แก่

ร่วมเชื้อสายกับลาว ແກ່ (แก่)

แก่เกวียน


แล่น

ร่วมเชื้อสายกับไทย แล่น, ลาว ແລ່ນ (แล่น), ไทลื้อ ᦶᦟᧃᧈ (แล่น), ไทใหญ่ လႅၼ်ႈ (แล้น), อาหม 𑜎𑜢𑜐𑜫 (ลิญ์)


ไป

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *pajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ไป, ลาว ໄປ (ไป), ญ้อ ไป, คำเมือง ᨻᩱ (ไพ), เขิน ᨻᩱ (ไพ), ไทลื้อ ᦺᦔ (ไป) และ ᦺᦗ (ไพ), ไทดำ ꪼꪜ (ไป), ไทใหญ่ ပႆ (ไป), อ่ายตน ပႝ (ปย์), พ่าเก ပႝ (ปย์), จ้วง bae, ปู้อี bail


ก่น

ขุดโค่น, ขุดอย่างถอนรากถอนโคน


ฮัก

จากมอญ-เขมรดั้งเดิม *r[a]k; ร่วมเชื้อสายกับไทย รัก, คำเมือง ᩁᩢ᩠ᨠ (รัก), ลาว ຮັກ (ฮัก), ไทลื้อ ᦣᧅ (ฮัก), ไทใหญ่ ႁၵ်ႉ (หั๎ก), ไทใต้คง ᥞᥐ (หัก); นอกกลุ่มภาษาไท-กะได: ร่วมเชื้อสายกับเขมร រាក់ (ราก̍)


ก้าน

ร่วมเชื้อสายกับ จ้วงแบบจั่วเจียง kanj (ข้าน-ส่องไฟล่าสัตว์), จ้วง ganj (ก้าน)


ลม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ລົມ (ล็ม)


จี่

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ciːᴮ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย จี่, คำเมือง ᨧᩦ᩵ (จี่), เขิน ᨧᩦ᩵ (จี่), ลาว ຈີ່ (จี่), ไทลื้อ ᦈᦲᧈ (จี่), ไทใหญ่ ၸီႇ (จี่), ไทใต้คง ᥓᥤᥱ (จี่), อาหม 𑜋𑜣 (ฉี), จ้วงแบบหนง jiq

เผา, ย่างบนเปลวไฟ


ฟัก

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຟັກ (ฟัก), คำเมือง ᨼᩢ᩠ᨠ (ฟัก), เขิน ᨼᩢ᩠ᨠ (ฟัก), ไทลื้อ ᦝᧅ (ฟัก), ไทใหญ่ ၽၵ်ႉ (ผั๎ก) หรือ ၾၵ်ႉ (ฝั๎ก)


ถ้า

รูปแบบอื่นของ ถ่า


ควย

โยก, คลอน, ไม่แน่น

เฮือนควยไปทั้งหลัง

เรือนโยกคลอนไปทั้งหลัง


ฝาก

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰwaːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝาก, ลาว ຝາກ (ฝาก), คำเมือง ᨺᩣ᩠ᨠ (ฝาก), เขิน ᨺᩣ᩠ᨠ (ฝาก), ไทลื้อ ᦚᦱᧅ (ฝาก), ไทดำ ꪠꪱꪀ (ฝาก), ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႇ (ผ่าก) หรือ ၾၢၵ်ႇ (ฝ่าก), อาหม 𑜇𑜞𑜀𑜫 (ผฺรก์), จ้วง fak, จ้วงแบบจั่วเจียง pak


เว้า

รูปแบบอื่นของ เว่า


ตัวะ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຕົວະ (ต็วะ)

ตั๋วะ
การตัวะ


เฮ็ด

ร่วมเชื้อสายกับไทย เย็ด, คำเมือง ᩁᩮᩢ᩠ᨯ (เรัด), ลาว ເຮັດ (เฮัด), ไทลื้อ ᦵᦣᧆ (เฮด), ไทใหญ่ ႁဵတ်း (เห๊ต), แสก ฮิ̄ด, ภาษาจ้วงใต้ het


อัด

ร่วมเชื้อสายกับลาว ອັດ (อัด)


แทก

ร่วมเชื้อสายกับลาว ແທກ (แทก), คำเมือง ᨴᩯ᩠ᨠ (แทก), เขิน ᨴᩯ᩠ᨠ (แทก), ไทลื้อ ᦶᦑᧅ (แทก), ไทใหญ่ တႅၵ်ႈ (แต้ก), จ้วง dag (ตาก, “วัด, เทียบกัน”), จ้วงแบบจั่วเจียง tag (ทาก, “วัด, เทียบกัน”)


ออยใจ

เอาใจ ปลอบใจ


เบิ่ง

จากจีนยุคกลาง 望 (MC mjang|mjangH); ร่วมเชื้อสายกับไทย มอง, ลาว ເບິ່ງ (เบิ่ง) และ ມອງ (มอง), ไทลื้อ ᦙᦸᧂ (มอ̂ง), ไทใหญ่ မွင်း (ม๊อ̂ง), ไทใต้คง ᥛᥩᥒᥰ (ม๊อ̂ง)


แนม

มองตาม, จ้องดู


ถืก

เทียบจีนยุคกลาง 觸 (MC tsyhowk, “สัมผัส, โดน”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถูก, คำเมือง ᨳᩪᨠ (ถูก), ลาว ຖືກ (ถืก), ไทลื้อ ᦏᦳᧅᧈ (ถุ่ก), เขิน ᨳᩪᨠ (ถูก), ไทใหญ่ ထုၵ်ႇ (ถุ่ก), ไทใต้คง ᥗᥧᥐᥴ (ถู๋ก), อาหม 𑜌𑜤𑜀𑜫 (ถุก์)

ถูก (แตะต้อง, สัมผัส)


ญ่าง

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *jaːŋᴮ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ย่าง, ลาว ຍ່າງ (ย่าง), ไทลื้อ ᦍᦱᧂᧈ (ย่าง), ไทดำ ꪑ꪿ꪱꪉ (ญ่าง), ไทใหญ่ ယၢင်ႈ (ย้าง), ไทใต้คง ᥕᥣᥒ (ยาง)

ย่าง
การญ่าง


หย้าน

รูปแบบอื่นของ ย่าน


ถิ้ม

รูปแบบอื่นของ ถิ่ม


มัก

ร่วมเชื้อสายกับลาว ມັກ (มัก)

รัก, ชอบ, พอใจ


เสิก

ยืมมาจากเขมรเก่า *សិក (*สิก); ร่วมเชื้อสายกับเขมร សឹក (สึก), ไทย สึก, ไทลื้อ ᦉᦹᧅ (สืก)

สึก (ออกจากการเป็นพระ)


ไฟ่

ร่วมเชื้อสายกับลาว ໄຟ່ (ไฟ่)


ฟ้าว

รูปแบบอื่นของ ฟ่าว


เฝือ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເຝືອ (เฝือ), คำเมือง ᨺᩮᩥᩬᩋ (เฝิออ), เขิน ᨺᩮᩨᩬ (เฝือ), ไทใหญ่ ၽိူဝ် (เผิว), จ้วงแบบจั่วเจียง pwe (เผือ-เฝือ ถัก สาน)


ฮวม

ร่วมเชื้อสายกับไทย รวม หรือ รอม, คำเมือง ᩁᩬᨾ (รอม), ลาว ຮວມ (ฮวม), ໂຮມ (โฮม), หรือ ລວມ (ลวม), ไทลื้อ ᦣᦸᧄ (ฮอ̂ม), ไทดำ ꪶꪭꪣ (โฮม), ไทใหญ่ ႁွမ်း (ห๊อ̂ม), อาหม 𑜑𑜨𑜪 (หอ̂ํ), แสก โร๊ม


ฮู้

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *rɯːwꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย รู้, คำเมือง ᩁᩪ᩶ (รู้), ลาว ຮູ້ (ฮู้), ไทลื้อ ᦣᦴᧉ (ฮู้), ไทดำ ꪭꪴ꫁ (ฮุ้), ไทใหญ่ ႁူႉ (หู๎), อาหม 𑜍𑜥 (รู) หรือ 𑜍𑜤𑜈𑜫 (รุว์), จ้วง rox, แสก รอ


ฮาก

ร่วมเชื้อสายกับไทย ราก, ลาว ຮາກ (ฮาก)


ซ่อยเหลือ

การซ่อยเหลือ


จื่อ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง 識 (MC tsyiH|syik) หรือ 誌 (MC tsyiH); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈື່ (จื่), คำเมือง ᨧᩨ᩵ (จื่), เขิน ᨧᩨ᩵ (จื่), ไทลื้อ ᦈᦹᧈ (จื่), ไทดำ ꪊꪳ꪿ (จึ่)


ลำ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ລຳ (ลำ)

ร้องเป็นทำนอง


พ้อ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ພໍ້ (พํ้), ไทดำ ꪝꪷ꫁ (ปฺํ้), ญ้อ พ้อ


แถ

เทียบจีนยุคกลาง 剃 (MC thejH); ร่วมเชื้อสายกับลาว ແຖ (แถ), ภาษาจ้วงใต้ te (แถ）


เสีย

เสีย (เสื่อม, หมดไป, ชำรุด, บูด, เน่า, จ่าย (เงิน))

เงินข่อยเสีย จักไผลักไป

เงินฉันหาย ไม่รู้ใครขโมยไป

ถาง, ดาย (หญ้า)

จัดไพร่แผ้วเสียพื้นฮาบงาม


อิด

ร่วมเชื้อสายกับลาว ອິດ (อิด)

เมื่อย, เหนื่อย, อิดโรย


ฟ้อน

รูปแบบอื่นของ ฟ่อน


จ่ม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈົ່ມ (จ็่ม)

อย่าจ่มหลาย

อย่าบ่นให้มาก


กึง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ກຶງ (กึง)


ถือพามาน

ท้อง, ตั้งครรภ์


ท้อน

ร่วมเชื้อสายกับลาว ທ້ອນ (ท้อน), ไทดำ ꪕ꫁ꪮꪙ (ตฺ้อน)


คึด

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨣᩧ᩠ᨯ (คึด), ลาว ຄຶດ (คึด), ไทดำ ꪁꪳꪒ (กฺึด)


ฮ้อง

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *rɔːŋꟲ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย ร้อง, คำเมือง ᩁᩬ᩶ᨦ (รอ้ง), ลาว ຮ້ອງ (ฮ้อง), ไทลื้อ ᦣᦸᧂᧉ (ฮ้อ̂ง), ไทดำ ꪭ꫁ꪮꪉ (ฮ้อง), ไทใหญ่ ႁွင်ႉ (ห๎อ̂ง), พ่าเก ꩭွင် (หอ̂ง์), อาหม 𑜍𑜨𑜂𑜫 (รอ̂ง์), จ้วง rongx


จก

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈົກ (จ็ก)


แอ่ว

ร่วมเชื้อสายกับลาว ແອ່ວ (แอ่ว)


ขัว

ขุดดินอย่างตื้น


ขยอง

ผยอง, รู้สึกหวาดกลัว


ต่ำ

ต่ำหูก


ซี

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຊີ (ซี), ไทลื้อ ᦋᦲ (ชี)


ไส

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไส คำเมือง ᩈᩱ (ไส), ลาว ໄສ (ไส), ไทลื้อ ᦺᦉ (ไส), เขิน ᩈᩱ (ไส), ไทใหญ่ သႆ (ไส), อาหม 𑜏𑜩 (สย์)

ไส (ผลักไป, รุนไป)


ย่าง

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *jaːŋᴮ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย ย่าง, ลาว ຍ່າງ (ย่าง), ญ้อ ญ่าง ไทลื้อ ᦍᦱᧂᧈ (ย่าง), ไทดำ ꪑ꪿ꪱꪉ (ญ่าง), ไทใหญ่ ယၢင်ႈ (ย้าง), ไทใต้คง ᥕᥣᥒ (ยาง)

ญ่าง
การย่าง


แล้ว

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *leːwꟲ (“เสร็จ”), จากจีนยุคกลาง 了 (MC lewX); ร่วมเชื้อสายกับไทย แล้ว, ลาว ແລ້ວ (แล้ว), คำเมือง ᩓ᩠ᩅ (แลว), ไทลื้อ ᧟ (แหลว), ไทดำ ꪵꪩ꫁ꪫ (แล้ว), จ้วงแบบจั่วเจียง leux, จ้วง leux

เฮ็ดเวียกแล้วไป่

ทํางานแล้วหรือยัง


ชา

จากลาว ຊາ (ซา, “เอาใจใส่, ว่ากล่าว, บอกสอน, กำกับ”)

เอาใจใส่, ถือสา มักใช้ในความปฏิเสธ

อย่าถือคนบ้า อย่าซาคนเมา


เมื่อย

การเมื่อย
ความเมื่อย


ย้อม

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɲɔːmꟲ², จากไทดั้งเดิม *ɲwuːmꟲ, จากจีนยุคกลาง 染 (MC nyemX); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຍ້ອມ (ย้อม), ญ้อ ญ่อม, ไทย ย้อม, คำเมือง ᨿᩬ᩶ᨾ (ยอ้ม), , ไทลื้อ ᦍᦸᧄᧉ (ย้อ̂ม), ไทดำ ꪑ꫁ꪮꪣ (ญ้อม), ไทใหญ่ ယွမ်ႉ (ย๎อ̂ม), ไทใต้คง ᥕᥩᥛᥳ (ย๎อ̂ม), พ่าเก ယွံ (ยอ̂ํ), อาหม 𑜊𑜨𑜪 (ยอ̂ํ) หรือ 𑜐𑜨𑜉𑜫 (ญอ̂ม์), จ้วง yumx หรือ nyumx, จ้วงแบบจั่วเจียง yomx, จ้วงแบบหนง nyomx, แสก ญุม


ตำ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *tamᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตำ, ลาว ຕຳ (ตำ), ไทใหญ่ တမ် (ตัม), อาหม 𑜄𑜪 (ตํ), จ้วง daem


ยาม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຢາມ (อยาม), ไทดำ ꪤꪱꪣ (หยาม)


ย่าน

ร่วมเชื้อสายกับ จ้วง yanh (ย่าน-กลัว), จ้วงแบบจั่วเจียง yanh (ย่าน-กลัว)

หย้าน
การย่าน


ฟู

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *wuːᴬ (“ลอย”), จากจีนยุคกลาง 浮 (MC bjuw); ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟู, คำเมือง ᨼᩪ (ฟู), เขิน ᨼᩪ (ฟู), ลาว ຟູ (ฟู), ไทลื้อ ᦝᦴ (ฟู), ไทใหญ่ ၽူး (ผู๊) หรือ ၾူး (ฝู๊), อาหม 𑜇𑜥 (ผู), จ้วง fouz, ปู้อี fux

สัจจาผู้ชายนี้คือหินหนักหมื่น ถิ่มใส่น้ำจมหมิ่งแม่นบ่ฟู


คัว

ทำ (อาหาร), ชำแหละ


โจม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ໂຈມ (โจม)


ส่วย

เทียบจีนยุคกลาง 洗 (MC sejX); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨪ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ (ซว่ย), ลาว ສ່ວຍ (ส่วย), เขิน ᨪ᩠ᩅ᩠᩵ᨿ (ซว่ย), ไทลื้อ ᦌᦽᧈ (โซ่ย), ไทดำ ꪏ꪿ꪺꪥ (ซั่วย), จ้วง swiq (เส่ย), จ้วงแบบจั่วเจียง svaiq (สว่าย)


คอบ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຄອບ (คอบ)


ลอย

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *loːjᴬ (“ว่ายน้ำ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ลอย, คำเมือง ᩃᩬ᩠ᨿ (ลอย), ลาว ລອຍ (ลอย), ไทลื้อ ᦟᦾ (ลอ̂ย), เขิน ᩃᩭ (ลอย), ไทใหญ่ လွႆး (ล๊อ̂ย), อาหม 𑜎𑜨𑜐𑜫 (ลอ̂ญ์) และ 𑜃𑜨𑜩 (นอ̂ย์)


เจียม

เคารพ, ยำเกรง


ปั้น

เทียบจีนยุคกลาง 扳 (MC paen|phaen, “หมุน”)


หมอบ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หมอบ, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩬᨷ (หมอบ), ลาว ໝອບ (หมอบ) หรือ ໝູບ (หมูบ), ไทลื้อ ᦷᦙᧇ (โมบ), เขิน ᩉ᩠ᨾᩬᨷ (หมอบ) หรือ ᩉ᩠ᨾᩪᨷ (หมูบ), ไทใหญ่ မွပ်ႇ (ม่อ̂ป)

หมูบ
การหมอบ


ขั้ว

ร่วมเชื้อสายกับไทย คั่ว, คำเมือง ᨡ᩠ᩅᩫ᩶ (ขว็้), เขิน ᨡ᩠ᩅᩫ᩶ (ขว็้), ลาว ຂົ້ວ (ข็้ว), ไทลื้อ ᦷᦃᧉ (โฃ้), ไทใหญ่ ၶူဝ်ႈ (ขู้ว), อาหม 𑜁𑜤𑜈𑜫 (ขุว์)


เซื่อง

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩮᩬᩥ᩵ᨦ (เสอิ่ง), ลาว ເຊື່ອງ (เซื่อง), ไทลื้อ ᦵᦉᦲᧂᧈ (เสี่ง), ไทใหญ่ သိူင်ႇ (เสิ่ง), ไทใต้คง ᥔᥪᥒᥱ (สื่ง); เทียบจีนเก่า 藏 (OC *zaːŋ)


เพ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເພ (เพ)

พัง, เสียหาย


ฮักแพง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຮັກແພງ (ฮักแพง), ไทดำ ꪭꪰꪀꪵꪝꪉ (ฮักแปฺง)

รักใคร่, รักอย่างหวงแหน


ปะ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปละ


หมัก

ร่วมเชื้อสายกับไทย หมัก, ลาว ໝັກ (หมัก)


กวย

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨠ᩠ᩅᩱ (ไกว), ไทย ไกว, ลาว ໄກວ (ไกว) หรือ ກວຍ (กวย), ไทลื้อ ᦺᦦ (ไกว), ไทใหญ่ ၵႂႆ (กฺไว); เทียบเวียดนาม quay (กฺวัย) หรือ เวียดนาม quậy (เกฺว็่ย)


จา

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈາ (จา)


ญ่างอ้อนแอ่น

การญ่างอ้อนแอ่น


ฮำ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຮຳ (ฮำ)


ยำ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ยำ, ลาว ຢຳ (อยำ)


โส

ร่วมเชื้อสายกับลาว ໂສ (โส)


ออนซอน

รู้สึกประทับใจ, ชอบใจเป็นอย่างมาก, ปลื้มปริ่ม

สนใจ, ห่วงใย

ยินดีด้วย, น่าพึงใจ


ออย

ร่วมเชื้อสายกับลาว ອອຍ (ออย)


หมูบ

หมอบ
การหมูบ


เหมบ

หมอบในท่านอน


กั้งโกบ

เอามือป้องที่ตา


เกิ่ง

เท่า, เท่าเทียม, เทียบเท่า, เสมอ


เกีย

ให้อาหาร (แก่สัตว์)


เกือ

ร่วมเชื้อสายกับลาว ເກືອ (เกือ)

ให้อาหาร (แก่สัตว์)


ขอม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຂອມ (ขอม)

คลุม, ปกปิดไว้


เขี่ยน

ย้าย, เปลี่ยนที่

ทำให้เป็นเส้นฝอย


คอง

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຄອງ (คอง)


เว่า

ร่วมเชื้อสายกับไทย เว้า, ลาว ເວົ້າ (เว็้า), ไทดำ ꪹꪫ꫁ꪱ (เว้า)

เว้า
การเว่า


ไห่

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *t.hajꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไห้, ลาว ໄຫ້ (ไห้), ไทใหญ่ ႁႆႈ (ไห้), ไทดำ ꪼꪬ꫁ (ไห้), อาหม 𑜑𑜩 (หย์) หรือ 𑜍𑜩 (รย์), จ้วง haej


ไห้

รูปแบบอื่นของ ไห่


ฮน

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຮົນ (ฮ็น), ไทย รน


หม่า

ร่วมเชื้อสายกับไทย หม่า, คำเมือง ᩉ᩠ᨾ᩵ᩣ (หม่า), ลาว ໝ່າ (หม่า), ไทลื้อ ᦖᦱᧈ (หม่า), ไทใหญ่ မႃႇ (ม่า)

หมัก, แช่ให้อ่อนตัว


ฟ่าว

ฟ้าว
การฟ่าว


ถ่า

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰaːꟲ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ท่า, คำเมือง ᨳ᩶ᩣ (ถ้า), เขิน ᨳ᩶ᩣ (ถ้า), ลาว ຖ້າ (ถ้า), ไทลื้อ ᦏᦱᧉ (ถ้า), ไทใหญ่ ထႃႈ (ถ้า), พ่าเก ထႃ (ถา), อาหม 𑜌𑜠 (ถะ), 𑜌𑜡 (ถา), หรือ 𑜌𑜡𑜠 (ถาะ)


ฮ้อย

รูปแบบอื่นของ ฮ่อย


ฮ่อย

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *roːjꟲ (“สอด”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ร้อย, ลาว ຮ້ອຍ (ฮ้อย), จ้วง roix หรือ loix

ฮ้อย
การฮ่อย


จืน

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຈືນ (จืน), จ้วงแบบจั่วเจียง zwenq (เจื่อน, “เจียวให้น้ำมันออก”)


เซื่อ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟɯəᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เชื่อ, คำเมือง ᨩᩮᩬᩥ᩵ᩋ (เชอิ่อ), ลาว ເຊື່ອ (เซื่อ), ไทลื้อ ᦵᦋᦲᧈ (เชี่), ไทดำ ꪹꪋ꪿ (เจฺ่), ไทใหญ่ ၸိူဝ်ႈ (เจิ้ว), อาหม 𑜋𑜥 (ฉู)


ถิ่ม

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຖິ້ມ (ถิ้ม), ไทดำ ꪖꪲ꫁ꪣ (ถิ้ม)

ถิ้ม
การถิ่ม


แซ่

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟeːᴮ, จากจีนยุคกลาง 漬 (MC dzjeH); ร่วมเชื้อสายกับไทย แช่, ลาว ແຊ່ (แซ่), ไทใหญ่ ၸႄႈ (แจ้), อาหม 𑜋𑜦𑜧 (เฉ)


เฮียก

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *riəkᴰᴸ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย เรียก, คำเมือง ᩁ᩠ᨿᨠ (รยก), เขิน ᩁ᩠ᨿᨠ (รยก), ลาว ຮຽກ (ฮยก), ไทลื้อ ᦵᦣᧅ (เฮก), ไทใหญ่ ႁဵၵ်ႈ (เห้ก), พ่าเก ꩭိက် (หิก์), อาหม 𑜍𑜢𑜀𑜫 (ริก์), แสก เหร้ก


ซูด

ร่วมเชื้อสายกับลาว ຊູດ (ซูด)

เคลื่อน, ย้าย

(เหยี่ยว) โฉบ


ซูน

เทียบลาว ຊູນ (ซูน)

ถูก, ต้อง, สัมผัส


ป่ง

เทียบจีนยุคกลาง 丰 (MC phjowng); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨸᩫ᩠᩵ᨦ (ป็่ง), ลาว ປົ່ງ (ป็่ง), ไทลื้อ ᦔᦳᧂᧈ (ปุ่ง), เขิน ᨸᩫ᩠᩵ᨦ (ป็่ง), ไทใหญ่ ပူင်ႇ (ปู่ง)

ผลิ, แตกยอด, งอก


ตื่ม

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨲᩮᩬᩥ᩵ᨾ (เตอิ่ม), ลาว ຕື່ມ (ตื่ม), เขิน ᨲᩮᩨ᩠᩵ᨾ (เตื่ม) หรือ ᨲᩨ᩠᩵ᨾ (ตื่ม); เทียบไทย เติม

ตื่มให้อีก


ฝุง

เทียบจีนยุคกลาง 縫 (MC bjowng, “เย็บ”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ຝຸງ (ฝุง), คำเมือง ᨺᩩᨦ (ฝุง), เขิน ᨺᩩᨦ (ฝุง), ไทลื้อ ᦚᦳᧂ (ฝุง), ไทใหญ่ ၽုင် (ผุง) หรือ ၾုင် (ฝุง), จ้วง fung (ฝุง-เย็บ ปิด), จ้วงแบบจั่วเจียง pung (ผุง-เย็บ ปิด)

ซ่อมรอยขาด, ชุน


ฟุน

เทียบจีนยุคกลาง 憤 (MC bjunX, “ไม่พอใจ, โกรธเคือง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟุน, ลาว ຟຸນ (ฟุน)

โกรธเป็นไฟ, โกรธจัด


ฮัด

ร่วมเชื้อสายกับไทย รัด, ลาว ຮັດ (ฮัด), ไทดำ ꪭꪰꪒ (ฮัด)


ซา

จากลาว ຊາ (ซา, “เอาใจใส่, ว่ากล่าว, บอกสอน, กำกับ”)

เอาใจใส่, ถือสา มักใช้ในความปฏิเสธ

อย่าถือคนบ้า อย่าซาคนเมา


มื่น

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *m.lɯːlᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย มลื่น หรือ ลื่น, ลาว ມື່ນ (มื่น), คำเมือง ᨾᩨ᩠᩵ᨶ (มื่น), เขิน ᨾᩨ᩠᩵ᨶ (มื่น), ไทลื้อ ᦙᦹᧃᧈ (มื่น), ไทใหญ่ မိုၼ်ႈ (มึ้น), อาหม 𑜉𑜢𑜤𑜃𑜫 (มึน์), แสก หมรื้น


มืน

ร่วมเชื้อสายกับลาว ມືນ (มืน), คำเมือง ᨾᩨ᩠ᨶ (มืน), เขิน ᨾᩨ᩠ᨶ (มืน), ไทลื้อ ᦙᦹᧃ (มืน), ไทใหญ่ မိုၼ်း (มึ๊น)

เปิด, อ้า (ใช้แก่ตา)

มืนตา


เคน

หลังเคน


ตั๋วะ

รูปแบบอื่นของ ตัวะ


ถอก

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰɔːkᴰ¹ᴸ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอก, คำเมือง ᨳᩬᨠ (ถอก), เขิน ᨳᩬᨠ (ถอก), ลาว ຖອກ (ถอก), ไทลื้อ ᦏᦸᧅᧈ (ถ่อ̂ก), ไทใหญ่ ထွၵ်ႇ (ถ่อ̂ก), ไทใต้คง ᥗᥩᥐᥱ (ถ่อ̂ก), พ่าเก ထွက် (ถอ̂ก์), อาหม 𑜌𑜨𑜀𑜫 (ถอ̂ก์, “ทำให้หมดไป”)


เป็นหยัง

เป็น (“เป็น”) + หยัง (“อะไร”); ร่วมเชื้อสายกับลาว ເປັນຫຍັງ (เปันหยัง); เทียบไทลื้อ ᦔᦲᧃᦉᧂ (ปีนสัง), ไทดำ ꪹꪜꪸꪙꪎꪰꪉ (เปย̂นสัง), ไทใหญ่ ပဵၼ်သင် (เปนสัง)

เป็นอะไร, เป็นไร


สะแคง

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตะแคง, คำเมือง ᩈᨣᩯ᩠ᨦ (สแคง), ลาว ສະແຄງ (สะแคง), ไทลื้อ ᦉᦶᦅᧂ (สแคง), ไทใหญ่ သၵႅင်း (สแก๊ง) หรือ သီႈၵႅင်း (สี้แก๊ง)

เมื่อนั้นบุญเฮืองฮู้เติ๋นอาอย่าฟั่งเฟือนเถิ้น ท้าวห่มผ้าสะแคงเยี้ยมอยู่ฟัง


แล้วไป

เสร็จหรือยัง, หรือยัง