กรวย

ยืมมาจากเขมร ត្រួយ (ตฺรัวย, “หน่อ; กระทงกรวย”)

รูปตันมีลักษณะฐานกลมและแหลมเรียวไปโดยลำดับ


กระบอก

/kra˨˩.bɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

รูปตันที่กำเนิดขึ้นจากการเขียนรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า โดยใช้ด้านใดด้านหนึ่งเป็นแกนแล้วหมุนโดยรอบฐาน ปลายทั้ง 2 ข้างมีหน้าเป็นวงกลม เรียกว่า ทรงกระบอก หรือ รูปกระบอก

ลักษณะได้แก่ รูปที่มีสัณฐานกลมยาวและตรงซึ่งมีส่วนสัดกลมเท่ากันตั้งแต่ต้นจนปลาย


ขนาน

ยืมมาจากเขมร ខ្នាន (ขฺนาน)

/kʰa˨˩.naːn˩˩˦/^((สัมผัส))

เรียงคู่กันไป


ฐาน

ยืมมาจากบาลี ฐาน; ร่วมเชื้อสายกับลาว ຖານ (ถาน), คำเมือง ᨮᩣᨶ (ฐาน) หรือ ᨮᩣ᩠ᨶ (ฐาน)

βάση

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

ᨮᩣ᩠ᨶ

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

საფუძველი

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

基地

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

基礎

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

基础

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

基礎

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

基

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

basis

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

base

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

asas

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

осно́ва

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

ба́за

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

ба́зис

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

solum

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

base

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

base

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

기초

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

పీఠం

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

Basis

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

base

ที่ตั้ง, ที่รองรับ

[เสียงสมาส]
ถา-นะ-

/tʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

เส้นหรือพื้นที่ซึ่งถือว่าเป็นส่วนรองรับรูปเรขาคณิต

ฐานของสามเหลี่ยม

ฐานของกรวย


โฟกัส

ยืมมาจากอังกฤษ focus

จุดที่ตรึงอยู่กับที่ซึ่งคู่กับเส้นไดเรกตริกซ์ ใช้กำหนดบังคับเซตของจุดชุดหนึ่งให้เรียงกันเป็นเส้นโค้งในระบบภาคตัดกรวย


เส้น

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *selꟲ; เทียบจีนยุคกลาง線 (MC sjenH); ร่วมเชื้อสายกับลาว ເສັ້ນ (เสั้น), ไทลื้อ ᦉᦲᧃᧉ (สี้น), ไทใหญ่ သဵၼ်ႈ (เส้น), แสก แซ̂น, ไทใต้คง ᥔᥥᥢᥲ (เส้น), จ้วง sienq

การแบ่งพยางค์
{ไม่ตามอักขรวิธี; เสียงสระสั้น}

สิ่งซึ่งมีแต่ความยาว ไม่มีความกว้างและความหนา


วงกลม

(รูป~) รูปวงที่กลม รอบมีรัศมีจากจุดศูนย์กลางไปถึงขอบมีขนาดเท่ากันหมด, รูปที่เกิดจากเซตของจุดบนระนาบเซตหนึ่งที่อยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางเป็นระยะเท่ากัน


รัศมี

ยืมมาจากสันสกฤต रश्मि (รศฺมิ); เทียบบาลี รํสิ

เส้นที่ลากจากจุดศูนย์กลางของวงกลมไปถึงเส้นรอบวง


ระนาบ

แผลงมาจาก ราบ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ plane

เซตของบรรดาจุดที่เรียงต่อเนื่องกันเป็นพื้นราบสม่ำเสมอ


ขนมเปียกปูน

ขะ-หฺนม-เปียก-ปูน

/kʰa˨˩.nom˩˩˦.pia̯k̚˨˩.puːn˧/^((สัมผัส))

ชนิดของรูปสี่เหลี่ยมด้านขนานที่มีด้านทั้ง 4 ยาวเท่ากัน แต่ไม่มีมุมภายในเป็นมุมฉาก


องศา

ยืมมาจากสันสกฤต अंश (อํศ, “ส่วน”)

/ʔoŋ˧.saː˩˩˦/^((สัมผัส))

หน่วยในการวัดขนาดของมุม โดยกำหนดให้มุมที่รองรับโค้ง 1 ใน 360 ส่วนของเส้นรอบวงมีขนาด 1 องศา และ 90 องศาเป็น 1 มุมฉาก, ใช้สัญลักษณ์ °


ทรงกลม

รูปตันที่กำเนิดขึ้นจากการเขียนรูปวงกลมโดยใช้เส้นผ่านศูนย์กลางเป็นแกนแล้วหมุนโดยรอบ


มุม

ยืมมาจากเขมร មុម (มุม) หรือ មុំ (มุํ); ร่วมเชื้อสายกับลาว ມຸມ (มุม)

ၸဵင်ႇ

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

angle

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

Ecke

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

угол

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

ມຸມ

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

ແຈ

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

ແຈ່ງ

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

corner

จุดที่เส้น 2 เส้นมาบรรจบกัน

ที่ว่างซึ่งเกิดจากเส้นตรง 2 เส้น แยกออกจากกัน โดยปลายข้างหนึ่งของแต่ละเส้นอยู่ร่วมจุดเดียวกัน

มุมฉาก

มุมแหลม


เส้นตรง

เส้นที่สั้นที่สุดระหว่างจุด 2 จุด


ลิปดา

ยืมมาจากสันสกฤต लिप्ता (ลิปฺตา, “1/60 ขององศา”)

มาตราวัดมุม ได้แก่เศษ 1 ใน 60 ขององศา แบ่งออกเป็น 60 พิลิปดา, ใช้สัญลักษณ์ ' หรือ ′


พิลิปดา

ยืมมาจากสันสกฤต विलिप्ता (วิลิปฺตา, “1/60 ของลิปดา”)

มาตราวัดมุม ได้แก่เศษ 1 ใน 60 ของลิปดา, ใช้สัญลักษณ์ " หรือ ″


มุมฉาก

/mum˧.t͡ɕʰaːk̚˨˩/^((สัมผัส))

มุมที่มีขนาด 90 องศา


มุมแหลม

มุมที่มีขนาดอยู่ระหว่าง 0 องศา กับ 90 องศา


มุมป้าน

มุมที่มีขนาดอยู่ระหว่าง 90 องศา กับ 180 องศา


มุมตรง

มุมที่มีขนาด 180 องศา หรือ 2 มุมฉาก


มุมกลับ

มุมที่มีขนาดอยู่ระหว่าง 180 องศา กับ 360 องศา


เส้นรอบวง

เส้น + รอบ + วง

เซ็่น-รอบ-วง

เส้นโค้งที่เป็นแนวขอบทั้งหมดของรูปวงกลมหรือของวงรี


สี่เหลี่ยม

สี่ + เหลี่ยม

สี่-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 4 เส้น ปลายเส้นจดกัน


สามเหลี่ยม

สาม + เหลี่ยม

สาม-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 3 เส้น ปลายเส้นจดกัน


ห้าเหลี่ยม

ห้า + เหลี่ยม

ฮ่า-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 5 เส้น ปลายเส้นจดกัน


หกเหลี่ยม

หก + เหลี่ยม

hexàgon

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 6 เส้น ปลายเส้นจดกัน


เจ็ดเหลี่ยม

เจ็ด + เหลี่ยม

เจ็ด-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 7 เส้น ปลายเส้นจดกัน


แปดเหลี่ยม

แปด + เหลี่ยม

แปด-เหฺลี่ยม

/pɛːt̚˨˩.lia̯m˨˩/^((สัมผัส))

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 8 เส้น ปลายเส้นจดกัน


เก้าเหลี่ยม

เก้า + เหลี่ยม

ก้าว-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 9 เส้น ปลายเส้นจดกัน


สิบเหลี่ยม

สิบ + เหลี่ยม

สิบ-เหฺลี่ยม

(รูป~) รูปเหลี่ยมที่มีด้านโดยรอบเป็นเส้นตรง 10 เส้น ปลายเส้นจดกัน


สี่เหลี่ยมผืนผ้า

สี่เหลี่ยม + ผืน + ผ้า

สี่-เหฺลี่ยม-ผืน-พ่า

/siː˨˩.lia̯m˨˩.pʰɯːn˩˩˦.pʰaː˥˩/^((สัมผัส))

(รูป~) สี่เหลี่ยมมุมฉากที่ความกว้างและความยาวไม่เท่ากัน


สี่เหลี่ยมมุมฉาก

สี่เหลี่ยม + มุมฉาก

สี่-เหฺลี่ยม-มุม-ฉาก

/siː˨˩.lia̯m˨˩.mum˧.t͡ɕʰaːk̚˨˩/^((สัมผัส))

(รูป~) สี่เหลี่ยมที่มุมภายในทุกมุมเป็นมุมฉาก


สี่เหลี่ยมจัตุรัส

สี่เหลี่ยม + จัตุรัส

สี่-เหฺลี่ยม-จัด-ตุ-หฺรัด

/siː˨˩.lia̯m˨˩.t͡ɕat̚˨˩.tu˨˩.rat̚˨˩/^((สัมผัส))

(รูป~) สี่เหลี่ยมมุมฉากที่ความกว้างและความยาวเท่ากัน, สี่เหลี่ยมด้านเท่าที่มุมภายในทุกมุมเป็นมุมฉาก


เรเดียน

ยืมมาจากอังกฤษ radian

หน่วยวัดมุม 1 เรเดียน หมายถึง มุมที่ศูนย์กลางของวงกลมซึ่งรองรับส่วนโค้งของวงกลมที่มีความยาวเท่ากับรัศมีของวงกลมนั้น


สี่เหลี่ยมข้าวหลามตัด

สี่เหลี่ยม + ข้าวหลามตัด

สี่-เหฺลี่ยม-ค่าว-หฺลาม-ตัด

/siː˨˩.lia̯m˨˩.kʰaːw˥˩.laːm˩˩˦.tat̚˨˩/^((สัมผัส))

(รูป~) รูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน

th-สี่เหลี่ยมข้าวหลามตัด-th-noun-PwLFecLj


สี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน

สี่เหลี่ยม + ขนมเปียกปูน

สี่-เหฺลี่ยม-ขะ-หฺนม-เปียก-ปูน

/siː˨˩.lia̯m˨˩.kʰa˨˩.nom˩˩˦.pia̯k̚˨˩.puːn˧/^((สัมผัส))

(รูป~) รูปสี่เหลี่ยมด้านขนานที่มีด้านทั้ง 4 ยาวเท่ากัน แต่ไม่มีมุมภายในเป็นมุมฉาก

th-สี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน-th-noun-A9VPz0lE


สี่เหลี่ยมคางหมู

สี่เหลี่ยม + คาง + หมู

สี่-เหฺลี่ยม-คาง-หฺมู

/siː˨˩.lia̯m˨˩.kʰaːŋ˧.muː˩˩˦/^((สัมผัส))

(รูป~) รูปสี่เหลี่ยมที่มีด้านขนานกันเพียงคู่เดียว


วงรี

(รูป~) รูปวงที่กลมเรียวอย่างลูกสมอหรือเมล็ดข้าวสาร, รูปคล้ายรูปไข่ที่เกิดจากเซตของจุดบนระนาบเซตหนึ่ง โดยผลบวกของระยะจากจุดแต่ละจุดไปยังจุดตรึงอยู่กับที่ 2 จุด มีค่าคงตัวเสมอ


คอร์ด

ยืมมาจากอังกฤษ chord

/kʰɔːt̚˨˩/^((สัมผัส))

เส้นตรงที่เชื่อมจุด 2 จุด บนเส้นโค้งใด ๆ


เส้นโค้ง

/sen˥˩.kʰoːŋ˦˥/^((สัมผัส))

เส้นใด ๆ ที่ลากระหว่างจุด 2 จุด

เส้นอื่นที่ไม่ใช่เส้นตรงในบางบริบท