บ้าน

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɓaːnꟲ (“หมู่บ้าน”); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน บ้าน, ลาว ບ້ານ (บ้าน), คำเมือง ᨷ᩶ᩤ᩠ᨶ (บ้าน), ไทลื้อ ᦢᦱᧃᧉ (บ้าน), ไทดำ ꪚ꫁ꪱꪙ (บ้าน), ไทใหญ่ မၢၼ်ႈ (ม้าน) หรือ ဝၢၼ်ႈ (ว้าน), ไทใต้คง ᥛᥣᥢᥲ (ม้าน), อาหม 𑜈𑜃𑜫 (บน์) หรือ 𑜉𑜃𑜫 (มน์), จ้วง mbanj

ᩁᩮᩬᩥᩁ

ที่อยู่อาศัย

ꪹꪭꪙ

ที่อยู่อาศัย

ႁိူၼ်း

ที่อยู่อาศัย

talo

ที่อยู่อาศัย

koti

ที่อยู่อาศัย

รูเมาะฮ

มลายูแบบปัตตานี

ที่อยู่อาศัย

rumah

ที่อยู่อาศัย

Haus

ที่อยู่อาศัย

ເຮືອນ

ที่อยู่อาศัย

hus

ที่อยู่อาศัย

hem

ที่อยู่อาศัย

house

ที่อยู่อาศัย

home

ที่อยู่อาศัย

ᩁᩮᩬᩥᩁ

สิ่งปลูกสร้าง

โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างสำหรับใช้เป็นที่อยู่อาศัย ซึ่งมีเจ้าบ้านครอบครองและหมายความรวมถึงแพ หรือเรือซึ่งจอดเป็นประจำและใช้เป็นที่อยู่ประจำ หรือสถานที่ หรือยานพาหนะอื่นซึ่งใช้เป็นที่อยู่อาศัยประจำได้ด้วย


รถ

ยืมมาจากสันสกฤต रथ (รถ) หรือบาลี รถ; ร่วมเชื้อสายกับเขมร រត់ (รต̍)

[เสียงสมาส]
ระ-ถะ-

ยานพาหนะทุกชนิดที่ใช้ในการขนส่งทางบกซึ่งเดินด้วยกำลังเครื่องยนต์ กำลังไฟฟ้าหรือพลังงานอื่น และหมายความรวมตลอดถึงรถพ่วงของรถนั้นด้วย ทั้งนี้เว้นแต่รถไฟ


กฎ

จากเขมรเก่า កត៑ (kat), *កត៑ (*kat), កត (kata, “จด, บันทึก; ทำเครื่องหมาย; สังเกต, จดจำ”); แผลงเป็น កំម្នត៑ (kaṃmnat), កាំនត (kāṃnata), ซึ่งเป็นที่มาของไทย กำหนด. เป็นไปได้ว่าร่วมรากกับ จด. ร่วมเชื้อสายกับ เขมร កត់ (กต̍), ลาว ກົດ (ก็ด).

rule

ข้อกำหนดหรือข้อบัญญัติที่บังคับให้ปฏิบัติตาม เช่น กฎกระทรวง กฎหมาย

กฎหมายลำดับรอง เช่น พระราชกฤษฎีกา กฎกระทรวง ประกาศกระทรวง ระเบียบ ข้อบังคับ เทศบัญญัติ ฯลฯ

ในกรณีที่ศาลเห็นว่า กฎหรือคำสั่งทางปกครองที่เป็นเหตุแห่งการฟ้องคดีนั้นน่าจะไม่ชอบด้วยกฎหมาย […] ศาลมีอำนาจสั่งทุเลาการบังคับตามกฎหรือคำสั่งทางปกครองได้


ประเทศ

ยืมมาจากสันสกฤต प्रदेश (ปฺรเทศ)

ประเทษ
ประเทส

[เสียงสมาส]
ปฺระ-เทด-สะ-

ชุมนุมแห่งมนุษย์ซึ่งตั้งมั่นอยู่ในดินแดนอันมีอาณาเขตแน่นอน มีอำนาจอธิปไตยที่จะใช้ได้อย่างอิสระ และมีการปกครองอย่างเป็นระเบียบเพื่อประโยชน์ของบรรดามนุษย์ที่อยู่ร่วมกันนั้น, รัฐ ก็เรียก


หนังสือ

หนัง + สือ (“ตัวอักษร”)

책

ข้อความที่พิมพ์หรือเขียนเป็นต้นแล้วรวมเป็นเล่ม

boek

ฟรีเชียตะวันตก

/naŋ˩˩˦.sɯː˩˩˦/^((สัมผัส))

เอกสารที่เขียนหรือพิมพ์ขึ้น


ทรัพย์สิน

ทรัพย์ + สิน

วัตถุที่มีรูปร่าง รวมทั้งวัตถุที่ไม่มีรูปร่างซึ่งอาจมีราคาและอาจถือเอาได้

บ้าน ที่ดิน เป็นทรัพย์สินที่มีรูปร่าง

ลิขสิทธิ์ สิทธิบัตร กระแสไฟฟ้าที่ส่งตามสาย เป็นทรัพย์สินที่ไม่มีรูปร่าง


กระทำ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨠ᩠ᨴᩣᩴ (กทาํ), เขิน ᨠ᩠ᨴᩣᩴ (กทาํ), ลาว ກະທຳ (กะทำ), ไทลื้อ ᦂᦑᧄ (กทัม)

กทำ
ก่ทำ
สทำ
การกระทำ (abstract-noun)

ทำการใด ๆ ที่เกิดผลในทางกฎหมาย แต่การงดเว้นการกระทำใด ๆ ที่กฎหมายกำหนดให้ต้องกระทำก็ถือว่าเป็นการกระทำด้วย

บิดามารดามีหน้าที่ดูแลบุตรซึ่งยังเล็กอยู่ การที่บิดามารดาอยู่เฉยไม่หาอาหารให้ก็อาจถือว่าเป็นการกระทำได้


นาย

คำนำหน้าชื่อชายที่มีอายุตั้งแต่ 15 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป


ฎีกา

ยืมมาจากบาลี ฏีกา, จากเขมร ដីកា (ฎีกา)

คำร้องทุกข์ที่ราษฎรทูลเกล้าฯ ถวายต่อพระมหากษัตริย์

ชื่อศาลยุติธรรมสูงสุดของประเทศไทย ซึ่งเรียกว่า ศาลฎีกา

การคัดค้านคำพิพากษาหรือคำสั่งศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์ เพื่อเสนอให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาหรือวินิจฉัยชี้ขาด


ถนน

ยืมมาจากเขมรเก่า ថ្នល៑ (ถฺนลฺ), ត្នល៑ (ตฺนลฺ), ត្នល្ល៑ (ตฺนลฺลฺ), ត្នោល៑ (ตฺโนลฺ), ថ្នោល៑ (ถฺโนลฺ); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ថ្នល់ (ถฺนล̍), ลาว ຖະໜົນ (ถะหน็น)

ทางเดินรถ ทางเท้า ขอบทาง ไหล่ทาง ทางข้าม ตามกฎหมายว่าด้วยการจราจรทางบก ตรอก ซอย สะพาน หรือ ถนนส่วนบุคคล ซึ่งเจ้าของยินยอมให้ประชาชนใช้เป็นทางสัญจรได้


โฆษณา

ยืมมาจากสันสกฤต घोषणा (โฆษณา, “การประกาศ, การป่าวร้อง”); เทียบบาลี โฆสนา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

กระทำการไม่ว่าโดยวิธีใด ๆ ให้ประชาชนเห็นหรือทราบข้อความเพื่อประโยชน์ในทางการค้า


เด็ก

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗekᴰ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨯᩮᩢ᩠ᨠ (เดัก), ลาว ເດັກ (เดัก), แสก แด๊ก, จ้วงแบบจั่วเจียง ndek, จ้วง ndik

ผู้เยาว์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

ผู้ซึ่งอายุไม่ครบ 18 ปีบริบูรณ์ และยังไม่บรรลุนิติภาวะด้วยการสมรส

บุคคลอายุเกิน 7 ปีบริบูรณ์ แต่ยังไม่เกิน 14 ปีบริบูรณ์

บุคคลที่มีอายุแต่ 15 ปีลงมา

บุคคลผู้มีอายุไม่เกิน 18 ปีบริบูรณ์


ป่า

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *paːᴮ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨸ᩵ᩣ (ป่า), ลาว ປ່າ (ป่า), ไทลื้อ ᦔᦱᧈ (ป่า), ไทดำ ꪜ꪿ꪱ (ป่า), ไทใหญ่ ပႃႇ (ป่า), อาหม 𑜆𑜡 (ปา), จ้วงแบบจั่วเจียง baq

กานน

อรรถาภิธาน:ป่า

ดง

อรรถาภิธาน:ป่า

เถื่อน

อรรถาภิธาน:ป่า

ป่า

อรรถาภิธาน:ป่า

ป่าดงพงพี

อรรถาภิธาน:ป่า

ป่าดงพงไพร

อรรถาภิธาน:ป่า

ป่าไม้

อรรถาภิธาน:ป่า

พง

อรรถาภิธาน:ป่า

พงพี

อรรถาภิธาน:ป่า

พงไพร

อรรถาภิธาน:ป่า

พน

อรรถาภิธาน:ป่า

พนา

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาดร

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาดอน

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาลัย

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาวัน

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาเวศ

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาสณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

พนาสัณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

พนัส

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพร

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพรวัน

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพรวัลย์

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพรสณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพรสัณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

ไพรสาณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

วน

อรรถาภิธาน:ป่า

วนา

อรรถาภิธาน:ป่า

วนาดร

อรรถาภิธาน:ป่า

วนาดอน

อรรถาภิธาน:ป่า

วนาลัย

อรรถาภิธาน:ป่า

วนาสณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

วนาสัณฑ์

อรรถาภิธาน:ป่า

วัน

อรรถาภิธาน:ป่า

อฏวี

อรรถาภิธาน:ป่า

อรัญ

อรรถาภิธาน:ป่า

อรัญญิก

อรรถาภิธาน:ป่า

/paː˨˩/^((สัมผัส))

ที่ดินรวมตลอดถึง ภูเขา ห้วย หนอง คลอง บึง บาง ลำน้ำ ทะเลสาบ เกาะ และที่ชายทะเล ที่ยังมิได้มีบุคคลได้มาตามกฎหมาย


กรรมาธิการ

กรรม + อธิการ; ไม่เกี่ยวข้องกับคำที่คล้ายกันในสันสกฤต कर्माधिकार (กรฺมาธิการ, “สิทธิแห่งการกระทำ”)

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

กำ-มา-ทิ-กาน

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

กัน-มา-ทิ-กาน

บุคคลที่สภาผู้แทนราษฎรหรือวุฒิสภาเลือกและตั้งเป็นคณะกรรมาธิการ เพื่อกระทำกิจการ พิจารณาสอบสวน หรือศึกษาเรื่องใด ๆ อันอยู่ในอำนาจหน้าที่ของแต่ละสภา แล้วรายงานต่อสภา คณะกรรมาธิการมี 2 ประเภท คือ คณะกรรมาธิการสามัญ และคณะกรรมาธิการวิสามัญ คณะกรรมาธิการสามัญประกอบด้วยบุคคลซึ่งเป็นสมาชิกของสภาล้วน ๆ คณะกรรมาธิการวิสามัญประกอบด้วยบุคคลผู้เป็นสมาชิกและบุคคลที่มิได้เป็นสมาชิกของสภารวมกัน หรือบุคคลที่มิได้เป็นสมาชิกของสภาทั้งหมดที่สภาเลือกและตั้งเป็นคณะกรรมาธิการวิสามัญ


ลิขสิทธิ์

ลิข + สิทธิ์; เป็นไปได้ว่าแปลตรงตัวจากอังกฤษ copyright

copyright

สิทธิของผู้เป็นต้นคิด

สิทธิแต่ผู้เดียวที่กฎหมายรับรองให้ผู้สร้างสรรค์กระทำการใด ๆ เกี่ยวกับงานที่ตนได้ทำขึ้น อันได้แก่ สิทธิที่จะทำซ้ำ ดัดแปลง หรือนำออกโฆษณาไม่ว่าในรูปลักษณะอย่างใดหรือวิธีใด รวมทั้งอนุญาตให้ผู้อื่นนำงานนั้นไปทำเช่นว่านั้นด้วย


ภาษี

เทียบเปอร์เซียคลาสสิก باژ (บาษ, “บรรณาการ; ค่าผ่านทาง”), ซึ่งร่วมเชื้อสายกับสันสกฤต भक्ति (ภกฺติ, “การกระจาย; การแบ่ง”)
ร่วมเชื้อสายกับลาว ພາສີ (พาสี), เขมร ភាស៊ី (ภาส̰ี), ភស៊ី (ภส̰ี), หรือ ផាស៊ី (ผาส̰ี)

稅

/pʰaː˧.siː˩˩˦/^((สัมผัส))

เงินที่มีกฎหมายกำหนดให้รัฐหรือท้องถิ่นเรียกเก็บจากบุคคลในเหตุต่าง ๆ เช่น การมีรายได้ การมีทรัพย์สิน การประกอบกิจการ การบริโภค เพื่อใช้จ่ายในการบริหารประเทศหรือท้องถิ่น

ภาษีเงินได้ภาษีบำรุงท้องที่

ภาษีโรงเรือนและที่ดิน

ภาษีมูลค่าเพิ่ม


กงสุล

ยืมมาจากฝรั่งเศส consul

ชื่อตำแหน่งของบุคคลซึ่งรัฐบาลของประเทศหนึ่งแต่งตั้งให้เป็นผู้แทนประจำอยู่ในเมืองต่าง ๆ ของอีกประเทศหนึ่ง เพื่อทำหน้าที่ช่วยเหลือคนชาติของประเทศผู้แต่งตั้งกงสุลที่ไปอยู่ในเมืองต่างประเทศนั้น ๆ และเพื่อดูแลผลประโยชน์ทั่วไปของประเทศผู้แต่งตั้ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในด้านการพาณิชย์ กงสุลมี 2 ประเภท คือ (1) กงสุลโดยอาชีพ ได้แก่ ผู้ที่เป็นข้าราชการของประเทศผู้แต่งตั้ง และ (2) กงสุลกิตติมศักดิ์ได้แก่ ผู้ได้รับแต่งตั้งซึ่งมิใช่ข้าราชการและไม่ได้รับเงินเดือน ซึ่งอาจเป็นคนชาติของประเทศผู้แต่งตั้ง หรือคนชาติอื่นก็ได้ กงสุลที่มีตำแหน่งเป็นหัวหน้าสถานกงสุลมี 4 ระดับ คือ กงสุลใหญ่ กงสุล รองกงสุล และตัวแทนฝ่ายกงสุล


กติกา

หนังสือสัญญา, ข้อตกลง


กบฏ

เป็นไปได้ว่ายืมมาจากเขมรเก่า កបត (กปต), จากสันสกฤต कपट (กปฏ, “ความคด, ความโกง”); เทียบกับเขมร ក្បត់ (กฺบต̍)

ชื่อความผิดอาญาฐานกระทำความผิดต่อความมั่นคงของรัฐภายในราชอาณาจักร โดยใช้กำลังประทุษร้าย หรือขู่เข็ญว่าจะใช้กำลังประทุษร้ายเพื่อล้มล้างหรือเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญ หรือล้มล้างอำนาจนิติบัญญัติ อำนาจบริหาร หรืออำนาจตุลาการ หรือแบ่งแยกราชอาณาจักร หรือยึดอำนาจปกครองในส่วนใดส่วนหนึ่งแห่งราชอาณาจักร เรียกว่า ความผิดฐานเป็นกบฏ


กรม

ยืมมาจากเขมร ក្រុម (กฺรุม, “หมวด, หมู่, กอง”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ກົມ (ก็ม)

ส่วนราชการในราชการบริหารส่วนกลาง ในระดับรองจากกระทรวงและทบวง ที่มีฐานะเป็นนิติบุคคล

หน่วยงานของฝ่ายทหาร


กรมธรรม์

เอกสารสัญญาซึ่งทำขึ้นตามที่กฎหมายกำหนด เช่น เอกสารที่ทาสลูกหนี้ยินยอมให้กรมการอำเภอทำให้ไว้แก่เจ้าหนี้นายเงิน สัญญาขายฝากที่ไร่ที่สวน


กรรโชก

กันโชก
กำโชก

/kan˧.t͡ɕʰoːk̚˥˩/^((สัมผัส))

ชื่อความผิดอาญาฐานข่มขืนใจผู้อื่นให้ยอมให้หรือยอมจะให้ตนหรือผู้อื่นได้ประโยชน์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สิน โดยใช้กำลังประทุษร้ายหรือโดยขู่เข็ญว่าจะทำอันตรายต่อชีวิต ร่างกาย เสรีภาพ ชื่อเสียง หรือทรัพย์สินของผู้ถูกขู่เข็ญ หรือของบุคคลที่สาม จนผู้ถูกข่มขืนใจยอมเช่นว่านั้น ซึ่งจะเรียกว่า ความผิดฐานกรรโชก


วัน

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ŋwanᴬ², จากไทดั้งเดิม *ŋwanᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩅᩢ᩠ᨶ (วัน), ลาว ວັນ (วัน), ไทลื้อ ᦞᧃ (วัน), ไทใหญ่ ဝၼ်း (วั๊น), คำตี้ ဝꩫ်း, ไทใต้คง ᥝᥢᥰ (วั๊น), ไทดำ ꪫꪽ (วัน), อาหม 𑜈𑜃𑜫 (บน์), จ้วง ngoenz, ปู้อี nguanz, จ้วงแบบจั่วเจียง vaenz; เทียบสุ่ย vanl, เบดั้งเดิม *vɨnᴬ², ไหลดั้งเดิม *hŋwən (“วัน; กลางวัน; เที่ยงวัน; ดวงอาทิตย์”)

ọjọ́

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

ဝၼ်း

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

jour

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

Tag

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

ມື້

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

day

ระยะเวลา 24 ชั่วโมง

เวลาทำการตามที่ได้กำหนดขึ้นโดยกฎหมาย คำสั่งศาล หรือระเบียบข้อบังคับ หรือเวลาทำการตามปรกติของกิจการนั้นแล้วแต่กรณี (ใช้ในทางคดีความ ในทางราชการ หรือทางธุรกิจการค้า และการอุตสาหกรรม)


ปรับไหม

ให้ผู้กระทำผิดชำระค่าสินไหมทดแทนหรือค่าปรับ


กระทง

ยืมมาจากจีนเก่า鐙 (OC *tɯːŋ, *tɯːŋs, “ภาชนะพิธีกรรมหรือโคมไฟ”).
วิธีการอ่านออกเสียงภาษาจีนเก่าในระบบของ Baxter–Sagart /*k-tˤəŋ/

ลักษณนามของความผิดอาญาแต่ละกรรมหรือแต่ละครั้ง การกระทำความผิดแต่ละกรรมหรือแต่ละครั้งนั้นถือว่าเป็นกระทงความผิดกระทงหนึ่ง เช่น การกระทำความผิดฐานลักทรัพย์หลายครั้ง การลักทรัพย์แต่ละครั้งเป็นกระทงความผิดกระทงหนึ่ง ๆ


กระทรวง

ກະຊວງ

ส่วนราชการสูงสุด

ministry

ส่วนราชการสูงสุด

ส่วนราชการสูงสุดของราชการบริหารส่วนกลางมีฐานะเป็นนิติบุคคล มีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเป็นหัวหน้า


บุตร

ยืมมาจากสันสกฤต पुत्र (ปุตฺร)

[เสียงสมาส]
บุด-ตฺระ-

ลูก (ชายหรือหญิง)


ตัวแทน

ชื่อสัญญาซึ่งให้บุคคลคนหนึ่ง เรียกว่า ตัวแทน มีอำนาจทำการแทนบุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่า ตัวการ และตัวแทนตกลงจะทำการนั้น

บุคคลผู้มีอำนาจทำการแทนบุคคลอื่นตามกฎหมาย


ดัดแปลง

/dat̚˨˩.plɛːŋ˧/^((สัมผัส))

เปลี่ยนแปลงต่อเติม เพิ่ม ลด หรือขยายซึ่งลักษณะขอบเขตแบบ รูปทรง สัดส่วนน้ำหนัก เนื้อที่ ของโครงสร้างของอาคารหรือส่วนต่าง ๆ ของอาคาร ซึ่งได้ก่อสร้างไว้แล้วให้ผิดไปจากเดิม และมิใช่การซ่อมแซมหรือการดัดแปลงที่กำหนดในกฎกระทรวง

ทำซ้ำโดยเปลี่ยนรูปใหม่ ปรับปรุงแก้ไข เพิ่มเติม หรือจำลองงานต้นฉบับในส่วนอันเป็นสาระสำคัญ โดยไม่มีลักษณะเป็นการจัดทำงานขึ้นใหม่ ทั้งนี้ ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วน


ญัตติ

ยืมมาจากบาลี ญตฺติ (“การประกาศ”)

ข้อเสนอเพื่อให้มีการดำเนินการอย่างหนึ่งอย่างใดในกิจการของสภาที่ทำหน้าที่นิติบัญญัติ


สมาคม

ยืมมาจากสันสกฤต समागम (สมาคม) หรือบาลี สมาคม

นิติบุคคลที่ก่อตั้งขึ้นเพื่อกระทำการใด ๆ อันมีลักษณะต่อเนื่องร่วมกันและมิใช่เป็นการหาผลกำไรหรือรายได้มาแบ่งปันกัน สมาคมต้องมีข้อบังคับและจดทะเบียนตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์


อาวุธ

ยืมมาจากบาลี อาวุธ

อาวุทธ
อาวุทธ์

arma

เครื่องมือสำหรับทำร้าย ทำลายป้องกัน ต่อสู้ หรือฆ่า

/ʔaː˧.wut̚˦˥/^((สัมผัส))

สิ่งซึ่งโดยสภาพได้จัดทำขึ้นเพื่อใช้ประทุษร้ายร่างกายของบุคคล และรวมถึงสิ่งซึ่งไม่เป็นอาวุธโดยสภาพแต่ซึ่งได้ใช้หรือเจตนาจะใช้ประทุษร้ายร่างกายถึงอันตรายสาหัสอย่างอาวุธ


หุ้น

ยืมมาจากฮกเกี้ยน 份 (“หุ้น; ส่วน”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຮຸ້ນ (ฮุ้น)

หน่วยลงทุนแต่ละหน่วยที่มีมูลค่าเท่า ๆ กัน ซึ่งรวมกันเป็นทุนเรือนหุ้นของบริษัทจำกัด


โบราณสถาน

โบราณ + สถาน

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

โบ-ราน-นะ-สะ-ถาน

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

โบ-ราน-สะ-ถาน

/boː˧.raːn˧.na˦˥.sa˨˩.tʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

อสังหาริมทรัพย์ซึ่งโดยอายุหรือโดยลักษณะแห่งการก่อสร้าง หรือโดยหลักฐานเกี่ยวกับประวัติของอสังหาริมทรัพย์นั้น เป็นประโยชน์ในทางศิลปะ ประวัติศาสตร์ หรือโบราณคดี ทั้งนี้ รวมถึงสถานที่ที่เป็นแหล่งโบราณคดี แหล่งประวัติศาสตร์ และอุทยานประวัติศาสตร์ด้วย


นางสาว

/naːŋ˧.saːw˩˩˦/^((สัมผัส))

คำนำหน้าชื่อหญิงที่มีอายุตั้งแต่ 15 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป และยังไม่ได้จดทะเบียนสมรส แต่หญิงซึ่งจดทะเบียนสมรสแล้วหรือหญิงซึ่งเป็นหม้าย ก็มีสิทธิใช้คำนำหน้าชื่อว่า นางสาว ได้, ย่อว่า น.ส.

ใช้เรียกหญิงที่มีอายุตั้งแต่ 15 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป และยังไม่ได้จดทะเบียนสมรส


เด็กหญิง

/dek̚˨˩.jiŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

คำนำหน้าชื่อเด็กผู้หญิงที่มีอายุไม่ถึง 15 ปีบริบูรณ์ และยังไม่แต่งงาน, ย่อว่า ด.ญ.


เด็กชาย

/dek̚˨˩.t͡ɕʰaːj˧/^((สัมผัส))

คำนำหน้าชื่อเด็กผู้ชายที่มีอายุไม่ถึง 15 ปีบริบูรณ์, ย่อว่า ด.ช.


นาง

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *naːŋᴬ⁴, จากไทดั้งเดิม *naːŋᴬ, จากจีนเก่า娘 (OC *naŋ, “หญิงสาว”); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน นาง, ลาว ນາງ (นาง), คำเมือง ᨶᩣ᩠ᨦ (นาง), ไทลื้อ ᦓᦱᧂ (นาง), ไทดำ ꪙꪱꪉ (นาง), ไทใหญ่ ၼၢင်း (น๊าง), ไทใต้คง ᥘᥣᥒᥰ (ล๊าง) หรือ ᥢᥣᥒᥰ (น๊าง), อ่ายตน ꩫင် (นง์), อาหม 𑜃𑜂𑜫 (นง์); ร่วมเชื้อสายผ่านภาษาจีนเก่า: เขมรเก่า នាង (นาง), nâ, nõ, เขมร នាង (นาง), เวียดนาม nàng (หนั่ง), พม่า နန်း (นน์:)

/naːŋ˧/^((สัมผัส))

คำนำหน้าชื่อหญิงซึ่งจดทะเบียนสมรส แต่หญิงซึ่งจดทะเบียนสมรสแล้วจะใช้คำนำหน้าชื่อว่า นางสาว ต่อไปก็ได้


กักตุน

มีโภคภัณฑ์ไว้ในครอบครองเกินปริมาณที่จำเป็นสำหรับใช้จ่ายส่วนตัว และไม่นำออกจำหน่ายตามวิถีทางการค้าปรกติ


จับ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *capᴰ; ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈັບ (จับ), คำเมือง ᨧᩢ᩠ᨷ (จับ), เขิน ᨧᩢ᩠ᨷ (จับ), ไทใหญ่ ၸပ်း (จั๊ป), จ้วง caep (ฉับ), จ้วงแบบจั่วเจียง zaep (จับ)

/t͡ɕap̚˨˩/^((สัมผัส))

เกาะกุมตัวไว้โดยเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจตามกฎหมาย, จับกุม ก็ว่า


กฎหมาย

法律

กฎเกณฑ์ที่ประเทศหรือประชาคมใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตาม

wet

ฟรีเชียตะวันตก

กฎเกณฑ์ที่ผู้มีอำนาจตราขึ้นเพื่อใช้บังคับบุคคลให้ปฏิบัติตามเป็นการทั่วไป ผู้ใดไม่ปฏิบัติตามย่อมได้รับผลร้าย กฎหมายอาจตราขึ้นเพื่อกำหนดระเบียบแห่งความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลหรือระหว่างบุคคลกับรัฐ หรือเพื่อใช้ในการบริหารประเทศ กฎหมายอาจเกิดจากจารีตประเพณีอันเป็นที่ยอมรับนับถือกันก็ได้


ฝ่ายค้าน

สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรของพรรคที่ไม่ได้ร่วมเป็นรัฐบาล ซึ่งทำหน้าที่ค้านรัฐบาลในสภา


เงินตรา

การแบ่งพยางค์
{ไม่ตามอักขรวิธี; เสียงสระสั้น}

เงินที่รัฐกำหนดขึ้นไว้เพื่อใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย ได้แก่ เหรียญกระษาปณ์และธนบัตร


ผู้เยาว์

youth

ภาษาอังกฤษ|อังกฤษ

youngster

ภาษาอังกฤษ|อังกฤษ

บุคคลผู้ยังไม่บรรลุนิติภาวะ


หนังสือพิมพ์

หนังสือ + พิมพ์

កាសែត

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

សារពត៌មាន

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

報紙

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

报纸

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

報

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

报

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

noviny

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

新聞

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

ကော်လံ

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

သတင်းစာ

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

journal

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

journaux

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

akhbar

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

surat khabar

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

Zeitung

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

ໜັງສືພິມ

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

tờ báo

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

báo

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

periódico

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

newspaper

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

جَرِيدَة

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

صَحِيفَة

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

giornale

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

quotidiano

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

koran

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

अख़बार

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

समाचारपत्र

(1) สิ่งพิมพ์ประเภทหนึ่ง

หฺนัง-สือ-พิม

/naŋ˩˩˦.sɯː˩˩˦.pʰim˧/^((สัมผัส))

สิ่งพิมพ์ซึ่งมีชื่อจ่าหน้าเช่นเดียวกัน และออกหรือเจตนาจะออกตามลำดับเรื่อยไป มีกำหนดระยะเวลาหรือไม่ก็ตาม มีข้อความต่อเนื่องกันหรือไม่ก็ตาม


มูลนิธิ

มูล + นิธิ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ foundation

foundation

(1, 2) องค์กรที่ไม่แสวงหาผลกำไร

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

มูน-ละ-นิ-ทิ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ทรัพย์สินที่จัดสรรไว้โดยเฉพาะสำหรับวัตถุประสงค์ เพื่อการกุศลสาธารณะการศาสนา ศิลปะ วิทยาศาสตร์ วรรณคดี การศึกษา หรือเพื่อสาธารณประโยชน์อย่างอื่น โดยมิได้มุ่งหาผลประโยชน์มาแบ่งปันกัน และได้จดทะเบียนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้ว


กลางคืน

/klaːŋ˧.kʰɯːn˧/^((สัมผัส))

เวลาระหว่างพระอาทิตย์ตกกับพระอาทิตย์ขึ้น


แก้ต่าง

ว่าต่าง

ว่าความแทนโจทก์

/kɛː˥˩.taːŋ˨˩/^((สัมผัส))

ว่าความแทนจำเลย


แก้ฟ้อง

/kɛː˥˩.fɔːŋ˦˥/^((สัมผัส))

แก้ไขคำฟ้องตามที่ศาลสั่งในกรณีที่คำฟ้องไม่ถูกต้องตามกฎหมาย

ยื่นคำให้การเป็นข้อต่อสู้คดีเพื่อแก้คำฟ้อง


นาฏกรรม

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

งานเกี่ยวกับการรำ การเต้น การทำท่า หรือการแสดงที่ประกอบขึ้นเป็นเรื่องราว และ หมายความรวมถึงการแสดงโดยวิธีใบ้ด้วย


นายจ้าง

werkgever

ผู้จ้างทำการงาน

ນາຍຈ້າງ

ผู้จ้างทำการงาน

employer

ผู้จ้างทำการงาน

/naːj˧.t͡ɕaːŋ˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลซึ่งตกลงว่าจ้างบุคคลอีกคนหนึ่งซึ่งเรียกว่า ลูกจ้าง ให้ทำงานให้และจะให้สินจ้างตลอดเวลาที่ทำงานให้นั้น


นายหน้า

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลหนึ่งตกลงจะให้ค่าบำเหน็จแก่อีกบุคคลหนึ่งเพื่อที่ชี้ช่องให้ได้เข้าทำสัญญาหรือจัดการให้ได้ทำสัญญากัน

บุคคลผู้ชี้ช่องหรือจัดการให้บุคคลสองฝ่ายได้เข้าทำสัญญากัน โดยจะได้รับบำเหน็จเป็นการตอบแทน


นายอำเภอ

ตำแหน่งเจ้าพนักงานผู้ปกครองท้องที่ ซึ่งเป็นหัวหน้าปกครองบังคับบัญชาข้าราชการในอำเภอ และรับผิดชอบในการบริหารราชการของอำเภอ


หลุด

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຫຼຸດ (หลุด), ไทลื้อ ᦜᦳᧆ (หลุด), ไทใต้คง ᥘᥧᥖᥴ (ลู๋ต), พ่าเก လုတ် (ลุต์), อาหม 𑜎𑜤𑜄𑜫 (ลุต์)
ภาษาจ้วง luet，lut（ลว็ด/ลุด）

ขาดกรรมสิทธิ์

เอาทรัพย์จำนำหลุดเป็นสิทธิ


บรรลุนิติภาวะ

บรรลุ + นิติภาวะ

บัน-ลุ-นิ-ติ-พา-วะ

/ban˧.lu˦˥.ni˦˥.ti˨˩.pʰaː˧.waʔ˦˥/^((สัมผัส))

มีอายุถึงกำหนดที่กฎหมายให้พ้นจากภาวะความเป็นผู้เยาว์และให้มีความสามารถใช้สิทธิตามกฎหมายทั้งปวงได้โดยสมบูรณ์ด้วยตนเอง โดยกฎหมายไทยกำหนดให้บุคคลพ้นจากภาวะผู้เยาว์และบรรลุนิติภาวะเมื่อมีอายุ 20 ปีบริบูรณ์ หรือเมื่อผู้เยาว์ทำการสมรสโดยชอบด้วยกฎหมาย


นิติภาวะ

ความมีความสามารถใช้สิทธิตามกฎหมายโดยสมบูรณ์ได้ด้วยตนเอง


วรรค

ยืมมาจากสันสกฤต वर्ग (วรฺค); ร่วมรากกับ พรรค

ย่อหน้าหนึ่ง ๆ ของบทบัญญัติในแต่ละมาตราของกฎหมาย


หลักฐาน

ᩉᩖᩢᨠᨮᩣ᩠ᨶ

สิ่งที่ใช้พิสูจน์ความถูกต้องหรือความจริง

bewiis

ฟรีเชียตะวันตก

/lak̚˨˩.tʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))


จำนอง

แผลงมาจาก จอง; จากเขมร ចំណង (จํณง), แผลงมาจาก ចង (จง)

/t͡ɕam˧.nɔːŋ˧/^((สัมผัส))

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้จำนอง เอาทรัพย์สินตราไว้แก่บุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้รับจำนอง เพื่อเป็นประกันการชำระหนี้ โดยไม่ส่งมอบทรัพย์สินนั้นให้แก่ผู้รับจำนอง


คณะกรมการจังหวัด

คณะ + กรมการ + จังหวัด

คะ-นะ-กฺรม-มะ-กาน-จัง-หฺวัด

คะ-นะ-กฺรม-กาน-จัง-หฺวัด

/kʰa˦˥.na˦˥.krom˧.ma˦˥.kaːn˧.t͡ɕaŋ˧.wat̚˨˩/^((สัมผัส))

/kʰa˦˥.na˦˥.krom˧.kaːn˧.t͡ɕaŋ˧.wat̚˨˩/^((สัมผัส))

คณะบุคคลซึ่งทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาของผู้ว่าราชการจังหวัดในการบริหารราชการแผ่นดินในจังหวัดนั้น และให้ความเห็นชอบในการจัดทำแผนพัฒนาจังหวัดกับปฏิบัติหน้าที่อื่นตามที่กฎหมายหรือมติของคณะรัฐมนตรีกำหนด


คดี

ยืมมาจากเขมรเก่า ក្តិ (กฺติ) หรือเขมรเก่าสมัยอังกอร์ គតិ (คติ), จากสันสกฤต गति (คติ); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ក្តី (กฺตี), ลาว ຄະດີ (คะดี), ไทใหญ่ ၵတီႉ (กตี๎); ร่วมรากกับ คติ

เรื่องหรือความที่ฟ้องร้องหรือกล่าวหากันในทางกฎหมาย ซึ่งต้องดำเนินการตามกระบวนวิธีพิจารณาความตามที่กฎหมายกำหนด

คดีแพ่ง

คดีอาญา

คดีปกครอง


คดีดำ

ตัดทอนจาก คดีหมายเลขดำ

คดีหมายเลขดำ

คดีดำที่ ๑/๒๕๔๐


คดีแดง

ตัดทอนจาก คดีหมายเลขแดง

/kʰa˦˥.diː˧.dɛːŋ˧/^((สัมผัส))

คดีหมายเลขแดง

คดีแดงที่ ๑/๒๕๔๐


คดีแพ่ง

/kʰa˦˥.diː˧.pʰɛŋ˥˩/^((สัมผัส))

คดีที่ฟ้องร้องเกี่ยวกับสิทธิในทางแพ่ง


คดีมโนสาเร่

คดีอันมีทุนทรัพย์หรือค่าเช่าจำนวนเล็กน้อย ซึ่งไม่เกินจำนวนที่กำหนดในกฎหมาย


คดีหมายเลขดำ

คดี + หมายเลข + ดำ

คะ-ดี-หฺมาย-เลก-ดำ

/kʰa˦˥.diː˧.maːj˩˩˦.leːk̚˥˩.dam˧/^((สัมผัส))

คดีที่ฟ้องร้องต่อศาลและศาลได้ลงทะเบียนคดีในสารบบความของศาล ก่อนศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งวินิจฉัยหรือมีคำสั่งจำหน่ายคดีออกจากสารบบความ หรือมีคำสั่งจำหน่ายคดีชั่วคราว, เรื่องฟ้องร้องที่ศาลยังพิจารณาไม่สิ้นสุด

คดีหมายเลขดำที่ ๑/๒๕๔๐


คดีหมายเลขแดง

คดี + หมายเลข + แดง

คะ-ดี-หฺมาย-เลก-แดง

/kʰa˦˥.diː˧.maːj˩˩˦.leːk̚˥˩.dɛːŋ˧/^((สัมผัส))

คดีที่ศาลได้มีคำพิพากษาหรือคำสั่งวินิจฉัยชี้ขาดคดี หรือมีคำสั่งจำหน่ายคดีออกจากสารบบความ หรือมีคำสั่งจำหน่ายคดีชั่วคราวแล้ว, เรื่องที่พิจารณาตัดสินแล้ว

คดีหมายเลขแดงที่ ๑/๒๕๔๐


คดีอนาถา

คดีแพ่งที่คู่ความอ้างว่าเป็นคนยากจนไม่สามารถเสียค่าธรรมเนียมศาลในศาลชั้นต้น หรือชั้นอุทธรณ์ หรือชั้นฎีกา เมื่อศาลได้ไต่สวนเป็นที่เชื่อได้ว่าคู่ความนั้นเป็นคนยากจน ไม่มีทรัพย์สินพอจะเสียค่าธรรมเนียม ศาลจะอนุญาตให้คู่ความนั้นฟ้องหรือต่อสู้คดีอย่างคนอนาถาได้ แต่การขอเช่นว่านี้ถ้าผู้ขอเป็นโจทก์ ผู้ขอจะต้องแสดงให้เป็นที่พอใจศาลด้วยว่าคดีของตนมีมูลที่จะฟ้องร้อง หรือในกรณีอุทธรณ์หรือฎีกาศาลเห็นว่ามีเหตุผลอันสมควรที่จะอุทธรณ์หรือฎีกาแล้วแต่กรณี


คดีอาญา

คดีที่เกี่ยวกับการกระทำที่กฎหมายบัญญัติว่าเป็นความผิดและมีโทษทางอาญา


คดีอุทลุม

คดี + อุทลุม

คะ–ดี–อุด–ทะ–ลุม

/kʰa˦˥.diː˧.ʔut̚˨˩.tʰa˦˥.lum˧/^((สัมผัส))

คดีที่บุคคลฟ้องบุพการีของตนเป็นคดีแพ่งหรือคดีอาญา ซึ่งต้องห้ามตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่า ผู้ใดจะฟ้องบุพการีของตนเป็นคดีแพ่งหรือคดีอาญามิได้


ทบวง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ທະບວງ (ทะบวง)

ส่วนราชการในราชการบริหารส่วนกลาง ซึ่งโดยสภาพและปริมาณของงานไม่เหมาะสมที่จะตั้งเป็นกระทรวง อาจสังกัดหรือไม่สังกัดสำนักนายกรัฐมนตรีหรือกระทรวงก็ได้


ชำเรา

ยืมมาจากเขมร ជំរៅ (ชํเรา, “ความลึก”), แผลงมาจาก ជ្រៅ (ชฺเรา, “ลึก”)

การกระทำเพื่อสนองความใคร่ของผู้กระทำโดยการใช้อวัยวะเพศของผู้กระทำกระทำกับอวัยวะเพศ ทวารหนัก หรือช่องปากของผู้อื่น หรือการใช้สิ่งอื่นใดกระทำกับอวัยวะเพศหรือทวารหนักของผู้อื่น


อนาจาร

ยืมมาจากสันสกฤต अनाचार (อนาจาร) หรือบาลี อนาจาร

/ʔa˨˩.naː˧.t͡ɕaːn˧/^((สัมผัส))

ชื่อความผิดอาญาฐานกระทำการอันควรขายหน้าต่อหน้าธารกำนัล โดยเปลือยหรือเปิดเผยร่างกาย หรือกระทำการลามกอย่างอื่น


ชู้เหนือขันหมาก

ชายที่ลอบได้เสียกับหญิงคู่หมั้นของชายอื่น


ชู้เหนือผี

ชู้ + เหนือ + ผี

ชู้-เหฺนือ-ผี

/t͡ɕʰuː˦˥.nɯa̯˩˩˦.pʰiː˩˩˦/^((สัมผัส))

ชายที่ลอบได้เสียกับหญิงที่สามีตายขณะที่ศพสามียังอยู่บนเรือน


ชู้เหนือผัว

ชายที่ลอบได้เสียกับหญิงซึ่งสามียังมีชีวิตอยู่


จำนำ

แผลงมาจาก จำ; ร่วมเชื้อสายกับเขมร ចំណាំ (จํณาํ), แผลงมาจาก ចាំ (จาํ)

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้จำนำ ส่งมอบสังหาริมทรัพย์สิ่งหนึ่งให้แก่บุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้รับจำนำ เพื่อเป็นประกันการชำระหนี้


ข่มขืนใจ

[kʰõm˩.kʰɯ̃ːn˩˥.t͡ɕäj˧]

บังคับให้กระทำหรืองดเว้นกระทำโดยไม่สมัครใจ แต่จำต้องฝืนใจปฏิบัติตาม เพราะไม่สามารถหลีกเลี่ยงหรือขัดขืนได้

ข่มขืนใจเจ้าพนักงานให้ปฏิบัติการอันมิชอบด้วยหน้าที่ หรือให้ละเว้นการปฏิบัติการตามหน้าที่ โดยใช้กำลังประทุษร้าย หรือขู่เข็ญว่าจะใช้กำลังประทุษร้าย เป็นความผิดอาญาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา ๑๓๙


ข่มขู่

/kʰom˨˩.kʰuː˨˩/^((สัมผัส))

ทำให้ผู้อื่นต้องกลัวว่าจะเกิดความเสียหายเป็นภัยแก่ตนเอง แก่สกุลแห่งตน หรือแก่ทรัพย์สินของตน เป็นภัยอันใกล้จะถึงและอย่างน้อยร้ายแรงถึงขนาดที่จะพึงกลัว ตามประมวลกฎหมายแพ่ง การข่มขู่อาจทำให้นิติกรรมเสื่อมเสียได้


ท้องถิ่น

/tʰɔːŋ˦˥.tʰin˨˩/^((สัมผัส))

พื้นที่ภายในเขตการปกครองของราชการบริหารส่วนท้องถิ่น เช่น เทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล


ทำขวัญ

เสียเงินค่าปรับให้แก่ผู้ถูกทำร้ายหรือถูกหมิ่นประมาท


แร่

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩁᩯ᩵ (แร่), เขิน ᩁᩯ᩵ (แร่), ลาว ແຮ່ (แฮ่), ไทลื้อ ᦶᦣᧈ (แฮ่), ไทใหญ่ ႁႄႈ (แห้)

/rɛː˥˩/^((สัมผัส))

ทรัพยากรธรณีที่เป็นอนินทรียวัตถุ มีส่วนประกอบทางเคมีกับลักษณะทางฟิสิกส์แน่นอนหรือเปลี่ยนแปลงได้เล็กน้อยไม่ว่าจะต้องถลุงหรือหลอมก่อนใช้หรือไม่ และหมายความรวมตลอดถึงถ่านหิน หินน้ำมัน หินอ่อน โลหะและตะกรันที่ได้จากโลหกรรม น้ำเกลือใต้ดิน หินซึ่งกฎกระทรวงกำหนดเป็นหินประดับหรือหินอุตสาหกรรม และดินหรือทรายซึ่งกฎกระทรวงกำหนดเป็นดินอุตสาหกรรมหรือทรายอุตสาหกรรม แต่ทั้งนี้ไม่รวมถึงน้ำเกลือสินเธาว์ ลูกรัง หิน ดิน หรือทราย


หนี้

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰniːꟲ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉ᩠ᨶᩦ᩶ (หนี้), ลาว ໜີ້ (หนี้), ไทลื้อ ᦐᦲᧉ (หนี้), ไทใหญ่ ၼီႈ (นี้), ไทใต้คง ᥘᥤᥲ (ลี้) หรือ ᥢᥤᥲ (นี้), พ่าเก ꩫီ (นี), อาหม 𑜃𑜣 (นี), จ้วง nij, จ้วงแบบหนง nij, จ้วงแบบจั่วเจียง nijเป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ debt, obligation

ᩉ᩠ᨶᩦ᩶

เงินที่ติดค้างอยู่ซึ่งจะต้องใช้ให้แก่ผู้อื่น

skuld

ฟรีเชียตะวันตก

/niː˥˩/^((สัมผัส))

นิติสัมพันธ์ระหว่างบุคคลตั้งแต่ 2 ฝ่ายขึ้นไป ซึ่งฝ่ายหนึ่งเรียกว่า เจ้าหนี้ มีสิทธิที่จะบังคับบุคคลอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งเรียกว่า ลูกหนี้ ให้กระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่ง


ให้

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *haɰꟲ, จากจีนยุคกลาง許 (MC xjoX); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ให้, ลาว ໃຫ້ (ให้), คำเมือง ᩉᩨ᩶ (หื้), พวน เห้อ, เขิน ᩉᩨ᩶ (หื้), ไทลื้อ ᦠᦹᧉ (หื้), ไทดำ ꪻꪬ꫁ (ให้), ไทใหญ่ ႁႂ်ႈ (ให้), ไทใต้คง ᥞᥬᥲ (ให้) หรือ ᥞᥫᥲ (เห้อ̂), คำตี้ ꩭႂ်ႛ, อ่ายตน ꩭၞ် (ให), พ่าเก ꩭၞ် (ให), อาหม 𑜑𑜧 (หว์), ปู้อี haec, จ้วง hawj

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลคนหนึ่งเรียกว่า ผู้ให้ โอนทรัพย์สินของตนให้โดยเสน่หาแก่บุคคลอีกคนหนึ่งเรียกว่า ผู้รับ และผู้รับยอมรับเอาทรัพย์สินนั้น


ขัง

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.raŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨡᩢ᩠ᨦ (ขัง), ลาว ຂັງ (ขัง), ไทลื้อ ᦃᧂ (ฃัง), ไทใหญ่ ၶင် (ขัง), ไทดำ ꪄꪰꪉ (ฃัง), อาหม 𑜁𑜂𑜫 (ขง์), จ้วง gyaeng, จ้วงแบบจั่วเจียง haeng

/kʰaŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

กักขังจำเลยหรือผู้ต้องหาโดยศาล


เจ้าของ

/t͡ɕaw˥˩.kʰɔːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

/t͡ɕaːw˥˩.kʰɔːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

ผู้มีกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สิน

ผู้มีสิทธิครอบครอง ใช้สอย เก็บผลประโยชน์ และจำหน่ายทรัพย์สิน


เจ้าบ้าน

เจ้า + บ้าน; จากเป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ householder

/t͡ɕaːw˥˩.baːn˥˩/^((สัมผัส))

ผู้ซึ่งเป็นหัวหน้าซึ่งครอบครองบ้านในฐานะเป็นเจ้าของ ผู้เช่า หรือในฐานะอื่นใด


ที่ดิน

พื้นที่ดินทั่วไป และหมายความรวมถึงภูเขา ห้วย หนอง คลอง บึง บาง ลำน้ำ ทะเลสาบ เกาะและที่ชายทะเลด้วย


เงินเดือน

เงิน + เดือน

/ŋɤn˧.dɯa̯n˧/^((สัมผัส))

เงินที่มีกำหนดจ่ายเป็นรายเดือนจากเงินงบประมาณรายจ่ายหมวดเงินเดือน


สาบาน

ยืมมาจากบาลี สปน; เทียบสันสกฤต शपन (ศปน)

กล่าวคำปฏิญาณตามลัทธิศาสนาหรือจารีตประเพณีแห่งชาติของตนว่า จะให้การตามสัตย์จริง


ประกาศ

ยืมมาจากสันสกฤต प्रकाश (ปฺรกาศ); เทียบบาลี ปกาส

ข้อความที่ทางราชการแจ้งให้ประชาชนทราบหรือวางแนวทางให้ปฏิบัติ

ประกาศพระบรมราชโองการ

ประกาศกระทรวง

ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี


ข้าราชการ

ข้า + ราชการ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ crown servant, government official, public official, public servant, official

ค่า-ราด-ชะ-กาน

/kʰaː˥˩.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧/^((สัมผัส))

บุคคลซึ่งรับราชการ โดยได้รับเงินเดือนจากเงินงบประมาณรายจ่ายหมวดเงินเดือน

ข้าราชการพลเรือน

ข้าราชการการเมือง

ข้าราชการครู

ข้าราชการทหาร

ข้าราชการตุลาการ

ข้าราชการอัยการ


จังหวัด

ยืมมาจากเขมรเก่า ចង្វាត៑ (จงฺวาตฺ), ចង្វាត្ត៑ (จงฺวาตฺตฺ), ចង្វត៑ (จงฺวตฺ), ចង្វត្ត៑ (จงฺวตฺตฺ), ចំវត្ត៑ (จํวตฺตฺ), ចន្វត៑ (จนฺวตฺ), แผลงมาจาก ឆ្វាត៑ (ฉฺวาตฺ) หรือ ឆ្វត៑ (ฉฺวตฺ) (ซึ่งเป็นรากของคำว่า ฉวัด ในไทย ฉวัดเฉวียน); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ចង្វាត (จงฺวาต)

/t͡ɕaŋ˧.wat̚˨˩/^((สัมผัส))

หน่วยการปกครองส่วนภูมิภาคที่รวมท้องที่หลาย ๆ อำเภอเข้าด้วยกันและมีฐานะเป็นนิติบุคคล มีผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นหัวหน้าปกครอง


อัญมณี

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

อัน-ยะ-มะ-นี

ของมีค่าอื่น ๆ

มันผู้หนึ่งล้อมไว้เป็นไร่เป็นสวนมัน มันได้ปลูกสรรพอัญมณีในที่นั้นไว้ ให้ลดอากรไว้แก่มันปีหนึ่ง


ทรัพย์

ยืมมาจากเขมรเก่าสมัยก่อนอังกอร์ ទ្រវ្យ (ทฺรวฺย), จากสันสกฤต द्रव्य (ทฺรวฺย); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ទ្រព្យ (ทฺรพฺย)

วัตถุมีรูปร่าง


ปริยาย

คำกริยาวิเศษณ์

ยืมมาจากบาลี ปริยาย

หมายความถึงกรณีที่เจตนาในการกระทำมิได้แสดงออกอย่างชัดแจ้ง เป็นคำที่มีความหมายตรงกันข้ามกับคำว่า ชัดแจ้ง


บริการสาธารณะ

บริการ + สาธารณะ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ public service

public service

กิจการเพื่อประชาชน

บอ-ริ-กาน-สา-ทา-ระ-นะ

/bɔː˧.ri˦˥.kaːn˧.saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

กิจการอันจำเป็นและเป็นประโยชน์ต่อประชาชนเป็นส่วนรวมที่รัฐหรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจัดทำขึ้นเพื่อบริการแก่ประชาชน เช่น กิจการสาธารณูปโภค กิจการขนส่งคนโดยสาร


องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

องค์กร + ปกครอง + ส่วน + ท้องถิ่น

อง-กอน-ปก-คฺรอง-ส่วน-ท้อง-ถิ่น

/ʔoŋ˧.kɔːn˧.pok̚˨˩.kʰrɔːŋ˧.sua̯n˨˩.tʰɔːŋ˦˥.tʰin˨˩/^((สัมผัส))

องค์กรของราชการบริหารส่วนท้องถิ่นที่จัดตั้งขึ้นในรูปแบบต่าง ๆ

th-องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น-th-noun-8rhdKLa4


องค์การบริหารส่วนจังหวัด

องค์การ + บริหาร + ส่วน + จังหวัด

อง-กาน-บอ-ริ-หาน-ส่วน-จัง-หฺวัด

/ʔoŋ˧.kaːn˧.bɔː˧.ri˦˥.haːn˩˩˦.sua̯n˨˩.t͡ɕaŋ˧.wat̚˨˩/^((สัมผัส))

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบหนึ่งที่มีพื้นที่ครอบคลุมทั้งจังหวัด โดยทับซ้อนกับพื้นที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบอื่น มีอำนาจหน้าที่ในการประสานและร่วมมือในการปฏิบัติหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น รวมตลอดทั้งส่งเสริมและสนับสนุนการให้บริการสาธารณะขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่นที่อยู่ในเขตพื้นที่ของตน

th-องค์การบริหารส่วนจังหวัด-th-noun-WETze5mr


องค์การบริหารส่วนตำบล

องค์การ + บริหาร + ส่วน + ตำบล

อง-กาน-บอ-ริ-หาน-ส่วน-ตำ-บน

/ʔoŋ˧.kaːn˧.bɔː˧.ri˦˥.haːn˩˩˦.sua̯n˨˩.tam˧.bon˧/^((สัมผัส))

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบหนึ่งที่มีพื้นที่ครอบคลุมตำบล (ที่อยู่นอกเขตเทศบาล) มีอำนาจหน้าที่ในการให้บริการสาธารณะพื้นฐาน

th-องค์การบริหารส่วนตำบล-th-noun-2S4sWtdn


เทศบาล

municipality

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบหนึ่ง ประกอบด้วยนายกเทศมนตรีและสภาเทศบาล


ราชการบริหารส่วนท้องถิ่น

ราชการ + บริหาร + ส่วนท้องถิ่น

การปกครอง ดูแล จัดการ และการให้บริการของรัฐ ที่รัฐกระจายอำนาจให้ประชาชนในท้องถิ่นเข้ามามีส่วนในการดำเนินการ เพื่อสนองความต้องการส่วนรวมของประชาชนในท้องที่นั้น โดยจัดเป็นองค์กรในรูปแบบต่าง ๆ คือ องค์การบริหารส่วนจังหวัด เทศบาล องค์การบริหารส่วนตำบล และรูปแบบอื่นที่มีกฎหมายจัดตั้งขึ้นเป็นการเฉพาะ เช่น กรุงเทพมหานคร เมืองพัทยา

th-ราชการบริหารส่วนท้องถิ่น-th-noun-nItBGnnA


ราชการส่วนท้องถิ่น

ราชการ + ส่วน + ท้องถิ่น

ราด-ชะ-กาน-ส่วน-ท้อง-ถิ่น

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.sua̯n˨˩.tʰɔːŋ˦˥.tʰin˨˩/^((สัมผัส))


ราชการบริหารส่วนภูมิภาค

ราชการ + บริหาร + ส่วน + ภูมิภาค

การปกครอง ดูแล จัดการ และการปฏิบัติภารกิจของรัฐ ที่แยกไปดำเนินงานในพื้นที่นอกเขตนครหลวง เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ประชาชนในท้องที่ในฐานะตัวแทนของราชการบริหารส่วนกลาง โดยแบ่งเขตการดำเนินงานออกเป็นจังหวัด อำเภอ ตำบล และหมู่บ้าน

th-ราชการบริหารส่วนภูมิภาค-th-noun-yl4Do6-s


ราชการส่วนภูมิภาค

ราชการ + ส่วน + ภูมิภาค

ราด-ชะ-กาน-ส่วน-พูม-มิ-พาก

ราด-ชะ-กาน-ส่วน-พู-มิ-พาก

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.sua̯n˨˩.pʰuːm˧.mi˦˥.pʰaːk̚˥˩/^((สัมผัส))

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.sua̯n˨˩.pʰuː˧.mi˦˥.pʰaːk̚˥˩/^((สัมผัส))


ราชการบริหารส่วนกลาง

ราชการ + บริหาร + ส่วน + กลาง

การปกครอง ดูแล และการปฏิบัติภารกิจของรัฐในฐานะเป็นศูนย์กลางของการบริหารราชการแผ่นดิน โดยจัดแบ่งองค์กรในการปฏิบัติหน้าที่เป็นสำนักนายกรัฐมนตรี กระทรวง ทบวง กรม หรือส่วนราชการที่เรียกชื่ออย่างอื่นและมีฐานะเป็นกรม เช่น ราชบัณฑิตยสถาน สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ

th-ราชการบริหารส่วนกลาง-th-noun-J-mwv2EM


ราชการส่วนกลาง

ราชการ + ส่วน + กลาง

ราด-ชะ-กาน-ส่วน-กฺลาง

/raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.sua̯n˨˩.klaːŋ˧/^((สัมผัส))


องค์การมหาชน

องค์การ + มหาชน

public organization

องค์การเฉพาะงาน

อง-กาน-มะ-หา-ชน

/ʔoŋ˧.kaːn˧.ma˦˥.haː˩˩˦.t͡ɕʰon˧/^((สัมผัส))

องค์การที่จัดตั้งขึ้นเพื่อจัดทำบริการสาธารณะตามแผนงานหรือนโยบายด้านใดด้านหนึ่งโดยเฉพาะของรัฐบาล


ภูมิลำเนา

ภูมิ + ลำเนา

พู-มิ-ลำ-เนา

ถิ่นที่อยู่อันเป็นแหล่งสำคัญ


ภูมิลำเนาของนิติบุคคล

ภูมิลำเนา + ของ + นิติบุคคล

พูม-ลำ-เนา-ของ-นิ-ติ-บุก-คน

พู-มิ-ลำ-เนา-ของ-นิ-ติ-บุก-คน

ถิ่นอันเป็นที่ตั้งสำนักงานใหญ่หรือถิ่นอันเป็นที่ตั้งที่ทำการ หรือถิ่นที่ได้เลือกเอาเป็นภูมิลำเนาเฉพาะการตามข้อบังคับหรือตราสารจัดตั้งนิติบุคคลนั้น

th-ภูมิลำเนาของนิติบุคคล-th-noun-uw6zMSJw


ภูมิลำเนาเฉพาะการ

ภูมิลำเนา + เฉพาะ + การ

ถิ่นที่บุคคลได้เลือกโดยมีเจตนาปรากฏชัดแจ้ง เพื่อทำการใดการหนึ่งโดยเฉพาะ


ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย

ภูมิปัญญา + การแพทย์แผนไทย

พูม-ปัน-ยา-กาน-แพด-แผน-ไทย

/pʰuːm˧.pan˧.jaː˧.kaːn˧.pʰɛːt̚˥˩.pʰɛːn˩˩˦.tʰaj˧/^((สัมผัส))

พื้นความรู้ความสามารถเกี่ยวกับการแพทย์แผนไทย

th-ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย-th-noun-mFIMgRbI


เขตอุตสาหกรรมทั่วไป

เขต + อุตสาหกรรม + ทั่วไป

เขด-อุด-สา-หะ-กำ-ทั่ว-ไป

/kʰeːt̚˨˩.ʔut̚˨˩.saː˩˩˦.ha˨˩.kam˧.tʰua̯˥˩.paj˧/^((สัมผัส))

เขตพื้นที่ที่กำหนดไว้สำหรับการประกอบอุตสาหกรรม การบริการ หรือกิจการอื่นที่เป็นประโยชน์หรือเกี่ยวเนื่องกัน


เขตประกอบการเสรี

เขต + ประกอบ + การ + เสรี

เขด-ปฺระ-กอบ-กาน-เส-รี

/kʰeːt̚˨˩.pra˨˩.kɔːp̚˨˩.kaːn˧.seː˩˩˦.riː˧/^((สัมผัส))

เขตพื้นที่ที่กำหนดไว้สำหรับการประกอบอุตสาหกรรม พาณิชยกรรม หรือกิจการอื่นที่เกี่ยวเนื่องกัน โดยของที่นำเข้าไปในเขตดังกล่าวจะได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษี อากร และค่าธรรมเนียมเป็นพิเศษ


เขตปลอดอากร

เขต + ปลอด + อากร

เขตพื้นที่ที่กำหนดไว้สำหรับการประกอบอุตสาหกรรม พาณิชยกรรม หรือกิจการอื่นที่เป็นประโยชน์แก่การเศรษฐกิจของประเทศ โดยของที่นำเข้าไปในเขตดังกล่าวจะได้รับสิทธิประโยชน์ทางอากรเป็นพิเศษ


เขตติดโรค

เขต + ติด + โรค

/kʰeːt̚˨˩.tit̚˨˩.roːk̚˥˩/^((สัมผัส))

ท้องที่หนึ่งท้องที่ใดในหรือนอกราชอาณาจักรที่มีโรคติดต่อเกิดขึ้น ตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขหรือผู้ว่าราชการจังหวัดประกาศกำหนด


โรงรับจำนำ

โรง + รับ + จำนำ

โรง-รับ-จำ-นำ

สถานที่รับจำนำซึ่งประกอบการรับจำนำสิ่งของเป็นประกันหนี้เงินกู้เป็นปรกติธุระ แต่ละรายมีจำนวนเงินไม่เกิน 100,000 บาท และหมายความรวมตลอดถึงการรับหรือซื้อสิ่งของโดยจ่ายเงินให้สำหรับสิ่งของนั้นเป็นปรกติธุระ แต่ละรายมีจำนวนเงินไม่เกิน 100,000 บาท โดยมีข้อตกลงหรือเข้าใจกันโดยตรงหรือโดยปริยายว่าจะได้ไถ่คืนในภายหลังด้วย


แมยิสเตร็ด

จากภาษาอังกฤษmagistrate

ผู้ทำหน้าที่ตุลาการในศาลชั้นต้นของต่างประเทศซึ่งอาจจะเป็นผู้พิพากษาอาชีพหรืออาสาสมัครก็ได้


โนตารีปับลิก

จากภาษาอังกฤษnotary public

ผู้มีอำนาจรับรองลายมือชื่อ เอกสาร วัตถุ หรือบุคคล โนตารีปับลิกหรือแมยิสเตร็ดในบางประเทศมีหน้าที่จัดทำเอกสารสำคัญบางชนิดให้แก่ประชาชนด้วย ตามกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งของประเทศไทย กำหนดให้ใบมอบอำนาจที่ทำในเมืองต่างประเทศที่มีกงสุลไทย ต้องให้กงสุลนั้นเป็นพยาน ถ้าไม่มีกงสุลไทย ต้องให้เจ้าพนักงานโนตารีปับลิกหรือแมยิสเตร็ดเป็นพยาน


ข้อเท็จจริง

ข้อ + เท็จจริง, เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ fact

fact

ข้อความหรือเหตุการณ์ที่เป็นอยู่ตามจริง

ค่อ-เท็ด-จิง

/kʰɔː˥˩.tʰet̚˦˥.t͡ɕiŋ˧/^((สัมผัส))

ข้อความหรือเหตุการณ์ที่วินิจฉัยแล้วว่าเป็นจริง (แตกต่างกับ ข้อกฎหมาย)


เช็ค

ยืมมาจากอังกฤษ cheque

/t͡ɕʰek̚˦˥/^((สัมผัส))

หนังสือตราสาร ซึ่งบุคคลคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้สั่งจ่าย สั่งธนาคารให้ใช้เงินจำนวนหนึ่งเมื่อทวงถามให้แก่บุคคลอีกคนหนึ่งหรือให้ใช้ตามคำสั่งของบุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้รับเงิน


หมู่บ้าน

ᩉ᩠ᨾᩪ᩵ᨷ᩶ᩤ᩠ᨶ

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

dorp

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

ဝၢၼ်ႈ

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

doarp

ฟรีเชียตะวันตก

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

ບ້ານ

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

pueblo

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

aldea

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

village

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้าน

ท้องที่ที่รวมบ้านหลายบ้านให้อยู่ในความปกครองอันเดียวกัน และมีประกาศจัดตั้งเป็นหมู่บ้าน มีผู้ใหญ่บ้านเป็นหัวหน้าปกครอง


ผู้ใหญ่บ้าน

ผู้ใหญ่ + บ้าน

ผู้-ไหฺย่-บ้าน

ตำแหน่งผู้ปกครองท้องที่ ซึ่งมีอำนาจหน้าที่ปกครองบรรดาราษฎรที่อยู่ในเขตหมู่บ้าน


ผู้ปกครอง

ผู้ + ปกครอง

ผู้-ปก-คฺรอง

/pʰuː˥˩.pok̚˨˩.kʰrɔːŋ˧/^((สัมผัส))

บุคคลซึ่งศาลตั้งให้ใช้อำนาจปกครองผู้เยาว์ที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะและไม่มีบิดามารดา หรือบิดามารดาถูกถอนอำนาจปกครอง


โอน

เทียบอังกฤษ own

/ʔoːn˧/^((สัมผัส))

ทำให้สิทธิตกไปเป็นของบุคคลอื่น

โอนกรรมสิทธิ์


อาชญาบัตร

อาชญา + บัตร

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

อาด-ชะ-ยา-บัด

/ʔaːt̚˨˩.jaː˧.bat̚˨˩/^((สัมผัส))

/ʔaːt̚˨˩.t͡ɕʰa˦˥.jaː˧.bat̚˨˩/^((สัมผัส))

ใบอนุญาตซึ่งพนักงานเจ้าหน้าที่ออกให้แก่ผู้รับอนุญาตเพื่อใช้ประกอบการอาชีพบางอย่างตามเขตที่กำหนด


อาชญา

ยืมมาจากสันสกฤต आज्ञा (อาชฺญา, “อำนาจ, บังคับ”); เทียบบาลี อาณา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

/ʔaːt̚˨˩.jaː˧/^((สัมผัส))

/ʔaːt̚˨˩.t͡ɕʰa˦˥.jaː˧/^((สัมผัส))

คดีที่เกี่ยวกับโทษหลวง เรียกว่า คดีอาชญา หรือ ความอาชญา, คู่กับ ความแพ่ง ซึ่งไม่เกี่ยวด้วยโทษหลวง เช่นความมรดก


ประมาท

ยืมมาจากสันสกฤต प्रमाद (ปฺรมาท); เทียบบาลี ปมาท; ร่วมเชื้อสายกับลาว ປະໝາດ (ปะหมาด), คำเมือง ᨷᩕᩉ᩠ᨾᩣ᩠ᨴ (บรหมาท) หรือ ᨷᨾᩣᨴ (บมาท), เขมร ប្រមាទ (บฺรมาท), พม่า ပမာဒ (ปมาท)

กระทำโดยปราศจากความระมัดระวัง ซึ่งบุคคลในภาวะเช่นนั้นจักต้องมีตามวิสัยและพฤติการณ์ และผู้กระทำอาจใช้ความระมัดระวังเช่นว่านั้นได้ แต่หาได้ใช้ให้เพียงพอไม่


ธรรมนูญ

ธรรม + มนุญ หรือ ธรรม + อนุญ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

กฎหมายที่จัดระเบียบองค์กร

ธรรมนูญศาลทหาร

พระธรรมนูญศาลยุติธรรม


ตลาด

เป็นไปได้ว่าแผลงมาจาก กาด

ផ្សារ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ᨠᩣ᩠ᨯ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ᨠᩣ᩠ᨯ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

市場

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ọjà

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ꪩꪱꪒ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ᥐᥣᥖᥱ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ᥔᥣᥰ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ᦂᦱᧆ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ၵၢတ်ႇ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

marché

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

Markt

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

Marktplatz

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

ຕະຫຼາດ

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

market

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

𑜀𑜄𑜫

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

سُوق

ที่ชุมนุมเพื่อซื้อขายของ

สถานที่ซึ่งปรกติจัดไว้ให้ผู้ค้าใช้เป็นที่ชุมนุมเพื่อจำหน่ายสินค้าประเภทสัตว์ เนื้อสัตว์ ผัก ผลไม้ หรืออาหารอันมีสภาพเป็นของสด ประกอบหรือปรุงแล้ว หรือของเสียง่าย ทั้งนี้ไม่ว่าจะมีการจำหน่ายสินค้าประเภทอื่นด้วยหรือไม่ก็ตาม และหมายความรวมถึงบริเวณซึ่งจัดไว้สำหรับให้ผู้ค้าใช้เป็นที่ชุมนุมเพื่อจำหน่ายสินค้าประเภทดังกล่าวเป็นประจำหรือเป็นครั้งคราวหรือตามวันที่กำหนด


อุทธรณ์

ยืมมาจากสันสกฤต उद्धरण (อุทฺธรณ) หรือบาลี อุทฺธรณ

อุทรณ์
อุธรณ์
การอุทธรณ์ (abstract-noun)

/ʔut̚˨˩.tʰɔːn˧/^((สัมผัส))

ยื่นฟ้องหรือยื่นคำร้องต่อศาลสูงคัดค้านคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลชั้นต้น

ยื่นคำร้องคัดค้านคำสั่งหรือคำวินิจฉัยของพนักงานเจ้าหน้าที่


เวนคืน

โอนคืนที่ดินหรืออสังหาริมทรัพย์อย่างอื่นของเอกชนมาเป็นของรัฐ โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย


อุปกรณ์

ยืมมาจากสันสกฤต उपकरण (อุปกรณ, “เครื่องมือ”) หรือ บาลี อุปกรณ (“อุดหนุน”)

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

/ʔu˨˩.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))

/ʔup̚˨˩.pa˨˩.kɔːn˧/^((สัมผัส))

สังหาริมทรัพย์ซึ่งโดยปรกตินิยมเฉพาะถิ่นหรือโดยเจตนาชัดแจ้งของเจ้าของทรัพย์ที่เป็นประธาน เป็นของใช้ประจำอยู่กับทรัพย์ที่เป็นประธานเป็นอาจิณเพื่อประโยชน์แก่การจัดดูแลใช้สอยหรือรักษาทรัพย์ที่เป็นประธาน และเจ้าของทรัพย์ได้นำมาสู่ทรัพย์ที่เป็นประธานโดยการนำมาติดต่อหรือปรับเข้าไว้ หรือทำโดยประการอื่นใดในฐานะเป็นของใช้ประกอบกับทรัพย์ที่เป็นประธานนั้น


ยา

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ˀjɯəᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩀᩣ (อยา), ลาว ຢາ (อยา), ไทลื้อ ᦊᦱ (หยา), ไทดำ ꪤꪱ (หยา), ไทใหญ่ ယႃ (ยา), ปู้อี iel, จ้วง yw, จ้วงแบบจั่วเจียง ya (อยา), จ้วง yaz (ยา, “ปิด, บัง, ห่ม”), จ้วงแบบจั่วเจียง yaz (ยา, “ปิด, บัง, ห่ม”)

วัตถุที่รับรองไว้ในตำรายาที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขประกาศ

วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในการวินิจฉัย บำบัด บรรเทา รักษา หรือป้องกันโรคหรือความเจ็บป่วยของมนุษย์หรือสัตว์

วัตถุที่เป็นเภสัชเคมีภัณฑ์หรือเภสัชเคมีภัณฑ์กึ่งสำเร็จรูป หรือวัตถุที่มุ่งหมายสำหรับให้เกิดผลแก่สุขภาพ โครงสร้างหรือการกระทำหน้าที่ใด ๆ ของร่างกายของมนุษย์หรือสัตว์


ทหารผ่านศึก

ทหาร + ผ่าน + ศึก

ทะ-หาน-ผ่าน-สึก

/tʰa˦˥.haːn˩˩˦.pʰaːn˨˩.sɯk̚˨˩/^((สัมผัส))

ทหารหรือบุคคลซึ่งมีตำแหน่งหน้าที่ในราชการทหารหรือบุคคลซึ่งทำหน้าที่ทหารตามที่กระทรวงกลาโหมกำหนด และได้กระทำหน้าที่นั้นในการสงครามหรือในการรบไม่ว่าภายในหรือภายนอกราชอาณาจักรหรือในการปราบปรามการจลาจล

ทหารหรือบุคคลซึ่งทำการป้องกันหรือปราบปรามการกระทำอันเป็นภัยต่อความมั่นคงหรือความปลอดภัยแห่งราชอาณาจักรตามที่กระทรวงกลาโหมหรือสำนักนายกรัฐมนตรีกำหนด


ท้องที่

/tʰɔːŋ˦˥.tʰiː˥˩/^((สัมผัส))

พื้นที่ภายในเขตการปกครองส่วนภูมิภาค ได้แก่ จังหวัด อำเภอ กิ่งอำเภอ ตำบล และหมู่บ้าน

พื้นที่ที่อยู่ในเขตอำนาจของพนักงานสอบสวนหรือศาล


ตำบล

ยืมมาจากเขมร តំបន់ (ตํบน̍)

ท้องที่ที่รวมหมู่บ้านหลายหมู่บ้านเข้าด้วยกันและมีประกาศจัดตั้งเป็นตำบล มีกำนันเป็นหัวหน้าปกครอง


ไล่เบี้ย

เรียกร้องให้รับผิดในการชำระหนี้ย้อนขึ้นไปเป็นลำดับ


รับผิด

การรับผิด (abstract-noun)
ความรับผิด (abstract-noun)

มีหน้าที่ผูกพันตามกฎหมายที่จะต้องชำระหนี้หรือกระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่ง


คลื่นความถี่

คลื่น + ความถี่

คฺลื่น-คฺวาม-ถี่

/kʰlɯːn˥˩.kʰwaːm˧.tʰiː˨˩/^((สัมผัส))

คลื่นวิทยุหรือคลื่นแฮรตเซียนซึ่งเป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าที่มีความถี่ต่ำกว่าสามล้านเมกะเฮิรตซ์ลงมาที่ถูกแพร่กระจายในที่ว่างโดยปราศจากสื่อนำที่ประดิษฐ์ขึ้น


คลื่นแฮรตเซียน

คลื่น + แฮรตเซียน (< อังกฤษHertzian)

คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าที่มีความถี่ระหว่างสิบกิโลไซเกิลต่อวินาที และสามล้านเมกะไซเกิลต่อวินาที


หมั้น

การที่ฝ่ายชายได้ส่งมอบหรือโอนทรัพย์สินอันเป็นของหมั้นให้แก่หญิงเพื่อเป็นหลักฐานว่าจะสมรสกับหญิงนั้น เมื่อหมั้นแล้วของหมั้นตกเป็นสิทธิแก่หญิง


คู่หมั้น

ชายและหญิงซึ่งเป็นคู่สัญญาหมั้น


คู่สัญญา

บุคคล 2 ฝ่ายหรือหลายฝ่ายซึ่งมีความผูกพันตามสัญญา


อัยการ

ตัดทอนจาก พนักงานอัยการ, ซึ่งตัดทอนจาก พนักงานรักษาพระอัยการ อีกทอดหนึ่ง

อายการ
ไอยการ
อัยยการ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

เจ้าพนักงานซึ่งเป็นทนายแผ่นดิน โดยทั่วไปมีอำนาจหน้าที่ดำเนินคดีอาญาทั้งปวง ในบางกรณียังมีอำนาจหน้าที่ดำเนินคดีแพ่ง ดำเนินคดีปกครอง และให้คำปรึกษาด้านกฎหมายแก่รัฐบาลและหน่วยงานของรัฐ

เจ้าพนักงานซึ่งมีอำนาจหน้าที่ทำนองเดียวกัน

อัยการศาลอาญาระหว่างประเทศ

องค์กรของเจ้าพนักงานดังกล่าว


แพ่ง

民事

ซึ่งเกี่ยวกับสิทธิส่วนเอกชน

ແພ່ງ

ซึ่งเกี่ยวกับสิทธิส่วนเอกชน

civil

ซึ่งเกี่ยวกับสิทธิส่วนเอกชน

/pʰɛŋ˥˩/^((สัมผัส))

ที่เกี่ยวกับสิทธิส่วนเอกชน

กฎหมายแพ่ง

คดีแพ่ง


สำมะโน

ไม่ทราบรากศัพท์; ปรากฏครั้งแรกในสมัยสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2 (พ.ศ. 2070)

การสำรวจโดยการแจงนับจากทุกหน่วยที่เกี่ยวกับข้อมูลนั้น ๆ


บุคคล

ยืมมาจากบาลี ปุคฺคล; ร่วมเชื้อสายกับลาว ບຸກຄົນ (บุกค็น), เขมร បុគ្គល (บุคฺคล); เทียบสันสกฤต पुद्गल (ปุทฺคล)

คน

อรรถาภิธาน:คน

คนเรา

อรรถาภิธาน:คน

ฅน

อรรถาภิธาน:คน

ชน

อรรถาภิธาน:คน

ทวิบท

อรรถาภิธาน:คน

ทวิบาท

อรรถาภิธาน:คน

ทิบท

อรรถาภิธาน:คน

นร

อรรถาภิธาน:คน

นรชาติ

อรรถาภิธาน:คน

นรา

อรรถาภิธาน:คน

นรากร

อรรถาภิธาน:คน

บุคคล

อรรถาภิธาน:คน

บุทคล

อรรถาภิธาน:คน

ผู้

อรรถาภิธาน:คน

ผู้คน

อรรถาภิธาน:คน

มนุษย

อรรถาภิธาน:คน

มนุษย์

อรรถาภิธาน:คน

มนุษยชน

อรรถาภิธาน:คน

มนุษยชาติ

อรรถาภิธาน:คน

มนุษย์มนา

อรรถาภิธาน:คน

มรรตยะ

อรรถาภิธาน:คน

มรรตัย

อรรถาภิธาน:คน

มัจจะ

อรรถาภิธาน:คน

มัตตัย

อรรถาภิธาน:คน

มัตยะ

อรรถาภิธาน:คน

มานพ

อรรถาภิธาน:คน

มานุษ

อรรถาภิธาน:คน

มานุษย

อรรถาภิธาน:คน

โลก

อรรถาภิธาน:คน

สัตว์ประเสริฐ

อรรถาภิธาน:คน

สัตว์สองเท้า

อรรถาภิธาน:คน

[เสียงสมาส]
บุก-คะ-ละ-

[เสียงสมาส]
บุก-คน-ละ-

คนซึ่งสามารถมีสิทธิและหน้าที่ตามกฎหมาย เรียกว่า บุคคลธรรมดา

กลุ่มบุคคลหรือองค์กรซึ่งกฎหมายบัญญัติให้เป็นบุคคลอีกประเภทหนึ่ง ที่ไม่ใช่บุคคลธรรมดา และให้มีสิทธิและหน้าที่ตามกฎหมาย เรียกว่า นิติบุคคล


บุคคลธรรมดา

แปลตรงตัวจากอังกฤษ natural person; เทียบเท่า บุคคล + ธรรมดา

บุก-คน-ทำ-มะ-ดา

/buk̚˨˩.kʰon˧.tʰam˧.ma˦˥.daː˧/^((สัมผัส))

คนซึ่งสามารถมีสิทธิและหน้าที่ตามกฎหมาย


สิทธิ

ยืมมาจากสันสกฤต सिद्धि (สิทฺธิ) หรือบาลี สิทฺธิ

/sit̚˨˩.tʰiʔ˦˥/^((สัมผัส))

อำนาจที่จะกระทำการใด ๆ ได้อย่างอิสระ โดยได้รับการรับรองจากกฎหมาย


สิทธิ์

權利

อำนาจในการทำได้อย่างอิสระ โดยได้รับการรับรองจากกฎหมาย


รัฐประหาร

รัฐ + ประหาร

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

รัด-ถะ-ปฺระ-หาน

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

รัด-ปฺระ-หาน

การใช้กำลังยึดอำนาจและเปลี่ยนแปลงรัฐบาล


คุมขัง

/kʰum˧.kʰaŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

คุมตัว ควบคุม ขัง กักขัง หรือจำคุก


สินจ้าง

/sin˩˩˦.t͡ɕaːŋ˥˩/^((สัมผัส))

ค่าตอบแทนที่นายจ้างหรือผู้ว่าจ้างจ่ายให้แก่ลูกจ้างหรือผู้รับจ้าง


ครอบครอง

ครอบ + ครอง; เทียบเขมร គ្របគ្រង (คฺรบคฺรง)

การครอบครอง (abstract-noun)
ความครอบครอง (abstract-noun)

/kʰrɔːp̚˥˩.kʰrɔːŋ˧/^((สัมผัส))

ยึดถือทรัพย์สินไว้โดยเจตนาจะยึดถือเพื่อตน อันทำให้บุคคลได้มาซึ่งสิทธิครอบครอง ทั้งนี้จะยึดถือไว้เองหรือบุคคลอื่นยึดถือไว้ให้ก็ได้


จับกุม

เกาะกุมตัวไว้โดยเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจตามกฎหมาย, จับ ก็ว่า


อายัด

เลือนมาจากบาลี อาณตฺติ (“คำสั่ง, คำสั่งห้าม”), จากสันสกฤต आज्ञप्ति (อาชฺญปฺติ, “คำสั่ง, คำสั่งห้าม”);ร่วมรากกับ อาณัติ

/ʔaː˧.jat̚˦˥/^((สัมผัส))

หน้าที่, อำนาจหน้าที่

การอายัดพระมหาราชครู พระราชครู พระอาลักษณ พระโหราธิบดี พระศรีมโหสถ พระศรีศักดิ์ ให้ทำกำหนดราชประเพณีโดยขบวนโบราณ แลให้ถือกำหนดพิทธีโดยดำหรับสาตราเวท […]

กิจการที่อยู่ในอำนาจหน้าที่

อายัดแต่ป้อมท้ายสนมถึงประตูฉนวนประจำท่า เปนหน้าที่พนักงานตำรวจในซ้ายขวาว่ากล่าวคนแลกึ่ง


อายัด

/ʔaː˧.jat̚˦˥/^((สัมผัส))

ฝากให้เก็บรักษา ควบคุม หรือกักขังไว้ชั่วคราว

ใช้แก่คนหรือสิ่งของเป็นต้น

ให้กระลาการอายัดคนนั้นไว้แก่เจ้าไพร่เจ้าทาษเก่านั้นก่อน เมื่อจะตามมาว่า จึ่งเรียกออกมาว่า

สรรพทรัพยสิ่งของแลวัวควายเรือเกวียนข้าคนหนีหาย แลผู้มาบอกว่าพบเหน แลว่าจะเอามาให้ แลว่าอายัดไว้แก่นายบ้านนายเมืองก็ดี

ห้ามเคลื่อนไหวชั่วคราว โดยอาศัยอำนาจหน้าที่ตามกฎหมาย

ห้ามจำหน่ายจ่ายโอนชั่วคราว

ใช้แก่ทรัพย์สินหรือสิทธิเรียกร้องเป็นต้น

ยึดหรืออายัดระบบคอมพิวเตอร์เท่าที่จำเป็นเฉพาะเพื่อประโยชน์ในการทราบรายละเอียดแห่งความผิดและผู้กระทำความผิด

ระงับไว้ชั่วคราว

ใช้แก่บัญชีธนาคารหรือธุรกรรมทางการเงินเป็นต้น

ควบคุมตัวไว้ชั่วคราว, กักตัวไว้ชั่วคราว

ใช้แก่ผู้ต้องสงสัยเป็นต้น

เนื่องจากนายสิระ เจนจาคะ ผู้ต้องหานี้ จะต้องถูกดำเนินคดีในข้อหาร่วมกันฉ้อโกง ปลอมและใช้เอกสารราชการปลอม […] สถานีตำรวจนครบาลลุมพินีจึงเรียนมายังท่านเพื่อขออายัดตัวนายสิระ เจนจาคะ


ข้อหา

/kʰɔː˥˩.haː˩˩˦/^((สัมผัส))

คำกล่าวหาบุคคลว่าได้กระทำความผิดอาญา

คำกล่าวหาเกี่ยวกับข้อโต้แย้งสิทธิ หรือหน้าที่ของบุคคลในทางแพ่ง


ขายทอดตลาด

ขาย + ทอด + ตลาด

ขาย-ทอด-ตะ-หฺลาด

/kʰaːj˩˩˦.tʰɔːt̚˥˩.ta˨˩.laːt̚˨˩/^((สัมผัส))

การขายทรัพย์สินที่กระทำโดยเปิดเผยแก่บุคคลทั่วไปด้วยวิธีเปิดโอกาสให้ผู้ซื้อสู้ราคากัน ผู้ใดให้ราคาสูงสุดและผู้ทอดตลาดแสดงความตกลงด้วยเคาะไม้หรือด้วยกิริยาอย่างอื่นตามจารีตประเพณีในการขายทอดตลาด ผู้นั้นเป็นผู้ซื้อทรัพย์สินนั้น


ปรับ

ลงโทษให้ใช้เงินเพราะทำผิด, ลงโทษให้เป็นแพ้


ปรับ

โทษทางอาญาสถานหนึ่ง ซึ่งผู้ต้องโทษต้องชำระเงินตามจำนวนที่กำหนดไว้ในคำพิพากษาต่อศาลหรือตามที่เจ้าพนักงานเปรียบเทียบ เรียกว่า โทษปรับ


คำพิพากษา

คำ + พิพากษา

คำ-พิ-พาก-สา

/kʰam˧.pʰi˦˥.pʰaːk̚˥˩.saː˩˩˦/^((สัมผัส))

คำวินิจฉัยชี้ขาดของศาลในประเด็นแห่งคดีที่ฟ้องต่อศาล


ควบคุม

การควบคุม (abstract-noun)
ความควบคุม (abstract-noun)

คุมตัวหรือกักขังผู้ถูกจับโดยพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจในระหว่างสืบสวน


กักขัง

/kak̚˨˩.kʰaŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

โทษทางอาญาสถานหนึ่ง ที่ให้กักตัวผู้ต้องโทษไว้ในสถานที่ซึ่งกำหนดไว้อันมิใช่เรือนจำ


สืบสวน

สืบ + สวน (“ถาม”)

/sɯːp̚˨˩.sua̯n˩˩˦/^((สัมผัส))

แสวงหาข้อเท็จจริงและหลักฐานซึ่งพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจได้ปฏิบัติไปตามอำนาจและหน้าที่ เพื่อรักษาความสงบเรียบร้อยของประชาชน และเพื่อที่จะทราบรายละเอียดแห่งความผิด


ผู้ใหญ่

volwassen

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

adulte

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

Erwachsener

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

Erwachsene

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

ຜູ້ໃຫຍ່

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

adult

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว

บุคคลที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์แล้ว


สัญญา

ยืมมาจากบาลี สญฺญา (“จำ”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ສັນຍາ (สันยา), เขมร សន្យា (สนฺยา)

belofte

ฟรีเชียตะวันตก

ข้อตกลงระหว่างบุคคล 2 ฝ่ายหรือหลายฝ่ายว่าจะกระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่ง


คำมั่น

การแสดงเจตนาฝ่ายเดียวของผู้ให้คำมั่นที่มีผลผูกพันผู้ให้คำมั่นเมื่อมีผู้แสดงเจตนารับรู้ที่สอดคล้องกับคำมั่น อันเป็นความผูกพันก่อนเกิดสัญญาที่มุ่งประสงค์จะทำระหว่างกัน, คำมั่นไม่จำเป็นต้องมีการเสนอให้มีการตกลงทำสัญญาเสมอไป อาจมีผู้แสดงเจตนารับรู้ที่สอดคล้องกับคำมั่นหรือไม่มีผู้แสดงเจตนารับรู้ก็นับว่าเป็นคำมั่นได้

คำมั่นว่าจะซื้อหรือขาย

คำมั่นว่าจะให้รางวัล


ขีดฆ่า

/kʰiːt̚˨˩.kʰaː˥˩/^((สัมผัส))

ขีดเส้นตัดข้อความในเอกสารออกและลงลายมือชื่อกำกับเพื่อแก้ไขเพิ่มเติม หรือยกเลิกข้อความนั้น

ตามประมวลรัษฎากรหมายความว่า การกระทำเพื่อมิให้ใช้แสตมป์ได้อีกโดยขีดเส้นคร่อมฆ่าแสตมป์ที่ปิดทับกระดาษและลงวันเดือนปีที่ขีดฆ่าไว้ด้วย


ท่าเรือ

/tʰaː˥˩.rɯa̯˧/^((สัมผัส))

สถานที่สำหรับให้บริการแก่เรือในการจอดเทียบบรรทุก หรือขนถ่ายของ


ซัก

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *zakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับลาว ຊັກ (ซัก), ไทลื้อ ᦌᧅ (ซัก), ไทใหญ่ သၵ်ႉ (สั๎ก), จ้วง saeg (ซัก)

ไล่เลียงให้กระจ่างแจ้ง


ลงทัณฑ์

ลงโทษผู้กระทำผิดต่อวินัยทหารหรือตำรวจ


ท่องเที่ยว

ท่อง + เที่ยว

ท็่อง-เที่ยว

/tʰɔŋ˥˩.tʰia̯w˥˩/^((สัมผัส))

เดินทางจากท้องที่อันเป็นถิ่นที่อยู่โดยปรกติของตนไปยังท้องที่อื่นเป็นการชั่วคราวด้วยความสมัครใจ และด้วยวัตถุประสงค์อันมิใช่เพื่อไปประกอบอาชีพหรือหารายได้


รายรับ

เงิน ทรัพย์สิน ค่าตอบแทน หรือประโยชน์ใด ๆ อันมีมูลค่าที่ได้รับหรือพึงได้รับ ไม่ว่าในหรือนอกราชอาณาจักร อันเนื่องมาจากการประกอบกิจการ


ตุลาการ

* จากสันสกฤต तुला (ตุลา, “ตราชู”) + कार (การ, “ทำ, ผู้ทำ”) หรือ
* จากบาลี ตุลา (“ตราชู”) + การ (“ทำ, ผู้ทำ”)
พิจารณาคร่าว ๆ เทียบเท่า ตุลา + การ

ผู้มีอำนาจและหน้าที่ในการพิจารณาพิพากษาอรรถคดี


ละเมิด

ยืมมาจากเขมรเก่า ល្មេស៑ (ลฺเมสฺ); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ល្មើស (ลฺเมิส), มอญ လၟုတ် (ลฺมุต์)

ပူၼ်ႉပႅၼ်

ล่วงเกินหรือฝ่าฝืนจารีตประเพณีหรือกฎหมาย

/la˦˥.mɤːt̚˥˩/^((สัมผัส))

จงใจหรือประมาทเลินเล่อ ทำต่อบุคคลอื่นโดยผิดกฎหมายให้เขาเสียหายถึงแก่ชีวิต ร่างกาย อนามัย เสรีภาพ ทรัพย์สิน หรือสิทธิ


โจทก์

ยืมมาจากสันสกฤต चोदक (โจทก, “ผู้ถาม”), จากบาลี โจทก (“ผู้ถาม”)

/t͡ɕoːt̚˨˩/^((สัมผัส))

บุคคลผู้ฟ้องคดีต่อศาล

พนักงานอัยการ หรือผู้เสียหายซึ่งฟ้องคดีอาญาต่อศาล หรือทั้งคู่ในเมื่อพนักงานอัยการและผู้เสียหายเป็นโจทก์ร่วมกัน


ป้าย

เทียบจีนยุคกลาง牌 (MC bea|beaj); ร่วมเชื้อสายกับลาว ປ້າຍ (ป้าย)

วัตถุที่แสดงหรือโฆษณาด้วยอักษร ภาพ หรือ เครื่องหมายที่เขียน แกะสลัก จารึก หรือทำให้ปรากฏด้วยวิธีอื่น เพื่อแสดงชื่อ ยี่ห้อ หรือเครื่องหมายที่ใช้ในการประกอบการค้าหรือประกอบกิจการอื่นเพื่อหารายได้ หรือโฆษณาการค้าหรือกิจการอื่นเพื่อหารายได้


อสังหาริมทรัพย์

ที่ดินและทรัพย์อันติดอยู่กับที่ดินมีลักษณะเป็นการถาวรหรือประกอบเป็นอันเดียวกับที่ดินนั้น และหมายความรวมถึงทรัพยสิทธิอันเกี่ยวกับที่ดินหรือทรัพย์อันติดอยู่กับที่ดินหรือประกอบเป็นอันเดียวกับที่ดินนั้นด้วย


รับประกัน

รับ + ประกัน

รับ-ปฺระ-กัน

รับรองว่าจะรับผิดแทนลูกหนี้ในเมื่อลูกหนี้ไม่ชำระหนี้ตามสัญญา


ค่าเสียหาย

ค่า + เสียหาย; จากเป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ damages

ค่า-เสีย-หาย

/kʰaː˥˩.sia̯˩˩˦.haːj˩˩˦/^((สัมผัส))

มูลค่าแห่งความเสียหายที่ผู้เสียหายพึงได้รับการชดใช้


ผู้เสียหาย

ผู้ + เสียหาย

พู่-เสีย-หาย

/pʰuː˥˩.sia̯˩˩˦.haːj˩˩˦/^((สัมผัส))

บุคคลผู้ได้รับความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานใดฐานหนึ่งรวมทั้งบุคคลอื่นที่มีอำนาจจัดการแทนได้ตามที่กฎหมายกำหนด


ลูกหนี้

/luːk̚˥˩.niː˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลผู้มีหนี้กับบุคคลอีกคนหนึ่งซึ่งเรียกว่า เจ้าหนี้


นิตินัย

ความหมายตามกฎหมาย (de jure)


โรงแรม

សណ្ឋាគារ

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

ហោតិល

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

អូតែល

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

ផ្ទះសំណាក់

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

សណ្ឋាគារដ្ឋាន

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅馆

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

酒店

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅馆

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

賓館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

飯店

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

酒店

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

招待所

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅社

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

кифон

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅馆

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅社

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

ホテル

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

旅館

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

هتل

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

hotel

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

hôtel

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

ဟိုတယ်

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

ໂຮງແຮມ

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

hotel

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

albergue

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

Hotel

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

гости́ница

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

оте́ль

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

hotel

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

فُنْدُق

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

نُزْل

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

أُوتِيل

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

होटल

ที่พักสำหรับคนเดินทางแบบเสียค่าใช้จ่าย

/roːŋ˧.rɛːm˧/^((สัมผัส))

สถานที่ทุกชนิดที่จัดตั้งขึ้นเพื่อรับสินจ้างสำหรับคนเดินทางหรือบุคคลที่ประสงค์จะหาที่อยู่หรือที่พักชั่วคราว


แรงงานสัมพันธ์

แรงงาน + สัมพันธ์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ labour relations, labor relations

แรง-งาน-สำ-พัน

ความสัมพันธ์ในด้านการจ้างงานระหว่างนายจ้างกับลูกจ้างในเรื่องต่าง ๆ เกี่ยวกับการว่าจ้างทำงาน นับตั้งแต่เงื่อนไขการจ้าง สภาพการทำงานและผลประโยชน์จากการทำงานร่วมกันของทั้ง 2 ฝ่าย รวมทั้งสาเหตุต่าง ๆ ที่มีผลต่อสัมพันธภาพระหว่างนายจ้างกับลูกจ้าง ตลอดจนการร่วมเจรจาต่อรองและการสร้างความเข้าใจอันดีต่อกันเพื่อการอยู่ร่วมกันต่อไป

รัฐบาลควรจัดหลักสูตรแรงงานสัมพันธ์ใส่ไว้ในการศึกษาภาคบังคับในระดับมัธยมศึกษาตอนต้น


ว่าความ

ดำเนินคดีหรือต่อสู้คดีในศาลอย่างทนายความ เช่น ทำคำฟ้อง คำให้การ ซักถามพยาน


ดำเนินคดี

ดำเนิน + คดี

ดำ-เนิน-คะ-ดี

ร้องทุกข์ กล่าวโทษ สอบสวน ฟ้องคดี หรือพิจารณาพิพากษาคดีตามกฎหมายวิธีพิจารณาความ


ข้อพิพาท

/kʰɔː˥˩.pʰi˦˥.pʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ข้อขัดแย้งหรือโต้แย้งระหว่างผู้เป็นคู่กรณี


ลหุโทษ

ความผิดซึ่งต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน หรือ ปรับไม่เกิน 10,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ


ยาสูบ

บุหรี่ซิกาแรต บุหรี่ซิการ์ บุหรี่อื่น ยาเส้นปรุง รวมตลอดถึงยาเคี้ยวด้วย


ตัวการ

ในทางอาญาหมายถึง บุคคลตั้งแต่ 2 คนขึ้นไป ซึ่งร่วมกระทำความผิดด้วยกัน

ในทางแพ่งหมายถึง บุคคลซึ่งมอบอำนาจโดยตรงหรือโดยปริยายให้บุคคลอีกคนหนึ่งทำการแทนตน


กฎบัตร

ตราสารที่จัดตั้ง จัดระเบียบ และกำหนดอำนาจหน้าที่ขององค์การ


หลอกลวง

การหลอกลวง (abstract-noun)
ความหลอกลวง (abstract-noun)

/lɔːk̚˨˩.lua̯ŋ˧/^((สัมผัส))

แสดงข้อความอันเป็นเท็จหรือปกปิดข้อความจริงซึ่งควรบอกให้แจ้ง เพื่อให้บุคคลอื่นเข้าใจผิด


ยักยอก

/jak̚˦˥.jɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

ฐานความผิดอาญาที่ผู้กระทำครอบครองทรัพย์ของผู้อื่น หรือซึ่งผู้อื่นเป็นเจ้าของรวมอยู่ด้วย แล้วเบียดบังเอาทรัพย์นั้นมาเป็นของตนหรือของบุคคลที่สามโดยทุจริต


นายกรัฐมนตรี

นายก + รัฐมนตรี

นายกรัถมนตรี

수상

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

총리

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

각하

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

នាយករដ្ឋមន្ត្រី

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

首相

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

總理

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

首相

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

ၸွမ်ၽွင်းလူင်

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

نخست وزیر

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

وزیر اعظم

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

primeiro ministro

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

premier ministre

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

ဝန်ကြီးချုပ်

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

Premierminister

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

Premierministerin

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

премьер-министр

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

primer ministro

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

primera ministra

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

prime minister

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

رئيس الوزراء

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

प्रधान मंत्री

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

वज़ीर-ए-आज़म

หัวหน้าคณะรัฐมนตรี

นา-ยก-รัด-ถะ-มน-ตฺรี

/naː˧.jok̚˦˥.rat̚˦˥.tʰa˨˩.mon˧.triː˧/^((สัมผัส))

ตำแหน่งหัวหน้าคณะรัฐมนตรี


สัตยาบัน

สัตย + อาบัน

สัด-ตะ-ยา-บัน

[เสียงสมาส]
สัด-ตะ-ยา-บัน-นะ-

การยืนยันรับรองความตกลงระหว่างประเทศที่ได้กระทำขึ้นไว้

การรับรองนิติกรรมที่เป็นโมฆียะอันเป็นผลให้นิติกรรมนั้นสมบูรณ์มาแต่เริ่มแรก


ค้ำประกัน

ค้ำ + ประกัน

ค้ำ-ปฺระ-กัน

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลภายนอกคนหนึ่ง เรียกว่า ผู้ค้ำประกัน ผูกพันตนต่อเจ้าหนี้คนหนึ่ง เพื่อชำระหนี้ในเมื่อลูกหนี้ไม่ชำระหนี้นั้น


แลกเปลี่ยน

แลก + เปลี่ยน

แลก-เปฺลี่ยน

ชื่อสัญญาชนิดหนึ่งซึ่งคู่กรณีต่างโอนกรรมสิทธิ์แห่งทรัพย์สินให้กันและกัน


สหกรณ์

ยืมมาจากสันสกฤต सहकरण (สหกรณ, “การทำร่วมกัน”) หรือบาลี สหกรณ (“idem”); พิจารณาคร่าว ๆ เทียบเท่า สห + กรณ์; บัญญัติโดย พระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ เมื่อ พ.ศ. 2457

คณะบุคคลซึ่งร่วมกันดำเนินกิจการเพื่อประโยชน์ทางเศรษฐกิจและสังคม โดยช่วยตนเองและช่วยเหลือซึ่งกันและกัน และได้จดทะเบียนตามกฎหมาย


อำเภอ

ยืมมาจากเขมรเก่าสมัยอังกอร์ អំវេ (อํเว) หรือ អំពេ (อํเพ, “การทำ, สิ่งที่ทำ, สิ่งที่ทำขึ้นมา, [อาจเป็นไปได้] เขต, พื้นที่, บริเวณ”), จากเขมรเก่าสมัยก่อนอังกอร์ អំវេ (อํเว), จาก *វេ (*เว, “ทำ, กระทำ”); ร่วมเชื้อสายกับเขมร អំពើ (อํเพิ)

/ʔam˧.pʰɤː˧/^((สัมผัส))

หน่วยปกครองที่รวมตำบลหลายตำบลให้อยู่ในความปกครองอันเดียวกันและได้มีพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเป็นอำเภอ อำเภอเป็นหน่วยราชการบริหารรองจากจังหวัด


ข้อบัญญัติ

ข้อ + บัญญัติ

ค่อ-บัน-หฺยัด

กฎที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตราขึ้นเพื่อใช้บังคับในเขตขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น ๆ

ข้อบัญญัติจังหวัด

ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร

ข้อบัญญัติเมืองพัทยา


ขู่เข็ญ

/kʰuː˨˩.kʰen˩˩˦/^((สัมผัส))

แสดงกิริยาหรือวาจาให้ผู้อื่นต้องกลัวว่าจะเป็นอันตรายต่อชีวิต ร่างกาย เสรีภาพ ชื่อเสียง หรือทรัพย์สินของผู้นั้น หรือของบุคคลที่สาม


บุคคลที่สาม

บุคคล + ที่ + สาม

third party

บุก-คน-ที่-สาม

/buk̚˨˩.kʰon˧.tʰiː˥˩.saːm˩˩˦/^((สัมผัส))

ในทางอาญา หมายถึง บุคคลอื่นซึ่งมิใช่ผู้กระทำหรือผู้ถูกกระทำความผิด แต่บุคคลอื่นนั้นเกี่ยวข้องกับการกระทำความผิดโดยเป็นส่วนหนึ่งขององค์ประกอบความผิด


ศุภมัสดุ

ยืมมาจากสันสกฤต शुभमस्तु (ศุภมสฺตุ)

สุบ-พะ-มัด-สะ-ดุ

/sup̚˨˩.pʰa˦˥.mat̚˦˥.sa˨˩.duʔ˨˩/^((สัมผัส))

ขอความดีความงามจงมี


ประเด็น

เทียบอังกฤษ burden (“สาเหตุของความกังวล”)

ข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายอันเป็นสาระสำคัญที่มีการยกขึ้นเป็นข้ออ้างในคดี


สลักหลัง

สะ-หฺลัก-หฺลัง

เขียนข้อความและลงลายมือชื่อที่ด้านหลังตราสาร เพื่อโอนไปซึ่งบรรดาสิทธิอันเกิดแต่ตราสารนั้น

สลักหลังตั๋วแลกเงิน


ตราสาร

หนังสือสำคัญซึ่งเป็นเอกสารแสดงฐานะหรือสิทธิต่าง ๆ ตามกฎหมาย

ตราสารจัดตั้งโฉนดที่ดิน

(ตราสาร)ตั๋วเงิน


หลักทรัพย์

หลัก + ทรัพย์

ตราสารหรือหลักฐานแสดงสิทธิในทรัพย์สิน เช่น ตั๋วเงินคลัง พันธบัตร ตั๋วเงิน หุ้น หุ้นกู้ หน่วยลงทุน ใบสำคัญแสดงสิทธิที่จะซื้อหุ้น หุ้นกู้ หรือซื้อหน่วยลงทุน


หุ้นกู้

หุ้น + กู้; จากเป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ debenture

ตราสารแห่งหนี้ที่แบ่งเป็นหน่วยแต่ละหน่วยมีมูลค่าเท่ากันและกำหนดประโยชน์ตอบแทนไว้เป็นการล่วงหน้าในอัตราเท่ากันทุกหน่วย โดยบริษัทออกให้แก่ผู้ให้กู้ยืมเงินหรือผู้ซื้อ เพื่อแสดงสิทธิที่จะได้รับเงินหรือผลประโยชน์อื่นของผู้ถือตราสารดังกล่าวแต่ไม่รวมถึงตั๋วเงิน


ผู้สืบสันดาน

ผู้ + สืบสันดาน

พู่-สืบ-สัน-ดาน

/pʰuː˥˩.sɯːp̚˨˩.san˩˩˦.daːn˧/^((สัมผัส))

ผู้สืบสายโลหิตโดยตรงลงมาได้แก่ ลูก หลาน เหลน ลื่อ


เบี้ยเลี้ยง

เบี้ย + เลี้ยง

เบี้ย-เลี้ยง

เงินที่จ่ายให้เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากการไปปฏิบัติงานนอกสถานที่โดยไม่รวมถึงค่าเช่าที่พักและค่าพาหนะในการเดินทาง


เบี้ยกันดาร

เบี้ย + กันดาร

เบี้ย-กัน-ดาน

เงินที่จ่ายช่วยเหลือข้าราชการและลูกจ้างประจำ เนื่องจากการปฏิบัติราชการประจำในท้องที่กันดารหรือในโรงเรียนที่กันดาร


เบี้ยทำขวัญ

เบี้ย + ทำขวัญ

เบี้ย-ทำ-ขฺวัน

เงินที่ฝ่ายหนึ่งต้องเสียให้อีกฝ่ายหนึ่งเป็นค่าเสียหาย


ศาลทหาร

/saːn˩˩˦.tʰa˦˥.haːn˩˩˦/^((สัมผัส))

ศาลที่ตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. 2498 ซึ่งมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีอาญาที่ผู้กระทำผิดเป็นบุคคลซึ่งอยู่ในอำนาจศาลทหาร เช่น ทหารพลเรือนที่สังกัดอยู่ในราชการทหาร


สินบน

ทรัพย์สินหรือประโยชน์อื่นใดที่ให้แก่บุคคลเพื่อจูงใจให้ผู้นั้นกระทำการหรือไม่กระทำการอย่างใดในตำแหน่ง ไม่ว่าการนั้นชอบหรือมิชอบด้วยหน้าที่


ธุรกิจ

การประกอบกิจการเพื่อมุ่งการค้าหากำไร


พนักงานเจ้าหน้าที่

พนักงาน + เจ้าหน้าที่

พะ-นัก-งาน-เจ้า-น่า-ที่

พะ-นัก-งาน-จ้าว-น่า-ที่

/pʰa˦˥.nak̚˦˥.ŋaːn˧.t͡ɕaw˥˩.naː˥˩.tʰiː˥˩/^((สัมผัส))

/pʰa˦˥.nak̚˦˥.ŋaːn˧.t͡ɕaːw˥˩.naː˥˩.tʰiː˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลผู้ได้รับแต่งตั้งให้มีหน้าที่ปฏิบัติการและบังคับการให้เป็นไปตามที่กฎหมายกำหนด


ลายลักษณ์อักษร

ลายลักษณ์ + อักษร; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ writing (ทางนิติศาสตร์)

ลาย-ลัก-อัก-สอน

/laːj˧.lak̚˦˥.ʔak̚˨˩.sɔːn˩˩˦/^((สัมผัส))

เครื่องหมายขีดเขียนเป็นตัวหนังสือ

เรื่องนี้ควรบันทึกไว้เป็นลายลักษณ์อักษร


มาตรา

ยืมมาจากสันสกฤต मात्रा (มาตฺรา)

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

หน่วยลำดับที่ใช้ในการแบ่งบทบัญญัติของกฎหมายออกเป็นเรื่อง ๆ เพื่อสะดวกในการใช้และอ้างอิง โดยมีหมายเลขกำกับเรียงตามลำดับ


หมิ่นประมาท

หมิ่น + ประมาท

หฺมิ่น-ปฺระ-หฺมาด

ฐานความผิดอาญา ที่ผู้กระทำใส่ความผู้อื่นต่อบุคคลที่สามโดยประการที่น่าจะทำให้ผู้อื่นนั้นเสียชื่อเสียง ถูกดูหมิ่น หรือถูกเกลียดชัง


บำนาญ

; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ pension

เงินตอบแทนความชอบที่ได้รับราชการมาซึ่งจ่ายเป็นรายเดือน เมื่อออกจากราชการแล้ว


บำเหน็จ

เทียบเขมร បំណាច់ (บํณาจ̍)

เงินตอบแทนความชอบที่ได้รับราชการมาซึ่งจ่ายครั้งเดียว เมื่อออกจากราชการแล้ว


มอบอำนาจ

/mɔːp̚˥˩.ʔam˧.naːt̚˥˩/^((สัมผัส))

มอบหมายให้มีอำนาจจัดการหรือทำการแทน


วิญญูชน

บุคคลซึ่งรู้ผิดรู้ชอบตามปรกติ


รัฐวิสาหกิจ

รัฐ + วิสาหกิจ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

รัด-ถะ-วิ-สา-หะ-กิด

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

รัด-วิ-สา-หะ-กิด

/rat̚˦˥.tʰa˨˩.wi˦˥.saː˩˩˦.ha˨˩.kit̚˨˩/^((สัมผัส))

/rat̚˦˥.wi˦˥.saː˩˩˦.ha˨˩.kit̚˨˩/^((สัมผัส))

องค์การของรัฐบาลหรือหน่วยงานธุรกิจซึ่งรัฐเป็นเจ้าของ หรือกิจการของรัฐ หรือบริษัทและห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ส่วนราชการ องค์การของรัฐบาลหรือหน่วยงานธุรกิจของรัฐมีทุนรวมอยู่ด้วยเกินกว่าร้อยละ 50


ถามค้าน

/tʰaːm˩˩˦.kʰaːn˦˥/^((สัมผัส))

การที่คู่ความอีกฝ่ายหนึ่งซักถามพยาน เมื่อคู่ความฝ่ายที่อ้างพยานได้ซักถามพยานเสร็จแล้ว


ทัณฑสถาน

ทัน-ทะ-สะ-ถาน

เรือนจำพิเศษประเภทหนึ่ง ซึ่งใช้เป็นที่ควบคุมกักขังผู้ต้องขังเฉพาะแต่ละประเภทให้เหมาะสมกับประเภทผู้ต้องขังนั้น ๆ

ทัณฑสถานวัยหนุ่ม

สถานที่ควบคุมกักขังและฝึกอาชีพแก่ผู้ต้องขังที่อยู่ในวัยหนุ่ม


สัตว์พาหนะ

สัตว์ + พาหนะ

สัด-พา-หะ-นะ

สัตว์สำหรับขี่บรรทุกหรือลากเข็นมีช้าง ม้า โค กระบือ เป็นต้น

ช้าง ม้า โค กระบือ ล่อ ลา ซึ่งได้ทำหรือต้องทำตั๋วรูปพรรณตามกฎหมายว่าด้วยสัตว์พาหนะ


ให้การ

ให้ถ้อยคำเกี่ยวกับเรื่องที่เป็นมา

จำเลยให้การต่อศาล

ให้การโยงไปถึงอีกคนหนึ่ง


บรรษัท

แผลงจาก บริษัท

corporation

การรวมหุ้นส่วนค้าขาย

นิติบุคคลที่มีฐานะอย่างเดียวกับบริษัทจำกัด โดยมีกฎหมายจัดตั้งขึ้นโดยเฉพาะ


คำสนอง

/kʰam˧.sa˨˩.nɔːŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

การแสดงเจตนาของบุคคลฝ่ายหนึ่งตกลงรับคำเสนอของบุคคลอีกฝ่ายหนึ่ง อันเป็นผลให้เกิดมีความผูกพันเป็นสัญญาขึ้นตามกฎหมาย


คำเสนอ

/kʰam˧.sa˨˩.nɤː˩˩˦/^((สัมผัส))

การแสดงเจตนาว่าจะกระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่ง ที่บุคคลฝ่ายหนึ่งแจ้งต่อบุคคลอีกฝ่ายหนึ่ง


อรรถคดี

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

อัด-ถะ-คะ-ดี

/ʔat̚˨˩.tʰa˨˩.kʰa˦˥.diː˧/^((สัมผัส))

เรื่องที่ฟ้องร้องกันในศาล


วิสามัญฆาตกรรม

วิสามัญ + ฆาตกรรม

วิ-สา-มัน-คาด-ตะ-กำ

/wi˦˥.saː˩˩˦.man˧.kʰaːt̚˥˩.ta˨˩.kam˧/^((สัมผัส))

การตายที่เกิดจากการกระทำของเจ้าพนักงานซึ่งอ้างว่าปฏิบัติราชการตามหน้าที่ หรือการตายในระหว่างอยู่ในความควบคุมของเจ้าพนักงาน ซึ่งอ้างว่าปฏิบัติราชการตามหน้าที่


สังฆมนตรี

สังฆ + มนตรี

สัง-คะ-มน-ตฺรี

ตำแหน่งพระเถระผู้รับผิดชอบในองค์การปกครองของคณะสงฆ์ตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484

สังฆมนตรีว่าการองค์การปกครอง


สังฆสภา

สัง-คะ-สะ-พา

/saŋ˩˩˦.kʰa˦˥.sa˨˩.pʰaː˧/^((สัมผัส))

สภาของคณะสงฆ์ตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


สังฆนายก

สัง-คะ-นา-ยก

ตำแหน่งหัวหน้าคณะสังฆมนตรีตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


สังฆาณัติ

สังฆ + อาณัติ

/saŋ˩˩˦.kʰaː˧.nat̚˦˥/^((สัมผัส))

กฎข้อบังคับของคณะสงฆ์ ซึ่งสมเด็จพระสังฆราชทรงบัญญัติขึ้นโดยคำแนะนำของสังฆสภาตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2484


เงื่อนไข

/ŋɯa̯n˥˩.kʰaj˩˩˦/^((สัมผัส))

ข้อความอันบังคับไว้ให้นิติกรรมเป็นผลหรือสิ้นผลต่อเมื่อมีเหตุการณ์อันไม่แน่นอนว่าจะเกิดขึ้นหรือไม่ในอนาคต


ฟอกเงิน

การผันรูปย้อนกลับ ของ การฟอกเงิน (ซึ่งแปลตรงตัวจาก money laundering); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຟອກເງິນ (ฟอกเงิน); เทียบเท่า ฟอก + เงิน

/fɔːk̚˥˩.ŋɤn˧/^((สัมผัส))

การโอน รับโอน หรือเปลี่ยนสภาพทรัพย์สินที่เกี่ยวกับการกระทำความผิดทางกฎหมายบางประการ เพื่อซุกซ่อนหรือปกปิดแหล่งที่มาของทรัพย์สินนั้น หรือช่วยเหลือผู้อื่นมิให้ต้องรับโทษหรือรับโทษน้อยลง หรือปกปิดอำพรางการได้มา ฯลฯ ซึ่งทรัพย์สินที่เกี่ยวกับการกระทำความผิด


จำเลย

แผลงมาจากเฉลย; จากเขมร ចំឡើយ (จํเฬิย, “ตอบ”), แผลงมาจากឆ្លើយ (ฉฺเลิย),

บุคคลผู้ถูกฟ้องร้องต่อศาลแล้ว


สัมปทาน

ยืมมาจากบาลี สมฺปทาน (“เป็นที่มอบให้”)

การอนุญาตที่รัฐให้แก่เอกชนเพื่อจัดทำบริการสาธารณะหรือจัดทำประโยชน์หรือแสวงหาประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติ ภายในระยะเวลาและตามเงื่อนไขที่รัฐกำหนด

สัมปทานการเดินรถประจำทาง

สัมปทานทำไม้ในป่าสัมปทาน


พยานวัตถุ

พยาน + วัตถุ

พะ-ยาน-วัด-ถุ

วัตถุที่อ้างเป็นพยานหลักฐาน


เคลม

ยืมมาจากอังกฤษ claim

เรียกร้อง, อ้างสิทธิ์

เคลมประกัน


ฉลาก

ยืมมาจากเขมร ឆ្លាក (ฉฺลาก), จากสันสกฤต शलाका (ศลากา); เทียบบาลี สลากา

/t͡ɕʰa˨˩.laːk̚˨˩/^((สัมผัส))

รูป รอยประดิษฐ์ เครื่องหมาย หรือข้อความใด ๆ ที่แสดงไว้ที่ภาชนะหรือหีบห่อบรรจุสินค้า

ฉลากยา

ฉลากเครื่องสำอาง


สินทรัพย์

สิน + ทรัพย์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ asset, assets

บรรดาทรัพย์สินซึ่งบุคคลเป็นเจ้าของ


สลาก

ยืมมาจากเขมร ស្លាក (สฺลาก), จากบาลี สลากา

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

[เสียงสมาส]
สะ-หฺลาก-กะ-


กำกัด

restrict

(1) จำกัดให้แคบเข้า

จำกัดให้แคบเข้า

ของต้องกำกัด


ใบอนุญาต

ไบ-อะ-นุ-ยาด

เอกสารอนุญาตให้ทำกิจหรือให้มีสิทธิตามขอ ออกโดยพนักงานเจ้าหน้าที่


พฤตินัย

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ความหมายตามข้อเท็จจริง (de facto)


ธุรกรรม

ธุร + กรรม; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ transaction

กิจกรรมที่เกี่ยวกับการทำนิติกรรม สัญญาหรือการดำเนินการใด ๆ กับผู้อื่น ทางการเงิน ทางธุรกิจ หรือการดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สิน


นิติกรรม

การใด ๆ อันทำลงโดยชอบด้วยกฎหมายและด้วยใจสมัคร มุ่งโดยตรงต่อการผูกนิติสัมพันธ์ขึ้นระหว่างบุคคล เพื่อจะก่อ เปลี่ยนแปลง โอน สงวน หรือระงับซึ่งสิทธิ


นิติธรรม

หลักพื้นฐานแห่งกฎหมายที่บุคคลทุกคนต้องอยู่ภายใต้บังคับแห่งกฎหมายอย่างเท่าเทียมกัน (rule of law)


นิติบุคคล

แปลตรงตัวจากอังกฤษ legal person; เทียบเท่า นิติ + บุคคล

นิ-ติ-บุก-คน

บุคคลซึ่งจัดตั้งขึ้นโดยกฎหมายหรือตามกฎหมายแยกต่างหากจากบุคคลธรรมดา โดยมีสิทธิและหน้าที่เช่นเดียวกับบุคคลธรรมดา เว้นแต่สิทธิและหน้าที่ซึ่งโดยสภาพจะพึงมีพึงเป็นได้เฉพาะแก่บุคคลธรรมดาเท่านั้น เช่น กระทรวง ทบวง กรม บริษัทจำกัด สมาคม มูลนิธิ


นิติบัญญัติ

นิติ + บัญญัติ

ນິຕິບັນຍັດ

กระบวนการในการตรากฎหมาย

legislative

กระบวนการในการตรากฎหมาย

นิ-ติ-บัน-หฺยัด

กระบวนการในการตรากฎหมาย


นิติสัมพันธ์

นิติ + สัมพันธ์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ legal relation, juristic relation

นิ-ติ-สำ-พัน

ความเกี่ยวพันทางกฎหมาย


มรณบัตร

death certificate

หนังสือหลักฐานการตาย

มอ-ระ-นะ-บัด

หนังสือสำคัญที่นายทะเบียนผู้รับแจ้งออกให้เป็นหลักฐานการตายของบุคคล


เปรียบเทียบ

เปรียบ + เทียบ

เปฺรียบ-เทียบ

การที่พนักงานสอบสวนหรือพนักงานเจ้าหน้าที่ตามกฎหมายกำหนดค่าปรับผู้กระทำผิดในคดีอาญาที่กฎหมายกำหนดให้เปรียบเทียบปรับได้ เมื่อผู้กระทำผิดยินยอมเสียค่าปรับแล้ว คดีอาญาเป็นอันเลิกกัน


สาธารณสมบัติ

สาธารณ + สมบัติ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ public domain

สา-ทา-ระ-นะ-สม-บัด

/saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.na˦˥.som˩˩˦.bat̚˨˩/^((สัมผัส))

ทรัพย์สินของรัฐมีไว้เพื่อประโยชน์ร่วมกันของประชาชน เช่น ถนนสาธารณะ แม่น้ำ ลำคลอง

ผลงานที่ไม่มีลิขสิทธิ์ หรือประกาศให้ปลอดลิขสิทธิ์ ซึ่งสามารถนำไปใช้ได้ทันทีโดยไม่ต้องขออนุญาต


เบิกพยาน

/bɤːk̚˨˩.pʰa˦˥.jaːn˧/^((สัมผัส))

นำพยานมาให้ถ้อยคำต่อศาล


เบิกความ

/bɤːk̚˨˩.kʰwaːm˧/^((สัมผัส))

ให้ถ้อยคำต่อศาลในการพิจารณาคดี


สัตยาบันสาร

สัตยาบัน + สาร

สัด-ตะ-ยา-บัน-นะ-สาน

/sat̚˨˩.ta˨˩.jaː˧.ban˧.na˦˥.saːn˩˩˦/^((สัมผัส))

หนังสือแสดงความยินยอมที่จะผูกพันทางสนธิสัญญาหลังจากลงนามในสนธิสัญญาแล้ว


ที่ดินของรัฐ

การแบ่งพยางค์ ที่-ดิน-ของ-รัด
 การแผลงเป็น
อักษรโรมัน ไพบูลย์พับบลิชชิง tîi-din-kɔ̌ɔng-rát
 ราชบัณฑิตยสภา thi-din-khong-rat
 (มาตรฐาน) สัทอักษรสากล^((คำอธิบาย)) /tʰiː˥˩.din˧.kʰɔːŋ˩˩˦.rat̚˦˥/^((สัมผัส))

ที่ดินซึ่งมิได้ตกเป็นกรรมสิทธิ์ของบุคคลหนึ่งบุคคลใด


สัญญาซื้อขายล่วงหน้า

สัญญา + ซื้อ + ขาย + ล่วงหน้า; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ futures contract (หรือ futures) และ forward contract

สัน-ยา-ซื้อ-ขาย-ล่วง-น่า

/san˩˩˦.jaː˧.sɯː˦˥.kʰaːj˩˩˦.lua̯ŋ˥˩.naː˥˩/^((สัมผัส))

สัญญาระหว่างคู่สัญญาสองฝ่ายตกลงราคากัน ณ ปัจจุบัน และจะมีการส่งมอบสินทรัพย์และชำระเงินในอนาคตตามราคาที่ตกลงไว้ไม่ว่าราคาในขณะนั้นจะเป็นเท่าไรก็ตาม

th-สัญญาซื้อขายล่วงหน้า-th-noun-ZkaQ8D5S


โบราณวัตถุ

โบราณ + วัตถุ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

โบ-ราน-นะ-วัด-ถุ

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

โบ-ราน-วัด-ถุ

/boː˧.raːn˧.na˦˥.wat̚˦˥.tʰuʔ˨˩/^((สัมผัส))

สังหาริมทรัพย์ที่เป็นของโบราณไม่ว่าจะเป็นสิ่งประดิษฐ์หรือเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ หรือที่เป็นส่วนหนึ่งส่วนใดของโบราณสถาน ซากมนุษย์ หรือซากสัตว์ ซึ่งโดยอายุหรือโดยลักษณะแห่งการประดิษฐ์หรือโดยหลักฐานเกี่ยวกับประวัติของสังหาริมทรัพย์นั้นเป็นประโยชน์ในทางศิลปะ ประวัติศาสตร์ หรือโบราณคดี


คณะลูกขุน

คณะ + ลูกขุน

คะ-นะ-ลูก-ขุน

กลุ่มผู้พิจารณาผิดชอบในอรรถคดี ก่อนที่ผู้พิพากษาจะตัดสิน มีในสมัยก่อนและต่างประเทศ


ผู้สร้างสรรค์

ผู้ + สร้างสรรค์

พู่-ซ่าง-สัน

/pʰuː˥˩.saːŋ˥˩.san˩˩˦/^((สัมผัส))

ผู้ทำหรือผู้ก่อให้เกิดงาน โดยความคิดริเริ่มของตนเอง


พระราชกำหนด

พระ + ราช + กำหนด; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ Emergency Decree, Royal Ordinance

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

พฺระ-ราด-ชะ-กำ-หฺนด

/pʰra˦˥.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kam˧.not̚˨˩/^((สัมผัส))

รูปแบบของกฎหมายที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นให้มีผลใช้บังคับไปพลางก่อนตามคำแนะนำของฝ่ายบริหาร เนื่องจากเป็นกรณีฉุกเฉินที่มีความจำเป็นเร่งด่วนเพื่อประโยชน์ในอันที่จะรักษาความปลอดภัยของประเทศ ความปลอดภัยสาธารณะ ความมั่นคงในทางเศรษฐกิจของประเทศ หรือป้องปัดภัยพิบัติสาธารณะ ตามเงื่อนไขที่กำหนดในรัฐธรรมนูญ พระราชกำหนดเมื่อได้รับความเห็นชอบจากรัฐสภาแล้วมีผลใช้บังคับเป็นพระราชบัญญัติ


สัญชาติ

ยืมมาจากบาลี สญฺชาติ (“การเกิด; การเป็นขึ้น”)

/san˩˩˦.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ความอยู่ในบังคับ คืออยู่ในความปกครองของประเทศชาติเดียวกัน, สถานะตามกฎหมายของบุคคลที่แสดงว่าเป็นพลเมืองหรือคนในบังคับของประเทศใดประเทศหนึ่ง

ฝรั่งถือสัญชาติไทย


กรรมสิทธิ์

กรรม + สิทธิ์

การแบ่งพยางค์
{เสียงพยัญชนะซ้ำ}

ความเป็นเจ้าของทรัพย์

สิทธิทั้งปวงที่ผู้เป็นเจ้าของมีอยู่เหนือทรัพย์สิน ในอันที่จะใช้สอย จำหน่าย ได้ดอกผล ติดตามและเอาคืน รวมทั้งขัดขวางมิให้ผู้อื่นสอดเข้าเกี่ยวข้องกับทรัพย์สินนั้นโดยมิชอบด้วยกฎหมาย


ตีความ

วิเคราะห์ถ้อยคำ ข้อความ และความมุ่งหมายของบทกฎหมาย นิติกรรม สัญญา หรือเอกสารอื่น ๆ ที่มีปัญหาสงสัย หรือที่มีความหมายไม่ชัดเจน เพื่อให้ทราบความหมายของถ้อยคำหรือข้อความนั้น ๆ


หมิ่นพระบรมเดชานุภาพ

หมิ่น + พระ + บรม + เดชานุภาพ

หฺมิ่น-พฺระ-บอ-รม-มะ-เด-ชา-นุ-พาบ

/min˨˩.pʰra˦˥.bɔː˧.rom˧.ma˦˥.deː˧.t͡ɕʰaː˧.nu˦˥.pʰaːp̚˥˩/^((สัมผัส))

กระทำการอันเป็นการหมิ่นประมาทหรือดูหมิ่นองค์พระมหากษัตริย์

th-หมิ่นพระบรมเดชานุภาพ-th-verb-kIvRaINh


กองมรดก

กอง-มอ-ระ-ดก

/kɔːŋ˧.mɔː˧.ra˦˥.dok̚˨˩/^((สัมผัส))

ทรัพย์สินทุกชนิดของผู้ตาย รวมทั้งสิทธิหน้าที่และความรับผิดต่าง ๆ เว้นแต่ตามกฎหมายหรือโดยสภาพแล้วเป็นการเฉพาะตัวของผู้ตายโดยแท้


มรดก

ยืมมาจากสันสกฤต मृतक (มฺฤตก); เทียบบาลี มตก; ร่วมรากกับ มฤตกะ and มตกะ

ทรัพย์สินทุกชนิดตลอดทั้งสิทธิ หน้าที่ และความรับผิดต่าง ๆ ของผู้ตาย เว้นแต่ตามกฎหมายหรือโดยสภาพแล้ว เป็นการเฉพาะตัวของผู้ตาย


วิกาล

ยืมมาจากบาลี วิกาล; เทียบเท่า วิ + กาล

[เสียงสมาส]
วิ-กาน-ละ-

กลางคืน, ช่วงเวลาตั้งแต่ดวงอาทิตย์ตกถึงดวงอาทิตย์ขึ้น

บุกรุกเคหสถานของผู้อื่นในยามวิกาล


กระทู้ถาม

กระทู้ + ถาม

กฺระ-ทู้-ถาม

/kra˨˩.tʰuː˦˥.tʰaːm˩˩˦/^((สัมผัส))

คำถามในข้อเท็จจริงหรือนโยบายที่สมาชิกสภาที่ทำหน้าที่นิติบัญญัติตั้งถามฝ่ายบริหารให้ตอบในที่ประชุมแห่งสภานั้น ๆ หรือตอบเป็นหนังสือ


กลฉ้อฉล

/kon˧.t͡ɕʰɔː˥˩.t͡ɕʰon˩˩˦/^((สัมผัส))

การใช้อุบายหลอกลวงด้วยการแสดงข้อความอันเป็นเท็จ หรือการจงใจปิดบังซ่อนเร้นข้อความจริงเพื่อให้ผู้อื่นหลงผิดจนเข้าทำนิติกรรม หรือจนคู่กรณีอีกฝ่ายหนึ่งยอมรับข้อกำหนดอันเป็นภาระอันหนักขึ้นกว่าที่คู่กรณีฝ่ายนั้นจะยอมรับโดยปรกติ


ลบล้าง

/lop̚˦˥.laːŋ˦˥/^((สัมผัส))

ทำให้เป็นโมฆะ

ลบล้างหนี้สิน

ลบล้างมลทิน


หมายเรียก

หมาย + เรียก

หนังสือสั่งการของเจ้าพนักงานหรือศาลเรียกให้บุคคลมาพบหรือกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใด


หมายจับ

/maːj˩˩˦.t͡ɕap̚˨˩/^((สัมผัส))

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้เจ้าหน้าที่จับกุมผู้ต้องหาหรือจำเลย


หมายค้น

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้เจ้าหน้าที่ตรวจค้น เพื่อยึดสิ่งของหรือจับกุมบุคคลซึ่งมีหมายให้จับ หรือเพื่อช่วยบุคคลซึ่งถูกหน่วงเหนี่ยวหรือกักขังโดยมิชอบด้วยกฎหมาย


หมายขัง

/maːj˩˩˦.kʰaŋ˩˩˦/^((สัมผัส))

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้ขังผู้ต้องหาหรือจำเลยไว้ระหว่างสอบสวน ไต่สวนมูลฟ้อง หรือระหว่างพิจารณาคดีในศาล


หมายปล่อย

หมาย + ปล่อย

หฺมาย-ปฺล็่อย

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้ปล่อยตัวบุคคลที่ต้องขังหรือจำคุกตามหมายศาล


หมายจำคุก

หมาย + จำคุก

หฺมาย-จำ-คุก

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้จำคุกผู้ต้องคำพิพากษาให้จำคุกหรือประหารชีวิตหรือที่จะต้องจำคุกแทนค่าปรับ


หมายบังคับคดี

หมาย + บังคับ + คดี

หฺมาย-บัง-คับ-คะ-ดี

/maːj˩˩˦.baŋ˧.kʰap̚˦˥.kʰa˦˥.diː˧/^((สัมผัส))

หนังสือสั่งการที่ศาลสั่งให้มีการบังคับคดี


ข้อบังคับ

ข้อ + บังคับ

/kʰɔː˥˩.baŋ˧.kʰap̚˦˥/^((สัมผัส))

กฎเกณฑ์หรือรายละเอียดที่กำหนดให้ผู้ที่เกี่ยวข้องต้องปฏิบัติ


ทะเบียนสมรส

ทะเบียน + สมรส

ทะ-เบียน-สม-รด

หลักฐานบันทึกความตกลงใจในการเป็นสามีภรรยา


การสมรส

การแต่งงานที่จดทะเบียนสมรสแล้ว


จดทะเบียน

จด + ทะเบียน

ลงบันทึกข้อความไว้กับทางราชการเพื่อให้การใดเกิดผล บังคับกันได้ ได้รับการคุ้มครอง หรือเป็นหลักฐานตามที่กฎหมายกำหนด

จดทะเบียนรถยนต์

จดทะเบียนสมรส

จดทะเบียนหุ้นส่วนและบริษัท

จดทะเบียนเครื่องจักร


อนุโลม

นำมาใช้โดยอาศัยหลักการอย่างเดียวกันแต่ให้แก้ไขในรายละเอียดได้ตามควรแก่กรณี


คู่สมรส

บุคคลที่สมรสกัน


ค่าเช่า

/kʰaː˥˩.t͡ɕʰaw˥˩/^((สัมผัส))

ค่าตอบแทนที่ผู้เช่าจ่ายให้แก่ผู้ให้เช่า เพื่อเป็นการตอบแทนที่ได้ใช้หรือได้รับประโยชน์ในทรัพย์สินที่เช่า


ค่าจ้าง

/kʰaː˥˩.t͡ɕaːŋ˥˩/^((สัมผัส))

เงินทุกประเภทและผลประโยชน์อย่างอื่นที่นายจ้างจ่ายหรือให้แก่ลูกจ้างเป็นค่าตอบแทนการทำงาน


คู่พิพาท

/kʰuː˥˩.pʰi˦˥.pʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลตั้งแต่ 2 ฝ่ายขึ้นไปซึ่งมีข้อโต้แย้งกัน


เนรเทศ

แผลงมาจาก นิรเทศ

ขับคนต่างด้าวให้ออกไปนอกราชอาณาจักร


เจ้าพนักงาน

เจ้า + พนักงาน

จ้าว-พะ-นัก-งาน

/t͡ɕaːw˥˩.pʰa˦˥.nak̚˦˥.ŋaːn˧/^((สัมผัส))

บุคคลซึ่งได้รับแต่งตั้งตามกฎหมายหรือแต่งตั้งโดยผู้มีอำนาจตามกฎหมายให้ปฏิบัติราชการหรือให้ใช้อำนาจรัฐ


เจ้าหนี้

/t͡ɕaːw˥˩.niː˥˩/^((สัมผัส))

/t͡ɕaw˥˩.niː˥˩/^((สัมผัส))

ผู้ขายเชื่อหรือให้กู้ยืมทรัพย์แก่บุคคลซึ่งเรียกว่าลูกหนี้

บุคคลซึ่งมีมูลหนี้เหนือบุคคลอีกคนหนึ่งซึ่งเรียกว่า ลูกหนี้ และมีสิทธิที่จะเรียกให้ลูกหนี้ชำระหนี้ได้


พระราชกฤษฎีกา

พระ + ราช + กฤษฎีกา; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ Royal Decree

พฺระ-ราด-ชะ-กฺริด-สะ-ดี-กา

/pʰra˦˥.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.krit̚˨˩.sa˨˩.diː˧.kaː˧/^((สัมผัส))

กฎหมายรูปแบบหนึ่งที่ตราขึ้นในสมัยสมบูรณาญาสิทธิราชย์

บทบัญญัติที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นโดยอาศัยอำนาจตามรัฐธรรมนูญ พระราชบัญญัติ หรือพระราชกำหนด เพื่อใช้ในการบริหารราชการแผ่นดิน


เยาวชน

บุคคลอายุเกิน 15 ปีบริบูรณ์แต่ยังไม่ถึง 18 ปีบริบูรณ์


ฉ้อโกง

/t͡ɕʰɔː˥˩.koːŋ˧/^((สัมผัส))

เป็นฐานความผิดอาญา ที่ผู้กระทำ กระทำโดยทุจริต หลอกลวงผู้อื่นด้วยการแสดงข้อความอันเป็นเท็จ หรือปกปิดข้อความจริงซึ่งควรบอกให้แจ้ง โดยการหลอกลวงดังว่านั้นได้ไปซึ่งทรัพย์สินจากผู้ถูกหลอกลวงหรือบุคคลที่สาม หรือทำให้ผู้ถูกหลอกลวง หรือบุคคลที่สามทำ ถอนหรือทำลายเอกสารสิทธิ


ป่าไม้

ที่ที่มีต้นไม้ต่าง ๆ ขึ้นมาก


สินสอด

/sin˩˩˦.sɔːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ทรัพย์สินซึ่งฝ่ายชายให้แก่บิดามารดา ผู้รับบุตรบุญธรรมหรือผู้ปกครองฝ่ายหญิง แล้วแต่กรณี เพื่อตอบแทนการที่หญิงยอมสมรส


ไล่ออก

/laj˥˩.ʔɔːk̚˨˩/^((สัมผัส))

โทษทางวินัยสถานหนักที่สุดที่ใช้ลงแก่ข้าราชการผู้กระทำผิดวินัยอย่างร้ายแรง มีผลให้พ้นจากราชการโดยไม่มีสิทธิได้รับบำเหน็จบำนาญ


ปากคำ

ถ้อยคำที่บุคคล คู่กรณี หรือพยานให้ไว้กับเจ้าพนักงาน ศาล หรือเจ้าหน้าที่อื่นของรัฐ


ทัณฑ์

ยืมมาจากสันสกฤต दण्ड (ทณฺฑ, “ท่อนไม้; การลงโทษ”) หรือบาลี ทณฺฑ (“idem”); การลงโทษในสมัยโบราณสถานหนึ่งคือการโบยด้วยท่อนไม้

โทษทางวินัยที่ใช้แก่ทหารที่กระทำความผิดมี 4 สถาน ได้แก่ ภาคทัณฑ์ ทัณฑกรรม กักขัง และจำขัง


เครื่องสำอาง

เครื่อง + สำอาง

เครื่องสำอางค์

เคฺรื่อง-สำ-อาง

/kʰrɯa̯ŋ˥˩.sam˩˩˦.ʔaːŋ˧/^((สัมผัส))

วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้ทา ถู นวด โรย พ่น หยอด ใส่ อบ หรือกระทำด้วยวิธีอื่นใดต่อส่วนหนึ่งส่วนใดของร่างกาย เพื่อความสะอาด ความสวยงาม หรือส่งเสริมให้เกิดความสวยงาม และรวมตลอดทั้งเครื่องประทินผิวต่าง ๆ ด้วย


ประหารชีวิต

ประหาร + ชีวิต

ปฺระ-หาน-ชี-วิด

/pra˨˩.haːn˩˩˦.t͡ɕʰiː˧.wit̚˦˥/^((สัมผัส))

ลงโทษโดยการฆ่าให้ตาย


ประหารชีวิต

ประหาร + ชีวิต

ปฺระ-หาน-ชี-วิด

โทษทางอาญาขั้นสูงสุดที่ลงแก่ผู้กระทำความผิดอาญาอุกฉกรรจ์


บัญชีดำ

รายชื่อบุคคลที่ไม่ต้องการติดต่อ


การุณยฆาต

การุณย (“ความกรุณา”) + ฆาต (“การฆ่า”); แปลตรงตัวจากอังกฤษ mercy killing

กา-รุน-ยะ-คาด

การยุติชีวิตโดยเจตนาเพื่อให้พ้นจากความเจ็บปวดทรมาน


กฎหมายปิดปาก

กฎหมาย + ปิดปาก

กด-หฺมาย-ปิด-ปาก

/kot̚˨˩.maːj˩˩˦.pit̚˨˩.paːk̚˨˩/^((สัมผัส))

หลักกฎหมายที่ไม่ยอมให้อ้างหรือพิสูจน์ข้อเท็จจริงให้ผิดไปจากข้อเท็จจริงที่ปรากฏตามพฤติการณ์ ไม่ว่าข้อเท็จจริงที่ปรากฏนั้นจะเป็นจริงหรือไม่ก็ตาม


เจ็ดชั่วโคตร

เจ็ด + ชั่ว + โคตร

เจ็ด-ชั่ว-โคด

/t͡ɕet̚˨˩.t͡ɕʰua̯˥˩.kʰoːt̚˥˩/^((สัมผัส))

วงศ์สกุลที่สืบสายโลหิต ซึ่งนับตั้งแต่ตัวเองขึ้นไป 3 ชั้น คือ ชั้นพ่อ ชั้นปู่ และชั้นทวด กับนับจากตัวเองลงมาอีก 3 ชั้น คือ ชั้นลูก ชั้นหลาน และชั้นเหลน รวมเป็นเจ็ดชั่วโคตร ไม่นับผู้หญิงรวมด้วย


สูติบัตร

เอกสารที่แสดงถึงสัญชาติ วัน เดือน ปี เวลา สถานที่เกิด และชื่อบิดามารดาของบุคคล โดยนายทะเบียนเป็นผู้ออกให้


การขัดกันแห่งผลประโยชน์

แปลตรงตัวจากอังกฤษ conflict of interest; เทียบเท่า การขัด + กัน + แห่ง + ผลประโยชน์

กาน-ขัด-กัน-แห็่ง-ผน-ปฺระ-โหฺยด

/kaːn˧.kʰat̚˨˩.kan˧.hɛŋ˨˩.pʰon˩˩˦.pra˨˩.joːt̚˨˩/^((สัมผัส))

สถานการณ์ที่บุคคลหรือนิติบุคคลซึ่งอยู่ในฐานะที่น่าเชื่อถือ (เช่น ทนายความ ที่ปรึกษาการลงทุน นายหน้า นักการเมือง ผู้บริหาร ผู้อำนวยการ นักวิทยาศาสตร์ หรือแพทย์) มีผลประโยชน์ส่วนบุคคลหรือทางวิชาชีพที่ช่วงชิงกัน

th-การขัดกันแห่งผลประโยชน์-th-noun-1qJd2tEn


ทายาท

ยืมมาจากสันสกฤต दायाद (ทายาท) หรือบาลี ทายาท

/tʰaː˧.jaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลรวมทั้งทารกในครรภ์มารดาซึ่งมีสิทธิได้รับมรดกของผู้ตาย ถ้าสิทธินั้นเกิดขึ้นตามกฎหมาย เรียกว่า ทายาทโดยธรรม ถ้าสิทธินั้นเกิดขึ้นตามพินัยกรรม เรียกว่า ผู้รับพินัยกรรม


อาณัติ

ยืมมาจากบาลี อาณตฺติ; ร่วมเชื้อสายกับเขมร អាណត្តិ (อาณตฺติ), ลาว ອານັດ (อานัด)

/ʔaː˧.nat̚˦˥/^((สัมผัส))

ข้อบังคับ, คำสั่ง, กฎ, เครื่องหมาย

การมอบหมายให้ดูแลปกครอง

อาณาเขตในอาณัติ

ดินแดนในอาณัติ


บรรพ

ยืมมาจากบาลี ปพฺพ, จากสันสกฤต पर्व (ปรฺว); เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ canto, node

[เสียงสมาส]
บับ-พะ-

เล่ม, หมวด, ภาค, ตอน, กัณฑ์

โครงสร้างของประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แบ่งเป็นหกบรรพ


ทัณฑนิคม

ทัน-ทะ-นิ-คม

ทัน-ดะ-นิ-คม

สถานที่ควบคุมและฝึกอบรมนักโทษเด็ดขาดในขั้นต่อจากเรือนจำ


ลาภงอก

/laːp̚˥˩.ŋɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

ผลประโยชน์ที่ได้รับ อันเป็นทางให้เจ้าหนี้ต้องเสียเปรียบ


ผู้ได้ลาภงอก

ผู้ + ได้ + ลาภงอก

ผู้-ได้-ลาบ-งอก

/pʰuː˥˩.daj˥˩.laːp̚˥˩.ŋɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลภายนอกซึ่งทำนิติกรรมกับลูกหนี้โดยตรงและได้รับประโยชน์จากนิติกรรมนั้น


ลาภมิควรได้

ลาภ + มิ + ควร + ได้

ลาบ-มิ-ควน-ได้

ทรัพย์ที่บุคคลได้มาเพราะบุคคลอีกคนหนึ่งกระทำเพื่อชำระหนี้ หรือได้มาเพราะประการอื่น โดยปราศจากมูลอันจะอ้างกฎหมายได้ และเป็นทางให้บุคคลอีกคนหนึ่งเสียเปรียบ รวมตลอดถึงการได้มาเพราะเหตุอย่างใดอย่างหนึ่งซึ่งมิได้มี มิได้เป็นขึ้น หรือเป็นเหตุที่ได้สิ้นสุดไปเสียก่อนแล้ว


ผู้ไม่อยู่

ผู้ + ไม่ + อยู่

ผู้-ไม่-หฺยู่

บุคคลซึ่งไปเสียจากภูมิลำเนาหรือถิ่นที่อยู่โดยมิได้ตั้งตัวแทนผู้รับมอบอำนาจทั่วไปไว้ และไม่มีใครรู้แน่ว่าบุคคลนั้นยังมีชีวิตอยู่หรือไม่


สาธารณสถาน

สาธารณ + สถาน

สา-ทา-ระ-นะ-สะ-ถาน

/saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.na˦˥.sa˨˩.tʰaːn˩˩˦/^((สัมผัส))

สถานที่ใด ๆ ซึ่งประชาชนมีความชอบธรรมที่จะเข้าไปได้


สาธารณประโยชน์

สาธารณ + ประโยชน์; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ public benefit, public purpose, public interest

สา-ทา-ระ-นะ-ปฺระ-โหฺยด

/saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.na˦˥.pra˨˩.joːt̚˨˩/^((สัมผัส))

ประโยชน์ทั่วไปแก่ประชาชน

บริจาคเงินสร้างโรงพยาบาลเพื่อเป็นสาธารณประโยชน์


นโยบายสาธารณะ

นโยบาย + สาธารณะ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ public policy

นะ-โย-บาย-สา-ทา-ระ-นะ

/na˦˥.joː˧.baːj˧.saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

ชุดนโยบายของรัฐบาล (อาทิ กฎหมาย แผน การดำเนินการ การวางตัว), แผนและวิธีการดำเนินการที่ปกครองสังคมนั้น, ระบบกฎหมาย แนวทางปฏิบัติ และลำดับความสำคัญที่กำกับการดำเนินการของรัฐบาล


ทางสาธารณะ

ทาง + สาธารณะ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ public ways

ทาง-สา-ทา-ระ-นะ

/tʰaːŋ˧.saː˩˩˦.tʰaː˧.ra˦˥.naʔ˦˥/^((สัมผัส))

ทางบกหรือทางน้ำสำหรับประชาชนใช้ในการจราจร และหมายความรวมถึงทางรถไฟและทางรถรางที่มีรถเดินสำหรับประชาชนโดยสารด้วย


สินไหม

ค่าเสียหายที่ฝ่ายแพ้คดีต้องจ่ายให้แก่ผู้ชนะคดี


กฎธรรมชาติ

แปลตรงตัวจากอังกฤษ natural law; เทียบเท่า กฎ + ธรรมชาติเป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ natural law, absolute law

กด-ทำ-มะ-ชาด

/kot̚˨˩.tʰam˧.ma˦˥.t͡ɕʰaːt̚˥˩/^((สัมผัส))

ความเป็นไปตามธรรมชาติของสิ่งทั้งหลาย


พระราชบัญญัติ

พระ + ราช + บัญญัติ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ Act of Parliament, Act

พฺระ-ราด-ชะ-บัน-หฺยัด

/pʰra˦˥.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.ban˧.jat̚˨˩/^((สัมผัส))

รูปแบบของกฎหมายที่พระมหากษัตริย์ทรงตราขึ้นโดยคำแนะนำและยินยอมของฝ่ายนิติบัญญัติ, ย่อว่า พ.ร.บ.


ซื้อขาย

/sɯː˦˥.kʰaːj˩˩˦/^((สัมผัส))

ชื่อสัญญาซึ่งบุคคลฝ่ายหนึ่ง เรียกว่า ผู้ขาย โอนกรรมสิทธิ์แห่งทรัพย์สินให้แก่บุคคลอีกฝ่ายหนึ่ง เรียกว่า ผู้ซื้อ และผู้ซื้อตกลงจะใช้ราคาทรัพย์สินนั้นให้แก่ผู้ขาย


บุคคลภายนอก

บุคคล + ภาย + นอก

บุก-คน-พาย-นอก

/buk̚˨˩.kʰon˧.pʰaːj˧.nɔːk̚˥˩/^((สัมผัส))

บุคคลที่มิได้เป็นคู่กรณีหรือคู่สัญญา แต่อาจมีสิทธิเกี่ยวข้อง


ข้อกฎหมาย

ข้อ + กฎหมาย

ค่อ-กด-หฺมาย

/kʰɔː˥˩.kot̚˨˩.maːj˩˩˦/^((สัมผัส))

เรื่องหรือประเด็นที่เกี่ยวกับกฎหมาย


ข้อกำหนด

ข้อความที่ระบุเป็นหลักเกณฑ์หรือวิธีการให้บุคคลที่เกี่ยวข้องต้องปฏิบัติหรือดำเนินการในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง


ของกลาง

/kʰɔːŋ˩˩˦.klaːŋ˧/^((สัมผัส))

สิ่งของที่เจ้าพนักงานได้ยึดหรืออายัดไว้เพื่อใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีอาญา


พินัยกรรม

พินัย + กรรม

คำสั่งของบุคคลที่กำหนดการเผื่อตายในเรื่องทรัพย์สินของตน หรือในการต่าง ๆ อันจะให้เกิดเป็นผลบังคับได้ตามกฎหมายเมื่อตนตายแล้ว


ลักพาตัว

ลัก + พา + ตัว

การพาเหยื่อไปโดยการหลอกลวงและขืนใจ


กอฎี

ยืมโดยเรียนรู้จากอาหรับ قَاضِي (กาฎี)

/kɔː˧.diː˧/^((สัมผัส))

ผู้พิพากษาตามกฎหมายอิสลาม


ทุนทรัพย์

ทุน + ทรัพย์

จำนวนเงินหรือราคาทรัพย์ที่เรียกร้องกันในคดี

ทุนที่ผู้เป็นหุ้นส่วนได้ลงไว้ในห้างหุ้นส่วนสามัญ


เอกสารราชการ

เอกสาร + ราชการ

เอก-กะ-สาน-ราด-ชะ-กาน

/ʔeːk̚˨˩.ka˨˩.saːn˩˩˦.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧/^((สัมผัส))

เอกสารซึ่งเจ้าพนักงานได้ทำขึ้นหรือรับรองในหน้าที่ และให้หมายความรวมถึงสำเนาเอกสารนั้น ๆ ที่เจ้าพนักงานได้รับรองในหน้าที่ด้วย


หนังสือราชการ

หนังสือ + ราชการ

หฺนัง-สือ-ราด-ชะ-กาน

/naŋ˩˩˦.sɯː˩˩˦.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧/^((สัมผัส))

เอกสารที่เป็นหลักฐานในราชการ ได้แก่ หนังสือที่มีไปมาระหว่างส่วนราชการ หนังสือที่ส่วนราชการมีไปถึงหน่วยงานอื่นซึ่งไม่ใช่ส่วนราชการ หนังสือที่หน่วยงานอื่นซึ่งไม่ใช่ส่วนราชการหรือที่บุคคลภายนอกมีมาถึงส่วนราชการ เอกสารที่ทางราชการจัดทำขึ้นเพื่อเป็นหลักฐาน และเอกสารที่ทางราชการจัดทำขึ้นตามกฎหมาย ระเบียบ หรือข้อบังคับ


ส่วนราชการ

ส่วน + ราชการ

ส่วน-ราด-ชะ-กาน

/sua̯n˨˩.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧/^((สัมผัส))

หน่วยงานของรัฐที่มีกฎหมายจัดตั้งขึ้นและกำหนดให้เป็นส่วนราชการเพื่อประโยชน์ในการบริหารราชการส่วนกลาง ราชการส่วนภูมิภาค และราชการส่วนท้องถิ่น


ข้าราชการพลเรือน

ข้าราชการ + พลเรือน; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ civil officer, civil servant

ค่า-ราด-ชะ-กาน-พน-ละ-เรือน

/kʰaː˥˩.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.kaːn˧.pʰon˧.la˦˥.rɯa̯n˧/^((สัมผัส))

ข้าราชการที่มิได้รับผิดชอบการงานทางทหารและตำรวจ ตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน


ทัณฑกรรม

โทษทางวินัยสถานหนึ่งตามกฎหมายว่าด้วยวินัยทหารและกฎหมายว่าด้วยวินัยตำรวจ คือ ให้ทำงานโยธา งานสุขา งานสาธารณประโยชน์ หรือให้อยู่เวรยาม นอกจากหน้าที่ประจำซึ่งตนจะต้องปฏิบัติอยู่แล้ว


ขายตรง

แปลตรงตัวจากอังกฤษ direct selling; เทียบเท่า ขาย + ตรง

การทำตลาดสินค้าหรือบริการในลักษณะของการนำเสนอขายต่อผู้บริโภคโดยตรง


ปีงบประมาณ

ปี + งบประมาณ; เป็นศัพท์บัญญัติสำนักงานราชบัณฑิตยสภาของ fiscal year, budget year

ปี-งบ-ปฺระ-มาน

ระยะเวลา 1 ปีในทางการเงินและการบัญชี ซึ่งไม่จำเป็นว่าจะต้องตรงตามปฏิทิน, สำหรับไทยคือตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคมของปีหนึ่งถึงวันที่ 30 กันยายนของปีถัดไป โดยให้ปี พ.ศ. ที่ถัดไปนั้นเป็นชื่อสำหรับปีงบประมาณนั้น


อภัยโทษ

อะ-ไพ-ยะ-โทด

การยกโทษ เปลี่ยนโทษหนักเป็นเบา หรือลดโทษให้

คณะกรรมการราษฎรมีอำนาจให้อภัยโทษ

2475 June 27, “พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช ๒๔๗๕”, in ประกาศพระราชบัญญัติและพระราชกำหนดต่าง ๆ รัชชกาลที่ 7, volume 8, พระนคร: โรงพิมพ์บำรุงนุกูลกิจ, page 149:

ให้ผู้บัญชาการเรือนจำ...นำเอกสารอันเกี่ยวข้องกับผลการขอพระราชทานอภัยโทษไปอ่านให้นักโทษผู้นั้นฟัง

2546 September 5, “ระเบียบกระทรวงยุติธรรม ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการประหารชีวิตนักโทษ พ.ศ. 2546”, in ราชกิจจานุเบกษา, volume 120, number พิเศษ 102 ง, page 7:


มัดจำ

สิ่งที่ให้ไว้เพื่อเป็นประกันการปฏิบัติตามสัญญา และเป็นพยานหลักฐานว่าได้มีการทำสัญญากันขึ้นแล้ว