เชื่อม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເຊື່ອມ (เซื่อม), ไทใหญ่ ၸိူမ်ႈ (เจิ้ม)

ផ្សារ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

បញ្ឆេះ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ᨧᩬᨯ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

焊接

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ꪊꪮꪒ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ꪭꪱꪙ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ᥓᥪᥐᥳ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ᦈᦸᧆᧈ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ၸၢပ်ႈ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

souder

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ဂဟေဆော်

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ချဴ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

verschweißen

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

schweißen

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ຈອດ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

ເຊື່ອມ

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

hàn

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

soldar

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

weld

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

/t͡ɕʰɯa̯m˥˩/^((สัมผัส))

ทำให้ต่อติดเป็นเนื้อเดียวกัน

เชื่อมเหล็ก

ทำให้ประสานกัน

เชื่อมสัมพันธไมตรี


เชื่อม

คำกริยาวิเศษณ์

/t͡ɕʰɯa̯m˥˩/^((สัมผัส))

มีอาการเงื่องเหงา มึนซึมคล้ายเป็นไข้

เชื่อมซึม


การเชื่อม

การ + เชื่อม

/kaːn˧.t͡ɕʰɯa̯m˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เชื่อม


คฤหาสน์

/kʰa˦˥.rɯ˦˥.haːt̚˨˩/^((สัมผัส))

เรือน, โดยมากหมายถึงเรือนขนาดใหญ่และสง่าผ่าเผย


ทอนซิล

ยืมมาจากอังกฤษ tonsil

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

ปุ่มเนื้อเยื่อน้ำเหลือง อยู่ในบริเวณลำคอข้างละปุ่ม มีหน้าที่ช่วยป้องกันการแผ่กระจายของแบคทีเรียที่เข้าสู่ร่างกายผ่านทางลำคอ


ทุพพลภาพ

ทุบ-พน-ละ-พาบ

/tʰup̚˦˥.pʰon˧.la˦˥.pʰaːp̚˥˩/^((สัมผัส))

หย่อนกำลังความสามารถที่จะประกอบการงานตามปรกติได้


ทุพพล

ยืมมาจากบาลี ทุพฺพล; เทียบสันสกฤต दुर्बल (ทุรฺพล)

[เสียงสมาส]
ทุบ-พน-ละ-

มีกำลังน้อย, อ่อนแอ


ทุรพล

ยืมมาจากสันสกฤต दुर्बल (ทุรฺพล); เทียบบาลี ทุพฺพล

มีกำลังน้อย, อ่อนแอ


เผลียง

ยืมมาจากเขมร ភ្លៀង (ภฺเลียง)

/pʰlia̯ŋ˩˩˦/^((สัมผัส))


มดาย

ยืมมาจากเขมร ម្ដាយ (มฺฎาย)


รนด

เทียบเขมร រនាស់ (รนาส̍)


ระสี

ยืมมาจากเขมร ឫស្សី (ฤสฺสี)

/ra˦˥.siː˩˩˦/^((สัมผัส))


ละงาด

ยืมมาจากเขมร ល្ងាច (ลฺงาจ)

ลางาด
ล้างาด
ลำงาด

/la˦˥.ŋaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


ลางาด

ยืมมาจากเขมร ល្ងាច (ลฺงาจ)

ละงาด
ล้างาด
ลำงาด

/laː˧.ŋaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


ล้างาด

ยืมมาจากเขมร ល្ងាច (ลฺงาจ)

ละงาด
ลางาด
ลำงาด

/laː˦˥.ŋaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


ลำงาด

ยืมมาจากเขมร ល្ងាច (ลฺงาจ)

ละงาด
ลางาด
ล้างาด


ละหาน

ยืมมาจากเขมร រហាល (รหาล)


ลำแพง

ยืมมาจากเขมร លំពែង (ลํแพง)

/lam˧.pʰɛːŋ˧/^((สัมผัส))


สลึก

ยืมมาจากเขมร ស្លឹក (สฺลึก)

/sa˨˩.lɯk̚˨˩/^((สัมผัส))


สันลึก

ยืมมาจากเขมร សន្លឹក (สนฺลึก, “ใบไม้”)

/san˩˩˦.lɯk̚˦˥/^((สัมผัส))


แสบก

ยืมมาจากเขมร ស្បែក (สฺแบก)

/sa˨˩.bɛːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ให้ฉลักแสบกภาพอันชระ เปนบรรพบุรณะ นเรนทรราชบรรหาร


แสอก

ยืมมาจากเขมร ស្អែក (สฺแอก)

/sa˨˩.ʔɛːk̚˨˩/^((สัมผัส))

เวลาพรุ่งนี้


กันเมียง

ยืมมาจากเขมร ក្មេង (กฺเมง)

แลเด็กหญิงถ่าวชาววยงก็ดี อันกันมยงทักแท่ให้แต่งแง่ดูงาม


กำพง

ยืมมาจากเขมร កំពង់ (กํพง̍)

ท่าน้ำ, ตำบล

มีทงงสมรรถพนจร รม่งงมรกำพงไพร


ทงง

/tʰaŋ˧/^((สัมผัส))

รูปเลิกใช้ของ ทั้ง


ทงง

คำกริยาวิเศษณ์

/tʰaŋ˧/^((สัมผัส))

รูปเลิกใช้ของ ทั้ง


งงิด

ยืมมาจากเขมร ងងឹត (งงึต)

/ŋa˦˥.ŋit̚˦˥/^((สัมผัส))


จังเก

ยืมมาจากเขมร ចង្កេះ (จงฺเกะ)

/t͡ɕaŋ˧.keː˧/^((สัมผัส))


จังกูด

ยืมมาจากเขมร ចង្កូត (จงฺกูต)

/t͡ɕaŋ˧.kuːt̚˨˩/^((สัมผัส))

เครื่องถือท้ายเรือ คล้ายหางเสือ ทำด้วยไม้เป็นแผ่นใหญ่ รูปร่างคล้ายพาย มีด้ามยาว


ตะกูด

แผลงมาจากจะกูด, กร่อนมาจากจังกูด, จากเขมร ចង្កូត (จงฺกูต)

จะกูด
จังกูด


จะกูด

กร่อนมาจากจังกูด, จากเขมร ចង្កូត (จงฺกูต)

จังกูด
ตะกูด

/t͡ɕa˨˩.kuːt̚˨˩/^((สัมผัส))


ฉมวก

เทียบเขมร ច្បូក (จฺบูก)

/t͡ɕʰa˨˩.mua̯k̚˨˩/^((สัมผัส))

เครื่องมือแทงปลาเป็นต้น มีง่ามเป็น 1, 3 หรือ 5 ขา ที่ปลายขาทำเป็นเงี่ยง มีด้ามยาว


เฉนียน

ยืมมาจากเขมร ឆ្នេរ (ฉฺเนร)

/t͡ɕʰa˨˩.nia̯n˩˩˦/^((สัมผัส))


การเฉลียว

การ + เฉลียว

กาน-ฉะ-เหฺลียว

คำอาการนามของ เฉลียว


ความเฉลียว

ความ + เฉลียว

คฺวาม-ฉะ-เหฺลียว

คำอาการนามของ เฉลียว


แฉง

ยืมมาจากเขมร ឆែង (แฉง)

/t͡ɕʰɛːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

กระบังศัสตราวุธ

คนถือหอกแฉงปลอกทอง


ชมา

ยืมมาจากเขมร ឆ្មា (ฉฺมา)

/t͡ɕʰa˦˥.maː˧/^((สัมผัส))


ตระกวน

ยืมมาจากเขมร ត្រកួន (ตฺรกัวน)

ตระกวนสนเสียดสร้อยก็มี


ตะพัง

ยืมมาจากเขมร ត្រពាំង (ตฺรพาํง, “บ่อที่เกิดขึ้นเอง”)

กระพัง
ตระพัง
สะพัง

แอ่ง, บ่อ, หนอง


สะพัง

กระพัง
ตะพัง
ตระพัง

แอ่ง, บ่อ, หนอง


ตระพัง

กระพัง
ตะพัง
สะพัง

แอ่ง, บ่อ, หนอง

กลางเมืองสุโขทัยนี้มีน้ำตระพังโพยสี


การทึก

/kaːn˧.tʰɯk̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ทึก


เทวอ

ยืมมาจากเขมร ធ្វើ (ธฺเวิ)

/tʰa˦˥.wɤː˧/^((สัมผัส))


ธำมรงค์

ยืมมาจากเขมร ទម្រង់ (ทมฺรง̍, “เครื่องประดับของพระราชา”)


ธำมรงค์

คำวิสามานยนาม

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองกำแพงเพชร จังหวัดกำแพงเพชร


บังอวจ

ยืมมาจากเขมร បង្អួច (บงฺอัวจ)

/baŋ˧.ʔua̯t̚˨˩/^((สัมผัส))

จำหลักจำหลอกกลม ภบังอวจจำหลักราย


บัดบง

ยืมมาจากเขมร បាត់បង់ (บาต̍บง̍, “ตาย, เสียไป”), จาก បាត់ (บาต̍) + បង់ (บง̍)


ประแกก

ยืมมาจากเขมร ប្រកែក (บฺรแกก)

/pra˨˩.kɛːk̚˨˩/^((สัมผัส))

แตกร้าวกัน, วิวาทกัน


ประแอก

ยืมมาจากเขมร ផ្អែក (ผฺแอก)

/pra˨˩.ʔɛːk̚˨˩/^((สัมผัส))


โผอน

ยืมมาจากเขมร ប្អូន (บฺอูน, “น้อง”)

/pʰa˨˩.ʔoːn˧/^((สัมผัส))


โผอน

/pʰa˨˩.ʔoːn˧/^((สัมผัส))

น้อมไป, โน้มไป, ทำให้อ่อนตาม


การแผด

/kaːn˧.pʰɛːt̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แผด


พลุก

ยืมมาจากเขมร ភ្លុក (ภฺลุก)


พลุก

คำกริยาวิเศษณ์


พันลอก

เป็นไปได้ว่ามาจากเขมรกลาง ពន្លក៑ (พนฺลกฺ)

/pʰan˧.lɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))


พันลอก

/pʰan˧.lɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))


พิโดร

ยืมมาจากเขมร ពិដោរ (พิโฎร)

ฟุ้งไป (ใช้แก่กลิ่น)


ไพโดร

ยืมมาจากเขมร ពិដោរ (พิโฎร)

ฟุ้งไป (ใช้แก่กลิ่น)


การรัญจวน

การ + รัญจวน

คำอาการนามของ รัญจวน


ความรัญจวน

ความ + รัญจวน

คฺวาม-รัน-จวน

คำอาการนามของ รัญจวน


รำจวน

ยืมมาจากเขมร រំជួល (รํชัวล)

สะเทือนใจด้วยความกระสันถึง


สบง

ยืมมาจากเขมร ស្បង់ (สฺบง̍)

ผ้านุ่งของภิกษุสามเณร


ษัษฏี

ยืมมาจากสันสกฤต षष्टि (ษษฺฏิ)


ษัษฐะ

ยืมมาจากสันสกฤต षष्ठ (ษษฺฐ)

/sat̚˨˩.tʰaʔ˨˩/^((สัมผัส))


ศกฏะ

ยืมมาจากสันสกฤต शकट (ศกฏ)


ศกละ

ยืมมาจากสันสกฤต शकल (ศกล)


ศงกา

ยืมมาจากสันสกฤต शङ्का (ศงฺกา); เทียบบาลี สงฺกา

/soŋ˩˩˦.kaː˧/^((สัมผัส))


ศจี

/sa˨˩.t͡ɕiː˧/^((สัมผัส))

ชายาพระอินทร์


ศฐะ

ยืมมาจากสันสกฤต शठ (ศฐ)

/sa˨˩.tʰaʔ˨˩/^((สัมผัส))

คนโกง, คนล่อลวง


ศตกะ

หมวด 100, มีจำนวน 100


ศตบาท

ตะขาบ, ตะเข็บ, กิ้งกือ


ศตปที

ตะขาบ, ตะเข็บ, กิ้งกือ


ศตภิษัช

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากสันสกฤต शतभिषज (ศตภิษช)

สะ-ตะ-พิ-สัด

สัด-ตะ-พิ-สัด

ดาวฤกษ์ที่ 24 มี 4 ดวง เห็นเป็นรูปทิมทองหรือมังกร


ศตสังวัตสร์

สะ-ตะ-สัง-วัด

เวลานานชั่ว 100 ปี


ศตัฆนี

ยืมมาจากสันสกฤต शतघ्नी (ศตฆฺนี)

สะ-ตัก-คะ-นี

อาวุธอย่างร้ายแรงฆ่าคนได้ทีละ 100 คน


ศนิ

ยืมมาจากสันสกฤต शनि (ศนิ)


ศนิวาร

ยืมมาจากสันสกฤต शनिवार (ศนิวาร)


ความถ่อย

การแบ่งพยางค์
{ไม่ตามอักขรวิธี; เสียงสระสั้น}

คำอาการนามของ ถ่อย


สกฏะ

ยืมมาจากบาลี สกฏ


สกฏ

ยืมมาจากบาลี สกฏ

[เสียงสมาส]
สะ-กะ-ตะ-


คางคกขึ้นวอ แมลงปอใส่ตุ้งติ้ง

คาง-คก-คึ่น-วอ-มะ-แลง-ปอ-ไส่-ตุ้ง-ติ้ง

/kʰaːŋ˧.kʰok̚˦˥.kʰɯn˥˩.wɔː˧.ma˦˥.lɛːŋ˧.pɔː˧.saj˨˩.tuŋ˥˩.tiŋ˥˩/^((สัมผัส))

คนที่มีฐานะต่ำต้อย พอได้ดิบได้ดีก็มักแสดงกิริยาอวดดี ลืมตัว

th-คางคกขึ้นวอ_แมลงปอใส่ตุ้งติ้ง-th-noun-sKccIWT6


การแร่

/kaːn˧.rɛː˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แร่


เชือด

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເຊືອດ (เซือด)

/t͡ɕʰɯa̯t̚˥˩/^((สัมผัส))

ใช้ของมีคมเช่นมีดโกนตัดให้ลึกเข้าไปในเนื้อ, โดยปกติทำเพื่อให้ตาย

เชือดคอ

เชือดไก่


การเชือด

/kaːn˧.t͡ɕʰɯa̯t̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เชือด


ลาโลก

จากโลกไป, ตาย


โจรห้าร้อย

โจร + ห้า + ร้อย; จากอรรถกถาของคัมภีร์ธรรมบท กล่าวถึง เดียรถีย์ 500 คนกับโจร 500 คนร่วมกันวางแผนสังหารพระมหาโมคคัลลานะ

โจน-ฮ่า-ร้อย

/t͡ɕoːn˧.haː˥˩.rɔːj˦˥/^((สัมผัส))


สุไหง

ยืมมาจากมลายูแบบปัตตานี سوڠاي (sungai)

/su˨˩.ŋaj˩˩˦/^((สัมผัส))

แม่น้ำ (ในชื่อสถานที่บางแห่ง)


สอนจระเข้ให้ว่ายน้ำ

สอน + จระเข้ + ให้ + ว่าย + น้ำ

สอน-จอ-ระ-เค่-ไฮ่-ว่าย-น้าม

/sɔːn˩˩˦.t͡ɕɔː˧.ra˦˥.kʰeː˥˩.haj˥˩.waːj˥˩.naːm˦˥/^((สัมผัส))

สอนสิ่งที่เขารู้ดีอยู่แล้ว


มีสลึงพึงบรรจบให้ครบบาท

มี-สะ-หฺลึง-พึง-บัน-จบ-ไฮ่-คฺรบ-บาด

/miː˧.sa˨˩.lɯŋ˩˩˦.pʰɯŋ˧.ban˧.t͡ɕop̚˨˩.haj˥˩.kʰrop̚˦˥.baːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ให้รู้จักประหยัดในการใช้เงิน, ให้รู้จักเก็บหอมรอมริบ

th-มีสลึงพึงบรรจบให้ครบบาท-th-verb-~w2XN9VJ


ไม่เต็มหุน

ไม่ + เต็มหุน (เต็ม + หุน)


คำมูล

คำคำเดียวที่ไม่ได้ประสมกับคำอื่น เช่น ยาม แขก นาฬิกา


การกอก

/kaːn˧.kɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ กอก


พึงพอใจ

/pʰɯŋ˧.pʰɔː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))


ความพึงพอใจ

ความ + พึงพอใจ

คฺวาม-พึง-พอ-ไจ

/kʰwaːm˧.pʰɯŋ˧.pʰɔː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ พึงพอใจ


การง้าง

/kaːn˧.ŋaːŋ˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ง้าง


การกลับใจ

การ + กลับใจ

กาน-กฺลับ-ไจ

คำอาการนามของ กลับใจ


การกลับเนื้อกลับตัว

การ + กลับเนื้อกลับตัว

กาน-กฺลับ-เนื้อ-กฺลับ-ตัว

/kaːn˧.klap̚˨˩.nɯa̯˦˥.klap̚˨˩.tua̯˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ กลับเนื้อกลับตัว


การเก็บเกี่ยว

การ + เก็บเกี่ยว

กาน-เก็บ-เกี่ยว

คำอาการนามของ เก็บเกี่ยว


การเก็บกิน

การ + เก็บกิน

กาน-เก็บ-กิน

คำอาการนามของ เก็บกิน


การหลับ

คำอาการนามของ หลับ


หน้าสิ่วหน้าขวาน

หน้า + สิ่ว + หน้า + ขวาน

น่า-สิ่ว-น่า-ขฺวาน

/naː˥˩.siw˨˩.naː˥˩.kʰwaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

อยู่ในระยะอันตรายเพราะอีกฝ่ายหนึ่งกำลังโกรธหรือมีเหตุการณ์วิกฤตเป็นต้น


เสี้ยววินาที

เซี่ยว-วิ-นา-ที

เวลานิดเดียว


หมูเขาจะหามอย่าเอาคานเข้าไปสอด

คนที่ชอบยุ่งกับคนที่สำเร็จในสิ่งที่ไม่สมควร

th-หมูเขาจะหามอย่าเอาคานเข้าไปสอด-th-noun-otvaZB6Q


วีสะ

ยืมมาจากบาลี วีส


ปรีชา

ยืมมาจากสันสกฤต परिज्ञा (ปริชฺญา); เทียบบาลี ปริญฺญา

/priː˧.t͡ɕʰaː˧/^((สัมผัส))

ปัญญาสามารถ, ความรอบรู้จัดเจน


ปรีชา

คำวิสามานยนาม

/priː˧.t͡ɕʰaː˧/^((สัมผัส))

ชื่อบุคคลชายหญิง


ปรีชญา

ปัญญาสามารถ, ความรอบรู้จัดเจน

อันประกอบด้วยจักษุคือปรีชญา


ปริญญา

ยืมมาจากบาลี ปริญฺญา; เทียบสันสกฤต परिज्ञा (ปริชฺญา)

ความกำหนดรู้, ความหยั่งรู้, ความรู้รอบ

ชั้นความรู้ขั้นมหาวิทยาลัยซึ่งประสาทให้แก่ผู้ที่สอบไล่ได้ตามที่กำหนดไว้, ถ้าประสาทแก่ผู้ทรงวิทยาคุณหรือผู้มีเกียรติตามที่เห็นสมควร เรียกว่า ปริญญากิตติมศักดิ์


จำรูญ

แผลงมาจาก จรูญ

ลางหมู่หน้าแดงจกูรล ดูจำรูญจกราด (ม. คำหลวง มหาราช)


หยั่งรู้

การหยั่งรู้ (abstract-noun)
ความหยั่งรู้ (abstract-noun)

/jaŋ˨˩.ruː˦˥/^((สัมผัส))

เล็งรู้ความจริง, ค้นหาเพื่อให้รู้ความจริง


หยั่งทราบ

หยั่ง + ทราบ

การหยั่งทราบ (abstract-noun)
ความหยั่งทราบ (abstract-noun)

/jaŋ˨˩.saːp̚˥˩/^((สัมผัส))


การหยั่งรู้

การ + หยั่งรู้

กาน-หฺยั่ง-รู้

คำอาการนามของ หยั่งรู้


ความหยั่งรู้

ความ + หยั่งรู้

คฺวาม-หฺยั่ง-รู้

คำอาการนามของ หยั่งรู้


การหยั่งทราบ

การ + หยั่งทราบ

กาน-หฺยั่ง-ซาบ

คำอาการนามของ หยั่งทราบ


ความหยั่งทราบ

ความ + หยั่งทราบ

คฺวาม-หฺยั่ง-ซาบ

คำอาการนามของ หยั่งทราบ


อัญญมณี

อัน-ยะ-มะ-นี

รูปเลิกใช้ของ อัญมณี


ได้คืบจะเอาศอก

ได้ + คืบ + จะ + เอา + ศอก

ด้าย-คืบ-จะ-เอา-สอก

/daːj˥˩.kʰɯːp̚˥˩.t͡ɕa˨˩.ʔaw˧.sɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ต้องการได้มากกว่าที่ได้มาแล้ว


อัญประกาศ

อัญ + ประกาศ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

อัน-ยะ-ปฺระ-กาด

เครื่องหมายวรรคตอนรูปดังนี้ “ ” สำหรับเขียนคร่อมคำหรือข้อความ เพื่อแสดงว่าข้อความนั้นเป็นคำพูด หรือเพื่อเน้นความนั้นให้เด่นชัดขึ้นเป็นต้น


อัญญประกาศ

อัน-ยะ-ปฺระ-กาด

รูปเลิกใช้ของ อัญประกาศ


ได้ศอกจะเอาวา

ได้ + ศอก + จะ + เอา + วา

ด้าย-สอก-จะ-เอา-วา

/daːj˥˩.sɔːk̚˨˩.t͡ɕa˨˩.ʔaw˧.waː˧/^((สัมผัส))

ต้องการได้มากกว่าที่ได้มาแล้ว


รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง

ทำไม่ดีหรือทำผิดแล้วไม่รับผิด กลับโทษผู้อื่น

th-รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง-th-verb-64yjL6xd


บุพเพสันนิวาส

ยืมมาจากบาลี ปุพฺเพสนฺนิวาส (ปุพฺเพ + สนฺนิวาส); เหมือนกับ บุพเพ + สันนิวาส

บุบ-เพ-สัน-นิ-วาด

/bup̚˨˩.pʰeː˧.san˩˩˦.ni˦˥.waːt̚˥˩/^((สัมผัส))

การเคยอยู่ร่วมกันในชาติก่อน, การเป็นเนื้อคู่กัน


เนื้อคู่

/nɯa̯˦˥.kʰuː˥˩/^((สัมผัส))

ชายหญิงที่ถือกันว่าเคยอยู่ร่วมกันมาแต่ปางก่อน, ชายหญิงที่สมเป็นคู่ครองกัน


สันนิวาส

ยืมมาจากสันสกฤต संनिवास (สํนิวาส) หรือบาลี สนฺนิวาส

ที่อยู่, ที่พัก

การอยู่ด้วยกัน, การอยู่ร่วมกัน


โยชน์

ยืมมาจากสันสกฤต योजन (โยชน) หรือบาลี โยชน

/joːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อมาตราวัด 400 เส้น เป็น 1 โยชน์


เหมันต์

ยืมมาจากสันสกฤต हेमन्त (เหมนฺต) หรือบาลี เหมนฺต


เหมันต

[เสียงสมาส]
เห-มัน-ตะ-


คิมหันต

ยืมมาจากบาลี คิมฺหนฺต

[เสียงสมาส]
คิม-หัน-ตะ-


กระเบียด

มาตราวัดตามวิธีประเพณี 1 กระเบียด เท่ากับ 1 ใน 4 ส่วนของนิ้ว


เทศบาลนคร

เทศบาล + นคร

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

เทด-สะ-บาน-นะ-คอน

/tʰeːt̚˥˩.sa˨˩.baːn˧.na˦˥.kʰɔːn˧/^((สัมผัส))

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของเมืองขนาดใหญ่ที่มีประชากรเกิน 50,000 คน


ชคดี

ยืมมาจากบาลี ชคติ

/t͡ɕʰa˦˥.kʰa˦˥.diː˧/^((สัมผัส))

แลเนืองนองด้วยมนุษยชาติ เดียรดาษชคดี


ชะช้า

/t͡ɕʰa˦˥.t͡ɕʰaː˦˥/^((สัมผัส))

คำที่เปล่งออกมาเมื่อเวลาโกรธหรือไม่ชอบใจเป็นต้น, ชะ ชะชะ หรือ ชัดช้า ก็ว่า


ซีอิ๋ว

/siː˧.ʔiw˩˩˦/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ ซีอิ๊ว


เจ้าสัว

เข้าคู่เสียง-ความหมายจากแต้จิ๋ว 座 (zo7, “ที่นั่ง; ฐาน”) + 山 (suan1, “ภูเขา”); พยางค์แรกเลียนคำไทย เจ้า ที่มีอยู่แล้ว

/t͡ɕaw˥˩.sua̯˩˩˦/^((สัมผัส))

/t͡ɕaːw˥˩.sua̯˩˩˦/^((สัมผัส))

คนที่มั่งมี (มักหมายถึงเศรษฐีจีน)


ซีอิ้ว

รูปที่สะกดผิดของ ซีอิ๊ว


จับได้คาหนังคาเขา

จับ-ด้าย-คา-หฺนัง-คา-เขา

/t͡ɕap̚˨˩.daːj˥˩.kʰaː˧.naŋ˩˩˦.kʰaː˧.kʰaw˩˩˦/^((สัมผัส))

จับได้ในขณะที่กำลังกระทำผิด หรือพร้อมกับของกลาง


การอดอยาก

การ + อดอยาก

กาน-อด-หฺยาก

คำอาการนามของ อดอยาก


ความอดอยาก

ความ + อดอยาก

คฺวาม-อด-หฺยาก

คำอาการนามของ อดอยาก


ทิ้งกระจาด

ทิ้ง + กระจาด

ทิ้ง-กฺระ-จาด

/tʰiŋ˦˥.kra˨˩.t͡ɕaːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ประเพณีของพุทธศาสนานิกายมหายานซึ่งกระทำสองอย่างคือ การทำบุญอุทิศให้ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว และการแจกทานให้ผู้มีชีวิตที่ยากไร้, เทกระจาด ก็เรียก


การกระซิบ

การ + กระซิบ

กาน-กฺระ-ซิบ

คำอาการนามของ กระซิบ


น้ำปลาหวาน

น้ำปลา + หวาน

น้ำ-ปฺลา-หฺวาน

เครื่องจิ้มชนิดหนึ่ง ทำจากน้ำปลา น้ำตาล เกลือ พริก หอมแดง กุ้งแห้ง เป็นต้น เคี่ยวให้เข้ากันจนข้นเหนียว รับประทานกับผลไม้รสเปรี้ยว


ปังตอ

ยืมมาจากแต้จิ๋ว 方刀 (bang1 do1); ร่วมเชื้อสายกับลาว ປັງຕໍ (ปังตํ), เขมร ប៉័ងតោ (บ͈ังโต)

/paŋ˧.tɔː˧/^((สัมผัส))

ชื่อมีดขนาดใหญ่ ใบมีดรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า สันหนาและแอ่นโค้ง ด้ามทำด้วยไม้ขนาดสั้นพอมือกำ ใช้สับเนื้อและกระดูกหมูเป็นต้น เรียกว่า มีดปังตอ


ไม่เอาถ่าน

ไม่รักดี, ไม่ทำงานเป็นเรื่องเป็นราว, ไม่สนใจการงาน, เหลวไหล


งูเงี้ยวเขี้ยวขอ

งู + เงี้ยว + เขี้ยว + ขอ

งู-เงี้ยว-เคี่ยว-ขอ

/ŋuː˧.ŋia̯w˦˥.kʰia̯w˥˩.kʰɔː˩˩˦/^((สัมผัส))

งูหรือสัตว์มีพิษนานาชนิด

อุทานเสริมบท

โดยปริยายหมายถึงเป็นคำเตือนของผู้ใหญ่ว่า ไม่ให้ไปไหนเวลากลางคืน


ความกล้าได้กล้าเสีย

ความ + กล้าได้กล้าเสีย

คฺวาม-กฺล้า-ด้าย-กฺล้า-เสีย

/kʰwaːm˧.klaː˥˩.daːj˥˩.klaː˥˩.sia̯˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ กล้าได้กล้าเสีย


ความใจบาปหยาบช้า

ความ + ใจบาปหยาบช้า

คฺวาม-ไจ-บาบ-หฺยาบ-ช้า

/kʰwaːm˧.t͡ɕaj˧.baːp̚˨˩.jaːp̚˨˩.t͡ɕʰaː˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ใจบาปหยาบช้า


การดีเนื้อดีใจ

การ + ดีเนื้อดีใจ

กาน-ดี-เนื้อ-ดี-ไจ

/kaːn˧.diː˧.nɯa̯˦˥.diː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ดีเนื้อดีใจ


ความดีเนื้อดีใจ

ความ + ดีเนื้อดีใจ

คฺวาม-ดี-เนื้อ-ดี-ไจ

/kʰwaːm˧.diː˧.nɯa̯˦˥.diː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ดีเนื้อดีใจ


การดีอกดีใจ

การ + ดีอกดีใจ

กาน-ดี-อก-ดี-ไจ

/kaːn˧.diː˧.ʔok̚˨˩.diː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ดีอกดีใจ


ความดีอกดีใจ

ความ + ดีอกดีใจ

คฺวาม-ดี-อก-ดี-ไจ

/kʰwaːm˧.diː˧.ʔok̚˨˩.diː˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ดีอกดีใจ


ความต่างจิตต่างใจ

ความ + ต่างจิตต่างใจ

คฺวาม-ต่าง-จิด-ต่าง-ไจ

/kʰwaːm˧.taːŋ˨˩.t͡ɕit̚˨˩.taːŋ˨˩.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ต่างจิตต่างใจ


การปวดแสบปวดร้อน

การ + ปวดแสบปวดร้อน

กาน-ปวด-แสบ-ปวด-ร้อน

/kaːn˧.pua̯t̚˨˩.sɛːp̚˨˩.pua̯t̚˨˩.rɔːn˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ปวดแสบปวดร้อน


ความปวดแสบปวดร้อน

ความ + ปวดแสบปวดร้อน

คฺวาม-ปวด-แสบ-ปวด-ร้อน

/kʰwaːm˧.pua̯t̚˨˩.sɛːp̚˨˩.pua̯t̚˨˩.rɔːn˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ปวดแสบปวดร้อน


การไปไหนมาไหน

การ + ไปไหนมาไหน

กาน-ไป-ไหฺน-มา-ไหฺน

/kaːn˧.paj˧.naj˩˩˦.maː˧.naj˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ไปไหนมาไหน


การเล่นพรรคเล่นพวก

การ + เล่นพรรคเล่นพวก

กาน-เล็่น-พัก-เล็่น-พวก

/kaːn˧.len˥˩.pʰak̚˦˥.len˥˩.pʰua̯k̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เล่นพรรคเล่นพวก


การเวียนว่ายตายเกิด

การ + เวียนว่ายตายเกิด

กาน-เวียน-ว่าย-ตาย-เกิด

/kaːn˧.wia̯n˧.waːj˥˩.taːj˧.kɤːt̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เวียนว่ายตายเกิด


การออกหน้าออกตา

การ + ออกหน้าออกตา

กาน-ออก-น่า-ออก-ตา

/kaːn˧.ʔɔːk̚˨˩.naː˥˩.ʔɔːk̚˨˩.taː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ออกหน้าออกตา


ความเอาจริงเอาจัง

ความ + เอาจริงเอาจัง

คฺวาม-เอา-จิง-เอา-จัง

/kʰwaːm˧.ʔaw˧.t͡ɕiŋ˧.ʔaw˧.t͡ɕaŋ˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เอาจริงเอาจัง


ความเอาจริง

ความ + เอาจริง

คฺวาม-เอา-จิง

คำอาการนามของ เอาจริง


การบังอาจ

การ + บังอาจ

คำอาการนามของ บังอาจ


ความบังอาจ

ความ + บังอาจ

คฺวาม-บัง-อาด

คำอาการนามของ บังอาจ


เต้าทึง

ยืมมาจากแต้จิ๋ว 豆糖 (dao7 teng5)

/taw˥˩.tʰɯŋ˧/^((สัมผัส))

ชื่อของหวานชนิดหนึ่ง มีถั่วแดงกับลูกเดือยต้ม แป้งกรอบ ลูกพลับแห้ง เป็นต้น ใส่น้ำตาลต้ม กินร้อน ๆ หรือใส่น้ำแข็ง


ระบบระบอบ

ระ-บบ-ระ-บอบ

แบบอย่าง, ธรรมเนียม


ปิดหูปิดตา

ปิด + หู + ปิด + ตา

ปิด-หู-ปิด-ตา

ไม่ยอมรับรู้รับฟัง

ไม่ยอมให้รู้ให้เห็น


การปิดหูปิดตา

การ + ปิดหูปิดตา

กาน-ปิด-หู-ปิด-ตา

/kaːn˧.pit̚˨˩.huː˩˩˦.pit̚˨˩.taː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ปิดหูปิดตา


การเปิดหูเปิดตา

การ + เปิดหูเปิดตา

กาน-เปิด-หู-เปิด-ตา

/kaːn˧.pɤːt̚˨˩.huː˩˩˦.pɤːt̚˨˩.taː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เปิดหูเปิดตา


คอเต่า

แปลตรงตัวจากอังกฤษ turtleneck; เหมือนกับ คอ + เต่า

/kʰɔː˧.taw˨˩/^((สัมผัส))

เสื้อที่มีส่วนคอเป็นทรงกระบอกยาวเป็นพิเศษ เมื่อใส่ต้องทับทบลงมา


รถถีบ

/rot̚˦˥.tʰiːp̚˨˩/^((สัมผัส))

จักรยานสองล้อ


ระย้า

เครื่องห้อยย้อยเป็นพวงเป็นพู่


ระย้า

ที่ห้อยย้อยลงมา

ตุ้มหูระย้า

โคมระย้า


กาในฝูงหงส์

คนที่ต่ำต้อยไม่มีเกียรติ ไปอยู่ท่ามกลางสังคมผู้ดี ผู้สูงศักดิ์ ทำให้ถูกดูหมิ่น ดูแคลน เป็นที่รังเกียจ


การสาง

/kaːn˧.saːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ สาง


งู ๆ ปลา ๆ

คำกริยาวิเศษณ์

คำซ้ำ ของ งู +คำซ้ำ ของ ปลา

งู-งู-ปฺลา-ปฺลา

มีความรู้เล็ก ๆ น้อย ๆ, ไม่รู้จริง

รู้งู ๆ ปลา ๆ


ปู้ยี่ปู้ยำ

คำกริยาวิเศษณ์

เทียบจีน痍 (yí, “รอยฟกช้ำ”)

ปู้-ยี่-ปู้-ยำ

ชอกชํ้า, ยับเยิน


ปู้ยี่ปู้ยำ

เทียบจีน痍 (yí, “รอยฟกช้ำ”)

ปู้-ยี่-ปู้-ยำ

ทำให้ชอกช้ำ, ทำให้ยับเยิน


ความปู้ยี่ปู้ยำ

ความ + ปู้ยี่ปู้ยำ

คฺวาม-ปู้-ยี่-ปู้-ยำ

/kʰwaːm˧.puː˥˩.jiː˥˩.puː˥˩.jam˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ปู้ยี่ปู้ยำ


การปู้ยี่ปู้ยำ

การ + ปู้ยี่ปู้ยำ

กาน-ปู้-ยี่-ปู้-ยำ

/kaːn˧.puː˥˩.jiː˥˩.puː˥˩.jam˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ปู้ยี่ปู้ยำ


วางยา

ให้กินยาเพื่อรักษาโรค

หมอวางยาคนไข้ได้ถูกกับโรค

ลอบเอายาพิษหรือยาอื่นให้กิน

โดนวางยาในอาหาร

พูดให้เสียหาย

ล่อลวงเพื่อให้ผิด (ใช้ในลักษณะถูกกระทำ)

ครม.โดนวางยา! 'หมอวรงค์'เตือนรีบยกเลิกมติ'ดาวเทียมไทยคม'


การวางยา

คำอาการนามของ วางยา


ยาพิษ

ᩀᩣᨻᩥ᩠ᩇ

สิ่งที่มีพิษมาก

gif

สิ่งที่มีพิษมาก

vergif

สิ่งที่มีพิษมาก

ငူၼ်ႉ

สิ่งที่มีพิษมาก

ၵွင်ႉ

สิ่งที่มีพิษมาก

fergif

ฟรีเชียตะวันตก

สิ่งที่มีพิษมาก

ຢາພິດ

สิ่งที่มีพิษมาก

veneno

สิ่งที่มีพิษมาก

poison

สิ่งที่มีพิษมาก

สิ่งที่มีพิษมาก กินหรือฉีดเข้าร่างกายเป็นต้นแล้วอาจทำให้ถึงตายได้


ดีดนิ้ว

เอานิ้วหัวแม่มือกดกับนิ้วกลางให้แน่นแล้วสลัดนิ้วกลางเข้ามายังอุ้งมือให้เกิดเสียงดัง


การดีดนิ้ว

การ + ดีดนิ้ว

กาน-ดีด-นิ้ว

คำอาการนามของ ดีดนิ้ว


ผิวปาก

/pʰiw˩˩˦.paːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ห่อริมฝีปากให้แคบพอ แล้วเป่าลมออกให้เกิดเสียงตามที่ต้องการ


การผิวปาก

การ + ผิวปาก

คำอาการนามของ ผิวปาก


ทิด

กร่อนมาจาก บัณฑิต; ร่วมเชื้อสายกับลาว ທິດ (ทิด)

/tʰit̚˦˥/^((สัมผัส))

คำนำหน้าชื่อผู้ที่สึกจากพระ

ทิดบุญ

ทิดเกิด


เสือนอนกิน

เสือ + นอน + กิน

เสือ-นอน-กิน

คนที่ได้รับผลประโยชน์หรือผลกำไรโดยไม่ต้องลงทุนลงแรง


ผลก

คำกริยาวิเศษณ์

บ่อย ๆ, เนือง ๆ


ภาษีสังคม

ภาษี + สังคม

พา-สี-สัง-คม

/pʰaː˧.siː˩˩˦.saŋ˩˩˦.kʰom˧/^((สัมผัส))

รายจ่ายเพื่อการเข้าสังคม ซึ่งมักเกี่ยวเนื่องกับงานตามประเพณี เช่น งานแต่งงาน งานบวช งานศพ งานฉลองในโอกาสต่าง ๆ และรวมถึงงานทำบุญ เช่น ทอดกฐิน ทอดผ้าป่า การเรี่ยไร เป็นต้น


สำรวจ

สำรวจสำมะโนครัว

สำรวจพฤติกรรม

สำรวจแหล่งแร่


การสำรวจ

กาน-สำ-หฺรวด

คำอาการนามของ สำรวจ


การโดด

คำอาการนามของ โดด


หางเสือ

/haːŋ˩˩˦.sɯa̯˩˩˦/^((สัมผัส))

เครื่องถือท้ายเรือ


เชียด

แผลงมาจาก ชวด

/t͡ɕʰia̯t̚˥˩/^((สัมผัส))

พ่อหรือแม่ของทวด


เทียด

แผลงมาจาก ทวด

/tʰia̯t̚˥˩/^((สัมผัส))

พ่อหรือแม่ของทวด


โรคจิต

/roːk̚˥˩.t͡ɕit̚˨˩/^((สัมผัส))

โรคทางจิตใจที่มีความผิดปรกติของความรู้สึก ความคิด อารมณ์ หรือพฤติกรรมอย่างแรงถึงขนาดคุมสติไม่อยู่ เช่น มีอาการหลงผิด ประสาทหลอน


หน้าเงิน

/naː˥˩.ŋɤn˧/^((สัมผัส))

ผู้หญิงหน้าเงิน


กันเหนียว

กัน + เหนียว

มีแผนสำรองไว้เผื่อวิธีแรกใช้ไม่ได้ผล


หูฟัง

/huː˩˩˦.faŋ˧/^((สัมผัส))

อุปกรณ์ต่อพ่วงอิเล็กทรอนิกส์สำหรับฟังเสียงเป็นการส่วนตัว มี 2 ชนิดคือ ชนิดปิดทั้งหู และชนิดใส่รูหู

อุปกรณ์ทางแพทย์สำหรับฟังเสียงที่เกิดขึ้นในร่างกาย ด้านปลายมีลักษณะเป็นจานกลม ใช้ทาบจุดที่ต้องการฟัง


โฮ่ง

เลียนเสียงธรรมชาติ

โฮ่ง ๆ
โฮ้ง
โฮ้ง ๆ

/hoːŋ˥˩/^((สัมผัส))

/hoŋ˥˩/^((สัมผัส))

เสียงหมาเห่ากระโชก


โฮ่ง ๆ

เลียนเสียงธรรมชาติ

โฮ่ง
โฮ้ง
โฮ้ง ๆ

/hoːŋ˥˩.hoːŋ˥˩/^((สัมผัส))

/hoŋ˥˩.hoŋ˥˩/^((สัมผัส))

เสียงหมาเห่ากระโชก


โฮ้ง ๆ

เลียนเสียงธรรมชาติ

โฮ่ง
โฮ่ง ๆ
โฮ้ง

/hoːŋ˦˥.hoːŋ˦˥/^((สัมผัส))

/hoŋ˦˥.hoŋ˦˥/^((สัมผัส))

เสียงหมาเห่ากระโชก


โฮ้ง

เลียนเสียงธรรมชาติ

โฮ่ง
โฮ่ง ๆ
โฮ้ง ๆ

/hoːŋ˦˥/^((สัมผัส))

/hoŋ˦˥/^((สัมผัส))

เสียงหมาเห่ากระโชก


บริบาล

ยืมมาจากสันสกฤต परिपाल (ปริปาล) หรือ บาลี ปริปาล; เหมือนกับ บริ + บาล

ดูแลรักษา, ดูแลเลี้ยงดู


บริบาล

ผู้รักษา, ผู้ดูแล, ผู้เลี้ยงดู


ทัวร์

ยืมมาจากอังกฤษ tour


ทัวร์

ยืมมาจากอังกฤษ tour

การท่องเที่ยวที่จัดเป็นโปรแกรม

คณะนักท่องเที่ยว


การทัวร์

คำอาการนามของ ทัวร์


โนเนม

ยืมมาจากอังกฤษ no-name

ไม่มีชื่อเสียง, ไม่เป็นที่รู้จัก


ใบ้กิน

พูดไม่ออก, พูดไม่ได้อย่างที่ตั้งใจ


ใบ้รับประทาน

ใบ้ + รับประทาน

ไบ้-รับ-ปฺระ-ทาน

พูดไม่ออก, พูดไม่ได้อย่างที่ตั้งใจ


ใบ้แดก

/baj˥˩.dɛːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ใบ้กิน, พูดไม่ออก, พูดไม่ได้อย่างที่ตั้งใจ


เจี๊ยก

เลียนเสียงธรรมชาติ

/t͡ɕia̯k̚˦˥/^((สัมผัส))

เสียงร้องของลิง

เสียงอุทานเมื่อตกใจกลัว


เพล้ง

/pʰleːŋ˦˥/^((สัมผัส))

/pʰleŋ˦˥/^((สัมผัส))

เสียงอย่างกระจกหรือจานแตก


แสงเหนือ

aurora borealis

ออโรราที่ขั้วโลกเหนือ

northern lights

ออโรราที่ขั้วโลกเหนือ

sɛ̌ɛng-nʉ̌ʉa

/sɛːŋ˩˩˦.nɯa̯˩˩˦/^((สัมผัส))

ออโรราที่ขั้วโลกเหนือ


แสงใต้

aurora australis

ออโรราที่ขั้วโลกใต้

southern lights

ออโรราที่ขั้วโลกใต้

/sɛːŋ˩˩˦.taːj˥˩/^((สัมผัส))

ออโรราที่ขั้วโลกใต้


ออโรรา

ยืมมาจากอังกฤษ aurora

aurora

แสงที่เกิดบริเวณขั้วโลก

/ʔɔː˧.roː˧.raː˥˩/^((สัมผัส))

แสงที่เกิดบริเวณขั้วโลกเหนือและขั้วโลกใต้ เนื่องจากแก๊สบริเวณขั้วโลกถูกกระตุ้นด้วยสนามแม่เหล็กที่มีพลังงานสูงในบริเวณขั้วแม่เหล็กโลก ทำให้แก๊สเหล่านั้นปล่อยรังสีออกมา มีสีต่าง ๆ รูปร่างเป็นระย้าคล้ายม่าน


เอ๋ง

/ʔeŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

เสียงอย่างเสียงหมาร้องเมื่อถูกตีเป็นต้น


ประชาทัณฑ์

ประชา + ทัณฑ์

การที่ฝูงชนกลุ้มรุมทำร้าย เป็นการลงโทษบุคคลที่ตนเข้าใจหรือนึกว่ามีความผิด โดยไม่ดำเนินการตามกระบวนการยุติธรรม


การกลุ้มรุม

การ + กลุ้มรุม

กาน-กฺลุ้ม-รุม

คำอาการนามของ กลุ้มรุม


ลันเตา

(ลัน, ตัดมาจาก ฮอลันดา) + (เตา, จากแต้จิ๋ว 豆 (dao7 เต่า/เต๋า, “ถั่ว”))

ชื่อถั่วชนิด Pisum sativum L. ในวงศ์ Leguminosae เป็นไม้เถา มีมือเกาะ ยอดและฝักอ่อนใช้กินเป็นผัก พันธุ์ฝักเล็กดอกสีขาว พันธุ์ฝักใหญ่ดอกสีชมพูอมม่วงหรือสีอื่น ๆ, ถั่วน้อย ก็เรียก


หุบ

อาการรวมเข้าของสิ่งที่ขยายออก

หุบร่ม

ใบไม้หุบ

อาการที่แสงอาทิตย์ถูกเมฆบดบัง

แดดหุบ


การหุบ

คำอาการนามของ หุบ


พยาฆร์

ยืมมาจากสันสกฤต व्याघ्र (วฺยาฆฺร)

/pʰa˦˥.jaːk̚˥˩/^((สัมผัส))


วยาฆร์

ยืมมาจากสันสกฤต व्याघ्र (วฺยาฆฺร)


วิสามัญ

ยืมมาจากบาลี วิสามญฺญ; เทียบเท่า วิ + สามัญ

[เสียงสมาส]
วิ-สา-มัน-

[เสียงสมาส]
วิ-สา-มัน-ยะ-

ไม่ใช่ธรรมดา, ไม่ใช่สามัญ

ข้าราชการวิสามัญ

สมาชิกวิสามัญ

ประชุมสมัยวิสามัญ

พิเศษเฉพาะเรื่อง

คณะกรรมาธิการวิสามัญ


วิสามัญ

ตัดทอนจาก วิสามัญฆาตกรรม

วิสามัญฆาตกรรม


วิสามัญ

ตัดทอนจาก วิสามัญฆาตกรรม

วิสามัญฯ
การวิสามัญ (abstract-noun)

กระทำวิสามัญฆาตกรรม


วิสามัญฆาตกรรม

วิสามัญ + ฆาตกรรม

วิ-สา-มัน-คาด-ตะ-กำ

/wi˦˥.saː˩˩˦.man˧.kʰaːt̚˥˩.ta˨˩.kam˧/^((สัมผัส))

การตายที่เกิดจากการกระทำของเจ้าพนักงานซึ่งอ้างว่าปฏิบัติราชการตามหน้าที่ หรือการตายในระหว่างอยู่ในความควบคุมของเจ้าพนักงาน ซึ่งอ้างว่าปฏิบัติราชการตามหน้าที่


พยัคฆ

ยืมมาจากบาลี พฺยคฺฆ หรือ วฺยคฺฆ

พยัคฆ์
วยัคฆ์

[เสียงสมาส]
พะ-ยัก-คะ-


วยัคฆ์

ยืมมาจากบาลี วฺยคฺฆ หรือ พฺยคฺฆ

พยัคฆ
พยัคฆ์


สังฆราช

ยืมมาจากบาลี สงฆฺราช; เทียบเท่า สังฆ + ราช; เทียบเขมร សង្ឃរាជ (สงฺฆราช)

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.raːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ตำแหน่งพระมหาเถระผู้เป็นใหญ่สูงสุดในสังฆมณฑล


สังฆมณฑล

สัง-คะ-มน-ทน

วงการคณะสงฆ์


สังฆมนตรี

สังฆ + มนตรี

สัง-คะ-มน-ตฺรี

ตำแหน่งพระเถระผู้รับผิดชอบในองค์การปกครองของคณะสงฆ์ตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484

สังฆมนตรีว่าการองค์การปกครอง


สังฆสภา

สัง-คะ-สะ-พา

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.sa˨˩.pʰaː˧/^((สัมผัส))

สภาของคณะสงฆ์ตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


สังฆาธิการ

สังฆ + อธิการ

สัง-คา-ทิ-กาน

พระภิกษุผู้ดำรงตำแหน่งปกครองคณะสงฆ์นับตั้งแต่ตำแหน่งเจ้าคณะภาคลงมาจนถึงตำแหน่งผู้ช่วยเจ้าอาวาส เรียกว่า พระสังฆาธิการ


เจ้าคณะ

/t͡ɕaːw˥˩.kʰa˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

หัวหน้าคณะสงฆ์, คำเรียกตำแหน่งผู้ปกครองคณะสงฆ์ระดับตำบล อำเภอ จังหวัด และภาค เป็นต้น ว่า เจ้าคณะตำบล เจ้าคณะอำเภอ เจ้าคณะจังหวัด และเจ้าคณะภาคตามลำดับ


สังฆนายก

สัง-คะ-นา-ยก

ตำแหน่งหัวหน้าคณะสังฆมนตรีตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


สังฆาณัติ

สังฆ + อาณัติ

/saŋ˩˩˦.kʰaː˧.nat̚˦˥/^((สัมผัส))

กฎข้อบังคับของคณะสงฆ์ ซึ่งสมเด็จพระสังฆราชทรงบัญญัติขึ้นโดยคำแนะนำของสังฆสภาตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


สังฆาวาส

สังฆ + อาวาส

/saŋ˩˩˦.kʰaː˧.waːt̚˥˩/^((สัมผัส))

บริเวณที่อยู่อาศัยของพระสงฆ์ ประกอบด้วยกุฏิ หอฉัน ศาลาการเปรียญ เป็นต้น


สังฆการี

สัง-คะ-กา-รี

เจ้าพนักงานผู้มีหน้าที่เกี่ยวกับสงฆ์ในงานหลวง


สังฆเภท

ยืมมาจากบาลี สงฺฆเภท; เหมือนกับ สังฆ + เภท

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.pʰeːt̚˥˩/^((สัมผัส))

การที่ภิกษุทำให้สงฆ์แตกหมู่แตกคณะออกไป, นับเป็นอนันตริยกรรมอย่างหนึ่งในอนันตริยกรรม 5


สังฆภัต

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))

ข้าวที่ทายกถวายแก่สงฆ์ มักเรียกว่า ข้าวสงฆ์ โดยปรกติทายกนำอาหารไปถวายแก่สงฆ์ที่วัด และพระทำอปโลกนกรรมแบ่งกัน


สังฆปาโมกข์

สังฆ + ปาโมกข์

สัง-คะ-ปา-โมก

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.paː˧.moːk̚˥˩/^((สัมผัส))


ปาโมกข์

ยืมมาจากบาลี ปาโมกฺข

ผู้เป็นหัวหน้า, ผู้เป็นประธาน


สังฆทาน

ยืมมาจากบาลี สงฺฆทาน; เหมือนกับ สังฆ + ทาน

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.tʰaːn˧/^((สัมผัส))

ทานที่ทายกถวายแก่สงฆ์หรือภิกษุโดยไม่เจาะจงรูปใดรูปหนึ่ง


สังฆาทิเสส

ยืมมาจากบาลี สงฺฆาทิเสส

สัง-คะ-ทิ-เสด

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.tʰi˦˥.seːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ชื่ออาบัติหนักหมวดหนึ่งรองจากปาราชิก


สังฆ

ยืมมาจากบาลี สงฺฆ, จากสันสกฤต सङ्घ (สงฺฆ)

[เสียงสมาส]
สัง-คะ-

รูปแบบอื่นของ สงฆ์


สำนักสงฆ์

สำนัก + สงฆ์

วัดที่ยังไม่ได้รับพระราชทานที่วิสุงคามสีมา


สังฆานุสติ

ยืมมาจากบาลี สงฺฆานุสฺสติ; เหมือนกับ สังฆ + อนุสติ

สัง-คา-นุด-สะ-ติ

/saŋ˩˩˦.kʰaː˧.nut̚˦˥.sa˨˩.tiʔ˨˩/^((สัมผัส))

การระลึกถึงคุณพระสงฆ์ เป็นกรรมฐานอย่างหนึ่ง


กัมมัฏฐาน

ยืมมาจากบาลี กมฺมฏฺฐาน; เทียบสันสกฤต कर्मस्थान (กรฺมสฺถาน)


สังฆเถระ

สัง-คะ-เถ-ระ

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.tʰeː˩˩˦.raʔ˦˥/^((สัมผัส))

ภิกษุผู้เป็นใหญ่ในพระสงฆ์หมู่หนึ่ง ๆ, ภิกษุผู้เป็นประธานในที่ประชุมสงฆ์


การอาฆาต

/kaːn˧.ʔaː˧.kʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อาฆาต


ความอาฆาต

ความ + อาฆาต

คฺวาม-อา-คาด

/kʰwaːm˧.ʔaː˧.kʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อาฆาต


ทีฆชาติ

/tʰiː˧.kʰa˦˥.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


เทียรฆชาติ

เทียรฆ + ชาติ

เทียน-คะ-ชาด

/tʰia̯n˧.kʰa˦˥.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


ทีฆสระ

ที-คะ-สะ-หฺระ


รัสสระ

รัส-สะ-สะ-หฺระ


ปฎล

ยืมมาจากบาลี ปฏล

หลังคา, เพดาน, ชั้น


เลียบ

ไปตามริม, ไปตามขอบ, ลัดเลาะ


สรวงเส

/sua̯ŋ˩˩˦.seː˩˩˦/^((สัมผัส))


สรวลเส

/sua̯n˩˩˦.seː˩˩˦/^((สัมผัส))

หัวเราะร่าเริง


อดสู

/ʔot̚˨˩.suː˩˩˦/^((สัมผัส))

ละอายใจ, อับอายมาก


พ่าง

คำกริยาวิเศษณ์

/pʰaːŋ˥˩/^((สัมผัส))

เพียง, ราว, เช่น, เหมือน


พ่าง

/pʰaːŋ˥˩/^((สัมผัส))

พื้น มักใช้คู่กันเป็น พ่างพื้น


เพ็ดทูล

พูดกับเจ้านาย


แพร่งพราย

แพร่ง + พราย

แพฺร็่ง-พฺราย

/pʰrɛŋ˥˩.pʰraːj˧/^((สัมผัส))

แยก, กระจายไป, แผ่ไป, รั่วไหล

เปิดเผยความลับ, มักใช้ในความปฏิเสธ


สัพพัญญู

ยืมมาจากบาลี สพฺพญฺญู

ผู้รู้ทุกสิ่งทุกอย่าง, ผู้รู้ทั่ว, หมายถึงพระพุทธเจ้า


การคว่ำบาตร

การ + คว่ำบาตร

กาน-คฺว่ำ-บาด

คำอาการนามของ คว่ำบาตร


การเปิดเผย

การ + เปิดเผย

กาน-เปิด-เผย

/kaːn˧.pɤːt̚˨˩.pʰɤːj˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เปิดเผย


ความเปิดเผย

ความ + เปิดเผย

คฺวาม-เปิด-เผย

/kʰwaːm˧.pɤːt̚˨˩.pʰɤːj˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เปิดเผย


ไม่ลดราวาศอก

ไม่ + ลดราวาศอก

การไม่ลดราวาศอก (abstract-noun)

ไม่-ลด-รา-วา-สอก

/maj˥˩.lot̚˦˥.raː˧.waː˧.sɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ไม่ยอมอ่อนข้อ, ไม่ยอมผ่อนปรนให้

เถียงกันไม่ลดราวาศอก

เขาเป็นพี่ก็ต้องยอมลดราวาศอกให้เขาบ้าง


ไม่ยอมลดราวาศอก

ไม่ + ยอม + ลดราวาศอก

การไม่ยอมลดราวาศอก (abstract-noun)

ไม่-ยอม-ลด-รา-วา-สอก

/maj˥˩.jɔːm˧.lot̚˦˥.raː˧.waː˧.sɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ไม่ยอมอ่อนข้อ, ไม่ยอมผ่อนปรนให้, ไม่ลดราวาศอก

เถียงกันไม่ลดราวาศอก

เขาเป็นพี่ก็ต้องยอมลดราวาศอกให้เขาบ้าง


ออเจ้า

ออ + เจ้า; เทียบเขมร អាចោ (อาโจ)

/ʔɔː˧.t͡ɕaw˥˩/^((สัมผัส))

คำใช้แทนชื่อผู้ที่เราพูดด้วย เป็นสรรพนามบุรุษที่ 2

ทชีก็ปรับทุกข์ร้อนทางจะอวดมีว่า ออเจ้าเอ๋ยออเจ้าเราค่อยมั่งมีขึ้นถึงเพียงนี้มีเสียกว่าออเจ้า


เมืองตาก

คำวิสามานยนาม

/mɯa̯ŋ˧.taːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดตาก


เมืองน่าน

คำวิสามานยนาม

เมือง + น่าน

/mɯa̯ŋ˧.naːn˥˩/^((สัมผัส))

ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดน่าน


เมืองนนทบุรี

คำวิสามานยนาม

เมือง + นนทบุรี

เมือง-นน-ทะ-บุ-รี

เมือง-นน-บุ-รี

/mɯa̯ŋ˧.non˧.tʰa˦˥.bu˨˩.riː˧/^((สัมผัส))

ชื่ออำเภอหนึ่งในจังหวัดนนทบุรี


การอาพาธ

/kaːn˧.ʔaː˧.pʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อาพาธ


ความอาพาธ

ความ + อาพาธ

คฺวาม-อา-พาด

/kʰwaːm˧.ʔaː˧.pʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อาพาธ


การสังคายนา

การ + สังคายนา

กาน-สัง-คา-ยะ-นา

กาน-สัง-คาย-ยะ-นา

/kaːn˧.saŋ˩˩˦.kʰaː˧.ja˦˥.naː˧/^((สัมผัส))

/kaːn˧.saŋ˩˩˦.kʰaːj˧.ja˦˥.naː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ สังคายนา


การพักผ่อน

การ + พักผ่อน

กาน-พัก-ผ็่อน

คำอาการนามของ พักผ่อน


การฉลอง

กาน-ฉะ-หฺลอง

/kaːn˧.t͡ɕʰa˨˩.lɔːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ฉลอง


เทวโลก

ภูมิเป็นที่สถิตของเทวดา


เทว

ยืมมาจากสันสกฤต देव (เทว) หรือ บาลี เทว

[เสียงสมาส]
เท-วะ-


เทว

ยืมมาจากบาลี เทฺว

[เสียงสมาส]
ทะ-เว-


น้ำเกลือ

น้ำที่มีเกลือโซเดียมคลอไรด์ละลายอยู่ สำหรับฉีดเข้าหลอดเลือดดำ


น้ำพริกเผา

น้ำพริก + เผา

น้ำ-พฺริก-เผา

น้ำพริกชนิดหนึ่ง ใช้พริกแห้ง หอม กระเทียม กุ้งแห้ง เป็นต้น เผาหรือทอด แล้วตำให้ละเอียด ปรุงด้วยน้ำปลา น้ำตาล ส้มมะขาม ใช้คลุกข้าวหรือทาขนมปัง


ถั่วงอก

bean sprout

เมล็ดถั่วที่เอามาเพาะ

/tʰua̯˨˩.ŋɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

เมล็ดถั่วเขียวหรือเมล็ดถั่วเหลืองที่เอามาเพาะให้งอกแล้วใช้เป็นอาหารต่างผัก


การงอก

/kaːn˧.ŋɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ งอก


จรมูก

ยืมมาจากเขมร ច្រមុះ (จฺรมุะ)

/t͡ɕa˨˩.ra˦˥.muːk̚˨˩/^((สัมผัส))


กัจฉปะ

ยืมจากสันสกฤต कच्छप (กจฺฉป), ยืมจากบาลี กจฺฉป

/kat̚˨˩.t͡ɕʰa˨˩.paʔ˨˩/^((สัมผัส))

หมู่มัจฉกัจฉปะทุกสิ่งสรรพ์

(ม. ร่ายยาว จุลพน)


แตงเม

ยืมมาจากภาษาถิ่นภาษาใดภาษาหนึ่งของจีน糖蜜 (“กากน้ำตาล”)

/tɛːŋ˧.meː˧/^((สัมผัส))

รูปแบบอื่นของ ตังเม


ตังเม

น้ำตาลหรือน้ำอ้อยที่เคี่ยวจนเหนียว


ตังเม

โดยปริยายหมายความว่า ตระหนี่


จิตต

ยืมมาจากสันสกฤต चित्त (จิตฺต) หรือบาลี จิตฺต

จิต
จิตต์
จิตร

[เสียงสมาส]
จิด-ตะ-

ใจ, สิ่งที่มีหน้าที่รู้ คิดและนึก


จิตต์

จิต
จิตต
จิตร

/t͡ɕit̚˨˩/^((สัมผัส))

ใจ, สิ่งที่มีหน้าที่รู้ คิดและนึก


จิตตภาวนา

จิตต + ภาวนา

จิด-ตะ-พา-วะ-นา

/t͡ɕit̚˨˩.ta˨˩.pʰaː˧.wa˦˥.naː˧/^((สัมผัส))


เวจ

ตัดมาจาก เวจกุฎี

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

/weːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ที่ถ่ายอุจจาระ


การขอบคุณ

การ + ขอบคุณ

คำอาการนามของ ขอบคุณ


ความขอบคุณ

ความ + ขอบคุณ

คฺวาม-ขอบ-คุน

คำอาการนามของ ขอบคุณ


ชนก

ยืมมาจากสันสกฤต जनक (ชนก) หรือบาลี ชนก

[เสียงสมาส]
ชะ-นะ-กะ-

/t͡ɕʰa˦˥.nok̚˦˥/^((สัมผัส))

ชายผู้ให้กำเนิด, พ่อ


มารดร

ยืมมาจากสันสกฤต मातृ (มาตฺฤ)


บิดร

ยืมมาจากสันสกฤต पितृ (ปิตฺฤ)


ปิตา

ยืมมาจากบาลี ปิตา


มาตา

ยืมมาจากบาลี มาตา


มาดา

ยืมมาจากบาลี มาตา


มาตฤ

ยืมมาจากสันสกฤต मातृ (มาตฺฤ)


รับประทาน

รับ + ประทาน

กระเดือก

อรรถาภิธาน:กิน

กลืน

อรรถาภิธาน:กิน

กิน

อรรถาภิธาน:กิน

เขมือบ

อรรถาภิธาน:กิน

เจี๊ยะ

อรรถาภิธาน:กิน

ฉัน

อรรถาภิธาน:กิน

ชิม

อรรถาภิธาน:กิน

ซัด

อรรถาภิธาน:กิน

โซ้ย

อรรถาภิธาน:กิน

แดก

อรรถาภิธาน:กิน

ทาน

อรรถาภิธาน:กิน

บริโภค

อรรถาภิธาน:กิน

ฟัด

อรรถาภิธาน:กิน

ฟาด

อรรถาภิธาน:กิน

โภค

อรรถาภิธาน:กิน

โภคะ

อรรถาภิธาน:กิน

ยัด

อรรถาภิธาน:กิน

ยัดห่า

อรรถาภิธาน:กิน

รองท้อง

อรรถาภิธาน:กิน

รับ

อรรถาภิธาน:กิน

รับทาน

อรรถาภิธาน:กิน

รับประทาน

อรรถาภิธาน:กิน

ล่อ

อรรถาภิธาน:กิน

ลิ้มรส

อรรถาภิธาน:กิน

สวาปาม

อรรถาภิธาน:กิน

เสพ

อรรถาภิธาน:กิน

เสวย

อรรถาภิธาน:กิน

โส้ย

อรรถาภิธาน:กิน

หม่า

อรรถาภิธาน:กิน

หม่ำ

อรรถาภิธาน:กิน

แหลก

อรรถาภิธาน:กิน

แอ้ม

อรรถาภิธาน:กิน

รับ-ปฺระ-ทาน


การรับประทาน

การ + รับประทาน

กาน-รับ-ปฺระ-ทาน

คำอาการนามของ รับประทาน


เปลี้ย

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เปลี้ย, ลาว ເປ້ຍ (เป้ย), คำเมือง ᨸᩖ᩠ᨿᩮ᩶ (ปเลย้), เขิน ᨸᩮ᩶ (เป้), ไทลื้อ ᦵᦔᧉ (เป้), ไทดำ ꪜꪸ꫁ (ปย้̂)

อ่อนกำลัง, ไม่มีแรงเคลื่อนไหว

รู้สึกอ่อนเปลี้ยไปทั้งตัว


เปลี้ย

เรือเปลี้ยน้ำ


เหยียบเรือสองแคม

การเหยียบเรือสองแคม (abstract-noun)

ทําทีเข้าด้วยทั้ง ๒ ฝ่าย


ทรรปณ์

ยืมมาจากสันสกฤต दर्पण (ทรฺปณ)

/tʰap̚˦˥/^((สัมผัส))

แว่นส่องหน้า, กระจกเงา


ทรรปณะ

ยืมมาจากสันสกฤต दर्पण (ทรฺปณ)

แว่นส่องหน้า, กระจกเงา


ทัปนะ

ยืมมาจากบาลี ทปฺปน

แว่นส่องหน้า, กระจกเงา


กรี

ยืมมาจากสันสกฤต करी (กรี, “สัตว์มีงวง”) หรือบาลี กรี (“สัตว์มีงวง”)

ถัดนั้นพลนิกรพวกกรี


กรี

ตัดมาจาก กรีธา

ให้เรานี้กรีพลออกเดินไพร


กรี

โครงแข็งแหลมที่หัวกุ้ง


ทนายหน้าหอ

ทะ-นาย-น่า-หอ

/tʰa˦˥.naːj˧.naː˥˩.hɔː˩˩˦/^((สัมผัส))

หัวหน้าคนรับใช้ที่ใช้ออกหน้าออกตา ผู้รับหน้าแทนนาย


พหุวัฒนธรรม

แปลตรงตัวจากอังกฤษ multiculture; เหมือนกับ พหุ + วัฒนธรรม

พะ-หุ-วัด-ทะ-นะ-ทำ

/pʰa˦˥.hu˨˩.wat̚˦˥.tʰa˦˥.na˦˥.tʰam˧/^((สัมผัส))

มีหลายวัฒนธรรมรวมกันอยู่


อาจินต์

คำกริยาวิเศษณ์

/ʔaː˧.t͡ɕin˧/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ อาจิณ


การจุ

/kaːn˧.t͡ɕuʔ˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ จุ


ความจุ

/kʰwaːm˧.t͡ɕuʔ˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ จุ


ชมพู่

จากสันสกฤต जम्बु (ชมฺพุ) หรือ जम्बू (ชมฺพู); เทียบเขมรเก่า ជម្វូ (ชมฺวู), เขมร ជម្ពូ (ชมฺพู); ร่วมรากกับ ชมพู (ทั้งสองรากศัพท์)

/t͡ɕʰom˧.pʰuː˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อไม้ต้นขนาดกลางหลายชนิดในสกุล Syzygium วงศ์ Myrtaceae ผลกินได้ เช่น ชมพู่แก้มแหม่ม [S. samarangense (Blume) Merr. et L. M. Perry var. samarangense] ชมพู่นํ้าดอกไม้ [S. jambos (L.) Alston] ชมพู่สาแหรก [S. malaccensis (L.) Merr. et L. M. Perry]


สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น

สิบ + ปาก + ว่า + ไม่ + เท่า + ตา + เห็น

สิบ-ปาก-ว่า-ไม่-เท่า-ตา-เห็น

/sip̚˨˩.paːk̚˨˩.waː˥˩.maj˥˩.tʰaw˥˩.taː˧.hen˩˩˦/^((สัมผัส))

การได้ยินได้ฟังเรื่องราวจากคนอื่น ก็ไม่เท่ากับเห็นด้วยตัวเอง

th-สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น-th-noun-Oni0HgNJ


ลังถึง

ยืมมาจากแต้จิ๋ว 籠 (lang5 ลั้ง, “ภาชนะไม้ไผ่”) + 燙 (teng3 ถึ่ง, “ร้อน; ทำให้ร้อน”)

/laŋ˧.tʰɯŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ภาชนะสำหรับนึ่งของ ทำด้วยโลหะมีลักษณะทรงกระบอกเตี้ย ๆ ซ้อนกันเป็นชั้น ๆ 2-3 ชั้น ชั้นล่างใส่น้ำสำหรับต้มให้มีไอน้ำร้อน ชั้นที่ซ้อนข้างบนเจาะเป็นรู ๆ ที่ก้นเพื่อให้ไอน้ำร้อนผ่านให้ของในชั้นที่ซ้อนสุก มีฝาครอบคล้ายฝาชี


การวิวาท

คำอาการนามของ วิวาท


การพิพาท

คำอาการนามของ พิพาท


การปรนปรือ

การ + ปรนปรือ

กาน-ปฺรน-ปฺรือ

คำอาการนามของ ปรนปรือ


เลือดข้นกว่าน้ำ

เลือด + ข้น + กว่า + น้ำ; อาจแปลตรงตัวมาจากภาษาอื่น ซึ่งหลาย ๆ ภาษาแปลตรงตัวในทำนองเดียวกัน

血濃於水

ญาติพี่น้องย่อมดีกว่าคนอื่น

血浓于水

ญาติพี่น้องย่อมดีกว่าคนอื่น

blood is thicker than water

ญาติพี่น้องย่อมดีกว่าคนอื่น

արյունը ջուր չի դառնա

ญาติพี่น้องย่อมดีกว่าคนอื่น

เลือด-ค่น-กฺว่า-น้าม

/lɯa̯t̚˥˩.kʰon˥˩.kwaː˨˩.naːm˦˥/^((สัมผัส))

ญาติพี่น้องย่อมดีกว่าคนอื่น


เสือสองตัวอยู่ถ้ำเดียวกันไม่ได้

เสือ + สอง + ตัว + อยู่ + ถ้ำ + เดียว + กัน + ไม่ + ได้

เสือ-สอง-ตัว-หฺยู่-ท่ำ-เดียว-กัน-ไม่-ด้าย

/sɯa̯˩˩˦.sɔːŋ˩˩˦.tua̯˧.juː˨˩.tʰam˥˩.dia̯w˧.kan˧.maj˥˩.daːj˥˩/^((สัมผัส))

คนมีอำนาจ บารมี อิทธิพลพอ ๆ กัน ย่อมอยู่ร่วมกันไม่ได้

th-เสือสองตัวอยู่ถ้ำเดียวกันไม่ได้-th-noun-wDXtF01L

คนเก่งหรือคนที่มีความสามารถเท่า ๆ กันมักเกิดปัญหาเพราะความไม่ยอมกัน

th-เสือสองตัวอยู่ถ้ำเดียวกันไม่ได้-th-noun-7kOrJYYi


แซ่

คำกริยาวิเศษณ์

/sɛː˥˩/^((สัมผัส))

มีเสียงอื้ออึงจนฟังไม่ได้ศัพท์

โจษกันแพร่หลาย


แซ่

ยืมมาจากแต้จิ๋ว 姓 (sên2 แซ่(น์)/เซ่(น์))

/sɛː˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อสกุลวงศ์ของจีน


อาทิตย

[เสียงสมาส]
อา-ทิด-ตะ-ยะ-

รูปแบบอื่นของ อาทิตย์


เปียก

ร่วมเชื้อสายกับลาว ປຽກ (ปยก), ไทใหญ่ ပဵၵ်ႇ (เป่ก)

มีน้ำชุ่มปนผสมอยู่หรือติดอยู่

เปียกเหงื่อ

เปียกฝน

เปียกน้ำ


เปียก

ผมเปียก

ผ้าเปียก

เหงื่อเปียก


เปียก

กวนสิ่งเช่นข้าวหรือแป้งเป็นต้นบนไฟให้สุก

เปียกข้าวเหนียว

เปียกสาคู


เปียก

เรียกข้าวที่ต้มและกวนให้เละ หรือข้าวที่ต้มกับน้ำกะทิเจือเกลือเล็กน้อย กวนให้สุกจนข้นหรือเละ มีรสเค็ม ๆ มัน ๆ ว่า ข้าวเปียก

เรียกขนมชนิดหนึ่ง ทำจากแป้งข้าวเจ้าตั้งไฟกวนกับน้ำตาลหม้อและกะทิ หยอดให้มีขนาดพอคำแล้วโรยถั่วทองคั่ว ว่า ขนมเปียก


เปียก

อ่อนเกือบเละอย่างข้าวเปียก

เรียกสิ่งที่มีลักษณะคล้ายคลึงข้าวเปียก

แป้งเปียก

สาคูเปียก


การเปียก

คำอาการนามของ เปียก


ความเปียก

ความ + เปียก

คำอาการนามของ เปียก


อ้ายเจี๊ยว

แผลงมาจาก ไอ้เจี๊ยว

/ʔaːj˥˩.t͡ɕia̯w˦˥/^((สัมผัส))

อวัยวะเพศเด็กชายเล็ก ๆ

อวัยวะเพศชาย


แร้ง

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩁᩯ᩠᩶ᨦ (แร้ง), ลาว ແຮ້ງ (แฮ้ง), ไทลื้อ ᦶᦣᧂᧉ (แฮ้ง), แสก แรง

/rɛːŋ˦˥/^((สัมผัส))

(นก~, อี~) ชื่อนกขนาดใหญ่หลายชนิด ในวงศ์ Accipitridae หัวเล็ก ลำคอไม่มีขนหรือเป็นขนอุยห่าง ๆ ปีกกว้าง หางสั้น ทำรังแบบง่าย ๆ ด้วยกิ่งไม้บนต้นไม้สูง กินซากสัตว์ ไม่ล่าเหยื่อเหมือนเหยี่ยวและอินทรีทั่วไป เช่น แร้งเทาหลังขาว [Gyps bengalensis (Gmelin)] แร้งดำหิมาลัย [Aegypius monachus (Linn.)] พญาแร้ง [Sarcogyps calvus (Scopoli)]


มนุษย

ยืมมาจากสันสกฤต मनुष्य (มนุษฺย); เทียบบาลี มนุสฺส

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
มะ-นุด-สะ-ยะ-

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
มะ-นุด-สะ-

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
มะ-นุด-

สัตว์ที่รู้จักใช้เหตุผล

สัตว์ที่มีจิตใจสูง


มนุษยศาสตร์

มนุษย + ศาสตร์

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

มะ-นุด-สะ-ยะ-สาด

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

/ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.saːt̚˨˩/^((สัมผัส))

วิชาว่าด้วยคุณค่าทางจิตใจและงานของคน มีศิลปะ วรรณคดี ประวัติศาสตร์ ภาษาศาสตร์ ศาสนา และปรัชญา


มนุษยเทพ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

มะ-นุด-สะ-ยะ-เทบ

/ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.tʰeːp̚˥˩/^((สัมผัส))


มนุษยสัมพันธ์

มนุษย + สัมพันธ์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ human relations

human relations

ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

มะ-นุด-สะ-ยะ-สำ-พัน

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

มะ-นุด-สำ-พัน

/ma˦˥.nut̚˦˥.sa˨˩.ja˦˥.sam˩˩˦.pʰan˧/^((สัมผัส))

ความสัมพันธ์ในทางสังคมระหว่างมนุษย์ ซึ่งจะก่อให้เกิดความเข้าใจอันดีต่อกัน


วัง

จากเขมรเก่า វាង៑ (วางฺ), វាង្ង៑ (วางฺงฺ), វង៑ (วงฺ), จากมอญ-เขมรดั้งเดิม *wa(a)ŋ; ร่วมเชื้อสายกับเขมร វាំង (วาํง), ពាំង (พาํง), ลาว ວັງ (วัง), คำเมือง ᩅᩢ᩠ᨦ (วัง), เขิน ᩅᩤ᩠ᨦ (วาง), ไทลื้อ ᦞᧂ (วัง); ร่วมรากกับ วง and เวียง

ที่อยู่ของเจ้านาย, ถ้าเป็นที่อยู่ของพระมหากษัตริย์เรียก พระราชวัง หรือ พระบรมมหาราชวัง


วัง

ล้อม, ห้อมล้อม

วังช้าง


วัง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ວັງ (วัง), ไทใหญ่ ဝင်း (วั๊ง); เทียบจีนยุคกลาง汪 (MC 'wang)

วังจระเข้


วัง

คำวิสามานยนาม

ชื่อแม่น้ำในภาคเหนือของไทย


ปราก

ยืมมาจากอังกฤษ Prague, จากเช็ก Praha; เทียบเช็ก pražiti หรือ práh

Prague

ชื่อเมืองหลวง

Praha

ชื่อเมืองหลวง

เมืองหลวงของเช็ก


การเช็ก

/kaːn˧.t͡ɕʰek̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เช็ก


ความจริงใจ

ความ + จริงใจ

คฺวาม-จิง-ไจ

คำอาการนามของ จริงใจ


ฟ่อน

/fɔn˥˩/^((สัมผัส))

หญ้า ต้นข้าว ฟาง หรือธนบัตร จำนวนมากที่เอามารวมกันเป็นมัดใหญ่ ๆ


ผ้าพันคอ

/pʰaː˥˩.pʰan˧.kʰɔː˧/^((สัมผัส))

ผ้าที่มีขนาดยาวเอาไว้เพื่อพันคอในเวลาหนาว


เบเกอรี

ยืมจากอังกฤษ bakery

/beː˧.kɤː˧.riː˥˩/^((สัมผัส))

ร้านค้าที่ขายขนมอบ


ร้านค้า

/raːn˦˥.kʰaː˦˥/^((สัมผัส))

สถานที่ทำการค้าขาย


รสชาติ

/rot̚˦˥.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))


เครื่องแกง

เครื่อง + แกง

เคฺรื่อง-แกง

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.kɛːŋ˧/^((สัมผัส))

สิ่งที่ใช้ในการทำแกง เช่น พริก กระเทียม เป็นต้น


ชาไทย

/t͡ɕʰaː˧.tʰaj˧/^((สัมผัส))


หัวผักกาด

parsnip

คำแปลภาษาอื่น

/hua̯˩˩˦.pʰak̚˨˩.kaːt̚˨˩/^((สัมผัส))


เนยเทียม

margarine

คำแปลภาษาอื่น

สิ่งที่คล้ายกับเนย แต่ใช้ไขมันหรือน้ำมันจากพืชแทน


มาการีน

ยืมจากอังกฤษ margarine


พริกน้ำส้ม

พริก + น้ำส้ม

พฺริก-น้ำ-ซ่ม

พริกดองในน้ำส้มสายชู


บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป

instant noodle

คำแปลภาษาอื่น

บะ-หฺมี่-กึ่ง-สำ-เหฺร็ด-รูป

/ba˨˩.miː˨˩.kɯŋ˨˩.sam˩˩˦.ret̚˨˩.ruːp̚˥˩/^((สัมผัส))

บะหมี่ที่กึ่งเตรียมทำมาให้แล้ว ส่วนใหญ่ต้องเติมน้ำร้อนประมาณ 3-5 นาทีก่อนทาน


เครื่องซักผ้า

เครื่อง + ซัก + ผ้า

เคฺรื่อง-ซัก-ผ้า

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.sak̚˦˥.pʰaː˥˩/^((สัมผัส))

เครื่องที่เอาไว้ซักผ้าส่วนใหญ่จะอัตโนมัติ


ไม้แขวน

coat hanger

คำแปลภาษาอื่น

/maj˦˥.kʰwɛːn˩˩˦/^((สัมผัส))

อุปกรณ์ที่ใช้สำหรับแขวนเสื้อผ้าเพื่อตากผ้า


มะม่วงกวน

มะม่วง + กวน

ขนมที่มีลักษณะเป็นแผ่นบาง ๆ มีสีน้ำตาลหรือเหลือง


เนบิวลา

ยืมมาจากอังกฤษ nebula, จากละติน nebula (เนบูลา, “หมอก”)

nebula

คำแปลภาษาอื่น

กลุ่มเมฆหมอกของฝุ่น และแก๊สในอวกาศ


ไฮหย่อง

คำวิสามานยนาม

/haj˧.jɔːŋ˨˩/^((สัมผัส))

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอพังโคน จังหวัดสกลนคร


ทับปริก

คำวิสามานยนาม

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองกระบี่ จังหวัดกระบี่


ผง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຜົງ (ผ็ง), ไทใหญ่ ၽွင် (ผอ̂ง), อาหม 𑜇𑜨𑜂𑜫 (ผอ̂ง์)

/pʰoŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ตำแป้งจนเป็นผง

เศษสิ่งของเล็ก ๆ หรือละเอียดที่เหลือหรือร่วงจากวัสดุต่าง ๆ, มักเรียกว่า ขี้ผง หรือ เศษผง


ผง

/pʰoŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

นมผง

แป้งผง


การขย่ม

กาน-ขะ-หฺย่ม

คำอาการนามของ ขย่ม


ยาว

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *jaːwᴬ⁴ (Jonsson, 1991); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨿᩣ᩠ᩅ (ยาว), ลาว ຍາວ (ยาว), ไทลื้อ ᦍᦱᧁ (ยาว), ไทใหญ่ ယၢဝ်း (ย๊าว), ไทใต้คง ᥕᥣᥝᥰ (ย๊าว), พ่าเก ယွ် (เยา); เทียบไหลดั้งเดิม *hnaːwʔ

ลักษณะของสิ่งใด ๆ มีกำหนดระยะจากจุดหนึ่งถึงอีกจุดหนึ่งที่ขยายออกไปไม่ได้แล้ว

ถนนยาว 30 กิโลเมตร

เชือกยาว 2 เมตร

ลักษณะส่วนหนึ่งของสิ่งใด ๆ มีกำหนดระยะยืดหรือยืนเป็นเส้นตรงจากจุดหนึ่งไปถึงอีกจุดหนึ่งมากกว่าอีกสิ่งหนึ่ง เมื่อมีการเปรียบเทียบกัน

เสื้อแขนยาว

กางเกงขายาว

กระโปรงยาว

นาน (ใช้แก่เวลา)

หน้าร้อนกลางวันยาวกว่ากลางคืน


า

สามารถใช้ร่วมกับ ◌ํเะ เป็นสระ อำ เอา เอาะ

ลากข้าง; สระที่ออกเสียง อา


การเบือน

คำอาการนามของ เบือน


การบ่ม

คำอาการนามของ บ่ม


ประวิง

หน่วงไว้ให้เนิ่นช้า, ถ่วงเวลา

ประวิงเวลา

ประวิงเรื่อง


การประวิง

การ + ประวิง

กาน-ปฺระ-วิง

คำอาการนามของ ประวิง


การนิยาม

คำอาการนามของ นิยาม


การถอดความ

การ + ถอดความ

กาน-ถอด-คฺวาม

คำอาการนามของ ถอดความ


การแน่ใจ

คำอาการนามของ แน่ใจ


ความแน่ใจ

ความ + แน่ใจ

คฺวาม-แน่-ไจ

คำอาการนามของ แน่ใจ


การมั่นใจ

การ + มั่นใจ

คำอาการนามของ มั่นใจ


ความมั่นใจ

ความ + มั่นใจ

คฺวาม-มั่น-ไจ

คำอาการนามของ มั่นใจ


การเชื่อใจ

การ + เชื่อใจ

กาน-เชื่อ-ไจ

/kaːn˧.t͡ɕʰɯa̯˥˩.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เชื่อใจ


ความเชื่อใจ

ความ + เชื่อใจ

คฺวาม-เชื่อ-ไจ

/kʰwaːm˧.t͡ɕʰɯa̯˥˩.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เชื่อใจ


การไว้ใจ

คำอาการนามของ ไว้ใจ


ความไว้ใจ

ความ + ไว้ใจ

คฺวาม-ไว้-ไจ

คำอาการนามของ ไว้ใจ


การวางใจ

คำอาการนามของ วางใจ


ความวางใจ

ความ + วางใจ

คฺวาม-วาง-ไจ

คำอาการนามของ วางใจ


การไว้วางใจ

การ + ไว้วางใจ

กาน-ไว้-วาง-ไจ

คำอาการนามของ ไว้วางใจ


ความไว้วางใจ

ความ + ไว้วางใจ

คฺวาม-ไว้-วาง-ไจ

คำอาการนามของ ไว้วางใจ


การต้องใจ

การ + ต้องใจ

กาน-ต็้อง-ไจ

คำอาการนามของ ต้องใจ


ความต้องใจ

ความ + ต้องใจ

คฺวาม-ต็้อง-ไจ

คำอาการนามของ ต้องใจ


ความสุจริตใจ

ความ + สุจริตใจ

คฺวาม-สุ-จะ-หฺริด-ไจ

/kʰwaːm˧.su˨˩.t͡ɕa˨˩.rit̚˨˩.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ สุจริตใจ


การตามใจ

คำอาการนามของ ตามใจ


ระคาย

ละอองที่ทำให้คายคัน


ระคาย

การระคาย (abstract-noun)
ความระคาย (abstract-noun)

ทำให้คายคันเหมือนถูกละออง

ระคายตัว

กระทบกระเทือนกายใจให้เกิดรำคาญไม่สุขใจ

ระคายหู


การระคาย

คำอาการนามของ ระคาย


ความระคาย

ความ + ระคาย

คฺวาม-ระ-คาย

คำอาการนามของ ระคาย


เงื่อนไข

/ŋɯa̯n˥˩.kʰaj˩˩˦/^((สัมผัส))

ข้อความอันบังคับไว้ให้นิติกรรมเป็นผลหรือสิ้นผลต่อเมื่อมีเหตุการณ์อันไม่แน่นอนว่าจะเกิดขึ้นหรือไม่ในอนาคต


เงื่อน

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨦᩮᩬᩥ᩵ᩁ (เงอิ่ร), ลาว ເງື່ອນ (เงื่อน), ไทใหญ่ ငိူၼ်ႈ (เงิ้น)

/ŋɯa̯n˥˩/^((สัมผัส))

เชือกหรือเส้นด้ายเป็นต้นที่ผูกกันเป็นปม

เงื่อนกระทก, เงื่อนกระตุก

เงื่อนที่ผูกแล้วกระตุกออกได้ง่าย

เงื่อนตาย

เงื่อนที่ผูกแล้วแก้ยาก

เงื่อนเป็น

เงื่อนที่ผูกแล้วแก้ง่าย


เงื่อน

/ŋɯa̯n˥˩/^((สัมผัส))

เขี้ยวโง้งเงื่อนงาคชกรรม


เงื่อนงำ

/ŋɯa̯n˥˩.ŋam˧/^((สัมผัส))

เรื่องราวหรือข้อความที่ซ่อนอยู่ไม่เปิดเผย


ซ่อนเงื่อน

ซ่อน + เงื่อน

การซ่อนเงื่อน (abstract-noun)
ความซ่อนเงื่อน (abstract-noun)

/sɔːn˥˩.ŋɯa̯n˥˩/^((สัมผัส))

ปิดบังเงื่อนไว้ไม่ให้เห็น, ปิดบังข้อสำคัญไว้, ปิดบังอย่างมีเงื่อนงำ

นวนิยายฆาตกรรมเรื่องนี้ ผู้เขียนซ่อนเงื่อนไว้ตอนต้นเรื่อง


การซ่อนเงื่อน

การ + ซ่อนเงื่อน

กาน-ซ่อน-เงื่อน

/kaːn˧.sɔːn˥˩.ŋɯa̯n˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ซ่อนเงื่อน


ความซ่อนเงื่อน

ความ + ซ่อนเงื่อน

คฺวาม-ซ่อน-เงื่อน

/kʰwaːm˧.sɔːn˥˩.ŋɯa̯n˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ซ่อนเงื่อน


การหลบ

คำอาการนามของ หลบ


การชัก

/kaːn˧.t͡ɕʰak̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ชัก


เวรซ้ำกรรมซัด

เวร + ซ้ำ + กรรม + ซัด

เวน-ซ้ำ-กำ-ซัด

เคราะห์เดิมที่ร้ายหนักอยู่แล้วยังมีเคราะห์อื่นซ้ำอีก


เวรซ้ำกรรมซัด

เวร + ซ้ำ + กรรม + ซัด

เวน-ซ้ำ-กำ-ซัด

ได้รับเคราะห์กรรมซ้ำแล้วซ้ำอีก


บาปซ้ำกรรมซัด

บาป + ซ้ำ + กรรม + ซัด

บาบ-ซ้ำ-กำ-ซัด


บาปซ้ำกรรมซัด

บาป + ซ้ำ + กรรม + ซัด

บาบ-ซ้ำ-กำ-ซัด

ได้รับเคราะห์กรรมซ้ำแล้วซ้ำอีก


ผีซ้ำกรรมซัด

ผี + ซ้ำ + กรรม + ซัด

ผี-ซ้ำ-กำ-ซัด


ผีซ้ำกรรมซัด

ผี + ซ้ำ + กรรม + ซัด

ผี-ซ้ำ-กำ-ซัด

ได้รับเคราะห์กรรมซ้ำแล้วซ้ำอีก


กรัณฑ

ยืมมาจากสันสกฤต करण्ड (กรณฺฑ) หรือบาลี กรณฺฑ

กรณฑ์
กรัณฑ์

[เสียงสมาส]
กะ-รัน-ทะ-

ภาชนะที่มีฝาปิด


เหยี่ยว

ยืมมาจากจีนยุคกลาง鷂 (MC yewH); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຍ່ຽວວອດ (ย่ยววอด), คำเมือง ᩀ᩠ᨿ᩵ᩅ (อยย่ว), ไทใต้คง ᥕᥥᥝ (เยว), จ้วง yiuh

(นก~) ชื่อนกในวงศ์ Accipitridae วงศ์ เดียวกับนกอินทรี ปากงุ้มและคม เล็บยาวแหลม ส่วนใหญ่ล่าสัตว์กินเป็นอาหาร

ปลาทะเลใน วงศ์ Cirrhitidae มีนิสัยหากินบนพื้นทะเลตาม ก้อนหินหรือก้อนปะการัง มักใช้ครีบอกพยุงตัว อยู่นิ่งเป็นเวลานาน เพื่อรอจับเหยื่อที่ผ่านเข้ามา ใกล้ อาหารเช่นกุ้งและปลาขนาดเล็ก


บรรพชา

ยืมมาจากบาลี ปพฺพชฺชา

/bap̚˨˩.pʰa˦˥.t͡ɕʰaː˧/^((สัมผัส))

บรรพชาเป็นกิจที่ทำได้ยาก


บรรพชา

ยืมมาจากบาลี ปพฺพชฺชา

/bap̚˨˩.pʰa˦˥.t͡ɕʰaː˧/^((สัมผัส))

พระพุทธเจ้าเสด็จออกบรรพชา

วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามจัดบรรพชาสามเณรภาคฤดูร้อน


การบรรพชา

การ + บรรพชา

กาน-บัน-พะ-ชา

กาน-บับ-พะ-ชา

คำอาการนามของ บรรพชา


อุปสมบท

ยืมมาจากบาลี อุปสมฺปทา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

อุบ-ปะ-สม-บด

บวชเป็นภิกษุ


การอุปสมบท

การ + อุปสมบท

กาน-อุ-ปะ-สม-บด

/kaːn˧.ʔu˨˩.pa˨˩.som˩˩˦.bot̚˨˩/^((สัมผัส))

กาน-อุบ-ปะ-สม-บด

/kaːn˧.ʔup̚˨˩.pa˨˩.som˩˩˦.bot̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อุปสมบท


ชักกะเย่อ

/t͡ɕʰak̚˦˥.ka˨˩.jɤː˥˩/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ ชักเย่อ


ชักกะเย่อ

/t͡ɕʰak̚˦˥.ka˨˩.jɤː˥˩/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ ชักเย่อ


ชักคะเย่อ

/t͡ɕʰak̚˦˥.kʰa˦˥.jɤː˥˩/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ ชักเย่อ


ชักคะเย่อ

/t͡ɕʰak̚˦˥.kʰa˦˥.jɤː˥˩/^((สัมผัส))

รูปที่สะกดผิดของ ชักเย่อ


การกำราบ

กาน-กำ-หฺราบ

คำอาการนามของ กำราบ


แมลงวันไม่ตอมแมลงวัน

แมลง + วัน + ไม่ + ตอม + แมลง + วัน

มะ-แลง-วัน-ไม่-ตอม-มะ-แลง-วัน

/ma˦˥.lɛːŋ˧.wan˧.maj˥˩.tɔːm˧.ma˦˥.lɛːŋ˧.wan˧/^((สัมผัส))

พวกเดียวกันไม่ว่าหรือทำร้ายกันเอง (มักใช้ในทางไม่ดี)

th-แมลงวันไม่ตอมแมลงวัน-th-noun-dRt7FUAp


ตอม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຕອມ (ตอม), คำเมือง ᨲᩬᨾ (ตอม), เขิน ᨲᩬᨾ (ตอม), ไทลื้อ ᦎᦸᧄ (ตอ̂ม), ไทใหญ่ တွမ် (ตอ̂ม), จ้วง dom (ตอม), จ้วงแบบจั่วเจียง dom (ตอม)

/tɔːm˧/^((สัมผัส))

กิริยาที่แมลงตัวเล็ก ๆ เช่นแมลงวันเป็นต้นมาเกาะหรือจับหรือบินวนเวียนอยู่ใกล้ ๆ สิ่งใดสิ่งหนึ่ง

โดยปริยายหมายถึงกิริยาอาการที่คล้ายคลึงเช่นนั้น

สาวสวยคนนี้มีชายหนุ่มมารุมตอมมาก


การตอม

คำอาการนามของ ตอม


ร่างทรง

/raːŋ˥˩.soŋ˧/^((สัมผัส))


พรีเซนเตอร์

ยืมมาจากอังกฤษ presenter

พรีเซ็นเตอร์

พฺรี-เซ็น-เต้อ

พฺรี-เซ็้น-เต้อ

ผู้นำเสนอขายสินค้า ซึ่งมักจะเป็นบุคคลที่มีชื่อเสียง


พรีเซ็นเตอร์

ยืมมาจากอังกฤษ presenter

พฺรี-เซ็น-เต้อ

พฺรี-เซ็้น-เต้อ


การโทรเลข

การ + โทรเลข

กาน-โท-ระ-เลก

คำอาการนามของ โทรเลข


การกลัด

คำอาการนามของ กลัด


เว้

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากเวียดนาม Huế (เฮฺว้)

順化

เมืองหนึ่งในประเทศเวียดนาม

顺化

เมืองหนึ่งในประเทศเวียดนาม

ເວ້

เมืองหนึ่งในประเทศเวียดนาม

ហ្វេ

เมืองหนึ่งในประเทศเวียดนาม

/weː˦˥/^((สัมผัส))

เมืองหนึ่งในประเทศเวียดนาม


การหื่น

คำอาการนามของ หื่น


ความหื่น

คำอาการนามของ หื่น


เจ้

ยืมมาจากแต้จิ๋ว 姐 (zê2, “พี่สาว”)

/t͡ɕeː˥˩/^((สัมผัส))

คำเรียกพี่สาวในหมู่ชาวจีนหรือซึ่งมีเชื้อจีน

คำเรียกพี่สาวไม่ว่าจะอยู่ในหมู่ชาวจีนหรือมีเชื้อจีนหรือไม่

คำเรียกหญิงที่มีอายุมากกว่าด้วยความเป็นกันเองหรือด้วยความไม่เคารพ

คำเรียกกะเทย (ชายที่มีจิตใจเป็นหญิง)


ปาฏิหาริย์

ยืมมาจากบาลี ปาฏิหาริย; เทียบสันสกฤต प्रातिहार्य (ปฺราติหารฺย)

ປາຕິຫານ

สิ่งที่น่าอัศจรรย์

miracle

สิ่งที่น่าอัศจรรย์

สิ่งที่น่าอัศจรรย์

ความอัศจรรย์, มี 3 อย่างคือ อิทธิปาฏิหาริย์ อาเทสนาปาฏิหาริย์ อนุสาสนีปาฏิหาริย์


ปาฏิหาริย์

กระทำสิ่งที่ตามปรกติทำไม่ได้

ปาฏิหาริย์ขึ้นไปอยู่บนหลังคา


ปาฏิหารย์

รูปที่สะกดผิดของ ปาฏิหาริย์


ปิกนิก

ยืมมาจากอังกฤษ picnic

การพากันไปเที่ยวชั่วระยะเวลาสั้น ๆ และมีของกินไปเลี้ยงกันด้วย


ปิกนิก

ยืมมาจากอังกฤษ picnic

มีขนาดกะทัดรัด สามารถพกพาไปไหนก็ได้

เตาแก๊สปิกนิก

ที่นอนปิกนิก


ปิคนิค

รูปที่สะกดผิดของ ปิกนิก


ปิคนิค

รูปที่สะกดผิดของ ปิกนิก


กะทัดรัด

กระทัดรัด
ความกะทัดรัด (noun-from-adj)

สมทรง, สมส่วน, เหมาะเจาะ


ความกะทัดรัด

ความ + กะทัดรัด

คฺวาม-กะ-ทัด-รัด

/kʰwaːm˧.ka˨˩.tʰat̚˦˥.rat̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ กะทัดรัด


กระทัดรัด

กฺระ-ทัด-รัด

รูปที่สะกดผิดของ กะทัดรัด


สันดอนขุดง่าย สันดานขุดยาก

สันดอน + ขุด + ง่าย + สันดาน + ขุด + ยาก

สัน-ดอน-ขุด-ง่าย-สัน-ดาน-ขุด-ยาก

/san˩˩˦.dɔːn˧.kʰut̚˨˩.ŋaːj˥˩.san˩˩˦.daːn˧.kʰut̚˨˩.jaːk̚˥˩/^((สัมผัส))

สิ่งที่คนเราประพฤติปฏิบัติจนเคยชินติดเป็นนิสัยนั้นยากเกินกว่าจะเปลี่ยนแปลงและแก้ไขได้

ยายแกติดการพนันมาตั้งแต่สาว ๆ คงจะเลิกยากแล้วหล่ะ อย่างที่โบราณว่าสันดอนขุดง่าย สันดานขุดยาก

สันดอนขุดง่าย สันดานขุดยากจริง ๆ ขนาดฉันตักเตือนเรื่องการวางตัว การพูดจาในที่สาธารณะบ่อย ๆ ก็ยังทำตัวเหมือนเดิมไม่เปลี่ยนแปลง

th-สันดอนขุดง่าย_สันดานขุดยาก-th-noun-lKoKb2gg


เหลา

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰlawᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับลาว ເຫຼົາ (เหล็า), ไทลื้อ ᦜᧁ (เหลา), ไทใหญ่ လဝ် (ลว), แสก เหล่า, ภาษาจ้วง laeu(เหลา)

ทำให้เกลี้ยงเกลาหรือให้แหลมด้วยเครื่องมือมีมีดเป็นต้น

เหลาตอก

เหลาดินสอ


เหลา

จากภาษาถิ่นหนึ่งของจีน 樓 /楼 (lóu, “อาคาร”)

ภัตตาคาร, มักหมายถึงภัตตาคารจีนที่หรูหรา


เหลา

ยืมมาจากสันสกฤต हेला (เหลา)

/heː˩˩˦.laː˧/^((สัมผัส))

การเล่น, การกีฬา

ความสะดวกสบาย


การเหลา

คำอาการนามของ เหลา


การฉี่

/kaːn˧.t͡ɕʰiː˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ฉี่


ความทึม

คำอาการนามของ ทึม


การระบำ

คำอาการนามของ ระบำ


ความโหล

คำอาการนามของ โหล


ความแรง

/kʰwaːm˧.rɛːŋ˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แรง


ทปอ.

คำวิสามานยนาม

/tʰɔː˧.pɔː˧.ʔɔː˧/^((สัมผัส))

อักษรย่อของ ที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย


กถามุข

/ka˨˩.tʰaː˩˩˦.muk̚˦˥/^((สัมผัส))

เบื้องต้นของเนื้อเรื่อง, ข้อความนำเรื่อง


ปล่อง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ປ່ອງ (ป่อง), คำเมือง ᨸᩖᩬ᩵ᨦ (ปลอ่ง), เขิน ᨸᩬ᩵ᨦ (ปอ่ง), ไทลื้อ ᦔᦸᧂᧈ (ป่อ̂ง), ไทดำ ꪜ꪿ꪮꪉ (ป่อง), ไทใหญ่ ပွင်ႇ (ป่อ̂ง)

/plɔŋ˨˩/^((สัมผัส))

ช่องหรือรูที่ทะลุขึ้นจากพื้นดิน

ปล่องงู

ปล่องหนู

สิ่งที่เป็นช่องกลวงคล้ายท่อตั้งตรงขึ้นไปสำหรับควันขึ้นหรือรับลม

ช่องที่ทะลุขึ้นจากถ้ำ


มาลาเรีย

ยืมมาจากอังกฤษ malaria


มลพิษ

การแบ่งพยางค์ มน-ละ-พิด
 การแผลงเป็น
อักษรโรมัน ไพบูลย์พับบลิชชิง mon-lá-pít
 ราชบัณฑิตยสภา mon-la-phit
 (มาตรฐาน) สัทอักษรสากล^((คำอธิบาย)) /mon˧.la˦˥.pʰit̚˦˥/^((สัมผัส))

พิษเกิดจากความมัวหมองหรือความสกปรกของสิ่งแวดล้อม เช่นในอากาศหรือในน้ำเป็นต้น


การสมาคม

กาน-สะ-มา-คม

คำอาการนามของ สมาคม


ภฤตย์

ยืมมาจากสันสกฤต भृत्य (ภฺฤตฺย)

/pʰrɯt̚˦˥/^((สัมผัส))

คนรับใช้, คนใช้


ภฤดี

ยืมมาจากสันสกฤต भृति (ภฺฤติ)

/pʰrɯ˦˥.diː˧/^((สัมผัส))

ค่าจ้าง, สินจ้าง


ภฤดก

ยืมมาจากสันสกฤต भृतक (ภฺฤตก)

/pʰrɯ˦˥.dok̚˨˩/^((สัมผัส))


ภฤงคาร

ยืมมาจากสันสกฤต भृङ्गार (ภฺฤงฺคาร)

หม้อน้ำ, เต้าน้ำ


ภฤศ

ยืมมาจากสันสกฤต भृश (ภฺฤศ)

/pʰrɯt̚˦˥/^((สัมผัส))

มาก, กล้า, จัด


ราชภัฏ

ยืมมาจากสันสกฤต राजभट (ราชภฏ, “ทหารของราชา”)

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))


ราชภัฏ

คำวิสามานยนาม

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))

ชื่อมหาวิทยาลัยหลายแห่งในประเทศไทย มุ่งเน้นผลิตบุคลากรเพื่อให้เป็นข้าราชการ


พารา

เป็นไปได้ว่าตัดมาจาก พาราณสี


พารา

ยืมโดยเรียนรู้จากโปรตุเกส Pará (“รัฐหนึ่งทางภาคเหนือของประเทศบราซิล”) ซึ่งเป็นจุดกำเนิดของไม้ต้นชนิดนี้

(ยาง~) ชื่อไม้ต้นชนิด Hevea brasiliensis (Willd. ex A. Juss.) Müll. Arg. ในวงศ์ Euphorbiaceae เมื่อกรีดลำต้นได้น้ำยางสีขาว ใช้ทำผลิตภัณฑ์หลายชนิด เช่น ยางรถ พื้นรองเท้า


พารา

ตัดมาจาก พาราเซตามอล

(ยา~) พาราเซตามอล


วิกขัมภนะ

วิก-ขำ-พะ-นะ

การปลดเปลื้อง, การเลิกถอน


วิกขัมภนะ

วิก-ขำ-พะ-นะ


ก้นบุหรี่

ก้น-บุ-หฺรี่

ส่วนท้ายของมวนบุหรี่ที่สั้นจนสูบต่อไปไม่ได้, ก้นยา ก็เรียก


วัยทีน

วัยทีนวัย + ทีน


วัยทีน

วัยทีนวัย + ทีน

อยู่ในวัยรุ่น


ปรากฤต

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากสันสกฤต प्राकृत (ปฺรากฺฤต, “ดั้งเดิม”)

ภาษาพื้นเมืองในอินเดียสมัยโบราณซึ่งสืบเนื่องมาจากภาษาตระกูลอริยกะ


หน้าผีบอดี้เน่า

หน้า + ผี + บอดี้ + เน่า

น่า-ผี-บอ-ดี้-เน่า

/naː˥˩.pʰiː˩˩˦.bɔː˧.diː˥˩.naw˥˩/^((สัมผัส))

มีหน้าตาขี้เหร่และรูปร่างไม่ดี


หน้าผีบอดี้เริ่ด

หน้า + ผี + บอดี้ + เริ่ด

น่า-ผี-บอ-ดี้-เริ็่ด

/naː˥˩.pʰiː˩˩˦.bɔː˧.diː˥˩.rɤt̚˥˩/^((สัมผัส))

มีหน้าตาขี้เหร่แต่รูปร่างดี


เสี่ยงทาย

เสี่ยง + ทาย

หาคำทำนายโชคชะตาของตนจากสลากหรือใบเซียมซีโดยการสั่นติ้วหรือโยนไม้เสี่ยงทายเป็นต้น


การเสี่ยงทาย

การ + เสี่ยงทาย

กาน-เสี่ยง-ทาย

คำอาการนามของ เสี่ยงทาย


โชคชะตา

/t͡ɕʰoːk̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.taː˧/^((สัมผัส))

ความเป็นไปของชีวิต


การเป็นไป

การ + เป็นไป

คำอาการนามของ เป็นไป


ความเป็นไป

ความ + เป็นไป

คฺวาม-เป็น-ไป

คำอาการนามของ เป็นไป


เซียมซี

ยืมมาจากหมิ่นใต้ 籤詩 (chhiam-si, “กลอนซีกไม้ไผ่”)

ใบทำนายโชคชะตาตามศาลเจ้าหรือวัดเป็นต้น มีเลขหมายเทียบกับเลขหมายบนติ้วที่เสี่ยงได้


เลขหมาย

/leːk̚˥˩.maːj˩˩˦/^((สัมผัส))

คำพ้องความของ หมายเลข


หมายเลข

/maːj˩˩˦.leːk̚˥˩/^((สัมผัส))

เลขที่เรียงกันไปเป็นลำดับ

หมายเลขโทรศัพท์

ผู้ประกวดหมายเลข 1


ความโบราณ

ความ + โบราณ

คฺวาม-โบ-ราน

คำอาการนามของ โบราณ


ความแมน

คำอาการนามของ แมน


ความสะเดิ๊ด

ความ + สะเดิ๊ด

คฺวาม-สะ-เดิ๊ด

คำอาการนามของ สะเดิ๊ด


ความสะโหลสะเหล

ความ + สะโหลสะเหล

คฺวาม-สะ-โหฺล-สะ-เหฺล

/kʰwaːm˧.sa˨˩.loː˩˩˦.sa˨˩.leː˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ สะโหลสะเหล


โหลเหล

/loː˩˩˦.leː˩˩˦/^((สัมผัส))

ดูซูบซีดอิดโรย

หน้าตาโหลเหล


ความโหลเหล

ความ + โหลเหล

คฺวาม-โหฺล-เหฺล

/kʰwaːm˧.loː˩˩˦.leː˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ โหลเหล


สลัมบอมเบย์

สลัม + บอมเบย์

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

สะ-ลำ-บ็อม-เบ

คนที่มีความประพฤติหรือนิสัยไม่ดี


สลัม

ยืมมาจากอังกฤษ slum

คำพ้องความของ ชุมชนแออัด


ชุมชนแออัด

ชุมชน + แออัด

ชุม-ชน-แอ-อัด

/t͡ɕʰum˧.t͡ɕʰon˧.ʔɛː˧.ʔat̚˨˩/^((สัมผัส))

ที่อยู่อาศัยของกลุ่มคนซึ่งตัวบ้านเรือนติดกันหนาแน่น


บอมเบย์

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากอังกฤษ Bombay

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

ชื่อเดิมของเมืองมุมไบ


เบาะ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເບາະ (เบาะ)

/bɔʔ˨˩/^((สัมผัส))

เครื่องรองรับซึ่งมีลักษณะนุ่ม

เบาะยัดนุ่น

เบาะรองนั่ง

เบาะสำหรับเด็กนอน


ของเสีย

/kʰɔːŋ˩˩˦.sia̯˩˩˦/^((สัมผัส))

สิ่งที่ร่างกายขับออกมาเช่นเหงื่อ ปัสสาวะ อุจจาระ

สารหรือวัตถุใดที่ไม่ใช้หรือใช้ไม่ได้ ซึ่งถูกปล่อยจากชุมชน อุตสาหกรรม เกษตรกรรม พาณิชยกรรมและการบริการ หรือกิจกรรมอื่น ๆ


ปลดปล่อย

ปฺลด-ปฺล็่อย

ปล่อยจากที่คุมขังหรือการผูกมัด


การปลดปล่อย

การ + ปลดปล่อย

กาน-ปฺลด-ปฺล็่อย

คำอาการนามของ ปลดปล่อย


ยาบ้า

ยา + บ้า; ใช้ครั้งแรกเมื่อปี 2539 โดยนายเสนาะ เทียนทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข, เดิมเรียกว่า ยาม้า และ ยาขยัน

ยาเสพติดชนิดเม็ดที่ประกอบไปด้วยเมแทมเฟตามีนและคาเฟอีน


ถล่ม

ไม่ทราบแน่ชัด; เทียบเขมร ទ្រោម (ทฺโรม, “จม, ทรุด, ทลาย, เหี่ยว, ห่อเหี่ยว, หย่อน”)

ยุบหรือทำให้ยุบลง

แผ่นดินถล่ม

ทำให้พังทลายหรือล่มจม

ถล่มด้วยปืนใหญ่


การถล่ม

กาน-ถะ-หฺล่ม

คำอาการนามของ ถล่ม


การยุบ

คำอาการนามของ ยุบ


การทุเลา

คำอาการนามของ ทุเลา


ความตื้น

คำอาการนามของ ตื้น


โถง

เทียบจีน堂 (táng)

/tʰoːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

อาคารที่เปิดโล่ง 3 หรือ 4 ด้าน

พื้นที่ใช้สอยบางส่วนของอาคาร มีลักษณะโล่ง

โถงทางเข้า

ห้องโถง


โถง

เทียบจีน堂 (táng)

/tʰoːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ที่เปิดโล่ง มีฝาเพียงด้านเดียวหรือไม่มีฝา

ศาลาโถง

วิหารโถง

ปราสาทโถง


ภูมิฐาน

/pʰuːm˧.tʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

สง่าผ่าเผย, โก้หรู

แต่งตัวภูมิฐาน


ความภูมิฐาน

ความ + ภูมิฐาน

คฺวาม-พูม-ถาน

คำอาการนามของ ภูมิฐาน


ความหรู

คำอาการนามของ หรู


การวัก

คำอาการนามของ วัก


การยัด

คำอาการนามของ ยัด


การบุบ

คำอาการนามของ บุบ


ความบุบ

คำอาการนามของ บุบ


การระ

คำอาการนามของ ระ


การชุ่ม

คำอาการนามของ ชุ่ม


ความชุ่ม

คำอาการนามของ ชุ่ม


การมึน

คำอาการนามของ มึน


ความมึน

คำอาการนามของ มึน


เนรมิต

แผลงมาจาก นิรมิต

สร้างหรือบันดาลด้วยอำนาจ ฤทธิ์ หรืออภินิหารให้บังเกิดเป็นขึ้นมีขึ้นโดยฉับพลัน


การเนรมิต

การ + เนรมิต

กาน-เน-ระ-มิด

คำอาการนามของ เนรมิต


นิรมิต

ยืมมาจากสันสกฤต निर्मित (นิรฺมิต); เทียบบาลี นิมฺมิต

สร้าง, แปลง, ทำ, บันดาลให้เป็นขึ้นมีขึ้น


การนิรมิต

การ + นิรมิต

กาน-นิ-ระ-มิด

คำอาการนามของ นิรมิต


นิมิต

ยืมมาจากบาลี นิมฺมิต; เทียบสันสกฤต निर्मित (นิรฺมิต)

สร้าง, แปลง, ทำ


นิมิต

ยืมมาจากสันสกฤต निमित्त (นิมิตฺต) หรือบาลี นิมิตฺต

เครื่องหมาย, ลาง, เหตุ, เค้ามูล

อวัยวะสืบพันธุ์

อิตถีนิมิต

ปุริสนิมิต


การนิมิต

คำอาการนามของ นิมิต


กินบ้านผ่านเมือง

กิน + บ้าน + ผ่าน + เมือง

กิน-บ้าน-ผ่าน-เมือง


กาสาวพัสตร์

กาสาว + พัสตร์

กา-สา-วะ-พัด

ผ้าย้อมฝาด คือจีวรพระ


พัสตร์

ยืมมาจากสันสกฤต वस्त्र (วสฺตฺร); เทียบบาลี วตฺถ

/pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))


วัสตร์

เสื้อผ้า, เครื่องนุ่งห่ม


พัตร

พัสตร์
วัสตร์

/pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))


กรรบาสิกพัสตร์

กรรบาสิก + พัสตร์

กับ-บา-สิ-กะ-พัด

กัน-บา-สิ-กะ-พัด

/kap̚˨˩.baː˧.si˨˩.ka˨˩.pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))

/kan˧.baː˧.si˨˩.ka˨˩.pʰat̚˦˥/^((สัมผัส))

ผ้าอันทอด้วยฝ้าย คือ ผ้าฝ้าย


กรรบาสิก

ยืมมาจากสันสกฤต कार्पासिक (การฺปาสิก)

[เสียงสมาส]
กับ-บา-สิ-กะ-

[เสียงสมาส]
กัน-บา-สิ-กะ-

อันทอด้วยฝ้าย


กรรปาสิก

ยืมมาจากสันสกฤต कार्पासिक (การฺปาสิก)

อันทอด้วยฝ้าย


ชันษา

กร่อนมาจาก หรือ ตัดมาจาก หรือ แผลงมาจาก ชนมพรรษา

/t͡ɕʰan˧.na˦˥.saː˩˩˦/^((สัมผัส))


การกำจัด

คำอาการนามของ กำจัด


แม่บท

/mɛː˥˩.bot̚˨˩/^((สัมผัส))

ยกบาลีขึ้นมาเป็นแม่บท

โครงการแม่บท

แผนแม่บท

ท่าที่เป็นหลักของการรำ, แม่ท่า ก็เรียก


ค้อนปอนด์

ค้อน + ปอนด์

sledgehammer

ค้อนขนาดใหญ่

/kʰɔːn˦˥.pɔːn˧/^((สัมผัส))

ค้อนขนาดใหญ่ ประกอบด้วยหัวค้อนโลหะใหญ่และหนัก มีด้ามยาว 0.5–1 เมตร ใช้สำหรับทุบทำลายวัตถุแข็งเช่นกำแพง ผนัง พื้นซีเมนต์ เป็นต้น


โลหะหนัก

แปลตรงตัวจากอังกฤษ heavy metal; เทียบเท่า โลหะ + หนัก

heavy metal

โลหะที่มีความถ่วงจำเพาะมากกว่า 4–5

โลหะใด ๆ ที่มีความถ่วงจำเพาะมากกว่า 4–5 ซึ่งหากสะสมอยู่มากเกินไปจะเป็นพิษ


โฉด

/t͡ɕʰoːt̚˨˩/^((สัมผัส))

โง่, ขาดไหวพริบ

โฉดเขลาเบาปัญญา

คนโฉด


การอวย

คำอาการนามของ อวย


ความโฉด

/kʰwaːm˧.t͡ɕʰoːt̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ โฉด


ด่ำ

ลึกมาก, ลึกลงถึงก้นบึ้ง


วิทยา

ยืมมาจากสันสกฤต विद्या (วิทฺยา); ร่วมรากกับ วิชชา และ วิชา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}


วิทยา

คำวิสามานยนาม

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ชื่อบุคคลชายหญิง


สงบปากสงบคำ

สะ-หฺงบ-ปาก-สะ-หฺงบ-คำ

/sa˨˩.ŋop̚˨˩.paːk̚˨˩.sa˨˩.ŋop̚˨˩.kʰam˧/^((สัมผัส))

นิ่ง, ไม่พูดไม่จา, ไม่โต้เถียง


การหน่วงเหนี่ยว

การ + หน่วงเหนี่ยว

กาน-หฺน่วง-เหฺนี่ยว

คำอาการนามของ หน่วงเหนี่ยว


เชาวน์

ยืมมาจากสันสกฤต जवन (ชวน, “เร็ว”) หรือบาลี ชวน (“เร็ว”)

/t͡ɕʰaw˧/^((สัมผัส))

ปัญญาหรือความคิดอันฉับไว, ปฏิภาณไหวพริบ


ความโด่งดัง

ความ + โด่งดัง

คฺวาม-โด่ง-ดัง

คำอาการนามของ โด่งดัง


การฮือฮา

คำอาการนามของ ฮือฮา


ความฮือฮา

ความ + ฮือฮา

คฺวาม-ฮือ-ฮา

คำอาการนามของ ฮือฮา


ฉาง

ยืมมาจากจีนยุคกลาง倉 (MC tshang); ร่วมเชื้อสายกับลาว ສາງ (สาง)

/t͡ɕʰaːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

อาคารเก็บผลิตผลทางการเกษตรอย่างข้าวหรือเกลือเป็นต้น มักสร้างให้ฝาภายใน เรียบเสาและคร่าวอยู่ภายนอก


เฟ้น

คัดละเอียดเพื่อเอาแต่ที่ดีหรือที่ต้องการ


ช้าก่อน

/t͡ɕʰaː˦˥.kɔːn˨˩/^((สัมผัส))


แซ่ซ้อง

/sɛː˥˩.sɔːŋ˦˥/^((สัมผัส))

เปล่งเสียงแสดงความยินดีหรือสรรเสริญอื้ออึงไปทั่ว


ถ่องแท้

คำกริยาวิเศษณ์

/tʰɔŋ˨˩.tʰɛː˦˥/^((สัมผัส))

ชัดเจน, แจ่มแจ้ง

เที่ยงแท้, แน่นอน


สรวล

ยืมมาจากเขมร ស្រួល (สฺรัวล, “ง่าย, หัวเราะ”); จากจามตะวันตก srual (“to amuse; to diverse”). แผลงเป็นเขมร សំរួល (สํรัวล)


จรัส

/t͡ɕa˨˩.rat̚˨˩/^((สัมผัส))

แจ่มแจ้ง, รุ่งเรือง

เดือนจรัส


ประดุจ

ยืมมาจากเขมร ប្រដូច (บฺรฎูจ)

ดุจ, เหมือน, คล้าย


ฉงน

ฉะงล
การฉงน (abstract-noun)
ความฉงน (abstract-noun)

/t͡ɕʰa˨˩.ŋon˩˩˦/^((สัมผัส))

งุนงงสงสัย, ไม่แน่ใจ, คลางแคลงใจ


พร้อง

/pʰrɔːŋ˦˥/^((สัมผัส))

พูด, ร้อง, กล่าว


ระบิล

เรื่อง, ความ, ฉบับ, อย่าง


รีต

ตัดมาจาก จารีต; ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ฮีต หรือ ฮีด, ลาว ຮີດ (ฮีด), คำเมือง ᩁᩦ᩠ᨲ (รีต), เขิน ᩁᩦ᩠ᨲ (รีต), ไทดำ ꪭꪲꪒ (ฮิด)

/riːt̚˥˩/^((สัมผัส))

แบบอย่างดีงาม, แบบแผน, ประเพณี


ตระการ

งาม, สวย, ดูยิ่งใหญ่

ประหลาด, แปลก ๆ

หลาก, มีต่าง ๆ


แคล้ว

ร่วมเชื้อสายกับลาว ແຄ້ວ (แค้ว)

/kʰlɛːw˦˥/^((สัมผัส))

คลาด, รอดไป, พ้นไป, พลาดไป (มักใช้ในความปฏิเสธ)

ตำรวจตามคนร้ายไปติด ๆ แต่แคล้วกันจนได้

ไม่แคล้วโดนดุ

ไม่แคล้วเสียเงิน


อรรถาธิบาย

อัด-ถา-ทิ-บาย

/ʔat̚˨˩.tʰaː˩˩˦.tʰi˦˥.baːj˧/^((สัมผัส))

ขยายความ, อธิบายความ


อรรถาธิบาย

อัด-ถา-ทิ-บาย

/ʔat̚˨˩.tʰaː˩˩˦.tʰi˦˥.baːj˧/^((สัมผัส))

การขยายความ, การอธิบายความ


หลักแหลม

คำกริยาวิเศษณ์

/lak̚˨˩.lɛːm˩˩˦/^((สัมผัส))

พูดจาหลักแหลม


หลักแหลม

/lak̚˨˩.lɛːm˩˩˦/^((สัมผัส))

เฉียบแหลม, ฉลาด

ความคิดหลักแหลม


ท่องจำ

/tʰɔŋ˥˩.t͡ɕam˧/^((สัมผัส))

ท่องซ้ำไปซ้ำมาจนจำได้


ความแคบ

/kʰwaːm˧.kʰɛːp̚˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แคบ


ความกว้างขวาง

ความ + กว้างขวาง

คฺวาม-กฺว้าง-ขฺวาง

/kʰwaːm˧.kwaːŋ˥˩.kʰwaːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ กว้างขวาง


ฟาเรนไฮต์

ยืมมาจากอังกฤษ Fahrenheit, จากชื่อของ Daniel Gabriel Fahrenheit

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

(องศา~) หน่วยวัดอุณหภูมิหน่วยหนึ่ง


เลวูโลส

จากอังกฤษ laevulose


ฟลูออเรสเซนซ์

ฟฺลู-ออ-เร้ด-เซ้น

/fluː˧.ʔɔː˧.reːt̚˦˥.seːn˦˥/^((สัมผัส))


ฟอกเงิน

การผันรูปย้อนกลับ ของ การฟอกเงิน (ซึ่งแปลตรงตัวจาก money laundering); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຟອກເງິນ (ฟอกเงิน); เทียบเท่า ฟอก + เงิน

/fɔːk̚˥˩.ŋɤn˧/^((สัมผัส))

การโอน รับโอน หรือเปลี่ยนสภาพทรัพย์สินที่เกี่ยวกับการกระทำความผิดทางกฎหมายบางประการ เพื่อซุกซ่อนหรือปกปิดแหล่งที่มาของทรัพย์สินนั้น หรือช่วยเหลือผู้อื่นมิให้ต้องรับโทษหรือรับโทษน้อยลง หรือปกปิดอำพรางการได้มา ฯลฯ ซึ่งทรัพย์สินที่เกี่ยวกับการกระทำความผิด


การฟอกเงิน

แปลตรงตัวจากอังกฤษ money laundering; ร่วมเชื้อสายกับลาว ການຟອກເງິນ (กานฟอกเงิน); เหมือนกับ การ + ฟอกเงิน

กาน-ฟอก-เงิ็น

/kaːn˧.fɔːk̚˥˩.ŋɤn˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ฟอกเงิน


อำพราง

ปิดบังโดยลวงให้เข้าใจไปทางอื่น, พูดหรือแสดงอาการไม่ให้รู้ความจริง


อำพราง

ที่ปิดบังโดยลวงให้เข้าใจไปทางอื่น

นิติกรรมอำพราง

ฆาตกรรมอำพราง


การอำพราง

การ + อำพราง

กาน-อำ-พฺราง

คำอาการนามของ อำพราง


ผงซักฟอก

/pʰoŋ˩˩˦.sak̚˦˥.fɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

สารชนิดหนึ่ง เป็นผง ไว้ช่วยในการซักฟอก


เซลเซียส

ยืมมาจากอังกฤษ Celsius, จากชื่อของ Anders Celsius

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

(องศา~) หน่วยวัดอุณหภูมิหน่วยหนึ่ง


โฟม

ยืมมาจากอังกฤษ foam (“ฟอง”)

αφρός

วัสดุสังเคราะห์

ἀφρός

วัสดุสังเคราะห์

escuma

วัสดุสังเคราะห์

foula

วัสดุสังเคราะห์

babuxa

วัสดุสังเคราะห์

cachón

วัสดุสังเคราะห์

bogada

วัสดุสังเคราะห์

cuspia

วัสดุสังเคราะห์

거품

วัสดุสังเคราะห์

ពពុះ

วัสดุสังเคราะห์

көбік

วัสดุสังเคราะห์

көпіршік

วัสดุสังเคราะห์

escuma

วัสดุสังเคราะห์

көбүк

วัสดุสังเคราะห์

ქაფი

วัสดุสังเคราะห์

泡沫

วัสดุสังเคราะห์

沫

วัสดุสังเคราะห์

泡

วัสดุสังเคราะห์

pěna

วัสดุสังเคราะห์

пена

วัสดุสังเคราะห์

пјена

วัสดุสังเคราะห์

pena

วัสดุสังเคราะห์

pjena

วัสดุสังเคราะห์

泡

วัสดุสังเคราะห์

泡

วัสดุสังเคราะห์

schuim

วัสดุสังเคราะห์

skum

วัสดุสังเคราะห์

bula

วัสดุสังเคราะห์

күбек

วัสดุสังเคราะห์

köpük

วัสดุสังเคราะห์

köpük

วัสดุสังเคราะห์

кафк

วัสดุสังเคราะห์

నురగ

วัสดุสังเคราะห์

skum

วัสดุสังเคราะห์

skum

วัสดุสังเคราะห์

пя́на

วัสดุสังเคราะห์

apar

วัสดุสังเคราะห์

ফেনা

วัสดุสังเคราะห์

пе́на

วัสดุสังเคราะห์

күбек

วัสดุสังเคราะห์

کف

วัสดุสังเคราะห์

espuma

วัสดุสังเคราะห์

piana

วัสดุสังเคราะห์

écume

วัสดุสังเคราะห์

mousse

วัสดุสังเคราะห์

အမြှုပ်

วัสดุสังเคราะห์

အမြှုပ်

วัสดุสังเคราะห์

sbrume

วัสดุสังเคราะห์

vaahto

วัสดุสังเคราะห์

vuso

วัสดุสังเคราะห์

skúm

วัสดุสังเคราะห์

പത

วัสดุสังเคราะห์

хөөс

วัสดุสังเคราะห์

ragħwa

วัสดุสังเคราะห์

пе́на

วัสดุสังเคราะห์

busa

วัสดุสังเคราะห์

hukanga

วัสดุสังเคราะห์

pūtai

วัสดุสังเคราะห์

pūpūtai

วัสดุสังเคราะห์

פּינע

วัสดุสังเคราะห์

שוים

วัสดุสังเคราะห์

пі́на

วัสดุสังเคราะห์

Schaum

วัสดุสังเคราะห์

пе́на

วัสดุสังเคราะห์

spumă

วัสดุสังเคราะห์

spūma

วัสดุสังเคราะห์

putas

วัสดุสังเคราะห์

ຟອງ

วัสดุสังเคราะห์

ລະລອກ

วัสดุสังเคราะห์

ໂຟມ

วัสดุสังเคราะห์

puta

วัสดุสังเคราะห์

bọt

วัสดุสังเคราะห์

espuma

วัสดุสังเคราะห์

pena

วัสดุสังเคราะห์

pena

วัสดุสังเคราะห์

povu

วัสดุสังเคราะห์

skum

วัสดุสังเคราะห์

फेन

วัสดุสังเคราะห์

escruma

วัสดุสังเคราะห์

köpük

อาเซอร์ไบจาน

วัสดุสังเคราะห์

փրփուր

วัสดุสังเคราะห์

رَغْوَة

วัสดุสังเคราะห์

زَبَد

วัสดุสังเคราะห์

كشكوشة

อาหรับแบบโมร็อกโก

วัสดุสังเคราะห์

ريم

อาหรับแบบอียิปต์

วัสดุสังเคราะห์

spumo

วัสดุสังเคราะห์

schiuma

วัสดุสังเคราะห์

busa

วัสดุสังเคราะห์

koʻpik

วัสดุสังเคราะห์

vaht

วัสดุสังเคราะห์

ŝaŭmo

วัสดุสังเคราะห์

skuim

วัสดุสังเคราะห์

shkumë

วัสดุสังเคราะห์

froða

วัสดุสังเคราะห์

sobal

วัสดุสังเคราะห์

cúr

วัสดุสังเคราะห์

hab

วัสดุสังเคราะห์

झाग

วัสดุสังเคราะห์

कोप

วัสดุสังเคราะห์

फेन

วัสดุสังเคราะห์

קֶצֶף

วัสดุสังเคราะห์

วัตถุสังเคราะห์อย่างหนึ่ง มีความหยุ่นตัวสูง น้ำหนักเบา ใช้กันกระแทกหรือทำกล่องบรรจุภัณฑ์

ฟองเล็ก ๆ ที่อยู่ติดกันเป็นกลุ่ม เช่น ฟองสบู่

ปาร์ตี้โฟม


อักขระ

ยืมมาจากบาลี อกฺขร; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ character

/ʔak̚˨˩.kʰa˨˩.raʔ˨˩/^((สัมผัส))


อักขร

ยืมมาจากบาลี อกฺขร

[เสียงสมาส]
อัก-ขะ-หฺระ-


อักขรานุกรมภูมิศาสตร์

อักขรานุกรม + ภูมิศาสตร์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ gazetteer

อัก-ขะ-รา-นุ-กฺรม-พู-มิ-สาด

/ʔak̚˨˩.kʰa˨˩.raː˧.nu˦˥.krom˧.pʰuː˧.mi˦˥.saːt̚˨˩/^((สัมผัส))

หนังสือสำหรับค้นชื่อทางภูมิศาสตร์เรียงลำดับตามตัวอักษร

th-อักขรานุกรมภูมิศาสตร์-th-noun-GxU0hA9i


ของหวาน

/kʰɔːŋ˩˩˦.waːn˩˩˦/^((สัมผัส))

ขนม, โดยมากหมายถึงที่กินหลังจากอาหารจานหลัก


ของขบเคี้ยว

ของ + ขบ + เคี้ยว

ของ-ขบ-เคี้ยว

/kʰɔːŋ˩˩˦.kʰop̚˨˩.kʰia̯w˦˥/^((สัมผัส))

ของกินเล่นที่ไม่เจตนากินให้อิ่ม


ขนมเบื้องไทย

ขะ-หฺนม-เบื้อง-ไท

ดูที่ ขนมเบื้อง


ขนมกรุบกรอบ

ขะ-หฺนม-กฺรุบ-กฺรอบ

/kʰa˨˩.nom˩˩˦.krup̚˨˩.krɔːp̚˨˩/^((สัมผัส))

ขนมที่ทำจากแป้งและผงชูรส กรอบ มีคุณค่าทางอาหารน้อย


ผงชูรส

/pʰoŋ˩˩˦.t͡ɕʰuː˧.rot̚˦˥/^((สัมผัส))

เกลือชนิดหนึ่ง มีผลึกสีขาว มีสูตรทางเคมี HOOC·(CH2)2·CH(NH2)·COONa ใช้ในการปรุงแต่งอาหาร


การคลุก

คำอาการนามของ คลุก


คลุกคลี

เข้าปะปนกัน, เข้าใกล้ชิดกัน


ปูนขาว

ปูนสุก หรือ แคลเซียมไฮดรอกไซด์ ได้จากการนำปูนดิบผสมน้ำ ใช้ผสมกับปูนซีเมนต์ ทราย และน้ำ สำหรับฉาบทาฝาผนัง


ซีเมนต์

ยืมมาจากอังกฤษ cement

cement

วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง

ဢၢင်းၵတေႇ

วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง

ຊີມັງ

วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง

cemento

วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง

cement

วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

(ปูน~) วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง เป็นผง ถ้าคลุกกับน้ำจะแข็งตัวได้ ใช้ประโยชน์เพื่อทำคอนกรีต ปูนฉาบ หรือ ปูนก่อ เป็นต้น


โลโซ

ยืมมาจากอังกฤษ low society; เลียนคำว่า ไฮโซ

ผู้อยู่ในสังคมชั้นล่าง


โลโซ

ธรรมดา, พื้น ๆ, ไม่มีระดับ


รู้ดี

การรู้ดี (abstract-noun)
ความรู้ดี (abstract-noun)

รู้เป็นอย่างดี

อวดรู้, สู่รู้

อย่ารู้ดีไปหน่อยเลย


การรู้ดี

คำอาการนามของ รู้ดี


สู่รู้

/suː˨˩.ruː˦˥/^((สัมผัส))

ถ้าไม่รู้จริง อย่าสู่รู้


การสู่รู้

การ + สู่รู้

คำอาการนามของ สู่รู้


คำพ้องความ

คำ + พ้อง + ความ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ synonym

คำ-พ้อง-คฺวาม

/kʰam˧.pʰɔːŋ˦˥.kʰwaːm˧/^((สัมผัส))

คำที่เขียนต่างกันแต่มีความหมายเหมือนกันหรือใกล้เคียงกันมาก เช่น โคกับวัว ควายกับกระบือ มนุษย์กับคน


คำพ้องความหมาย

คำ + พ้อง + ความหมาย

คำ-พ้อง-คฺวาม-หฺมาย

/kʰam˧.pʰɔːŋ˦˥.kʰwaːm˧.maːj˩˩˦/^((สัมผัส))

คำพ้องความของ คำพ้องความ


อิทธิ

ยืมมาจากบาลี อิทฺธิ; เทียบสันสกฤต ऋद्धि (ฤทฺธิ)

/ʔit̚˨˩.tʰiʔ˦˥/^((สัมผัส))

ฤทธิ์, อำนาจศักดิ์สิทธิ์

ความเจริญ, ความงอกงาม, ความสำเร็จ


ตัถย์

ยืมมาจากสันสกฤต तथ्य (ตถฺย); เทียบบาลี ตจฺฉ

ความเป็นอย่างนั้น, ความจริง


ตัถย์

เป็นอย่างนั้นจริง


สัทธา

ยืมมาจากบาลี สทฺธา; เทียบสันสกฤต श्रद्धा (ศฺรทฺธา)


จรรม

ยืมมาจากสันสกฤต चर्मन् (จรฺมนฺ) หรือ चर्म (จรฺม); เทียบบาลี จมฺม

[เสียงสมาส]
จำ-มะ-


จรรมขัณฑ์

จรรม + ขัณฑ์

ท่อนหนัง, แผ่นหนัง

ทรงครองอชินจรรมขัณฑ์เป็นเครื่องคลุม


ของระบาด

/kʰɔːŋ˩˩˦.ra˦˥.baːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ทรัพย์สมบัติข้าทาสบริวารทั้งหมดที่ถูกริบราชบาต


ริบราชบาต

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ริบ-ราด-ชะ-บาด

/rip̚˦˥.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.baːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ยึดทรัพย์สมบัติข้าทาสบริวารทั้งหมดในครอบครองของผู้ต้องโทษถูกริบให้ตกเป็นของหลวง


ของสงวน

ของ-สะ-หฺงวน

/kʰɔːŋ˩˩˦.sa˨˩.ŋua̯n˩˩˦/^((สัมผัส))


ของชำ

/kʰɔːŋ˩˩˦.t͡ɕʰam˧/^((สัมผัส))

ของแห้งต่าง ๆ ที่ใช้เป็นอาหาร เช่น พริก กะปิ หอม กระเทียม


หอม

จากเขมร ក្រហម (กฺรหม, “แดง”) (ในคำ ខ្ទឹមក្រហម (ขฺทึมกฺรหม, “หอมแดง; กระเทียมแดง”))

/hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อไม้ล้มลุกมีหัวหลายชนิดในสกุล Allium วงศ์ Alliaceae กลิ่นฉุน ใช้ปรุงอาหาร เช่น หอมใหญ่ หอมหัวใหญ่ หรือ หอมฝรั่ง (A. cepa L.), หอม หอมหัว หรือ หอมแกง (A. ascalonicum L.) ชนิดหลังนี้มักเรียก หอมแดง


หอม

/hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อกล้วยหลายพันธุ์ [Musa (AAA Group)] ซึ่งกลายมาจากกล้วยป่า (Musa acuminata Colla) กลิ่นหอม ไม่มีเมล็ด เช่น กล้วยหอมทอง กล้วยหอมเขียว


หอม

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *hoːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉᩬᨾ (หอม), เขิน ᩉᩬᨾ (หอม), ลาว ຫອມ (หอม), ไทลื้อ ᦠᦸᧄ (หอ̂ม), ไทดำ ꪬꪮꪣ (หอม), ไทขาว ꪬꪮꪣ, ไทใหญ่ ႁွမ် (หอ̂ม), พ่าเก ꩭွံ (หอ̂ํ), อาหม 𑜑𑜨𑜪 (หอ̂ํ) หรือ 𑜍𑜨𑜪 (รอ̂ํ), จ้วง hom

/hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ได้รับกลิ่นดี


หอม

/hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))


หอม

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉᩬᨾ (หอม), เขิน ᩉᩬᨾ (หอม), ลาว ຫອມ (หอม), ไทลื้อ ᦠᦸᧄ (หอ̂ม), ไทดำ ꪬꪮꪣ (หอม), ไทใหญ่ ႁွမ် (หอ̂ม), พ่าเก ꩭွံ (หอ̂ํ), จ้วง hom, จ้วงแบบจั่วเจียง hom

/hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

เก็บ, รวบรวม (ในความว่า เก็บหอมรอมริบ)


การหอม

/kaːn˧.hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ หอม


ความหอม

/kʰwaːm˧.hɔːm˩˩˦/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ หอม


หอมใหญ่

/hɔːm˩˩˦.jaj˨˩/^((สัมผัส))

พืชในสกุล Allium cepa ใช้เป็นผักและเครื่องเทศ


มัธยม

ยืมมาจากสันสกฤต मध्यम (มธฺยม); เทียบบาลี มชฺฌิม

[เสียงสมาส]
มัด-ทะ-ยม-มะ-

กลาง, ปานกลาง


มัธยม

[เสียงสมาส]
มัด-ทะ-ยม-มะ-

คำตัดทอนของ มัธยมศึกษา


มิถยา

ยืมมาจากสันสกฤต मिथ्या (มิถฺยา); เทียบบาลี มิจฺฉา

/mit̚˦˥.tʰa˨˩.jaː˩˩˦/^((สัมผัส))


เวียง

จากเขมรเก่า វាង៑ (วางฺ), វាង្ង៑ (วางฺงฺ), វង៑ (วงฺ), จากมอญ-เขมรดั้งเดิม *wa(a)ŋ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩅ᩠ᨿᨦ (วยง), ลาว ວຽງ (วยง), ไทใหญ่ ဝဵင်း (เว๊ง); ร่วมรากกับ วง and วังเขมร វៀង (เวียง) คือคำที่ยืมกลับไปจาก "เวียง" ที่เป็นภาษาไทยหรือลาว

เมืองที่มีกำแพงล้อม

ตำแหน่งเจ้ากระทรวงปกครองครั้งโบราณ มีหน้าที่ปกครองท้องที่ดูแลทุกข์สุขของราษฎร


เวียง

คำวิสามานยนาม

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเทิง จังหวัดเชียงราย

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่


สามานย์

ยืมมาจากสันสกฤต सामान्य (สามานฺย)

สามานย
ความสามานย์ (noun-from-adj)

ปรกติ, ธรรมดา

เลวทรามต่ำช้า

ลูกสามานย์ทำร้ายพ่อแม่

ชั่วช้าสามานย์


ยิว

jueu

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

jueva

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

យូដា

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

猶太人

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

Jood

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

ၵျူး

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

ၵျိဝ်း

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

judeu

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

judia

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

juif

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

juive

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

ဂျူး

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

ယုဒ

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

Jude

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

iudaicus

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

iudaica

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

ຢິວ

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

Do Thái

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

judío

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

judía

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

Jew

คนที่สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู

(คน~, ชาว~) ชนชาติผิวขาวหนึ่งซึ่งถือว่าบรรพบุรุษ สืบเชื้อสายมาจากชาวฮีบรู ปัจจุบันส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในอิสราเอล


ยิว

งก, ขี้เหนียว, ตระหนี่ถี่เหนียว, เห็นแก่ได้


ความสามานย์

ความ + สามานย์

คฺวาม-สา-มาน

คำอาการนามของ สามานย์


สามานย

ยืมมาจากสันสกฤต सामान्य (สามานฺย)

[เสียงสมาส]
สา-มาน-นะ-ยะ-

[เสียงสมาส]
สา-มาน-ยะ-

ปรกติ, ธรรมดา


ถาบ

/tʰaːp̚˨˩/^((สัมผัส))

ตบ, ตี, ทาบ ก็ว่า

นกถาบปีก


การศรัทธา

การ + ศรัทธา

คำอาการนามของ ศรัทธา


ความศรัทธา

ความ + ศรัทธา

คฺวาม-สัด-ทา

คำอาการนามของ ศรัทธา


การเลื่อมใส

การ + เลื่อมใส

กาน-เลื่อม-ไส

คำอาการนามของ เลื่อมใส


ความเลื่อมใส

ความ + เลื่อมใส

คฺวาม-เลื่อม-ไส

คำอาการนามของ เลื่อมใส


การแก้มือ

การ + แก้มือ

/kaːn˧.kɛː˥˩.mɯː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แก้มือ


การตบตา

คำอาการนามของ ตบตา


การอ้อนวอน

การ + อ้อนวอน

กาน-อ้อน-วอน

/kaːn˧.ʔɔːn˥˩.wɔːn˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ อ้อนวอน


การท่องจำ

การ + ท่องจำ

กาน-ท็่อง-จำ

/kaːn˧.tʰɔŋ˥˩.t͡ɕam˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ท่องจำ


การสับสน

คำอาการนามของ สับสน


ความสับสน

ความ + สับสน

คฺวาม-สับ-สน

คำอาการนามของ สับสน


รู้คิด

รู้จักคิดอ่าน


รู้จำ

รู้จักจำ, รู้แล้วจำได้, จำได้เก่ง


แปลตามพยัญชนะ

การแปลตามพยัญชนะ (abstract-noun)

แปฺล-ตาม-พะ-ยัน-ชะ-นะ

/plɛː˧.taːm˧.pʰa˦˥.jan˧.t͡ɕʰa˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

แปลความหมายของคำ อย่างตรงไปตรงมาแบบคำต่อคำ, แปลตามตัวอักษร


แปลเอาความ

แปฺล-เอา-คฺวาม

แปลภาษาหนึ่งเป็นอีกภาษาหนึ่ง โดยยึดเอาความหมายเป็นหลัก


รู้แจ้ง

รู้ + แจ้ง; ร่วมเชื้อสายกับลาว ຮູ້ແຈ້ງ (ฮู้แจ้ง), คำเมือง ᩁᩪ᩶ᨧᩯ᩠᩶ᨦ (รู้แจ้ง), เขิน ᩁᩪ᩶ᨧᩯ᩠᩶ᨦ (รู้แจ้ง), ไทลื้อ ᦣᦴᧉᦶᦈᧂᧉ (ฮู้แจ้ง), ไทใหญ่ ႁူႉၸႅင်ႈ (หู๎แจ้ง)

การรู้แจ้ง (abstract-noun)
ความรู้แจ้ง (abstract-noun)

/ruː˦˥.t͡ɕɛːŋ˥˩/^((สัมผัส))

เข้าใจดี, รู้ชัด, รู้ประจักษ์

ฟังความหลายด้านย่อมรู้แจ้ง


ย่อม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຍ່ອມ (ย่อม), คำเมือง ᨿᩬ᩵ᨾ (ยอ่ม), ไทใหญ่ ယွမ်ႈ (ย้อ̂ม)

/jɔm˥˩/^((สัมผัส))

มีขนาดเล็กกว่าเมื่อเทียบกัน

เนื้อชิ้นนี้ขนาดย่อมกว่าอีกชิ้น

เบา, ถูกลง, ใช้ แก่ราคา

หาซื้อหนังสือราคาย่อมกว่านี้หน่อย

ลดลง, หย่อนลง


ย่อม

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຍ່ອມ (ย่อม), คำเมือง ᨿᩬ᩵ᨾ (ยอ่ม)

ᨩ᩵ᩣ᩠ᨦ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ᨿᩬ᩵ᨾ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ᨴ᩠ᨿᩁᨿᩬ᩵ᨾ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ᦋᦱᧂᧈ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ᦵᦑᧃᧉᦍᦸᧄᧈ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

တိုၼ်း

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

တၵ်း

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ມັກ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ຍ່ອມ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

ທຽນຍ່ອມ

ส่วนประกอบที่รวมเข้าเป็นรูปร่างเดียวกัน

/jɔm˥˩/^((สัมผัส))

คำช่วยกริยา แสดงว่ากริยานั้นเป็นไปหรือ เกิดขึ้นตามปกติ

คนมีปัญญาย่อมมีอำนาจเหนือคนโง่


รู้หาญรู้ขลาด

การรู้หาญรู้ขลาด (abstract-noun)

รู้-หาน-รู้-ขฺลาด

/ruː˦˥.haːn˩˩˦.ruː˦˥.kʰlaːt̚˨˩/^((สัมผัส))

กล้าในสิ่งที่ควรกล้า กลัวในสิ่งที่ควรกลัว


คิดอ่าน

/kʰit̚˦˥.ʔaːn˨˩/^((สัมผัส))

ใคร่ครวญหาหนทางแก้ไข


ภูมิวิทยา

พู-มิ-วิด-ทะ-ยา

/pʰuː˧.mi˦˥.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/^((สัมผัส))

... ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้ตั้งกรมราชโลหะกิจและภูมิ์วิทยาขึ้นในกระทรวงเกษตราธิการ ...


การแก้หน้า

การ + แก้หน้า

/kaːn˧.kɛː˥˩.naː˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แก้หน้า


การแก้เผ็ด

การ + แก้เผ็ด

กาน-แก้-เผ็ด

/kaːn˧.kɛː˥˩.pʰet̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แก้เผ็ด


การแก้บน

คำอาการนามของ แก้บน


การแก้ตัว

การ + แก้ตัว

คำอาการนามของ แก้ตัว


การแก้ขัด

การ + แก้ขัด

/kaːn˧.kɛː˥˩.kʰat̚˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ แก้ขัด


การแก้ลำ

คำอาการนามของ แก้ลำ


กายิน

แผลงมาจาก กาย

ตัว, ร่างกาย

อินทรชิตบิดเบือนกายิน เหมือนองค์อมรินทร์ ทรงคชเอราวัณ


กายี

แผลงมาจาก กาย

ตัว, ร่างกาย


ทิพย์

ยืมมาจากสันสกฤต दिव्य (ทิวฺย)

/tʰip̚˦˥/^((สัมผัส))

เป็นของเทวดา

อาหารทิพย์

น้ำทิพย์

ดีวิเศษอย่างเทวดา

ตาทิพย์

หูทิพย์

ดีวิเศษเหนือปรกติธรรมดา

เนื้อทิพย์

ที่สมมติหรือจินตนาการขึ้น, ที่ไม่มีอยู่จริง

เมืองทิพย์

แฟนทิพย์

เที่ยวทิพย์

หวยทิพย์


ทิพย

ยืมมาจากสันสกฤต दिव्य (ทิวฺย)

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
ทิบ-พะ-ยะ-

เป็นของเทวดา

ดีวิเศษอย่างเทวดา

ทิพยจักษุ

ทิพยโศรตร

ดีวิเศษเหนือปรกติธรรมดา

ทิพยรส


มะตะบะ

ยืมมาจากอาหรับ مُطَبَّق (มุฏับบัก)

ชื่ออาหารอย่างมุสลิมชนิดหนึ่ง คล้ายโรตี แต่มีไส้ทำด้วยเนื้อหรือไก่ผัดกับหอมหัวใหญ่ใส่เครื่องเทศ กินกับอาจาด


โศรตร

ยืมมาจากสันสกฤต श्रोत्र (ศฺโรตฺร); เทียบบาลี โสต

/soːt̚˨˩/^((สัมผัส))


โสตถิ

ยืมมาจากบาลี โสตฺถิ; เทียบสันสกฤต स्वस्ति (สฺวสฺติ)

/soːt̚˨˩.tʰiʔ˨˩/^((สัมผัส))

ความสวัสดี, ความเจริญรุ่งเรือง

เป็นประโยชน์โสตถิผล


โสตทัศนอุปกรณ์

โสต + ทัศน + อุปกรณ์

โสตทัศนูปกรณ์

โส-ตะ-ทัด-สะ-นะ-อุ-ปะ-กอน

โสด-ทัด-สะ-นะ-อุบ-ปะ-กอน

/soː˩˩˦.ta˨˩.tʰat̚˦˥.sa˨˩.na˦˥.ʔu˨˩.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))

/soːt̚˨˩.tʰat̚˦˥.sa˨˩.na˦˥.ʔup̚˨˩.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))

อุปกรณ์การสอนสำหรับฟังและดู เช่น วิทยุ โทรทัศน์


โสตทัศนูปกรณ์

โสต + ทัศน + อุปกรณ์

โสตทัศนอุปกรณ์

โส-ตะ-ทัด-สะ-นู-ปะ-กอน

โสด-ทัด-สะ-นู-ปะ-กอน

/soː˩˩˦.ta˨˩.tʰat̚˦˥.sa˨˩.nuː˧.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))

/soːt̚˨˩.tʰat̚˦˥.sa˨˩.nuː˧.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))


สวัสติกะ

ยืมมาจากสันสกฤต स्वस्तिक (สฺวสฺติก)

สะ-หฺวัด-ติ-กะ

สัญลักษณ์รูปกากบาทปลายหักมุมเวียนขวา ใช้เป็นเครื่องหมายแสดงความสุขสวัสดีมาแต่โบราณ สันนิษฐานกันว่าเป็นรูปดวงอาทิตย์โคจรเวียนขวา, อนุโลมเรียกรูปกากบาทปลายหักมุมเวียนซ้ายด้วย


สวัสดิกะ

ยืมมาจากสันสกฤต स्वस्तिक (สฺวสฺติก)

สะ-หฺวัด-ดิ-กะ


โสตประสาท

โสต + ประสาท

โส-ตะ-ปฺระ-สาด

โสด-ปฺระ-สาด

ประสาทที่ใช้ฟังเสียง


ความป่าเถื่อน

ความ + ป่าเถื่อน

คฺวาม-ป่า-เถื่อน

คำอาการนามของ ป่าเถื่อน


จักขุ

ยืมมาจากบาลี จกฺขุ

/t͡ɕak̚˨˩.kʰuʔ˨˩/^((สัมผัส))


ลองใจ

/lɔːŋ˧.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

พิสูจน์น้ำใจ

เขาอยากลองใจเธอว่าเธอจะรักตนจริงจนวันตายหรือไม่


การลองใจ

คำอาการนามของ ลองใจ


การชะงัก

/kaːn˧.t͡ɕʰa˦˥.ŋak̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ชะงัก


การลูบไล้

การ + ลูบไล้

คำอาการนามของ ลูบไล้


สปริง

ยืมมาจากอังกฤษ spring

สิ่งที่ยืดหรือหดแล้วคืนตัวได้เอง มักทำด้วยโลหะ

นาฬิกาเรือนนี้สปริงหลุด จึงไม่เดิน


สปริง

ยืมมาจากอังกฤษ spring

ที่ยืดหรือหดแล้วคืนตัวได้เอง

เบาะสปริง

เตียงสปริง


ฟอนเฟ้น

เธอไม่อยากให้เขาฟอนเฟ้น


เชื่อขนมกินได้

การเชื่อขนมกินได้ (abstract-noun)

เชื่อ-ขะ-หฺนม-กิน-ด้าย

/t͡ɕʰɯa̯˥˩.kʰa˨˩.nom˩˩˦.kin˧.daːj˥˩/^((สัมผัส))

มั่นใจได้, เชื่อใจได้, สำเร็จแน่นอน


ทุกเมื่อเชื่อวัน

คำกริยาวิเศษณ์

ทุก-เมื่อ-เชื่อ-วัน

/tʰuk̚˦˥.mɯa̯˥˩.t͡ɕʰɯa̯˥˩.wan˧/^((สัมผัส))

ตลอดเวลา, ตลอดทุกวัน

เห็นกันอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน


ตั้งไข่

สอนยืน, ใช้แก่เด็กเล็กที่เพิ่งหัดยืน


จำเลย

แผลงมาจากเฉลย; จากเขมร ចំឡើយ (จํเฬิย, “ตอบ”), แผลงมาจากឆ្លើយ (ฉฺเลิย),

บุคคลผู้ถูกฟ้องร้องต่อศาลแล้ว

ผู้ถูกฟ้องความ


การเดา

คำอาการนามของ เดา


คราส

ยืมมาจากสันสกฤต ग्रास (คฺราส, “การกัด; รอยกัด”)

/kʰraːt̚˥˩/^((สัมผัส))

จันทรคราส

สุริยคราส

สิบนิ้วคราสคนธกำจร เทียนธูปบวร


เสลด

ยืมมาจากเขมร ស្លេស្ម (สฺเลสฺม), จากสันสกฤต श्लेष्मन् (ศฺเลษฺมนฺ)

เมือกที่ออกจากลำคอ ทรวงอก และลำไส้


ชั่งใจ

/t͡ɕʰaŋ˥˩.t͡ɕaj˧/^((สัมผัส))

คิดให้ถี่ถ้วนก่อนตัดสินใจ

กำลังชั่งใจว่าจะแอบดูข้อความดีหรือไม่


ตกลงใจ

ยินยอมโดยสมัครใจ, ตัดสินใจเด็ดขาดหลังจากใคร่ครวญแล้ว


ตกลงปลงใจ

ตก-ลง-ปฺลง-ไจ


เศลษ

ยืมมาจากสันสกฤต श्लेष (ศฺเลษ)

การติด, การเกาะ

การเกี่ยวข้อง, การพาดพิง


การพาดพิง

การ + พาดพิง

คำอาการนามของ พาดพิง


การเกี่ยวโยง

การ + เกี่ยวโยง

กาน-เกี่ยว-โยง

คำอาการนามของ เกี่ยวโยง


ความเกี่ยวโยง

ความ + เกี่ยวโยง

คฺวาม-เกี่ยว-โยง

คำอาการนามของ เกี่ยวโยง


หายนะ

ยืมมาจากบาลี หายน (“ความเสื่อม”)

/haː˩˩˦.ja˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

ความเสื่อม, ความเสียหาย, ความฉิบหาย


หายนะ

ยืมมาจากสันสกฤต हायन (หายน, “ปี”) หรือบาลี หายน (“ปี”)

/haː˩˩˦.ja˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))


ปุโรหิต

จากเขมร បុរោហិត (บุโรหิต) หรือ បរោហិត (บโรหิต), จากสันสกฤต पुरोहित (ปุโรหิต) หรือบาลี ปุโรหิต; เทียบลาว ປະໂລຫິດ (ปะโลหิด), พม่า ပုရောဟိတ် (ปุเราหิต์), ไทใหญ่ ပရေႃးႁဵၵ်ႈ (ปร๊อ̂เห้ก)

ᨷᩩᩁᩮᩣᩉᩥᨲ᩺

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

ꪢꪷ

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

ယဵၸ်ႈပရေႃးႁဵၵ်ႈ

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

ယဇ်ပုရောဟိတ်

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

ປະໂລຫິດ

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

sacerdote

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

priest

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนา

พราหมณ์ประจำราชสำนัก มีหน้าที่ให้คำปรึกษาในทางขนบธรรมเนียมและจารีตประเพณี และทำพลีกรรมบูชาในลัทธิพิธีศักดิ์สิทธิ์

กษัตริย์นครนี้ มีปุโรหิตและโหรอยู่รอบข้างคอยปกป้อง คอยทำพิธี และคอยทำหนักให้เป็นเบา

ผู้ที่ดำเนินพิธีและหน้าที่ทางศาสนาในศาสนาที่ไม่ใช่ศาสนาคริสต์


เสตุ

ยืมมาจากบาลี เสตุ

/seː˩˩˦.tuʔ˨˩/^((สัมผัส))


จัณฑาล

ยืมมาจากสันสกฤต चण्डाल (จณฺฑาล) หรือบาลี จณฺฑาล

ลูกคนต่างวรรณะ


แร้นแค้น

/rɛːn˦˥.kʰɛːn˦˥/^((สัมผัส))

อดอยาก, ฝืดเคือง, อัตคัด, ขัดสน, ขาดแคลน, ไม่มีกิน


ถ่อมตัว

ᨳ᩵ᩬᨾᨲᩫ᩠ᩅ

นอบน้อมถ่อมตน

ၶျႃးတႅမ်ႇ

นอบน้อมถ่อมตน

ຖ່ອມຕົວ

นอบน้อมถ่อมตน

ຖ່ອມໂຕ

นอบน้อมถ่อมตน

แสดงฐานะหรือความรู้ความสามารถต่ำกว่าที่เป็นจริง

ที่จริงเขาฉลาดมาก แต่ชอบถ่อมตัวเป็นคนฉลาดน้อย


ถ่อมไส้

กินอาหารไม่มาก


เมฆา

แผลงมาจาก เมฆ


เมฆี

แผลงมาจาก เมฆ


เมฆินทร์

เมฆ + อินทร์


เลขกะ

ยืมมาจากสันสกฤต लेखक (เลขก)

ผู้เขียน, เสมียน


เลขนะ

ยืมมาจากสันสกฤต लेखन (เลขน)

รอยเขียน, ตัวอักษร, ลวดลาย


เลขยะ

ยืมมาจากสันสกฤต लेख्य (เลขฺย)


ลิขนะ

ยืมมาจากสันสกฤต लिखन (ลิขน)

การขีด, การเขียน


ความเลวทราม

ความ + เลวทราม

คฺวาม-เลว-ซาม

คำอาการนามของ เลวทราม


เจ่ง

เทียบภาษาถิ่นภาษาใดภาษาหนึ่งของจีน象 (xiàng)

/t͡ɕeːŋ˨˩/^((สัมผัส))

/t͡ɕeŋ˨˩/^((สัมผัส))

มีเจ่งตาบอดพลาย ก่อมก้อ


ความศักดิ์สิทธิ์

ความ + ศักดิ์สิทธิ์

คฺวาม-สัก-สิด

คำอาการนามของ ศักดิ์สิทธิ์


ความว่างเปล่า

ความ + ว่างเปล่า

คฺวาม-ว่าง-ปฺล่าว

คำอาการนามของ ว่างเปล่า


การระงับ

คำอาการนามของ ระงับ


ความวูบวาบ

ความ + วูบวาบ

คฺวาม-วูบ-วาบ

คำอาการนามของ วูบวาบ


ความเลื่อม

ความ + เลื่อม

คฺวาม-เลื่อม

คำอาการนามของ เลื่อม


สุขทุกข์

ความเป็นอยู่หรือความเป็นไปของชีวิตในขณะนั้น


เย่อหยิ่ง

/jɤː˥˩.jiŋ˨˩/^((สัมผัส))

จองหอง, ถือดี, แสดงอาการยโสโอ้อวดเพราะถือว่าตนมีดี

ถ่อมตัวจักได้ เย่อหยิ่งจักเสีย


อาหารขยะ

แปลตรงตัวจากอังกฤษ junk food; เทียบเท่า อาหาร + ขยะ

อา-หาน-ขะ-หฺยะ

/ʔaː˧.haːn˩˩˦.kʰa˨˩.jaʔ˨˩/^((สัมผัส))

อาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการต่ำหรือไม่มีเลย


ความเย่อหยิ่ง

ความ + เย่อหยิ่ง

คฺวาม-เย่อ-หฺยิ่ง

/kʰwaːm˧.jɤː˥˩.jiŋ˨˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เย่อหยิ่ง


ขัย

ยืมมาจากบาลี ขย (“ความสิ้นไป, ความเสื่อมไป”); เทียบสันสกฤต क्षय (กฺษย, “ความสิ้นไป, ความเสื่อมไป”)

/kʰaj˩˩˦/^((สัมผัส))

ความสิ้นไป, ความเสื่อมไป


กระหยะ

แผลงมาจาก ขยะ

หนึ่งนิทไทรในราษตรี บมิหลับดั่งมี กระหยะแลผงเลือดไร


ราษตรี

แผลงมาจาก ราตรี

ราตรี, กลางคืน


สังการ

ยืมมาจากบาลี สงฺการ

หยากเยื่อ, ขยะกุมฝอย


ความสดชื่น

ความ + สดชื่น

คฺวาม-สด-ชื่น

/kʰwaːm˧.sot̚˨˩.t͡ɕʰɯːn˥˩/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ สดชื่น


เฉียบแหลม

เฉียบ + แหลม

/t͡ɕʰia̯p̚˨˩.lɛːm˩˩˦/^((สัมผัส))

คมคาย, ฉลาดหลักแหลม, มีไหวพริบดี

มีปัญญาเฉียบแหลม


แยกตัว

/jɛːk̚˥˩.tua̯˧/^((สัมผัส))

ผละออก, เลี่ยงออก

เธอชอบแยกตัวออกจากกลุ่มไปอ่านหนังสืออยู่คนเดียว

ไม่ผสมเป็นเนื้อเดียวกัน

น้ำมันแยกตัวออกจากน้ำ


ชาร์จ

ยืมมาจากอังกฤษ charge

/t͡ɕʰaːt̚˦˥/^((สัมผัส))

ประจุไฟฟ้าลงในแบตเตอรี

ชาร์จมือถือไม่เข้า

ตำรวจเข้าชาร์จตัวสารวัตรคลั่งแล้ว


การชาร์จ

/kaːn˧.t͡ɕʰaːt̚˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ ชาร์จ


ความซีด

คำอาการนามของ ซีด


เศลษม์

ยืมมาจากสันสกฤต श्लेष्मन् (ศฺเลษฺมนฺ)


โสธนะ

ยืมมาจากบาลี โสธน; เทียบสันสกฤต शोधन (โศธน)

/soː˩˩˦.tʰa˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

การทำความสะอาด, การชำระล้าง


ยักข์

ยืมมาจากบาลี ยกฺข; เทียบสันสกฤต यक्ष (ยกฺษ)


ภิกขุ

ยืมมาจากบาลี ภิกฺขุ (“ผู้ขอ”); เทียบสันสกฤต भिक्षु (ภิกฺษุ, “ผู้ขอ”)

ขรัว

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

แครอท

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

เจาไทย

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

เจ้าไทย

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ชินบุตร

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ชิโนรส

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

แซลมอน

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

เถร

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

เถระ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

บิกูปะระมาหนา

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

บิกูปะระหมั่นหนา

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

พระ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ภิกขุ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ภิกษุ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

มุนิ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

มุนี

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ยติ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

ศรมณะ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สงฆ์

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สถวีระ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สมณ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สมณเจ้า

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สมณะ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สมี

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สังฆ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

สังฆเจ้า

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

หลวงเจ๊

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

หลวงตา

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

หลวงปู่

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

หลวงพ่อ

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

หลวงพี่

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

อาวาสิก

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

อุปสมบัน

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

อุปสัมบัน

อรรถาภิธาน:ภิกษุ

/pʰik̚˦˥.kʰuʔ˨˩/^((สัมผัส))


โศธนะ

ยืมมาจากสันสกฤต शोधन (โศธน); เทียบบาลี โสธน

/soː˩˩˦.tʰa˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

การชำระ, การทำให้หมดจด, การทำให้สะอาด


ภิกขุนี

ยืมมาจากบาลี ภิกฺขุนี; เทียบสันสกฤต भिक्षुणी (ภิกฺษุณี)


หว่านพืชหวังผล

หว่าน + พืช + หวัง + ผล

หฺว่าน-พืด-หฺวัง-ผน

/waːn˨˩.pʰɯːt̚˥˩.waŋ˩˩˦.pʰon˩˩˦/^((สัมผัส))

ให้ผลประโยชน์แก่ผู้อื่นเพื่อหวังผลตอบแทน


กางเกงลิง

กางเกง + อังกฤษ lingerie


กางเกงชั้นใน

กางเกง + ชั้น + ใน

กาง-เกง-ชั้น-ไน


การเลาะ

/kaːn˧.lɔʔ˦˥/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เลาะ


ภาคินี

ยืมมาจากสันสกฤต भागिनी (ภาคินี)

หญิงผู้มีส่วน

พระประกาศฉลองงานการวิวาห์ เจ้าหญิงศรีอโนชาภาคินี


ระคาง

/ra˦˥.kʰaːŋ˧/^((สัมผัส))

เม็ดผดที่เกิดขึ้นตามขาด้วยระคายต้นหญ้าหรือขนกระบือ


ระคาง

/ra˦˥.kʰaːŋ˧/^((สัมผัส))

หมาง, หมองใจ, เคืองใจ

พี่จะมอบรักไว้ที่ในนาง อย่าระคางข้องแค้นระคายเคือง


จั้ง

/t͡ɕaŋ˥˩/^((สัมผัส))

คือคชกลับกลอกจั้ง จญสีห์


รด.

/rɔː˧.dɔː˧/^((สัมผัส))

อักษรย่อของ รักษาดินแดน


พัฒน

ยืมมาจากบาลี วฑฺฒน; เทียบสันสกฤต वर्धन (วรฺธน)

พัฒนะ
วัฒน
วัฒนะ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
พัด-ทะ-นะ-

ความเจริญ, ความงอกงาม


พัฒนะ

ยืมมาจากบาลี วฑฺฒน

พัฒน
วัฒน
วัฒนะ

/pʰat̚˦˥.tʰa˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

ความเจริญ, ความงอกงาม


พระนคร

เมืองหลวง, เมืองใหญ่


พระนคร

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อฝั่งทางตะวันออกของกรุงเทพมหานคร


ดุสิต

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากบาลี ตุสิต; เทียบสันสกฤต तुषित (ตุษิต)

ชื่อสวรรค์ชั้นที่ 4 แห่งสวรรค์ 6 ชั้น มีท้าวสันดุสิตเป็นใหญ่ในชั้นนี้

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตดุสิต กรุงเทพมหานคร


ดุษิต

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากสันสกฤต तुषित (ตุษิต); เทียบบาลี ตุสิต


หนองจอก

คำวิสามานยนาม

nɔ̌ɔng-jɔ̀ɔk

/nɔːŋ˩˩˦.t͡ɕɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอบางปะกง จังหวัดฉะเชิงเทรา


บางรัก

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางเขน

คำวิสามานยนาม

/baːŋ˧.kʰeːn˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางกะปิ

คำวิสามานยนาม

ไม่ทราบแน่ชัด; เป็นไปได้ว่า:
* บาง + กะปิเยาะห์ (“หมวกครึ่งศีรษะของมุสลิม”) (จากมาเลเซีย kopiah, จากอาหรับ كُوفِيَّة (กูฟิยยะ)) โดยอาศัยข้อเท็จจริงที่ว่าบริเวณดังกล่าวเคยมีชาวมาเลย์จากเกอดะฮ์ซึ่งผลิตหมวกกะปิเยาะห์ขาย
* บาง + กะปิ (“ลิง”) (จากสันสกฤต कपि (กปิ) หรือบาลี กปิ) เนื่องจากตราประจำเขตเป็นรูปหนุมานซึ่งเป็นเทพลิงของศาสนาฮินดู
* บาง + กะปิ (“ผลิตภัณฑ์จากเคย”) (จากพม่า ငါးပိ (งา:ปิ)) จากข้อเท็จจริงที่ว่าเคยเป็นสถานที่ผลิตกะปิมาก่อน

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ปทุมวัน

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ป้อมปราบศัตรูพ่าย

คำวิสามานยนาม

ป้อม + ปราบ + ศัตรู + พ่าย

ป็้อม-ปฺราบ-สัด-ตฺรู-พ่าย

/pɔm˥˩.praːp̚˨˩.sat̚˨˩.truː˧.pʰaːj˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


มีนบุรี

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ลาดกระบัง

คำวิสามานยนาม

ลาด + กระบัง

ลาด-กฺระ-บัง

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ยานนาวา

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


สัมพันธวงศ์

คำวิสามานยนาม

สัมพันธ + วงศ์; มาจากชื่อ วัดสัมพันธวงศาราม

สำ-พัน-ทะ-วง

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


พญาไท

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางกอกใหญ่

คำวิสามานยนาม

บางกอก + ใหญ่

บาง-กอก-ไหฺย่

/baːŋ˧.kɔːk̚˨˩.jaj˨˩/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ห้วยขวาง

คำวิสามานยนาม

/hua̯j˥˩.kʰwaːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


คลองสาน

คำวิสามานยนาม

/kʰlɔːŋ˧.saːn˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตคลองสาน กรุงเทพมหานคร


ตลิ่งชัน

คำวิสามานยนาม

ตะ-หฺลิ่ง-ชัน

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตตลิ่งชัน กรุงเทพมหานคร

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอเหนือคลอง จังหวัดกระบี่

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอบ้านด่านลานหอย จังหวัดสุโขทัย


บางกอกน้อย

คำวิสามานยนาม

บางกอก + น้อย

บาง-กอก-น้อย

/baːŋ˧.kɔːk̚˨˩.nɔːj˦˥/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางขุนเทียน

คำวิสามานยนาม

บาง + ขุน + เทียน

บาง-ขุน-เทียน

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตจอมทอง กรุงเทพมหานคร


ภาษีเจริญ

คำวิสามานยนาม

ภาษี + เจริญ

พา-สี-จะ-เริน

/pʰaː˧.siː˩˩˦.t͡ɕa˨˩.rɤːn˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


หนองแขม

คำวิสามานยนาม

nɔ̌ɔng-kɛ̌ɛm

/nɔːŋ˩˩˦.kʰɛːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอพรหมพิราม จังหวัดพิษณุโลก


ราษฎร์บูรณะ

คำวิสามานยนาม

ราษฎร์ + บูรณะ

ราด-บู-ระ-นะ

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางพลัด

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ดินแดง

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตดินแดง กรุงเทพมหานคร

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอลำทับ จังหวัดกระบี่


บึงกุ่ม

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางซื่อ

คำวิสามานยนาม

/baːŋ˧.sɯː˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


จตุจักร

คำวิสามานยนาม

/t͡ɕa˨˩.tu˨˩.t͡ɕak̚˨˩/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร


บางคอแหลม

คำวิสามานยนาม

บาง + คอ + แหลม

บาง-คอ-แหฺลม

/baːŋ˧.kʰɔː˧.lɛːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตบางคอแหลม กรุงเทพมหานคร


ประเวศ

ยืมมาจากสันสกฤต प्रवेश (ปฺรเวศ); เทียบบาลี ปเวส

การเข้ามา, การเข้าถึง, การเข้าสู่


ประเวศ

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ประเวศน์

ยืมมาจากสันสกฤต प्रवेशन (ปฺรเวศน); เทียบบาลี ปเวสน

การเข้ามา, การเข้าถึง, การเข้าสู่


คลองเตย

คำวิสามานยนาม

/kʰlɔːŋ˧.tɤːj˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตคลองเตย กรุงเทพมหานคร


สวนหลวง

คำวิสามานยนาม

/sua̯n˩˩˦.lua̯ŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ดอนเมือง

คำวิสามานยนาม

/dɔːn˧.mɯa̯ŋ˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตดอนเมือง กรุงเทพมหานคร

ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอสีคิ้ว จังหวัดนครราชสีมา


ราชเทวี

คำวิสามานยนาม

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ราด-ชะ-เท-วี

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.tʰeː˧.wiː˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ลาดพร้าว

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางแค

คำวิสามานยนาม

/baːŋ˧.kʰɛː˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


หลักสี่

อายุระหว่าง 40-49 ปี


หลักสี่

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


คันนายาว

คำวิสามานยนาม

คัน + นา + ยาว

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตคันนายาว กรุงเทพมหานคร


สะพานสูง

คำวิสามานยนาม

/sa˨˩.pʰaːn˧.suːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


วังทองหลาง

คำวิสามานยนาม

วัง + ทองหลาง

วัง-ทอง-หฺลาง

/waŋ˧.tʰɔːŋ˧.laːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


คลองสามวา

คำวิสามานยนาม

คลอง + สาม + วา

คฺลอง-สาม-วา

/kʰlɔːŋ˧.saːm˩˩˦.waː˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


บางนา

คำวิสามานยนาม

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ทวีวัฒนา

คำวิสามานยนาม

ทวี + วัฒนา; ตั้งชื่อตาม คลองทวีวัฒนา

ทะ-วี-วัด-ทะ-นา

/tʰa˦˥.wiː˧.wat̚˦˥.tʰa˦˥.naː˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตทวีวัฒนา กรุงเทพมหานคร


ทุ่งครุ

คำวิสามานยนาม

/tʰuŋ˥˩.kʰruʔ˦˥/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร

ชื่อแขวงหนึ่งในเขตทุ่งครุ กรุงเทพมหานคร


บางบอน

คำวิสามานยนาม

/baːŋ˧.bɔːn˧/^((สัมผัส))

ชื่อเขตหนึ่งในกรุงเทพมหานคร


ภาณ

ยืมมาจากสันสกฤต भाण (ภาณ) หรือบาลี ภาณ

[เสียงสมาส]
พา-นะ-

การบอก, การกล่าว, การสวด


ภาณกะ

ยืมมาจากสันสกฤต भाणक (ภาณก) หรือบาลี ภาณก

ผู้สวด, ผู้กล่าว, ผู้บอก


พาณ

ยืมมาจากสันสกฤต बाण (พาณ) หรือบาลี พาณ

[เสียงสมาส]
พาน-นะ-

ลูกธนู, ลูกปืน


พาลุก

ยืมมาจากสันสกฤต वालुक (วาลุก) หรือบาลี วาลุก


วาลุกา

ยืมมาจากสันสกฤต वालुका (วาลุกา) หรือบาลี วาลุกา


การแกว่งไกว

การ + แกว่งไกว

กาน-แกฺว็่ง-ไกฺว

คำอาการนามของ แกว่งไกว


การแกว่งกวัด

การ + แกว่งกวัด

กาน-แกฺว็่ง-กฺวัด

คำอาการนามของ แกว่งกวัด


การกวัดแกว่ง

การ + กวัดแกว่ง

กาน-กฺวัด-แกฺว็่ง

คำอาการนามของ กวัดแกว่ง


การกวัดไกว

การ + กวัดไกว

กาน-กฺวัด-ไกฺว

คำอาการนามของ กวัดไกว


การไกว

คำอาการนามของ ไกว


บุญญาธิการ

บุญ + อธิการ

บุน-ยา-ทิ-กาน

บุญที่ได้กระทำไว้มากยิ่ง


บุญญานุภาพ

ยืมมาจากบาลี ปุญฺญานุภาว; เทียบเท่า บุญ + อานุภาพ

บุน-ยา-นุ-พาบ

อำนาจแห่งบุญ


บุญญาธิสมภาร

บุญ + อธิ + สมภาร

บุน-ยา-ทิ-สม-พาน

/bun˧.jaː˧.tʰi˦˥.som˩˩˦.pʰaːn˧/^((สัมผัส))

บุญที่ได้สั่งสมไว้มากยิ่ง


บุญญาภิสังขาร

ยืมมาจากบาลี ปุญฺญาภิสงฺขาร; เทียบเท่า บุญ + อภิ + สังขาร

บุน-ยา-พิ-สัง-ขาน

/bun˧.jaː˧.pʰi˦˥.saŋ˩˩˦.kʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

สภาพที่บุญตกแต่ง


บุญญาภินิหาร

บุญ + อภินิหาร

บุน-ยา-พิ-นิ-หาน

/bun˧.jaː˧.pʰi˦˥.ni˦˥.haːn˩˩˦/^((สัมผัส))

ความปรารถนาอันแรงกล้าในความดี, บุญที่ให้สำเร็จได้ตามความปรารถนา


รูน

ยืมมาจากอังกฤษ rune

(อักษร~) ชื่ออักษรที่ใช้เขียนภาษาของกลุ่มชนเจอร์แมนิกโบราณ โดยเฉพาะชาวสแกนดิเนเวียและชาวแองโกล-แซกซัน


สัมปทาน

ยืมมาจากบาลี สมฺปทาน (“เป็นที่มอบให้”)

การอนุญาตที่รัฐให้แก่เอกชนเพื่อจัดทำบริการสาธารณะหรือจัดทำประโยชน์หรือแสวงหาประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติ ภายในระยะเวลาและตามเงื่อนไขที่รัฐกำหนด

สัมปทานการเดินรถประจำทาง

สัมปทานทำไม้ในป่าสัมปทาน


ทรัพยากรธรรมชาติ

ทรัพยากร + ธรรมชาติ

ซับ-พะ-ยา-กอน-ทำ-มะ-ชาด

/sap̚˦˥.pʰa˦˥.jaː˧.kɔːn˧.tʰam˧.ma˦˥.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ทรัพย์อันเกิดขึ้นเองหรือมีอยู่ตามธรรมชาติ


ประยุทธ์

ยืมมาจากสันสกฤต प्रयुद्ध (ปฺรยุทฺธ, “การรบ, การต่อสู้”)


เหนือใต้ออกตก

เหนือ + ใต้ + ออก + ตก; ออก ตัดมาจาก ตะวันออก, ตก ตัดมาจาก ตะวันตก

เหฺนือ-ต้าย-ออก-ตก

/nɯa̯˩˩˦.taːj˥˩.ʔɔːk̚˨˩.tok̚˨˩/^((สัมผัส))

ทุกที่, ทุกแห่งทุกหน


ออกตกเหนือใต้

ออก + ตก + เหนือ + ใต้; ออก ตัดมาจาก ตะวันออก, ตก ตัดมาจาก ตะวันตก

ออก-ตก-เหฺนือ-ต้าย

/ʔɔːk̚˨˩.tok̚˨˩.nɯa̯˩˩˦.taːj˥˩/^((สัมผัส))

ทุกที่, ทุกแห่งทุกหน


การดูดวง

คำอาการนามของ ดูดวง


การหลุดปาก

การ + หลุดปาก

กาน-หฺลุด-ปาก

คำอาการนามของ หลุดปาก


การพลั้งปาก

การ + พลั้งปาก

กาน-พฺลั้ง-ปาก

คำอาการนามของ พลั้งปาก


การหลุดมือ

การ + หลุดมือ

กาน-หฺลุด-มือ

คำอาการนามของ หลุดมือ


เปลือยกาย

เปลือย + กาย

กายเปล่า, ไม่นุ่งผ้า


เปลือยกาย

เปลือย + กาย


ฉกาจฉกรรจ์

ฉกาจ + ฉกรรจ์

ฉะ-กาด-ฉะ-กัน

/t͡ɕʰa˨˩.kaːt̚˨˩.t͡ɕʰa˨˩.kan˧/^((สัมผัส))

เก่งกาจ, ดุร้าย, กล้าแข็ง


ฉกษัตริย์

คำวิสามานยนาม

ฉ + กษัตริย์

/t͡ɕʰɔː˥˩.ka˨˩.sat̚˨˩/^((สัมผัส))

/t͡ɕʰɔː˩˩˦.ka˨˩.sat̚˨˩/^((สัมผัส))

ชื่อกัณฑ์ที่ 12 ของมหาชาติ แปลว่า กษัตริย์ 6 พระองค์


ฉกชิง

/t͡ɕʰok̚˨˩.t͡ɕʰiŋ˧/^((สัมผัส))

แย่งชิงเอาไปซึ่งหน้า


กระต่ายจาม

กฺระ-ต่าย-จาม

ชื่อไม้ล้มลุกชนิด Centipeda minima (L.) A. Braun et Asch. ในวงศ์ Compositae ขึ้นตามพื้นที่ลุ่มต่ำ แฉะ ต้นเตี้ยติดดินคล้ายต้นผักเบี้ย ใบเล็กเว้าข้างทั้ง 2 ด้าน ปลายใบแหลมคล้ายสามง่าม ใบมีกลิ่นเหม็น ใช้ทำยาได้ แต่เป็นพิษต่อปศุสัตว์


การบูรป่า

กา-ระ-บูน-ป่า

ชื่อไม้ล้มลุกชนิด Adenosma indiana (Lour.) Merr. ในวงศ์ Scrophulariaceae ขึ้นตามป่าเต็งรัง ต้นสูงประมาณ 30 เซนติเมตร ใบเดี่ยวออกตรงข้ามกัน ขอบใบจักถี่ ใบมีกลิ่นคล้ายกลิ่นใบกะเพรา โหระพา แต่อ่อนกว่า ดอกเล็กสีม่วง ออกเป็นช่อเรียวยาวตามง่ามใบและที่ปลายยอด, กระต่ายจาม ข้าวคำ หรือ พริกกระต่าย ก็เรียก


เทียนเกล็ดหอย

เทียน-เกฺล็ด-ห็อย

ชื่อเรียกเมล็ดแก่แห้งของไม้ล้มลุกชนิด Plantago ovata Forssk. ในวงศ์ Plantaginaceae


ตลับ

จากจีนเก่า匣 (OC *ɡraːb); ร่วมรากกับ อับ

ภาชนะอย่างหนึ่ง สำหรับใส่สิ่งของเช่นขี้ผึ้งสีปากหรือยา โดยมากมีรูปกลมแป้น ขนาดไม่ใหญ่นัก มีฝาปิด

ชื่อหอยทะเลกาบคู่หลายชนิด ในวงศ์ Veneridae เปลือกหนารูปคล้ายสามเหลี่ยม ส่วนใหญ่ผิวเรียบ เป็นมัน มีสีและลวดลายต่าง ๆ กัน เช่น ชนิด Meretrix meretrix (Linn.)


งุนงง

/ŋun˧.ŋoŋ˧/^((สัมผัส))

งงซึมเซา, ฉงน, มึน


ตะไคร่น้ำ

ตะ-ไคฺร่-น้าม

สาหร่ายเซลล์เดียวซึ่งเกาะยึดในพื้นที่ที่มีน้ำไหล คล้ายตะไคร่


ก้านปล้อง

/kaːn˥˩.plɔːŋ˥˩/^((สัมผัส))

ดูที่: สามเหลี่ยม (2)


ตามธาร

ดูที่: สามเหลี่ยม (2)


ทับธาร

ดูที่: สามเหลี่ยม (2)


เซลลูลอยด์

ยืมมาจากอังกฤษ celluloid, จากเครื่องหมายการค้า Celluloid Manufacturing Company

สารประกอบประเภทเทอร์โมพลาสติกชนิดหนึ่ง ทำได้จากปฏิกิริยาของเซลลูโลสไนเทรต การบูร และเอทิลแอลกอฮอล์ ลักษณะเป็นของแข็ง ติดไฟง่ายมาก


กระต่ายจันทร์

กฺระ-ต่าย-จัน

ดูที่: กระต่ายจาม


หญ้ากระจาม

หฺย่า-กฺระ-จาม

ดูที่: กระต่ายจาม


เหมือดโลด

/mɯa̯t̚˨˩.loːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อไม้ต้นขนาดเล็กชนิด Aporosa villosa (Wall. ex Lindl.) Baill. ในวงศ์ Euphorbiaceae พบในป่าโปร่งทั่วไป, ก็เรียก

ดูที่: กระต่ายจาม


สาบแร้ง

/saːp̚˨˩.rɛːŋ˦˥/^((สัมผัส))

ดูที่: กระต่ายจาม


สาบแร้งสาบกา

สาบ-แร้ง-สาบ-กา

/saːp̚˨˩.rɛːŋ˦˥.saːp̚˨˩.kaː˧/^((สัมผัส))

ชื่อไม้ล้มลุก 2 ชนิดในวงศ์ Compositae ใบมีขน กลิ่นฉุน คือ ชนิด Ageratum conyzoides L. ดอกสีฟ้าอ่อน และชนิด Blumea aurita (L. f.) DC. ดอกสีขาว ต้นสูงกว่าชนิดแรก


การเปลือยกาย

การ + เปลือยกาย

กาน-เปฺลือย-กาย

คำอาการนามของ เปลือยกาย


สวรรค

ยืมมาจากสันสกฤต स्वर्ग (สฺวรฺค); เทียบบาลี สคฺค

[เสียงสมาส]
สะ-หฺวัน-คะ-

โลกของเทวดา, เมืองฟ้า


กระยาหงัน

ยืมโดยกึ่งเรียนรู้จากมาเลเซีย kayangan (“สวรรค์”) หรือชวา kayangan (“สวรรค์”)

กฺระ-ยา-หฺงัน

วิมาน, สวรรค์ชั้นฟ้า

อวยชัยให้พรแล้วเทวัญ กลับคืนกระยาหงันชั้นฟ้า


ลางงิด

ยืมมาจากชวา langit (“ฟ้า”)

/laːŋ˧.ŋit̚˦˥/^((สัมผัส))


มุลุต

ยืมโดยกึ่งเรียนรู้จากมาเลเซีย mulut หรือชวา mulut (เป็นภาษาถิ่น; คำกลางคือ mut)


อันด๊าก

ยืมมาจากเขมร អណ្ដាត (อณฺฎาต), จากมอญ-เขมรดั้งเดิม *nt₁aak ~ *l(n)t₁aak


การโม้

คำอาการนามของ โม้


สาโท

เทียบบาลี สาท (“หวาน, อร่อย; เพลิน, สุข”)

/saː˩˩˦.tʰoː˧/^((สัมผัส))

น้ำเมาที่ได้จากการหมัก เช่น น้ำขาว อุ กะแช่


รถกระบะ

รถชนิดหนึ่งใช้บรรทุกสิ่งของ ทำตัวถังเป็นรูปอย่างกระบะ


จารุ

ตัดมาจากสันสกฤต चारुसार (จารุสาร, “ทองคำ”)

/t͡ɕaː˧.ruʔ˦˥/^((สัมผัส))


จารุ

ยืมมาจากสันสกฤต चारु (จารุ) หรือบาลี จารุ

/t͡ɕaː˧.ruʔ˦˥/^((สัมผัส))

งาม, น่ารัก, สม, เหมาะ


ผลักไส

ดันให้ห่างตัวไป

โดยปริยายหมายความว่า ขับไล่ไป


การผลักไส

การ + ผลักไส

กาน-ผฺลัก-ไส

คำอาการนามของ ผลักไส


ความห่าง

คำอาการนามของ ห่าง


ความถี่

คำอาการนามของ ถี่

จำนวนไซเกิล, การแกว่งกวัด, การสั่นสะเทือนหรือคลื่นใน 1 วินาที

ไฟฟ้ากระแสสลับมีความถี่ 50 ไซเกิลต่อวินาที

จำนวนคะแนนในกลุ่มของข้อมูลที่มีสมบัติเหมือนกัน


เกื้อหนุน

เกื้อ + หนุน

การเกื้อหนุน (abstract-noun)
ความเกื้อหนุน (abstract-noun)

/kɯa̯˥˩.nun˩˩˦/^((สัมผัส))

ช่วยเหลือสนับสนุน


การเกื้อหนุน

การ + เกื้อหนุน

กาน-เกื้อ-หฺนุน

คำอาการนามของ เกื้อหนุน


ความเกื้อหนุน

ความ + เกื้อหนุน

คฺวาม-เกื้อ-หฺนุน

คำอาการนามของ เกื้อหนุน


ความรวดเร็ว

ความ + รวดเร็ว

คฺวาม-รวด-เร็ว

คำอาการนามของ รวดเร็ว


การแล่น

คำอาการนามของ แล่น


ร่ำเรียน

ท่องบ่น, เพาะความรู้, หาความรู้ฝึกหัด


การร่ำเรียน

การ + ร่ำเรียน

กาน-ร่ำ-เรียน

คำอาการนามของ ร่ำเรียน


วัตถุดิบ

แปลตรงตัวจากอังกฤษ raw material; เทียบเท่า วัตถุ + ดิบ

สิ่งที่เตรียมไว้เพื่อผลิตหรือประกอบเป็นสินค้าสำเร็จรูป

โดยปริยายหมายถึงเรื่องราว ประสบการณ์ เป็นต้น ที่นักเขียนเสาะหาหรือตระเตรียมสะสมไว้เพื่อแต่งหนังสือ


พยานวัตถุ

พยาน + วัตถุ

พะ-ยาน-วัด-ถุ

วัตถุที่อ้างเป็นพยานหลักฐาน


ถาวรวัตถุ

ถาวร + วัตถุ

ถา-วอ-ระ-วัด-ถุ

ถา-วอน-วัด-ถุ

/tʰaː˩˩˦.wɔː˧.ra˦˥.wat̚˦˥.tʰuʔ˨˩/^((สัมผัส))

/tʰaː˩˩˦.wɔːn˧.wat̚˦˥.tʰuʔ˨˩/^((สัมผัส))

สิ่งที่ก่อสร้างเพื่อให้มั่นคงยั่งยืน เช่น โบสถ์ วิหาร ศาลาการเปรียญ ปราสาท พระราชวัง


กีฏวิทยา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

กี-ตะ-วิด-ทะ-ยา

/kiː˧.ta˨˩.wit̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧/^((สัมผัส))

วิชาว่าด้วยแมลง


แสตมป์

ยืมมาจากอังกฤษ stamp

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

ดวงตราไปรษณียากร

ดวงตราที่ใช้ปิดในเอกสารแทนการเสียอากร

อากรแสตมป์

แสตมป์ยาสูบ


เออออ

/ʔɤː˧.ʔɔː˧/^((สัมผัส))

เห็นด้วย, พลอยเห็นตามไปด้วย


การเออออ

/kaːn˧.ʔɤː˧.ʔɔː˧/^((สัมผัส))

คำอาการนามของ เออออ


ความเหลวไหล

ความ + เหลวไหล

คฺวาม-เหฺลว-ไหฺล

คำอาการนามของ เหลวไหล


ผู้ค้าส่ง

ผู้ + ค้าส่ง

/pʰuː˥˩.kʰaː˦˥.soŋ˨˩/^((สัมผัส))

ตัวกลางในการนำสินค้าจากผู้ผลิตไปยังผู้ค้าปลีก


ผู้ขายส่ง

ผู้ + ขายส่ง

/pʰuː˥˩.kʰaːj˩˩˦.soŋ˨˩/^((สัมผัส))


ร หัน

/rɔː˧.han˩˩˦/^((สัมผัส))

เรียก ร ที่เขียนควบกัน 2 ตัวในภาษาไทย, ร ตัวหน้าทำหน้าที่เหมือนไม้หันอากาศและ ร ตัวหลังเป็นตัวสะกด เว้นแต่จะมีตัวสะกดอื่นตามหลัง


กรรไตร

ยืมมาจากเขมร កន្ត្រៃ (กนฺตฺไร), จากสันสกฤต कर्तरी (กรฺตรี) หรือ कर्तरि (กรฺตริ)


ตะไกร

แผลงมาจาก กรรไตร หรือ กรรไกร


ปกิณกะ

ยืมมาจากบาลี ปกิณฺณก; เทียบสันสกฤต प्रकीर्णक (ปฺรกีรฺณก)

ปะ-กิน-นะ-กะ

เรี่ยราย, เบ็ดเตล็ด, กระจาย, ระคนกัน, คละกัน


ปกิณก

[เสียงสมาส]
ปะ-กิน-นะ-กะ-

ปกิณกคดี

เรื่องเบ็ดเตล็ด


มมาก

เทียบเขมร មមាច (มมาจ, “แมลงชีปะขาว”)


คอนกรีต

ยืมมาจากอังกฤษ concrete

การแบ่งพยางค์
{เสียงสระสั้น}

วัสดุก่อสร้าง ประกอบด้วยซีเมนต์ ทราย หิน และน้ำ ผสมเคล้าด้วยกัน เมื่อแห้งแข็งตัวแล้วจะเป็นวัสดุที่แข็งมาก


คาร์บอนมอนอกไซด์

ยืมมาจากอังกฤษ carbon monoxide; เทียบเท่า คาร์บอน + มอนอกไซด์

คา-บ็้อน-มอ-น็อก-ซาย

/kʰaː˧.bɔn˥˩.mɔː˧.nɔk̚˦˥.saːj˧/^((สัมผัส))

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง ไม่มีสี สูตรเคมี CO เป็นแก๊สพิษร้ายแรง จุดไฟติดในอากาศให้เปลวสีน้ำเงินอ่อน เกิดจากการเผาไหม้โดยไม่สมบูรณ์ของธาตุคาร์บอน มีปรากฏในแก๊สจากท่อไอเสียของเครื่องยนต์ ใช้ประโยชน์เป็นแก๊สเชื้อเพลิง ใช้เตรียมเมทิลแอลกอฮอล์ในอุตสาหกรรม


คาร์บอนไดออกไซด์

ยืมมาจากอังกฤษ carbon dioxide; เทียบเท่า คาร์บอน + ไดออกไซด์

mi'igiid-yi bugsãaŋ-kugre

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

διοξείδιο του άνθρακα

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

diòxid de carboni

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

biòxid de carboni

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

anhídrid carbònic

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dióxido de carbono

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

이산화탄소(二酸化炭素)

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

carbon dà-ogsaid

แกลิกแบบสกอตแลนด์

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

gualan dà-ogsaid

แกลิกแบบสกอตแลนด์

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ნახშირორჟანგი

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

二氧化碳

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

二氧化碳

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

二酸化炭素

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

二氧化碳

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

oxid uhličitý

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ugljik dioksida

เซอร์โบ-โครเอเชีย

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

二酸化炭素

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

kooldioxide

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

kuldioxid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbon daluksad

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbondioksit

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

బొగ్గుపులుసు వాయువు

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

கரியமில வாயு

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

கரியமில வளி

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbondioksid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbondioksid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

въглероден диоксид

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbono dioxido

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

anhidrido karboniko

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

کربن دیاکسید

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dióxido de carbono

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

gás carbônico

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dwutlenek węgla

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

anhydride carbonique

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dioxyde de carbone

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

gaz carbonique

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

hiilidioksidi

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

koltvísúrni

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ഇംഗാലാമ്ലം

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

јаглероден диоксид

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbon dioksida

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

hauhā

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

waro hāora-rua

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

daa-ocseed charboan

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

діокси́д вуглецю́

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

вуглеки́слий газ

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

Kohlenstoffdioxid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

Kohlendioxyd

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

Kohlendioxid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

двуо́кись углеро́да

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

углеки́слый газ

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

диокси́д углеро́да

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

bioxid de carbon

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dioxid de carbon

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dioxydum carbonicum

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ogļskābā gāze

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

oglekļa dioksīds

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

carbon deuocsid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

cacbon đioxit

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

cacbonic

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

bióxido de carbono

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

anhídrido carbónico

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dióxido de carbono

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

oxid uhličitý

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

kaboni dioksidi

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

koldioxid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

अङ्गाराम्लवायु

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ڏوناڪسِيوَر ڪاربان

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

carbon dioxide

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ածխաթթու գազ

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ածխածնի երկօքսիդ

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

ثَانِي أُكْسِيد الْكَرْبُون

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

anidride carbonica

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

diossido di carbonio

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

süsinikdioksiid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

süsihappegaas

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

karbona dioksido

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

koltvísýringur

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

dé-ocsaíd charbóin

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

szén-dioxid

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

प्रांगार द्विजारेय

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

अंगाराम्लवायु

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

פַּחְמָן דּוּ חַמְצָנִי

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

דּוּ תַּחְמֹצֶת הַפַּחְמָן

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง

คา-บ็้อน-ได-อ็๊อก-ซาย

/kʰaː˧.bɔn˥˩.daj˧.ʔɔk̚˦˥.saːj˧/^((สัมผัส))

ชื่อแก๊สชนิดหนึ่ง ไม่มีสี สูตรเคมี CO₂ มีปรากฏในบรรยากาศ เกิดจากการเผาไหม้โดยสมบูรณ์ของธาตุคาร์บอนหรือสารอินทรีย์ เป็นแก๊สหนักกว่าอากาศและไม่ช่วยการเผาไหม้ จึงใช้ประโยชน์ในการดับเพลิง ใช้ในอุตสาหกรรมเครื่องดื่มอัดลม เช่น น้ำโซดา น้ำหวาน ใช้ทำน้ำแข็งแห้ง ซึ่งเป็นตัวทำความเย็น


ติณ

ยืมมาจากบาลี ติณ; เทียบสันสกฤต तृण (ตฺฤณ)

[เสียงสมาส]
ติ-นะ-

[เสียงสมาส]
ติน-นะ-


หริต

ยืมมาจากสันสกฤต हरित (หริต)

ของเขียว, ผัก, หญ้า


หริต

ยืมมาจากสันสกฤต हरित (หริต)

น้ำตาล, เหลือง, เหลืองอ่อน


ศานต์

ยืมมาจากสันสกฤต शान्त (ศานฺต); เทียบบาลี สนฺต

/saːn˩˩˦/^((สัมผัส))


ศานต

[เสียงสมาส]
สาน-ตะ-


สันต์

ยืมมาจากบาลี สนฺต; เทียบสันสกฤต शान्त (ศานฺต)

เงียบ, สงบ, สงัด


ความสันติ

ความ + สันติ

คฺวาม-สัน-ติ

คำอาการนามของ สันติ


ศานติ

ยืมมาจากสันสกฤต शान्ति (ศานฺติ); เทียบบาลี สนฺติ

/saːn˩˩˦.tiʔ˨˩/^((สัมผัส))

ความสงบ, ความระงับ