉ ᦺᦔ ᦺᦓ ᦷᦆᧄᧈ ᦔᦱᧈ ᦺᦙᧉ

ผู้คนเข้าไปในเขตป่าไม้

ผู้ คุน เฃ้า ไป ไน โฅ่ม ป่า ไม้


ᦀᧁ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔawᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เอา, คำเมือง ᩐᩣ (อูา), ลาว ເອົາ (เอ็า), ไทดำ ꪹꪮꪱ (เอา), ไทใหญ่ ဢဝ် (อว), อาหม 𑜒𑜧 (อว์) หรือ 𑜒𑜧𑜈𑜫 (อว์ว์) หรือ 𑜒𑜨𑜧 (ออ̂ว์), จ้วง aeu


ᦺᦜ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไหล, ลาว ໄຫຼ (ไหล), ไทใหญ่ လႆ (ไล), อาหม 𑜎𑜩 (ลย์) หรือ 𑜎𑜩𑜤 (ลาย์)


ᦔᦴᧅ

รูปแบบอื่นของ ᦔᦳᧅᧈ (ปุ่ก)


ᦺᦉᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *s.cɤːlᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ใส่, คำเมือง ᩈᩲ᩵ (ใส่), ลาว ໃສ່ (ใส่), ไทดำ ꪻꪎ꪿ (ใส่), ไทใหญ่ သႂ်ႇ (ใส่), ไทใต้คง ᥔᥬᥱ (ใส่), อาหม 𑜏𑜧 (สว์) หรือ 𑜏𑜧𑜤 (สาว์), แสก จอ


ᦺᦔ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *pajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไป, คำเมือง ᨻᩱ (ไพ), เขิน ᨻᩱ (ไพ), ลาว ໄປ (ไป), ไทดำ ꪼꪜ (ไป), ไทใหญ่ ပႆ (ไป), อ่ายตน ပႝ (ปย์), จ้วง bae, ปู้อี bail


ᦋᦲᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟiːꟲ, จากจีนยุคกลาง 指 (MC tsyijX); ร่วมเชื้อสายกับไทย ชี้, คำเมือง ᨩᩦ᩶ (ชี้), ลาว ຊີ້ (ซี้), ไทดำ ꪋꪲ꫁ (จฺิ้), ไทใหญ่ ၸီႉ (จี๎), อาหม 𑜋𑜣 (ฉี), จ้วงแบบหนง jix


ᦓᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย นำ, ลาว ນຳ (นำ)


ᦷᦠᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รด, ลาว ຫົດ (ห็ด) หรือ ຮົດ (ฮ็ด), ไทใหญ่ ႁူတ်း (หู๊ต)


ᦺᦉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไส, คำเมือง ᩈᩱ (ไส), อีสาน ไส, ลาว ໄສ (ไส), เขิน ᩈᩱ (ไส), ไทใหญ่ သႆ (ไส), อาหม 𑜏𑜩 (สย์)

ไส (ผลักไป, รุนไป)


ᦃᦹᧃᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *χɯnꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขึ้น, คำเมือง ᨡᩧ᩠᩶ᨶ (ขึ้น), ลาว ຂຶ້ນ (ขึ้น), ไทดำ ꪄꪳ꫁ꪙ (ฃึ้น), ไทใหญ่ ၶိုၼ်ႈ (ขึ้น), อาหม 𑜁𑜢𑜤𑜃𑜫 (ขึน์), จ้วง hwnj, จ้วงแบบจั่วเจียง kwnj


ᦢᦴᦋᦱ

จากสันสกฤต पूजा (ปูชา)


ᦍᦸ

ᦍᦸᦙᦹᦺᦛᧉ

ยอ, ชม, เชิดชู, สรรเสริญ


ᦅᦱᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɡ.lwɤːnᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย คลาน, คำเมือง ᨣᩖᩤ᩠ᨶ (คลาน), ลาว ຄານ (คาน), เขิน ᨣᩤ᩠ᨶ (คาน), ไทใหญ่ ၵၢၼ်း (ก๊าน), ไทใต้คง ᥐᥣᥢᥰ (ก๊าน), จ้วง gyanz, จ้วงแบบหนง zanz

ᦺᦆᧈ ᦺᦞ ᦓᦲᦰ ᦠᦹᧉ ᦅᦱᧃ ᦺᦆᧈ ᦓᦱᧃ ᦓᦲᦰ ᦠᦹᧉ ᦶᦟᧃᧈ

อยากไวนี้ให้คลาน อยากนานนี้ให้วิ่ง

ไฅ่ ไว นีะ หื้ คาน ไฅ่ นาน นีะ หื้ แล่น


ᦣᧅ

จากมอญ-เขมรภาษาใดภาษาหนึ่ง, จากมอญ-เขมรดั้งเดิม *r[a]k; ร่วมเชื้อสายกับไทย รัก, คำเมือง ᩁᩢ᩠ᨠ (รัก), อีสาน ฮัก, ลาว ຮັກ (ฮัก), ไทใหญ่ ႁၵ်ႉ (หั๎ก), ไทใต้คง ᥞᥐ (หัก); นอกกลุ่มภาษาไท-กะได: ร่วมเชื้อสายกับเขมร រាក់ (ราก̍)

ᦅᦳᧃ ᦣᧅ ᦂᧃ ᦓᦲᦰ ᦘᦱᧅ ᦂᧃ ᦅᦸᧉ ᦷᦑᧅ

คนรักกันนี้ พรากกันก็ทุกข์

คุน ฮัก กัน นีะ ภาก กัน ค้อ̂ โทก


ᦔᦲᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *m̩.pelᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เป็น, คำเมือง ᨸᩮ᩠ᨶ (เปน), ลาว ເປັນ (เปัน), ไทใต้คง ᥙᥥᥢ (เปน), ไทใหญ่ ပဵၼ် (เปน), อาหม 𑜈𑜢𑜃𑜫 (บิน์), จ้วง baenz, แสก พั๊น


ᦗᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัน, ลาว ພັນ (พัน), ไทใหญ่ ပၼ်း (ปั๊น)


ᦣᦸᧂᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *rɔːŋꟲ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย ร้อง, คำเมือง ᩁᩬ᩶ᨦ (รอ้ง), อีสาน ฮ้อง, ลาว ຮ້ອງ (ฮ้อง), ไทดำ ꪭ꫁ꪮꪉ (ฮ้อง), ไทใหญ่ ႁွင်ႉ (ห๎อ̂ง), พ่าเก ꩭွင် (หอ̂ง์), อาหม 𑜍𑜨𑜂𑜫 (รอ̂ง์), จ้วง rongx


ᦢᦸᧅᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย บอก, คำเมือง ᨷᩬᨠ (บอก), ลาว ບອກ (บอก), ไทดำ ꪚꪮꪀ (บอก), ไทใหญ่ မွၵ်ႇ (ม่อ̂ก) หรือ ဝွၵ်ႇ (ว่อ̂ก), อาหม 𑜈𑜨𑜀𑜫 (บอ̂ก์)


ᦶᦟᧃᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แล่น, อีสาน แล่น, ลาว ແລ່ນ (แล่น), ไทใหญ่ လႅၼ်ႈ (แล้น), อาหม 𑜎𑜢𑜐𑜫 (ลิญ์)


ᦀᦸᧅᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔoːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ออก, คำเมือง ᩋᩬᨠ (ออก), ลาว ອອກ (ออก), ไทใหญ่ ဢွၵ်ႇ (อ่อ̂ก), ไทดำ ꪮꪮꪀ (ออก), อาหม 𑜒𑜨𑜀𑜫 (ออ̂ก์), จ้วง ok


ᦺᦞᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *waj/aɰꟲ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไว้, คำเมือง ᩅᩱ᩶ (ไว้) หรือ ᩅᩱ᩠᩶ᨿ (ไว้ย), ลาว ໄວ້ (ไว้), ไทดำ ꪼꪫ꫁ (ไว้), ไทใหญ่ ဝႆႉ (ไว๎), ไทใต้คง ᥝᥭᥳ (วั๎ย), อาหม 𑜈𑜩 (บย์) หรือ 𑜉𑜩 (มย์)


ᦞᦱᧈ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 話 (MC hwaejH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ว่า, ลาว ວ່າ (ว่า), ไทใหญ่ ဝႃႈ (ว้า), ไทดำ ꪫ꪿ꪱ (ว่า), จ้วง vah


ᦏᦱᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰaːꟲ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ท่า, คำเมือง ᨳ᩶ᩣ (ถ้า), เขิน ᨳ᩶ᩣ (ถ้า), อีสาน ถ้า หรือ ถ่า, ลาว ຖ້າ (ถ้า), ไทใหญ่ ထႃႈ (ถ้า), พ่าเก ထႃ (ถา), อาหม 𑜌𑜠 (ถะ), 𑜌𑜡 (ถา), หรือ 𑜌𑜡𑜠 (ถาะ)


ᦀᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย อำ, ลาว ອຳ (อำ), ไทใหญ่ ဢမ် (อัม)

อำ, เงียบ, ไม่พูดไม่บอก


ᦂᦱᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *klaːꟲ, จากไทดั้งเดิม *klaːꟲ, จากจีนเก่า 稼 (OC *kraːs); ร่วมเชื้อสายกับไทย กล้า, คำเมือง ᨠᩖ᩶ᩣ (กล้า), ลาว ກ້າ (ก้า), ไทใหญ่ ၵႃႈ (ก้า)

ทำให้แตกหน่อออกจากเมล็ด


ᦂᦱᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กล้า, คำเมือง ᨠᩖ᩶ᩣ (กล้า), ลาว ກ້າ (ก้า)

กล้า (ไม่กลัว)


ᦅᦱᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ค้า, ลาว ຄ້າ (ค้า), อีสาน ค้า, คำเมือง ᨣ᩶ᩤ (ค้า), เขิน ᨣ᩶ᩤ (ค้า), ไทใหญ่ ၵႃႉ (ก๎า), ไทดำ ꪁ꫁ꪱ (กฺ้า), ไทใต้คง ᥐᥣᥳ (ก๎า), อาหม 𑜀𑜠 (กะ)


ᦆᧄ

ศึกษา, ค้นพบ


ᦵᦂᦲᧆ

เป็นไปได้ว่ายืมมาจากไทยเก่าสมัยอยุธยา เกิด หรือคำเมือง ᨠᩮᩥ᩠ᨯ (เกิด)


ᦔᧃᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *panꟲ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปั้น, ปักษ์ใต้ ปั้น (“ปั้น; บีบ”), ลาว ປັ້ນ (ปั้น), ไทใหญ่ ပၼ်ႈ (ปั้น, “จับ; บีบ”), พ่าเก ပꩫ် (ปน์), อาหม 𑜆𑜃𑜫 (ปน์, “จับ; บีบ”)

ᦔᧃᧉ ᦖᦸᧉ ᦃᦻ

ปั้น หม้อ̂ ฃาย


ᦉᦲ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *siːᴬ¹ (Jonsson, 1991); ร่วมเชื้อสายกับไทย สี, คำเมือง ᩈᩦ (สี), ลาว ສີ (สี), ไทดำ ꪎꪲ (สิ), ไทใหญ่ သီ (สี), ไทใต้คง ᥔᥤᥴ (สี๋), พ่าเก ꩬီ (สี), อาหม 𑜏𑜣 (สี)

สี, ครูด, ถู

ᦔᧁᧈ ᦔᦲᧈ ᦉᦲ ᦌᦸ

เป่า ปี่ สี ซอ̂


ᦶᦎᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แต้ม, ลาว ແຕ້ມ (แต้ม), คำเมือง ᨲᩯ᩠᩶ᨾ (แต้ม), เขิน ᨲᩯ᩠᩶ᨾ (แต้ม), ไทใหญ่ တႅမ်ႈ (แต้ม), ไทดำ ꪵꪔ꫁ꪣ (แต้ม)


ᦓᦳᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย นุ่ง, ลาว ນຸ່ງ (นุ่ง), ไทใหญ่ ၼုင်ႈ (นุ้ง), ไทดำ ꪙꪴ꪿ꪉ (นุ่ง), อาหม 𑜃𑜤𑜂𑜫 (นุง์)


ᦎᦲ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตี, คำเมือง ᨲᩦ (ตี), ลาว ຕີ (ตี), ไทใหญ่ တီ (ตี)


ᦂᦸᧂ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *koːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กอง, ลาว ກອງ (กอง), ไทดำ ꪀꪮꪉ (กอง), ไทใหญ่ ၵွင် (กอ̂ง), จ้วง gong

กอง (สุมไว้)


ᦅᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คลำ, คำเมือง ᨣᩤᩴ (คาํ), ลาว ຄຳ (คำ), ไทใหญ่ ၵမ်း (กั๊ม)


ᦶᦏᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แถม, ลาว ແຖມ (แถม), คำเมือง ᨳᩯ᩠ᨾ (แถม), เขิน ᨳᩯ᩠ᨾ (แถม), ไทใหญ่ ထႅမ် (แถม)


ᦎᦸᧇᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tɔːpᴰ¹ᴸ, จากจีนยุคกลาง 答 (MC top); ร่วมเชื้อสายกับไทย ตอบ, คำเมือง ᨲᩬᨷ (ตอบ), ลาว ຕອບ (ตอบ), ไทดำ ꪔꪮꪚ (ตอบ), ไทใหญ่ တွပ်ႇ (ต่อ̂ป), พ่าเก တွပ် (ตอ̂ป์), อาหม 𑜄𑜨𑜆𑜫 (ตอ̂ป์)


ᦶᦜᧂᧉᦐᦱᧉ

แหล้งหน้า (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦜᧂᧉᦐᦱᧉ


ᦊᦴᧈᦡᦲ

สบายดี, ไม่ป่วยไข้


ᦶᦀᧁᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ແອ່ວ (แอ่ว), คำเมือง ᩋᩯ᩠᩵ᩅ (แอ่ว), เขิน ᩋᩯ᩠᩵ᩅ (แอ่ว), ไทใหญ่ ဢႅဝ်ႇ (แอ่ว)


ᦓᦸᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *nwɯːnᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย นอน, คำเมือง ᨶᩬᩁ (นอร), ลาว ນອນ (นอน), เขิน ᨶᩬᩁ (นอร), ไทดำ ꪙꪮꪙ (นอน), ไทใหญ่ ၼွၼ်း (น๊อ̂น), อ่ายตน ꩫွꩫ် (นอ̂น์), อาหม 𑜃𑜨𑜃𑜫 (นอ̂น์)


ᦠᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *tranᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เห็น, คำเมือง ᩉᩢ᩠ᨶ (หัน), ลาว ເຫັນ (เหัน), ไทดำ ꪹꪬꪸꪙ (เหย̂น), ไทใหญ่ ႁၼ် (หัน), ไทใต้คง ᥞᥢᥴ (หั๋น), อ่ายตน ꩭꩫ် (หน์), อาหม 𑜑𑜃𑜫 (หน์), ปู้อี ranl, จ้วง raen, จ้วงแบบหนง taen


ᦑᦱ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *daːᴬ, จากจีนยุคกลาง 塗 (MC drae); ร่วมเชื้อสายกับไทย ทา, คำเมือง ᨴᩤ (ทา), ลาว ທາ (ทา), ไทดำ ꪕꪱ (ตฺา), ไทใหญ่ တႃး (ต๊า), อาหม 𑜄𑜠 (ตะ)


ᦟᦱ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลา, คำเมือง ᩃᩣ (ลา), ลาว ລາ (ลา), เขมร លា (ลา)


ᦊᦱ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ˀjɯəᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ยา, คำเมือง ᩀᩣ (อยา), ลาว ຢາ (อยา), ไทดำ ꪤꪱ (หยา), ไทใหญ่ ယႃ (ยา), ปู้อี iel, จ้วง yw

เยียวยา, รักษา


ᦺᦖᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰmajꟲ¹, จากไทดั้งเดิม *ʰmajꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไหม้, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩱ᩶ (ไหม้), ลาว ໄໝ້ (ไหม้), ไทดำ ꪼꪢ꫁ (ไหม้), ไทใหญ่ မႆႈ (ไม้), ไทใต้คง ᥛᥭᥲ (มั้ย), อาหม 𑜉𑜩 (มย์), จ้วง maej


ᦎᦻ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *taːjᴬ², จากไทดั้งเดิม *p.taːjᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตาย, คำเมือง ᨲᩣ᩠ᨿ (ตาย), ลาว ຕາຍ (ตาย), ไทดำ ꪔꪱꪥ (ตาย), ไทใหญ่ တၢႆ (ตาย), ไทใต้คง ᥖᥣᥭ (ตาย), คำตี้ တၢဲႈ, พ่าเก တႝ (ตย์), อาหม 𑜄𑜩 (ตย์), จ้วง dai


ᦃᦻ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *p.qaːj; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขาย, คำเมือง ᨡᩣ᩠ᨿ (ขาย), ลาว ຂາຍ (ขาย), ไทดำ ꪄꪱꪥ (ฃาย), ไทใหญ่ ၶၢႆ (ขาย), อาหม 𑜁𑜩 (ขย์), จ้วง gai, ปู้อี gaail

ᦔᧃᧉ ᦖᦸᧉ ᦃᦻ

ปั้น หม้อ̂ ฃาย


ᨠᩥ᩠ᨶ

รูปแบบอื่นของ ᦂᦲᧃ (กีน)


ᩋᩯ᩠᩵ᩅ

รูปแบบอื่นของ ᦶᦀᧁᧈ (แอ่ว)


ᨡᩢ᩠ᨠᩉ᩠ᨾᩢ᩶ᩁ

ขักหมั้ร (transliteration)
ᨠᩣ᩠ᩁᨡᩢ᩠ᨠᩉ᩠ᨾᩢ᩶ᩁ


ᦷᦃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *krɯəwᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หัว, ลาว ຫົວ (ห็ว)

หัว, หัวเราะ


ᦂᦲᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kɯɲᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กิน, คำเมือง ᨠᩥ᩠ᨶ (กิน), ลาว ກິນ (กิน), ไทดำ ꪀꪲꪙ (กิน), ไทใต้คง ᥐᥤᥢ (กีน), ไทใหญ่ ၵိၼ် (กิน), อาหม 𑜀𑜢𑜃𑜫 (กิน์), แสก กิ๋น

ᦂᦲᧃ ᦃᧁᧉ ᦇᦻ

กีน เฃ้า งาย


ᦶᦂᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *keːꟲ, จากจีนยุคกลาง 解 (MC keaX); ร่วมเชื้อสายกับไทย แก้, ลาว ແກ້ (แก้), ไทใหญ่ ၵႄႈ (แก้), อาหม 𑜀𑜦𑜧 (เก); ร่วมรากกับ ᦅᦻᦵᦋᧉ (คายเช้) "บรรเทา (คลาย+แก้)" ซึ่ง ᦵᦋᧉ เป็นคำยืมจากภาษาจีนกลาง jiě


ᦷᦂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กลัว, ลาว ກົວ (ก็ว), อีสาน กัว, คำเมือง ᨠᩖ᩠ᩅᩫ (กลว็), เขิน ᨠ᩠ᩅᩫ (กว็), ไทใหญ่ ၵူဝ် (กูว), ไทดำ ꪀꪺ (กัว), ไทใต้คง ᥐᥨᥝ (โกว), อาหม 𑜀𑜥 (กู)


ᦟᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.lakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลัก, คำเมือง ᩃᩢ᩠ᨠ (ลัก), ลาว ລັກ (ลัก), ไทใหญ่ လၵ်ႉ (ลั๎ก), อาหม 𑜎𑜀𑜫 (ลก์), แสก ลั̄ก

ᦊᦱᧈ ᦟᧅ ᦂᦲᧃ ᦃᦸᧂᦚᦱᧅ

อย่าลักกินของฝาก

หย่า ลัก กีน ฃอ̂งฝาก


ᦠᦳᧄ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຫຸມ (หุม), คำเมือง ᩉᩩᨾ (หุม), เขิน ᩉᩩᨾ (หุม), ไทลื้อ ᦠᦳᧄ (หุม), ไทใหญ่ ႁူမ် (หูม)


ᦵᦔᧃᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pliənᴮ², จากจีนยุคกลาง 變 (MC pjenH); ร่วมเชื้อสายกับไทย เปลี่ยน, ลาว ປ່ຽນ (ป่ยน), ไทดำ ꪜꪸ꪿ꪙ (ปย่̂น), ไทใหญ่ ပိၼ်ႇ (ปิ่น), ไทใต้คง ᥙᥤᥢᥱ (ปี่น), จ้วง bienq, จ้วงแบบหนง byenq หรือ benq


ᦵᦔᧃᧈᦺᦅ

ᦺᦡᧉ ᦵᦔᧃᧈᦺᦅ ᦐᦱᧉ ᦢᦱᧃᧉ ᦎᦱ ᦷᦃᧂᧈ

ได้เปลี่ยนแปลงหน้าตาหมู่บ้าน

ได้ เป่นไค หน้า บ้าน ตา โฃ่ง

ᦊᦴᧈ ᦵᦙᦲᧈ ᦍᧇ ᦂᦱᧃ ᦅᦹᧆ ᦔᦸᧂ ᦵᦔᧃᧈᦺᦅ ᦘᦑᦲᧆ ᦁᧄᦓᦱᧆ ᦔᦱᧈᦺᦙᧉ ᦖᦴᧈ ᦋᦳ

หยู่ เมี่ ยับ กาน คืด ปอ̂ง เป่นไค ภทีด อฺัมนาด ป่าไม้ หมู่ ชุ


ᦵᦔᧃᧈᦺᦅᦡᦲ

ᦵᦔᧃᧈ (เป่น) + ᦺᦅ (ไค) + ᦡᦲ (ดี)

เป่นไคดี (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦔᧃᧈᦺᦅᦡᦲ


ᦚᦱᧉ

ᦶᦕᧈ ᦚᦱᧉ ᦗᦸᧇᦉᦸ ᦠᦹᧉ ᦋᦳᧄᦜᦻ ᦺᦓ ᦂᦱᧆᦟᦲ

แจกจ่ายหนังสือให้ทุกคนในตลาด

แผ่ ฝ้า พอ̂บสอ̂ หื้ ชุมหลาย ไน กาดลี


ᦔᦳᧂᧈ

เทียบจีนยุคกลาง 丰 (MC phjowng); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨸᩫ᩠᩵ᨦ (ป็่ง), อีสาน ป่ง, ลาว ປົ່ງ (ป็่ง), เขิน ᨸᩫ᩠᩵ᨦ (ป็่ง), ไทใหญ่ ပူင်ႇ (ปู่ง)

ผลิ, แตกยอด, งอก


ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ

ᦔᦳᧂᧈ (ปุ่ง, “ทำให้งอก”) + ᦵᦓᦲᧂ (เนีง, “มากมาย, เนืองนอง”)

ปุ่งเนีง (transliteration)
ᨸᩪ᩵ᨦᨶᩮᩥ᩠ᨦ
ᦂᦱᧃᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ

พัฒนา, ทำให้เติบโต, ทำให้งอก

ᦷᦣᧂᦂᦱᧃ ᦵᦂᧇᦃᦸᧃᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈᦉᦹᧈ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃᦵᦟᧂᧉᦕᦹᧂᧉ

สำนักงานเก็บภาษีเชียงรุ่ง สนับสนุนเกษตรกรพัฒนาการเลี้ยงผึ้ง

โฮงกาน เกบฃ่อ̂น เชงฮุ่งสื่ โปกฮอ̂ง พ่อ̂ไฮ่แม่นา ปุ่งเนีง กานเล้งผื้ง

เจริญเติบโต, ก้าวหน้า


ᦵᦕᧁᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แผ้ว, อีสาน แผ้ว, ลาว ແຜ້ວ (แผ้ว), คำเมือง ᨹ᩠ᨿ᩶ᩅ (ผย้ว), เขิน ᨹ᩠ᨿᩴ᩶ (ผยํ้), ไทดำ ꪵꪠ꫁ꪫ (แฝ้ว), ไทขาว ꪵꪞꪫꫂ, ไทใหญ่ ၽဵဝ်ႈ (เผ้ว)


ᦶᦕᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แผ่, ลาว ແຜ່ (แผ่), ไทใหญ่ ၽႄႇ (แผ่), อาหม 𑜇𑜦𑜧 (เผ)


ᦣᧅᦠᦳᧄ

ᦣᧅᦠᦳᧄᦂᦱᧃᦵᦂᦲᧆᧈᦟᦴᧅ

ฮักหุมกานเกี่ดลูก

ᦅᧁᧉᦷᦣᧂᦂᦱᧃᦣᧅᦠᦳᧄᦅᦳᧃᦡᦳᧆᧈᦚᦲᧃᧈᦂᦲᧃᦗᦱᧂᦵᦓᦲᧉᦷᦎᦗᦸᧅᦶᦂᧃᧈᦃᧃᦈᧅᦀᧁ

เค้าโฮงกานฮักหุมคุนดุ่ดฝี่นกีนพางเนี้โตพอ̂กแก่นฃันจักเอา


ᦣᧅᦶᦗᧂᦶᦚᧂᦺᦚᧈ

ᦣᧅ (ฮัก) + ᦶᦗᧂ (แพง) + ᦶᦚᧂ (แฝง) + ᦺᦚᧈ (ไฝ่)

ฮักแพงแฝงไฝ่ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦣᧅᦶᦗᧂᦶᦚᧂᦺᦚᧈ

ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉᦕᦵᦑᧆᦷᦋᧂᧈᦷᦅᧉ᧞ᦕᦵᦑᧆᦷᦑᧂᧈᦓᦱᧃᧉᦊᦱᧈ ᦣᧅᦶᦗᧂᦶᦚᧂᦺᦚᧈᦂᧃ

ทุ้นยู้ผเทดโช่งโค้แหลผเทดโท่งน้านหย่า ฮักแพงแฝงไฝ่กัน

ᦂᦱᧃᦘᦸᧄᧉᦷᦈᦑᦓᦱᦊᦴᧈᦺᦎᧉᦘᦲᧄᦍᦱᧃᦣᧅᦶᦗᧂᦶᦚᧂᦺᦚᧈᦂᧃᦋᦳᦘᦸᧄᧉ

กานภ้อ̂มโจทนาหยู่ไต้ภีมยานฮักแพงแฝงไฝ่กันชุภ้อ̂ม


ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ

ทุ้นยู้ (transliteration)
ᨴᩪ᩶ᩁᨿᩪ᩶
ᦂᦱᧃᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ

สนับสนุน, ส่งเสริม

ᦘᦸᧄᧉ ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ ᦂᦱᧃᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦑᦲᧈᦊᦴᧈᦑᦲᧈᦂᦲᧃ ᦺᦘᧈᦢᦱᧃᧉ ᦑᦳᧂᧈ ᦺᦓ ᦵᦞᧂ ᦑᧂ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦊᦴᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ ᦋᦳᦘᦸᧄᧉ

ภ้อ̂ม ทุ้นยู้ กานโยกสุง ที่หยู่ที่กีน ไภ่บ้าน ทุ่ง ไน เวง ทัง เชี่ว หยู่ เชงฮุ่ง ชุภ้อ̂ม

ᦍᧇ ᦵᦞᦟᦱ ᦍᦱᧄ ᦡᦲ ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ ᦍᦲᧃᧉᦓᦱᧃᧉ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦃᧁᧉ ᦢᦱᧆ ᦺᦖᧈ

ยับ เวลา ยาม ดี ทุ้นยู้ ยี้นน้าน ปุ่งเนีง เฃ้า บาด ไหม่


ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ

เพิ่มพูน, เพิ่ม, ยกระดับ

ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦋᦹᧈᦵᦉᧂ ᦵᦙᦲᧂᦣᦻᦶᦉᧃᧈ

เพิ่มพูนชื่อเสียงเมืองฮาย

โยกสุง ชื่เสง เมีงฮายแส่น

ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦙᦱ ᧓ ᦶᦍᧃᧉ

เพิ่มมา 3 หยวน

โยกสุง มา 3 แย้น


ᦷᦈᦑᦓᦱ

ᦢᦸᧈ ᦠᦱᧃ ᧞ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦠᦳᧃ ᦵᦐᦲ ᦕᦵᦑᧆᦟᦱᧁ ᧔ ᦵᦌᦲᧃ ᦘᦸᧄᧉ ᦷᦈᦑᦓᦱ ᦂᦱᧃ

บ่อ̂ หาน แหล บ้านเมีง หุน เหนี ผเทดลาว 4 เซีน ภ้อ̂ม โจทนา กาน

ᦙᦱ ᦘᦸᧄᧉ ᦓᧃᧉ ᦷᦈᦑᦓᦱ ᦉᦲᧂᦷᦈ ᦃᦸᧉ ᦂᦱᧃ ᦐᧅ ᦟᦱᧂ ᦘᦸᧂᧈ

มา ภ้อ̂ม นั้น โจทนา สีงโจ ฃ้อ̂ กาน หนัก ลาง ภ่อ̂ง


ᦃᧅᦖᧃᧈ

ตั้งหน้าตั้งตา

ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦵᦙᦲᧂᦣᦻ ᦵᦈᦲᧃᧈ ᦵᦙᦲᧂᦣᦻ ᦶᦉᧃᧈ ᦃᧅᦖᧃᧈ ᦺᦋᧉ ᦷᦠ ᦈᧅ ᦡᦳᧆᧈ ᦓᧄᧉ ᦺᦉᧈ ᦷᦉᧃ ᦀᦾᧉ

ชาวไร่ชาวนาเขตเมืองฮายแขวงเมืองฮาย หมั่นใช้หัวจักรดูดน้ำใส่สวนอ้อย

พ่อ̂ไฮ่แม่นา เมีงฮาย เจี่น เมีงฮาย แส่น ฃักหมั่น ไช้ โห จัก ดุ่ด นั้ม ไส่ โสน อ้อ̂ย

ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦋᦴᧈ ᦑᦲᧈ ᦃᧅᦖᧃᧈ ᦶᦕᧈᦉᦸᧃ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦝᦱᧂᧉ ᦘᦰᦍᦱᧆᦷᦟᧅᦵᦀᧆᧈ

มณฑลเราทุกที่หมั่นถ่ายทอดความรู้ (การ) ป้องกันโรคเอดส์

เชี่ว เฮา ชู่ ที่ ฃักหมั่น แผ่สอ̂น ฅวามฮู้ ฟ้าง ภะยาดโลกเอ่ด


ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ

ᦃᦱᧁᧈᦉᦱᧃ ᦷᦣᧂᦐᧂᦉᦹᦘᦲᧄ ᦵᦗᦲᧈ ᦵᦣᧆ ᦂᦱᧃ ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦘᦰᦍᦱᧆᦺᦃᧉ ᦉᦲᧂᧈᦃᦸᧂ ᦠᦹᧉ ᦡᦲ

ฃ่าวสาน โฮงหนังสืภีม เพี่ เฮด กาน ฟ้างทะ ภะยาดไฃ้ สี่งฃอ̂ง หื้ ดี

ᦵᦣᧆ ᦡᦲ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦶᦙᧂᦍᦳᧂ

เฮด ดี กานธาม ฟ้างทะ แมงยุง


ᦒᦱᧄ

ยืมมาจากพม่า ထမ်း (ถม์:); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ထမ်း (ถั๊ม)

แบก, รับผิดชอบ, ปฏิบัติภาระหน้าที่

ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦺᦊᧈ ᦐᧅ

กานธาม ไหย่ หนัก

ᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦖᦴᧈ ᦒᦱᧄ ᦂᦱᧃ ᦀᦱᧆᦍᦱ ᦉᦳᧂ ᦟᦱᧂ ᦵᦗᧆ ᦡᦲ

ส้างแต่ง ฅวามฮู้ หมู่ ธาม กาน อาดยา สุง ลาง เพด ดี


ᦶᦕᧈᦉᦸᧃ

ᦶᦕᧈ (แผ่) + ᦉᦸᧃ (สอ̂น)

แผ่สอ̂น (transliteration)
ᨹᩯ᩵ᩈᩬᩁ
ᦂᦱᧃᦶᦕᧈᦉᦸᧃ

สอน, ถ่ายทอด

ᦃᧁᧉ ᦏᦹᧂ ᦓᦳᧂᧉ ᦌᦱᧂ ᦶᦕᧈᦉᦸᧃ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦂᧅ ᦊᦱᦚᦲᧃᧈ ᦊᦱᦗᦱᧂ

เฃ้า ถืง นุ้ง ซาง แผ่สอ̂น ฅวามฮู้ กัก หยาฝี่น หยาพาง

ᦶᦋᧁᧈ ᦋᦲᧃ ᦎᦱᧈ ᦎᦼᧈ ᦵᦙᦲᧂᦟᦱᧉ ᦶᦉᧃᧈ ᦶᦕᧈᦉᦸᧃ ᦉᦴᧈ ᦏᦱᧄ ᦃᧁᧉ ᦏᦹᧂ ᦢᦱᧃᧉᦷᦃᧂᧈ

แช่ว ชีน ต่า ตู่ย เมีงล้า แส่น แผ่สอ̂น สู่ ถาม เฃ้า ถืง บ้านโฃ่ง


ᦷᦔᦨᦱᧃ

ᦁᦱ ᦙ ᦃᦱᧄᧈ ᦂᦱᧃ ᦣᧅᦉᦱ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ ᦋᦴᧈ ᦢᦱᧃᧉ ᦷᦎᧅ ᦑᦲᧈ ᦔᦲᧃᦡᦲ

อฺา ม ฃ่าม กาน ฮักสา โปควาน หุนทาง ชู่ บ้าน โตก ที่ ปีนดี

ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ ᦗᦻ ᦢᦱᧃᧉ ᦑᦳᧂᧈ ᦈᧇ ᦘᦶᦑᧆ

แต่งแม โปควาน หุนทาง พาย บ้าน ทุ่ง จับ ภแทด


ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ

ᦶᦎᧂᧈ (แต่ง, “แต่ง”) + ᦶᦙ (แม, “ซ่อมแซม”)

ᦛᧂ ᦠᦹ ᦔᧅ ᦎᦲᧃᧈ ᦵᦞᦟᦱ ᦋᦳᦓᦳᧄ ᦑᦱᧂᦶᦍᧃᧉ ᦶᦕᧈ ᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃ ᦣᧅᦠᦳᧄ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ

หวัง หื ปัก ตี่น เวลา ชุนุม ทางแย้น แผ่ เนีง กาน ฮักหุม หุนทาง แต่งแม หุนทาง

ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ ᦋᦸᧂᧈ ᦓᧄᧉ ᦺᦓ ᦂᦱᧂ ᦵᦞᧂ

แต่งแม ช่อ̂ง นั้ม ไน กาง เวง


ᦔᧅᦎᦲᧃᧈ

ᦔᧅᦎᦲᧃᧈ ᦘᦑᦲᧆ ᦷᦣᧂᦂᦱᧃ ᦘᦸᧄᧈ ᦂᧃ ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦷᦊᧅᦊᦱ ᦘᦰᦍᦱᧆᦷᦟᧅᦵᦀᧆᧈ ᦀᦸᧅᧈ ᦙᦱ

ปักตี่น ภทีด โฮงกาน ภ่อ̂ม กัน ฟ้างทะ โหยกหยา ภะยาดโลกเอ่ด อ่อ̂ก มา

ᦷᦣᧂᦂᦱᧃ ᦺᦣᧈᦓᦱ ᦕᦵᦑᧆ ᦈᧅ ᦔᧅᦎᦲᧃᧈ ᦷᦆᧄᧈ ᦵᦔᦲᧂ ᦶᦍᧂ ᦺᦣᧈ

โฮงกาน ไฮ่นา ผเทด จัก ปักตี่น โฅ่ม เปีง แยง ไฮ่


ᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

แอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

ᦘᦸᧄᧉ ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ ᦉᦻ ᦑᦱᧂ ᦂᦱᧃᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ ᦌᦹᧉ ᦟᦲᧃᧉ ᧞ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ ᦍᦲᧃᧉᦓᦱᧃᧉᦵᦌᦲᧃ

ภ้อ̂ม ทุ้นยู้ สาย ทาง กานแอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ ซื้ ลี้น แหล 12 พันนา ยี้นน้านเซีน

ᦔᦲᧃ ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉ ᦂᦱᧃᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦃᧁᧉ ᦢᦱᧆ ᦺᦖᧈ ᦓᧃᧉ ᦔᦲ ᧑

ปีน กานส้าง กานแอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ เชี่ว เฮา ปุ่งเนีง เฃ้า บาด ไหม่ นั้น ปี 1


ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ

สนับสนุน, ค้ำจุน, ช่วยเหลือ

ᦂᦱᧃ ᦚᦳᧂ ᦓᦲᦰ ᦆᦹᧃ ᦔᦲᧃ ᦶᦢᧇᧈ ᦵᦟᦲᧂᧈ ᦷᦣᧂ ᦂᦱᧃ ᦌᦲᧈ ᦶᦓᧉ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦂᦱᧃ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ ᦎᦱᧄ ᦋᦸᧇ ᦓᧃᧉ ᦋᦸᧂᧈ

กาน ฝุง นีะ ฅืน ปีน แบ่บ เลี่ง โฮง กาน ซี่ แน้ เชี่ว เฮา โปกฮอ̂ง กาน โทกผาน ตาม ชอ̂บ นั้น ช่อ̂ง

ᦃᦱᧁᧈᦉᦱᧃ ᦷᦣᧂᦐᧂᦉᦹᦘᦲᧄ ᦎᧂᧉ ᦶᦎᧈ ᦅᦹᧆ ᦵᦣᧆ ᦎᦱᧄ ᦂᦱᧃ ᦃᦸᧆᧈᦆᦱᧆ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦙᦱ

ฃ่าวสาน โฮงหนังสืภีม ตั้ง แต่ คืด เฮด ตาม กาน ฃ่อ̂ดฅาด โปกฮอ̂ง มา


ᦃᦸᧆᧈᦆᦱᧆ

ฃ่อ̂ดฅาด (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᦸᧆᧈᦆᦱᧆ

ทำสัญญา, ผูกเงื่อน

ᦎᦻᧈ ᦶᦗᧁ ᦒᦸᧃᧉ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦷᦈᧆᦖᦻ ᦐᧂᦉᦹ ᦃᦸᧆᧈᦆᦱᧆ ᦎᦸᧈ ᦂᧃ

ต่าย แพว ธ้อ̂น เชี่ว เฮา โจดหมาย หนังสื ฃ่อ̂ดฅาด ต่อ̂ กัน

ᦕᦵᦑᧆᦷᦋᧂᧈᦷᦅᧉ ᦕᦵᦑᧆᦟᦱᧁ ᦃᦸᧆᧈᦆᦱᧆ ᦐᧂᦉᦹ ᦷᦆᧄᧈ ᦞᦏᦳ ᦘᦸᧄᧈ ᦂᧃ

ผเทดโช่งโค้ ผเทดลาว ฃ่อ̂ดฅาด หนังสื โฅ่ม วถุ ภ่อ̂ม กัน


ᦶᦃ

ᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃ ᦗᦰᦍᦰᦠᧆ ᦶᦜᧃᧈ ᦔᦸᧆᧈᦺᦘ ᦀᦲᧅᧈ ᦶᦏᧄ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦂᦱᧃᦶᦃ ᦺᦝ

แผ่เนีง กาน พะยะหัด แหล่น ป่อ̂ดไภ อี่ก แถม ฅวามฮู้ กานแฃ ไฟ

ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ ᦖᦴᧈ ᦶᦃ ᦺᦝ ᦔᦸᧆᧈᦺᦘ

โยกสุง นาช่าง หมู่ แฃ ไฟ ป่อ̂ดไภ


ᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂ

ᦶᦕᧈ (แผ่) + ᦵᦓᦲᧂ (เนีง)

แผ่เนีง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂ

ᦂᦱᧃᦵᦔᧃᧈᦺᦅ ᦑᦹᧅᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂᦺᦗ

การเปลี่ยนแปลง กำลังเพิ่มไป

กานเป่นไค ทืกแผ่เนีงไพ

ᦋᦲᧈ ᦨᦱᧃᧈ ᦑᦱᧂᦶᦍᧃᧉ ᦷᦣᧂᦊᦱ ᦓᦳᧂᧉᦵᦆᦲᧃ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ ᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃ ᦗᦸᧅ ᦺᦔ ᦢᦱᧃᧉᦷᦃᧂᧈ ᦵᦣᧆ ᦂᦱᧃ ᦡᦲ

ชี่ คว่าน ทางแย้น โฮงหยา นุ้งเฅีน 12 พันนา แผ่เนีง กาน พอ̂ก ไป บ้านโฃ่ง เฮด กาน ดี


ᦗᦸᧅ

กลับ, คืน, กลับคืน

ᦟᦲᧁᧉ ᦵᦙᦲᧁ ᦗᦸᧅ ᦺᦔ ᦆᦸᧂᧉ ᦔᦱᧃᧈ ᦂᦱᧃ ᦷᦣᧂᦂᦱᧃ

ลี้ว เมีว พอ̂ก ไป ฅ้อ̂ง ป่าน กาน โฮงกาน

ᦍᦱᧄᦓᧃᧉ ᦋᦻ ᦷᦑᧅ ᦣᧇ ᦀᧁ ᦺᦡᧉ ᦶᦂᧁᧉ ᦟᦴᧅ ᦓᧃᧉ ᦗᦸᧅ ᦙᦱ ᦣᦸᧆ ᦎᦳᧇᧈ ᦓᦾᧉ ᦑᦲᧈᦊᦴᧈ ᦵᦉ ᧟

ยามนั้น ชาย โทก ฮับ เอา ได้ แก้ว ลูก นั้น พอ̂ก มา ฮอ̂ด ตุ่บ น้อ̂ย ที่หยู่ เส แหลว


ᦌᦱᧉᦶᦋᧆ

ᦌᦱᧉ (ซ้า, “ไต่สวน, ตรวจสอบ, ตรวจพินิจ”) + ᦶᦋᧆ (แชด, “ตรวจสอบ, ไต่สวน”)

ซ้าแชด (transliteration)
ᨪ᩶ᩣᨩᩯ᩠ᨯ
ᦂᦱᧃᦌᦱᧉᦶᦋᧆ

ตรวจสอบ, สืบสวน

ᦵᦙᦲᧂᦍᦱᧂᦵᦈᦲᧃᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈᦉᦹᧈ ᦌᦱᧉᦶᦋᧆ ᦵᦟᦲᧂᧈ ᦂᦱᧃᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦂᦱᧃᦵᦟᧂᧉᦡᦴ

เมืองยาง เชียงรุ่งตรวจสอบเรื่องการสนับสนุนการเลี้ยงดู

เมีงยางเจี่น เชงฮุ่งสื่ ซ้าแชด เลี่ง กานโปกฮอ̂ง กานเล้งดู

ᦷᦣᧂᦂᦱᧃ ᦌᦱᧉᦶᦋᧆ ᦘᦰᦍᦱᧆ ᦵᦙᦲᧂᦟᦱᧉ ᦏᦹᦀᧁ ᦔᦲᧃᧈᦊᦱᧈ ᦜᦻ ᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ ᦀᧁ ᦃᧁᧉᦠᦸᧄ ᦕᦵᦑᧆᦺᦒ ᦃᧁᧉ ᦙᦱ ᦎᦱᧄᦉᦵᦖᦲ

กระทรวงการตรวจโรคเมืองล้าใช้กลวิธีเป็นอย่างมาก รับประกันการเอาข้าวหอมจากไทยเข้ามาอย่างสม่ำเสมอ

โฮงกาน ซ้าแชด ภะยาด เมีงล้า ถืเอา ปี่นหย่า หลาย อฺามฃ่าม เอา เฃ้าหอ̂ม ผเทดไธ เฃ้า มา ตามสเหมี


ᦵᦟᧂᧉᦡᦴ

ᦵᦙᦲᧂᦍᦱᧂᦵᦈᦲᧃᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈᦉᦹᧈ ᦌᦱᧉᦶᦋᧆ ᦵᦟᦲᧂᧈ ᦂᦱᧃ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦂᦱᧃᦵᦟᧂᧉᦡᦴ

เมีงยางเจี่น เชงฮุ่งสื่ ซ้าแชด เลี่ง กาน โปกฮอ̂ง กานเล้งดู

ᦀᦸᧅᧈ ᦶᦣᧂ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦂᦱᧃᦵᦟᧂᧉᦡᦴ ᦶᦉᧆᦵᦏᦲᧃᧈ

อ่อ̂ก แฮง โปกฮอ̂ง กานเล้งดู แสดเถี่น


ᦝᦱᧂᧉ

จากจีนกลาง 防 (fáng)

ᦝᦱᧂᧉ ᦺᦝ ᦺᦖᧉ ᦔᦱᧈᦺᦙᧉ

ฟ้าง ไฟ ไหม้ ป่าไม้


ᦶᦀᧇ

ไปเป็นเพื่อน

ᦍᦱᧄᦓᧃᧉ ᦕᦴᧉᦃᦱᧉ ᦅᦸᧉ ᦶᦀᧇ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦋᦳᧂ ᦟᦲ ᦺᦔ ᦏᦹᧂ ᦶᦊᧃᧈᦂᦳᧂᧈ ᦵᦞᧂᦅᧁᧉ ᦕᦵᦑᧆᦙᦱᧃᧈ

ยามนั้น ผู้ฃ้า ค้อ̂ แอบ เชี่ว ชุง ลี ไป ถืง แหย่นกุ่ง เวงเค้า ผเทดม่าน

ᦑᦱᧂ ᧞ ᦺᦘᧈᦵᦙᦲᧂ ᦶᦤᧃ ᦵᦑᧂᧈ ᦣᧇᦣᦸᧂ ᦕᦴᧉᦃᦱᧉ ᧞ ᦑᧂᦜᦻ ᦖᦴᧈ ᦵᦣᧆᦂᦱᧃ ᦶᦀᧇ ᦂᧃ

ทาง แหล ไภ่เมีง แดฺน เท่ง ฮับฮอ̂ง ผู้ฃ้า แหล ทังหลาย หมู่ เฮดกาน แอบ กัน


ᦉᦲᧂᦷᦈ

ᦘᦸᧄᧉ ᦷᦜᧂ ᦔᦱᧂ ᦷᦏᧃᧉ ᧑᧓ ᦘᦸᧄᧉ ᦉᦲᧂᦷᦈ ᦗᦸᧅ ᦒᦲ ᧑ ᦺᦎᧈᦎᦱᧄ ᦷᦎᧅ ᦉᦜᦱᧅ ᦵᦟᦲᧅ ᦶᦌᧃᧉ

ภ้อ̂ม โหลง ปาง โถ้น 13 ภ้อ̂ม สีงโจ พอ̂ก ธี 1 ไต่ตาม โตก สหลาก เลีก แซ้น

ᦵᦍᦲᧃᧉ ᦎᦱᧈ ᦑᧂ ᦕᦵᦑᧆ ᦔᦱᧂ ᦷᦏᧃᧉ ᧑᧒ ᦘᦸᧄᧉ ᦉᦲᧂᦷᦈ ᦗᦸᧅ ᦒᦲ ᧑ ᦊᦴᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ ᦋᦳ ᦘᦸᧄᧉ ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ

เยี้น ต่า ทัง ผเทด ปาง โถ้น 12 ภ้อ̂ม สีงโจ พอ̂ก ธี 1 หยู่ เชงฮุ่ง ชุ ภ้อ̂ม เม้นโมบ


ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ

ᦵᦙᧃᧉ (เม้น, “จบสิ้น, เสร็จ”) + ᦷᦙᧇ (โมบ, “หมอบ”)

เม้นโมบ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ

สำเร็จ, ทำเสร็จ, บรรลุ

ᦔᦲ ᧟, ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ ᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ ᦓᦱᦑᦲ ᦢᦱᧃᧉ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ ᦆᦻᧉ ᦑᦲᧈ ᦶᦔᧂ ᦺᦖᧈ ᦗᦸᧂᦰ ᧒ ᦣᦾᧉ ᧒᧔ ᦑᦲᧈ

ปีที่แล้ว เมืองเราสำเร็จการกำหนดแผนการย้ายหมู่บ้านที่ยากจนออกไปสร้างใหม่ทั้งหมด 2 ร้อย 24 ที่

ปี แหลว, เชี่ว เฮา เม้นโมบ ห้างฅาด นาที บ้าน โทกผาน ฅ้าย ที่ แปง ไหม่ พอ̂งะ 2 ฮ้อ̂ย 24 ที่

ᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ ᦎᦱᦖᦻ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦔᦲ ᦓᦲᦰ ᦑᧂ ᦔᦲ ᦋᦴᧈ ᦵᦋᦲᧉ

แน่ใจว่าสำเร็จเป้าหมายที่รับผิดชอบปีนี้ทั้งปีทุกประเภท

อฺามฃ่าม เม้นโมบ ตาหมาย กานธาม ปี นีะ ทัง ปี ชู่ เชี้


ᦉᦸᧈᦷᦓ

ส่อ̂โน (transliteration)
ᩈᩬᩳ᩵ᨶᩰ
ᦂᦱᧃᦉᦸᧈᦷᦓ

ผลักดัน, กระตุ้น

ᦺᦎᧈᦎᦱᧄ ᦵᦌᧉ ᦃᦼᧈ ᦣᦸᧂᧉᦵᦣᧅ ᦉᦸᧈᦷᦓ ᦅᦳᧃᦏᧁᧉ ᦃᧅᦖᧃᧈ ᦃᧁᧉ ᦘᦸᧄᧈ ᦂᦱᧃᦷᦔᦨᦱᧃ ᦢᦱᧃᧉᦷᦃᧂᧈ

ไต่ตาม เซ้ ฃู่ย ฮ้อ̂งเฮก ส่อ̂โน คุนเถ้า ฃักหมั่น เฃ้า ภ่อ̂ม กานโปควาน บ้านโฃ่ง

ᦉᦸᧈᦷᦓ ᦋᦳᧄ ᦜᦻ ᦃᧅᦖᧃᧈ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ, ᦊᦱᧃᧈ ᦉᦱᧂᧉ ᦵᦟᦲᧂᧈ ᦵᦔᦲᧂ ᦣᧅᦉᦱ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ ᦀᦸᧅᧈ ᦙᦱ

ส่อ̂โน ชุม หลาย ฃักหมั่น โปควาน หุนทาง, หย่าน ส้าง เลี่ง เปีง ฮักสา โปควาน หุนทาง อ่อ̂ก มา


ᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ

ยืมมาจากพม่า အာမခံ (อามขํ); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ဢႃႉမၶၢမ်ႇ (อ๎ามข่าม)

อฺามฃ่าม (transliteration)
ᩋᩣᨾᨡ᩵ᩣ᩠ᨾ
ᦂᦱᧃᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ

สัญญา, รับรอง, รับประกัน, ประกัน, ยืนยัน

ตรวจสอบให้แน่

ᦶᦕᧈᦵᦓᦲᧂ ᦺᦉᧈ ᦇᦹᧃ ᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ ᦊᦱᦺᦃᧉ ᦣᧅᦠᦳᧄ ᦵᦓᦲᧉᦷᦎᦂᦱᦍᦱ ᦕᦴᧉᦍᦲᧂ

แผ่เนีง ไส่ งืน อฺามฃ่าม หยาไฃ้ ฮักหุม เนี้โตกายา ผู้ยีง

ᦍᧇᦖᧃᧉ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦵᦣᧆ ᦉᦱᧂᧉ ᦉᦛᧆᦌᦤᦲ ᦷᦎᧅ ᦑᦲᧈ ᦔᦲᧃ ᦡᦲ, ᦁᦱᦙᦃᦱᧄᧈ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦎᦱᦖᦻ ᦔᦲ ᦓᦲᦰ ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧃ ᦎᦱᧄ ᦉᦵᦖᦲ ᦺᦗ

ยับหมั้น กานธาม เฮด ส้าง สหวัดซดฺี โตก ที่ ปีน ดี, อฺามฃ่าม กานธาม ตาหมาย ปี นีะ เม้นโมน ตาม สเหมี ไพ


ᦍᧇᦖᧃᧉ

เพิ่มกำลัง, ทำให้แข็งแรง, ให้พลัง

ᦃᧆᦶᦃᧂ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦎᦱᧄᦋᦸᧇ ᦍᧇᦖᧃᧉ ᦈᦱᧅ ᦕᦱᧃ ᦎᦱᧄᦋᦸᧇ ᦕᦱᧇᦶᦗᧉ ᦂᦱᧃᦷᦙᧆ ᦈᦱᧅᦷᦑᧅᦕᦱᧃ ᦺᦗ

ฃัดแฃง โปกฮอ̂ง ตามชอ̂บ ยับหมั้น จาก ผาน ตามชอ̂บ ผาบแพ้ กานโมด จากโทกผาน ไพ

ᦨᦱᧃ ᦞᦼ ᦃᦼᧈ ᦷᦆᧄᧈ ᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈ ᦌᧁᦶᦣᧂ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ ᦍᧇᦖᧃᧉ ᦵᦞᦟᦱ ᦵᦚᦲᧅᦶᦜᧃᧈ ᦝᦸᧃᧉᦈᦸᧂᧉ

ควาน วูย ฃู่ย โฅ่ม แอ่วล่อ̂ เซาแฮง 12 พันนา ยับหมั้น เวลา เฝีกแหล่น ฟ้อ̂นจ้อ̂ง


ᦏᦸᧂᧈ

ส่อง, ฉายแสง

ᦔᦳᧃ ᦒᦲ ᧒ ᦊᦴᧈ ᦺᦎᧉ ᦟᦰᦉᦖᦲ ᦣᦱᧄᧈ ᦏᦸᧂᧈ ᦺᦊᧈ ᦐᦱᧉ ᦂᦱᧉ ᦢᦱᧃ ᦙᦱ

ปุน ธี 2 หยู่ ไต้ ละสหมี ฮ่าม ถ่อ̂ง ไหย่ หน้า ก้า บาน มา

ᦋᦴᧈ ᦑᦲᧈ ᦶᦖᧈᦦᦱᧂᧉ ᦺᦋᧉ ᦊᦳᧂᧈ ᦔᦲᧃᧈ ᦊᦱᧈ ᦶᦉᧂ ᦺᦝ ᦏᦸᧂᧈ ᦣᦱᧄᧈ ᦺᦂᧈ

ชู่ ที่ แหม่กว้าง ไช้ หยุ่ง ปี่น หย่า แสง ไฟ ถ่อ̂ง ฮ่าม ไก่


ᦣᦱᧄᧈ

ส่อง, ฉายแสง

ᦏᦹᧂ ᦵᦙᦲᧈ ᦟᧂᦉᦲ ᦺᦉ ᦏᦸᧂᧈ ᦞᧃ ᦣᦱᧄᧈ ᦝᦱᧉ

ถืง เมี่ ลังสี ไส ถ่อ̂ง วัน ฮ่าม ฟ้า

ᦋᦴᧈ ᦑᦲᧈ ᦶᦖᧈ ᦦᦱᧂᧉ ᦺᦋᧉ ᦊᦳᧂᧈ ᦔᦲᧃᧈ ᦊᦱᧈ ᦶᦉᧂ ᦺᦝ ᦏᦸᧂᧈ ᦣᦱᧄᧈ ᦺᦂᧈ

ชู่ ที่ แหม่ กว้าง ไช้ หยุ่ง ปี่น หย่า แสง ไฟ ถ่อ̂ง ฮ่าม ไก่


ᦣᦱᧄᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ห่าม, คำเมือง ᩉ᩵ᩣ᩠ᨾ (ห่าม), เขิน ᩉ᩵ᩣ᩠ᨾ (ห่าม), อีสาน เหิ่ม, ลาว ເຫີ່ມ (เหี่ม), ญ้อ เหิ่ม, ไทใหญ่ ႁၢမ်ႇ (ห่าม), พ่าเก ꩭံ (หํ), อาหม 𑜑𑜪 (หํ)


ᦣᦱᧄᧈᦏᦸᧂᧈ

ฮ่ามถ่อ̂ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦣᦱᧄᧈᦏᦸᧂᧈ

ส่อง, ฉายแสง

ᦊᦴᧈ ᦺᦎᧉ ᦉᦻ ᦎᦱᦞᧃ ᦣᦱᧄᧈᦏᦸᧂᧈ ᦓᦱ ᦆᧅ ᦃᦹᧃᧉ ᦺᦡ ᦵᦖᦲᧃ ᦡᧂᧈ ᦶᦞᧃ ᦶᦍᧂ ᦏᦸᧂᧈ ᦐᦱᧉ

หยู่ ไต้ สาย ตาวัน ฮ่ามถ่อ̂ง นา ฅัก ฃื้น ได เหมีน ดั่ง แวน แยง ถ่อ̂ง หน้า

ᦟᦰᦉᦖᦲ ᦣᦱᧄᧈᦏᦸᧂᧈ ᦑᦸᧂᧉ ᦵᦙᦲᧂ ᦦᦱᧂᧉ ᦉᦸᧂᧈᦺᦉ

ละสหมี ฮ่ามถ่อ̂ง ท้อ̂ง เมีง กว้าง ส่อ̂งไส


ᦶᦝᧆ

ละทิ้ง, ทิ้ง

ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦗᦰᦍᦰ ᦈᦲᦰ ᦊᦱᦚᦲᧃᧈᦊᦱᦗᦱᧂ ᦶᦝᧆ

มณฑลเราแสดงการเผายาเสพติดทิ้ง

เชี่ว เฮา พะยะ จีะ หยาฝี่นหยาพาง แฟด

ᦅᦳᧂᧈᦁᦱᧃᧈ ᦋᦲᧁᧉ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ ᦉᦹᧈ ᦈᦲᦰ ᦕᧁ ᦓᦱᧆ ᧞ ᦘᦱᧉᦙᦲᧆ ᦕᧃᧉ ᦨᦱᧃ ᦶᦝᧆ

คุ่งอฺ่าน ชี้ว เชงฮุ่ง สื่ จีะ เผา นาด แหล ภ้ามีด ผั้น ควาน แฟด


ᦶᦖᧈᦦᦱᧂᧉ

ᦶᦖᧈ (แหม่, “แผ่, ขยาย”) + ᦦᦱᧂᧉ (กว้าง, “กว้าง”)

แหม่กว้าง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦖᧈᦦᦱᧂᧉ

ᦵᦗᦲᧈ ᦶᦏᧄ ᦶᦣᧂ ᦂᧄᧈᦟᧂ ᦶᦖᧈᦦᦱᧂᧉ ᦞᦲᧉᦌᦱ ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ ᦎᦱᧄᦋᦸᧇ

เพี่ แถม แฮง กั่มลัง แหม่กว้าง วี้ซา นาช่าง โปกฮอ̂ง โทกผาน ตามชอ̂บ

ᦋᦸᧂᧈᦂᦱᧃ ᦶᦖᧈᦦᦱᧂᧉ ᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦷᦃ ᦓᧄᧉᦃᦸᧂ ᦂᧁᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈᦉᦹᧈ ᦃᧁᧉ ᦵᦣᧆ ᦺᦔ ᦎᦱᧄ ᦉᦵᦖᦲ

ช่อ̂งกาน แหม่กว้าง ส้างแต่ง โฃ นั้มฃอ̂ง เก่า เชงฮุ่งสื่ เฃ้า เฮด ไป ตาม สเหมี


ᦺᦋᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʑaɰꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ใช้, คำเมือง ᨩᩲ᩶ (ใช้), ลาว ໃຊ້ (ใซ้), ไทใหญ่ ၸႂ်ႉ (ใจ๎), ไทดำ ꪻꪋ꫁ (ใจฺ้), อาหม 𑜋𑜨𑜧 (ฉอ̂ว์)


ᦵᦎᦲᧄᧈᦋᦾᧈ

เตี่มช่อ̂ย (transliteration)
ᨲᩮᩥ᩠᩵ᨾᨩᩭ᩵
ᦂᦱᧃᦵᦎᦲᧄᧈᦋᦾᧈ

ᦂᦱᧃᦵᦎᦲᧄᧈᦋᦾᧈ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ ᦏᦻ ᦇᦹᧃ

กานเตี่มช่อ̂ย โปกฮอ̂ง ถาย งืน

ᦈᦴᧈ ᦌᦸᧉ ᦃᦼᧈ ᦺᦋᧉ ᦔᦲᧃᧈ ᦊᦱ ᦘᦸᧄᧈ ᦂᧃ ᦏᦻ ᦇᦹᧃ ᦵᦎᦲᧄᧈᦋᦾᧈ ᦟᦴᧅᦵᦣᧃ

จู่ ซ้อ̂ ฃู่ย ไช้ ปี่น หยา ภ่อ̂ม กัน ถาย งืน เตี่มช่อ̂ย ลูกเฮน


ᦏᦻ

ให้, มอบให้, ถวาย

ᦊᦸᧂᧉᦍᦸ ᦷᦣᧂ ᦈᧅ ᦟᦸᧅ ᦆᦲᧃᧈ ᧓ ᦵᦣᦲᧃ ᦏᦻ ᦇᦹᧃ ᦵᦣᧆ ᦂᦱᧃ ᦡᦲ

หย้อ̂งยอ̂ โฮง จัก ลอ̂ก ฅี่น 3 เฮีน ถาย งืน เฮด กาน ดี

ᦵᦙᦲᧈᦷᦡᧃᧈ, ᦆᦴᦉᦸᧃ ᧞ ᦟᦴᧅᦵᦣᧃ ᦷᦣᧂᦵᦣᧃ ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ ᦓᧅ ᦂᦱᧃ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ ᧓ ᦣᦾᧉ ᧘᧖ ᦅᦳᧃ ᦏᦻ ᦵᦟᦲᧆ ᧑᧐ ᦖᦹᧃᧈ ᦆᦱᧁᧉ ᦵᦌᦲᧃᧈ ᦔᦻ

เมี่โด่น, ฅูสอ̂น แหล ลูกเฮน โฮงเฮน นาช่าง นัก กาน 12 พันนา 3 ฮ้อ̂ย 86 คุน ถาย เลีด 10 หมื่น ฅ้าว เซี่น ปาย


ᦣᧇᦵᦌᦲᧁᧈ

ฮับเซี่ว (transliteration)
ᦂᦱᧃᦣᧇᦵᦌᦲᧁᧈ

ᦂᦱᧃ ᦉᦱᧂᧉ ᦓᦱ ᦵᦔᦲᧂ ᦶᦍᧂ ᦓᧄᧉ ᦉᦱᧂᧉ ᦉᦳᧂ ᦵᦙᦲᧂᦟᦱᧉᦶᦉᧃᧈ ᦺᦡᧉ ᦣᧇᦵᦌᦲᧁᧈ

กาน ส้าง นา เปีง แยง นั้ม ส้าง สุง เมีงล้าแส่น ได้ ฮับเซี่ว

ᦖᦴᧈ ᦣᧇᦵᦌᦲᧁᧈ ᦺᦎᧈᦎᦱᧄ ᦺᦔ ᦑᦸᧂᦰ ᦏᦹᧂ ᦑᦲ ᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ, ᦣᧇ ᦝᧂ ᦵᦟᦲᧂᧈ ᦂᦱᧃ ᦢᦸᧅᧈ ᦔᦱᧁᧈ

หมู่ ฮับเซี่ว ไต่ตาม ไป ทอ̂งะ ถืง ที ส้างแต่ง, ฮับ ฟัง เลี่ง กาน บ่อ̂ก ป่าว


ᦵᦂᧇᦵᦌᦲᧁᧈ

เกบเซี่ว (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦂᧇᦵᦌᦲᧁᧈ

ᦵᦙᦲᧂᦍᦱᧂᦵᦈᦲᧃᧈ ᦵᦙᧃᧉᦷᦙᧇ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ ᦵᦂᧇᦵᦌᦲᧁᧈ ᦇᦹᧃ ᦂᦱ ᦟᦰ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦁᦱᧄᦃᦱᧄᧈ ᦀᦸᧃ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦑᧂ ᦉᦹᧈ

เมีงยางเจี่น เม้นโมบ กานธาม เกบเซี่ว งืน กา ละ บ้านเมีง อฺามฃ่าม ออ̂น เพี่น ทัง สื่

ᦵᦂᧇᦵᦌᦲᧁᧈ ᦇᦹᧃ ᦃᦸᧃᧈ ᦑᦲᧈ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦺᦉᧈ ᦵᦍ ᧒ ᦷᦂᧆᧈ ᦗᧃ ᧗ ᦣᦾᧉ ᧕᧖ ᦖᦹᧃᧈ ᦶᦍᧃᧉ ᦔᦻ

เกบเซี่ว งืน ฃ่อ̂น ที่ บ้านเมีง ไส่ เย 2 โก่ด พัน 7 ฮ้อ̂ย 56 หมื่น แย้น ปาย


ᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ

ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง, “สร้าง”) + ᦶᦎᧂᧈ (แต่ง, “แต่ง”)

ส้างแต่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ

สร้าง, ก่อสร้าง

ᦘᦸᧄᧉ ᦷᦈ ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦑᦱᧂ ᦑᧂ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦊᦴᧈ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ ᦋᦳᦘᦸᧄᧉ

ภ้อ̂ม โจ กานส้างแต่ง ทาง ทัง เชี่ว หยู่ เชงฮุ่ง ชุภ้อ̂ม

ᦊᦴᧈ ᦺᦎᧉ ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦵᦑᦲᧅ ᦗᦹᧃ ᧕ ᦕᦂᦱᧃ ᦓᧃᧉ ᦠᧃ ᦎᦱ ᦡᦲ ᦀᦸᧅᧈ ᦙᦱ ᦺᦖᧈ

หยู่ ไต้ กานส้างแต่ง เทีก พืน 5 ผกาน นั้น หัน ตา ดี อ่อ̂ก มา ไหม่


ᦑᦸᧂᦰ

ᦣᧁ ᦑᧂᦜᦻ ᦈᧅ ᦺᦡᧉ ᦑᦸᧂᦰ ᦏᦹᧂ ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦞᦏᦳ ᧞ ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦂᦱᧃᦝᦱᧂᧉᦶᦠᧃ ᦕᦵᦑᧆ

เฮา ทังหลาย จัก ได้ ทอ̂งะ ถืง กานส้างแต่ง วถุ แหล กานส้างแต่ง กานฟ้างแหน ผเทด


ᦝᦱᧂᧉᦶᦠᧃ

ᦝᦱᧂᧉ (ฟ้าง) + ᦶᦠᧃ (แหน)

ฟ้างแหน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧂᧉᦶᦠᧃ

ปกป้อง, คุ้มครอง, คุ้มกัน

ᦖᧃᧉᦅᦳᧂ ᦂᦱᧃᦝᦱᧂᧉᦶᦠᧃ ᦗᦻ ᦃᦸᧇᧈ ᦶᦡᧃ

หมั้นคุง กานฟ้างแหน พาย ฃ่อ̂บ แดน


ᦶᦋᧆᦑᦸᧂᦰ

แชดทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦋᧆᦑᦸᧂᦰ

ᦺᦔ ᦵᦎᦲᧄᧈᦋᦾᧈ ᦷᦣᧂᦷᦔᦨᦱᧃ ᦶᦋᧆᦑᦸᧂᦰ ᦂᦱᧆ ᦟᦲ

ไป เตี่มช่อ̂ย โฮงโปควาน แชดทอ̂งะ กาด ลี


ᦶᦉᧁ

ᦢᧁᧈ ᦶᦉᧁ ᦂᦲᧃᧈ ᦀᦻ ᦺᦆ ᦵᦓᦲᧉ

เบ่า แสว กี่น อาย ไฅ เนี้

ᦋᦻ ᦓᦲᦰ ᦷᦠᦺᦈ ᦈᦱᧂ ᦶᦉᧁ ᦉᦱᧇ ᦶᦙᧁ ᦟᦻ ᦏᧁᧉ

ชาย นีะ โหไจ จาง แสว สาบ แมว ลาย เถ้า


ᦗᧂᧈᦗᦴ

ᦔᦲ ᦓᦲᦰ ᦵᦋᦲᧁᧈ ᦣᧁ ᦈᧅ ᦗᧂᧈᦗᦴ ᦇᦹᧃ ᦌᦹᧉ ᦈᧅ ᦺᦣᧈᦓᦱ ᦗᧃ ᦔᦻ ᧒᧘ ᦖᦹᧃᧈ ᦶᦍᧃᧉ

ปี นีะ เชี่ว เฮา จัก พั่งพู งืน ซื้ จัก ไฮ่นา พัน ปาย 28 หมื่น แย้น

ᦍᧇ ᦂᦱᧃ ᦗᧂᧈᦗᦴ ᦠᦹᧉ ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦌᦹᧉ ᦷᦠ ᦈᧅ ᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ ᦷᦎᧅᦑᦲᧈ

ยับ กาน พั่งพู หื้ พ่อ̂ไฮ่แม่นา ซื้ โห จัก เฮดส้าง โตกที่


ᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ

ᦵᦣᧆ (เฮด) + ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ႁဵတ်းသၢင်ႈ (เห๊ตส้าง)

เฮดส้าง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ

ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦵᦋᧂᦵᦐᦲᦶᦌᧂᧈ ᦠᦲᧄᦋᦲᧂ ᦵᦞᦟᦱ ᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ ᦓᦱ ᦔᦲ ᦺᦗ

พ่อ̂ไฮ่แม่นา เชงเหนีแซ่ง หีมชีง เวลา เฮดส้าง นา ปี ไพ

ᦂᦱᧃᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ ᦂᦱᧃᦺᦣᧈᦓᦱ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦵᦉᦲᧈ ᦜᦸᧂ ᦵᦑᦲᧅᦗᦹᧃ ᦶᦂᧃᧈᦶᦃᧂᦶᦣᧂᦂᦱᧉ ᦺᦞᧉ ᧟

กานเฮดส้าง กานไฮ่นา ปุ่งเนีง เสี่ หลอ̂ง เทีกพืน แก่นแฃงแฮงก้า ไว้ แหลว


ᦌᦹᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *zɯːꟲ⁴, จากไทดั้งเดิม *z.ɟɯːꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ซื้อ, ลาว ຊື້ (ซื้), ไทใหญ่ သိုဝ်ႉ (สึ๎ว), อาหม 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫 (สึว์), จ้วง cawx, ปู้อี xex


ᦀᦱᧃᧈᦑᦸᧂᦰ

อ่านทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦀᦱᧃᧈᦑᦸᧂᦰ

ᦂᦱᧃᦵᦌᦲᧁᦋᦲᧈ ᦀᦱᧃᧈᦑᦸᧂᦰ ᦐᧂᦉᦹᦘᦲᧄ ᦓᦲᦰ ᦑᧂ ᦕᦵᦑᧆ ᦔᦲᧃ ᦜᧂ ᦒᦲ ᧑

กานเซีวชี่ อ่านทอ̂งะ หนังสืภีม นีะ ทัง ผเทด ปีน หลัง ธี 1

ᦔᦳᧂᧈ ᦗᦻ ᦺᦎᧉ ᦓᦲᦰ ᦔᦲᧃ ᦟᦴᧅᦵᦣᧃ ᦑᧂᦜᦻ ᦊᦴᧈ ᦵᦙᦲᧈ ᦵᦞᦟᦱ ᦌᧁ ᦵᦣᧃ ᦓᧃᧉ ᦠᦸᧄ ᦈᦲᧆ ᦠᦸᧄ ᦺᦈ ᦀᦱᧃᧈᦑᦸᧂᦰ ᦗᦸᧇᦉᦸ ᦓᧃᧉ

ปุ่ง พาย ไต้ นีะ ปีน ลูกเฮน ทังหลาย หยู่ เมี่ เวลา เซา เฮน นั้น หอ̂ม จีด หอ̂ม ไจ อ่านทอ̂งะ พอ̂บสอ̂ นั้น


ᦡᦲᧃᧉᦷᦙᧃᧈ

ᦡᦲᧃᧉ (ดี้น) + ᦷᦙᧃᧈ (โม่น)

ดี้นโม่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦡᦲᧃᧉᦷᦙᧃᧈ

รื่นเริง, สนุกสนาน, บันเทิง

ᦘᦸᧄᧈ ᦂᧃ ᦃᧇ ᦝᦸᧃᧉ ᦡᦲᧃᧉᦷᦙᧃᧈ

พร้อมกันร้องรำทำเพลงอย่างรื่นเริง

ภ่อ̂ม กัน ฃับ ฟ้อ̂น ดี้นโม่น

ᦍᦲᧂ ᦋᦻ ᦃᧇ ᦡᦲᧃᧉᦷᦙᧃᧈ ᦵᦍᦲᧄ ᦂᧃ

หญิงชายขับร้องอย่างมีความสุขกัน

ยีง ชาย ฃับ ดี้นโม่น เยีม กัน


ᦀᦳᧃᧈᦇᧃ

ᦀᦳᧃᧈ (อุ่น) + ᦇᧃ (งัน), เทียบคำเมือง ᩋᩩ᩵ᩁᨦᩢ᩠ᨶ (อุ่รงัน)

ᦋᦳᧄᦜᦻ ᧞ ᦅᦳᧃ ᦶᦃᧅᧈ ᦙᦱ ᦌᦳᧄ ᦂᧃ ᦊᦴᧈ ᦑᦲᧈ ᦷᦃᧂᧈ ᦗᦾ ᦉᧂᦃᦱᧃ, ᦘᦸᧄᧈ ᦂᧃ ᦀᦳᧃᧈᦇᧃ ᦉᧂᦃᦱᧃ ᦔᦲ ᦺᦖᧈ ᦺᦑ

ทุกคนและแขกมาเยือน มารวมตัวกันอยู่ที่สนามงานพิธีสงกรานต์, พร้อมกันฉลองสงกรานต์ปีใหม่ไทลื้อ

ชุมหลาย แหล คุน แฃ่ก มา ซุม กัน หยู่ ที่ โฃ่ง พอ̂ย สังฃาน, ภ่อ̂ม กัน อุ่นงัน สังฃาน ปี ไหม่ ไท


ᦵᦍᦲᧄ

ᦋᦳᧄᦜᦻ ᦃᧇᦝᦸᧃᧉ ᦵᦍᦲᧄ

ทุกคนร้องรำทำเพลงอย่างมีความสุข

ชุมหลาย ฃับฟ้อ̂น เยีม


ᦵᦍᦲᧄᦣᧇ

ᦵᦍᦲᧄ (เยีม) + ᦣᧇ (ฮับ)

ᦃᧇᦝᦸᧃᧉ ᦵᦍᦲᧄᦣᧇ ᦔᦲ ᦺᦖᧈ

ร้องรำทำเพลงต้อนรับปีใหม่

ฃับฟ้อ̂น เยีมฮับ ปี ไหม่


ᦊᦳᧄᧈᦵᦋᦲᧈ

ᦊᦳᧄᧈ (หยุ่ม) + ᦵᦋᦲᧈ (เชี่)

หยุ่มเชี่ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦊᦳᧄᧈᦵᦋᦲᧈ

ᦷᦎ ᦃᦱᧉ ᦊᦳᧄᧈᦵᦋᦲᧈ ᦞᧃ ᦗᦻ ᦐᦱᧉ ᦙᦱ ᦃᦸᧉᦊᦴᧈᦣᦱᧁᦂᦲᧃ ᦣᧁ ᦈᧅ ᦵᦍᧂᧈ ᦊᦴᧈ ᦵᦍᧂᧈ ᦡᦲ ᦙᦱ ᦢᧁᧈ ᦃᦱᧆᧈ

ตัวข้าพเจ้าเชื่อว่าวันข้างหน้ามา การกินอยู่ ของเรา จะยิ่งดีขึ้นไปไม่ขาด

โต ฃ้า หยุ่มเชี่ วัน พาย หน้า มา ฃ้อ̂หยู่ฮาวกีน เฮา จัก เย่ง หยู่ เย่ง ดี มา เบ่า ฃ่าด


ᦗᦰᦍᦰ

ยืมมาจากพม่า ပြ (ปฺร); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ပျႃး (ปฺย๊า) หรือ ပျႃႉ (ปฺย๎า)

ᦂᦱᧃ ᦗᦰᦍᦰ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦞᧆᦒᦓᦒᧄ

การแสดงความรู้วัฒนธรรม

กาน พะยะ ฅวามฮู้ วัดธนธัม


ᦙᦱᧂᧉᦟᦴᧈ

ᦙᦱᧂᧉ (ม้าง) + ᦟᦴᧈ (ลู่)

ม้างลู่ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦙᦱᧂᧉᦟᦴᧈ

ᦔᦸᧂᦺᦆᧈ ᦙᦱᧂᧉᦟᦴᧉ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦖᧃᧉᦐᦲᧄ

ตั้งใจอยากทำลาย บ้านเมืองที่มั่นคงและสงบ

ปอ̂งไฅ่ ม้างลู้ บ้านเมีง หมั้นหนีม


ᦔᦶᦜ

ᦔᦶᦜ ᦅᧄ ᦠᦸᧉ ᦔᦲᧃ ᦅᧄ ᦺᦑ

แปลภาษาจีนเป็นภาษาไทลื้อ

ปแหล คัม ห้อ̂ ปีน คัม ไท


ᦠᦲᧄᦋᦲᧂ

ᦠᦲᧄ (หีม) + ᦋᦲᧂ (ชีง)

ᦠᦲᧄᦋᦲᧂ ᦂᧃ ᦌᦹᧉ

หีมชีง กัน ซื้


ᦂᦱᧃᧉᦂᦳᧂᧈ

ᦂᦱᧃᧉ (ก้าน) + ᦂᦳᧂᧈ (กุ่ง)

ก้านกุ่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᦱᧃᧉᦂᦳᧂᧈ

รุ่งเรือง มักใช้กับ ᦣᦳᧂᧈᦵᦣᦲᧂ (ฮุ่งเฮีง) เป็น ᦂᦱᧃᧉᦂᦳᧂᧈᦣᦳᧂᧈᦵᦣᦲᧂ (ก้านกุ่งฮุ่งเฮิง)

ᦂᦱᧃ ᦔᦹᧆ ᦉᦱᧂᧉ ᦞᦏᦳ ᦗᦻ ᦃᦸᧇᧈ ᦶᦡᧃ ᦁᦱᧄᦃᦱᧄᧈ ᦃᦸᧇᧈᦑᦱᧂᧉᦶᦑᦆᧄ ᦂᦱᧃᧉᦂᦳᧂᧈ ᦣᦳᧂᧈᦵᦣᦲᧂ ᦖᧃᧉᦵᦑᧂᧈ

การเปิดสร้างวัตถุสำหรับเขตแดน รองรับขอบเขตที่เจริญรุ่งเรืองและมั่นคง

กาน ปืด ส้าง วถุ พาย ฃ่อ̂บ แดน อฺามฃ่าม ฃ่อ̂บท้างแทฅัม ก้านกุ่ง ฮุ่งเฮีง หมั้นเท่ง


ᦇᦸᧄᦅᧃᧉ

ᦇᦸᧄ (งอ̂ม) + ᦅᧃᧉ (คั้น)

งอ̂มคั้น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦇᦸᧄᦅᧃᧉ

ᦵᦙᦲᧈ ᦁᦱᦍᦳ ᦺᦡᧉ ᦉᦲᧇ ᦶᦔᧆᧈ ᦏᦹᧂ ᦌᦱᧁ, ᦍᦱᧂᧈ ᦵᦑᧁ ᦂᦻ ᦉᦱᧁ ᦠᧃ ᦗᦸᧈ ᦜᧂᧈ ᦙᦱ ᦇᦸᧄᦅᧃᧉ

เมื่ออายุได้สิบแปดถึงยี่สิบ, เดินผ่านสาว หันพ่อหลั่งมาข่มขืน

เมี่ อฺายุ ได้ สีบ แป่ด ถืง ซาว, ย่าง เทว กาย สาว หัน พ่อ̂ หลั่ง มา งอ̂มคั้น

ᦅᦳᧃ ᦍᦲᧂ ᦁᧃ ᦷᦎ ᦡᦲ ᧞ ᦇᦱᧄ ᦅᦸᧉ ᦔᦲᧃ ᦵᦊᦲᧈ ᦃᦳᧃ ᦵᦊᦲᧈ ᦓᦻ ᦇᦸᧄᦅᧃᧉ

ผู้หญิงที่ดีและงาม ก็เป็นเหยื่อคนชั้นสูง ในการข่มขืน

คุน ยีง อฺัน โต ดี แหล งาม ค้อ̂ ปีน เหยี่ ฃุน เหยี่ นาย งอ̂มคั้น


ᦙᦱᧃ

ᦊᦱᧈ ᦢᦲᧂᧈ ᦵᦀᧂᧈ ᦶᦙᧈ ᦙᦱᧃ

อย่าเบ่งท้องแข่งกับผู้หญิงที่กำลังท้อง

หย่า บี่ง เอ่ง แม่ มาน

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦊᦸᧅᧈ ᦶᦙᧈ ᦙᦱᧃ

อย่าไปหยอกผู้ที่กำลังต้องท้อง

หย่า ไป หย่อ̂ก แม่ มาน


ᦢᦲᧂᧈ

ᦊᦱᧈ ᦢᦲᧂᧈ ᦵᦀᧂᧈ ᦶᦙᧈ ᦙᦱᧃ

อย่าเบ่งท้องแข่งกับผู้หญิงที่กำลังท้อง

หย่า บี่ง เอ่ง แม่ มาน


ᦵᦀᧂᧈ

ᦟᦴᧅᦵᦣᧃ ᦗᦰᦍᦰ ᦝᦸᧃᧉ ᦵᦀᧂᧈ ᦂᧃ

นักเรียนแสดงการฟ้อนรำแข่งกัน

ลูกเฮน พะยะ ฟ้อ̂น เอ่ง กัน

ᦶᦌᧁ ᦵᦣᦲ ᦵᦀᧂᧈ ᦂᧃ

พายเรือแข่งกัน

แซว เฮี เอ่ง กัน


ᦆᦳᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨤᩫ᩠᩶ᨶ (ฅ็้น), เขิน ᨤᩫ᩠᩶ᨶ (ฅ็้น), ไทใหญ่ ၶူၼ်ႉ (ขู๎น); อาจเกี่ยวข้องกับไทย ค้น, ลาว ຄົ້ນ (ค็้น)

ᦊᦱᧈ ᦆᦳᧃᧉ ᦅᧄ ᦂᧁᧈ

อย่าปลุกคำเก่า (อย่าเอาเรื่องเก่ามาพูด)

หย่า ฅุ้น คัม เก่า


ᦷᦈᧅ

ᦷᦈᧅ ᦣᦴ

ᦷᦈᧅ ᦀᧁ ᦶᦂᧁᧉᦶᦉᧂ ᦡᦲ ᦞᦲᧉᦵᦉᧆᧈ ᦔᧃ ᦠᦹᧉ ᦋᦻ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ

ล้วงเอาเพชรพลอยดีวิเศษมอบให้ชายยากจน

โจก เอา แก้วแสง ดี วี้เส่ด ปัน หื้ ชาย โทกผาน


ᦵᦏᧄᧈ

ᦷᦣ ᦊᦴᧈ ᦵᦑᦲᧄᧉ ᦗᦻ ᦺᦎᧉ ᦎᦱ ᦵᦏᧄᧈ ᦑᦸᧂᦰ ᦅᦳᧃ

วัวอยู่ทางด้านใต้ ตามองดูคน

โฮ หยู่ เที้ม พาย ไต้ ตา เถ่ม ทอ̂งะ คุน

ᦵᦏᧄᧈ ᦑᦸᧂᦰ ᦵᦣᦲᧃ ᦁᧃ ᦈᧅ ᦺᦂᧉ ᦶᦔᧂ ᦵᦏᦲᧃᧉ

มองดูเรือน ที่จะใกล้สร้างเสร็จ

เถ่ม ทอ̂งะ เฮีน อฺัน จัก ไก้ แปง เถี้น


ᦵᦏᦲᧃᧉ

ร่วมรากกับ ᦵᦠᦲᧃᧉ (เหี้น)


ᦟᧁᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เล่า, ลาว ເລົ່າ (เล็่า)

ᦈᦹᧉ ᦅᧄ ᦷᦢᦟᦱᧃ ᦟᧁᧈ ᦺᦞᧉ

จำคำโบราณเล่าไว้

จื้ คัม โบลาน เล่า ไว้


ᦶᦌᧁ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แจว, คำเมือง ᨧᩯ᩠ᩅ (แจว), ลาว ແຈວ (แจว) หรือ ແຊວ (แซว), เขิน ᨧᩯ᩠ᩅ (แจว); เทียบเขมร ចែវ (แจว), เวียดนาม chèo (แจ่ว)

ᦶᦌᧁ ᦵᦣᦲ ᦵᦀᧂᧈ ᦂᧃ

แจวเรือแข่งกัน

แซว เฮี เอ่ง กัน


ᦺᦏ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *crwajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไถ, ลาว ໄຖ (ไถ), คำเมือง ᨳᩱ (ไถ), เขิน ᨳᩱ (ไถ), ไทใหญ่ ထႆ (ไถ), อาหม 𑜌𑜩 (ถย์), จ้วง cae, แสก ไถ่

ᦺᦏ ᦓᦱ


ᦔᧃ

ᦔᧃ ᦇᦹᧃ ᦠᦹᧉ ᦗᧃ ᦶᦍᧃᧉ

ให้เงินพันหยวน

ปัน งืน หื้ พัน แย้น


ᦵᦟᧂᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *liəŋꟲ, จากจีนเก่า 養 (OC *laŋʔ); ร่วมเชื้อสายกับไทย เลี้ยง, คำเมือง ᩃ᩠ᨿ᩶ᨦ (ลย้ง), ลาว ລ້ຽງ (ล้ยง), ไทใหญ่ လဵင်ႉ (เล๎ง), ไทใต้คง ᥘᥥᥒᥳ (เล๎ง), อาหม 𑜎𑜢𑜂𑜫 (ลิง์)

ᦵᦟᧂᧉ ᦷᦣ ᦩᦻ

เลี้ยงวัวควาย

เล้ง โฮ ฅวาย


ᦏᦸᧉ

ᦙᦲ ᦅᦱᧈ ᦟᦳᧄ ᦗᧆ ᦏᦸᧉ ᦝᦹᧉᦝᦹᧉ ᦗᦸ ᦡᦱᧂᧉ ᦶᦉᧃᧈ ᦐᦱᧁ

มีแค่ลมพัดหวิว ๆ จนตัวแข็งสั่นจากความหนาว

มี ค่า ลุม พัด ถ้อ̂ ฟื้ฟื้ พอ̂ ด้าง แส่น หนาว


ᦅᦹᧃᦶᦘᧈ

ᦅᦹᧃ (คืน) + ᦶᦘᧈ (แภ่)

โด่งดัง, แพร่สนั่น

ᦠᦹᧉ ᦃᧁ ᦊᦴᧈ ᦉᦱᧂᧉ ᦔᦱᧈ ᦺᦙᧉ ᦅᦹᧃᦶᦘᧈ ᦷᦜᧂᦜᦻ

ให้เขาอยู่สร้างป่าไม้อย่างแพร่หลายมากมาย

หื้ เฃา หยู่ ส้าง ป่า ไม้ คืนแภ่ โหลงหลาย


ᦷᦈᧅᦈᦻᧈ

ᦷᦈᧅ (โจก) + ᦈᦻᧈ (จ่าย)

ᦙᦲ ᦇᦹᧃ ᦷᦈᧅᦈᦻᧈ ᧒ ᦖᦹᧃᧈ ᦶᦍᧃᧉ

มีเงินจ่าย 2 หมื่นหยวน

มี งืน โจกจ่าย 2 หมื่น แย้น


ᦞᦸᧃ

ร่วมเชื้อสายไทย วอน, อีสาน วอน, ลาว ວອນ (วอน), คำเมือง ᩅᩬᩁ (วอร), เขิน ᩅᩬᩁ (วอร), ไทใหญ่ ဝွၼ်း (ว๊อ̂น)

ᦞᦸᧃ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦙᦱ ᦋᦾᧈ

อ้อนวอนให้เขามาช่วย

วอ̂น เพี่น มา ช่อ̂ย


ᦝᦹᧃᧉᦎᦸᧈ

ᦝᦹᧃᧉ (ฟื้น) + ᦎᦸᧈ (ต่อ̂)

ฟื้นต่อ̂ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦹᧃᧉᦎᦸᧈ

ᦝᦹᧃᧉᦎᦸᧈ ᦂᦱᧃ ᦀᦽᧈᦵᦔᦲᧂ

ต่อสู้กับการสิ้นเปลือง

ฟื้นต่อ̂ กาน โอ่ยเปีง


ᦝᧅᦌᦾ

ᦝᧅ (ฟัก) + ᦌᦾ (ซอ̂ย)

ฟักซอ̂ย (transliteration)
ᨼᩢ᩠ᨠᨪᩭ
ᦂᦱᧃᦝᧅᦌᦾ

ᦝᧅᦌᦾ ᦋᦲᧃᧉ ᦡᦲᧇ ᧞ ᦝᧅᦌᦾ ᦋᦲᧃᧉ ᦉᦳᧅ

หั่นเนื้อดิบและหั่นเนื้อสุก

ฟักซอ̂ย ชี้น ดีบ แหล ฟักซอ̂ย ชี้น สุก


ᦵᦝᦲᧃᦐᦹᧂ

ᦵᦝᦲᧃ (เฟีน) + ᦐᦹᧂ (หนืง)

เฟีนหนืง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦝᦲᧃᦐᦹᧂ

ᦵᦝᦲᧃᦐᦹᧂ ᦝᦸᧃᧉ ᦺᦔ ᦙᦱ ᦗᧆ ᦶᦦᧂᧈ

สั่นไหวฟ้อนไปมาพัดแกว่ง

เฟีนหนืง ฟ้อ̂น ไป มา พัด แกว่ง


ᦷᦝᧅᦷᦉᧄᧈ

ᦷᦝᧅ (โฟก) + ᦷᦉᧄᧈ (โส่ม)

โฟกโส่ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦷᦝᧅᦷᦉᧄᧈ

ᦐᧂ ᦷᦝᧅᦷᦉᧄᧈ ᦑᦹᧂ ᦷᦎ

หนังฟกช้ำทั้งตัว

หนัง โฟกโส่ม ทืง โต


ᦝᧆᦌᦸᧃᧉ

ᦝᧆ (ฟัด) + ᦌᦸᧃᧉ (ซ้อ̂น)

ฟัดซ้อ̂น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᧆᦌᦸᧃᧉ

ᦝᧆᦌᦸᧃᧉ ᦂᧃ

ฟัดซ้อ̂น กัน


ᦵᦝᦲᧂᧈᦺᦛ

ᦵᦝᦲᧂᧈ (เฟี่ง) + ᦺᦛ (ไหว)

เฟี่งไหว (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦝᦲᧂᧈᦺᦛ

สั่นไหว, สั่นสะเทือน

ᦃᧆᦶᦃᧂ ᦢᧁᧈ ᦵᦝᦲᧂᧈᦺᦛ ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ ᦂᦱᧃ ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ ᦑᦱᧂ ᦕᦸᧇᦈᦸᧆᧈ

ขันแข็งไม่สั่นไหวผลักดันการซ่อมแซมทางทุกหนแห่ง

ฃัดแฃง เบ่า เฟี่งไหว ทุ้นยู้ กาน แต่งแม ทาง ผอ̂บจ่อ̂ด


ᦝᧃᧉᦷᦓᧆ

ᦝᧃᧉ (ฟั้น) + ᦷᦓᧆ (โนด)

ᦀᧁ ᦙᦹ ᦝᧃᧉᦷᦓᧆ

เอามือบีบนวด

เอา มื ฟั้นโนด


ᦷᦓᧆᦝᧃᧉ

ᦷᦓᧆ (โนด) + ᦝᧃᧉ (ฟั้น)

ᦀᧁ ᦙᦹ ᦷᦓᧆᦝᧃᧉ

เอามือบีบนวด

เอา มื โนดฟั้น


ᦐᦹᧂᦵᦝᦲᧃ

ᦐᦹᧂ (หนืง) + ᦵᦝᦲᧃ (เฟีน)

หนืงเฟีน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦐᦹᧂᦵᦝᦲᧃ

ᦐᦹᧂᦵᦝᦲᧃ ᦝᦸᧃᧉ ᦺᦔ ᦙᦱ ᦗᧆ ᦶᦦᧂᧈ

สั่นไหวฟ้อนไปมาพัดแกว่ง

หนืงเฟีน ฟ้อ̂น ไป มา พัด แกว่ง


ᦝᦱᧃᧈᦍᦲᧉ

จากจีนกลาง 翻譯／翻译 (fānyì)

ฟ่านยี้ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧃᧈᦍᦲᧉ

ᦝᦱᧃᧈᦍᦲᧉ ᦷᦎ ᦠᦸᧉ ᦔᦶᦜ ᦀᦸᧅᧈ ᦷᦎ ᦺᦑ

แปลตัวอักษรจีนเป็นตัวอักษรไทลื้อ

ฟ่านยี้ โต ห้อ̂ ปแหล อ่อ̂ก โต ไท


ᦝᦹᧃᧉᦔᦲᧃᧉ

ᦝᦹᧃᧉ (ฟื้น) + ᦔᦲᧃᧉ (ปี้น)

ฟื้นปี้น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦹᧃᧉᦔᦲᧃᧉ

ᦝᦹᧃᧉ ᦺᦔ ᦔᦲᧃᧉ ᦙᦱ

พลิกตัวไปพลิกตัวมา

ฟื้น ไป ปี้น มา


ᦝᦹᧃᧉᦝᦱᧃᧈ

ᦝᦹᧃᧉ (ฟื้น) + ᦝᦱᧃᧈ (ฟ่าน)

ฟื้นฟ่าน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦹᧃᧉᦝᦱᧃᧈ

ᦝᦹᧃᧉ ᦺᦔ ᦝᦱᧃᧈ ᦙᦱ ᦅᦸᧉ ᦓᦸᧃ ᦢᧁᧈ ᦜᧇ

พลิกตัวไปพลิกตัวมา ก็นอนไม่หลับ

ฟื้น ไป ฟ่าน มา ค้อ̂ นอ̂น เบ่า หลับ


ᦝᦸᦶᦝ

ᦝᦸ (ฟอ̂) + ᦶᦝ (แฟ); เทียบไทย วอแว

ฟอ̂แฟ (transliteration)
ᨼᩬᩳᨼᩯ
ᦂᦱᧃᦝᦸᦶᦝ


ᦝᦱᧁᧉᦣᦲᧇ

ᦝᦱᧁᧉ (ฟ้าว) + ᦣᦲᧇ (ฮีบ)

ฟ้าวฮีบ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧁᧉᦣᦲᧇ

รีบ, เร่งรีบ

ᦠᦱᧅ ᦂᦲᧃ ᦝᦱᧁᧉ ᦂᦲᧃ ᦣᦲᧇ ᦣᦻᧉ ᦓᦲᦰ

รีบกินเร็วไปหน่อย

หาก กีน ฟ้าว กีน ฮีบ ฮ้าย นีะ


ᦝᦱᧁᧉᦅᧂᧈ

ᦝᦱᧁᧉ (ฟ้าว) + ᦅᧂᧈ (คั่ง)

ฟ้าวคั่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧁᧉᦅᧂᧈ

รีบ, เร่งรีบ

ᦝᦱᧁᧉᦅᧂᧈ ᦶᦕᧈ ᦀᦸᧅᧈ ᦀᦱᧆᦍᦱ

เร่งรีบออกกฎหมาย

ฟ้าวคั่ง แผ่ อ่อ̂ก อาดยา


ᦝᦱᧁᧉᦝᦲᧁᧉ

ᦝᦱᧁᧉ (ฟ้าว) + ᦝᦲᧁᧉ (ฟี้ว)

ฟ้าวฟี้ว (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧁᧉᦝᦲᧁᧉ

รีบ, เร่งรีบ

ᦝᦱᧁᧉᦝᦲᧁᧉ ᦢᦲᧃ ᦗᦸᧅ ᦙᦱ ᦑᦲᧈ ᦣᧂ

รีบบินกลับมาที่รัง

ฟ้าวฟี้ว บีน พอ̂ก มา ที่ ฮัง


ᦝᦱᧁᧉᦝᧂᧈ

ᦝᦱᧁᧉ (ฟ้าว) + ᦝᧂᧈ (ฟั่ง)

ฟ้าวฟั่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦱᧁᧉᦝᧂᧈ

รีบ, เร่งรีบ

ᦝᦱᧁᧉᦝᧂᧈ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ

เร่งรีบพัฒนา

ฟ้าวฟั่ง ปุ่งเนีง


ᦝᦱᧂᧉᦊᦱ

ᦝᦱᧂᧉ (ฟ้าง) + ᦊᦱ (หยา)

ᦝᦱᧂᧉᦊᦱ ᦘᦰᦍᦱᧆ ᦃᧁᧉ ᦓᦱ ᦺᦢ ᦶᦠᧂᧉ ᦓᦲᦰ ᦡᦲ

ป้องกันโรคพยาธิข้าวนาใบแห้งนี้อย่างดี

ฟ้างหยา ภะยาด เฃ้า นา ไบ แห้ง นีะ ดี


ᦝᦳᧂᧉᦶᦎᧅ

ᦝᦳᧂᧉ (ฟุ้ง) + ᦶᦎᧅ (แตก)

ฟุ้งแตก (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦳᧂᧉᦶᦎᧅ


ᦝᦳᧂᧉᦉᦱᧃᧈ

ᦝᦳᧂᧉ (ฟุ้ง) + ᦉᦱᧃᧈ (ส่าน)

ฟุ้งส่าน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦳᧂᧉᦉᦱᧃᧈ


ᦝᦳᧂᧉᦌᦱᧃᧈ

ᦝᦳᧂᧉ (ฟุ้ง) + ᦌᦱᧃᧈ (ซ่าน); เทียบไทย ฟุ้งซ่าน

ฟุ้งซ่าน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦳᧂᧉᦌᦱᧃᧈ

สับสน, ปะปนกันจนยุ่งเหยิง

ᦌᦱᧃᦵᦑᦲᧈ ᦔᦲᧃ ᦅᦴᧈ ᦂᦱᦺᦋ ᦕᦻᧉ ᦣᦲᧄ ᦃᦸᧂ ᦝᦳᧂᧉᦌᦱᧃᧈ

บางครั้งเป็นคู่นกกาน้ำผ่านริมโขงอย่างปะปนกันจนยุ่งเหยิง

ซานเที่ ปีน คู่ กาไช ผ้าย ฮีม ฃอ̂ง ฟุ้งซ่าน


ᦝᧂᦣᦴᧉ

ᦝᧂ (ฟัง) + ᦣᦴᧉ (ฮู้)

ฟังฮู้ (transliteration)
ᨼᩢ᩠ᨦᩁᩪ᩶
ᦂᦱᧃᦝᧂᦣᦴᧉ

ᦀᧁ ᦅᧄ ᦔᦱᧅ ᦝᧂᦣᦴᧉ ᦇᦻᧈ

คำพูดฟังง่าย

เอา คัม ปาก ฟังฮู้ ง่าย


ᦝᧂᦈᦸᧉ

ᦝᧂ (ฟัง) + ᦈᦸᧉ (จ้อ̂)

ฟังจ้อ̂ (transliteration)
ᨼᩢ᩠ᨦᨧᩬᩳ᩶
ᦂᦱᧃᦝᧂᦈᦸᧉ

ᦝᧂᦈᦸᧉ ᦺᦂᧈ ᦷᦎ ᧑ ᦣᦸᧂᧉ ᦊᦴᧈ

ได้ยินไก่ตัว 1 ร้องอยู่

ฟังจ้อ̂ ไก่ โต 1 ฮ้อ̂ง หยู่


ᦝᦳᧂᧉᦈᦱᧆ

ᦝᦳᧂᧉ (ฟุ้ง) + ᦈᦱᧆ (จาด)

ฟุ้งจาด (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦳᧂᧉᦈᦱᧆ

ᦠᦸ ᦵᦣᦲᧃ ᦺᦡᧉ ᦙᦳᧂ ᦆᦱ ᦝᦳᧂᧉᦈᦱᧆ

หอเรือนได้มุงหลังคาอย่างไม่เป็นระเบียบ

หอ̂ เฮีน ได้ มุง ฅา ฟุ้งจาด


ᦝᧂᦅᧄ

ᦝᧂ (ฟัง) + ᦅᧄ (คัม)

เชื่อฟัง, ทำตามคำสั่ง

ᦠᦹᧉ ᦝᧂᦅᧄ ᦣᦲᧆᦅᦸᧂ ᦑᦱᧂ ᦉᧂᧈᦉᦸᧃ

ให้เชื่อฟังคำสั่งสอนของจารีตประเพณี

หื้ ฟังคัม ฮีดคอ̂ง ทาง สั่งสอ̂น


ᦝᧂᦺᦈ

ᦝᧂ (ฟัง) + ᦺᦈ (ไจ)

เชื่อฟัง, ทำตามคำสั่ง

ᦝᧂᦺᦈ ᦏᧅᦏᦲᧈ

ใส่ใจอย่างถ้วนถี่

ฟังไจ ถักถี่


ᦝᧂ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *vaŋᴬ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟัง, คำเมือง ᨼᩢ᩠ᨦ (ฟัง), ลาว ຟັງ (ฟัง), ไทดำ ꪡꪰꪉ (ฟัง), ไทขาว ꪡꪰꪉ, ไทใหญ่ ၽင်း (ผั๊ง) หรือ ၾင်း (ฝั๊ง), ไทใต้คง ᥜᥒᥰ (ฝั๊ง)

ᦝᧂ ᦵᦉᧂ ᦋᦳᧄᦜᦻ

ฟังเสียงทุกคน

ฟัง เสง ชุมหลาย


ᦀᦳᧃᧈᦑᦳᧃ

ᦀᦳᧃᧈ (อุ่น) + ᦑᦳᧃ (ทุน)

อุ่นทุน (transliteration)
ᩋᩪ᩵ᩁᨴᩪᩁ
ᦂᦱᧃᦀᦳᧃᧈᦑᦳᧃ

แสดงความยินดี, อวยพร

ᦀᦳᧃᧈᦑᦳᧃ ᦔᦲ ᦺᦖᧈ ᦠᦸᧉ

อวยพรปีใหม่จีน

อุ่นทุน ปี ไหม่ ห้อ̂


ᦍᦻ

ᦍᦻ ᦃᦱ ᦃᦹᧃᧉ ᦵᦣᦲᧃ

ก้าวขาขึ้นเรือน

ยาย ฃา ฃื้น เฮีน


ᦣᦸᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รวม หรือ รอม, คำเมือง ᩁᩬᨾ (รอม), อีสาน ฮวม, ลาว ຮວມ (ฮวม), ໂຮມ (โฮม), หรือ ລວມ (ลวม), ไทดำ ꪶꪭꪣ (โฮม), ไทใหญ่ ႁွမ်း (ห๊อ̂ม), อาหม 𑜑𑜨𑜪 (หอ̂ํ), แสก โร๊ม

ᦣᦸᧄ ᦇᦹᧃ ᦂᧃ ᦉᦱᧂᧉ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ

รวมเงินกันสร้างเส้นทาง

ฮอ̂ม งืน กัน ส้าง หุนทาง


ᦈᦹᧈ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 識 (MC tsyiH|syik) หรือ 誌 (MC tsyiH); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈື່ (จื่), คำเมือง ᨧᩨ᩵ (จื่), เขิน ᨧᩨ᩵ (จื่)

จำ, ระลึกถึง

ᦔᦲᧃ ᦙᦹᧉ ᦞᧃ ᦈᦹᧈ ᦈᧄ ᦕᦴᧉ ᦠᧆᦠᦱᧃ ᦵᦗᦲᧈ ᦂᦱᧃ ᦵᦅᦲᧉᦖᦲᧃᧈᦑᧂ ᦕᦵᦑᧆ ᦗᦸᧅ ᦒᦲ ᧒

เป็นวันระลึกถึงผู้กล้าหาญต่อสู้เพื่อพรรคก๊กมินตั๋งครั้งที่ 2

ปีน มื้ วัน จื่ จัม ผู้ หัดหาน เพี่ กาน เคี้หมี่นทัง ผเทด พอ̂ก ธี 2


ᦂᧆ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *katᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กัด, คำเมือง ᨠᩢ᩠ᨯ (กัด), ลาว ກັດ (กัด), ไทดำ ꪀꪰꪒ (กัด), ไทใหญ่ ၵတ်း (กั๊ต)


ᦷᦎᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *tokᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตก, ลาว ຕົກ (ต็ก), ไทใหญ่ တူၵ်း (ตู๊ก), อาหม 𑜄𑜤𑜀𑜫 (ตุก์), ปู้อี dogt, จ้วง doek

ᦚᦳᧃ ᦷᦎᧅ ᦓᧄᧉ ᦺᦜ ᦓᦸᧂ ᦜᦸᧈ ᦷᦔᧅᧈ

ฝนตกน้ำไหลนองหลั่งเป็นฟอง

ฝุน โตก นั้ม ไหล นอ̂ง หล่อ̂ โป่ก


ᦂᧇᦟᦹᧇᦉᦹᧇᧈ

ᦂᧇ (กับ) + ᦟᦹᧇ (ลืบ) + ᦉᦹᧇᧈ (สื่บ)

กับลืบสื่บ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᧇᦟᦹᧇᦉᦹᧇᧈ

สืบทอดให้รุ่นต่อไป

ᦔᦵᦞᦓᦲ ᦂᧇᦟᦹᧇᦉᦹᧇᧈ ᦙᦱ

ประเพณีสืบทอดมา

ปเวนี กับลืบสื่บ มา


ᦉᦸᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *soːlᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย สอน, คำเมือง ᩈᩬᩁ (สอร), ลาว ສອນ (สอน), ไทดำ ꪎꪮꪙ (สอน), ไทใหญ่ သွၼ် (สอ̂น), ไทใต้คง ᥔᥩᥢᥴ (ส๋อ̂น), อาหม 𑜏𑜨𑜃𑜫 (สอ̂น์), จ้วง son

ᦅᧃ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦉᦸᧃ ᦊᦱᧈ ᦵᦅᧆᦋᦱᧉ

ถ้าเขาสอน อย่าโมโห

คัน เพี่น สอ̂น หย่า เคดช้า

ᦅᧃ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦉᦸᧃ ᦠᦹᧉ ᦈᦹᧈ

ถ้าเขาสอน ให้จำ

คัน เพี่น สอ̂น หื้ จื่


ᦵᦅᧆᦋᦱᧉ

ᦵᦅᧆ (เคด) + ᦋᦱᧉ (ช้า)

โมโห, เคียด, โกรธ

ᦢᧁᧈ ᦵᦅᧆᦋᦱᧉ ᦅᦸᧉ ᦢᧁᧈ ᦙᦲ ᦘᦰᦍᦱᧆ ᦺᦃᧉ

ไม่โกรธก็ไม่เจ็บไข้ได้ป่วย

เบ่า เคดช้า ค้อ̂ เบ่า มี ภะยาด ไฃ้


ᦉᦱᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สร้าง, คำเมือง ᩈ᩶ᩣ᩠ᨦ (ส้าง), ลาว ສ້າງ (ส้าง), เขิน ᩈ᩶ᩣ᩠ᨦ (ส้าง), ไทใหญ่ သၢင်ႈ (ส้าง), อาหม 𑜏𑜂𑜫 (สง์)

ᦉᦱᧂᧉ ᦵᦣᦲᧃ

ᦉᦱᧂᧉ ᦺᦣᧈᦓᦱ

ทำงานที่ไร่นา


ᦊᦱᧃᧈᦉᦱᧂᧉ

ᦊᦱᧃᧈ (หย่าน) + ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง)

หย่านส้าง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦊᦱᧃᧈᦉᦱᧂᧉ

ᦊᦱᧃᧈᦉᦱᧂᧉ ᦢᦱᧃᧉᦷᦃᧂᧈ ᦉᦜᦀᦱᧆ ᦐᧄᦇᦱᧄ

ก่อสร้างหมู่บ้านอย่างสวยสดงดงาม

หย่านส้าง บ้านโฃ่ง สหลอาด หนัมงาม


ᦅᧄᧉᦋᦾᧈ

ᦅᧄᧉ (คั้ม) + ᦋᦾᧈ (ช่อ̂ย)

คั้มช่อ̂ย (transliteration)
ᨣ᩶ᩤᩴᨩᩭ᩵
ᦂᦱᧃᦅᧄᧉᦋᦾᧈ

ช่วยเหลือ, ค้ำช่วย

ᦅᧄᧉᦋᦾᧈ ᦢᦱᧃᧉᦷᦃᧂᧈ ᦉᦱᧂᧉᦶᦔᧂ ᦆᦸᧂᧉ ᦗᦸᧇ ᦞᦲᧉᦌᦱ ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ

ช่วยเหลือหมู่บ้านสร้างห้องสมุดวิชาฝีมือ

คั้มช่อ̂ย บ้านโฃ่ง ส้างแปง ฅ้อ̂ง พอ̂บ วี้ซา นาช่าง

ᦏᦻ ᦇᦹᧃ ᦅᧄᧉᦋᦾᧈ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦶᦕᧃᧈᦡᦲᧃ ᦺᦛ ᦃᧄᧈᦟᦱᧇ

มอบเงินช่วยเหลือบ้านเมืองที่แผ่นดินไหวรังควานอยู่

ถาย งืน คั้มช่อ̂ย บ้านเมีง แผ่นดีน ไหว ฃั่มลาบ


ᦺᦛ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̥.wajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไหว, ลาว ໄຫວ (ไหว), ไทใหญ่ ဝႆ (ไว), จ้วงแบบหนง vae

ᦶᦕᧃᧈᦡᦲᧃ ᦺᦛ


ᦂᦱᧉᦋᧄ

ᦂᦱᧉ (ก้า, “ทำให้แตกหน่อจากเมล็ด”) + ᦋᧄ (ชัม, “ชำ”)

ทำให้เจริญงอกงาม, ทำให้แตกหน่อ, ปลูก, พัฒนา

ᦵᦙᦲᧂᦣᦻ ᦶᦉᧃᧈ ᦂᦱᧉᦋᧄ ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ ᦺᦋᧉᦊᦳᧂᧈ ᦈᧅ ᦔᦳᧅᧈ ᦓᦱ

เมืองฮายพัฒนาทักษะการใช้เครื่องจักรปลูกนา

เมีงฮาย แส่น ก้าชัม นาช่าง ไช้หยุ่ง จัก ปุ่ก นา


ᦔᦳᧅᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pluːkᴰ¹ᴸ, จากไทดั้งเดิม *plwɯːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลูก, ลาว ປູກ (ปูก), ไทดำ ꪜꪴꪀ (ปุก), ไทใหญ่ ၽုၵ်ႇ (ผุ่ก), อ่ายตน ပုက် (ปุก์), อาหม 𑜆𑜤𑜀𑜫 (ปุก์), แสก ปร̄อก

ᦔᦴᧅ
ปุ่ก (transliteration)
ᨸᩪᨠ
ᦂᦱᧃᦔᦳᧅᧈ

ᦔᦳᧅᧈ ᦀᦾᧉ


ᦵᦐᧁᧈ

ᦵᦐᧁᧈ ᦗᦲᧈ ᦵᦐᧁᧈ ᦓᦸᧂᧉ ᦋᦾᧈ ᦂᧃ ᦗᦸᧉ ᦃᧁᧉ

ชวนพี่ชวนน้องช่วยกันฟาดข้าว

เหน่ว พี่ เหน่ว น้อ̂ง ช่อ̂ย กัน พ้อ̂ เฃ้า


ᦵᦣᧆ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩁᩮᩢ᩠ᨯ (เรัด), อีสาน เฮ็ด, ลาว ເຮັດ (เฮัด), ไทใหญ่ ႁဵတ်း (เห๊ต), แสก ฮิ̄ด

ᦵᦣᧆ ᦓᦱ ᧟ ᦀᦸᧅᧈ ᦺᦔ ᦠᦱ ᦵᦣᧆ ᦂᦱᧃ ᦎᦱᧂᧈ ᦑᦲᧈ ᦅᦸᧉ ᦺᦡᧉ

ทำนาแล้วออกไปหางานทำต่างที่ก็ได้

เฮด นา แหลว อ่อ̂ก ไป หา เฮด กาน ต่าง ที่ ค้อ̂ ได้

ᦊᦱᧈ ᦓᧇ ᦵᦣᧆ ᦠᦹᧉ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦕᦲᧆᦺᦈ

อย่าทำให้ผู้อื่นผิดใจ[กัน]

หย่า นับ เฮด หื้ เพี่น ผีดไจ


ᦋᦲᧉᦓᧄ

ᦋᦲᧉ (ชี้) + ᦓᧄ (นัม)

ᦋᦲᧉᦓᧄ ᦂᦱᧃ ᦵᦣᧆᦉᦱᧂᧉ ᦓᦱᦔᦲ

ชี้นำการทำนาปี

ชี้นัม กาน เฮดส้าง นาปี


ᦏᦹᦐᧅ

ᦏᦹ (ถื) + ᦐᧅ (หนัก)

เอาจริงเอาจัง

ᦏᦹᦐᧅ ᦂᦱᧃ ᦷᦂᧆᧈᦑᦸᧂᦰ ᦂᦱᦍᦱ ᦶᦂᧃᧈᦃᧃ

เอาจริงเอาจังกับการตรวจความแข็งแรงของร่างกาย

ถืหนัก กาน โก่ดทอ̂งะ กายา แก่นฃัน


ᦷᦂᧆᧈᦑᦸᧂᦰ

ᦷᦂᧆᧈ (โก่ด) + ᦑᦸᧂᦰ (ทอ̂งะ)

โก่ดทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦷᦂᧆᧈᦑᦸᧂᦰ

ᦖᦴᧈ ᦷᦊᧅᦊᦱ ᦗᦸᧂᦰ ᦷᦂᧆᧈᦑᦸᧂᦰ ᦺᦃᧉ ᦠᦹᧉ ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦣᦾᧉ ᧒᧑ ᦅᦳᧃ

กลุ่มเยียวยาทั้งหมดนั้น ตรวจไข้ให้เกษตรกร 121 คน

หมู่ โหยกหยา พอ̂งะ โก่ดทอ̂งะ ไฃ้ หื้ พ่อ̂ไฮ่แม่นา ฮ้อ̂ย 21 คุน


ᦣᧅᦉᦱ

ᦂᦱᧃ ᦷᦈᧆᦷᦈ ᦂᦱᧃ ᦁᧄᦗᧅ ᦣᧅᦉᦱ ᦟᦴᧅᦀᦸᧃᧈ

การสนทนาการดูแลรักษาเด็ก

กาน โจดโจ กาน อฺัมพัก ฮักสา ลูกอ่อ̂น


ᦷᦊᧅᦊᦱ

ᦷᦊᧅ (โหยก) + ᦊᦱ (หยา)

ᦷᦣᧂᦊᦱ ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦷᦊᧅᦊᦱ ᦘᦰᦍᦱᧆ ᦶᦖᧈᦟᦱᧄ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ

โรงพยาบาลป้องกันเยียวยาเชื้อโรค แผ่ไปทั่วสิบสองปันนา

โฮงหยา ฟ้างทะ โหยกหยา ภะยาด แหม่ลาม 12 พันนา


ᦁᧄᦗᧅ

ดูแล มักใช้คูกับ ᦣᧅᦉᦱ (ฮักสา) เป็น ᦁᧄᦗᧅᦣᧅᦉᦱ (อำพักฮักสา)

ᦁᧄᦗᧅ ᦣᧅᦉᦱ ᦋᦱᧂᧉ ᦵᦏᦲᧃᧈ

ดูแลรักษาช้างป่า

อฺัมพัก ฮักสา ช้าง เถี่น


ᦺᦋᧉᦊᦳᧂᧈ

ᦺᦋᧉ (ไช้) + ᦊᦳᧂᧈ (หยุ่ง)

ไช้หยุ่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦺᦋᧉᦊᦳᧂᧈ

ᦺᦋᧉᦊᦳᧂᧈ ᦈᧅ ᦍᦳᧃ ᦺᦣᧈ ᦓᦱ

ใช้เครื่องจักรสำหรับไร่นา

ไช้หยุ่ง จัก ยุน ไฮ่ นา


ᦃᧄᧈᦟᦱᧇ

ᦃᧄᧈ (ฃั่ม) + ᦟᦱᧇ (ลาบ)

ᦚᦳᧃ ᦷᦎᧅ ᦃᧄᧈᦟᦱᧇ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ

ฝนตกทำให้หนทางแย่ลง

ฝุน โตก ฃั่มลาบ หุนทาง


ᦛᦱᧃᧈ

ᦺᦋᧉ ᦷᦠ ᦈᧅ ᦛᦱᧃᧈ ᦂᦱᧉ ᦔᦳᧅᧈ ᦓᦱ

ใช้เครื่องจักรหว่านกล้าปลูกนา

ไช้ โห จัก หว่าน ก้า ปุ่ก นา


ᦵᦑᧁ

ᦵᦑᧁ ᦀᦸᧅᧈ ᦵᦣᦲᧃ ᦺᦔ

เดินออกเรือนไป

เทว อ่อ̂ก เฮีน ไป


ᦋᦾᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɟuəjᴮ⁴, จากจีนยุคกลาง 助 (MC dzrjoH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ช่วย, คำเมือง ᨩ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ (ชว่ย) หรือ ᨩᩬ᩠᩵ᨿ (ชอ่ย), อีสาน ซอย, ลาว ຊ່ວຍ (ซ่วย) หรือ ຊ່ອຍ (ซ่อย), ไทดำ ꪋ꪿ꪮꪥ (จฺ่อย), ไทใหญ่ ၸွႆႈ (จ้อ̂ย), ไทใต้คง ᥓᥩᥭ (จอ̂ย), พ่าเก ꩡွႝ (จอ̂ย์), อาหม 𑜋𑜨𑜩 (ฉอ̂ย์) หรือ 𑜋𑜢𑜤𑜐𑜫 (ฉึญ์), ปักษ์ใต้ ฉวย

ᦋᦾᧈ ᦂᧃ ᦵᦕᧁᧉ ᦦᦱᧆ ᦞᦲᦠᦱᧃ

ช่วยกันแผ้วกวาดวิหาร

ช่อ̂ย กัน เผ้ว กวาด วีหาน


ᦗᦸᧉ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨻᩳ᩶ (พอ้), ไทใหญ่ ပေႃႉ (ป๎อ̂); อาจร่วมเชื้อสายกับลาว ພໍ້ (พํ้, “พบปะ, เจอ”)

ᦊᦱᧈ ᦗᦸᧉ ᦶᦙᧈ ᦙᦱᧃ

อย่าตีผู้หญิงท้อง

หย่า พ้อ̂ แม่ มาน


ᦶᦖᧈᦟᦱᧄ

ᦶᦖᧈ (แหม่) + ᦟᦱᧄ (ลาม)

ขยาย, ลาม, ระบาด

ᦃᧅᦖᧃᧈ ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦘᦰᦍᦱᧆ ᦶᦖᧈᦟᦱᧄ

ตั้งหน้าตั้งตาป้องกันโรคระบาด

ฃักหมั่น ฟ้างทะ ภะยาด แหม่ลาม


ᦷᦕᧆᧈᦕᦻ

ᦷᦕᧆᧈ (โผ่ด) + ᦕᦻ (ผาย)

ᦀᦸᧅᧈ ᦶᦣᧂ ᦷᦕᧆᧈᦕᦻ ᦕᦴᧉ ᦷᦟᧆ ᦎᧄ ᦂᧃ ᦺᦡᧉ ᦵᦈᧇ ᦌᦱᧂᧈ

ออกแรงช่วยเหลือผู้ที่รถชนกันที่บาดเจ็บ

อ่อ̂ก แฮง โผ่ดผาย ผู้ โลด ตัม กัน ได้ เจบ ซ่าง


ᦎᧄ

ᦷᦟᧆ ᦅᦱ ᦎᧄ ᦃᦱ ᦠᧅ ᦶᦃᧃ ᦇᦸ

รถชนขาหักแขนงอ

โลด คา ตัม ฃา หัก แฃน งอ̂

ᦎᧄ ᦃᧁᧉ


ᦈᦳᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จูง, อีสาน จูง, ลาว ຈູງ (จูง), คำเมือง ᨧᩪᨦ (จูง), เขิน ᨧᩩᨦ (จุง), ไทดำ ꪊꪴꪉ (จุง), ไทขาว ꪶꪊꪉ, ไทใหญ่ ၸုင် (จุง), ไทใต้คง ᥓᥧᥒ (จูง), อาหม 𑜋𑜤𑜂𑜫 (ฉุง์)

ᦋᧅ ᦂᧃ ᦃᦹᧃᧉ ᦉᦳᧂ ᦈᦳᧂ ᦂᧃ ᦃᦹᧃᧉᦺᦊᧈ

ดึงกันขึ้นสูง จูงกันเติบใหญ่

ชัก กัน ฃื้น สุง จุง กัน ฃื้นไหย่


ᦃᦹᧃᧉᦺᦊᧈ

ᦃᦹᧃᧉ (ฃื้น) + ᦺᦊᧈ (ไหย่)

ฃื้นไหย่ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᦹᧃᧉᦺᦊᧈ

เติบโต, เติบใหญ่

ᦓᦱᦋᦱᧂᧈ ᦵᦟᧂᧉᦷᦔ ᦖᦴ ᦎᦱᧄ ᦷᦟᧂᦵᦙᦲᧂ, ᦵᦗᦲᧈ ᦠᦹᧉ ᦖᦴ ᦃᦹᧃᧉᦺᦊᧈ ᦎᦱᧄ ᦉᦵᦖᦲ

ฝีมือในการเลี้ยงดูหมูตามประเพณี เพื่อให้หมูเติบโตตามปกติ

นาช่าง เล้งโป หมู ตาม โลงเมีง, เพี่ หื้ หมู ฃื้นไหย่ ตาม สเหมี


ᦵᦟᧂᧉᦷᦔ

ᦵᦟᧂᧉ (เล้ง) + ᦷᦔ (โป)

เลี้ยงดู, ดูแล

ᦣᧅᦉᦱ ᦓᧄᧉ ᧞ ᦡᦲᧃ ᦔᦲᧃ ᦑᦲᧈ ᦵᦟᧂᧉᦷᦔ ᦅᦳᧃ ᦑᧂ ᦷᦋᧈ

รักษาน้ำและดิน เป็นที่เลี้ยงดูคนทั้งชั่วชีวิต

ฮักสา นั้ม แหล ดีน ปีน ที่ เล้งโป คุน ทัง โช่


ᦷᦈᧆᦷᦈ

ᦷᦈᧆ (โจด) + ᦷᦈ (โจ)

ᦷᦈᧆᦷᦈ ᦂᦱᧃ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃ ᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

สนทนาการพัฒนาการท่องเที่ยว

โจดโจ กาน ปุ่งเนีง กาน แอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ


ᦶᦈᧅᧈᦊᦻ

ᦶᦈᧅᧈ (แจ่ก) + ᦊᦻ (หยาย)

แจ่กหยาย (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦈᧅᧈᦊᦻ

ᦀᧁ ᦃᦸᧂᦷᦆ ᦶᦈᧅᧈᦊᦻ ᦠᦹᧉ ᦶᦃᧅᧈᦶᦂᧁᧉ ᦑᧂᦜᦻ ᦑᦸᧂᦰ

เอาสิ่งของแจกจ่ายให้แขกท่านผู้มีเกียรติทั้งหลายดู

เอา ฃอ̂งโฅ แจ่กหยาย หื้ แฃ่กแก้ว ทังหลาย ทอ̂งะ


ᦋᧅ

ᦋᧅ ᦵᦋᦲᧅ ᦵᦀᧂᧈ ᦂᧃ ᦀᦳᧃᧈᦇᧃ ᦗᦾ

ชักคะเย่อแข่งกันฉลองวันเทศกาล

ชัก เชีก เอ่ง กัน อุ่นงัน พอ̂ย


ᦠᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *t.rakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หัก, คำเมือง ᩉᩢ᩠ᨠ (หัก), ลาว ຫັກ (หัก), ไทใหญ่ ႁၵ်း (หั๊ก), อาหม 𑜍𑜀𑜫 (รก์), จ้วง raek, แสก รั๊ก

ᦷᦊᧅᦊᦱ ᦅᦳᧃ ᦺᦃᧉ ᦃᦱ ᦠᧅ ᦶᦃᧃ ᦇᦸ

เยียวยาคนไข้ขาหักแขนงอ

โหยกหยา คุน ไฃ้ ฃา หัก แฃน งอ̂


ᦈᦹᧈᦈᧄ

ᦈᦹᧈ (จื่) + ᦈᧄ (จัม)

ᦈᦹᧈᦈᧄ ᦕᦴᧉ ᦠᧆᦠᦱᧃ ᦵᦉᧂᧉ ᦵᦉ ᦋᦲᦞᦲᧆ

ระลึกถึงผู้กล้าหาญที่เสียชีวิต

จื่จัม ผู้ หัดหาน เส้ง เส ชีวีด


ᦏᦹᧂ

ᦶᦕᧈᦉᦸᧃ ᦀᦱᧆᦍᦱ ᦏᦹᧂ ᦂᦱᧆᦟᦲ

สอนกฎหมายถึงตลาด

แผ่สอ̂น อาดยา ถืง กาดลี


ᦠᧆᦶᦜᧃᧈ

ᦠᧆ (หัด, “หัด, ฝึก”) + ᦶᦜᧃᧈ (แหล่น, “ฝึก”)

หัดแหล่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦠᧆᦶᦜᧃᧈ

ฝึกซ้อม, ออกกำลังกาย, เล่นกีฬา

ᦠᧆᦶᦜᧃᧈ ᦵᦓᦲᧉᦷᦎᦂᦱᦍᦱ

หัดแหล่น เนี้โตกายา


ᦟᦲᧁᧉ

ᦊᦱᧈ ᦀᧁ ᦅᦳᧃ ᦷᦅᧆ ᦟᦲᧁᧉ ᦙᦱ ᦔᦲᧃ ᦆᦴ

อย่าเอาคนใจคดเลี้ยวเบี้ยวบิดมาเป็นครู

หย่า เอา คุน โคด ลี้ว มา ปีน ฅู


ᦟᦸᧂᦋᦱᧄ

ᦟᦸᧂ (ลอ̂ง) + ᦋᦱᧄ (ชาม)

ᦟᦸᧂᦋᦱᧄ ᦓᧄᧉᦣᦴᧉ

ทดสอบความรู้

ลอ̂งชาม นั้มฮู้


ᦆᧄᦑᦸᧂᦰ

ᦆᧄ (ฅัม) + ᦑᦸᧂᦰ (ทอ̂งะ)

ฅัมทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦆᧄᦑᦸᧂᦰ

ᦺᦔ ᦆᧄᦑᦸᧂᦰ ᦂᦱᧃ ᦉᦱᧂᧉᦶᦎᧂᧈ ᦢᦱᧃᧉᦑᦳᧂᧈ ᦺᦖᧈ

ไปศึกษาการก่อสร้างหมู่บ้านในชนบทใหม่

ไป ฅัมทอ̂งะ กาน ส้างแต่ง บ้านทุ่ง ไหม่


ᦗᦲᧆᦵᦔᧃᧈ

ᦗᦲᧆ (พีด) + ᦵᦔᧃᧈ (เป่น)

พีดเป่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦗᦲᧆᦵᦔᧃᧈ

ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦗᦲᧆᦵᦔᧃᧈ ᦔᦲᧃ ᦅᦳᧃ ᦺᦓ ᦵᦞᧂ

เกษตรกรเปลี่ยนเป็นคนในเมือง

พ่อ̂ไฮ่แม่นา พีดเป่น ปีน คุน ไน เวง


ᦣᧅᦶᦗᧂ

ᦣᧅ (ฮัก) + ᦶᦗᧂ (แพง)

ᦷᦕ ᦵᦙ ᦣᧅᦶᦗᧂ ᦂᧃ

ผัวเมียรักใคร่กัน

โผ เม ฮักแพง กัน


ᦎᦲᧆᦋᦱᧇ

ᦎᦲᧆ (ตีด, “ติด”) + ᦋᦱᧇ (ชาบ, “ติด”); ᦋᦱᧇ (ชาบ) มาจากพม่า စပ် (จป์); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ၸပ်း (จั๊ป) หรือ ၸၢပ်ႈ (จ้าป)

เชื่อมโยง, ประสาน, ติด, ต่อ

ᦕᦴᧉᦂᦸᧃᧈᦀᦸᧃ ᦎᦲᧆᦋᦱᧇ ᦂᦱᧃ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ ᦂᦱᧃ ᦺᦣᧈᦓᦱ ᦕᦵᦑᧆ ᦷᦋᧂᧈᦷᦅᧉ, ᦕᦵᦑᧆ ᦆᦵᦖᧃ, ᦕᦵᦑᧆ ᦟᦱᧁ, ᦕᦵᦑᧆ ᦙᦱᧃᧈ, ᦕᦵᦑᧆ ᦺᦒ

ผู้นำเชื่อมโยงการพัฒนาเกษตรกรรมประเทศจีน, ประเทศเขมร, ประเทศลาว, ประเทศพม่า, ประเทศไทย

ผู้ก่อ̂นออ̂น ตีดชาบ กาน ปุ่งเนีง กาน ไฮ่นา ผเทด โช่งโค้, ผเทด ฅเหมน, ผเทด ลาว, ผเทด ม่าน, ผเทด ไธ


ᦟᦳᧂ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *n̩.loŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลง, คำเมือง ᩃᩫ᩠ᨦ (ล็ง), ลาว ລົງ (ล็ง), ไทดำ ꪶꪩꪉ (โลง), ไทใหญ่ လူင်း (ลู๊ง), ไทใต้คง ᥘᥨᥒᥰ (โล๊ง), อาหม 𑜎𑜤𑜂𑜫 (ลุง์), จ้วง roengz


ᦜᧂᧈ

ᦇᦹᧃ ᦆᧄ ᦺᦜ ᦜᧂᧈ ᦃᧁᧉ ᦋᦴᧈ ᦙᦹᧉ

เงินทองไหลหลั่งเข้าทุกวัน

งืน ฅัม ไหล หลั่ง เฃ้า ชู่ มื้


ᦀᦱᧃᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔaːnᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อ่าน, คำเมือง ᩋ᩵ᩣ᩠ᨶ (อ่าน), ลาว ອ່ານ (อ่าน), ไทใหญ่ ဢၢၼ်ႇ (อ่าน), อาหม 𑜒𑜃𑜫 (อน์); เทียบเขมร អាន (อาน)

ᦀᦱᧃᧈ ᦑᦸᧂᦰ ᦐᧂᦉᦹᦘᦲᧄ

อ่านดูหนังสือพิมพ์

อ่าน ทอ̂งะ หนังสืภีม


ᦂᦻ

ᦵᦑᧁ ᦂᦻ ᦔᦱᧅᦎᦴ

เดินผ่านประตู

เทว กาย ปากตู

เปลี่ยน, กลาย

ᦓᧄᧉ ᦂᦻ ᦔᦲᧃ ᦀᦻ

น้ำกลายเป็นไอน้ำ

นั้ม กาย ปีน อาย


ᦷᦟᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *luəkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลวก, ลาว ລວກ (ลวก), แสก หล้วก

ᦷᦟᧅ ᦺᦂᧈ

ลวกไก่ (เพื่อเอาขนออก)


ᦌᦸ

ยืมมาจากจีนเก่า 鎖 (OC *soːlʔ); ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨪᩳ (ซอ), ไทใหญ่ သေႃး (ส๊อ̂), ไทใต้คง ᥔᥨᥝᥰ (โส๊ว), คำตี้ ꩬူဝ်း, พม่า သော့ (เสา̥), เขมร សោ (โส), มอญ သအ် (สอ์); เทียบไทย โซ่, ลาว ໂສ້ (โส้), เขิน ᩈ᩠ᩅᩫ᩶ (สว็้)

ใส่กุญแจ, ลั่น


ᦔᦸᧈᦠᧃ

ᦔᦸᧈᦠᧃ ᦅᦳᧃ ᦋᦻ ᦅᦳᧃ ᧑ ᦀᧁ ᦶᦎᧃᧈᦓᧁ ᦺᦉᧈ ᦺᦓ ᦏᦳᧂ ᦺᦞᧉ

สังเกตเห็นผู้ชายคนหนึ่ง เอาคอมพิวเตอร์ใส่ในถุงไว

ป่อ̂หัน คุน ชาย คุน 1 เอา แต่นเนา ไส่ ไน ถุง ไว้


ᦔᧁᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *powᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เป่า, ลาว ເປົ່າ (เป็่า), ไทใหญ่ ပဝ်ႇ (ป่ว), อาหม 𑜆𑜧 (ปว์) หรือ 𑜆𑜨𑜧 (ปอ̂ว์), จ้วง boq

ᦔᧁᧈ ᦔᦲᧈ


ᦉᦲᧂᧈ

ถาม, มักใช้กับ ᦏᦱᧄ (ถาม) เป็น ᦉᦲᧂᧈᦏᦱᧄ (สี่งถาม)

ᦉᦲᧂᧈ ᦏᦱᧄ ᦂᦱᧃ ᦊᦱᧇᦍᦱᧅ ᧞ ᦣᧇ ᦝᧂ ᦵᦟᦲᧂᧈᦂᦱᧃ ᦢᦸᧅᧈ ᦔᦱᧁᧈ

ถามถึงความยากลำบาก และ รับฟังเรื่องที่บอก

สี่ง ถาม กาน หยาบยาก แหล ฮับ ฟัง เลี่งกาน บ่อ̂ก ป่าว


ᦔᦱᧁᧈ

ᦔᦱᧁᧈ ᦞᦱᧈ ᦕᦴᧉ ᦅᦳᧃ ᦺᦓ ᦍᦳᧃᦢᦲᧃ ᦗᦸᧂᦰ ᦑᧂ ᦅᦳᧃ ᦶᦃᧅᧈ ᧔᧔ ᦅᦳᧃ ᧞ ᦖᦴᧈᦋᦳᧄ ᦵᦣᧆ ᦂᦱᧃ ᦺᦓ ᦍᦳᧃᦢᦲᧃ ᧕ ᦅᦳᧃ

ประกาศว่า ผู้คนในเครื่องบินทั้งหมด รวมทั้งหมด มีผู้โดยสาร 44 คน และ กลุ่มคนทำงานในเครื่อง 5 คน

ป่าว ว่า ผู้ คุน ไน ยุนบีน พอ̂งะ ทัง คุน แฃ่ก 44 คุน แหล หมู่ชุม เฮด กาน ไน ยุนบีน 5 คุน


ᦢᦲᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɓilᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย บิน, ลาว ບິນ (บิน), ไทใหญ่ မိၼ် (มิน) หรือ ဝိၼ် (วิน), ไทดำ ꪚꪲꪙ (บิน), อาหม 𑜉𑜢𑜃𑜫 (มิน์), 𑜉𑜢𑜐𑜫 (มิญ์) หรือ 𑜈𑜢𑜃𑜫 (บิน์), จ้วง mbin

ᦍᦳᧃᦢᦲᧃ ᦢᦲᧃ ᦙᦱ ᦟᦳᧂ ᦈᦸᧆᧈ ᦷᦃᧂᧈ ᦍᦳᧃᦢᦲᧃ ᧑᧒ ᦗᧃᦓᦱ

เครื่องบิน บินมาลงจอดสนามบิน 12 ปันนา

ยุนบีน บีน มา ลุง จ่อ̂ด โฃ่ง ยุนบีน 12 พันนา


ᦈᦸᧆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จอด, ลาว ຈອດ (จอด), คำเมือง ᨧᩬᨯ (จอด), เขิน ᨧᩬᨯ (จอด), ไทใหญ่ ၸွတ်ႇ (จ่อ̂ต)

พักระหว่างการเดินทาง

ᦵᦣᦲ ᦷᦜᧂ ᦺᦓ ᦕᦵᦑᧆ ᦙᦱ ᦈᦸᧆᧈ ᦌᧁ ᧗ ᦟᧄ

เรือใหญ่ในประเทศ มาจอดหยุด 7 ลำ

เฮี โหลง ไน ผเทด มา จ่อ̂ด เซา 7 ลัม


ᦈᦸᧆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈອດ (จอด), คำเมือง ᨧᩬᨯ (จอด), เขิน ᨧᩬᨯ (จอด), ไทดำ ꪊꪮꪒ (จอด)

เชื่อม (ทำโลหะให้ติดกัน)

เชื่อมต่อ, เชื่อมโยง


ᦏᦱᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *c.raːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ถาม, คำเมือง ᨳᩣ᩠ᨾ (ถาม), ลาว ຖາມ (ถาม), ไทใหญ่ ထၢမ် (ถาม), อาหม 𑜌𑜪 (ถํ), 𑜌𑜉𑜫 (ถม์) หรือ 𑜌𑜢𑜤𑜉𑜫 (ถึม์), จ้วง cam, แสก ถ่าม

ᦏᦱᧄ ᦞᦱᧈ: "ᦀᧁ ᦵᦉᦲᧂᧈ ᦺᦞᧉ ᦵᦣᧆᦉᧂ?"

ถามว่า "เอาซ่อนไว้ทำไม?"

ถาม ว่า: "เอา เสี่ง ไว้ เฮดสัง?"


ᦉᦲᧂᧈᦏᦱᧄ

ᦉᦲᧂᧈ (สี่ง) + ᦏᦱᧄ (ถาม)

สี่งถาม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᦲᧂᧈᦏᦱᧄ

ᦑᦱᧃᧈ ᦉᦲᧂᧈᦏᦱᧄ ᦷᦠᦵᦠᧆᧈ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ

ท่านถามถึงต้นเหตุของความยากจน

ท่าน สี่งถาม โหเห่ด โทกผาน


ᦀᦳᧃᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔunᴮ, จากจีนยุคกลาง 溫 (MC 'won); ร่วมเชื้อสายกับไทย อุ่น, ลาว ອຸ່ນ (อุ่น), ไทใหญ่ ဢုၼ်ႇ (อุ่น), อาหม 𑜒𑜤𑜃𑜫 (อุน์)


ᦺᦀ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไอ, คำเมือง ᩋᩱ (ไอ), ลาว ໄອ (ไอ), ไทใหญ่ ဢႆ (ไอ), ไทใต้คง ᥟᥭ (อัย), อ่ายตน ဢႝ (อย์), อาหม 𑜒𑜩 (อย์), จ้วง ae, แสก ไอ๋

ᦵᦙᦲᧈ ᦈᦱᧄ, ᦺᦀ ᦅᦸᧉ ᦺᦡᧉ ᦀᧁ ᦕᦱᧉᦵᦋᧆᦐᦱᧉ ᧞ ᦂᦡᦱᧆ ᦙᦸᧇ ᦷᦉᧇ ᦙᦸᧇ ᦡᧂ

เมื่อจาม, ไอก็เอาผ้าเช็ดหน้า และ กระดาษปิดปากปิดจมูก

เมี่ จาม, ไอ ค้อ̂ ได้ เอา ผ้าเชดหน้า แหล กดาด มอ̂บ โสบ มอ̂บ ดัง


ᦀᦻ

ᦢᧁᧈ ᦙᦲ ᦩᦱᧄ ᦍᦲᧃ ᦀᦻ ᦖᦴᧈ ᦃᦳᧃ ᦖᦴᧈ ᦓᦻ ᦃᧁᦈᧁᧉ

ไม่มีความรู้สึกอายพวกชนชั้นสูงเขา

เบ่า มี ฅวาม ยีน อาย หมู่ ฃุน หมู่ นาย เฃาเจ้า


ᦵᦂᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kepᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เก็บ, คำเมือง ᨠᩮᩢ᩠ᨷ (เกับ), ลาว ເກັບ (เกับ), ไทดำ ꪹꪀꪸꪚ (เกย̂บ), ไทใหญ่ ၵဵပ်း (เก๊ป), อาหม 𑜀𑜢𑜆𑜫 (กิป์); เทียบเขมร កើប (เกิบ)

ᦵᦂᧇ ᦃᦸᧃᧈ


ᦷᦂᧆᧈ

ᦺᦔ ᦷᦂᧆᧈ ᦘᦰᦍᦱᧆ

ไป โก่ด ภะยาด


ᦃᦊᧄᦺᦈ

ᦃᦊᧄ (ฃหยัม) + ᦺᦈ (ไจ)

ᦃᦊᧄᦺᦈ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦓᧄᧉᦉᦱᧂᧉ

หมั่นดูแลผลผลิต

ฃหยัมไจ โปควาน นั้มส้าง


ᦃᦱᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *qaːꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฆ่า, ลาว ຂ້າ (ข้า), ไทดำ ꪄ꫁ꪱ (ฃ้า), ไทใหญ่ ၶႃႈ (ข้า), ไทใต้คง ᥑᥣᥲ (ฃ้า), อาหม 𑜁𑜠 (ขะ, “ตัด; ฆ่า”), จ้วง gaj, จ้วงแบบหนง kaj

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦃᦱᧉ ᦅᦳᧃ ᧞ ᦟᦴᦍᦱᧆ ᦀᧁ ᦃᦸᧂ

อย่าไปฆ่าคน และ แย่งชิงเอาของ

หย่า ไป ฃ้า คุน แหล ลูยาด เอา ฃอ̂ง


ᦵᦈᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *cepᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เจ็บ, ลาว ເຈັບ (เจับ), ไทดำ ꪹꪊꪸꪚ (เจย̂บ), ไทใหญ่ ၸဵပ်း (เจ๊ป), อาหม 𑜋𑜢𑜆𑜫 (ฉิป์)

ᦵᦓᦲᧉᦷᦎ ᦵᦈᧇ

เนื้อตัวเจ็บ

ᦵᦈᧇ ᦷᦠ


ᦉᦱᧂᧉᦶᦔᧂ

ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง) + ᦶᦔᧂ (แปง)

ส้างแปง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᦱᧂᧉᦶᦔᧂ

ᦉᦱᧂᧉᦶᦔᧂ ᦵᦣᦲᧃ ᦺᦖᧈ

สร้างเรือนใหม่

ส้างแปง เฮีน ไหม่


ᦉᦱᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *saːn; ร่วมเชื้อสายกับไทย สาน, คำเมือง ᩈᩣ᩠ᨶ (สาน), ลาว ສານ (สาน), เขิน ᩈᩣ᩠ᨶ (สาน), ไทใหญ่ သၢၼ် (สาน), อาหม 𑜏𑜃𑜫 (สน์), จ้วง san

ᦉᦱᧃ ᦢᦳᧂ


ᦉᦱᧇ

ตามกลิ่น (เช่น หมาล่าเนื้อ)


ᦉᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สิน, คำเมือง ᩈᩥ᩠ᨶ (สิน), ลาว ສີນ (สีน), เขิน ᩈᩥ᩠ᨶ (สิน), ไทใหญ่ သိၼ် (สิน), ไทใต้คง ᥔᥤᥢᥴ (สี๋น)

สิน, ตัด, ฟัน


ᦉᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ သဵၼ် (เสน), ไทใต้คง ᥔᥥᥢᥴ (เส๋น), อาหม 𑜏𑜢𑜃𑜫 (สิน์)

ᦝᦱᧂᧉᦑᦰ ᦓᧄᧉ ᦉᦲᧃ ᦃᧁᧉ ᦺᦓ ᦷᦠ ᦈᧅ ᦝᦱᧉᦎᦳᧂᧈᦋᦲᧈ

ป้องกันน้ำกระเด็นเข้าในหัวจักรมอเตอร์

ฟ้างทะ นั้ม สีน เฃ้า ไน โห จัก ฟ้าตุ่งชี่


ᦵᦉ

โดน (เวลามีเรื่องร้าย)

ᦵᦉ ᦺᦝ ᦺᦖᧉ ᦵᦠᦲᧃᧉ

โดนไฟไหม้หมดเลย

เส ไฟ ไหม้ เหี้น

ตาย, เสียชีวิต

ᦋᦲᦞᦲᧆ ᦡᧇ ᦵᦉ ᦺᦔ

ชีวิตดับเสียไป

ชีวีด ดับ เส ไป

ᦵᦉ ᦷᦕ ᦆᦲᧂ ᦠᦹᧉ ᦉᦠᦻ

เสียผัวตัวเองให้สหาย

เส โผ ฅีง หื้ สหาย

จ่าย, เสียเงิน

ᦵᦉ ᦇᦹᧃ

ᦑᦻ ᦺᦡᧉ ᦗᦾ ᦵᦉ

ทาย ได้ พอ̂ย เส


ᦵᦉᦲᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩮᩬᩥ᩵ᨦ (เสอิ่ง), อีสาน เซื่อง, ลาว ເຊື່ອງ (เซื่อง), ไทใหญ่ သိူင်ႇ (เสิ่ง), ไทใต้คง ᥔᥪᥒᥱ (สื่ง); เทียบจีนเก่า 藏 (OC *zaːŋ)

ᦀᧁ ᦊᦱ ᦚᦲᧃᧈ ᦵᦉᦲᧂᧈ ᦺᦓ ᦏᦳᧂ

เอายาฝิ่นซ่อนในถุง

เอา หยา ฝี่น เสี่ง ไน ถุง


ᦵᦉᧂᧉ

หมด, ไร้สิ้น, สิ้น

ᦇᧄᧈ ᦶᦗᧉ ᦑᧂ ᦵᦉᧂᧉ ᦢᧁᧈ ᦜᦸ

โจมตีทั้งหมดไม่เหลือ

งั่ม แพ้ ทัง เส้ง เบ่า หลอ̂

จบ, เสร็จสิ้น

ᦵᦉᧂᧉ ᦋᦲᦞᦲᧆ


ᦉᧂᧈᦉᦸᧃ

ᦉᧂᧈ (สั่ง) + ᦉᦸᧃ (สอ̂น)

สั่งสอ̂น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᧂᧈᦉᦸᧃ

ᦗᦸᧈ ᦔᦲᧆᦎᦱ ᦉᧂᧈᦉᦸᧃ ᦟᦴᧅᦎᧁᧉ

พ่อสอนลูกเต้า

พ่อ̂ ปีดตา สั่งสอ̂น ลูกเต้า

รายงาน (ข่าว)


ᦋᦱᧆ

ᦉᧂᦃᦱᧃ ᦔᦲ ᦺᦖᧈ ᦺᦑ ᦋᦱᧆ ᦷᦙᧃᧈᦵᦍᦲᧄ ᦶᦑᧉ

สงกรานต์ปีใหม่ไทลื้อ สนุกสนานมาก ๆ เลย

สังฃาน ปี ไหม่ ไท ชาด โม่นเยีม แท้


ᦷᦋ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ၸူဝ်း (จู๊ว)

ᦔᦱᧂ ᦓᦲᦰ ᦣᧁ ᦅᦸᧉ ᦷᦋ ᦂᧃ ᦟᦳᧅ ᦶᦎᧈ ᦢᦱᧃᧉ ᦙᦱ ᦶᦀᧁᧈ ᦷᦉᧃ ᦙᦸᧃ

คราวนี้ เราก็พากันออกจากหมู่บ้านมาเที่ยวชมสวนหม่อน

ปาง นีะ เฮา ค้อ̂ โช กัน ลุก แต่ บ้าน มา แอ่ว โสน มอ̂น

ᦷᦋ ᦟᦴᧅ ᦺᦔ ᦶᦀᧁᧈ

พาลูกไปเที่ยว

โช ลูก ไป แอ่ว

ᦺᦗᧉ ᦢᧁᧈ ᦷᦋ ᦙᦱ ᦉᧅᦵᦑᦲᧈ

ลูกสะใภ้ไม่ชวนมาสักครั้ง

ไพ้ เบ่า โช มา สักเที่


ᦌᧁ

ᦑᦲᧈ ᦍᧂᧉ ᦌᧁ ᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

ที่หยุดพักท่องเที่ยว

ที่ ยั้ง เซา แอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ


ᦍᦻᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ย้าย, ลาว ຍ້າຍ (ย้าย), ไทใหญ่ ယၢႆႉ (ย๎าย)

ᦍᦻᧉ ᦃᦹᧃᧉ ᦢᦱᧆ ᦺᦖᧈ

ย้ายขึ้นครั้งใหม่

ย้าย ฃื้น บาด ไหม่


ᦍᦻᧉ

ถ่ายปัสสาวะหรืออุจจาระ


ᦎᦱᧄ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *taːmᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตาม, ลาว ຕາມ (ตาม), ไทใหญ่ တၢမ်း (ต๊าม), ไทใต้คง ᥖᥣᥛᥰ (ต๊าม)

ᦎᦱᧄ ᦺᦔ ᦵᦊᧄᧉᦺᦋ

ตามไปเยี่ยมเยียน

ตาม ไป เหย้มไช


ᦎᧂᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *taŋꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตั้ง, คำเมือง ᨲᩢ᩠᩶ᨦ (ตั้ง), ลาว ຕັ້ງ (ตั้ง), ไทใหญ่ တင်ႈ (ตั้ง), อาหม 𑜄𑜂𑜫 (ตง์), จ้วง daengj

ᦎᧂᧉ ᦺᦈ ᦺᦔ ᦏᦹᧂ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ ᦵᦊᧇ ᦵᦆᦲᧂᧈ ᦺᦑ ᧓ ᦵᦆᦲᧂᧈ

ตั้งใจไปถึงเชียงรุ่งเย็บเสื้อผ้าไทลื้อ 3 ชุด

ตั้ง ไจ ไป ถืง เชงฮุ่ง เหยบ เฅี่ง ไท 3 เฅี่ง

ตั้งต้น, เริ่ม

ตั้งบนไฟ, ทำอาหารด้วยไฟหรือความร้อน

ᦎᧂᧉ ᦉᦳᧅ

ตั้งบนไฟให้สุก


ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂᦂᦱᧃ

ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ (แถมแฃงแฮง, “เพิ่มกำลัง”) + ᦂᦱᧃ (กาน, “งาน, การ”)

แถมแฃงแฮงกาน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂᦂᦱᧃ

เพิ่มกำลัง, เติมพลัง, กระตุ้น


ᦏᦸᧆᧈ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 脫 (MC dwat|thwat); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอด, ลาว ຖອດ (ถอด), ไทใหญ่ ထွတ်ႇ (ถ่อ̂ต), อาหม 𑜌𑜨𑜄𑜫 (ถอ̂ต์)

ᦏᦸᧆᧈ ᦶᦃᧇ ᦵᦔᧀ ᦃᦱ

ถอดรองเท้าเปลือยขา

ถ่อ̂ด แฃบ เปิย ฃา

ᦂᦸᧂᧉ ᦏᦸᧆᧈ ᦔᦳᧂᧈ

กล้องถ่ายรูป

ก้อ̂ง ถ่อ̂ด ปุ่ง


ᦔᦱᧃᧈ

ทำ, จัดตั้ง, ดำเนินการ

ᦔᦱᧃᧈ ᦗᦾ ᦞᦱᧁᧈ ᦵᦐᦲᦷᦟᧅ

จัดตั้งงานพิธีลูกโป่งสากล

ป่าน พอ̂ย ว่าว เหนีโลก


ᦕᦲᧆ

ᦕᦲᧆ ᦷᦢᦟᦱᧃ ᦶᦎᧂᧈ ᦺᦞᧉ

ขัดแย้งคำโบราณที่เขียนไว้

ผีด โบลาน แต่ง ไว้

ยั่วโมโห, ทำให้โกรธ

ᦃᧅ ᦕᦲᧆ ᦑᦱᧃᧈ ᦓᦲᦰ ᦗᦲᧈᦓᦸᧂᧉ ᦠᦻ

ขยันยั่วโมโหท่านนี้ พี่น้องหาย

ฃัก ผีด ท่าน นีะ พี่น้อ̂ง หาย


ᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

ᦕᦸᧈ (ผ่อ̂) + ᦑᦸᧂᦰ (ทอ̂งะ)

ผ่อ̂ทอ̂งะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ

เที่ยวชม, มองดู

ᦶᦃᧅᧈᦶᦂᧁᧉ ᦶᦀᧁᧈᦟᦸᧈᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ ᦑᧂᦜᦻ ᦺᦔ ᦕᦸᧈᦑᦸᧂᦰ ᦍᦰᦍᦰ

แขกผู้มีเกียรตินักท่องเที่ยวทั้งหลาย ไปเที่ยวชมมากมาย

แฃ่กแก้ว แอ่วล่อ̂ผ่อ̂ทอ̂งะ ทังหลาย ไป ผ่อ̂ทอ̂งะ ยะยะ


ᦖᦲᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰmenᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เหม็น, ลาว ເໝັນ (เหมัน), ไทดำ ꪢꪲꪙ (หมิน), ไทใหญ่ မဵၼ် (เมน), อาหม 𑜉𑜢𑜃𑜫 (มิน์), จ้วงแบบหนง maen

ᦋᦱᧆ ᦷᦀᧈ ᦖᦲᧃ ᦆᦱᧁ

เหม็นโอ่เหม็นคาวมาก

ชาด โอ่ หมีน ฅาว


ᦗᦱ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พา, คำเมือง ᨻᩣ (พา), ลาว ພາ (พา)

ᦋᦱᧂᧈ ᦗᦱ ᦔᦲᧃ ᦶᦎᧃᧈᦈᦳᧆᧈ ᦺᦉᧈ

ทำให้ไฟดูดได้

ช่าง พา ปีน แต่นจุ่ด ไส่

ᦗᦱ ᦠᦹᧉ ᦅᦳᧃ ᦺᦓ ᦷᦟᧆ ᦠᧃᧉ ᦎᦻ ᦺᦔ ᧒ ᦅᦳᧃ

ทำให้คนในรถนั้น ตายไป 2 คน

พา หื้ คุน ไน โลด หั้น ตาย ไป 2 คุน

ᦗᦱ ᦵᦕᦲ ᦺᦎᧈ ᦷᦃ

เอาคราดเดินข้ามขัว

พา เผี ไต่ โฃ


ᦗᦸᧂᦰ

᧒ ᦗᦸᧂᦰ ᧒ ᦺᦡᧉ ᧔

2 บวก 2 เป็น 4

2 พอ̂งะ 2 ได้ 4

คิดรวมทั้งหมด

ᦗᦸᧂᦰ ᧒ ᦣᦾᧉ ᦅᦳᧃ

รวมทั้งหมด 2 ร้อยคน

พอ̂งะ 2 ฮ้อ̂ย คุน

ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ ᦃᦸᧇᧈ ᦶᦡᧃ ᦷᦋᧂᧈᦷᦅᧉ ᦟᦱᧁ ᦺᦒ ᧖ ᦑᦲᧈ ᦂᦸᧉ ᦗᦸᧂᦰ ᦂᧃ ᦘᦸᧄᧉᦷᦈ ᦗᦸᧅ ᦒᦲ ᧑

บ้านเมืองบริเวณขอบเขตจีน ลาว ไทย 6 ที่ รวมตัวกัน เป็นคณะกรรมการครั้งที่ 1

บ้านเมีง ฃ่อ̂บ แดน โช่งโค้ ลาว ไธ 6 ที่ ก้อ̂ พอ̂งะ กัน ภ้อ̂มโจ พอ̂ก ธี 1


ᦗᧃᦒᦓᧂ

ยืมมาจากสันสกฤต बन्धन (พนฺธน); ร่วมเชื้อสายกับไทย พันธนะ

รวมกันเป็นหนึ่งเดียว, สามัคคี, ทำงานร่วมมือกัน

ᦋᦴᧈ ᦘᦱᦉᦱ ᦗᧃᦒᦓᧂ ᦂᧃ ᦈᧄᧈᦵᦟᦲᧃ ᦑᧂ ᦕᦵᦑᧆ

ทุกชนเผ่าร่วมมือกันเจริญทั้งประเทศ

ชู่ ภาสา พันธนัง กัน จั่มเลีน ทัง ผเทด


ᦘᦱᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *braːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย พราก, ลาว ພາກ (พาก), ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႈ (ผ้าก)

ᦘᦱᧅ ᦈᦱᧅ ᦞᦳᧂᦉᦱ

พรากจากวงศ์ตระกูล

ภาก จาก วุงสา


ᦵᦙᦲ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *mɯəᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เมือ หรือ เมื้อ, ลาว ເມືອ (เมือ), ไทใหญ่ မိူဝ်း (เมิ๊ว)

ไป, เมือ, เมื้อ

ᦶᦙᧈ ᦵᦙᦲ ᦃᧁᧉ ᦂᦱᧆ

แม่ไปเข้าตลาด

แม่ เมี เฃ้า กาด


ᦟᦱᧄ

ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦝᦱᧂᧉ ᦺᦝ ᦺᦖᧉ ᦺᦝ ᦟᦱᧄ

เพิ่มพูนความรู้ป้องกันไฟไหม้ที่ลุกลามไปทั่ว

โยกสุง ฅวามฮู้ ฟ้าง ไฟ ไหม้ ไฟ ลาม


ᦣᧄᧈᦵᦣᧃ

ᦣᧄᧈ (ฮั่ม) + ᦵᦣᧃ (เฮน)

ศึกษา, ร่ำเรียน

ᦣᧄᧈᦵᦣᧃ ᦩᦱᧄᦣᦴᧉ ᦞᧆᦒᦓᦒᧄ ᦘᦱᦉᦱ ᦺᦑ

ศึกษาหาความรู้วัฒนธรรมชนชาติไทลื้อ

ฮั่มเฮน ฅวามฮู้ วัดธนธัม ภาสา ไท


ᦦᦱᧆ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kwaːtᴰ, จากจีนเก่า 刮 (OC *kroːd); ร่วมเชื้อสายกับไทย กวาด, ลาว ກວາດ (กวาด), ไทใหญ่ ၵႂၢတ်ႇ (กฺว่าต), อาหม 𑜀𑜄𑜫 (กต์)

ᦵᦕᧁᧉ ᦢᦱᧃᧉ ᦦᦱᧆ ᦷᦃᧂᧈ

แผ้วหมู่กวาดบ้าน (ทำความสะอาดหมู่บ้าน)

เผ้ว บ้าน กวาด โฃ่ง


ᦷᦣᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รวบ, ลาว ຮວບ (ฮวบ), ไทใหญ่ ႁုပ်ႈ (หุ้ป)

ᦷᦣᧇ ᦔᦲᧃ ᦉᦻ


ᦷᦣᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รบ, ลาว ຮົບ (ฮ็บ)

ᦕᦵᦑᧆ ᦊᦴᧈ ᦑᦲᧈ ᦃᦸᧇᧈᦶᦡᧃ ᦷᦣᧇ ᦝᧃ ᦂᧃ ᦢᧁᧈ ᦃᦱᧆ

ประเทศอยู่ที่ชายแดนรบฟันกันไม่ขาด

ผเทด หยู่ ที่ ฃ่อ̂บแดน โฮบ ฟัน กัน เบ่า ฃาด


ᦠᦱᧅ

หาก, จาก, แยกออกไป

ᦺᦕ ᦠᦱᧅ ᦙᧃ ᦂᦲᧃ

ต่างคนต่างแยกกันกิน

ไผ หาก มัน กีน


ᦷᦃᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขบ, ลาว ຂົບ (ข็บ), ไทใหญ่ ၶူပ်း (ขู๊ป)

กัด, ขบ, เคี้ยว, ต่อย (ผึ้ง)

ᦖᦱ ᦋᦱᧂᧈ ᦷᦃᧇ ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦃᧁᧉ ᦺᦂᧉ

หมาที่ชอบกัดคน อย่าไปเข้าใกล้

หมา ช่าง โฃบ หย่า ไป เฃ้า ไก้


ᩈ᩶ᩣ᩠ᨦ

รูปแบบอื่นของ ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง)


ᦂᦱᧉᦶᦂᧈ

ᦂᦱᧉ (ก้า) + ᦶᦂᧈ (แก่)

ก้าแก่ (transliteration)
ᨠ᩶ᩣᨠᩯ᩵
ᦂᦱᧃᦂᦱᧉᦶᦂᧈ

ᦟᦴᧅ ᦺᦓ ᦑᦸᧂᧉ ᦂᦱᧉᦶᦂᧈ ᦢᧁᧈ ᦉᦵᦖᦲ

ลูกในท้องมีพัฒนาการไม่ปกติ

ลูก ไน ท้อ̂ง ก้าแก่ เบ่า สเหมี


ᦵᦂᦲᧆᧈ

ᦓᦱᧂ ᦈᧅ ᦵᦂᦲᧆᧈ ᦞᧃ ᦓᦲᦰ

นางจะคลอดลูกวันนี้

นาง จัก เกี่ด วัน นีะ

ᦵᦂᦲᧆᧈ ᦟᦴᧅ ᦍᦲᧂ

ให้กำเนิดลูกสาว

เกี่ด ลูก ยีง

ᦵᦂᦲᧆᧈ ᦙᦲ ᦂᦱᧃ ᦺᦝ ᦺᦖᧉ

มีเหตุไฟไหม้เกิดขึ้น

เกี่ด มี กาน ไฟ ไหม้

ᦚᦳᧂ ᦍᦲᧂ ᦋᦻ ᦑᧂᦜᦻ ᦋᦳᧄ ᦵᦂᦲᧆᧈ ᦙᦱ ᦷᦟᧅ ᦦᦱᧂᧉ

ฝูงหญิงชายทั้งหลายทุกคนเกิดมาในโลกกว้าง

ฝุง ยีง ชาย ทังหลาย ชุม เกี่ด มา โลก กว้าง


ᦂᦸᧉ

ผสมผสาน, รวมเข้าด้วยกัน, ร่วม

ᦑᦳᧃᧉᦍᦴᧉ ᦂᦱᧃ ᦂᦸᧉ ᦣᦸᧄ ᦂᧃ ᦔᦳᧂᧈᦵᦓᦲᧂ

สนับสนุนร่วมกันพัฒนา

ทุ้นยู้ กาน ก้อ̂ ฮอ̂ม กัน ปุ่งเนีง


ᦡᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗapᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดับ, ลาว ດັບ (ดับ), ไทดำ ꪒꪾꪚ (ดำบ), ไทใหญ่ လပ်း (ลั๊ป), พ่าเก ꩫပ် (นป์), จ้วง ndaep, แสก ดั๊บ


ᦵᦊᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɲepᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เย็บ, คำเมือง ᩉ᩠ᨿᩥᨷ (หยิบ), ลาว ຫຍິບ (หยิบ), ไทดำ ꪑꪲꪚ (ญิบ), ไทขาว ꪉꪲꪚ, ไทใหญ่ ယဵပ်ႉ (เย๎ป), ปู้อี nyib, จ้วง nyib


ᦏᦾ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 退 (MC thwojH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอย, ลาว ຖອຍ (ถอย), ไทใหญ่ ထွႆ (ถอ̂ย)


ᦜᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰlapᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หลับ, คำเมือง ᩉᩖᩢᨷ (หลับ), ลาว ຫຼັບ (หลับ), ไทใหญ่ လပ်း (ลั๊ป), อาหม 𑜎𑜆𑜫 (ลป์), จ้วง laep


ᦶᦢᧂᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ˀbɛːŋᴮ³ (Jonsson, 1991); ร่วมเชื้อสายกับไทย แบ่ง, คำเมือง ᨷᩯ᩠᩵ᨦ (แบ่ง), ลาว ແບ່ງ (แบ่ง), ไทใหญ่ မႅင်ႇ (แม่ง) หรือ ဝႅင်ႇ (แว่ง), ไทใต้คง ᥛᥦᥒᥱ (แม่ง), พ่าเก မိင် (มิง์), อาหม 𑜉𑜢𑜂𑜫 (มิง์) หรือ 𑜈𑜢𑜂𑜫 (บิง์)

ᦶᦢᧂᧈ ᦇᦹᧃ ᦢᧁᧈ ᦑᦸᧈ ᦂᧃ

แบ่งเงินไม่เท่ากัน

แบ่ง งืน เบ่า ท่อ̂ กัน


ᦃᦱᧆ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *qaːtᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขาด, ลาว ຂາດ (ขาด), ไทใหญ่ ၶၢတ်ႇ (ข่าต), อาหม 𑜁𑜞𑜄𑜫 (ขฺรต์)


ᦔᦹᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เปิด, ลาว ເປີດ (เปีด) หรือ ປືດ (ปืด), ไทใหญ่ ပိုတ်ႇ (ปึ่ต), พ่าเก ပုတ် (ปุต์), อาหม 𑜆𑜤𑜄𑜫 (ปุต์)


ᦏᦳᧄᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.tuəmᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ท่วม, คำเมือง ᨳ᩠ᩅ᩶ᨾ (ถว้ม), เขิน ᨳ᩠ᩅ᩶ᨾ (ถว้ม), ลาว ຖ້ວມ (ถ้วม), ไทใหญ่ ထူမ်ႈ (ถู้ม), ไทใต้คง ᥗᥨᥛᥲ (โถ้ม) หรือ ᥗᥧᥛᥲ (ถู้ม), อาหม 𑜌𑜤𑜉𑜫 (ถุม์), จ้วง dumh, แสก ทุม


ᦛᦲ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หวี, ลาว ຫວີ (หวี), ไทใหญ่ ဝီ (วี), อาหม 𑜈𑜣 (บี)


ᦓᧂᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *naŋᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย นั่ง, คำเมือง ᨶᩢ᩠᩵ᨦ (นั่ง), ลาว ນັ່ງ (นั่ง), ไทดำ ꪙꪰ꪿ꪉ (นั่ง), ไทใหญ่ ၼင်ႈ (นั้ง), อ่ายตน ꩫင် (นง์), อาหม 𑜃𑜂𑜫 (นง์), จ้วง naengh, แสก หนั้ง


ᦃᦳᧆ

เทียบจีนยุคกลาง 掘 (MC gjut|gjwot); ร่วมเชื้อสายกับไทย ขุด, ลาว ຂຸດ (ขุด), ไทใหญ่ ၶုတ်း (ขุ๊ต), อาหม 𑜁𑜤𑜄𑜫 (ขุต์), ปู้อี gud, จ้วง gud


ᦃᦲᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.qɯjꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขี้, คำเมือง ᨡᩦ᩶ (ขี้), ลาว ຂີ້ (ขี้), ไทใหญ่ ၶီႈ (ขี้), ไทดำ ꪄꪲ꫁ (ฃิ้), อาหม 𑜁𑜣 (ขี), จ้วง haex, แสก ไกฺ


ᨠᩬᨦ

รูปแบบอื่นของ ᦂᦸᧂ (กอ̂ง)


ᦠᦻᦡᦻ

ᦠᦻ (หาย) + ᦡᦻ (ดาย)

ᦟᦳᧃ ᦙᦱ ᦕᦴᧉ ᦈᦳᦟᦻᧈ ᦅᦸᧉ ᦠᦻᦡᦻ ᦺᦔ

ภายหลังผู้โกหกหลอกลวงก็สูญหายไป

ลุน มา ผู้ จุล่าย ค้อ̂ หายดาย ไป


ᦠᦳᧄᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *homᴮ¹, จากไทดั้งเดิม *hɤmᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ห่ม, คำเมือง ᩉᩫ᩠᩵ᨾ (ห็่ม), ลาว ຫົ່ມ (ห็่ม), ไทใหญ่ ႁူမ်ႇ (หู่ม), ไทดำ ꪶꪬ꪿ꪣ (โห่ม), อาหม 𑜑𑜤𑜪 (หุํ), จ้วง hoemq


ᦃᧁᧉᦺᦈ

เฃ้าไจ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᧁᧉᦺᦈ
ᦩᦱᧄᦃᧁᧉᦺᦈ

ᦑᦱᧃᧈ ᦃᧁᧉ ᦺᦈ ᦣᦴᧉ ᦣᦲᧆᦅᦸᧂ

ท่านเข้าใจและรู้ประเพณี

ท่าน เฃ้า ไจ ฮู้ ฮีดคอ̂ง


ᦈᦲᦰ

ᦈᦲᦰ ᦢᧂᧉᦺᦝ


ᦶᦙᧇ

แอบ, ซ่อนตัว, หลบตัว

ᦢᧁᧈ ᦙᦲ ᦑᦲᧈ ᦶᦙᧇ ᦌᧁ

ไม่มีที่หลับตัวพัก

เบ่า มี ที่ แมบ เซา


ᦍᧂᧉ

หยุด, ยั้ง, พัก

ᦢᧁᧈ ᦍᧂᧉ ᦃᧅ ᦵᦞᧅ ᦂᦑᧄ ᦂᦱᧃ

ไม่หยุดขยันทำงาน

เบ่า ยั้ง ฃัก เวก กทัม กาน


ᦂᦑᧄ

ᦂᦑᧄ ᦵᦞᧅ ᦂᦱᧃ

กทัม เวก กาน


ᦀᦱᧂᧉ

อ้าง, กล่าวอ้าง

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦂᦱᧁᧈ ᦀᦱᧂᧉ ᦞᦱᧈ ᦆᦲᧂ ᦙᦲ

อย่าไปกล่าวอ้างว่าตนมี

หย่า ไป ก่าว อ้าง ว่า ฅีง มี

อ้าง, อ้างอิง, อ้างถึง


ᦂᦱᧁᧈ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 告 (MC kawH|kowk, “รายงาน”); ร่วมเชื้อสายกับไทย กล่าว, คำเมือง ᨠᩖ᩵ᩣ᩠ᩅ (กล่าว), ลาว ກ່າວ (ก่าว), ไทใหญ่ ၵၢဝ်ႇ (ก่าว), อาหม 𑜀𑜈𑜫 (กว์), 𑜀𑜨𑜧 (กอ̂ว์) หรือ 𑜀𑜨𑜈𑜫 (กอ̂ว์)

ᦂᦲᧃ ᦃᧁᧉ ᦓᦲᦰ ᦊᦱᧈ ᦂᦱᧁᧈ ᦅᧄ ᦇᦱᧃ， ᦈᦱ ᦉᦱᧁ ᦓᦱᧂ ᦓᦲᦰ ᦊᦱᧈ ᦂᦱᧁᧈ ᦅᧄ ᦊᦸᧉ

กินข้าวนี้ อย่ากล่าวคำป่าเถื่อน พูดจากับสาวนี้ อย่ากล่าวคำด่า

กีน เฃ้า นีะ หย่า ก่าว คัม งาน， จา สาว นาง นีะ หย่า ก่าว คัม หย้อ̂


ᦊᦸᧉ

ᦊᦱᧈ ᦞᦱᧈ ᦊᦸᧉ ᦅᧄ ᦣᦻᧉ

อย่าต่อว่า(ด้วย)คำร้าย

หย่า ว่า หย้อ̂ คัม ฮ้าย


ᦡᦳᧆᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ˀduːtᴰ¹ᴸ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดูด, ลาว ດູດ (ดูด), ไทใหญ่ လုတ်ႇ (ลุ่ต) และ ႁုတ်ႇ (หุ่ต), ไทใต้คง ᥘᥧᥖᥴ (ลู๋ต), พ่าเก ꩫုတ် (นุต์) และ ꩭုတ် (หุต์), อาหม 𑜓𑜤𑜄𑜫 (ดุต์), จ้วงแบบหนง ndut หรือ ndit

ᦡᦳᧆᧈ ᦚᦲᧃᧈ


ᦈᦲᧇᦠᦻ

จีบหาย (transliteration)
ᦂᦱᧃᦈᦲᧇᦠᦻ
ᦩᦱᧄᦈᦲᧇᦠᦻ

ᦢᧁᧈ ᦠᦹᧉ ᦞᦻᦞᦸᧆ ᦈᦲᧇᦠᦻ

ไม่ให้วายวอดฉิบหาย

เบ่า หื้ วายวอ̂ด จีบหาย


ᦵᦎᧅ

ᦵᦎᧅ ᦆᦸ ᦢᧁᧈ ᦠᦹᧉ ᦣᦸᧂᧉ, ᦵᦎᧅ ᦑᦸᧂᧉ ᦢᧁᧈ ᦠᦹᧉ ᦶᦓᧃ

กดคอไม่ให้ร้อง กดท้องไม่ให้ดัง

เตก ฅอ̂ เบ่า หื้ ฮ้อ̂ง, เตก ท้อ̂ง เบ่า หื้ แนน


ᦶᦜᧂᧉ

แกล้ง, แสร้ง

ᦶᦜᧂᧉ ᦶᦝᧆ ᦇᦹᧃ ᦺᦞᧉ

แกล้งทิ้งเงินไว้

แหล้ง แฟด งืน ไว้


ᦕᧁ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pʰawᴬ¹, จากไทดั้งเดิม *prawᴬ; เทียบจีนยุคกลาง 炮 (MC baew, “อบ; เผา”); ร่วมเชื้อสายกับไทย เผา, ลาว ເຜົາ (เผ็า), ไทดำ ꪹꪠꪱ (เฝา), ไทใหญ่ ၽဝ် (ผว), ไทใต้คง ᥚᥝᥴ (เผ๋า), อาหม 𑜇𑜧 (ผว์), จ้วง byaeu

ᦕᧁ ᦺᦖᧉ


ᦺᦆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨤᩱ᩵ (ไฅ่), ไทใหญ่ ၶႆႈ (ไข้)


ᦺᦆᧈ

เล่า, บรรยาย


ᦎᧅ

ᦎᧅ ᦓᧄᧉ


ᦵᦍᧁᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *niəwᴮ, จากจีนยุคกลาง 尿 (MC newH); ร่วมเชื้อสายกับไทย เยี่ยว, ลาว ຍ່ຽວ (ย่ยว), ไทดำ ꪹꪑꪸ꪿ꪫ (เญย่̂ว), ไทใหญ่ ယဵဝ်ႈ (เย้ว), อาหม 𑜊𑜢𑜈𑜫 (ยิว์), จ้วง nyouh, จ้วงแบบหนง nyuh, แสก หญู้


ᦍᦸᧄ

ᦙᦲ ᦓᧄᧉᦣᦴᧉ ᦎᦲᧄ ᦷᦎ ᦢᧁᧈ ᦍᦸᧄ ᦵᦗᦲᧃᧈ

มีความรู้เต็มตัว (จึง)ไม่ยอมคนอื่น

มี นั้มฮู้ ตีม โต เบ่า ยอ̂ม เพี่น


ᦂᦳᧄᧉᦷᦂᧄ

กุ้มโกม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᦳᧄᧉᦷᦂᧄ

คุ้มครอง, ปกครอง

ᦵᦟᧂᧉᦡᦴ ᦂᦳᧄᧉᦷᦂᧄ ᦊᦱᧁᧉᦵᦣᦲᧃ

เลี้ยงดูคุ้มครองเหย้าเรือน

เล้งดู กุ้มโกม หย้าวเฮีน


ᦆᦸᧂ

ᦆᦸᧂ ᦵᦋᧂᦣᦳᧂᧈ

ครองเมืองเชียงรุ่ง

ฅอ̂ง เชงฮุ่ง


ᦓᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *napᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย นับ, คำเมือง ᨶᩢ᩠ᨷ (นับ), ลาว ນັບ (นับ), ไทใหญ่ ၼပ်ႉ (นั๎ป), พ่าเก ꩫပ် (นป์, “คำนวณ”), อาหม *𑜃𑜆𑜫 (*นป์)

ᦶᦈᧆ ᦢᧁᧈ ᦺᦡᧉ ᦓᧇ ᦢᧁᧈ ᦔᦲᧃ

นับไม่ได้ นับไม่เป็น

แจด เบ่า ได้ นับ เบ่า ปีน


ᦶᦈᧆ

ᦶᦈᧆ ᦇᦹᧃ


ᦋᧂ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟaŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ชัง, คำเมือง ᨩᩢ᩠ᨦ (ชัง), ลาว ຊັງ (ซัง), ไทใหญ่ ၸင်း (จั๊ง), จ้วง caengz

ᦙᦲ ᦅᦳᧃ ᦋᧂ ᦅᦸᧉ ᦙᦲ ᦅᦳᧃ ᦣᧅᦠᦳᧄ

มีคนเกลียดก็[ต้อง]มีคนรัก

มี คุน ชัง ค้อ̂ มี คุน ฮักหุม

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦋᧂ ᦕᦴᧉᦺᦢᧉ

อย่าไปชังคนใบ้

หย่า ไป ชัง ผู้ไบ้


ᦣᦴᧉᦶᦈᧂᧉ

ᦣᦴᧉ (ฮู้, “รู้”) + ᦶᦈᧂᧉ (แจ้ง, “แจ้ง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย รู้แจ้ง, คำเมือง ᩁᩪ᩶ᨧᩯ᩠᩶ᨦ (รู้แจ้ง), ลาว ຮູ້ແຈ້ງ (ฮู้แจ้ง), เขิน ᩁᩪ᩶ᨧᩯ᩠᩶ᨦ (รู้แจ้ง), ไทใหญ่ ႁူႉၸႅင်ႈ (หู๎แจ้ง)

ฮู้แจ้ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦣᦴᧉᦶᦈᧂᧉ

ᦺᦡᧉ ᦣᦴᧉᦶᦈᧂᧉ ᦺᦈᦩᦱᧄ ᦂᦱᧃᦵᦔᧃᧈᦺᦅ

ได้รู้แจ้งความหมายการเปลี่ยนแปลง

ได้ ฮู้แจ้ง ไจฅวาม กานเป่นไค


ᦆᦸᧃ

คลอน, ไหว, เขย่า, สั่น

ᦵᦡᦲᧃ ᧕ ᦘᦱᧉ ᦃᧁᧉ ᦆᧂᧈ ᦅᦸᧉ ᦆᦸᧃ, ᦅᦳᧃ ᦓᦸᧃ ᧒ ᦺᦆᧈ ᦔᦸᧂᦀᧁ ᦔᦲᧃ ᦣᦱᧂᧉ

เดือน ๕ (นั้น) พร้าเข้าครั่งก็คลอน คนนอน ๒ (เตียงก็) อยากแย่งกันเป็นม่าย

เดีน 5 ภ้า เฃ้า ฅั่ง ค้อ̂ ฅอ̂น, คุน นอ̂น 2 ไฅ่ ปอ̂งเอา ปีน ฮ้าง


ᦟᧇ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *lapᴰ²ˢ (“ถูให้คม”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ลับ, คำเมือง ᩃᩢ᩠ᨷ (ลับ), เขิน ᩃᩢ᩠ᨷ (ลับ), ลาว ລັບ (ลับ), ไทใหญ่ လပ်ႉ (ลั๎ป), พ่าเก လပ် (ลป์), อาหม 𑜎𑜆𑜫 (ลป์)

ลับ (ถูให้คม)

ᦖᦱᧅᦠᦲᧃ ᦟᧇ ᦘᦱᧉ

หมากหีน ลับ ภ้า


ᦟᧇ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *lapᴰ²ˢ (“พ้นตา; ปกปิด”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ลับ, คำเมือง ᩃᩢ᩠ᨷ (ลับ), เขิน ᩃᩢ᩠ᨷ (ลับ), ลาว ລັບ (ลับ), ไทใหญ่ လပ်ႉ (ลั๎ป), อาหม 𑜎𑜆𑜫 (ลป์)


ᦵᦃᦲᧃ

เปลือย, เปิดเผย

ᦵᦉᦲᧉ ᦕᦱᧉ ᦃᦱᧆ ᦵᦃᦲᧃ ᦷᦎ ᦠᦱ ᦷᦎ ᦅᧄᧉ ᦢᧁᧈ ᦙᦲ

เสื้อผ้าขาดเปลือยกาย หาคนช่วยไม่มี

เสี้ ผ้า ฃาด เฃีน โต หา โต คั้ม เบ่า มี


ᦅᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ค้ำ, ลาว ຄ້ຳ (ค้ำ), ไทดำ ꪁꪾ꫁ (กฺ้ำ), ไทใหญ่ ၵမ်ႉ (กั๎ม), อาหม 𑜀𑜪 (กํ)

ช่วย, สนับสนุน

ᦅᧄᧉ ᦂᦱᧃ ᦵᦣᧃ

สนับสนุนการเรียน

คั้ม กาน เฮน


ᦃᧅᦺᦅᧉ

ฃักไค้ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᧅᦺᦅᧉ
ᦩᦱᧄᦃᧅᦺᦅᧉ

ᦃᧅᦺᦅᧉ ᦃᦻ ᦕᧅ

ฃักไค้ ฃาย ผัก


ᦅᧄᧉᦵᦎᦲᧄᧈ

คั้มเตี่ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦅᧄᧉᦵᦎᦲᧄᧈ

เสริม, หนุน, ช่วยเหลือ

ᦖᦸᦊᦱ ᦖᦹᧃᧈ ᦕᦴᧉ ᦺᦔ ᦅᧄᧉᦵᦎᦲᧄᧈ ᦢᦱᧃᧉᦑᦳᧂᧈ

หมอหมื่นคนไปช่วยเหลือหมู่บ้านในชนบท

หมอ̂หยา หมื่น ผู้ ไป คั้มเตี่ม บ้านทุ่ง


ᦆᦻᧉ

ᦆᦻᧉ ᦢᦱᧃᧉ ᦆᦻᧉ ᦷᦃᧂᧈ

ย้ายหมู่บ้าน

ฅ้าย บ้าน ฅ้าย โฃ่ง


ᦐᦹᧂ

ขยับ, ไหวติง

ᦐᦹᧂ ᦎᦲᧃ ᦐᦹᧂ ᦙᦹ

ขยับเท้าขยับมือ

หนืง ตีน หนืง มื


ᦆᧆ

ᦟᧄ ᦆᦸ ᦆᧆ ᦵᦙᧀᧈ

ลำคอปวดเมื่อย

ลัม ฅอ̂ ฅัด เมิ่ย


ᦷᦆᧇᦇᧄᧈ

ᦃᦱᧉᦵᦉᦲᧅ ᦍᦲᧉᦔᦳᧃᧈ ᦷᦆᧇᦇᧄᧈ ᦃᧁᧉ ᦵᦋᧂᦎᦳᧂ ᦺᦓ ᦕᦵᦑᧆ ᦙᦱᧃᧈ

ข้าศึกญี่ปุ่นเข้าโจมตีเมืองเชียงตุงในประเทศพม่า

ฃ้าเสีก ยี้ปุ่น โฅบงั่ม เฃ้า เชงตุง ไน ผเทด ม่าน


ᦇᧄᧈ

ᦇᧄᧈ ᦶᦗᧉ ᦑᧂ ᦵᦉᧂᧉ ᦢᧁᧈ ᦜᦸ

โจมตีเอาชนะทั้งหมด(จน)ไม่เหลือ

งั่ม แพ้ ทัง เส้ง เบ่า หลอ̂


ᦈᦱᧄ

ᦋᦻ ᦓᦲᦰ ᦈᦱᧄ ᦶᦂᧄ ᦺᦀ ᦅᦹᧆᦃᦳᧂᧈ ᦑᦹᧂ ᦣᦸᧆ ᦜᦱᧉ

พี่นี้ทั้งจามทั้งไอ (ป่วยมาก) คิดถึงน้อง

ชาย นีะ จาม แกม ไอ คืดฃุ่ง ทืง ฮอ̂ด หล้า


ᦏᦸᧄᧈ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨳᩬ᩵ᨾ (ถอ่ม), ไทใหญ่ ထွမ်ႇ (ถ่อ̂ม), ไทใต้คง ᥗᥩᥛᥱ (ถ่อ̂ม), อาหม 𑜌𑜨𑜪 (ถอ̂ํ)

ฟัง, เชื่อฟัง

ᦏᦸᧄᧈ ᦝᧂ ᦗᦸᧈ ᦶᦙᧈ

เชื่อฟังพ่อแม่

ถ่อ̂ม ฟัง พ่อ̂ แม่


ᦐᦲ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰniːᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย หนี, อีสาน หนี, ลาว ໜີ (หนี), คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩦ (หนี), เขิน ᩉ᩠ᨶᩦ (หนี), ไทดำ ꪘꪲ (หนิ), ไทใหญ่ ၼီ (นี), ไทใต้คง ᥘᥤᥴ (ลี๋, “ย้าย, อพยพ”), อาหม 𑜃𑜣 (นี)

ᦗᦱ ᦟᦴᧅᦵᦙ ᦐᦲ ᦘᦱᧅ ᦵᦉ ᦵᦙᦲᧂ

พาลูกเมียหนีพรากจากเมือง

พา ลูกเม หนี ภาก เส เมีง


ᦚᦱᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰwaːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝาก, ลาว ຝາກ (ฝาก), ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႇ (ผ่าก) หรือ ၾၢၵ်ႇ (ฝ่าก), อาหม 𑜇𑜞𑜀𑜫 (ผฺรก์)


ᦟᦲᧆ

เทียบไทย ลิด


ᦟᦲᧆ

เทียบไทย รีด


ᦅᦴᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɡuːᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย คู่, ลาว ຄູ່ (คู่), ไทใหญ่ ၵူႈ (กู้)


ᦉᦲᧅᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฉีก, เขิน ᩈᩦ᩠ᨠ (สีก), ลาว ສີກ (สีก) หรือ ຈີກ (จีก), ไทดำ ꪊꪲꪀ (จิก), ไทใหญ่ သိၵ်ႇ (สิ่ก), พ่าเก ꩬိက် (สิก์) หรือ ꩡိက် (จิก์), อาหม 𑜏𑜢𑜀𑜫 (สิก์)


ᦔᦳᧃᧈ

เทียบไทย ป่น

ป่น, ทำให้เป็นผง


ᦉᦳᧃ

ยืมมาจากสันสกฤต शून्य (ศูนฺย) หรือบาลี สุญฺญ


ᦠᦾᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *hoːjꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ห้อย, ลาว ຫ້ອຍ (ห้อย), ไทใหญ่ ႁွႆႈ (ห้อ̂ย), อาหม 𑜍𑜨𑜩 (รอ̂ย์)


ᦃᦱᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *χaːnᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขาน, ลาว ຂານ (ขาน), ไทใหญ่ ၶၢၼ် (ขาน), อาหม 𑜁𑜃𑜫 (ขน์), จ้วง han


ᦶᦉᧃᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *salᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย สั่น, ลาว ສັ່ນ (สั่น) หรือ ຊັ່ນ (ซั่น), ไทใหญ่ သၼ်ႇ (สั่น), อาหม 𑜏𑜃𑜫 (สน์), จ้วง saenz, จ้วงแบบหนง saenq


ᦵᦤᦲᧃ

ยืมมาจากเขมร ដើរ (เฎิร); ร่วมเชื้อสายกับไทย เดิน, ลาว ເດີນ (เดีน), คำเมือง ᨯᩮᩥ᩠ᨶ (เดิน)


ᦍᦱᧂᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *jaːŋᴮ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ย่าง, อีสาน ญ่าง หรือ ย่าง, ลาว ຍ່າງ (ย่าง), ญ้อ ญ่าง, ไทดำ ꪑ꪿ꪱꪉ (ญ่าง), ไทใหญ่ ယၢင်ႈ (ย้าง), ไทใต้คง ᥕᥣᥒ (ยาง)


ᦎᦸᧅᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *toːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตอก, ลาว ຕອກ (ตอก), ไทดำ ꪔꪮꪀ (ตอก), ไทใหญ่ တွၵ်ႇ (ต่อ̂ก), อาหม 𑜄𑜨𑜀𑜫 (ตอ̂ก์)


ᦉ

เทียบไทย สระ, ลาว ສະ (สะ)

สระ, ซัก, ล้าง


ᦉᦰ

รูปแบบอื่นของ ᦉ (ส)


ᦚᧁᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เฝ้า, ลาว ເຝົ້າ (เฝ็้า)


ᦔᦱᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *paːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปาก, คำเมือง ᨸᩣ᩠ᨠ (ปาก), ลาว ປາກ (ปาก), ไทใหญ่ ပၢၵ်ႇ (ป่าก), อาหม 𑜆𑜀𑜫 (ปก์), แสก ป̄าก, จ้วง bak


ᦵᦣᧆᦀᦸᧅᧈ

เทียบไทใหญ่ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ (เห๊ตอ่อ̂ก)

เฮดอ่อ̂ก (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦣᧆᦀᦸᧅᧈ


ᦘᦸᧂ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨻᩕᩬᨦ (พรอง) หรือ ᨽᩬᨦ (ภอง)


ᦔᦸᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปอง, คำเมือง ᨸᩬᨦ (ปอง), เขิน ᨸᩬᨦ (ปอง), ลาว ປອງ (ปอง), ไทใหญ่ ပွင် (ปอ̂ง)

ปอง, มุ่ง, หมาย, ตั้งใจ


ᦔᦸᧂᦀᧁ

ต่อสู้กันเพื่อ, แข่งขันกันเพื่อ


ᦔᦸᧂᦂᦱᧃ

เทียบไทใหญ่ ပွင်ၵၢၼ် (ปอ̂งกาน)


ᦔᦸᧂᦶᦎᧂᧈ

ปอ̂งแต่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦔᦸᧂᦶᦎᧂᧈ


ᦊᦸᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຢ້ອງ (อย้อง), คำเมือง ᩀᩬ᩶ᨦ (อยอ้ง), เขิน ᩉ᩠ᨿᩬ᩶ᨦ (หยอ้ง), ไทดำ ꪤ꫁ꪮꪉ (หย้อง)

แต่ง, ประดับ


ᦶᦡᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดั้น, คำเมือง ᨯᩢ᩠᩶ᨶ (ดั้น), ลาว ດັ້ນ (ดั้น), ไทใหญ่ လၼ်ႈ (ลั้น)

ฝ่า, ดั้น, ด้น, ลอด


ᦵᦟᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เลียบ, คำเมือง ᩃ᩠ᨿᨷ (ลยบ), ลาว ລຽບ (ลยบ), ไทใหญ่ လဵပ်ႈ (เล้ป)

เวียน, เลียบ


ᦈᦸᧄᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จ่อม, คำเมือง ᨧ᩵ᩬᨾ (จ่อม), ลาว ຈ່ອມ (จ่อม)


ᦵᦢᧆ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɓetᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เบ็ด, คำเมือง ᨷᩮᩢ᩠ᨯ (เบัด), ลาว ເບັດ (เบัด), ไทดำ ꪹꪚꪸꪒ (เบย̂ด), ไทใหญ่ မဵတ်း (เม๊ต) หรือ ဝဵတ်း (เว๊ต), อาหม 𑜈𑜢𑜄𑜫 (บิต์)


ᦶᦙ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨾᩯ (แม), ไทใหญ่ မႄး (แม๊), ไทใต้คง ᥛᥥᥰ (เม๊), อาหม 𑜉𑜦𑜧 (เม)


ᦝᦹᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟื้น, คำเมือง ᨼᩨ᩠᩶ᨶ (ฟื้น), ลาว ຟື້ນ (ฟื้น), ไทใหญ่ ၽိုၼ်ႉ (ผึ๎น)


ᦙᦱᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย มล้าง, อีสาน ม้าง, ลาว ມ້າງ (ม้าง), คำเมือง ᨾ᩶ᩣ᩠ᨦ (ม้าง), เขิน ᨾ᩶ᩣ᩠ᨦ (ม้าง)

รื้อ, ทำลาย, มล้าง


ᦢᦲᧆᦵᦢᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย บิดเบือน, คำเมือง ᨷᩥ᩠ᨯᨷᩮᩥᩬᩁ (บิดเบิอร), ลาว ບິດເບືອນ (บิดเบือน), ไทใหญ่ မိတ်းမိူၼ် (มิ๊ตเมิน)

บีดเบีน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦢᦲᧆᦵᦢᦲᧃ


ᦏᦸᧂ

ยืมมาจากจีน 通; อาจเกี่ยวข้องกับไทย ถ่อง, ลาว ຖ້ອງ (ถ้อง), เขิน ᨳ᩵ᩬᨦ (ถ่อง) หรืออาจเกี่ยวข้องกับไทย ตรอง, คำเมือง ᨲᩕᩬᨦ (ตรอง), ลาว ຕອງ (ตอง)


ᦏᦸᧂ

ยืมมาจากเขมร ត្រង (ตฺรง); ร่วมเชื้อสายกับไทย กรอง หรือ ตรอง, ลาว ຕອງ (ตอง), ไทใหญ่ ထွင် (ถอ̂ง)


ᦺᦋ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨩᩱ (ไช)


ᦵᦎᦲᧄᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เติม, คำเมือง ᨲᩮᩥ᩵ᩬᨾ (เติ่อม), ลาว ຕື່ມ (ตื่ม)


ᦡᦴᦶᦩᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดูแคลน, คำเมือง ᨯᩪᨤ᩠ᩅᩯᩁ (ดูแฅวร), ลาว ດູແຄນ (ดูแคน)


ᦊᦱᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩀ᩶ᩣ᩠ᨶ (อย้าน), ลาว ຢ້ານ (อย้าน), ไทใหญ่ ယၢၼ်ႈ (ย้าน)


ᦑᦽ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨴ᩠ᩅ᩠ᨿ (ทวย)


ᦋᦱᧄ

จากพม่า စမ်း (จม์:); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨩᩣ᩠ᨾ (ชาม), เขิน ᨩᩣ᩠ᨾ (ชาม), ไทใหญ่ ၸၢမ်း (จ๊าม)


ᦵᦅᦲᧉᦖᦲᧃᧈ

ยืมมาจากจีนกลาง 革命

เคี้หมี่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦅᦲᧉᦖᦲᧃᧈ


ᦂᦲᧃᦀᦾᧉ

กีนอ้อ̂ย (transliteration)
ᨠᩥ᩠ᨶᩋᩭ᩶
ᦂᦱᧃᦂᦲᧃᦀᦾᧉ


ᦂᦲᧃᦶᦃᧅᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨠᩥ᩠ᨶᨡᩯ᩠ᨠ (กินแขก), เขิน ᨠᩥ᩠ᨶᨡᩯ᩠ᨠ (กินแขก), ไทใหญ่ ၵိၼ်ၶႅၵ်ႇ (กินแข่ก)

กีนแฃ่ก (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᦲᧃᦶᦃᧅᧈ


ᦅᦸᧂ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨣᩬᨦ (คอง), ลาว ຄອງ (คอง)


ᦈᦱ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จา (ในคำประสม), คำเมือง ᨧᩣ (จา), ลาว ຈາ (จา), ไทใหญ่ ၸႃ (จา) (ในคำประสม)

ᦺᦆᧈ ᦈᦱ ᦎᦸᧈ ᦅᦳᧃ ᦐᦳᧄᧈ

อยากพูดกับคนหนุ่มสาว

ไฅ่ จา ต่อ̂ คุน หนุ่ม


ᦈᦱᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จาก, คำเมือง ᨧᩣ᩠ᨠ (จาก), ลาว ຈາກ (จาก)


ᦉᦴᧈᦏᦱᧄ

ᦉᦴᧈᦏᦱᧄ ᦅᦳᧃ ᦏᧁᧉ ᦁᦱᦍᦳ ᦣᦾᧉ ᦔᦲ

สัมภาษณ์คนเฒ่าอายุร้อยปี

สู่ถาม คุน เถ้า อฺายุ ฮ้อ̂ย ปี


ᦵᦉᧆᧈᦌᦱᧂ

เส่ดซาง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦉᧆᧈᦌᦱᧂ

ให้รางวัล, ตกรางวัล

ᦵᦉᧆᧈᦌᦱᧂ ᦵᦉᧂ ᦃᧇ ᦡᦲ

ให้รางวัลเสียงร้องเพลงดี

เส่ดซาง เสง ฃับ ดี


ᦷᦉᧃ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩪᩁ (สูร)


ᦋᦳᧄᧈᦶᦍᧄᧉ

ชุ่มแย้ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦋᦳᧄᧈᦶᦍᧄᧉ


ᦌᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ซ้ำ, คำเมือง ᨪᩴ᩶ᩣ (ซํ้า), ลาว ຊ້ຳ (ซ้ำ), ไทใหญ่ သမ်ႉ (สั๎ม)

ทำเสร็จ, แล้วเสร็จ


ᦍᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ยิน, คำเมือง ᨿᩥ᩠ᨶ (ยิน), ลาว ຍິນ (ยิน), ไทใหญ่ ငိၼ်း (งิ๊น)


ᦍᧇ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨿᩢ᩠ᨷ (ยับ), เขิน ᨿᩢ᩠ᨷ (ยับ)

ทำให้เป็นจริง, ทำให้เป็นรูปธรรมจับได้, ทำให้สำเร็จ, ทำตามแผน

ลงมติผ่านร่าง (กฎหมาย)


ᦺᦎᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *taj/aɰᴮ¹, จากไทดั้งเดิม *twajᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไต่, คำเมือง ᨲᩱ᩵ (ไต่), ลาว ໄຕ່ (ไต่), ไทใหญ่ တႆႇ (ไต่), ไทใต้คง ᥖᥭᥱ (ตั่ย), อาหม 𑜄𑜩 (ตย์)


ᦑᦻ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ทาย, คำเมือง ᨴ᩠ᩅᩤ᩠ᨿ (ทวาย), ลาว ທວາຍ (ทวาย) หรือ ທາຍ (ทาย)


ᦶᦔᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แปลง, คำเมือง ᨸᩯ᩠ᩃᨦ (แปลง), ลาว ແປງ (แปง)

ทำอาหาร, เตรียมอาหาร

เสกสรร, นึกคิด


ᦕᦱᧆᦏᦐᦱ

ยืมมาจากสันสกฤต प्रार्थना (ปฺรารฺถนา, “การวิงวอน”)


ᦗᦳᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พ้น, คำเมือง ᨻᩫ᩠᩶ᨶ (พ็้น), ลาว ພົ້ນ (พ็้น), ไทใหญ่ ပူၼ်ႉ (ปู๎น)


ᦶᦗᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *beːꟲ (“ชนะ; แพ้”); ร่วมเชื้อสายกับไทย แพ้, คำเมือง ᨻᩯ᩶ (แพ้), ลาว ແພ້ (แพ้), ไทใหญ่ ပေႉ (เป๎)


ᦗᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัง, คำเมือง ᨻᩢ᩠ᨦ (พัง), ลาว ພັງ (พัง), ไทใหญ่ ပင်း (ปั๊ง)


ᦗᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัด, คำเมือง ᨻᩢ᩠ᨯ (พัด), ลาว ພັດ (พัด), ไทใหญ่ ပတ်ႉ (ปั๎ต)


ᦙᦱᧂᧉᦶᦝᧆ

ม้างแฟด (transliteration)
ᦂᦱᧃᦙᦱᧂᧉᦶᦝᧆ

รื้อออก, ทำลาย


ᦷᦙᧃᧈᦵᦍᦲᧄ

โม่นเยีม (transliteration)
ᨾ᩠ᩅ᩵ᩁᨿᩮᩥ᩠ᨾ
ᦂᦱᧃᦷᦙᧃᧈᦵᦍᦲᧄ

ชื่นใจ, สนุกสนาน


ᦙᦸᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย มอบ, คำเมือง ᨾᩬᨷ (มอบ), ลาว ມອບ (มอบ)

ถือด้วยมือสองข้าง


ᦙᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย มัก, คำเมือง ᨾᩢ᩠ᨠ (มัก), ลาว ມັກ (มัก), ไทใหญ่ မၵ်ႉ (มั๎ก)


ᦜᦸ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ လေႃ (ลอ̂)


ᦞᦴᧉᦒᦲᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย วุฒิ, คำเมือง ᩅᩩᨯ᩠ᨰᩥ (วุดฒิ), ลาว ວຸທິ (วุทิ)

วุฒิ, เจริญก้าวหน้า


ᦟᦴᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩃᩪ᩵ (ลู่), ลาว ລູ່ (ลู่)


ᦍᦱᧆ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຍາດ (ยาด)


ᦷᦔ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ปัว, ลาว ປົວ (ป็ว), คำเมือง ᨸᩫ᩠ᩅ (ป็ว), เขิน ᨸᩰ (โป)

ᦔᦲᧃ ᦷᦎ ᦷᦔ ᦡᦽᧉ ᦠᦸᧄ ᦵᦚᧆᧈ ᦇᦹᧃ ᦆᧄ.

เป็นคนดูแลเรื่องการเก็บเงิน

ปีน โต โป โด้ย หอ̂ม เฝ่ด งืน ฅัม.


ᦗᦸᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พ้อง, คำเมือง ᨻ᩶ᩬᨦ (พ้อง), ลาว ພ້ອງ (พ้อง)

ᦍᦲᧂ ᦶᦀᧁ ᦶᦞᧃ ᦓᦲᦰ ᦢᦱᧁᧈ ᦠᦳᧄ ᦙᦱ ᦗᦸᧂᧉ

หญิงเอวบางนี้ ชายชอบมาอยู่ด้วย

ยีง แอว แวน นีะ บ่าว หุม มา พ้อ̂ง


ᦎᦱᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ต้าน, คำเมือง ᨲ᩶ᩣ᩠ᨶ (ต้าน), ลาว ຕ້ານ (ต้าน)

ᦔᦱᧅ ᦎᦱᧃᧉ ᦛᦱᧃ ᦋᦾᧉ ᦵᦖᦲᧃ ᦀᦾᧉ

ปากตอบหวานช้อยเหมือนอ้อย

ปาก ต้าน หวาน ช้อ̂ย เหมีน อ้อ̂ย


ᦵᦉᧆᦃᦱᧆ

ᦵᦉᧆᦃᦱᧆ ᦉᦱᧂᧉ ᦶᦔᧂ ᦠᦳᧃᦑᦱᧂ

สั่งสร้างทาง

เสดฃาด ส้าง แปง หุนทาง


ᦵᦉᦲᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เสื่อ, คำเมือง ᩈᩮᩥ᩵ᩬᩋ (เสิ่ออ), ลาว ເສື່ອ (เสื่อ), ไทดำ ꪹꪎ꪿ (เส่), ไทใหญ่ သိူဝ်ႇ (เสิ่ว, “ปู (เสื่อ)”), อาหม 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫 (สึว์)


ᦶᦔᧃ

มีผลมาจาก, มาจาก


ᦶᦙᧃ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨾᩯ᩠ᨶ (แมน), ไทใหญ่ မႅၼ်း (แม๊น)


ᦝᧆᦝᦸᧅ

ต่อสู้, ขัดแย้ง


ᦂᧄᦑᦹ

กัมทื (transliteration)
ᨠᩣᩴᨴᩨ
ᦂᦱᧃᦂᧄᦑᦹ

มี (ความรู้ หรือ ความสามารถ), ถือ

ᦂᧄᦑᦹ ᦁᧄᦓᦱᧆ

กัมทื อฺัมนาด


ᦃᦳᧅᦣᦴᧉ

รู้จัก, แน่ใจ


ᦃᧆᦶᦃᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขัดแข็ง, คำเมือง ᨡᩢ᩠ᨯᨡᩯ᩠ᨦ (ขัดแขง), ลาว ຂັດແຂງ (ขัดแขง), ไทใหญ่ ၶတ်းၶႅင် (ขั๊ตแขง)


ᦜᦸᧂ

บุ, หนุน, รอง, เพิ่ม, เสริม

ᦊᦱᧈ ᦀᧁ ᦶᦃᧇ ᦜᦸᧂ ᦓᧂᧈ, ᦊᦱᧈ ᦀᧁ ᦎᧂᧈ ᦖᦸᧃ ᦷᦠ

อย่าเอารองเท้ารองนั่ง อย่าเอาเก้าอี้เป็นหมอนหัว

หย่า เอา แฃบ หลอ̂ง นั่ง, หย่า เอา ตั่ง หมอ̂น โห


ᦎᦹᧅᦎᦸᧈ

เทียบไทใหญ่ တိုၵ်းတေႃး (ตึ๊กต๊อ̂)

ต่อสู้, ต่อต้าน

ᦎᦹᧅᦎᦸᧈ ᦃᦱᧉ ᦣᦻᧉ ᦷᦈᧃᦙᦱᧃ

ต่อต้านกลุ่มโจร

ตืกต่อ̂ ฃ้า ฮ้าย โจนมาน


ᦒᦸᧅᦒᦱᧄ

รับภาระ, รับหน้าที่

ᦒᦸᧅᦒᦱᧄ ᦂᦱᧃᦒᦱᧄ

รับภาระและความรับผิดชอบ

ธอ̂กธาม กานธาม


ᦶᦆᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แค้น, คำเมือง ᨤᩯ᩠᩶ᨶ (แฅ้น), ลาว ແຄ້ນ (แค้น)


ᦧᦱᧂᧈᦺᦃ

ระบายออก, ถ่ายออก


ᦣᦱᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *rwɯəkᴰ; เทียบจีนยุคกลาง 嗀 (MC xuwk|xaewk); ร่วมเชื้อสายกับไทย ราก, คำเมือง ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), เขิน ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), อีสาน ฮาก, ลาว ຮາກ (ฮาก), ไทใหญ่ ႁၢၵ်ႈ (ห้าก), อาหม 𑜍𑜀𑜫 (รก์), จ้วงแบบหนง raeg, แสก หร้วก

ราก, สำรอก, อาเจียน

ᦷᦎ ᦺᦡᧉ ᦂᦲᧃ ᦗᦸ ᦺᦆᧈ ᦣᦱᧅ, ᦷᦎ ᦺᦆᧈ ᦊᦱᧅ ᦗᦸ ᦡᦲ ᦎᦻ

คนได้กิน ก็กินจนอยากอ้วก คนหิว ก็หิวจนจะตาย

โต ได้ กีน พอ̂ ไฅ่ ฮาก, โต ไฅ่ หยาก พอ̂ ดี ตาย


ᦖᦸᧃ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰmɔːnᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย หมอน, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩬᩁ (หมอร), เขิน ᩉ᩠ᨾᩬᩁ (หมอร), ลาว ໝອນ (หมอน), ไทดำ ꪢꪮꪙ (หมอน), ไทใหญ่ မွၼ် (มอ̂น), พ่าเก မွꩫ် (มอ̂น์), อาหม 𑜉𑜨𑜃𑜫 (มอ̂น์), จ้วงแบบหนง moan


ᦔᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปัด, คำเมือง ᨸᩢ᩠ᨯ (ปัด), ลาว ປັດ (ปัด), ไทใหญ่ ပတ်း (ปั๊ต)

ᦵᦕᧁᧉ ᦊᦱᧁᧉ ᦔᧆ ᦵᦣᦲᧃ

แผ้วเหย้าปัดเรือน

เผ้ว หย้าว ปัด เฮีน

เรียก, เรียกตัว, เกณฑ์

ᦔᧆ ᦂᧄᧈᦟᧂ ᦊᦱᧃᧈᦉᦱᧂᧉ

เรียกกำลังก่อสร้าง

ปัด กั่มลัง หย่านส้าง


ᦵᦚᧆᧈ

เก็บ, เก็บให้เป็นระเบียบ

ᦵᦚᧆᧈ ᦃᦸᧂ

อาบน้ำศพและเตรียมศพเพื่อฝัง


ᦷᦋᦗᦱ

ᦷᦋᦗᦱ ᦋᦳᧄᦜᦻ ᦃᧅ ᦖᧃᧈ ᦃᧁᧉᦘᦸᧄᧈ ᦂᦱᧃ ᦶᦎᧂᧈᦶᦙ ᦐᦱᧉᦢᦱᧃᧉᦎᦱᦷᦃᧂᧈ

นำพาให้ทุกคนขยันเข้าร่วมการซ่อมหน้าตาหมู่บ้าน

โชพา ชุมหลาย ฃัก หมั่น เฃ้าภ่อ̂ม กาน แต่งแม หน้าบ้านตาโฃ่ง


ᦶᦋᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แช่, คำเมือง ᨩᩯ᩵ (แช่), ลาว ແຊ່ (แซ่), ไทใหญ่ ၸႄႈ (แจ้)

ᦶᦋᧈ ᦷᦆ

ᦺᦡᧉ ᦇᦹᧃ ᦵᦉ ᧞ ᦅᦸᧉ ᦶᦋᧈ ᦊᦴᧈ ᦷᦣᧂᦃᦻᦜᧁᧉ

ได้เงินแล้วไปลงทุนที่ร้านขายเหล้า

ได้ งืน เส แหล ค้อ̂ แช่ หยู่ โฮงฃายเหล้า


ᦉᦡᦳᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สะดุ้ง, คำเมือง ᩈᨯᩩ᩶ᨦ (สดุ้ง), ลาว ສະດຸ້ງ (สะดุ้ง)

ᦙᧃ ᦉᦡᦳᧂᧉ ᦎᦹᧃᧈ ᦙᦱ

มันสะดุ้งตื่นมา

มัน สดุ้ง ตื่น มา


ᦎᦹᧃᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตื่น, คำเมือง ᨲᩨ᩠᩵ᨶ (ตื่น), ลาว ຕື່ນ (ตื่น), ไทใหญ่ တိုၼ်ႇ (ตึ่น)

ᦓᦸᧃ ᦎᦹᧃᧈ

ᦶᦢᧉ ᦎᦹᧃᧈ ᦵᦉᦲ

แบ้ ตื่น เสี


ᦺᦡᧉᦍᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ได้ยิน, คำเมือง ᨯᩱ᩶ᨿᩥ᩠ᨶ (ได้ยิน), ลาว ໄດ້ຍິນ (ได้ยิน), ไทใหญ่ လႆႈငိၼ်း (ไล้งิ๊น)

ᦢᧁᧈ ᦺᦡᧉᦍᦲᧃ ᦵᦉᧂ ᦉᧂ ᦵᦉ

ไม่ได้ยินเสียงอะไรเลย

เบ่า ได้ยีน เสง สัง เส


ᦵᦄᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຫງ່ຽງ (หง่ยง), คำเมือง ᩉ᩠ᨦ᩠᩵ᨿᨦ (หง่ยง), เขิน ᩉ᩠ᨦ᩠᩵ᨿᨦ (หง่ยง), แสก เหงี่ยง

เหง่ง (transliteration)
ᩉ᩠ᨦᩮ᩵ᨦ
ᦂᦱᧃᦵᦄᧂᧈ

ᦵᦄᧂᧈ ᦠᦴ ᦝᧂ ᦏᦲᧈ

เงี่ยหูฟังอย่างถ้วยถี่

เหง่ง หู ฟัง ถี่


ᦔᦸᧆᧈᦺᦘ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลอดภัย, คำเมือง ᨸ᩠ᩃᩬᨯᨽᩱ᩠ᨿ (ปลอดไภย), ลาว ປອດໄພ (ปอดไพ)

ᦋᦸᧂᧈᦡᦾᧉᦑᦱᧂᦂᦲᧃ ᦔᦸᧆᧈᦺᦘ

อาหารการกินที่ปลอดภัย

ช่อ̂งด้อ̂ยทางกีน ป่อ̂ดไภ


ᦃᧁᧉᦘᦸᧄᧈ

เฃ้าภ่อ̂ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᧁᧉᦘᦸᧄᧈ

ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦁᧃ ᦙᦱ ᦃᧁᧉᦘᦸᧄᧈ ᦗᦸᧅ ᦓᦲᦰ ᦙᦲ ᧖᧐ ᦅᦳᧃ ᦔᦻ

เกษตรกรที่มาเข้าร่วมครั้งนี้ มี 60 คนกว่า ๆ

พ่อ̂ไฮ่แม่นา อฺัน มา เฃ้าภ่อ̂ม พอ̂ก นีะ มี 60 คุน ปาย

ᦗᦸᧈᦺᦣᧈᦶᦙᧈᦓᦱ ᦙᦱ ᦃᧄᧈᦃᦸ ᦃᧁᧉᦘᦸᧄᧈ

เกษตรกรมาขอเข้าร่วม

พ่อ̂ไฮ่แม่นา มา ฃั่มฃอ̂ เฃ้าภ่อ̂ม


ᦷᦆ

ᦀᧁ ᦔᦱᦺᦓ ᦷᦎ ᧚ ᦷᦆ ᦌᦽᧈ ᦷᦖᧆ

เอาปลาไนตัว ๑ ฆ่าและล้างหมด

เอา ปาไน โต 1 โฅ โซ่ย โหมด


ᦑᦸᧉ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨴᩳ᩶ (ทอ้), ไทใหญ่ တေႃႉ (ต๎อ̂), ไทใต้คง ᥖᥨᥝᥳ (โต๎ว), อาหม 𑜄𑜦𑜡 (ตอ̂)

ᦑᦸᧉ ᦺᦙᧉ ᦑᦸᧉ ᦵᦆᦲᧂᧈ

ถือไม้ถือเครื่องมือ

ท้อ̂ ไม้ ท้อ̂ เฅี่ง


ᦎᦸᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ต้อน, คำเมือง ᨲ᩶ᩬᩁ (ต้อร), ลาว ຕ້ອນ (ต้อน), ไทใหญ่ တွၼ်ႈ (ต้อ̂น)

ต้อน (ใช้กับสัตว์)

ᦺᦔ ᦓᦱ ᦊᦱᧈ ᦟᦹᧄ ᦩᦻ ᦺᦔ ᦠᦱ ᦈᧁᧉᦓᦻ ᦊᦱᧈ ᦟᦹᧄ ᦃᦸᧂ ᦎᦸᧃᧉ

ไปนาอย่าลืมควาย ไปหาเจ้านายอย่าลืมของฝาก

ไป นา หย่า ลืม ฅวาย ไป หา เจ้านาย หย่า ลืม ฃอ̂ง ต้อ̂น


ᦈᦸᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨧ᩵ᩬᨦ (จ่อง), ลาว ຈ່ອງ (จ่อง), ไทใหญ่ ၸွင်ႇ (จ่อ̂ง), อาหม 𑜋𑜨𑜂𑜫 (ฉอ̂ง์)

ดึง, ลาก, รั้ง


ᦂᦳᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ก้ม, คำเมือง ᨠᩫ᩠᩶ᨾ (ก็้ม), ลาว ກົ້ມ (ก็้ม), ไทใหญ่ ၵူမ်ႈ (กู้ม)

ᦂᦳᧄᧉ ᦷᦠ


ᦂᦳᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กลุ้ม, คำเมือง ᨠ᩠ᩃᩩ᩶ᨾ (กลุ้ม), ลาว ກຸ້ມ (กุ้ม), ไทใหญ่ ၵုမ်ႈ (กุ้ม)


ᦵᦃᧁᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เคี่ยว, คำเมือง ᨡ᩠᩶ᨿᩅ (ข้ยว), ลาว ຂ້ຽວ (ข้ยว), ไทใหญ่ ၶဵဝ်ႈ (เข้ว)


ᦶᦅᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับปักษ์ใต้ แค้น, คำเมือง ᨣᩯ᩠᩶ᨶ (แค้น), ลาว ແຄ້ນ (แค้น), ไทใหญ่ ၵႅၼ်ႉ (แก๎น)

ᦶᦅᧃᧉ ᦩᦸᧃ


ᦷᦍᧅ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɲɤkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ยก, ลาว ຍົກ (ย็ก), ไทใหญ่ ယုၵ်ႉ (ยุ๎ก), อาหม 𑜊𑜤𑜀𑜫 (ยุก์)


ᦷᦍᧅ

ร่วมชื้อสายกับไทย โยก, ลาว ໂຍກ (โยก)


ᦶᦓᦰᦓᧄ

ยืมมาจากไทย แนะนำ

แนะนำ (ชี้แจงให้ทำ)


ᦵᦡᧆ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̥.decᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เด็ด, ลาว ເດັດ (เดัด)

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦵᦡᧆ ᦡᦸᧅᧈ ᦷᦇᧃᧉ ᦙᦱ ᦡᦳᧄ

อย่าไปเด็ดดอกง้วนมาดม

หย่า ไป เดด ด่อ̂ก โง้น มา ดุม


ᦡᦳᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗɤmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดม, ลาว ດົມ (ด็ม), ไทใหญ่ ၼူမ် (นูม), อาหม 𑜃𑜤𑜉𑜫 (นุม์)

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦵᦡᧆ ᦡᦸᧅᧈ ᦷᦇᧃᧉ ᦙᦱ ᦡᦳᧄ

อย่าไปเด็ดดอกง้วนมาดม

หย่า ไป เดด ด่อ̂ก โง้น มา ดุม


ᦠᦱᧇ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *traːpᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาบ, ลาว ຫາບ (หาบ), ไทดำ ꪬꪱꪚ (หาบ), ไทใหญ่ ႁၢပ်ႇ (ห่าป), ปู้อี raabt, จ้วง rap, จ้วงแบบหนง taeb, แสก ร̄าบ

ᦊᦱᧈ ᦺᦔ ᦠᦱᧇ ᦵᦜᦲ ᦵᦵᦣᧂ

อย่าไปหาบเกินแรง

หย่า ไป หาบ เหลี เเฮง


ᦠᦱᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *trwaːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาม, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᨾ (หาม), ลาว ຫາມ (หาม), ไทดำ ꪬꪱꪣ (หาม), ไทใหญ่ ႁၢမ် (หาม), จ้วง ram, แสก หร่าม


ᦐᦻᧈ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰnaːjᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หน่าย, คำเมือง ᩉ᩠ᨶ᩵ᩣ᩠ᨿ (หน่าย), ลาว ໜ່າຍ (หน่าย), เขิน ᩉ᩠ᨶ᩵ᩣ᩠ᨿ (หน่าย)

หน่าย, เบื่อ

ᦖᦲᧃ ᦓᦲᦰ ᦠᦹᧉ ᦗᦻᧈ ᦐᦻᧈ ᦓᦲᦰ ᦠᦹᧉ ᦐᦲ

เหม็นนี้ให้พ่าย(หนี) หน่ายนี้ให้หนี

หมีน นีะ หื้ พ่าย หน่าย นีะ หื้ หนี


ᦈᦸᧉ

ยืมมาจากจีนกลาง 著 (zhuó, “ถูก, โดน”) (เป็นความหมายเก่าที่เลิกใช้แล้ว)

ถูก, โดน, แตะ (วางหน้ากริยา)

ᦈᦸᧉ ᦈᦳ


ᦉᦲᧁᧈ

สกัดด้วยสิ่ว


ᦃᧇᦵᦏᦲᧃᧈ

ᦃᧇ (ฃับ) + ᦵᦏᦲᧃᧈ (เถี่น)

ฃับเถี่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᧇᦵᦏᦲᧃᧈ

ล่าสัตว์ในป่า


ᦃᧇᦠᦱ

ᦃᧇ (ฃับ) + ᦠᦱ (หา)

ᦃᧇᦠᦱ ᦅᧁᧉᦵᦠᧆᧈ ᦓᦲᧉᦍᦻ

ค้นหาที่มาของนิยาย

ฃับหา เค้าเห่ด นี้ยาย


ᦺᦎᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไต้, ลาว ໄຕ້ (ไต้), ไทใหญ่ တႆႈ (ไต้)

จุด, จุดไฟ, จุดไต้

ᦺᦎᧉ ᦵᦑᧃᦔᦱ

ล่ากบเขียดโดยเพิ่งการจุดไฟส่อง

ᦺᦎᧉ ᦵᦃᧆᧈ

ล่าเขียดโดยใช้ไฟส่อง


ᦓᧂᧈᦠᦱᧂᧉ

ᦓᧂᧈ (นั่ง) + ᦠᦱᧂᧉ (ห้าง)

นั่งห้าง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦓᧂᧈᦠᦱᧂᧉ

ล่าสัตว์จากข้างหลังของลานหินพังหรือแท่น


ᦷᦜᦰᦔᦱᧈ

ᦷᦜᦰ (โหละ) + ᦔᦱᧈ (ป่า)

ล่าสัตว์ในป่า


ᦟᦱᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ล่า, คำเมือง ᩃ᩵ᩣ (ล่า), ลาว ລ່າ (ล่า), เขิน ᩃ᩵ᩣ (ล่า)


ᦟᦱᧈᦶᦉᧆ

ᦟᦱᧈ (ล่า) + ᦶᦉᧆ (แสด)


ᦟᦱᧈᦵᦏᦲᧃᧈ

ᦟᦱᧈ (ล่า) + ᦵᦏᦲᧃᧈ (เถี่น)

ล่าเถี่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦟᦱᧈᦵᦏᦲᧃᧈ

ล่าสัตว์ในป่า


ᦡᦱᧄᧉᦵᦏᦲᧃᧈ

ᦡᦱᧄᧉ (ด้าม) + ᦵᦏᦲᧃᧈ (เถี่น)

ด้ามเถี่น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦡᦱᧄᧉᦵᦏᦲᧃᧈ

ล่าสัตว์ในป่า

ᦺᦘᧈ ᧓ ᦅᦳᧃ ᦅᦸᦰᦶᦅᦰ ᦂᧃ ᦺᦔ ᦡᦱᧄᧉᦵᦏᦲᧃᧈ ᦈᦸᧉ ᦈᧇᦍᧇ

ประชาชน 3 คนที่เคาะแคะกันไปล่าสัตว์ในป่า ถูกจับกุม

ไภ่ 3 คุน คอ̂ะแคะ กัน ไป ด้ามเถี่น จ้อ̂ จับยับ


ᦷᦆᧇᦈᦱᧃᧈ

ᦷᦆᧇ (โฅบ) + ᦈᦱᧃᧈ (จ่าน)

โฅบจ่าน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦷᦆᧇᦈᦱᧃᧈ

ᦕᦴᧉ ᦈᦸᧉ ᦝᦸᧂᧉᦂᦱᧁᧈ ᦅᦳᧃ ᦓᦲᦰ ᦕᦲᧆᦀᦱᧆᦗᦱᧆᦍᦱ ᦷᦆᧇᦈᦱᧃᧈ ᦃᦸᧂᦷᦆ ᦵᦗᦲᧃᧈ ᦔᦲᧃ ᦎᦱᦑᦹᧅ

ผู้ต้องหาคนนี้ ทำผิดกฎหมายโดยการยึดของของคนอื่นเป็นเป้าหมาย

ผู้ จ้อ̂ ฟ้อ̂งก่าว คุน นีะ ผีดอาดพาดยา โฅบจ่าน ฃอ̂งโฅ เพี่น ปีน ตาทืก


ᦝᦸᧂᧉᦂᦱᧁᧈ

ᦝᦸᧂᧉ (ฟ้อ̂ง) + ᦂᦱᧁᧈ (ก่าว)

ฟ้อ̂งก่าว (transliteration)
ᦂᦱᧃᦝᦸᧂᧉᦂᦱᧁᧈ


ᦕᦲᧆᦀᦱᧆᦗᦱᧆᦍᦱ

ᦕᦲᧆ (ผีด) + ᦗᦱᧆ (พาด) + ᦀᦱᧆᦍᦱ (อาดยา)

ผีดอาดพาดยา (transliteration)
ᦂᦱᧃᦕᦲᧆᦀᦱᧆᦗᦱᧆᦍᦱ


ᦋᦲᧅᦶᦋᧂ

ᦋᦲᧅ (ชีก, “ตรง”) + ᦶᦋᧂ (แชง, “ใส่ใจ, ดูแล”)

ᦣᧁ ᦈᧅ ᦺᦡᧉ ᦋᦲᧅᦶᦋᧂ ᦂᦱᧃᦷᦖᧆᦺᦉ

เราจะได้ดูแลความสะอาด

เฮา จัก ได้ ชีกแชง กานโหมดไส


ᦀᧁᦈᦲᧆᦺᦉᧈᦺᦈ

ᦀᧁ (เอา, “เอา”) + ᦈᦲᧆ (จีด, “จิต”) + ᦺᦉᧈ (ไส่, “ใส่”) + ᦺᦈ (ไจ, “ใจ”)

เอาจีดไส่ไจ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦀᧁᦈᦲᧆᦺᦉᧈᦺᦈ

ดูแลเอาใจใส่, เป็นห่วง

ᦓᦸᧅᦵᦉ ᦀᧁᦈᦲᧆᦺᦉᧈᦺᦈ ᦵᦉ ᦂᦱᧃ ᦃᦸᧉᦊᦴᧈᦣᦱᧁᦂᦲᧃ ᦊᦱᧁᧉᦵᦣᦲᧃ ᦷᦑᧅᦕᦱᧃ ᦺᦔ，ᦍᧂ ᦀᦸᧅᧈᦶᦣᧂ ᦀᧁ ᦃᧃᦎᦲᦰ ᧞ ᦩᦱᧄᦅᦹᧆ ᦷᦔᧅᦣᦸᧂ

นอกจากดูแลเอาใจใส่การดำเนินชีวิต ของบ้านเรือนที่ทุกข์ยากไปแล้ว ยังออกเรี่ยวออกแรง และออกความคิดสนับสนุนอีกด้วย

นอ̂กเส เอาจีดไส่ไจ เส กาน ฃ้อ̂หยู่ฮาวกีน หย้าวเฮีน โทกผาน ไป，ยัง อ่อ̂กแฮง เอา ฃันตีะ แหล ฅวามคืด โปกฮอ̂ง


ᦶᦋᧂ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨩᩯ᩠ᨦ (แชง)

ดูแล, ใส่ใจ, ระวัง

ᦶᦋᧂ ᦂᦱᧃᦷᦖᧆᦺᦉ ᦔᦲᧃ ᦂᦱᧃᦐᧅ

ดูแลความสะอาดก่อนสิ่งอื่นใด

แชง กานโหมดไส ปีน กานหนัก

ᦶᦋᧂ ᦷᦎ

ᦶᦋᧂ ᦷᦎ ᦶᦋᧂ ᦆᦲᧂ

ระวังตัว, ดูแลร่างกาย

แชง โต แชง ฅีง

ᦶᦋᧂ ᦷᦉᧇ

ᦶᦋᧂ ᦷᦉᧇ ᦶᦋᧂ ᦔᦱᧅ

ระวังปาก; ระวังคำพูด

แชง โสบ แชง ปาก


ᦕᦸᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຜໍ່ (ผํ่), คำเมือง ᨹᩬᩴ᩵ (ผอํ่), เขิน ᨹᩳ᩵ (ผอ่)


ᦎᦹᧅ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨲᩧ᩠ᨠ (ตึก), ไทใหญ่ တိုၵ်း (ตึ๊ก), ไทใต้คง ᥖᥫᥐᥱ (เต่อ̂ก)

ᦡᧂᧈᦣᦹ ᦙᦱ ᦎᦹᧅ ᦣᦱ ᦔᦲᧃ ᦷᦈᧃ

มากล่าวหาว่าฉันเป็นโจรได้อย่างไร

ดั่งฮื มา ตืก ฮา ปีน โจน


ᦜᦲᧅᧈ

หลีก, หลบเลี่ยง

ᦷᦅᧃ ᦡᦲ ᦍᦻᧉ ᦜᦲᧅᧈ ᦶᦑᧉ

ควรจะย้ายหลบเลี่ยงจริง ๆ

โคน ดี ย้าย หลี่ก แท้


ᦜᦲᧅᧈᦞᦲᧃᧉ

ᦜᦲᧅᧈ (หลี่ก, “หลีก”) + ᦞᦲᧃᧉ (วี้น, “เว้น”)

หลี่กวี้น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦜᦲᧅᧈᦞᦲᧃᧉ

หลีกเว้น, หลีกเลี่ยง

ᦜᦲᧅᧈᦞᦲᧃᧉ ᦂᦱᧃ ᦗᦻᦵᦐᦲ ᦞᦱᧈ ᦓᧃᧉ

หลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่กล่าวไว้ข้างบน

หลี่กวี้น กาน พายเหนี ว่า นั้น


ᦟᦹᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *lɯːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลืม, คำเมือง ᩃᩨ᩠ᨾ (ลืม), ลาว ລືມ (ลืม), เขิน ᩃᩨ᩠ᨾ (ลืม), ไทดำ ꪩꪳꪣ (ลึม), ไทใหญ่ လိုမ်း (ลึ๊ม), ไทใต้คง ᥘᥪᥛᥰ (ลื๊ม), อาหม 𑜎𑜢𑜤𑜉𑜫 (ลึม์), จ้วง lumz

ᦙᦹᧂ ᦵᦖᦲᧃ ᦡᦲᧈ ᦶᦝᧆ ᦺᦞᧉ ᦺᦓ ᦷᦟᧆ, ᦟᦹᧄ ᦀᧁ ᦵᦠᦲᧃᧉ

เธอคงทิ้งไว้ในรถ และลืมไป

มืง เหมีน ดี่ แฟด ไว้ ไน โลด, ลืม เอา เหี้น

ᦃᦲᧉ ᦟᦹᧄ


ᦝᦸᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟอก, ลาว ຟອກ (ฟอก), ไทใหญ่ ၽွၵ်ႈ (ผ้อ̂ก) หรือ ၾွၵ်ႈ (ฝ้อ̂ก)


ᦅᦹᧃ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨣᩨ᩠ᨶ (คืน), เขิน ᨣᩨ᩠ᨶ (คืน), ไทใหญ่ ၵိုၼ်း (กึ๊น)

เพิ่มขึ้น, งอกเงย, (ไฟ) ลุกโพลง

ᦔᦱ ᦙᦲ ᦃᦸᧂᦗᦴ ᦜᦻ ᦓᧄᧉᦓᦳᧄ ᦅᦸᧉ ᦅᦹᧃ

ปลามีประโยชน์มาก (กินแล้ว) น้ำนมก็จะมีมากขึ้น

ปา มี ฃอ̂งพู หลาย นั้มนุม ค้อ̂ คืน

ᦺᦝ ᦅᦹᧃ


ᦟᦱᧂᧉ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C.lwɤːŋꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ล้าง, คำเมือง ᩃ᩶ᩣ᩠ᨦ (ล้าง), ลาว ລ້າງ (ล้าง), ไทดำ ꪩ꫁ꪱꪉ (ล้าง), ไทใหญ่ လၢင်ႉ (ล๎าง), อาหม 𑜎𑜂𑜫 (ลง์)


ᦔᦲᧁ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pliwᴬ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลิว, คำเมือง ᨸᩖᩥᩅ (ปลิว), ลาว ປິວ (ปิว), ไทใหญ่ ပိဝ် (ปิว), ไทดำ ꪜꪲꪫ (ปิว), ไทขาว ꪜꪲꪫ, พ่าเก ပိဝ် (ปิว์), อาหม 𑜆𑜢𑜈𑜫 (ปิว์), จ้วงแบบจั่วเจียง bieu


ᦵᦣᧅ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *riəkᴰᴸ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย เรียก, คำเมือง ᩁ᩠ᨿᨠ (รยก), เขิน ᩁ᩠ᨿᨠ (รยก), อีสาน เฮียก, ลาว ຮຽກ (ฮยก), ไทใหญ่ ႁဵၵ်ႈ (เห้ก), พ่าเก ꩭိက် (หิก์), อาหม 𑜍𑜢𑜀𑜫 (ริก์), แสก เหร้ก


ᦍᦲᧄᧉ

เทียบไทย ยิ้ม, คำเมือง ᨿᩥ᩠᩶ᨾ (ยิ้ม), ลาว ຍິ້ມ (ยิ้ม), ไทใหญ่ ယုမ်ႉ (ยุ๎ม)


ᦵᦎᦲᧃ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *tɯənᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เตือน, คำเมือง ᨲᩮᩥ᩠ᨶ (เติน), ลาว ເຕືອນ (เตือน)


ᦚᧂ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *faŋᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝัง, คำเมือง ᨺᩢ᩠ᨦ (ฝัง), ลาว ຝັງ (ฝัง), ไทใหญ่ ၽင် (ผัง) หรือ ၾင် (ฝัง), ไทใต้คง ᥜᥒᥴ (ฝั๋ง), ไทดำ ꪠꪰꪉ (ฝัง), อาหม 𑜇𑜞𑜂𑜫 (ผฺรง์), จ้วงแบบจั่วเจียง paeng, จ้วง baeng


ᦋᦲ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ซี, ลาว ຊີ (ซี)


ᦊᦱᧃᧈᦵᦍᦰᦊᦱᧃᧈᦶᦔᧂ

ᦊᦱᧃᧈ (หย่าน, “สร้าง”) + ᦵᦍᦰᦶᦔᧂ (เยะแปง, “ทำงาน”)

หย่านเยะหย่านแปง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦊᦱᧃᧈᦵᦍᦰᦊᦱᧃᧈᦶᦔᧂ


ᩉ᩠ᨿ᩵ᩣ᩠ᨶ

รูปแบบอื่นของ ᦊᦱᧃᧈ (หย่าน)


ᦀᦸᧅᧈᦶᦣᧂ

ᦀᦸᧅᧈ (อ่อ̂ก, “ออก”) + ᦶᦣᧂ (แฮง, “แรง”)

อ่อ̂กแฮง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦀᦸᧅᧈᦶᦣᧂ

ออกแรง, ออกกำลังกาย, พยายาม, ใช้ความพยายาม

ᦘᦸᧄᧈᦂᧃ ᦀᦸᧅᧈᦶᦣᧂ

ร่วมกันใช้ความพยายาม

ภ่อ̂มกัน อ่อ̂กแฮง


᧟ᦵᦔᧈ

᧟ (แหลว, “แล้ว”) + ᦵᦔᧈ (เป่, “เสร็จ”)

สำเร็จ, ทำเสร็จ, บรรลุ


ᦵᦙᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨾ᩠᩶ᨿᩁ (ม้ยร), ลาว ມ້ຽນ (ม้ยน), เขิน ᨾ᩠᩶ᨿᩁ (ม้ยร), ไทใหญ่ မဵၼ်ႉ (เม๎น) / မႅၼ်ႉ (แม๎น)


ᦷᦙᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หมอบ, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩬᨷ (หมอบ), อีสาน หมอบ หรือ หมูบ, ลาว ໝອບ (หมอบ) หรือ ໝູບ (หมูบ), เขิน ᩉ᩠ᨾᩬᨷ (หมอบ) หรือ ᩉ᩠ᨾᩪᨷ (หมูบ), ไทใหญ่ မွပ်ႇ (ม่อ̂ป)


ᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ

ᦠᦱᧂᧉ (ห้าง, “เตรียม, จัดเตรียม”) + ᦆᦱᧆ (ฅาด, “คาด, พัน, ผูก”)

ห้างฅาด (transliteration)
ᦂᦱᧃᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ

กำหนด, บังคับ

ᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ ᦞᦲᧉᦺᦓ ᧘ ᦕᦂᦱᧃ

กำหนดระเบียบวินัย 8 ประการ

ห้างฅาด วี้ไน 8 ผกาน

ᦈᧅᦺᦡᧉ ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ ᦷᦔᦨᦱᧃ ᦂᦱᧃᦶᦑᧅᦖᦻ ᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ ᦓᦱᦑᦲ ᦗᦻ ᦢᦱᧃᧉᦑᦳᧂᧈ

ต้องเพิ่มกำลังการดูแลการออกแบบการกำหนดแผนการทางด้านชนบท

จักได้ แถมแฃงแฮง โปควาน กานแทกหมาย ห้างฅาด นาที พาย บ้านทุ่ง

ห่อเป็นระเบียบ


ᦖᦱᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หม่า, คำเมือง ᩉ᩠ᨾ᩵ᩣ (หม่า), อีสาน หม่า, ลาว ໝ່າ (หม่า), ไทใหญ่ မႃႇ (ม่า)

หม่า, แช่ให้อ่อนตัว


ᦶᦑᧅᦖᦻ

ᦶᦑᧅ (แทก, “วัด”) + ᦖᦻ (หมาย, “หมาย, ปอง”)

ᦶᦑᧅᦖᦻ ᦋᦸᧂᧈᦺᦋᧉ ᦷᦣᧂᦵᦍᦇᦹᧃ ᦵᦐᦲᦷᦟᧅ

ออกแบบบทบาทธนาคารระหว่างประเทศ

แทกหมาย ช่อ̂งไช้ โฮงเยงืน เหนีโลก

ᦶᦑᧅᦖᦻ ᦠᦱᧂᧉᦆᦱᧆ ᦓᦱᦑᦲ

ออกแบบและกำหนดแผนการ

แทกหมาย ห้างฅาด นาที


ᦎᦸᧂᧉᦷᦜᧈ

ᦎᦸᧂᧉ (ต้อ̂ง, “ต้อง”) + ᦷᦜᧈ (โหล่, “จำเป็นต้องมี, ต้องการ”)

ต้อ̂งโหล่ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦎᦸᧂᧉᦷᦜᧈ

ᦎᦸᧂᧉᦷᦜᧈ ᦕᦴᧉᦔᦶᦜ ᦅᧄᦔᦱᧅᦟᦲᧅᦷᦎ ᦠᦸᧉ

ต้องการล่ามแปลภาษาจีน

ต้อ̂งโหล่ ผู้ปแหล คัมปากลีกโต ห้อ̂


ᦘᦸᧄᧈᦘᦸᧄᧉ

ᦘᦸᧄᧈ (ภ่อ̂ม, “เข้าร่วม, ด้วยกัน, พร้อมกัน”) + ᦘᦸᧄᧉ (ภ้อ̂ม, “เข้าร่วม, ด้วยกัน, พร้อมกัน”)

ภ่อ̂มภ้อ̂ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦘᦸᧄᧈᦘᦸᧄᧉ

ᦃᧁᧉ ᦘᦸᧄᧈᦘᦸᧄᧉ ᦉᦲᧂᦷᦈ

เข้าร่วมหารือ

เฃ้า ภ่อ̂มภ้อ̂ม สีงโจ


ᦕᦷᦂᧆᦏᦹᧂ

ᦕᦷᦂᧆ (ผโกด, “ปรากฏ”) + ᦏᦹᧂ (ถืง, “ถึง”)

ผโกดถืง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦕᦷᦂᧆᦏᦹᧂ

ทำให้เป็นจริง, ทำให้เป็นรูปธรรม, บรรลุ (เป้าหมาย)

ᦕᦷᦂᧆᦏᦹᧂ ᦎᦱᦖᦻ

บรรลุเป้าหมาย

ผโกดถืง ตาหมาย


ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ

ᦶᦏᧄ (แถม, “เพิ่ม, แถม”) + ᦶᦃᧂᦶᦣᧂ (แฃงแฮง, “แข็งแรง”); แปลตรงตัวจากจีน 加強 (jiāqiáng)

แถมแฃงแฮง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ

เพิ่มกำลัง, เติมพลัง, ส่งเสริม

ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ ᦷᦔᦨᦱᧃ、ᦍᧇᦖᧃᧉ ᦂᦱᧃᦊᦱᧃᧈᦉᦱᧂᧉ ᦺᦖᧈ、ᦷᦍᧅᦉᦳᧂ ᦷᦆᧄᧈᦑᦲᧈᦊᦴᧈᦂᦲᧃ

เพิ่มกำลังในการดูแล เติมพลังให้กับการสร้างนวัตกรรม ยกระดับสิ่งแวดล้อม

แถมแฃงแฮง โปควาน、ยับหมั้น กานหย่านส้าง ไหม่、โยกสุง โฅ่มที่หยู่กีน

ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ ᦂᦱᧃᦠᦱᧇᦒᦱᧄ ᦵᦣᧆ ᦶᦑᧉ

เพิ่มกำลังการปฏิบัติหน้าที่ให้เป็นจริง

แถมแฃงแฮง กานหาบธาม เฮด แท้

ᦶᦏᧄᦶᦃᧂᦶᦣᧂ ᦂᦱᧃᦣᧄᧈᦵᦣᧃ ᦅᦸᧂᦈᦱ

กระตุ้นการร่ำเรียนจารีตประเพณี

แถมแฃงแฮง กานฮั่มเฮน คอ̂งจา


ᦃᦳᧅᦣᦴᧉᦧᦻᦶᦑᧃ

ᦃᦳᧅᦣᦴᧉ (ฃุกฮู้, “รู้, แน่ใจ”) + ᦧᦻ (ฃวาย, “พลิก, ทำให้หัน”) + ᦶᦑᧃ (แทน, “ที่, แทน”)

ฃุกฮู้ฃวายแทน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᦳᧅᦣᦴᧉᦧᦻᦶᦑᧃ

ตัดสินใจได้, เห็นชัด, ได้สติ, ได้คิด, สำนึก, รู้สึกตัว

ᦟᦱᦋᦂᦱᧃ ᦎᦱᧄᦷᦎ ᦃᦳᧅᦣᦴᧉᦧᦻᦶᦑᧃ

รัฐบาลตัดสินใจด้วยตนเอง

ลาชกาน ตามโต ฃุกฮู้ฃวายแทน

ᦎᦱᧄᦷᦎ ᦃᦳᧅᦣᦴᧉᦧᦻᦶᦑᧃ ᦂᦱᧃᦵᦣᧆ

สมัครใจสำนึกในการงาน

ตามโต ฃุกฮู้ฃวายแทน กานเฮด


ᦊᦳᧄᧈ

ยืมมาจากพม่า ယုံ (ยุํ); ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨿᩩ᩵ᨾ (ยุ่ม), ไทใหญ่ ယုမ်ႇ (ยุ่ม)

เชื่อ, ไว้ใจ


ᦍᦱ

ยืมมาจากพม่า ညား (ญา:); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ၺႃး (ญ๊า)


ᦶᦎᧆ

เลิก, ล้มเลิก

ตัดสิน, ตัดสินใจ


ᦷᦢᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย บ้วน, ลาว ບ້ວນ (บ้วน), คำเมือง ᨷ᩠ᩅ᩶ᩁ (บว้ร), เขิน ᨷᩬ᩶ᩁ (บอ้ร), ไทใหญ่ ဝူၼ်ႈ (วู้น)

ผลักออกเพื่อจะผ่าน


ᦉᦸᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᩈᩬ᩶ᨾ (สอ้ม), ไทใหญ่ သွမ်ႈ (ส้อ̂ม), ไทใต้คง ᥔᥩᥛᥲ (ส้อ̂ม), อาหม 𑜏𑜨𑜪 (สอ̂ํ); อาจเกี่ยวข้องกับไทย ส้อม, ลาว ສ້ອມ (ส้อม), คำเมือง ᩈᩬ᩶ᨾ (สอ้ม), เขิน ᩈᩬ᩶ᨾ (สอ้ม)

ᦉᦸᧄᧉᦡᦸᧅᧈᦺᦙᧉ

ส้อ̂มด่อ̂กไม้


ᦉᦸᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ သွမ်ႈ (ส้อ̂ม)


ᦵᦔᦲᧅᦉᦱ

ยืมมาจากสันสกฤต परीक्षा (ปรีกฺษา, “การทดสอบ”)

ปรึกษา, แนะนำ


ᦀᧁᦂᦱᧃ

ᦀᧁ (เอา, “เอา”) + ᦂᦱᧃ (กาน, “การ”)

ปฏิบัติภาระหน้าที่, ปฏิบัติภารกิจ, มีหน้าที่


ᦑᦸᦰ

อาจเกี่ยวข้องกับลาว ທໍ້ (ทํ้), เขิน ᨴᩮᩬᩧ (เทอึ), ไทใหญ่ တိူဝ်ႉ (เติ๎ว)


ᦶᦏᧄᦺᦞ

ᦶᦏᧄ (แถม, “เพิ่ม, แถม”) + ᦺᦞ (ไว, “ไว”); แปลตรงตัวจากจีน 加快

เพิ่มความเร็ว, เร่ง


ᦣᧇᦝᧂ

ᦣᧇ (ฮับ, “รับ”) + ᦝᧂ (ฟัง, “ฟัง”)

รับฟัง, ฟัง, ฟังคำร้องทุกข์


ᦵᦜᦲ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เหลือ, ลาว ເຫຼືອ (เหลือ), คำเมือง ᩉᩖᩮᩬᩥᩋ (เหลอิอ), เขิน ᩉᩖᩮᩨᩋ (เหลือ), ไทใหญ่ လိူဝ် (เลิว)

เหลือ, ยังมีอยู่

โน้มน้าว, เอาชนะ

ขัดขืน, ไม่เชื่อฟัง


ᦵᦞᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เวน, ลาว ເວນ (เวน), คำเมือง ᩅᩮ᩠ᨶ (เวน), เขิน ᩅᩮ᩠ᨶ (เวน)

เวน, ยกมรดกให้


ᦡᦱᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ด่า, ลาว ດ່າ (ด่า), คำเมือง ᨯ᩵ᩣ (ด่า), เขิน ᨯ᩵ᩣ (ด่า), ไทใหญ่ လႃႇ (ล่า)


ᦺᦢ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨷᩱ (ไบ), เขิน ᨷᩱ (ไบ), ไทใหญ่ မႆ (ไม) หรือ ဝႆ (ไว)


ᦙᧆ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *matᴰˢ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย มัด, คำเมือง ᨾᩢ᩠ᨯ (มัด), เขิน ᨾᩢ᩠ᨯ (มัด), ลาว ມັດ (มัด), ไทดำ ꪣꪰꪒ (มัด), ไทใหญ่ မတ်ႉ (มั๎ต), ไทใต้คง ᥛᥖ (มัต), พ่าเก မတ် (มต์), อาหม *𑜉𑜄𑜫 (*มต์)


ᦎᦱᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ต่าง, ลาว ຕາງ (ตาง), คำเมือง ᨲᩣ᩠ᨦ (ตาง), เขิน ᨲᩣ᩠ᨦ (ตาง), ไทใหญ่ တၢင် (ตาง)

แทน, เป็นตัวแทน


ᦵᦋᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เชือน, ลาว ເຊືອນ (เซือน),เขิน ᨩᩮᩨ᩠ᨶ (เชืน)

โยกไปมา, โอนเอน


ᦵᦅᦲᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เคือง, ลาว ເຄືອງ (เคือง), คำเมือง ᨣᩮᩬᩥᨦ (เคอิง), เขิน ᨣᩮᩨ᩠ᨦ (เคืง); อาจเกี่ยวข้องกับไทใหญ่ ၵိူင်း (เกิ๊ง)

วิตกกังวล, เป็นห่วง


ᦟᦰ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ละ, ลาว ລະ (ละ), คำเมือง ᩃᩡ (ละ), เขิน ᩃᩡ (ละ)


ᦅᦹᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คิด, ลาว ຄຶດ (คึด), คำเมือง ᨣᩧ᩠ᨯ (คึด), เขิน ᨣᩧ᩠ᨯ (คึด)

คิด (นึก พิจารณา รู้สึก คำนวณ หรือคาดคะเน)


ᦡᦲᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เล่น, ลาว ຫຼິ້ນ (หลิ้น) หรือ ເຫຼັ້ນ (เหลั้น), คำเมือง ᩉᩖᩮ᩠᩶ᨶ (เหล้น), เขิน ᩉᩖᩮ᩠᩶ᨶ (เหล้น), ไทใหญ่ လဵၼ်ႈ (เล้น)


ᦡᦲᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดิ้น, ลาว ດິ້ນ (ดิ้น) หรือ ດີ້ນ (ดี้น), คำเมือง ᨯᩥ᩠᩶ᨶ (ดิ้น), เขิน ᨯᩥ᩠᩶ᨶ (ดิ้น), ไทใหญ่ လိၼ်ႈ (ลิ้น)

ดิ้น, กระตุก


ᦔᦸᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨸᩬ᩵ᨦ (ปอ่ง), ไทใหญ่ ပွင်ႇ (ป่อ̂ง), อาหม 𑜆𑜨𑜂𑜫 (ปอ̂ง์)

เปิดทางผ่าน, เจาะรู


ᦔᦊᦱᧃᧈ

ยืมมาจากพม่า ပြန် (ปฺรน์); ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ပျၢၼ်ႇ (ปฺย่าน)


ᦣᦱᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ร้าง, คำเมือง ᩁ᩶ᩣ᩠ᨦ (ร้าง), เขิน ᩁ᩶ᩣ᩠ᨦ (ร้าง), อีสาน ฮ้าง หรือ ฮ่าง, ลาว ຮ້າງ (ฮ้าง), ไทใหญ่ ႁၢင်ႉ (ห๎าง), อาหม 𑜑𑜂𑜫 (หง์)


ᦏᦹ

เทียบจีนยุคกลาง 戴 (MC tojH, “แบกไว้บนหัว”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถือ, ลาว ຖື (ถื), คำเมือง ᨳᩨ (ถื), เขิน ᨳᩨ (ถื), จ้วงแบบหนง tw

ถือ (จับไว้ในมือ นับเอาว่า หรือนับถือ)


ᦘᦸᧄᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พร้อม, ลาว ພ້ອມ (พ้อม), คำเมือง ᨻᩕᩬ᩶ᨾ (พรอ้ม), เขิน ᨽᩬ᩶ᨾ (ภอ้ม), ไทใหญ่ ၽွမ်ႉ (ผ๎อ̂ม)


ᦶᦎᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แต่ง, ลาว ແຕ່ງ (แต่ง), คำเมือง ᨲᩯ᩠᩵ᨦ (แต่ง), เขิน ᨲᩯ᩠᩵ᨦ (แต่ง), ไทใหญ่ တႅင်ႇ (แต่ง)

แต่ง, ตั้ง, จัด

สร้างปัญหา, ก่อปัญหา

วางแผน, คาดหมาย


ᦂᦻᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ก่าย, ลาว ກ່າຍ (ก่าย), คำเมือง ᨠ᩵ᩣ᩠ᨿ (ก่าย), เขิน ᨠ᩵ᩣ᩠ᨿ (ก่าย), ไทใหญ่ ၵၢႆႇ (ก่าย)

ข้าม, ก่าย, เกย, พาด, วางทับ


ᦂᦻᧈ

สร้าง, สร้างโครง


ᦋᦳᧄ

เต็มไปด้วยน้ำ


ᦺᦠᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไห้, ลาว ໄຫ້ (ไห้), คำเมือง ᩉᩱ᩶ (ไห้), เขิน ᩉᩱ᩶ (ไห้), ไทใหญ่ ႁႆႈ (ไห้)

ไห้, ร้องไห้


ᦂᦸᧆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กอด, ลาว ກອດ (กอด), คำเมือง ᨠᩬᨯ (กอด), เขิน ᨠᩬᨯ (กอด), ไทใหญ่ ၵွတ်ႇ (ก่อ̂ต)


ᦑᦹᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถึง, ลาว ເຖິງ (เถิง), คำเมือง ᨴᩮᩥ᩠ᨦ (เทิง), เขิน ᨳᩨ᩠ᨦ (ถืง), ไทใหญ่ ထိုင် (ถึง)


ᦉᦱᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ส้า, ลาว ສ້າ (ส้า), คำเมือง ᩈ᩶ᩣ (ส้า), เขิน ᩈ᩶ᩣ (ส้า), ไทใหญ่ သႃႈ (ส้า)


ᦞᦲ

ร่วมเชื้อสายกับไทย วี, ลาว ວີ (วี), คำเมือง ᩅᩦ (วี), เขิน ᩅᩦ (วี), ไทใหญ่ ဝီး (วี๊)

วี, พัด, โบก


ᦂᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kamᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กำ, คำเมือง ᨠᩣᩴ (กาํ), เขิน ᨠᩣᩴ (กาํ), ลาว ກຳ (กำ), ไทใหญ่ ၵမ် (กัม), พ่าเก ကံ (กํ), อาหม 𑜀𑜪 (กํ), จ้วง gaem, แสก กั๋ม


ᦔᦲᧃᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ປິ່ນ (ปิ่น), ไทใหญ่ ပိၼ်ႇ (ปิ่น); อาจเกี่ยวข้องกับไทย เปลี่ยน

พลิก, กลับ, ผัด


ᦈᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จำ, ลาว ຈຳ (จำ), คำเมือง ᨧᩴᩣ (จํา), เขิน ᨧᩴᩣ (จํา)

จำ (กำหนดไว้ในใจ, ระลึกได้)


ᦏᦳᧅᧈ

เทียบจีนยุคกลาง 觸 (MC tsyhowk, “สัมผัส, โดน”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถูก, คำเมือง ᨳᩪᨠ (ถูก), อีสาน ถืก, ลาว ຖືກ (ถืก), เขิน ᨳᩪᨠ (ถูก), ไทใหญ่ ထုၵ်ႇ (ถุ่ก), ไทใต้คง ᥗᥧᥐᥴ (ถู๋ก), อาหม 𑜌𑜤𑜀𑜫 (ถุก์)

ถูก, แตะต้อง, สัมผัส


ᦧᦱᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨡ᩵ᩣ᩠ᨦ (ข่าง), เขิน ᨡ᩵ᩣ᩠ᨦ (ข่าง), ลาว ຂ່າງ (ข่าง), ไทดำ ꪄ꪿ꪱꪉ (ฃ่าง), ไทใหญ่ ၶၢင်ႇ (ข่าง) หรือ ၶင်ႇ (ขั่ง), ไทใต้คง ᥑᥣᥒᥱ (ฃ่าง)

ระบายออก, ปล่อยน้ำ, ถ่ายออก, ทำให้ไหลออก


ᦕᦳᧅᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pʰuːkᴰ¹ᴸ, จากไทดั้งเดิม *cm̩.rukᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ผูก, คำเมือง ᨹᩪᨠ (ผูก), เขิน ᨹᩪᨠ (ผูก), ลาว ຜູກ (ผูก), ไทใหญ่ ၽုၵ်ႇ (ผุ่ก), พ่าเก ၸုက် (ผุก์), อาหม 𑜇𑜤𑜀𑜫 (ผุก์)


ᦕᦳᧅᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ ၽုၵ်ႇ (ผุ่ก)


ᦌᦸᧃᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ซ้อน, ลาว ຊ້ອນ (ซ้อน), คำเมือง ᨪᩬ᩶ᩁ (ซอ้ร), เขิน ᨪᩬ᩶ᩁ (ซอ้ร), ไทใหญ่ သွၼ်ႉ (ส๎อ̂น)


ᦌᦸᧃᧉ

เดินทางผ่าน (ใช้แก่ไฟฟ้า)


ᦌᦸᧃᧉ

หด (กรงเล็บ)


ᦃᦸᧆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขอด, ลาว ຂອດ (ขอด), คำเมือง ᨡᩬᨯ (ขอด), เขิน ᨡᩬᨯ (ขอด), ไทใหญ่ ၶွတ်ႇ (ข่อ̂ต)


ᦃᦲᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kʰwiːᴮ, จากจีนยุคกลาง 騎 (MC gje); ร่วมเชื้อสายกับไทย ขี่, คำเมือง ᨡᩦ᩵ (ขี่), ลาว ຂີ່ (ขี่), เขิน ᨡᩦ᩵ (ขี่), ไทดำ ꪄꪲ꪿ (ฃิ่), ไทใหญ่ ၶီႇ (ขี่), อาหม 𑜁𑜣 (ขี), จ้วง gwih


ᦀᦴᧉ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩋᩪ᩶ (อู้), เขิน ᩋᩪ᩶ (อู้); อาจเกี่ยวข้องกับลาว ໂອ້ (โอ้)


ᦵᦉᦲᧃ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᩈᩮᩨ᩠ᨶ (เสืน); อาจเกี่ยวข้องกับลาว ເສີນ (เสีน); อาจมาจากเขมร សរសើរ (สรเสิร)


ᦠᦻ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰrwɤːjᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาย, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᨿ (หาย), เขิน ᩉᩣ᩠ᨿ (หาย), ลาว ຫາຍ (หาย), ไทใหญ่ ႁၢႆ (หาย), ไทใต้คง ᥞᥣᥭᥴ (ห๋าย), พ่าเก ꩭႝ (หย์), อาหม 𑜑𑜩 (หย์) หรือ 𑜍𑜩 (รย์)

หาย (หาไม่พบ, ไม่ปรากฏ)

หาย (พ้นจากโรค)


ᦉᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สัก, ลาว ສັກ (สัก), คำเมือง ᩈᩢ᩠ᨠ (สัก), เขิน ᩈᩢ᩠ᨠ (สัก), ไทใหญ่ သၵ်း (สั๊ก)

เสียบ, สัก, แทง, เจาะ

จิกด้วยจะงอยปาก, ฉก (ใช้แก่งู)

คาบด้วยปากสัตว์ปีก


ᦉᦸᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ส่อ, ลาว ສໍ່ (สํ่), คำเมือง ᩈᩬᩴ᩵ (สอํ่), เขิน ᩈᩳ᩵ (สอ่), ไทใหญ่ သေႃႇ (ส่อ̂); อาจมาจากพม่า ဆွ (ฉฺว)

ส่อเสียด, ยุยุง

กล่าวหมิ่นประมาท, ดูหมิ่นซึ่งหน้า, กล่าวร้าย


ᦉᦸᧈ

เสียใจ, สำนึกผิด


ᦌᦳᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ซุก, ลาว ຊຸກ (ซุก), คำเมือง ᨪᩩᨠ (ซุก), เขิน ᨪᩩᨠ (ซุก), ไทใหญ่ သုၵ်ႉ (สุ๎ก)

แหย่, สอด, แยง, ยอน, สอดออก


ᦃᦲ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຂີ (ขี), เขิน ᨡᩦ (ขี), ไทใหญ่ ၶီ (ขี)

กังวล, วิตก, ห่วงใย, ทุกข์กังวล


ᦃᦸᧃᧉᦎᦸᧄ

ᦃᦸᧃᧉ (ฃ้อ̂น, “จับกลุ่ม, ชุมนุม”) + ᦎᦸᧄ (ตอ̂ม, “ตอม, จับเป็นกลุ่ม”)

ฃ้อ̂นตอ̂ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦃᦸᧃᧉᦎᦸᧄ

จับกลุ่ม, ชุมนุม


ᦆᦹᧇᦢᧃ

ᦆᦹᧇ (ฅืบ, “คืบ”) + ᦢᧃ (บัน, “ยัด”)

คืบหน้า, ก้าวหน้า, รุดหน้า


ᦎᦸᧇᧈᦆᦸᧇ

ᦎᦸᧇᧈ (ต่อ̂บ, “ตอบ”) + ᦆᦸᧇ (ฅอ̂บ, “ครอบ”)

ต่อ̂บฅอ̂บ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦎᦸᧇᧈᦆᦸᧇ

ตอบแทน, สนอง


ᦷᦂᧆᦶᦎᧄᧉ

ᦷᦂᧆ (โกด, “เขียนหนังสือ, แต่งเพลง, ตีพิมพ์”) + ᦶᦎᧄᧉ (แต้ม, “เขียน, วาด, แต้ม”)

โกดแต้ม (transliteration)
ᨠᩫ᩠ᨯᨲᩯ᩠᩶ᨾ
ᦂᦱᧃᦷᦂᧆᦶᦎᧄᧉ

เขียน, ประพันธ์


ᦺᦧᧈᦺᦜ

ᦺᦧᧈ (ไฃว่, “ไขว่, ไขว้”) + ᦺᦜ (ไหล, “ไหล, เคลื่อน”)

พูดคุย, สนทนา, โต้ตอบ

ᦣᦸᧂᧉ ᦀᧁ ᦋᦱᧂᧈᦣᦸᧂᧉ ᦙᦱ ᦺᦧᧈᦺᦜ ᦂᧃ.

เรียกเอานักร้องมาพูดคุยกัน

ฮ้อ̂ง เอา ช่างฮ้อ̂ง มา ไฃว่ไหล กัน.


ᦔᦾᧈᦺᦃ

ᦔᦾᧈ (ป่อ̂ย, “ปล่อย”) + ᦺᦃ (ไฃ, “ไข”)

ป่อ̂ยไฃ (transliteration)
ᨸᩭ᩵ᨡᩱ
ᦂᦱᧃᦔᦾᧈᦺᦃ

ปลดปล่อย, ให้อิสรภาพ


ᦷᦙᧆᦈᦱᧅ

ᦷᦙᧆ (โมด, “ผ่านพ้น, ล่วงเลย”) + ᦈᦱᧅ (จาก, “จาก, พราก”)

หลบหนี, หลีก, หลุดพ้น


ᦂᦻᧈᦉᧁᧈ

ก่ายเส่า (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᦻᧈᦉᧁᧈ


ᦅᦻᦵᦋᧉ

ᦅᦻ (คาย, “คลาย”) + ᦵᦋᧉ (เช้, “แก้”); ᦵᦋᧉ (เช้) มากจากจีนกลาง 解 (jiě)

แก้, บรรเทา, คลาย


ᦶᦀᧈ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᩋᩯ᩵ (แอ่), ဢႄ (แอ)


ᦺᦟ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ໄລ (ไล)


ᦶᦆ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨤᩯ (แฅ)

แกง, ทำแกง, ทำซุป


ᦅᦱᧉᦃᦻ

ᦅᦱᧉ (ค้า, “ค้า”) + ᦃᦻ (ฃาย, “ขาย”)

ค้าฃาย (transliteration)
ᨣ᩶ᩤᨡᩣ᩠ᨿ
ᦂᦱᧃᦅᦱᧉᦃᦻ


ᦃᧇᦵᦉᦲᧃ

ᦃᧇ (ฃับ, “ขับ”) + ᦵᦉᦲᧃ (เสีน, “ขับร้อง”)


ᦵᦕᧀᦶᦕᧈ

ᦵᦕᧀ (เผิย, “เผย”) + ᦶᦕᧈ (แผ่, “แพร่, แผ่”)

ส่งเสริม, เผยแพร่, เผยแผ่


ᦵᦉᦡᦻ

ᦵᦉ (เส, “เสีย”) + ᦡᦻ (ดาย, “ดาย, เปล่า”); ร่วมเชื้อสายกับไทย เสียดาย, ลาว ເສຍດາຍ (เสยดาย), คำเมือง ᩈᩮ᩠ᨿᨯᩣ᩠ᨿ (เสยดาย), เขิน ᩈᩮᨯᩣ᩠ᨿ (เสดาย), ไทใหญ่ သေလၢႆ (เสลาย)

เสดาย (transliteration)
ᩈᩮᨯᩣ᩠ᨿ
ᦂᦱᧃᦵᦉᦡᦻ

อยากได้, ปรารถนา, เสียดาย (อาลัยสิ่งที่จากไป)


ᦷᦂᧅᦅᧁᧉ

ᦷᦂᧅ (โกก, “กก, ต้น”) + ᦅᧁᧉ (เค้า, “เค้า, ต้น”)

ปกครอง, คุ้มครอง, บริหาร


ᦶᦀᧁᧈᦡᦲᧃᧉ

ᦶᦀᧁᧈ (แอ่ว, “เที่ยว”) + ᦡᦲᧃᧉ (ดี้น, “เล่น”)

แอ่วดี้น (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦀᧁᧈᦡᦲᧃᧉ

ร่วมกิจกรรมสนุก ๆ, เพลิดเพลิน


ᦎᧂᧉᦞᦱᧆ

ᦎᧂᧉ (ตั้ง, “ตั้ง”) + ᦞᦱᧆ (วาด, “วาด”)

ออกแบบ, ออกแบบเชิงสถาปัตยกรรม


ᦀᦸᧃᦷᦠᦷᦋᦗᦱ

ᦀᦸᧃ (ออ̂น, “ก่อน”) + ᦷᦠ (โห, “หัว”) + ᦷᦋᦗᦱ (โชพา, “นำพา”)

ออ̂นโหโชพา (transliteration)
ᦂᦱᧃᦀᦸᧃᦷᦠᦷᦋᦗᦱ


ᦀᧁᦺᦈ

ᦀᧁ (เอา, “เอา”) + ᦺᦈ (ไจ, “ใจ”)

เอาใจใส่, สนใจ, เพ่งความสนใจ


ᦂᦸᦰᦠᦸᧄ

ᦂᦸᦰ (กอ̂ะ, “เกาะ, เกี่ยว”) + ᦠᦸᧄ (หอ̂ม, “หอม, เก็บ”)

กอ̂ะหอ̂ม (transliteration)
ᦂᦱᧃᦂᦸᦰᦠᦸᧄ

ออม (ทรัพย์), สั่งสม


ᦷᦣᧃᧈᦣᦸᧂᧉ

ᦷᦣᧃᧈ (โฮ่น, “ตะโกน, ส่งเสียง”) + ᦣᦸᧂᧉ (ฮ้อ̂ง, “ร้อง”)

โฮ่นฮ้อ̂ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦷᦣᧃᧈᦣᦸᧂᧉ

ตะโกน, แผดเสียง


ᦈᦳᧇᦵᦗᧆ

ᦈᦳᧇ (จุบ, “จบ”) + ᦵᦗᧆ (เพด, “อุปนิสัย, คุณลักษณะ, เพศ”)

เรียนจบ, สำเร็จการศึกษา


ᦊᦱᧂᧈ

ยืมมาจากจีนกลาง 讓／让 (ràng)

ให้, ยอม, หลีกทาง


ᦦᦱᧈ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 過 (MC kwa|kwaH); ร่วมเชื้อสายกับไทย กว่า, ลาว ກວ່າ (กว่า), คำเมือง ᨠ᩠ᩅ᩵ᩣ (กว่า), เขิน ᨠ᩠ᩅ᩵ᩣ (กว่า), ไทใหญ่ ၵႂႃႇ (กฺว่า)

เปลี่ยนเกียร์ (รถ)


ᦘᦸᧄᧈ

แผลงมาจาก ᦘᦸᧄᧉ (ภ้อ̂ม)

ร่วม, ร่วมวง


ᦌᦳᧃᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຊົ້ນ (ซ็้น), เขิน ᨪᩫ᩠᩶ᨶ (ซ็้น)

ซุก, ยัดเข้า, ถอง, ดุน


ᦵᦟᧀ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ လူၺ်း (ลู๊ญ)

ไล่ตาม, ขับไล่


ᦖᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หมัก, ลาว ໝັກ (หมัก), คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩢᨠ (หมัก), เขิน ᩉ᩠ᨾᩢᨠ (หมัก)


ᦃᦸ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขอ, ลาว ຂໍ (ขํ), คำเมือง ᨡᩬᩴ (ขอํ), เขิน ᨡᩳ (ขอ), ไทใหญ่ ၶေႃ (ขอ̂)


ᦷᦈ

ตัดมาจาก ᦷᦈᦑᦓᦱ (โจทนา, “โจทนา”); ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨧᩰ (โจ)

โจทนา, ทักท้วง, อภิปราย, สนทนา, โต้วาที


ᦌᦳᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ชุม, ลาว ຊຸມ (ซุม), คำเมือง ᨩᩩᨾ (ชุม), เขิน ᨩᩩᨾ (ชุม), ไทใหญ่ ၸုမ်း (จุ๊ม)

ชุม, รวมตัว, ชุมนุม


ᦺᦃ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 開 (MC khoj); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไข, ลาว ໄຂ (ไข), คำเมือง ᨡᩱ (ไข), เขิน ᨡᩱ (ไข)


ᦝᦴ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *wuːᴬ (“ลอย”), จากจีนยุคกลาง 浮 (MC bjuw); ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟู, อีสาน ฟู, ลาว ຟູ (ฟู), คำเมือง ᨼᩪ (ฟู), เขิน ᨼᩪ (ฟู), ไทดำ ꪡꪴ (ฟุ), ไทขาว ꪡꪴ, ไทใหญ่ ၽူး (ผู๊) หรือ ၾူး (ฝู๊), อาหม 𑜇𑜥 (ผู), จ้วง fouz, ปู้อี fux


ᦋᦸᧄ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ซอม, ลาว ຊອມ (ซอม), คำเมือง ᨩᩬᨾ (ชอม), เขิน ᨩᩬᨾ (ชอม), ไทใหญ่ ၸွမ်း (จ๊อ̂ม), ไทใต้คง ᥓᥩᥛᥰ (จ๊อ̂ม), อาหม 𑜋𑜨𑜪 (ฉอ̂ํ); อาจร่วมเชื้อสายกับไทย ดอม


ᦶᦋᧆ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨩᩯ᩠ᨯ (แชด, “กรอง”), ไทใหญ่ ၸႅတ်ႈ (แจ้ต, “กรอง”)

ตรวจสอบ, ไต่สวน, พินิจ, ตรวจตรา


ᦶᦋᧆ

ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨩᩢ᩠ᨯ (ชัด), ไทใหญ่ ၸတ်ႉ (จั๎ต)


ᦶᦖᧈ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉ᩠ᨾᩯ᩵ (แหม่), เขิน ᩉ᩠ᨾᩯ᩵ (แหม่), ไทใหญ่ မႄႇ (แม่)


ᦠᦸᧄ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *hoːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หอม, คำเมือง ᩉᩬᨾ (หอม), เขิน ᩉᩬᨾ (หอม), ลาว ຫອມ (หอม), ไทใหญ่ ႁွမ် (หอ̂ม), พ่าเก ꩭွံ (หอ̂ํ), อาหม 𑜑𑜨𑜪 (หอ̂ํ) หรือ 𑜍𑜨𑜪 (รอ̂ํ), จ้วง hom

หอม (จูบหรือจดปลายจมูก หรือได้รับกลิ่น)


ᦠᦸᧄ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หอม, คำเมือง ᩉᩬᨾ (หอม), เขิน ᩉᩬᨾ (หอม), ลาว ຫອມ (หอม), ไทใหญ่ ႁွမ် (หอ̂ม), พ่าเก ꩭွံ (หอ̂ํ), จ้วง hom, จ้วงแบบจั่วเจียง hom

หอม, เก็บ, สะสม


ᦃᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขัด, ลาว ຂັດ (ขัด), คำเมือง ᨡᩢ᩠ᨯ (ขัด), เขิน ᨡᩢ᩠ᨯ (ขัด), ไทใหญ่ ၶတ်း (ขั๊ต)

ขัด (ฝ่าฝืน, ไม่ทำตาม), ต่อสู้, ต่อต้าน


ᦃᧆ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขัด, ลาว ຂັດ (ขัด), คำเมือง ᨡᩢ᩠ᨯ (ขัด), เขิน ᨡᩢ᩠ᨯ (ขัด)

ขัด (ถู), ขบ (ฟัน)


ᦉᦴᧈᦐᦱᧉᦠᧃᦎᦱ

ᦉᦴᧈ (สู่, “พูดคุย”) + ᦠᧃ (หัน, “เห็น”) + ᦐᦱᧉᦎᦱ (หน้าตา, “หน้าตา”)

สู่หน้าหันตา (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᦴᧈᦐᦱᧉᦠᧃᦎᦱ

พบปะ, ประชุม


ᦔᦳᧅᧈᦶᦔᧂ

ᦔᦳᧅᧈ (ปุ่ก, “ปลูก”) + ᦶᦔᧂ (แปง, “แปลง, สร้าง”)

ปุ่กแปง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦔᦳᧅᧈᦶᦔᧂ

เพาะปลูก, เตรียมดินสำหรับเพาะปลูก


ᦑᦸᧂᦰᦠᦱ

ᦑᦸᧂᦰ (ทอ̂งะ, “มอง, ดู”) + ᦠᦱ (หา, “หา”)


ᦊᦲᧃᧈᦋᦴ

ᦊᦲᧃᧈ (หยี่น, “ยอมรับ”) + ᦋᦴ (ชู, “ยอม”); ᦊᦲᧃᧈ (หยี่น) มาจากจีนกลาง 認／认 (rèn)

สารภาพ, ยอมรับ


ᦋᦳᦓᦳᧄ

ᦋᦳ (ชุ, “ชุม”) + ᦓᦳᧄ (นุม)


ᦢᦸᧅᧈᦔᧃ

ᦢᦸᧅᧈ (บ่อ̂ก, “บอก”) + ᦔᧃ (ปัน, “ให้, ปัน”)

บ่อ̂กปัน (transliteration)
ᦂᦱᧃᦢᦸᧅᧈᦔᧃ

บอกปัญหาให้ฟัง, เล่าสิ่งน่ากังวลให้ฟัง


ᦌᧁᦶᦣᧂ

ᦌᧁ (เซา, “หยุด, พัก”) + ᦶᦣᧂ (แฮง, “แรง”)

พัก, หยุดพัก


ᦏᦹᦀᧁ

ᦏᦹ (ถื, “ถือ”) + ᦀᧁ (เอา, “เอา”)


ᦶᦎᧆᦶᦎᧂᧈ

ᦶᦎᧆ (แตด, “ตัด”) + ᦶᦎᧂᧈ (แต่ง, “แต่ง”)

แตดแต่ง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦶᦎᧆᦶᦎᧂᧈ


ᦠᦸᧈᦃᧁᧉᦋᦸᦕᧅ

ᦠᦸᧈ (ห่อ̂, “ห่อ”) + ᦃᧁᧉ (เฃ้า, “ข้าว”) + ᦋᦸ (ชอ̂, “ต้มผักไฟอ่อน”) + ᦕᧅ (ผัก, “ผัก”)

ห่อ̂เฃ้าชอ̂ผัก (transliteration)
ᦂᦱᧃᦠᦸᧈᦃᧁᧉᦋᦸᦕᧅ

ห่อข้าวหรือเตรียมอาหารสำหรับการเดินทาง


ᦉᦳᧂᧈᦃᧁᧉ

ᦉᦳᧂᧈ (สุ่ง, “ส่ง”) + ᦃᧁᧉ (เฃ้า, “ข้าว”)

สุ่งเฃ้า (transliteration)
ᦂᦱᧃᦉᦳᧂᧈᦃᧁᧉ

บริการอาหาร, ยกอาหารมาให้, เสิร์ฟ


ᦊᦴᧈᦂᦲᧃ

ᦊᦴᧈ (หยู่, “อยู่”) + ᦂᦲᧃ (กีน, “กิน”)

อยู่, ดำเนินชีวิต, อาศัย, ทำมาหากิน


ᦏᦲᦏᦸ

ᦏᦲ (ถี, “ลื่น, ไถล, ถลา, เคลื่อนย้าย”) + ᦏᦸ (ถอ̂, “เคลื่อน, เลื่อน, ขยับ”)

ถีถอ̂ (transliteration)
ᨳᩦᨳᩬᩳ
ᦂᦱᧃᦏᦲᦏᦸ

เปลี่ยน, จัดใหม่


ᦔᦳᧅᧈᦉᦱᧂᧉ

ᦔᦳᧅᧈ (ปุ่ก, “ปลูก”) + ᦉᦱᧂᧉ (ส้าง, “สร้าง”)

ปุ่กส้าง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦔᦳᧅᧈᦉᦱᧂᧉ


ᦺᦌᧉ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨪᩱ᩶ (ไซ้), เขิน ᨪᩱ᩶ (ไซ้), ไทใหญ่ သႆႉ (ไส๎); เทียบจีนยุคกลาง 採 (MC tshojX)

เลือก, เลือกออก


ᦺᦌᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไซ้

ไซ้ (ใช้แก่สัตว์ปีก)


ᦌᦱᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทใหญ่ သႃႉ (ส๎า); อาจมาจากพม่า ဆ (ฉ)

ตรวจ, ตรวจสอบ


ᦅᦱᧂᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ค้าง, ลาว ຄ້າງ (ค้าง), คำเมือง ᨣ᩶ᩤ᩠ᨦ (ค้าง), เขิน ᨣ᩶ᩤ᩠ᨦ (ค้าง)


ᦉᦳᧂᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *soŋᴮ¹; เทียบจีนยุคกลาง 送 (MC suwngH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ส่ง, คำเมือง ᩈᩫ᩠᩵ᨦ (ส็่ง), เขิน ᩈᩫ᩠᩵ᨦ (ส็่ง), ลาว ສົ່ງ (ส็่ง), ไทใหญ่ သူင်ႇ (สู่ง), ไทใต้คง ᥔᥨᥒᥱ (โส่ง), อาหม 𑜏𑜤𑜂𑜫 (สุง์)

ไปเป็นเพื่อน


ᦵᦏᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เถียง, ลาว ຖຽງ (ถยง), คำเมือง ᨳ᩠ᨿᨦ (ถยง), เขิน ᨳ᩠ᨿᨦ (ถยง), ไทใหญ่ ထဵင် (เถง)


ᦉᦱᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สาง, ลาว ສາງ (สาง), คำเมือง ᩈᩣ᩠ᨦ (สาง), เขิน ᩈᩣ᩠ᨦ (สาง), ไทใหญ่ သၢင် (สาง)

สาง, ถาง, ลด


ᦉᦱᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สร่าง, ลาว ສ່າງ (ส่าง)

สร่าง, หาย (โรค)


ᦉᦱᧂᧈ

ยืมมาจากจีนกลาง 上 (shàng)


ᦔᦸᧆᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลอด, ลาว ປອດ (ปอด), คำเมือง ᨸᩖᩬᨯ (ปลอด), เขิน ᨸᩬᨯ (ปอด), ไทใหญ่ ပွတ်ႇ (ป่อ̂ต)


ᦉᦹᧇᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สืบ, ลาว ສືບ (สืบ), คำเมือง ᩈᩨ᩠ᨷ (สืบ), เขิน ᩈᩨ᩠ᨷ (สืบ), ไทใหญ่ သိုပ်ႇ (สึ่ป)

สืบ, ต่อเนื่อง, ตามลำดับ


ᦵᦕᧁᧉᦷᦖᧆᦷᦔᧆᦶᦟᧂᦰ

ᦵᦕᧁᧉ (เผ้ว, “แผ้ว”) + ᦷᦖᧆ (โหมด, “หมด, หมดจด”) + ᦷᦔᧆ (โปด, “ปลด”) + ᦶᦟᧂᦰ (แลงะ, “สว่าง”)

เผ้วโหมดโปดแลงะ (transliteration)
ᦂᦱᧃᦵᦕᧁᧉᦷᦖᧆᦷᦔᧆᦶᦟᧂᦰ


ᦶᦠᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แหน, ลาว ແຫນ (แหน), คำเมือง ᩉᩯ᩠ᨶ (แหน), เขิน ᩉᩯ᩠ᨶ (แหน)

แหน, เฝ้าระวัง, หวง


ᦶᦠᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แหงน, ลาว ແຫນ (แหน) หรือ ແຫງນ (แหงน), คำเมือง ᩉ᩠ᨦᩯᩁ (แหงร), เขิน ᩉ᩠ᨦᩯᩁ (แหงร), ไทใหญ่ ႁႅၼ် (แหน)


ᦌᦽᧈ

เทียบจีนยุคกลาง 洗 (MC sejX); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨪ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ (ซว่ย), อีสาน ส่วย, ลาว ສ່ວຍ (ส่วย), เขิน ᨪ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ (ซว่ย), ไทดำ ꪏ꪿ꪺꪥ (ซั่วย)


ᦋᧁᧈ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເຊົ່າ (เซ็่า), คำเมือง ᨩᩮᩢ᩵ᩣ (เชั่า), เขิน ᨩᩮᩢ᩵ᩣ (เชั่า)


ᦉᧂᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *saŋᴮ¹, จากไทดั้งเดิม *saŋᴮ (“บอกให้ทำ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย สั่ง, คำเมือง ᩈᩢ᩠᩵ᨦ (สั่ง), เขิน ᩈᩢ᩠᩵ᨦ (สั่ง), ลาว ສັ່ງ (สั่ง), ไทดำ ꪎꪰ꪿ꪉ (สั่ง), ไทใหญ่ သင်ႇ (สั่ง), ไทใต้คง ᥔᥒᥱ (สั่ง), พ่าเก ꩬင် (สง์), อาหม 𑜏𑜂𑜫 (สง์), จ้วง saengq หรือ daengq


ᦉᧂᧈ

สั่ง (ขับลมให้ดันน้ำมูกออก)


ᦈᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จับ, ลาว ຈັບ (จับ), คำเมือง ᨧᩢ᩠ᨷ (จับ), เขิน ᨧᩢ᩠ᨷ (จับ), ไทใหญ่ ၸပ်း (จั๊ป)

ยิงถูกเป้า, ยิงโดนเป้า

ติด (เชื้อโรค)

เป็น, เป็นอย่างแน่วแน่

สอดคล้อง, เห็นพ้อง, ลงรอย


ᦶᦦᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แกว่ง, ลาว ແກວ່ງ (แกว่ง), คำเมือง ᨠ᩠ᩅᩯ᩵ᨦ (แกว่ง), เขิน ᨠ᩠ᩅᩯ᩵ᨦ (แกว่ง), ไทใหญ่ ၵႅင်ႇ (แก่ง)


ᦒᦲᧉ

ยืมมาจากจีนกลาง 踢 (tī)


ᦟᦱᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลาก, ลาว ລາກ (ลาก), คำเมือง ᩃᩣ᩠ᨠ (ลาก), เขิน ᩃᩣ᩠ᨠ (ลาก), ไทใหญ่ လၢၵ်ႈ (ล้าก)

ขนส่ง, เคลื่อน


ᦟᦲᧉ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลี้, ลาว ລີ້ (ลี้), คำเมือง ᩃᩦ᩶ (ลี้), เขิน ᩃᩦ᩶ (ลี้)

แอบ, หลบ, ลี้


ᦟᦱᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลาบ, ลาว ລາບ (ลาบ), คำเมือง ᩃᩣ᩠ᨷ (ลาบ), เขิน ᩃᩣ᩠ᨷ (ลาบ)


ᦟᦱᧄᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ล่าม, ลาว ລ່າມ (ล่าม), คำเมือง ᩃ᩵ᩣ᩠ᨾ (ล่าม), เขิน ᩃ᩵ᩣ᩠ᨾ (ล่าม), ไทใหญ่ လၢမ်ႈ (ล้าม)


ᦟᦱᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ราน, ลาว ຮານ (ฮาน), เขิน ᩃᩣ᩠ᨶ (ลาน), ไทใหญ่ လၢၼ်း (ล๊าน); อาจร่วมเชื้อสายกับไทย ลาน (“ที่โล่งกว้าง”), ลาว ລານ (ลาน, “ที่โล่งกว้าง”)

ลิด, ตัด, เล็ม, ขลิบ, ตัดแต่ง


ᦏᦾᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถ่อย, ลาว ຖ່ອຍ (ถ่อย), คำเมือง ᨳᩬ᩠᩵ᨿ (ถอ่ย), เขิน ᨳᩭ᩵ (ถอย่)

ถ่อย, เสื่อม


ᦏᦲᧇᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถีบ, ลาว ຖີບ (ถีบ), คำเมือง ᨳᩦ᩠ᨷ (ถีบ), เขิน ᨳᩦ᩠ᨷ (ถีบ), ไทใหญ่ ထိပ်ႇ (ถิ่ป)

ถีบ (เช่น จักรยาน)


ᦏᦸᧃ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰɔːnᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอน, คำเมือง ᨳᩬᩁ (ถอร), เขิน ᨳᩬᩁ (ถอร), ลาว ຖອນ (ถอน), ไทใหญ่ ထွၼ် (ถอ̂น), ไทใต้คง ᥗᥩᥢᥴ (ถ๋อ̂น), พ่าเก ထွꩫ် (ถอ̂น์), อาหม 𑜌𑜨𑜃𑜫 (ถอ̂น์)


ᦏᦻᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถ่าย, ลาว ຖ່າຍ (ถ่าย), คำเมือง ᨳ᩵ᩣ᩠ᨿ (ถ่าย), เขิน ᨳ᩵ᩣ᩠ᨿ (ถ่าย)

ถ่าย (อุจจาระ)

ถ่าย (เปลี่ยน)


ᦵᦚᦲᧅ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝึก, ลาว ຝຶກ (ฝึก) หรือ ເຝິກ (เฝิก), คำเมือง ᨺᩧ᩠ᨠ (ฝึก) หรือ ᨺᩮᩥ᩠ᨠ (เฝิก), เขิน ᨺᩧ᩠ᨠ (ฝึก), ไทใหญ่ ၽိုၵ်း (ผึ๊ก) หรือ ၾိုၵ်း (ฝึ๊ก), ไทใต้คง ᥜᥫᥐᥱ (เฝ่อ̂ก), อาหม 𑜇𑜢𑜤𑜀𑜫 (ผึก์), จ้วง faek


ᦶᦜᧃᧈ

ยืมมาจากจีนกลาง 練／练 (liàn); ร่วมเชื้อสายกับไทใต้คง ᥘᥦᥢᥱ (แล่น)


ᦶᦜᧃᧈ

ยืมมาจากจีนกลาง 鍊／炼 (liàn); ร่วมเชื้อสายกับไทใต้คง ᥘᥦᥢᥱ (แล่น)

กลั่น (น้ำมัน)


ᦶᦜᧃᧈ

หนีบ (ใช้แก่แร้ว , กับดับ)


ᦶᦜᧃᧈ

ล้มลง, พังลง


ᦵᦆᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เคียน, ลาว ຄຽນ (คยน), คำเมือง ᨤ᩠ᨿᩁ (ฅยร), เขิน ᨤ᩠ᨿᩁ (ฅยร), ไทใหญ่ ၶဵၼ်း (เข๊น)

เคียน, พัน, คาด

ᦵᦆᧃᦷᦠ


ᦋᦳᧇ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ชุบ, ลาว ຊຸບ (ซุบ), คำเมือง ᨩᩩᨷ (ชุบ), เขิน ᨩᩩᨷ (ชุบ), ไทใหญ่ ၸုပ်ႉ (จุ๎ป), ไทใต้คง ᥓᥧᥙ (จูป)

ᦔᦹᧃ ᦁᧃ ᦋᦳᧇ ᦓᧄᧉ ᦅᦸᧂᧉ

ลูกศรที่ชุบยาพิษ

ปืน อฺัน ชุบ นั้ม ค้อ̂ง

ᦋᦳᧇ ᦘᦱᧉ


ᦙᦹᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลืม, ลาว ມືນ (มืน), อีสาน มืน, คำเมือง ᨾᩨ᩠ᨶ (มืน), เขิน ᨾᩨ᩠ᨶ (มืน), ไทใหญ่ မိုၼ်း (มึ๊น)

เปิด, อ้า (ใช้แก่ตา)

ᦙᦹᧃᦎᦱ


ᦵᦉᧄᧉ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *siəmꟲ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย เสี้ยม, คำเมือง ᩈ᩠ᨿ᩶ᨾ (สย้ม), เขิน ᩈ᩠ᨿ᩶ᨾ (สย้ม), ลาว ສ້ຽມ (ส้ยม), ไทใหญ่ သဵမ်ႈ (เส้ม), ไทใต้คง ᥔᥥᥛᥲ (เส้ม), พ่าเก ꩬိမ် (สิม์), อาหม *𑜏𑜢𑜉𑜫 (*สิม์)

เสี้ยม, เหลา

ᦵᦉᧄᧉ ᦺᦙᧉ


ᦓᧂᧈᦵᦙᦲᧂ

ᦓᧂᧈ (นั่ง, “นั่ง”) + ᦵᦙᦲᧂ (เมีง, “เมือง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย นั่งเมือง, ลาว ນັ່ງເມືອງ (นั่งเมือง), เขิน ᨶᩢ᩠᩵ᨦᨾᩮᩨ᩠ᨦ (นั่งเมืง); เทียบไทใหญ่ ၼင်ႈႁေႃ (นั้งหอ̂)

นั่งเมีง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦓᧂᧈᦵᦙᦲᧂ


ᦵᦃᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เขียน, ลาว ຂຽນ (ขยน), คำเมือง ᨡ᩠ᨿᩁ (ขยร), เขิน ᨡ᩠ᨿᩁ (ขยร)

เขียน โดยเฉพาะในความหมายประพันธ์หรือแต่งหนังสือ

ᦵᦃᧃ ᦒᧄ


ᦵᦃᧃ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เข็ญ, ลาว ເຂັນ (เขัน), คำเมือง ᨡᩮ᩠ᨶ (เขน) หรือ ᨡᩮᩢ᩠ᨶ (เขัน), เขิน ᨡᩮ᩠ᨶ (เขน), ไทลื้อ ᦃᦲᧃ (ฃีน), ไทใหญ่ ၶဵၼ် (เขน), อาหม 𑜁𑜢𑜃𑜫 (ขิน์)

รูปแบบอื่นของ ᦃᦲᧃ (ฃีน)


ᨠᩣᩴ

รูปแบบอื่นของ ᦂᧄ (กัม)


ᨡᩭ

รูปแบบอื่นของ ᦃᦾ (ฃอ̂ย)


ᦧᦾ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨡᩬ᩠ᨿ (ขอย), เขิน ᨡᩭ (ขอย), ไทใหญ่ ၶွႆ (ขอ̂ย), ไทใต้คง ᥑᥩᥭᥴ (ฃ๋อ̂ย), อาหม 𑜁𑜨𑜩 (ขอ̂ย์)


ᦃᦾ

รูปแบบอื่นของ ᦧᦾ (ฃวอ̂ย)


ᦶᦚᧂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แฝง, ลาว ແຝງ (แฝง), คำเมือง ᨺᩯ᩠ᨦ (แฝง), เขิน ᨺᩯ᩠ᨦ (แฝง), ไทใหญ่ ၽႅင် (แผง)

พัน, ผูก, ร้อยเข้าด้วย, สาน, กอด

ᦓᦸᧃ ᦶᦚᧂ ᦂᧃ ᦺᦓ ᦕᦱᧉ

นอนกอดกันในผ้า

นอ̂น แฝง กัน ไน ผ้า


ᦀᦲᧂ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔiːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อิง, ลาว ອິງ (อิง) หรือ ອີງ (อีง), คำเมือง ᩋᩥ᩠ᨦ (อิง), เขิน ᩋᩥ᩠ᨦ (อิง), ไทใหญ่ ဢိင် (อิง)

อิง, พิง, พึ่งพา

ᦀᦲᧂ ᦚᦱ


ᦈᦲᧈ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ciːᴮ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย จี่, คำเมือง ᨧᩦ᩵ (จี่), เขิน ᨧᩦ᩵ (จี่), อีสาน จี่, ลาว ຈີ່ (จี่), ไทใหญ่ ၸီႇ (จี่), ไทใต้คง ᥓᥤᥱ (จี่), อาหม 𑜋𑜣 (ฉี), จ้วงแบบหนง jiq

เผา, ย่างบนเปลวไฟ


ᦗᦹᧂᧈ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พึ่ง, ลาว ເພີ່ງ (เพี่ง), คำเมือง ᨻᩮᩥ᩠᩵ᨦ (เพิ่ง), เขิน ᨻᩨ᩠᩵ᨦ (พื่ง), ไทใหญ่ ပိုင်ႈ (ปึ้ง)

พึ่ง, อิง, อาศัย


ᦗᦹᧂᧈᦀᦲᧂ

ᦗᦹᧂᧈ (พื่ง, “พึ่ง”) + ᦀᦲᧂ (อีง, “อิง”)

พื่งอีง (transliteration)
ᦂᦱᧃᦗᦹᧂᧈᦀᦲᧂ