ບິກ

ยืมมาจากฝรั่งเศส bic, จาก BIC ซึ่งเป็นชื่อเครื่องหมายการค้าของบริษัทจำหน่ายปากกา; เทียบเขมร ប៊ិច (บ̰ิจ)


ສົ້ງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ส้ง, ไทดำ ꪎ꫁ꪺꪉ (สั้วง); ร่วมรากกับ ໂສ້ງ (โส้ง)


ຄົນໃຊ້

ຄົນ (ค็น, “คน”) + ໃຊ້ (ใซ้, “ใช้”)


ຈົບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จบ, เขมร ចប់ (จบ̍)


ຈົບ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน จบ


ອົບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย อบ


ຄາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คา, อีสาน คา, คำเมือง ᨣᩤ (คา), ไทขาว ꪁꪱ


ຄາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คา, อีสาน คา, คำเมือง ᨤᩣ (ฅา), ไทใหญ่ ၶႃး (ข๊า)

คา (ไม้ล้มลุก)


ຄາ

อาจมีรากศัพท์เดียวกับ ຄາ ที่มีความหมายว่า ค้างอยู่; ร่วมเชื้อสายกับอีสาน คา

คา (เครื่องจองจำ)


ຄາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คลา, อีสาน คลา


ງາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *r.ŋaːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย งา, ไทลื้อ ᦇᦱ (งา), ไทใหญ่ ငႃး (ง๊า), ไทใต้คง ᥒᥣᥰ (ง๊า), อาหม 𑜂𑜠 (งะ)，จ้วงแบบจั่วเจียง ngaz


ງາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ŋaːᴬ, จากจีนยุคกลาง牙 (MC ngae); ร่วมเชื้อสายกับไทย งา, ไทลื้อ ᦇᦱ (งา), ไทใหญ่ ငႃး (ง๊า), อาหม 𑜂𑜠 (งะ), ปู้อี ngaz, จ้วง nyaz

งา (ฟันของช้าง)


ຈາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จา, อีสาน จา, คำเมือง ᨧᩣ (จา), ไทดำ ꪊꪱ (จา)


ດາ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨯᩣ (ดา), เขิน ᨯᩣ (ดา)

เตรียม, ตกแต่ง, ตั้งท่า, ตั้งใจ


ດາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดา, คำเมือง ᨯᩣ (ดา), เขิน ᨯᩣ (ดา)

(ແມງ~) ดา (แมลง)


ດາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดา


ທາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *daːᴬ, จากจีนยุคกลาง塗 (MC drae); ร่วมเชื้อสายกับไทย ทา, คำเมือง ᨴᩤ (ทา), ไทลื้อ ᦑᦱ (ทา), ไทดำ ꪕꪱ (ตฺา), ไทใหญ่ တႃး (ต๊า), ไทใต้คง ᥖᥣᥰ (ต๊า), อาหม 𑜄𑜠 (ตะ)


ຜາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *praːᴬ (“ภูเขาหิน”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ผา, ไทใหญ่ ၽႃ (ผา), ไทใต้คง ᥚᥣᥴ (ผ๋า), จ้วง bya


ຝາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *hwaːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝา, อีสาน ฝา, คำเมือง ᨺᩣ (ฝา), เขิน ᨺᩣ (ฝา), ไทลื้อ ᦚᦱ (ฝา), ไทดำ ꪠꪱ (ฝา), ไทขาว ꪠꪱ, ไทใหญ่ ၽႃ (ผา), ไทใต้คง ᥜᥣᥴ (ฝ๋า), อาหม 𑜇𑜡 (ผา) หรือ 𑜇𑜨𑜡 (ผอ̂า)


ຝາ

(ປາ~) กระเบน


ຟາ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨼᩣ (ฟา) , จ้วงแบบจั่วเจียง faz (ฟา-ผ้าห่ม)

(ຜ້າ~) ผ้าห่ม


ລາ

เทียบจีนยุคกลาง驢 (MC ljo); ร่วมเชื้อสายกับไทย ลา, คำเมือง ᩃᩣ (ลา), ไทลื้อ ᦟᦱ (ลา), ไทใหญ่ လႃး (ล๊า), เขมร លា (ลา)


ລາ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลา, คำเมือง ᩃᩣ (ลา), ไทลื้อ ᦟᦱ (ลา), ไทดำ ꪩꪱ (ลา), เขมร លា (ลา)


ລາ

ไม่โค้งเข้า (จากโค้งกลายเป็นตรง)


ວາ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *waːᴬ⁴; ร่วมเชื้อสายกับไทย วา, คำเมือง ᩅᩤ (วา), เขิน ᩅᩤ (วา), ไทลื้อ ᦞᦱ (วา), ไทขาว ꪫꪱ, ไทใหญ่ ဝႃး (ว๊า), ไทใต้คง ᥝᥣᥰ (ว๊า), พ่าเก ဝႃ (วา), อาหม 𑜈𑜠 (บะ)


ຮາ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *raːᴬ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย รา, คำเมือง ᩁᩣ (รา), เขิน ᩁᩣ (รา), ไทลื้อ ᦣᦱ (ฮา), ไทใหญ่ ႁႃး (ห๊า), ไทใต้คง ᥞᥣᥰ (ห๊า), อาหม 𑜍𑜠 (ระ), จ้วงแบบจั่วเจียง raz


ໜາ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰnaːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หนา, คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩣ (หนา), ไทลื้อ ᦐᦱ (หนา), ไทดำ ꪘꪱ (หนา), ไทใหญ่ ၼႃ (นา), อาหม 𑜃𑜡 (นา), ปู้อี nal, จ้วง na; เทียบสุ่ย qnal, ต้งใต้ nal, ไหลดั้งเดิม *C-naː


ແໜ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แนະ, คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩯ (แหน) หรือ ᩉ᩠ᨶᩯ᩵ (แหน่), ไทใหญ่ ၼႄ (แน); ร่วมรากกับ ແນະ (แนะ) และ ແໜະ (แหนะ)

ชี้ทาง, บอกทาง, แนะ


ແໜ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰneːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย แหน, คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩯ (แหน), ไทลื้อ ᦶᦐ (แหน)

แหน (ไม้น้ำ)


ແຮ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แฮ, คำเมือง ᩁᩯ (แร), เขิน ᩁᩯ (แร), ไทลื้อ ᦶᦣ (แฮ)

ผ้าแพร, ผ้าไหม


ແຮ

อาจร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩁᩮ᩠ᨶ (เรน) หรือ ᩁᩯ᩠ᨶ (แรน), เขิน ᩁᩮ᩠ᨶ (เรน), ไทลื้อ ᦶᦣᧃ (แฮน), ไทใหญ่ ႁႅၼ်း (แห๊น), ไทใต้คง ᥞᥦᥢᥰ (แห๊น), อาหม 𑜑𑜢𑜐𑜫 (หิญ์) หรือ 𑜑𑜢𑜃𑜫 (หิน์)

เตรียมพร้อม, จัดเตรียม


ແຮ

เพื่อ, สำหรับ


ແມ່ຍ່າ

ແມ່ (แม่, “แม่”) + ຍ່າ (ย่า, “ย่า”); ร่วมเชื้อสายกับไทดำ ꪵꪣ꪿ꪥ꪿ꪱ (แม่ย่า)

[mɛː˧˨.ɲaː˧˨]


ກົກໄມ້

ກົກ (ก็ก, “ต้น, กก”) + ໄມ້ (ไม้, “ไม้”)


ເລັຽ

รูปล้าสมัยของ ເລຍ (เลย)


ແຕະ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แตะ, คำเมือง ᨲᩯᩡ (แตะ)


ຂີ່

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kʰwiːᴮ, จากจีนยุคกลาง騎 (MC gje); ร่วมเชื้อสายกับไทย ขี่, คำเมือง ᨡᩦ᩵ (ขี่), เขิน ᨡᩦ᩵ (ขี่), ไทลื้อ ᦃᦲᧈ (ฃี่), ไทดำ ꪄꪲ꪿ (ฃิ่), ไทขาว ꪄꪲꫀ, ไทใหญ่ ၶီႇ (ขี่), อาหม 𑜁𑜣 (ขี), จ้วง gwih


ກ່າຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ก่าย, คำเมือง ᨠ᩵ᩣ᩠ᨿ (ก่าย), ไทใหญ่ ၵၢႆႇ (ก่าย)

วางไว้ข้างบน


ດົມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗɤmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดม, ไทลื้อ ᦡᦳᧄ (ดุม), ไทใหญ่ ၼူမ် (นูม), อาหม 𑜃𑜤𑜉𑜫 (นุม์)


ຈູບ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *cuːpᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย จูบ, ไทดำ ꪊꪴꪚ (จุบ), ไทใหญ่ ၸုပ်ႇ (จุ่ป), จ้วง cup, จ้วงแบบจั่วเจียง jub

[t͡ɕuːp̚˥˥˨]


ແຟນ

ยืมมาจากอังกฤษ fan


ໄກ່

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kajᴮ, จากจีนยุคกลาง雞 (MC kej); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไก่, คำเมือง ᨠᩱ᩵ (ไก่), ไทลื้อ ᦺᦂᧈ (ไก่), ไทดำ ꪼꪀ꪿ (ไก่), ไทขาว ꪼꪀꫀ, ไทใหญ่ ၵႆႇ (ไก่), ไทใต้คง ᥐᥭᥱ (กั่ย), อ่ายตน ကႝ (กย์), อาหม 𑜀𑜩 (กย์), ปู้อี gais, จ้วง gaeq, แสก ไก


ຈ້າ

ພໍ່ແມ່ຂອງລາວເຕືອນວ່າຢ່າໃຊ້ການກະທຳທີ່ໂງ່ຈ້າ

พ่อแม่ของเขาเตือนว่าอย่าใช้การกระทำที่โง่เขลา

พํ่แม่ของลาวเตือนว่าอย่าใซ้กานกะทำที่โง่จ้า


ຟາກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *waːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟาก, คำเมือง ᨼᩣ᩠ᨠ (ฟาก), ไทขาว ꪡꪱꪀ, ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႈ (ผ้าก) หรือ ၾၢၵ်ႈ (ฝ้าก)

ฟาก (พื้นไม้ไผ่)


ຟາກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟาก, ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႇ (ผ่าก) หรือ ၾၢၵ်ႇ (ฝ่าก)

ฟาก (ฝั่ง, ข้าง)


ລູກຊອດ

ລູກ (ลูก, “ลูก”) + ຊອດ (ซอด, “ครึ่งชาติ”)

[luːk̚˥˨.sɔːt̚˥˨]

[luːk̚˧˦.sɔːt̚˧˦]


ຖົ່ວ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰuəᴮ¹, จากจีนยุคกลาง豆 (MC duwH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถั่ว, คำเมือง ᨳ᩠ᩅᩫ᩵ (ถว็่), เขิน ᨳ᩠ᩅᩫ᩵ (ถว็่), ไทลื้อ ᦷᦏᧈ (โถ่), ไทดำ ꪖ꪿ꪺ (ถั่ว), ไทขาว ꪖꪺꫀ, ไทใหญ่ ထူဝ်ႇ (ถู่ว), ไทใต้คง ᥗᥨᥝᥱ (โถ่ว), พ่าเก ထုဝ် (ถุว์), อาหม 𑜌𑜥 (ถู) (ในคำ 𑜉𑜀𑜫𑜌𑜥 (มก์ถู))


ໃກ້

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.raɰꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ใกล้, คำเมือง ᨠᩖᩲ᩶ (ใกล้) หรือ ᨠᩖᩱ᩶ (ไกล้), ไทลื้อ ᦺᦂᧉ (ไก้), ไทใหญ่ ၵၢႆ (กาย), อาหม 𑜀𑜧 (กว์) หรือ 𑜀𑜩 (กย์), จ้วง gyawj; เทียบไทดำ ꪻꪎ꫁ (ใส้), ไทขาว ꪻꪌꫂ


ແຖນ

อาจร่วมเชื้อสายกับ ແຖງ (แถง); เทียบจีนยุคกลาง天 (MC then); ร่วมเชื้อสายกับไทย แถน, อีสาน แถน, ไทดำ ꪵꪖꪙ (แถน)


ຫຼວງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰluəŋᴬ (“ใหญ่”); ร่วมเชื้อสายกับไทย หลวง, คำเมือง ᩉᩖ᩠ᩅᨦ (หลวง), ไทลื้อ ᦷᦜᧂ (โหลง), ไทดำ ꪨꪺꪉ (หลัวง), ไทขาว ꪨꪺꪉ, ไทใหญ่ လူင် (ลูง), อาหม 𑜎𑜤𑜂𑜫 (ลุง์), จ้วง lueng, จ้วงแบบหนง long

[luːə̯ŋ˩(˧)]

หลวง, ที่เป็นของพระเจ้าแผ่นดิน


ຄຳ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɡamᴬ⁴, จากไทดั้งเดิม *ɡamᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย คำ, คำเมือง ᨣᩴᩤ (คํา), ไทลื้อ ᦅᧄ (คัม), ไทใหญ่ ၵမ်း (กั๊ม), จ้วงแบบจั่วเจียง kaemz


ຄຳ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɣamᴬ⁴, จากจีนเก่า金 (OC *krɯm); ร่วมเชื้อสายกับไทย คำ, ไทลื้อ ᦆᧄ (ฅัม), ไทดำ ꪁꪾ (กฺำ), ไทขาว ꪅꪝꪾ, ไทใหญ่ ၶမ်း (ขั๊ม), ไทใต้คง ᥑᥛᥰ (ฃั๊ม), อาหม 𑜁𑜪 (ขํ) หรือ 𑜁𑜞𑜪 (ขฺรํ), จ้วง gim

(ປາ~) ทอง (ปลาชนิดหนึ่ง)


ຄຳ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คลำ, คำเมือง ᨣᩤᩴ (คาํ), ไทลื้อ ᦅᧄ (คัม), ไทขาว ꪋꪝꪾꪋꪱ, ไทใหญ่ ၵမ်း (กั๊ม)


ຫຼັງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰlaŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หลัง, ไทลื้อ ᦜᧂ (หลัง), ไทดำ ꪨꪰꪉ (หลัง), ไทใหญ่ လင် (ลัง), อ่ายตน လင် (ลง์), อาหม 𑜎𑜂𑜫 (ลง์), ปู้อี langl, จ้วง laeng


ເສິກ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *sɤkᴰ¹ˢ (“ศัตรู; สงคราม”), จากจีนเก่า賊 (OC *zɯːɡ, “โจร”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ศึก, คำเมือง ᩈᩮᩥᩢ᩠ᨠ (เสิัก), อีสาน เสิก, ไทลื้อ ᦵᦉᦲᧅ (เสีก), ไทดำ ꪹꪎꪷꪀ (เสํก), ไทขาว ꪎꪷꪀ, ไทใหญ่ သိုၵ်း (สึ๊ก), อาหม 𑜏𑜢𑜤𑜀𑜫 (สึก์)


ເຝິກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝึก, คำเมือง ᨺᩧ᩠ᨠ (ฝึก), ᨺᩮᩥ᩠ᨠ (เฝิก) หรือ ᨺᩮᩥᩢ᩠ᨠ (เฝิัก), เขิน ᨺᩧ᩠ᨠ (ฝึก), ไทลื้อ ᦵᦚᦲᧅ (เฝีก), ไทใหญ่ ၽိုၵ်း (ผึ๊ก) หรือ ၾိုၵ်း (ฝึ๊ก), ไทใต้คง ᥜᥫᥐᥱ (เฝ่อ̂ก), อาหม 𑜇𑜢𑜤𑜀𑜫 (ผึก์), จ้วง faek


ຄຽວ

ยืมมาจากไทย เคียว


ຄຽວ

(ຫີ~) มีความอยากในกามคุณมาก, ร่าน


ໝອຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰmwuːjᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หมอย, ไทใหญ่ မွႆ (มอ̂ย), อาหม 𑜉𑜨𑜩 (มอ̂ย์), จ้วง moi

ຫມອຽ
หมอย
ຫມອຍ
หมอย


ຖືກ

เทียบจีนยุคกลาง觸 (MC tsyhowk, “สัมผัส, โดน”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถูก, อีสาน ถืก, คำเมือง ᨳᩪᨠ (ถูก), เขิน ᨳᩪᨠ (ถูก), ไทลื้อ ᦏᦳᧅᧈ (ถุ่ก), ไทใหญ่ ထုၵ်ႇ (ถุ่ก), ไทใต้คง ᥗᥧᥐᥴ (ถู๋ก), อาหม 𑜌𑜤𑜀𑜫 (ถุก์)

ถูก (แตะต้อง, สัมผัส)


ຖືກ

ถูก (ไม่ผิด)


ຖືກ

คำกริยาวิเศษณ์

ถูก, โดน (ตัวกำหนดว่าประธานเป็นผู้ถูกกระทำ)


ຖືກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถูก, อีสาน ถืก, คำเมือง ᨳᩪᨠ (ถูก), เขิน ᨳᩪᨠ (ถูก), ไทลื้อ ᦏᦳᧅᧈ (ถุ่ก), ไทดำ ꪖꪴꪀ (ถุก), ไทใหญ่ ထုၵ်ႇ (ถุ่ก), จ้วงแบบหนง tuk

ถูก (ไม่แพง)


ໝໍຜີ

[mɔː˥˧˧.pʰiː˥˧˧]


ເຜັດ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pʰetᴰˢ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย เผ็ด, คำเมือง ᨹᩮᩢ᩠ᨯ (เผัด), ไทลื้อ ᦵᦕᧆ (เผด), ไทดำ ꪹꪠꪸꪒ (เฝย̂ด), ไทใหญ่ ၽဵတ်း (เผ๊ต), ไทใต้คง ᥚᥥᥖᥱ (เผ่ต), พ่าเก ၸိတ် (ผิต์), อาหม 𑜇𑜢𑜄𑜫 (ผิต์)


ສົ້ມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *sɤmꟲ (“เปรี้ยว”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ส้ม, ไทดำ ꪶꪎ꫁ꪣ (โส้ม), ไทใหญ่ သူမ်ႈ (สู้ม), อาหม 𑜏𑜤𑜪 (สุํ), จ้วง soemj


ຝາກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰwaːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝาก, อีสาน ฝาก, คำเมือง ᨺᩣ᩠ᨠ (ฝาก), เขิน ᨺᩣ᩠ᨠ (ฝาก), ไทลื้อ ᦚᦱᧅ (ฝาก), ไทดำ ꪠꪱꪀ (ฝาก), ไทใหญ่ ၽၢၵ်ႇ (ผ่าก) หรือ ၾၢၵ်ႇ (ฝ่าก), อาหม 𑜇𑜞𑜀𑜫 (ผฺรก์)


ຈົ່ງ

ยืมมาจากเขมร ចង់ (จง̍); ร่วมเชื้อสายกับไทย จง, คำเมือง ᨧᩩ᩵ᨦ (จุ่ง), เขิน ᨧᩩ᩵ᨦ (จุ่ง) หรือ ᨧᩫ᩠ᨦ (จ็ง), ไทลื้อ ᦈᦳᧂᧈ (จุ่ง)


ພັດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัด

ລົມພັດແຮງຢູ່ບາງທ້ອງຖິ່ນ

ลมพัดแรงอยู่บางท้องถิ่น

ล็มพัดแฮงอยู่บางท้องถิ่น


ພັດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พลัด


ພັດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน พัด; อาจมีรากศัพท์เดียวกับคำว่า ພັດ (พัด) ที่มีความหมายว่า "พลัด"


ພັດ

คำที่มีความหมายคล้ายกับ กลับดัน และมีการใช้คล้ายกับ ก็ เวลาอยู่ระหว่างสองอนุประโยค โดยอนุประโยคที่สองมีความหมายที่ตรงข้ามหรือแย้งกับอนุประโยคที่หนึ่ง คำนี้ใช้ไม่บ่อยเท่า ກໍ หรือ ກະ

ຫຼັງຈາກຂ້ອຍອອກມາທາງນອກເນາະ ຂ້ອຍພັດມາເຫັນໄກ່ງວງນ່າ

หลังจากฉันออกมาข้างนอกน่ะ ฉันกลับดันมาเห็นไก่งวงน่ะ

หลังจากข้อยออกมาทางนอกเนาะ ข้อยพัดมาเหันไก่งวงน่า

ທ້າວທັງຫົກພັດຢາກໄດ້ເນາະ

ชายหนุ่มทั้งหกดันกลับอยากได้น่ะ

ท้าวทังห็กพัดอยากได้เนาะ

ຄັນມຶງໄປກູພັດຢູ່

ถ้ามึงไปกูก็จะอยู่ ~ มึงไป ส่วนกูก็จะอยู่

คันมึงไปกูพัดอยู่


ລຳ

ลำ (ช่วงตัว)


ລຳ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ลำ

พูดตามบทกลอนเป็นจังหวะเสียงขึ้นลงพร้อมกับเสียงแคน


ລຳ

หนังสือนิทานชาดกที่ไม่ได้แต่งเป็นกลอนสำหรับอ่าน แต่เป็นหนังสือสำหรับเทศน์


ສະເໜ່

ยืมมาจากสันสกฤต स्नेह (สฺเนห); เทียบบาลี สิเนห

ສະເຫນ່
สะเหน่


ດູ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ˀduːᴬ³


ດູ

คำกริยาวิเศษณ์


ຮາກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.raːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ราก, คำเมือง ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), เขิน ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), ไทลื้อ ᦣᦱᧅ (ฮาก), ไทดำ ꪭꪱꪀ (ฮาก), ไทขาว ꪭꪱ, ไทใหญ่ ႁၢၵ်ႈ (ห้าก), อาหม 𑜍𑜀𑜫 (รก์), จ้วง rag, จ้วงแบบหนง laeg, จ้วงแบบจั่วเจียง lag, แสก ร̄าก

ราก (ส่วนของพืช)


ຮາກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *rwɯəkᴰ; เทียบจีนยุคกลาง嗀 (MC xuwk|xaewk); ร่วมเชื้อสายกับไทย ราก, คำเมือง ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), เขิน ᩁᩣ᩠ᨠ (ราก), อีสาน ฮาก, ไทลื้อ ᦣᦱᧅ (ฮาก), ไทใหญ่ ႁၢၵ်ႈ (ห้าก), อาหม 𑜍𑜀𑜫 (รก์), จ้วงแบบหนง raeg, แสก หร้วก

อาการที่สำรอกออกมาทางปาก


ຮາກ

อาเจียน, อ้วก, สำรอกออกทางปาก


ທຳອິດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ตำอิด

ຄັ້ງທຳອິດ

ສະບັບທຳອິດ


ຄົນເມືອງ

[kʰon˧˥.mɯːə̯ŋ˧˥]

[kʰon˩˨.mɯːə̯ŋ˩˨]


ລ້າງໂລກ

ล้างโลก, ทำลายโลก


ລິດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลิด, เขิน ᩃᩥ᩠ᨯ (ลิด), ไทลื้อ ᦟᦲᧆ (ลีด), ไทใหญ่ လိတ်ႉ (ลิ๎ต), จ้วง lid (“รื้อ, ทำลาย”)


ລິດ

อาจมีรากศัพท์เดียวกับ ลิด

ทำลาย, กวาดล้าง


ລິດ

ยืมมาจากสันสกฤต ऋद्धि (ฤทฺธิ); เทียบบาลี อิทฺธิ; ร่วมรากกับ ອິດທິ (อิดทิ)


ລິດ

ยืมมาจากฝรั่งเศส litre


ລຶບ

เป็นไปได้ว่ามาจากเขมร លោប (โลบ), จากเขมรเก่า លោបេ (โลเป), លោបេយ (โลเปย), จากสันสกฤต लोप (โลป) หรือบาลี โลป; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลบ


ມ້າງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย มล้าง หรือ ล้าง, คำเมือง ᨾ᩶ᩣ᩠ᨦ (ม้าง), ไทดำ ꪣ꫁ꪱꪉ (ม้าง), ไทขาว ꪣꪱꪉꫂ

ทำให้พัง, รื้อออก, มล้าง, ทำลาย

໓ ເດືອນຜ່ານມາ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນສາມາດມ້າງຄະດີຢາເສບຕິດໄດ້ ໔໐ ຄັ້ງ

๓ เดือนผ่านมา นครหลวงเวียงจันทน์สามารถจับกุมคดียาเสพติดได้ ๔๐ ราย

๓ เดือนผ่านมา นะคอนหลวงวยงจันสามาดม้างคะดีอยาเสบติดได้ ๔๐ คั้ง


ພັງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัง, ไทใหญ่ ပင်း (ปั๊ง), อาหม 𑜆𑜂𑜫 (ปง์)


ພັງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พัง


ປີ້

ປີ້ຍົນ

ตั๋วเครื่องบิน


ສະຫລາກ

รูปแบบอื่นของ ສະຫຼາກ (สะหลาก)


ສະຫຼາກ

ສະຫລາກ
สะหลาก
ສລາກ
สลาก


ຣົຖ

รูปเลิกใช้ของ ລົດ (ล็ด, “รถ”)


ຈອງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จอง

[t͡ɕɔːŋ˩(˧)]


ຈອງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน จอง

[t͡ɕɔːŋ˩(˧)]

ทัพพี, ภาชนะสำหรับตักอาหาร รูปร่างคล้ายช้อนขนาดใหญ่ แต่มีด้ามยาว


ຈີກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฉีก, เขิน ᩈᩦ᩠ᨠ (สีก), ไทลื้อ ᦉᦲᧅᧈ (สี่ก), ไทดำ ꪊꪲꪀ (จิก), ไทใหญ่ သိၵ်ႇ (สิ่ก), พ่าเก ꩬိက် (สิก์) หรือ ꩡိက် (จิก์), อาหม 𑜏𑜢𑜀𑜫 (สิก์)

[t͡ɕiːk̚˥˥˨]


ຈີກ

[t͡ɕiːk̚˥˥˨]


ຂົບ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.qɤpᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขบ, ไทดำ ꪶꪄꪚ (โฃบ), ไทขาว ꪂꪺꪚ, ไทใหญ่ ၶူပ်း (ขู๊ป)


ໄພ່

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไพร่, อีสาน ไพร่, คำเมือง ᨻᩕᩱ᩵ (ไพร่), เขิน ᨽᩱ᩵ (ไภ่) หรือ ᨻᩕᩱ᩵ (ไพร่), ไทลื้อ ᦺᦘᧈ (ไภ่), ไทดำ ꪼꪝ꪿ (ไปฺ่), ไทขาว ꪼꪝꫀ

ราษฎรสามัญทั่วไป, ประชาชน, พลเมือง


ໄພ່

ยืมมาจากจีนยุคกลาง牌 (MC bea|beaj); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไพ่


ບ່າວໃຊ້

คนรับใช้เพศชาย


ຂີ້ຂ້າ

ຂີ້ (ขี้, “ขี้”) + ຂ້າ (ข้า, “ข้า”)

[kʰiː˧˩.kʰaː˧˩]

[kʰiː˥˥˨.kʰaː˥˥˨]

ขี้ข้า (ทาสหรือคนรับใช้)


ຮັບຈ້າງ

ຮັບ (ฮับ, “รับ”) + ຈ້າງ (จ้าง, “จ้าง”)

[hap̚˧.t͡ɕaːŋ˥˨]

[hap̚˧˨.t͡ɕaːŋ˧˦]


ໂຮງໝໍ

ໂຮງ (โฮง, “โรง”) + ໝໍ (หมํ, “หมอ”)

ໂຮງຫມໍ
โฮงหมํ

[hoːŋ˧˥.mɔː˩(˧)]

[hoːŋ˩˨.mɔː˥˧˧]

โรงพยาบาล, โรงหมอ


ໂຮງຫມໍ

[hoːŋ˧˥.mɔː˩(˧)]

[hoːŋ˩˨.mɔː˥˧˧]

รูปล้าสมัยของ ໂຮງໝໍ (โฮงหมํ)


ໂຮງເຂົ້າແກງ

ໂຮງ (โฮง, “โรง”) + ເຂົ້າແກງ (เข็้าแกง, “ข้าวแกง”)

[hoːŋ˧˥.kʰaw˧˩.kɛːŋ˩(˧)]

[hoːŋ˩˨.kʰaw˥˥˨.kɛːŋ˩˨]

ໂຮງ-ເຂົ້າ-ແກງ


ແກງ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kɛːŋᴬ², จากจีนยุคกลาง羹 (MC kaeng); ร่วมเชื้อสายกับไทย แกง, คำเมือง ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), เขิน ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), ไทลื้อ ᦶᦂᧂ (แกง), ไทใหญ่ ၵႅင် (แกง), ไทใต้คง ᥐᥦᥒ (แกง), แสก เก๋ง


ໄຫລ່

รูปล้าสมัยของ ໄຫຼ່ (ไหล่)


ເຮືອບິນ

[hɯːə̯˩˨.bin˩˨]


ຈ່າຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จ่าย, ไทดำ ꪊ꪿ꪱꪥ (จ่าย)


ເມັຽ

รูปล้าสมัยของ ເມຍ (เมย)


ແຂ້

ร่วมเชื้อสายกับไทย จระเข้, อีสาน แข้


ເຈ້ຍ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง紙 (MC tsyeX); ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨧᩮ᩶ (เจ้), ไทดำ ꪊꪸ꫁ (จย้̂), ไทใหญ่ ၸေႈ (เจ้)


ສໍຂາວ

ສໍ (สํ, “ดินสอ”) + ຂາວ (ขาว, “ขาว”)

[sɔː˥˧˧.kʰaːw˥˧˧]


ໂລຫິດ

ยืมมาจากบาลี โลหิต หรือสันสกฤต लोहित (โลหิต)


ພຣະ

รูปล้าสมัยของ ພະ (พะ)


ອານາເຂດ

[ʔaː˩(˧).naː˧˥.kʰeːt̚˧˩]

[ʔaː˩˨.naː˩˨.kʰeːt̚˥˥˨]


ດ້າວ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ด้าว


ອາໄສ

ยืมมาจากบาลี อาสย หรือสันสกฤต आशय (อาศย)

[ʔaː˩˨.saj˥˧˧]


ຮິມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *riːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ริม, คำเมือง ᩁᩥ᩠ᨾ (ริม), อีสาน ฮิม, ไทลื้อ ᦣᦲᧄ (ฮีม), ไทดำ ꪭꪲꪣ (ฮิม), ไทขาว ꪭꪲꪣ, ไทใหญ่ ႁိမ်း (หิ๊ม), อาหม 𑜍𑜢𑜉𑜫 (ริม์) และ 𑜍𑜧𑜪 (รว์ํ); ร่วมรากกับ ຮີມ (ฮีม)


ຮິມ

คำกริยาวิเศษณ์


ຮົ້ວ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ruəꟲ²; ร่วมเชื้อสายกับไทย รั้ว, คำเมือง ᩁ᩠ᩅᩫ᩶ (รว็้), เขิน ᩁ᩠ᩅᩫ᩶ (รว็้), อีสาน ฮั้ว, ไทลื้อ ᦷᦣᧉ (โฮ้), ไทใหญ่ ႁူဝ်ႉ (หู๎ว)


ໄສ້

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *sajꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไส้, คำเมือง ᩈᩱ᩶ (ไส้), ไทลื้อ ᦺᦉᧉ (ไส้), ไทใหญ่ သႆႈ (ไส้), อ่ายตน ꩬႝ (สย์), พ่าเก ꩬႝ (สย์), อาหม 𑜏𑜩 (สย์), ไทดำ ꪼꪎ꫁ (ไส้), ไทขาว ꪼꪎꫂ, จ้วง saej


ໄທ້

ไท้, ท้าว, ผู้มียศสูง, พระราชา


ທ້າວ

นาย ใช้เป็นคำนำหน้าผู้ชายที่ยังไม่ได้แต่งงาน

ท้าว, กษัตริย์, โอรสแห่งกษัตริย์


ຜູ້ນ້ອຍ

ຜູ້ນ້ອຽ
ผู้น้อย

ผู้น้อย, เด็ก


ຕູ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตู

ตู, กู, พวกกู


ເຜືອ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เผือ

[pʰɯːə̯˩(˧)]

เผือ, พวกกู, เราสองคน


ເຂືອ

[kʰɯːə̯˩(˧)]

(ໝາກ~) มะเขือ


ເຂືອ

[kʰɯːə̯˩(˧)]

เขือ, พวกมึง


ຫ້ອງ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰrɔːŋꟲ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ห้อง, คำเมือง ᩉᩬ᩶ᨦ (หอ้ง), ไทใหญ่ ႁွင်ႈ (ห้อ̂ง), ไทใต้คง ᥞᥩᥒᥲ (ห้อ̂ง), อาหม 𑜍𑜨𑜂𑜫 (รอ̂ง์) หรือ 𑜑𑜨𑜂𑜫 (หอ̂ง์)


ເຫດ

ยืมมาจากบาลี เหตุ หรือสันสกฤต हेतु (เหตุ)


ເຫັດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰrwetᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เห็ด, คำเมือง ᩉᩮᩢ᩠ᨯ (เหัด), ไทขาว ꪬꪸꪒ, ไทใหญ่ ႁဵပ်း (เห๊ป) หรือ ႁႅပ်း (แห๊ป)


ແນວໃດ

คำกริยาวิเศษณ์

ແນວ (แนว, “แนว, อย่าง”) + ໃດ (ใด, “ใด”); ร่วมเชื้อสายกับไทดำ ꪵꪙꪫꪻꪒ (แนวใด)

[nɛːw˩˨.daɰ˩˨]

อย่างไร, อย่างใด


ແນວໃດ

[nɛːw˩˨.daɰ˩˨]

อย่างไร, อย่างใด


ແນວທາງ

[nɛːw˧˥.tʰaːŋ˧˥]

[nɛːw˩˨.tʰaːŋ˩˨]


ນາຄາ

[naː˧˥.kʰaː˧˥]

[naː˩˨.kʰaː˩˨]


ສູບຢາ

[suːp̚˥˥˨.jaː˩˨]


ໂອ້ລົມ

ໂອ້ (โอ้, “โอ้”) + ລົມ (ล็ม, “คุย”)

ໂອ້ລົມກັບໝູ່

พูดคุยกับเพื่อน

โอ้ล็มกับหมู่

ສອງຝ່າຍໄດ້ໂອ້ລົມກັນຢ່າງມີໄມຕີຈິດ

สองฝ่ายได้พูดคุยกันอย่างมีไมตรีจิต

สองฝ่ายได้โอ้ล็มกันอย่างมีไมตีจิด


ຫາຍໂຕ

ຫາຍ (หาย, “หาย”) + ໂຕ (โต, “ตัว”)


ຫ້ອງນອນ

ຫ້ອງ (ห้อง, “ห้อง”) + ນອນ (นอน, “นอน”)

[hɔːŋ˧˩.nɔːn˧˥]

[hɔːŋ˥˥˨.nɔːn˩˨]


ຂັງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.raŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขัง, ไทลื้อ ᦃᧂ (ฃัง), ไทขาว ꪌꪰꪉ, ไทใหญ่ ၶင် (ขัง), อาหม 𑜁𑜂𑜫 (ขง์), จ้วง gyaeng

ທຳລາຍແອ່ງນ້ຳ ແລະ ແຫຼ່ງນ້ຳຂັງທີ່ຍຸງສາມາດໄປວາງໄຂ່ ກໍ່ຈະຊ່ວຍຫຼຸດບັນຫາຍຸງໄດ້ແລ້ວ

ทำลายแอ่งน้ำ และ แหล่งน้ำขังที่ยุงสามารถไปวางไข่ ก็จะช่วยลดปัญหายุงได้แล้ว

ทำลายแอ่งน้ำ และ แหล่งน้ำขังที่ยุงสามาดไปวางไข่ กํ่จะซ่วยหลุดบันหายุงได้แล้ว


ຫນ້າ

รูปล้าสมัยของ ໜ້າ (หน้า)


ສົບ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩈᩫ᩠ᨷ (ส็บ), อีสาน สบ, ไทลื้อ ᦷᦉᧇ (โสบ), ไทใหญ่ သူပ်း (สู๊ป), ไทใต้คง ᥔᥨᥙᥱ (โส่ป), อาหม 𑜏𑜤𑜆𑜫 (สุป์)

ปาก, ริมฝีปาก


ສົບ

ยืมมาจากสันสกฤต शव (ศว)


ແນມ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แนม


ແນມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แนม, อีสาน แนม, คำเมือง ᨶᩯ᩠ᨾ (แนม)

แนม (แทรกแซม)


ແນມ

ยืมมาจากเวียดนาม nem (แนม)


ພໍ່ຂຸນ

พ่อขุน, เจ้าเมือง, พระราชา


ເຈົ້າຊີວິດ

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ຊີວິດ (ซีวิด, “ชีวิต”)

[t͡ɕaw˧˦.siː˩˨.ʋit̚˧˨]

ເຈົ້າ-ຊີ-ວິດ

(ພະ~) กษัตริย์


ແຜ່ນດິນ

ແຜ່ນ (แผ่น) + ດິນ (ดิน); เทียบไทย แผ่นดิน, ไทลื้อ ᦶᦕᧃᧈᦡᦲᧃ (แผ่นดีน), ไทดำ ꪵꪠ꪿ꪙꪒꪲꪙ (แฝ่นดิน)


ພະຍາ

[pʰa(ʔ˧˨).ɲaː˩˨]


ຜູ້ໃຫຍ່

ຜູ້ (ผู้, “ผู้”) + ໃຫຍ່ (ใหย่, “ใหญ่”)

ຜູ້ໃຫຽ່
ผู้ใหย่

[pʰuː˥˥˨.ɲaɰ˧˨]


ເສຍໃຈ

ເສຍ (เสย, “เสีย”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

ເສັຽໃຈ
เสัยใจ

[siːə̯˥˧˧.t͡ɕaɰ˩˨]


ຫຼວງຫຼາຍ

ຫຼວງ (หลวง, “หลวง”) + ຫຼາຍ (หลาย, “หลาย”)

ຫລວງຫລາຍ
หลวงหลาย
ຫລວງຫລາຽ
หลวงหลาย

[luːə̯ŋ˥˧˧.laːj˥˧˧]

หลายหลวง, มากมาย


ບົດເພງ

ບົດ (บ็ด, “บท”) + ເພງ (เพง, “เพลง”)

[bot̚˧˥.pʰeːŋ˧˥]

[bot̚˩˨.pʰeːŋ˩˨]


ນັກຮຽນ

ນັກ (นัก, “นัก”) + ຮຽນ (ฮยน, “เรียน”)

ຄວາມຂີ້ຄ້ານຂອງນັກຮຽນປິ່ນປົວໄດ້ໂດຍການສຶກສາອົບຮົມ.

ความขี้เกียจของนักเรียนรักษาได้โดยการศึกษาอบรม

ความขี้ค้านของนักฮยนปิ่นป็วได้โดยกานสึกสาอ็บฮ็ม.


ເຈົ້ານາຍ

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ນາຍ (นาย, “นาย”); ร่วมเชื้อสายกับไทย เจ้านาย

ເຈົ້ານາຽ
เจ็้านาย


ເຈົ້າຂອງ

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ຂອງ (ของ, “ของ”)

[t͡ɕaw˥˨.kʰɔːŋ˩(˧)]

[t͡ɕaw˧˦.kʰɔːŋ˥˧˧]


ປີສາດ

ยืมมาจากบาลี ปิสาจ หรือสันสกฤต पिशाच (ปิศาจ, “ผี”)

[piː˩˨.saːt̚˥˥˨]


ປີກາຍ

ປີ (ปี, “ปี”) + ກາຍ (กาย, “กลาย”)

ปีกลาย, ปีที่แล้ว


ຕະຫລົກ

รูปแบบอื่นของ ຕະຫຼົກ (ตะหล็ก)


ຕະຫຼົກ

ຕະຫລົກ
ตะหล็ก
ຕລົກ
ตล็ก


ໂພດ

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน โพด

เหลือ, เกิน, มาก


ໂພດກາຍ

คำกริยาวิเศษณ์

ໂພດ (โพด, “เหลือ, เกิน”) + ກາຍ (กาย, “ล่วงหรือเปลี่ยนไปแล้ว, เลื่อน”)


ຫຍໍ້

ร่วมเชื้อสายกับไทย ย่อ, คำเมือง ᩉ᩠ᨿᩬᩴ᩶ (หยอํ้)


ຕັດໃຈ

ຕັດ (ตัด, “ตัด”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[tat̚˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]

ນ້ອງຄວນຕັດໃຈເພາະລາວມີຄູ່ຄອງແລ້ວ

น้องควรตัดใจเพราะเขามีคู่ครองแล้ว

น้องควนตัดใจเพาะลาวมีคู่คองแล้ว


ກ່ອນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *koːnᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ก่อน, ไทลื้อ ᦂᦸᧃᧈ (ก่อ̂น), ไทดำ ꪀ꪿ꪮꪙ (ก่อน), ไทขาว ꪀꪷꪙꫀ, ไทใหญ่ ၵွၼ်ႇ (ก่อ̂น), อาหม 𑜀𑜨𑜃𑜫 (กอ̂น์), จ้วง gonq


ກ່ອນ

คำกริยาวิเศษณ์

กว่า (เกิน, เหลือ)


ດາລາ

ยืมมาจากบาลี ตารา (“ดาวฤกษ์, ดาวเคราะห์”) หรือสันสกฤต तारा (ตารา); ร่วมเชื้อสายกับไทย ดารา, เขมร តារា (ตารา)


ປາກຫວານ

ປາກ (ปาก, “ปาก”) + ຫວານ (หวาน, “หวาน”)

[paːk̚˥˥˨.ʋaːn˥˧˧]


ພໍ່ອາວ

อา(ผู้ชาย), อาว์


ແຫລ່ງ

รูปล้าสมัยของ ແຫຼ່ງ (แหล่ง)


ແຫຼ່ງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แหล่ง


ຫຼ້າ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ล่า, อีสาน หล้า หรือ หล่า, คำเมือง ᩉᩖ᩶ᩣ (หล้า), เขิน ᩉᩖ᩶ᩣ (หล้า), ไทลื้อ ᦜᦱᧉ (หล้า), ไทใหญ่ လႃႈ (ล้า)

ล่า (เร็ว ๆ นี้)

ຫຼ້າສຸດ

ຂ່າວຫຼ້າ

ล่า (ช้า, สาย)

ຫຼ້າຊ້າ

ຫຼ້າຫຼັງ

ມາຫຼ້າ

อ่อนสุด, คนเล็ก

ນ້ອງຫຼ້າ

ລູກຫຼ້າ


ຫຼ້າ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หล้า, อีสาน หล้า, คำเมือง ᩉᩖ᩶ᩣ (หล้า), เขิน ᩉᩖ᩶ᩣ (หล้า); เทียบจีนเก่า土 (OC *l̥ʰaːʔ, *l'aːʔ)

โลก, แผ่นดิน


ພລັງ

รูปล้าสมัยของ ພະລັງ (พะลัง)


ວິງວອນ

[ʋiŋ˧˥.ʋɔːn˧˥]

[ʋiŋ˩˨.ʋɔːn˩˨]


ໂອດ

ยืมมาจากบาลี โอฏฺฐ หรือสันสกฤต ओष्ठ (โอษฺฐ)


ສຸພາບ

[suʔ˧˥.pʰaːp̚˥˨]

[suʔ˩˨.pʰaːp̚˧˦]


ສຸພາບ

คำกริยาวิเศษณ์

[suʔ˧˥.pʰaːp̚˥˨]

[suʔ˩˨.pʰaːp̚˧˦]


ຮ່າງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ร่าง, คำเมือง ᩁ᩵ᩣ᩠ᨦ (ร่าง), ไทใหญ่ ႁၢင်ႈ (ห้าง), ไทใต้คง ᥞᥣᥒ (หาง)


ສຸຂະພາບ

ສຸຂະ (สุขะ, “สุข”) + ພາບ (พาบ, “ภาพ”)

ລາວບໍ່ເຊື່ອວ່າ ຜັກ ແລະ ໝາກໄມ້ ເປັນອາຫານສຸຂະພາບ ທີ່ມີຄຸນປະໂຫຍດສູງ ຕໍ່ຮ່າງກາຍ

เขาไม่เชื่อว่า ผักและผลไม้เป็นอาหารสุขภาพที่มีคุณประโยชน์สูงต่อร่างกาย

ลาวบํ่เซื่อว่า ผัก และ หมากไม้ เปันอาหานสุขะพาบ ที่มีคุนปะโหยดสูง ตํ่ฮ่างกาย


ສາມະເນຣີ

รูปล้าสมัยของ ສາມະເນລີ (สามะเนลี)


ສາມະເນລີ

ສາມະເນຣີ
สามะเนรี


ຈີວອນ

ยืมมาจากบาลี จีวร (“ผ้า”) หรือสันสกฤต चीवर (จีวร, “ผ้า”)

[t͡ɕiː˩(˧).ʋɔːn˧˥]

[t͡ɕiː˩˨.ʋɔːn˩˨]


ຂາບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กราบ, เขมร ក្រាប (กฺราบ)


ຂາບ

ยืมมาจากไทย ขาบ (Kerr, 1972)


ນົບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย นบ, อีสาน นบ, คำเมือง ᨶᩫ᩠ᨷ (น็บ), เขิน ᨶᩫ᩠ᨷ (น็บ), ไทลื้อ ᦷᦓᧇ (โนบ)

ไหว้, นบ, นอบ

ຍົກມືນົບແລະກ່າວທັກທາຍ

ยกมือไหว้และกล่าวทักทาย

ย็กมืน็บและก่าวทักทาย


ອ້າຍຈົວ

ອ້າຽຈົວ
อ้ายจ็ว

[ʔaːj˥˨.t͡ɕuːə̯˩(˧)]

[ʔaːj˧˦.t͡ɕuːə̯˩˨]


ໂຄຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɣwajᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ควย, คำเมือง ᨤ᩠ᩅ᩠ᨿ (ฅวย), เขิน ᨣ᩠ᩅᩭ (ควอย), ไทลื้อ ᦩᦾ (ฅวอ̂ย), ไทใหญ่ ၵႂႆး (กฺไว๊), ไทใต้คง ᥑᥩᥭᥰ (ฃ๊อ̂ย), พ่าเก ၵွႝ (ขอ̂ย์), อาหม 𑜁𑜨𑜩 (ขอ̂ย์)


ຄວາມເກງໃຈ

ຄວາມ (ความ) + ເກງໃຈ (เกงใจ)

[kʰuːə̯m˩˨.keːŋ˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]

คำอาการนามของ ເກງໃຈ (เกงใจ)


ສົມບັດ

ยืมมาจากบาลี สมฺปตฺติ หรือสันสกฤต सम्पत्ति (สมฺปตฺติ)


ສູເຈົ້າ

ສູ (สู, “พวกมึง”) + ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”)

[suː˥˧˧.t͡ɕaw˧˦]

ท่าน (สรรพนามบุรุษที่ 2), พวกคุณ


ສະຫມອງ

[sa(ʔ˩˨).mɔːŋ˥˧˧]

รูปล้าสมัยของ ສະໝອງ (สะหมอง)


ສຳນຽງ

ยืมมาจากไทย สำเนียง

[sam˥˧˧.niːə̯ŋ˩˨]


ມາລາ

ยืมมาจากบาลี มาลา (“ดอกไม้; มาลัย; สาย; เป็นต้น”) หรือสันสกฤต माला (มาลา, “มาลัย; สร้อยคอ; แถว; มงกุฎ; เป็นต้น”)


ດູກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̥.dukᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดูก และกลายเป็น กระดูก, อีสาน ดูก, ไทลื้อ ᦡᦳᧅᧈ (ดุ่ก), ไทใหญ่ *လုက်ႇ (*ลุ่ก) และกลายเป็น လုပ်ႇ (ลุ่ป), ไทใต้คง ᥘᥧᥐᥴ (ลู๋ก), อาหม 𑜓𑜤𑜀𑜫 (ดุก์)


ພວງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พวง, อีสาน พวง


ລົມຫາຍໃຈ

ລົມ (ล็ม, “ลม”) + ຫາຍໃຈ (หายใจ, “หายใจ”)

ລົມຫາຽໃຈ
ล็มหายใจ


ຮົບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รบ, คำเมือง ᩁᩫ᩠ᨷ (ร็บ) หรือ ᩌᩫᨷ (ฮ็บ)


ກັກຂັງ

ยืมมาจากไทย กักขัง; เหมือนกับ ກັກ (กัก) + ຂັງ (ขัง)

[kak̚˩˨.kʰaŋ˥˧˧]

ກັກຂັງນັກໂທດ

กักขังนักโทษ

กักขังนักโทด


ລາງວັນ

ยืมมาจากไทย รางวัล

ຮາງວັນ
ຣາງວັນ
รางวัน

[laːŋ˧˥.ʋan˧˥]

[laːŋ˩˨.ʋan˩˨]

ແຈກລາງວັນ ຕ້ອນຮັບປີໃໝ່ສາກົນ ຫຼາຍກວ່າ 40 ລາງວັນ

แจกรางวัลต้อนรับปีใหม่สากลมากกว่า 40 รางวัล

แจกลางวัน ต้อนฮับปีใหม่สาก็น หลายกว่า 40 ลางวัน


ອະໄພ

ยืมมาจากบาลี อภย หรือสันสกฤต अभय (อภย); ร่วมเชื้อสายกับไทย อภัย, เขมร អភ័យ (อภัย)


ແມງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แมลง หรือ แมง, อีสาน แมง, ไทดำ ꪵꪣꪉ (แมง), ไทขาว ꪵꪣꪉ


ແມງ

ແຂ້ວແມງ


ເລົ້າ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *lawꟲ⁴, จากจีนยุคกลาง牢 (MC law); ร่วมเชื้อสายกับไทย เล้า, คำเมือง ᩃᩮᩢ᩶ᩣ (เลั้า), ไทลื้อ ᦟᧁᧉ (เล้า), ไทใหญ่ လဝ်ႉ (ล๎ว), ไทใต้คง ᥘᥝᥳ (เล๎า), พ่าเก လွ် (เลา), อาหม 𑜎𑜧 (ลว์); ร่วมเชื้อสายผ่านภาษาจีน: จ้วง lauz, จ้วงแบบหนง lauz


ຮີ້ນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ริ้น, คำเมือง ᩁᩥ᩠᩶ᨶ (ริ้น), ไทลื้อ ᦣᦲᧃᧉ (ฮี้น), ไทใหญ่ ႁိၼ်ႉ (หิ๎น)


ແຫລ້

รูปล้าสมัยของ ແຫຼ້ (แหล้)


ເສນາ

ยืมมาจากบาลี เสนา หรือสันสกฤต सेना (เสนา)

[seː˥˧˧.naː˩˨]


ຄໍ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɣɔːᴬ², จากไทดั้งเดิม *ɣoːᴬ, จากจีนยุคกลาง喉 (MC huw, “กล่องเสียง; ลำคอ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย คอ, อีสาน คอ, คำเมือง ᨤᩬᩴ (ฅอํ), เขิน ᨤᩳ (ฅอ), ไทดำ ꪁꪷ (กฺํ), ไทขาว ꪅꪮ, ไทใหญ่ ၶေႃး (ข๊อ̂), ไทใต้คง ᥑᥨᥝᥰ (โฃ๊ว), พ่าเก ၵေႃ (ขอ̂), อาหม 𑜁𑜦𑜡 (ขอ̂) หรือ 𑜁𑜞𑜦𑜡 (ขฺรอ̂), จ้วง hoz, แสก กฺ๊อ


ນາງ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *naːŋᴬ⁴, จากไทดั้งเดิม *naːŋᴬ, จากจีนเก่า娘 (OC *naŋ, “หญิงสาว”); ร่วมเชื้อสายกับไทย นาง, คำเมือง ᨶᩣ᩠ᨦ (นาง), ไทลื้อ ᦓᦱᧂ (นาง), ไทดำ ꪙꪱꪉ (นาง), ไทใหญ่ ၼၢင်း (น๊าง), ไทใต้คง ᥘᥣᥒᥰ (ล๊าง) หรือ ᥢᥣᥒᥰ (น๊าง), อ่ายตน ꩫင် (นง์), อาหม 𑜃𑜂𑜫 (นง์); ร่วมเชื้อสายผ่านภาษาจีนเก่า: เขมรเก่า នាង (นาง), nâ, nõ, เขมร នាង (นาง), เวียดนาม nàng (หนั่ง), พม่า နန်း (นน์:)


ຜີບ້າ

ຜີ (ผี, “ผี”) + ບ້າ (บ้า, “บ้า”)

[pʰiː˥˧˧.baː˧˦]


ຮ່າງກາຍ

ຮ່າງ (ฮ่าง, “ร่าง”) + ກາຍ (กาย, “กาย”)

ຮ່າງກາຽ
ฮ่างกาย


ທຳຮ້າຽຮ່າງກາຽ

รูปล้าสมัยของ ທຳຮ້າຍຮ່າງກາຍ (ทำฮ้ายฮ่างกาย)

ທຳຮ້າຍຮ່າງກາຍ

ทำฮ้ายฮ่างกาย


ກອບ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *koːpᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กอบ, ปู้อี goobt

กอบ (เอามือสองข้างรวบเข้า)


ກອບ

กอบ (มาตราตวงข้าวโบราณ)


ກອບ

ยืมมาจากไทย กรอบ

กรอบ (สิ่งประกอบริมวัตถุ)


ກະໂຈມ

ยืมมาจากไทย กระโจม (Kerr, 1972)


ກັງຫັນ

ยืมมาจากไทย กังหัน (Kerr, 1972; Patterson & Severino, 1995)


ມວຍ

ยืมมาจากสันสกฤต मव्य् (มวฺยฺ, “ผูก, มัด”); ร่วมเชื้อสายกับไทย มวย

มวย (กีฬาชนิดหนึ่ง)

ภาชนะทำจากกระบอกไม้ไผ่ สำหรับนึ่งข้าว


ເວທີມວຽ

รูปล้าสมัยของ ເວທີມວຍ (เวทีมวย)


ເວທີມວຍ

ເວທີ (เวที, “เวที”) + ມວຍ (มวย, “มวย”)

ເວທີມວຽ
เวทีมวย

[ʋeː˧˥.tʰiː˧˥.muːə̯j˧˥]

[ʋeː˩˨.tʰiː˩˨.muːə̯j˩˨]

เวทีมวย, สังเวียนมวย, สนามมวย


ມວຍປ້ຳ

จากไทย มวยปล้ำ; เหมือนกับ ມວຍ (มวย) + ປ້ຳ (ป้ำ)

ມວຽປ້ຳ
มวยป้ำ


ນັກມວຍ

ນັກມວຽ
นักมวย


ລະງັບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ระงับ


ລະເວັ້ນ

ລະ (ละ, “ละ”) + ເວັ້ນ (เวั้น, “เว้น”)


ແລ່ນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แล่น, อีสาน แล่น, ไทลื้อ ᦶᦟᧃᧈ (แล่น), ไทดำ ꪵꪩ꪿ꪙ (แล่น), ไทใหญ่ လႅၼ်ႈ (แล้น), อาหม 𑜎𑜢𑜐𑜫 (ลิญ์)

ແລ່ນມາລາທອນ


ຫລິ້ນ

รูปล้าสมัยของ ຫຼິ້ນ (หลิ้น)


ຜໍ່

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ผ่อ, คำเมือง ᨹᩬᩴ᩵ (ผอํ่), เขิน ᨹᩳ᩵ (ผอ่), ไทลื้อ ᦕᦸᧈ (ผ่อ̂), ไทดำ ꪠꪷ꪿ (ฝํ่)

ดูไปไกล, ดูอยู่สูง


ຊັ່ງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟaŋᴮ, เป็นไปได้ว่ามาจากจีนยุคกลาง秤 (MC tsyhingH, “ตราชู”) หรือ 稱 (MC tsyhing|tsyhingH, “ชั่งน้ำหนัก”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ชั่ง, ไทลื้อ ᦋᧂᧈ (ชั่ง), ไทใหญ่ ၸင်ႈ (จั้ง), จ้วง caengh


ຊອມ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ซอม, ไทลื้อ ᦋᦸᧄ (ชอ̂ม), คำเมือง ᨩᩬᨾ (ชอม), เขิน ᨩᩬᨾ (ชอม), ไทใหญ่ ၸွမ်း (จ๊อ̂ม), ไทใต้คง ᥓᥩᥛᥰ (จ๊อ̂ม), อาหม 𑜋𑜨𑜪 (ฉอ̂ํ); อาจร่วมเชื้อสายกับไทย ดอม

สังเกต, เฝ้าดู, แอบดู


ຈອບ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน จอบ

[t͡ɕɔːp̚˥˥˨]

แอบ, ซุ่ม, ดักดู, ไปดูเป็นครั้งคราว


ທືດໆ

[tʰɯːt̚˥˨.tʰɯːt̚˥˨]

[tʰɯːt̚˧˦.tʰɯːt̚˧˦]

ພວກເຂົາໄປກັນທືດໆ

พวกเขาไปกันมากมาย

พวกเข็าไปกันทืดๆ


ອີ່ຫລີ

คำกริยาวิเศษณ์

[ʔiː˧˨.liː˥˧˧]

รูปแบบอื่นของ ອີ່ຫຼີ (อี่หลี)


ເຄີກ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เคิก

ละทิ้งหน้าที่


ມໍ່

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ม่อ, ไทลื้อ ᦙᦸᧈ (ม่อ̂)

หมิ่น (ในที่เกือบตก)


ເຫິງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หึง, อีสาน เหิง, คำเมือง ᩉᩮᩥ᩠ᨦ (เหิง) หรือ ᩉᩧ᩠ᨦ (หึง), เขิน ᩉᩨ᩠ᨦ (หืง), ไทลื้อ ᦠᦹᧂ (หืง), ไทดำ ꪹꪬꪷꪉ (เหํง), ไทใหญ่ ႁိုင် (หึง), ไทใต้คง ᥞᥪᥒᥴ (หื๋ง), อาหม 𑜍𑜢𑜤𑜂𑜫 (รึง์)


ເຫິງ

คำกริยาวิเศษณ์

ຢູ່ໃນຄຸກມາເຫິງນານເຕີບ

อยู่ในคุกมานานเกินไป

อยู่ในคุกมาเหิงนานเตีบ


ເອາະເຍະ

[ʔɔʔ˧˥.ɲeʔ˧]

[ʔɔʔ˩˨.ɲeʔ˧˨]

น้อย (ไม่มาก), ไม่มาก

ກອງເອາະເຍາະ


ໄວ

คำกริยาวิเศษณ์

เทียบจีนยุคกลาง快 (MC khwaejH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไว, คำเมือง ᩅᩮᩥ᩠ᨿ (เวิย) หรือ ᩅᩰᩫ᩠ᨿ (โว็ย), ไทลื้อ ᦺᦞ (ไว), ไทใหญ่ ဝႆး (ไว๊), ไทใต้คง ᥝᥭᥰ (วั๊ย), อาหม 𑜈𑜩 (บย์)

ຂະຫຍາຍຕົວໄວຂຶ້ນ

ขยายตัวไวขึ้น

ขะหยายต็วไวขึ้น


ໄວ

ยืมมาจากบาลี วย; ร่วมเชื้อสายกับไทย วัย


ນັກພາສາ

[nak̚˧˨.pʰaː˩˨.saː˥˧˧]

นักภาษาศาสตร์


ນາຽພາສາ

[naːj˩˨.pʰaː˩˨.saː˥˧˧]

รูปล้าสมัยของ ນາຍພາສາ (นายพาสา)


ພາສາຖີ່ນ

ພາສາ (พาสา) + ຖີ່ນ (ถี่น)

[pʰaː˩˨.saː˥˧˧.tʰiːn˧˨]


ເຄື່ອງກິນ

ເຄື່ອງ (เคื่อง, “เครื่อง”) + ກິນ (กิน, “กิน”)

[kʰɯːə̯ŋ˧.kin˩(˧)]

[kʰɯːə̯ŋ˧˨.kin˩˨]

ของกิน, อาหาร


ເຄື່ອງໃຊ້ໄຟຟ້າ

เครื่องใช้ไฟฟ้า


ມາດຕະຖານ

ມາຕຖານ
มาตถาน


ແວ່

ร่วมเชื้อสายกับไทย แวะ, อีสาน แว่, คำเมือง ᩅᩯ᩵ (แว่), เขิน ᩅᩯᩬᩡ (แวอะ, “หยุดชั่วคราวระหว่างทาง”), ไทลื้อ ᦶᦞᧈ (แว่), ไทใหญ่ ဝႄႉ (แว๎), ไทใต้คง ᥝᥥᥳ (เว๎)

แวะ, แวะเยี่ยม (ในขณะเดินหรือขับขี่ยานพาหนะ), ไปพักชั่วคราว, ปลีกตัวไปเยี่ยมคราวหนึ่ง

ເຊີນແວ່ຮ້ານເຂົ້າປຽກປາ

เชิญแวะร้านข้าวต้มปลา

เซีนแว่ฮ้านเข็้าปยกปา

หยุดอยู่ข้างทาง


ແວ່

อาจเกี่ยวข้องกับ ແວ (แว) หรือมีรากศัพท์เดียวกับ ແວ່ ที่มีความหมายว่า แวะ หรือ ปลีกตัวไปเยี่ยมคราวหนึ่ง; ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᩅᩯ᩵ (แว่, “หนีจาก”), ไทใหญ่ ဝႄႈ (แว้, “หลีกเลี่ยง”) หรือ ငႅၵ်း (แง๊ก, “หลีกเลี่ยง, เปลี่ยนทาง”), ไทใต้คง ᥝᥥ (เว, “ไปทางอ้อม”)

ผิดจากของเดิม

ออกจากเส้นทาง

เปลี่ยนไปทางใหม่


ຖອກ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *tʰɔːkᴰ¹ᴸ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอก, อีสาน ถอก, คำเมือง ᨳᩬᨠ (ถอก), เขิน ᨳᩬᨠ (ถอก), ไทลื้อ ᦏᦸᧅᧈ (ถ่อ̂ก), ไทใหญ่ ထွၵ်ႇ (ถ่อ̂ก), ไทใต้คง ᥗᥩᥐᥱ (ถ่อ̂ก), พ่าเก ထွက် (ถอ̂ก์), อาหม 𑜌𑜨𑜀𑜫 (ถอ̂ก์, “ทำให้หมดไป”)

ຖອກນ້ຳລົງແຕ່ຫົວເຖິງຕີນໃຫ້ເໝິດບາດດຽວ.

เทน้ำลงจากหัวถึงเท้าให้หมดทีเดียว

ถอกน้ำล็งแต่ห็วเถิงตีนให้เหมิดบาดดยว.


ຖອກທ້ອງ

[tʰɔːk̚˧˩.tʰɔːŋ˥˨]

[tʰɔːk̚˥˥˨.tʰɔːŋ˧˦]


ທ້ອງບິດ

ທ້ອງ (ท้อง, “ท้อง”) + ບິດ (บิด, “บิด”)

/tʰɔːŋ˥˩.bit˧˦/

(ພະຍາດ~) โรคบิด


ແມ່ທ້ອງ

ແມ່ (แม่, “แม่”) + ທ້ອງ (ท้อง, “ท้อง”)

[mɛː˧.tʰɔːŋ˥˨]

[mɛː˧˨.tʰɔːŋ˧˦]


ແວ່ນຕາ

[ʋɛːn˧˨.taː˩˨]


ແວ່ນແຍງ

ແວ່ນ (แว่น, “แว่น”) + ແຍງ (แยง, “ดู”)

[ʋɛːn˧.ɲɛːŋ˧˥]

[ʋɛːn˧˨.ɲɛːŋ˩˨]

กระจกเงา, กระจกส่องหน้า


ຈາລະຈອນ

[t͡ɕaː˩˨.la(ʔ˧˨).t͡ɕɔːn˩˨]


ສູ້ຊົນ

ສູ້ (สู้) + ຊົນ (ซ็น)

ต่อสู้กับอุปสรรคต่าง ๆ ให้สำเร็จ, ใช้ความกล้าและความตั้งใจทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งที่มีอุปสรรคและมีผู้ที่ไม่อำนวยความสะดวกให้ ซึ่งต้องได้ร้องขอ เสนอ ต่อว่าอย่างจริงจังเพื่อให้ได้มาซึ่งสิ่งที่ต้องการนั้น

ສູ້ຊົນໃຫ້ບ້ານຕົນໄດ້ມີໂຮງຮຽນ.

สู้ซ็นให้บ้านต็นได้มีโฮงฮยน.

ສູ້ຊົນງົບປະມານໃຫ້ໄດ້ເຖິງສິບຕື້ໃນປີນີ້.

สู้ซ็นง็บปะมานให้ได้เถิงสิบตื้ในปีนี้.


ພູດອຍ

[pʰúː dɔ̀ːy]


ພູພຽງ

ພູ (พู) + ພຽງ (พยง)

[pʰuː˧˥.pʰiːə̯ŋ˧˥]

[pʰuː˩˨.pʰiːə̯ŋ˩˨]


ທົ່ງພຽງ

[tʰoŋ˧.pʰiːə̯ŋ˧˥]

[tʰoŋ˧˨.pʰiːə̯ŋ˩˨]

ที่ราบ, ที่ราบหุบเขา


ແຕ່ງດອງ

ແຕ່ງ (แต่ง) + ດອງ (ดอง)

[tɛːŋ˧.dɔːŋ˩(˧)]

[tɛːŋ˧˨.dɔːŋ˩˨]


ແຕ່ງດອງ

ແຕ່ງ (แต่ง) + ດອງ (ดอง)

[tɛːŋ˧.dɔːŋ˩(˧)]

[tɛːŋ˧˨.dɔːŋ˩˨]

งานแต่งงาน, พิธีสมรส


ໜັງສືແຕ່ງດອງ

ໜັງສື (หนังสื) + ແຕ່ງດອງ (แต่งดอง)

ຫນັງສືແຕ່ງດອງ
หนังสืแต่งดอง

[naŋ˩(˧).sɯː˩(˧).tɛːŋ˧.dɔːŋ˩(˧)]

[naŋ˥˧˧.sɯː˥˧˧.tɛːŋ˧˨.dɔːŋ˩˨]

ໜັງ-ສື-ແຕ່ງ-ດອງ


ຫນັງສື

[naŋ˥˧˧.sɯː˥˧˧]

รูปล้าสมัยของ ໜັງສື (หนังสื)


ຮັກແພງ

ຮັກ (ฮัก, “รัก”) + ແພງ (แพง, “หวงแหน”); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ฮักแพง, ไทดำ ꪭꪰꪀꪵꪝꪉ (ฮักแปฺง)

[hak̚˧.pʰɛːŋ˧˥]

[hak̚˧˨.pʰɛːŋ˩˨]

รักอย่างสนิทสนม


ຫ້ອງການ

ຫ້ອງ (ห้อง, “ห้อง”) + ການ (กาน, “การ”)

[hɔːŋ˥˥˨.kaːn˩˨]

สำนักงาน, สำนัก


ຕາໜ່າງ

ຕາ (ตา, “ตา”) + ໜ່າງ (หน่าง, “ข่าย, อวน”)

ຕາຫນ່າງ
ตาหน่าง

[taː˩˨.naːŋ˧˨]

ตาข่าย (ทั้งที่ใช้ดักสัตว์, ในการเล่นกีฬา เป็นต้น)

โครงข่าย (ทางรถไฟ เป็นต้น)


ປັບປຸງ

ยืมมาจากไทย ปรับปรุง; เหมือนกับ ປັບ (ปับ, “ปรับ”) + ປຸງ (ปุง, “ปรุง”)

ປັບປຸງວິທີການປະສານງານ

ปรับปรุงวิธีการประสานงาน

ปับปุงวิทีกานปะสานงาน


ຖິ້ມ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ถิ่ม, ไทดำ ꪖꪲ꫁ꪣ (ถิ้ม), ไทใหญ่ ထိမ်ႈ (ถิ้ม), ไทใต้คง ᥗᥤᥛᥲ (ถี้ม)

ເຖິງເວລາຢຸດການຖິ້ມຂີ້ເຫຍື້ອຢ່າງຊະຊາຍແລ້ວ

ถึงเวลาหยุดการทิ้งขยะอย่างเรี่ยราดแล้ว

เถิงเวลาอยุดกานถิ้มขี้เหยื้ออย่างซะซายแล้ว


ຊະຊາຍ

ຊະ (ซะ) + ຊາຍ (ซาย)

เกลื่อนกลาด, เรี่ยราด, ไม่เป็นระเบียบ

ถึงเวลาหยุดการทิ้งขยะอย่างเรี่ยราดแล้ว


ປົດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลด, คำเมือง ᨸᩖᩫᨯ (ปล็ด), ไทดำ ꪶꪜꪒ (โปด), ไทขาว ꪜꪺꪒ หรือ ꪜꪳꪒ, ไทใหญ่ ပူတ်း (ปู๊ต)

ກະລຸນາປົດເກີບ

กรุณาถอดรองเท้า

กะลุนาป็ดเกีบ

ປົດເຄື່ອງ


ຮອງເທົ້າ

ຮອງ (ฮอง, “รอง”) + ເທົ້າ (เท็้า, “เท้า”)

[hɔːŋ˧˥.tʰaw˥˨]

[hɔːŋ˩˨.tʰaw˧˦]


ດຸ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ดุ

ขยัน, ขยันขันแข็ง, ไม่ย่อท้อ


ເຈົ້າຊູ້

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ຊູ້ (ซู้, “ชู้”)

หล่อ, ดูดี, รูปงาม, มีเสน่ห์


ແອ

เครื่องปรับอากาศ, แอร์


ຍົນ

ยืมมาจากบาลี ยนฺต หรือสันสกฤต यन्त्र (ยนฺตฺร)


ເດີ່ນຍົນ

[dɤːn˧˨.ɲon˩˨]


ຍົນເຫາະ

[ɲon˧˥.hɔʔ˧˥]

[ɲon˩˨.hɔʔ˩˨]


ຣົຖຍົນ

รูปเลิกใช้ของ ລົດຍົນ (ล็ดย็น)


ຫຸ່ນຍົນ

ยืมมาจากไทย หุ่นยนต์


ເດີ່ນ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เดิ่น

ที่ว่าง, สนาม


ບ່ອນຂັງນ້ຳ

ບ່ອນ (บ่อน, “ที่”) + ຂັງ (ขัง, “ขัง”) + ນ້ຳ (น้ำ, “น้ำ”)

[bɔːn˧˨.kʰaŋ˥˧˧.nam˧˦]

ບ່ອນ-ຂັງ-ນ້ຳ


ບ່ອນນອນ

ບ່ອນ (บ่อน) + ນອນ (นอน)

[bɔːn˧.nɔːn˧˥]

[bɔːn˧˨.nɔːn˩˨]

ที่นอน, เตียง


ບ່ອນນັ່ງ

ບ່ອນ (บ่อน, “ที่”) + ນັ່ງ (นั่ง, “นั่ง”)

[bɔːn˧˨.naŋ˧˨]


ແຖ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แถ; เทียบเขิน ᨳᩣ (ถา), ไทใหญ่ ထႃ (ถา), จีนยุคกลาง剃 (MC thejH)

ແຖຜົມ

ແຖໜວດ


ແຖ

เวลาใกล้เที่ยง


ແຖ

คำกริยาวิเศษณ์

ບິນແຖ


ກາແຊັດ

ยืมมาจากฝรั่งเศส cassette

[kaː˩˨.sɛt̚˧˨]

ตลับบรรจุเทป


ໂຮງພະຍາບານ

จากไทย โรงพยาบาล

[hoːŋ˩˨.pʰa(ʔ˧˨).ɲaː˩˨.baːn˩˨]

ໂຮງ-ພະ-ຍາ-ບານ


ສະໜາມບິນ

ສະຫນາມບິນ
สะหนามบิน


ດອກປີກໄກ່

ດອກ (ดอก, “ดอก”) + ປີກ (ปีก, “ปีก”) + ໄກ່ (ไก่, “ไก่”)

[dɔːk̚˥˥˨.piːk̚˥˥˨.kaj˧˨]

(ກິລາ~) แบดมินตัน


ກີລາ

ยืมมาจากบาลี กีฬา


ເດີ່ນກິລາ

[dɤːn˧˨.kiʔ˩˨.laː˩˨]


ເດີ່ນກີລາ

[dɤːn˧˨.kiː˩˨.laː˩˨]


ມ້ຽນ

เก็บ, จัดเก็บให้เป็นระเบียบ, เก็บไว้ให้เรียบร้อย

มอดม้วย, ตาย


ຕາດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตาด, อีสาน ตาด

ลานหินหรือที่โล่งที่มีน้ำไหลลง


ຕາດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ตาด; อาจร่วมเชื้อสายกับไทย ตาด

ไม้กวาดที่เอาดิ้วไม้หลายอันถักใส่กัน ใช้สำหรับปัดดินและหญ้า

ไม้กวาดของแม่มด


ຕາດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตาด

ตาด (ชื่อชนชาติ)


ຕາດ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากไทย ตราด

(ແຂວງ~) ตราด


ນ້ຳໂຕນຕາດ

ນ້ຳ (น้ำ, “น้ำ”) + ໂຕນຕາດ (โตนตาด, “น้ำตก”)


ໂຕນຕາດ

ໂຕນ (โตน, “โตน, ตกลงจากที่สูง”) + ຕາດ (ตาด, “ลานหิน”)


ຫມ້ຳ

รูปแบบอื่นของ ໝ້ຳ (หม้ำ)


ຫມ້ຳ

รูปแบบอื่นของ ໝ້ຳ (หม้ำ)


ຊີ້ນດາດ

เนื้อย่างบนกระทะ


ລົດຖີບ

ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ຖີບ (ถีบ, “ถีบ”)

ຣົຖຖີບ
ร็ถถีบ

[lot̚˧˨.tʰiːp̚˥˥˨]

จักรยาน, รถถีบ


ລົດຈັກ

ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ຈັກ (จัก, “จักร”)

ຣົຖຈັກ
ร็ถจัก

จักรยานยนต์, มอเตอร์ไซค์


ເພ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เพ, อีสาน เพ

เพ, พัง, ชำรุด, เสีย, เสียหาย


ກາກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กาก, คำเมือง ᨠᩣ᩠ᨠ (กาก), ไทลื้อ ᦂᦱᧅ (กาก)


ກາກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กลาก, คำเมือง ᨡᩣ᩠ᨠ (ขาก), ไทลื้อ ᦃᦱᧅ (ฃาก), จ้วง gyak


ກາງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กาง


ກາງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *klaːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กลาง, ไทลื้อ ᦂᦱᧂ (กาง), ไทดำ ꪀꪱꪉ (กาง), ไทขาว ꪀꪱꪉ, ไทใหญ่ ၵၢင် (กาง), อาหม 𑜀𑜂𑜫 (กง์) หรือ 𑜀𑜝𑜂𑜫 (กฺลง์)


ກາວ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง膠 (MC kaew); ร่วมเชื้อสายกับไทย กาว, พม่า ကော် (เกา์), เขมร កាវ (กาว), เวียดนาม keo (แกว)


ຂັບ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.rapᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ขับ, คำเมือง ᨡᩢ᩠ᨷ (ขับ), ไทขาว ꪌꪚꪾ (“ไล่”), ไทลื้อ ᦃᧇ (ฃับ)

ຂັບສານພິດ


ຂັບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขับ, อีสาน ขับ, คำเมือง ᨡᩢ᩠ᨷ (ขับ), เขิน ᨡᩢ᩠ᨷ (ขับ), ไทลื้อ ᦃᧇ (ฃับ), ไทดำ ꪄꪚꪾ (ฃับ), ไทขาว ꪄꪚꪾ, ไทใหญ่ ၶပ်း (ขั๊ป)


ໄຂ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง開 (MC khoj, “open”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไข, คำเมือง ᨡᩱ (ไข), ไทดำ ꪼꪄ (ไฃ), ไทขาว ꪼꪂ

ไข (บิด), เปิด

ไข (บอก, อธิบาย)


ໄຂ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไข, ไทขาว ꪼꪄ, ไทใหญ่ ၶႆ (ไข)


ກ້າງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kaːŋꟲ, จากจีนยุคกลาง鯁 (MC kaengX); ร่วมเชื้อสายกับไทย ก้าง, ไทใหญ่ ၵၢင်ႈ (ก้าง)


ກັ້ນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *klanꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กลั้น, อีสาน กลั้น, คำเมือง ᨠᩖᩢ᩶ᩁ (กลั้ร), เขิน ᨠᩢ᩠᩶ᨶ (กั้น), ไทลื้อ ᦂᧃᧉ (กั้น), ไทใหญ่ ၵၼ်ႈ (กั้น), ไทใต้คง ᥐᥢᥲ (กั้น), อาหม 𑜀𑜃𑜫 (กน์)


ເກົ່າ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kawᴮ, จากจีนยุคกลาง故 (MC kuH); ร่วมเชื้อสายกับไทย เก่า, ไทลื้อ ᦂᧁᧈ (เก่า), ไทดำ ꪹꪀ꪿ꪱ (เก่า), ไทใหญ่ ၵဝ်ႇ (ก่ว), อาหม 𑜀𑜧 (กว์), จ้วง gaeuq


ຂ້າມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *χaːmꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ข้าม, คำเมือง ᨡ᩶ᩣ᩠ᨾ (ข้าม), ไทดำ ꪄ꫁ꪱꪣ (ฃ้าม), ไทขาว ꪄꪱꪣꫂ, ไทใหญ่ ၶၢမ်ႈ (ข้าม), อาหม 𑜁𑜪 (ขํ), จ้วง hamj หรือ gamj


ຂ້າງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.raːŋꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ข้าง, คำเมือง ᨡ᩶ᩣ᩠ᨦ (ข้าง), ไทขาว ꪌꪱꪉꫂ, ไทใหญ่ ၶၢင်ႈ (ข้าง) และ ၶၢင်း (ข๊าง), อาหม 𑜁𑜂𑜫 (ขง์) หรือ 𑜁𑜞𑜂𑜫 (ขฺรง์), จ้วง hangj (ในคำว่า ndokhangj), จ้วงแบบจั่วเจียง hangj


ຂ່າວ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kʰaːwᴮ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย ข่าว, คำเมือง ᨡ᩵ᩣ᩠ᩅ (ข่าว), ไทลื้อ ᦃᦱᧁᧈ (ฃ่าว), ไทดำ ꪄ꪿ꪱꪫ (ฃ่าว), ไทใหญ่ ၶၢဝ်ႇ (ข่าว), ไทใต้คง ᥑᥣᥝᥱ (ฃ่าว), พ่าเก ၵွ် (เขา), อาหม *𑜁𑜨𑜧 (*ขอ̂ว์), จ้วงแบบจั่วเจียง hauq


ຄັບ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɡapᴰˢ⁴ (Jonsson, 1991), จากไทดั้งเดิม *ɡapᴰ, เป็นไปได้ว่ามาจากจีนยุคกลาง狹 (MC heap) (ซึ่งทำให้ร่วมรากกับ ແຄບ (แคบ))
ร่วมเชื้อสายกับไทย คับ, คำเมือง ᨣᩢ᩠ᨷ (คับ), ไทลื้อ ᦅᧇ (คับ), ไทดำ ꪁꪚꪾ (กฺับ), ไทใหญ่ ၵပ်ႉ (กั๎ป), จ้วงแบบจั่วเจียง kaep


ຄາບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คาบ, คำเมือง ᨣᩤ᩠ᨷ (คาบ), ไทขาว ꪁꪱꪚ, ไทใหญ่ ၵၢပ်ႈ (ก้าป)


ຄາບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คาบ, คำเมือง ᨤᩣ᩠ᨷ (ฅาบ), ไทใหญ่ ၵၢပ်ႈ (ก้าป)


ຄາບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย คราบ, คำเมือง ᨣᩕᩣ᩠ᨷ (คราบ), ไทใหญ่ ၶၢပ်ႈ (ข้าป)


ຄ້ຳ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ค้ำ, ไทลื้อ ᦅᧄᧉ (คั้ม), ไทดำ ꪁꪾ꫁ (กฺ้ำ), ไทใหญ่ ၵမ်ႉ (กั๎ม), อาหม 𑜀𑜪 (กํ)


ຄ້ານ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɡraːnꟲ², จากจีนเก่า懶 (OC *raːnʔ); ร่วมเชื้อสายกับไทย คร้าน, คำเมือง ᨣᩕ᩶ᩣ᩠ᨶ (คร้าน), เขิน ᨤ᩶ᩣ᩠ᨶ (ฅ้าน), ไทลื้อ ᦆᦱᧃᧉ (ฅ้าน), ไทดำ ꪋ꫁ꪱꪙ (จฺ้าน), ไทขาว ꪋꪱꪙꫂ, ไทใหญ่ ၶၢၼ်ႉ (ข๎าน), ไทใต้คง ᥑᥣᥢᥳ (ฃ๎าน)

(ຂີ້~) คร้าน, เกียจคร้าน, ขี้เกียจ


ຄ່າຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ค่าย, คำเมือง ᨤ᩵ᩣ᩠ᨿ (ฅ่าย)


ສາລະ

[saː˥˧˧.laʔ˧˨]


ແໜ້ນໜາ

ແໜ້ນ (แหน้น, “แน่น”) + ໜາ (หนา, “หนา”)

[nɛːn˥˥˨.naː˥˧˧]


ຖານະ

ยืมมาจากบาลี ฐาน

[tʰaː˥˧˧.naʔ˧˨]


ຄວາມເປັນຢູ່

ຄວາມ (ความ) + ເປັນຢູ່ (เปันอยู่)

ຄວາມ-ເປັນ-ຢູ່

คำอาการนามของ ເປັນຢູ່ (เปันอยู่)


ແຕ່ກີ້ແຕ່ກ່ອນ

คำกริยาวิเศษณ์

ແຕ່ (แต่, “แต่”) + ກີ້ (กี้, “กี้”) + ແຕ່ (แต่, “แต่”) + ກ່ອນ (ก่อน, “ก่อน”)

[tɛː˧.kiː˥˨.tɛː˧.kɔːn˧]

[tɛː˧˨.kiː˧˦.tɛː˧˨.kɔːn˧˨]

ແຕ່-ກີ້-ແຕ່-ກ່ອນ

แต่กี้แต่ก่อน, แต่ไหนแต่ไรมา, เมื่อก่อน, กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว

ຕັ້ງແຕ່ກີ້ແຕ່ກ່ອນນານມາ ຍັງມີສອງຜົວເມຍທຸກຍາກຄູ່ໜຶ່ງມີອາຊີບເຮັດກະບອງຂາຍ.

ตั้งแต่กี้แต่ก่อนนานมา ยังมีสองผัวเมียทุกข์ยากคู่หนึ่งมีอาชีพทำกระบองขาย

ตั้งแต่กี้แต่ก่อนนานมา ยังมีสองผ็วเมยทุกยากคู่หนึ่งมีอาซีบเฮัดกะบองขาย.


ດີໃຈ

ດີ (ดี, “ดี”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[diː˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ລ້ຽງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *liəŋꟲ, จากจีนเก่า養 (OC *laŋʔ); ร่วมเชื้อสายกับไทย เลี้ยง, คำเมือง ᩃ᩠ᨿ᩶ᨦ (ลย้ง), ไทลื้อ ᦵᦟᧂᧉ (เล้ง), ไทดำ ꪩꪸ꫁ꪉ (ลย้̂ง), ไทขาว ꪩꪸꪉꫂ, ไทใหญ่ လဵင်ႉ (เล๎ง), ไทใต้คง ᥘᥥᥒᥳ (เล๎ง), อาหม 𑜎𑜢𑜂𑜫 (ลิง์); เทียบไทขาว ꪋꪷꪉꫂ


ລ້ຽງດູ

ລ້ຽງ (ล้ยง, “เลี้ยง”) + ດູ (ดู, “ดู”)

[liːə̯ŋ˥˨.duː˩(˧)]

[liːə̯ŋ˧˦.duː˩˨]


ສົງສານ

[soŋ˥˧˧.saːn˥˧˧]


ບ້ານຊ່ອງ

ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”) + ຊ່ອງ (ซ่อง, “ช่อง”)

[baːn˥˨.sɔːŋ˧]

[baːn˧˦.sɔːŋ˧˨]


ບ້ານນອກ

ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”) + ນອກ (นอก, “นอก”)

[baːn˥˨.nɔːk̚˥˨]

[baːn˧˦.nɔːk̚˧˦]


ບ້ານນອກຂອກນາ

ບ້ານນອກ (บ้านนอก, “บ้านนอก”) + ຂອກ (ขอก, “ขอก”) + ນາ (นา, “นา”)

[baːn˥˨.nɔːk̚˥˨.kʰɔːk̚˧˩.naː˧˥]

[baːn˧˦.nɔːk̚˧˦.kʰɔːk̚˥˥˨.naː˩˨]

ບ້ານ-ນອກ-ຂອກ-ນາ

บ้านนอกขอกนา, บ้านนอกคอกนา


ບ້ານພີ່ເມືອງນ້ອງ

[baːn˥˨.pʰiː˧.mɯːə̯ŋ˧˥.nɔːŋ˥˨]

[baːn˧˦.pʰiː˧˨.mɯːə̯ŋ˩˨.nɔːŋ˧˦]

ບ້ານ-ພີ່-ເມືອງ-ນ້ອງ

บ้านพี่เมืองน้อง


ບ້ານອ້າຍເມືອງນ້ອງ

บ้านพี่เมืองน้อง


ບ້ານເກີດ

ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”) + ເກີດ (เกีด, “เกิด”)


ບ້ານເກີດເມືອງນອນ

ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”) + ເກີດ (เกีด, “เกิด”) + ເມືອງ (เมือง, “เมือง”) + ນອນ (นอน, “นอน”)

[baːn˥˨.kɤːt̚˧˩.mɯːə̯ŋ˧˥.nɔːn˧˥]

[baːn˧˦.kɤːt̚˥˥˨.mɯːə̯ŋ˩˨.nɔːn˩˨]

ບ້ານ-ເກີດ-ເມືອງ-ນອນ

บ้านเกิดเมืองนอน


ຊາວບ້ານ

ຊາວ (ซาว, “ชาว”) + ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”)


ບ້ານເມືອງ

ยืมมาจากไทย บ้านเมือง(อ้างอิงแหล่งที่มาของข้อมูลเกี่ยวกับรากศัพท์นี้⁽⁺⁾ ได้ไหม); เหมือนกับ ບ້ານ (บ้าน, “บ้าน”) + ເມືອງ (เมือง, “เมือง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย บ้านเมือง, คำเมือง ᨷ᩶ᩤ᩠ᨶᨾᩮᩬᩥᨦ (บ้านเมอิง), เขิน ᨷ᩶ᩤ᩠ᨶᨾᩮᩨ᩠ᨦ (บ้านเมืง), ไทลื้อ ᦢᦱᧃᧉᦵᦙᦲᧂ (บ้านเมีง), ไทดำ ꪚ꫁ꪱꪙꪹꪣꪉ (บ้านเมง), ไทใหญ่ ဝၢၼ်ႈမိူင်း (ว้านเมิ๊ง) หรือ မၢၼ်ႈမိူင်း (ม้านเมิ๊ง), ไทใต้คง ᥛᥣᥢᥲᥛᥫᥒᥰ (ม้านเม๊อ̂ง); เทียบความหมายตามตัวอักษรของจีน 國家 /国家

[baːn˥˨.mɯːə̯ŋ˧˥]

[baːn˧˦.mɯːə̯ŋ˩˨]


ກັບໄຟ

กล่องไม้ขีดไฟ


ໂປ່ງໃສ

ໂປ່ງ (โป่ง, “โปร่ง”) + ໃສ (ใส, “ใส”)

[poːŋ˧˨.saɰ˥˧˧]


ຫມໍ້

รูปล้าสมัยของ ໝໍ້ (หมํ้)


ປາເດິນຟິນ

* จากคำว่า ປາ (ปลา) และ ເດິນຟິນ (เดินฟิน) จาก dolphin ในภาษาอังกฤษ


ນ້ຳປາ

ນ້ຳ (น้ำ, “น้ำ”) + ປາ (ปา, “ปลา”); ร่วมเชื้อสายกับไทย น้ำปลา, คำเมือง ᨶ᩶ᩣᩴᨸᩖᩣ (น้าํปลา), ไทลื้อ ᦓᧄᧉᦔᦱ (นั้มปา), ไทใหญ่ ၼမ်ႉပႃ (นั๎มปา)


ກະເບື້ອ

น่าจะแผลงมาจาก ກາບເບື້ອ (กาบเบื้อ); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน กะเบื้อ, คำเมือง ᨠᩣᩴᨷᩮᩬᩥ᩶ (กาํเบอิ้) หรือ ᨠᨷᩮᩬᩥ᩶ (กเบอิ้), ไทใหญ่ ၵၢပ်ႇမိူဝ်ႈ (ก่าปเมิ้ว) หรือ ၵၢပ်ႇဝိူဝ်ႈ (ก่าปเวิ้ว)

[ka(ʔ˧˥).bɯːə̯˥˨]

[ka(ʔ˩˨).bɯːə̯˧˦]

(ແມງ~) ผีเสื้อ (ชื่อแมลง)


ໝີ່

รูปแบบอื่นของ ມີ່ (มี่)


ກະເດືອນ

จาก ກະ (กะ, “อุปสรรคที่ไม่มีความหมาย”) + (ເດືອນ (เดือน), จากไทดั้งเดิม *t.nɯəlᴬ (“ไส้เดือน”)); ร่วมเชื้อสายกับไทย ไส้เดือน, ไทขาว ꪒꪷꪙ, ไทใหญ่ တိူၵ်ႇလိူၼ် (เติ่กเลิน)

[ka(ʔ˩˨).dɯːə̯n˩˨]


ຖ້ານປຶ້ມ

* จากคำว่า ຖ້ານ (ถ้าน) และ ປຶ້ມ (ปึ้ม)


ສາຍແຂນ

ສາຍ (สาย, “สาย”) + ແຂນ (แขน, “แขน”)

ສາຽແຂນ
สายแขน

[saːj˥˧˧.kʰɛːn˥˧˧]

สร้อยข้อมือ, กำไล


ຟອຍກວາດ

ຟອຍ (ฟอย, “แปรงขนสัตว์”) + ກວາດ (กวาด, “กวาด”)

ຟອຽກວາດ
ฟอยกวาด


ຕຶກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตก (“ตก [ปลา]”), คำเมือง ᨲᩧ᩠ᨠ (ตึก), จ้วง dwk (ตึก-หาปลาล่าสัดตว์) , จ้วงแบบจั่วเจียง dwk (ตึก/เติก-หาปลาล่าสัดตว์)

หาเอาปลาด้วยมอง แห หรือเบ็ด


ຕຶກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตึก, คำเมือง ᨲᩧ᩠ᨠ (ตึก)


ຕຶກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตรึก


ຄາງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɢaːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย คาง, คำเมือง ᨣᩤ᩠ᨦ (คาง), ไทลื้อ ᦅᦱᧂ (คาง), ไทดำ ꪁꪱꪉ (กฺาง), ไทใหญ่ ၵၢင်း (ก๊าง), อาหม 𑜀𑜂𑜫 (กง์), จ้วง hangz, ปู้อี haangz


ຄາງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɡraːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย คราง, อีสาน คราง, คำเมือง ᨣᩕᩣ᩠ᨦ (คราง), เขิน ᨤᩣ᩠ᨦ (ฅาง), ไทลื้อ ᦆᧂ (ฅัง), ไทดำ ꪋꪱꪉ (จฺาง), ไทขาว ꪋꪱꪉ, ไทใหญ่ ၶၢင်း (ข๊าง), ไทใต้คง ᥑᥒᥰ (ฃั๊ง), อาหม 𑜁𑜟𑜂𑜫 (ขฺรง์) หรือ 𑜁𑜂𑜫 (ขง์), จ้วง gangz


ອູດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน อูด

เอาไฟและควันรมให้ร้อน, ทำให้ร้อนด้วยควันและไฟ


ອູດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน อูด


ອູດ

ยืมมาจากสันสกฤต उष्ट्र (อุษฺฏฺร) หรือบาลี โอฏฺฐ


ອັນໄຂກະປ໋ອງ

* จากคำว่า ອັນ (อัน) ໄຂ (ไข) และ ກະປ໋ອງ (กะป๋อง)

ที่เปิดกระป๋อง


ຢາສູບ

ยืมมาจากไทย ยาสูบ; เหมือนกับ ຢາ (อยา) + ສູບ (สูบ)

[jaː˩˨.suːp̚˥˥˨]


ແຜ່ນດິນໄຫວ

ยืมมาจากไทย แผ่นดินไหว; เทียบเท่า ແຜ່ນດິນ (แผ่นดิน) + ໄຫວ (ไหว)

[pʰɛːn˧˨.din˩˨.ʋaj˥˧˧]

ແຜ່ນ-ດິນ-ໄຫວ

วิทยาแผ่นดินไหว


ຈັກລ້າງຖ້ວຍ

ຈັກ (จัก, “จักร”) + ລ້າງ (ล้าง, “ล้าง”) + ຖ້ວຍ (ถ้วย, “ถ้วย”)

ຈັກລ້າງຖ້ວຽ
จักล้างถ้วย

[t͡ɕak̚˧˥.laːŋ˥˨.tʰuːə̯j˧˩]

[t͡ɕak̚˩˨.laːŋ˧˦.tʰuːə̯j˥˥˨]

ຈັກ-ລ້າງ-ຖ້ວຍ

เครื่องล้างจาน


ຖ້ວຍ

จากจีนยุคกลาง斗 (MC tuwX); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถ้วย, คำเมือง ᨳ᩠᩶ᩅ᩠ᨿ (ถ้วย), ไทดำ ꪖ꫁ꪺꪥ (ถั้วย), ไทขาว ꪖꪺꪥꫂ, ปู้อี doix, จ้วง duix, ลักเกีย ti²

[tʰuːə̯j˥˥˨]


ໄດໂນເສົາ

ยืมมาจากไทย ไดโนเสาร์, จากอังกฤษ dinosaur


ທະນີ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ชะนี


ເບັດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɓetᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เบ็ด, คำเมือง ᨷᩮᩢ᩠ᨯ (เบัด), ไทลื้อ ᦵᦢᧆ (เบด), ไทดำ ꪹꪚꪸꪒ (เบย̂ด), ไทขาว ꪚꪸꪒ, ไทใหญ่ မဵတ်း (เม๊ต) หรือ ဝဵတ်း (เว๊ต), อาหม 𑜈𑜢𑜄𑜫 (บิต์)


ຂຸ່ຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขลุ่ย, เขมร ខ្លុយ (ขฺลุย)


ໄຂ່ຂາວ

ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ຂາວ (ขาว, “ขาว”)


ມອນໄຂ່

ມອນ (มอน) + ໄຂ່ (ไข่)


ສອກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.swoːkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ศอก, คำเมือง ᩈᩬᨠ (สอก), ไทลื้อ ᦉᦸᧅ (สอ̂ก) หรือ ᦉᦸᧅᧈ (ส่อ̂ก), ไทดำ ꪎꪮꪀ (สอก), ไทขาว ꪎꪮꪀ, ไทใหญ่ သွၵ်ႇ (ส่อ̂ก), อาหม 𑜏𑜨𑜀𑜫 (สอ̂ก์), จ้วง sok (ในคำว่า doegsok)


ຂົນຕາ

ຂົນ (ข็น, “ขน”) + ຕາ (ตา, “ตา”)


ມີດຕັດ

ມີດ (มีด, “มีด”) + ຕັດ (ตัด, “ตัด”)


ໜັງຕາ

ໜັງ (หนัง, “หนัง”) + ຕາ (ตา, “ตา”)

[naŋ˥˧˧.taː˩˨]


ໜ້າຜາກ

ໜ້າ (หน้า, “หน้า”) + ຜາກ (ผาก, “ผาก”)

ຫນ້າຜາກ
หน้าผาก

[naː˧˩.pʰaːk̚˧˩]

[naː˥˥˨.pʰaːk̚˥˥˨]


ກ້ວຍໄມ້

ກ້ວຍ (ก้วย, “กล้วย”) + ໄມ້ (ไม้, “ไม้”)

ກ້ວຽໄມ້
ก้วยไม้


ເຂົ້າຫອມມະລິ

ເຂົ້າ (เข็้า, “ข้าว”) + ຫອມ (หอม, “หอม”) + ມະລິ (มะลิ, “มะลิ”)


ຖົ່ວດິນ

ຖົ່ວ (ถ็่ว, “ถั่ว”) + ດິນ (ดิน, “ดิน”)

[tʰuːə̯˧˨.din˩˨]

(ໝາກ~) ถั่วลิสง


ໄມ້ຖູ່

ໄມ້ (ไม้, “ไม้”) + ຖູ່ (ถู่, “ตะเกียบ”); ร่วมเชื้อสายกับเขิน ᨾᩱ᩶ᨳᩪ᩵ (ไม้ถู่), ไทใหญ่ မႆႉထူႇ (ไม๎ถู่)


ຕົ້ນທຶນ

ຕົ້ນ (ต็้น, “ต้น”) + ທຶນ (ทึน, “ทึน”)


ພໍ່ລ້ຽງ

ພໍ່ (พํ่, “พ่อ”) + ລ້ຽງ (ล้ยง, “เลี้ยง”)

[pʰɔː˧.liːə̯ŋ˥˨]

[pʰɔː˧˨.liːə̯ŋ˧˦]


ມັນຕົ້ນ

* จากคำว่า ມັນ (มัน) และ ຕົ້ນ (ต้น)


ພູໄຟ

ພູ (พู, “ภูเขา, ภู”) + ໄຟ (ไฟ, “ไฟ”)


ກວາງຄໍຍາວ

ກວາງ (กวาง) + ຄໍ (คํ) + ຍາວ (ยาว)

[kuːə̯ŋ˩(˧).kʰɔː˧˥.ɲaːw˧˥]

[kuːə̯ŋ˩˨.kʰɔː˩˨.ɲaːw˩˨]


ຫໍສະໝຸດ

ຫໍ (หํ, “หอ”) + ສະໝຸດ (สะหมุด, “สมุด”)


ປຶ້ມຮຽນ

* จากคำว่า ປຶ້ມ (ปึ้ม) และ ຮຽນ (เฮียน, เรียน)

หนังสือเรียน


ຜັກບົ່ວຫົວໃຫຍ່

ຜັກບົ່ວ (ผักบ็่ว) + ຫົວ (ห็ว) + ໃຫຍ່ (ใหย่)

[pʰak̚˩˨.buːə̯˧˨.huːə̯˥˧˧.ɲaɰ˧˨]

ຜັກ-ບົ່ວ-ຫົວ-ໃຫຍ່


ແຫຼວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰleːwᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เหลว, คำเมือง ᩉᩖᩯᩅ (แหลว) หรือ ᩉ᩠ᩃᩯᩅ (แหลว), อีสาน แหลว, ไทลื้อ ᦶᦜᧁ (แหลว), ไทดำ ꪵꪨꪫ (แหลว), ไทขาว ꪵꪨꪫ, ไทใหญ่ လႅဝ်ႈ (แล้ว), ไทใต้คง ᥘᥦᥝᥴ (แล๋ว), จ้วง liu

ເຫຼວ
เหลว
ແຫລວ
แหลว

ไม่แข็งแรง, เปราะ

ไม่มีรสชาติ, จืดชืด


ແຫຼວ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แหลว, คำเมือง ᩉᩖᩯᩅ (แหลว), ไทลื้อ ᦶᦜᧁ (แหลว); เทียบจีนเก่า鷂 (OC *lew, *lews)


ເອາະ

แกงเขียวหวาน


ໂຖດອກໄມ້

ໂຖ (โถ, “โถ”) + ດອກໄມ້ (ดอกไม้, “ดอกไม้”)

[tʰoː˥˧˧.dɔːk̚˥˥˨.maj˧˦]


ໄສ້ອົ່ວ

ໄສ້ (ไส้, “ไส้”) + ອົ່ວ (อ็่ว, “อั่ว”)

ໃສ້ອົ່ວ
ใส้อ็่ว

[saj˧˩.ʔuːə̯˧]

[saj˥˥˨.ʔuːə̯˧˨]


ອ້ອຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔoːjꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อ้อย, อีสาน อ้อย, คำเมือง ᩋᩬ᩠᩶ᨿ (ออ้ย), เขิน ᩋᩭ᩶ (ออย้), ไทลื้อ ᦀᦾᧉ (อ้อ̂ย), ไทดำ ꪮ꫁ꪮꪥ (อ้อย), ไทขาว ꪮꪮꪥꫂ, ไทใหญ่ ဢွႆႈ (อ้อ̂ย), จ้วง oij


ໝາວັດ

* จากคำว่า ໝາ (หมา) และ ວັດ (วัด)


ເສືອດາວ

ເສືອ (เสือ, “เสือ”) + ດາວ (ดาว, “ดาว”)

[sɯːə̯˥˧˧.daːw˩˨]


ເສືອດຳ

ເສືອ (เสือ, “เสือ”) + ດຳ (ดำ, “ดำ”)


ໝີຄຳ

* จากคำว่า ໝີ (หมี) และ ຄຳ (คำ)


ເສືອປາ

* จากคำว่า ເສືອ (เสือ) และ ປາ (ปา, ปลา)


ເຫງັນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰɲelᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เห็น, อีสาน เหง็น, คำเมือง ᩉᩮ᩠ᨶ (เหน), เขิน ᩉᩮ᩠ᨶ (เหน), ไทลื้อ ᦠᦲᧃ (หีน), ไทดำ ꪹꪐꪸꪙ (เหญย̂น), ไทขาว ꪬꪲꪙ, ไทใหญ่ ႁဵၼ် (เหน), ไทใต้คง ᥞᥥᥢᥴ (เห๋น), อาหม 𑜑𑜢𑜃𑜫 (หิน์)

เห็น (สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม)


ດ່ອນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ด่อน, คำเมือง ᨯᩬ᩵ᩁ (ดอ่ร), ไทดำ ꪒ꪿ꪮꪙ (ด่อน), ไทขาว ꪒꪮꪙꫀ

ด่อน, ขาว, เผือก


ປາວານ

* จากคำว่า ປາ (ปา, ปลา) และ ວານ (วาน)

[paː˩˨.ʋaːn˩˨]


ໜອນ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰnɔːnᴬ¹, จากไทดั้งเดิม *ʰnoːlᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หนอน, คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩬᩁ (หนอร), ไทดำ ꪘꪮꪙ (หนอน), ไทขาว ꪘꪮꪙ, ไทใหญ่ ၼွၼ် (นอ̂น), ไทใต้คง ᥘᥩᥢᥴ (ล๋อ̂น) หรือ ᥢᥩᥢᥴ (น๋อ̂น), ไทแหล่ง ꩫွꩼꩫ်, พ่าเก ꩫွꩫ် (นอ̂น์), อาหม *𑜃𑜨𑜃𑜫 (*นอ̂น์), ปู้อี noonl, จ้วง non, จ้วงแบบหนง noan


ຂໍ້ສະເໜີ

ຂໍ້ (ขํ้, “ข้อ”) + ສະເໜີ (สะเหนี, “เสนอ”)

ຂໍ້ສະເຫນີ
ขํ้สะเหนี

[kʰɔː˧˩.sa(ʔ˧˥).nɤː˩(˧)]

[kʰɔː˥˥˨.sa(ʔ˩˨).nɤː˥˧˧]


ປາຂ່າ

ປາ (ปา, “ปลา”) + ຂ່າ (ข่า, “โลมาอิรวดี”)


ມ້າລາຍຄໍຍາວ

ມ້າລາຍ (ม้าลาย) + ຄໍ (คํ) + ຍາວ (ยาว)

[maː˥˨.laːj˧˥.kʰɔː˧˥.ɲaːw˧˥]

[maː˧˦.laːj˩˨.kʰɔː˩˨.ɲaːw˩˨]

ມ້າ-ລາຍ-ຄໍ-ຍາວ


ຫ້ວຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *qrwɤjꟲ (“ธารน้ำจากภูเขา”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ห้วย, คำเมือง ᩉ᩠᩶ᩅ᩠ᨿ (ห้วย), ไทลื้อ ᦠᦽᧉ (โห้ย), ไทดำ ꪬ꫁ꪺꪥ (หั้วย), ไทขาว ꪬꪺꪥꫂ, ไทใหญ่ ႁူၺ်ႈ (หู้ญ), อาหม 𑜍𑜤𑜐𑜫 (รุญ์), แสก รี̂, จ้วงแบบจั่วเจียง khui [หนิงหมิง] หรือ hui [หลงโจว]


ນາຍໜ້າ

ນາຍ (นาย, “นาย”) + ໜ້າ (หน้า, “หน้า”)

ນາຽຫນ້າ
นายหน้า


ຕູ້ເຢັນ

ຕູ້ (ตู้, “ตู้”) + ເຢັນ (เอยัน, “เย็น”)


ເໝືອຍ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เหมือย, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩮᩥ᩠ᨿ (เหมิย), เขิน ᩉ᩠ᨾᩮᩨ᩠ᨿ (เหมืย), ไทลื้อ ᦵᦖᧀ (เหมิย), ไทใหญ่ မူၺ် (มูญ), ไทใต้คง ᥛᥨᥭᥴ (โม๋ย), อาหม 𑜉𑜤𑜐𑜫 (มุญ์), จ้วง mwi (เหมย, “น้ำค้าง, หิมะ”), จ้วงแบบจั่วเจียง mwei (เหมือย, “น้ำค้าง”)

ເຫມືອຽ
เหมือย

[mɯːə̯j˩(˧)]

หมอก, น้ำค้าง


ເໝືອຍ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เหมือย

ເຫມືອຽ
เหมือย

[mɯːə̯j˩(˧)]


ເຫມືອຍ

[mɯːə̯j˩(˧)]

รูปล้าสมัยของ ເໝືອຍ (เหมือย)


ຫມີ

รูปล้าสมัยของ ໝີ (หมี)


ກະຈອກເທດ

ກະຈອກ (กะจอก, “กระจอก”) + ເທດ (เทด, “เทศ”)

[ka(ʔ˧˥).t͡ɕɔːk̚˧˩.tʰeːt̚˥˨]

[ka(ʔ˩˨).t͡ɕɔːk̚˥˥˨.tʰeːt̚˧˦]

(ນົກ~) กระจอกเทศ


ໄຂຄວາມ

ໄຂ (ไข, “ไข, เปิด”) + ຄວາມ (ความ, “ความ”)

[kʰaj˥˧˧.kʰuːə̯m˩˨]

อธิบาย, ไขความ


ໄຂ່ຫຼັງ

ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ຫຼັງ (หลัง, “หลัง”)

ໄຂ່ຫລັງ
ไข่หลัง


ໄຂ່ຫລັງ

รูปแบบอื่นของ ໄຂ່ຫຼັງ (ไข่หลัง)


ໄຂ່ແດງ

ยืมมาจากไทย ไข่แดง; เหมือนกับ ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ແດງ (แดง, “แดง”)

[kʰaj˧˨.dɛːŋ˩˨]


ໄຂ່ເນົ່າ

ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ເນົ່າ (เน็่า, “เน่า”)


ເນົ່າ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *nawᴮ², จากไทดั้งเดิม *nawᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เน่า, คำเมือง ᨶᩮᩢ᩵ᩣ (เนั่า), ไทลื้อ ᦓᧁᧈ (เน่า), ไทใหญ่ ၼဝ်ႈ (น้ว), อาหม 𑜃𑜧 (นว์) หรือ 𑜃𑜧𑜈𑜫 (นว์ว์), จ้วง naeuh, แสก เหน้า


ໄຂ່ຫຳ

ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ຫຳ (หำ, “หำ”)


ຫຳ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *tram (“ลูกอัณฑะ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย หำ, คำเมือง [Term?], อีสาน หำ, ไทใหญ่ ႁမ် (หัม)


ໄຂ່ປາ

* จากคำว่า ໄຂ່ (ไข่) และ ປາ (ปา, ปลา)


ໄຂ່ລວກ

ໄຂ່ (ไข่, “ไข่”) + ລວກ (ลวก, “ลวก”)

[kʰaj˧˨.luːə̯k̚˧˦]


ລວກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *luəkᴰ; ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ลวก, ไทย ลวก, คำเมือง ᩃ᩠ᩅᨠ (ลวก), เขิน ᩃ᩠ᩅᨠ (ลวก), ไทลื้อ ᦷᦟᧅ (โลก), ไทดำ ꪩꪺꪀ (ลัวก), ไทขาว ꪩꪺ, แสก หล้วก


ລຳບາກໃຈ

ລຳບາກ (ลำบาก, “ลำบาก”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[lam˩˨.baːk̚˥˥˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ໝັ້ນໃຈ

ໝັ້ນ (หมั้น, “หมั้น”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

ຫມັ້ນໃຈ
หมั้นใจ

[man˥˥˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ຫມັ້ນໃຈ

[man˥˥˨.t͡ɕaɰ˩˨]

รูปแบบอื่นของ ໝັ່ນໃຈ (หมั่นใจ)


ຫວານໃຈ

ຫວານ (หวาน, “หวาน”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[ʋaːn˥˧˧.t͡ɕaɰ˩˨]


ຫ້າມໃຈ

ຫ້າມ (ห้าม, “ห้าม”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[haːm˥˥˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ໃຈແຄບ

ยืมมาจากไทย ใจแคบ; เหมือนกับ ໃຈ (ใจ) + ແຄບ (แคบ)

[t͡ɕaj˩(˧).kʰɛːp̚˥˨]

[t͡ɕaɰ˩˨.kʰɛːp̚˧˦]


ແຄບ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ɣɛːpᴰᴸ⁴ (Jonsson, 1991), จากจีนยุคกลาง狹 (MC heap); ร่วมเชื้อสายกับไทย แคบ, ไทดำ ꪵꪁꪚ (แกฺบ), ไทขาว ꪵꪅꪚ, ไทใหญ่ ၵႅပ်ႈ (แก้ป), แสก เกฺ้บ; เป็นไปได้ว่าร่วมรากกับ ຄັບ (คับ)


ໃຈດຳ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ດຳ (ดำ, “ดำ”)


ໃຈລອຍ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ລອຍ (ลอย, “ลอย”)

[t͡ɕaɰ˩˨.lɔːj˩˨]


ລອຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *loːjᴬ (“ว่ายน้ำ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ลอย, คำเมือง ᩃᩬ᩠ᨿ (ลอย), อีสาน ลอย, ไทลื้อ ᦟᦾ (ลอ̂ย), เขิน ᩃᩭ (ลอย), ไทดำ ꪩꪮꪥ (ลอย), ไทขาว ꪩꪮꪥ, ไทใหญ่ လွႆး (ล๊อ̂ย), อาหม 𑜎𑜨𑜐𑜫 (ลอ̂ญ์) และ 𑜃𑜨𑜩 (นอ̂ย์)

ຝູງປານ້ອຍລອຍໄປມາ

ฝูงปลาน้อยว่ายไปมา

ฝูงปาน้อยลอยไปมา


ລອຍ

ນອຍ
นอย
ລອຽ
ลอย
ນອຽ
นอย

(ໝາກ~) บวบเหลี่ยม [L. acutangula (L.) Roxb.]


ໃຈຫາຍ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ຫາຍ (หาย, “หาย”)

[t͡ɕaɰ˩˨.haːj˥˧˧]


ໃຈຫາຍ

คำกริยาวิเศษณ์

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ຫາຍ (หาย, “หาย”)

[t͡ɕaɰ˩˨.haːj˥˧˧]


ໃຈຮ້ອນ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ຮ້ອນ (ฮ้อน, “ร้อน”)

[t͡ɕaɰ˩˨.hɔːn˧˦]


ເຮົ້າໃຈ

ເຮົ້າ (เฮ็้า, “เร้า”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)


ໄວ້ໃຈ

ໄວ້ (ไว้, “ไว้”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[ʋaj˧˦.t͡ɕaɰ˩˨]

ເປັນຄົນທີ່ບໍ່ສາມາດໄວ້ໃຈໄດ້

เป็นคนที่ไม่สามารถไว้ใจได้

เปันค็นที่บํ่สามาดไว้ใจได้


ໄດ້ໃຈ

ໄດ້ (ได้) + ໃຈ (ใจ)


ໃຈງ່າຍ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ງ່າຍ (ง่าย, “ง่าย”)

[t͡ɕaɰ˩˨.ŋaːj˧˨]


ງ່າຍ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ŋaːjᴮ⁴, จากไทดั้งเดิม *ŋaːjᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ง่าย, คำเมือง ᨦ᩵ᩣ᩠ᨿ (ง่าย), ไทลื้อ ᦇᦻᧈ (ง่าย), ไทใหญ่ ငၢႆႈ (ง้าย), ไทดำ ꪉ꪿ꪱꪥ (ง่าย), ไทขาว ꪉꪱꪥꫀ, ไทใต้คง ᥒᥣᥭ (งาย), พ่าเก ငႝ (งย์), อาหม 𑜂𑜩 (งย์), จ้วง ngaih, แสก หง้าย


ໃຈດີ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ດີ (ดี, “ดี”)

[t͡ɕaɰ˩˨.diː˩˨]


ໃຈເຢັນ

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ເຢັນ (เอยัน, “เย็น”)


ເຢັນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เย็น, อีสาน เย็น, คำเมือง ᩀᩮ᩠ᨶ (เอยน), เขิน ᨿᩮ᩠ᨶ (เยน), ไทลื้อ ᦊᦲᧃ (หยีน), ไทดำ ꪹꪤꪸꪙ (เหยย̂น), ไทใหญ่ ယဵၼ် (เยน), ไทใต้คง ᥕᥥᥢ (เยน), อาหม 𑜊𑜢𑜃𑜫 (ยิน์); เทียบเวียดนาม yên (เอียน), จีนยุคกลาง安 (MC 'an)

เย็น (ไม่ร้อน)


ກວນໃຈ

ກວນ (กวน, “กวน”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[kuːə̯n˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ກັບໃຈ

ກັບ (กับ, “กลับ”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[kap̚˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ຊ້ຳໃຈ

ຊ້ຳ (ซ้ำ, “ช้ำ”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)


ຈຳໃຈ

ຈຳ (จำ) + ໃຈ (ใจ)

[t͡ɕam˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ຊ້ຳ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɟamꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ช้ำ


ຊ້ຳ

คำกริยาวิเศษณ์

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *zamꟲ⁴, จากไทดั้งเดิม *zamꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ซ้ำ, ไทขาว ꪏꪝꪾꫂ, ไทใหญ่ သမ်ႉ (สั๎ม), อาหม 𑜏𑜪 (สํ)


ກົກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กก, อีสาน กก, ไทดำ ꪶꪀꪀ (โกก)

ต้นเดิม, หัวที, ครั้งแรก, ต้น, จุดเริ่มต้น, ต้นกำเนิด


ກົກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กก

หุ้ม, ปก, รักษา (ป้องกัน)


ກົກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย กก


ເຈົ້ານາງ

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ນາງ (นาง, “นาง”)

[t͡ɕaw˥˨.naːŋ˧˥]

[t͡ɕaw˧˦.naːŋ˩˨]


ເຈົ້າບ່າວ

ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”) + ບ່າວ (บ่าว, “บ่าว”)


ບ່າວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɓaːwᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย บ่าว, คำเมือง ᨷ᩵ᩤ᩠ᩅ (บ่าว), ไทลื้อ ᦢᦱᧁᧈ (บ่าว), ไทใหญ่ မၢဝ်ႇ (ม่าว) หรือ ဝၢဝ်ႇ (ว่าว), ไทใต้คง ᥛᥣᥝᥱ (ม่าว), อาหม 𑜉𑜨𑜧 (มอ̂ว์) หรือ 𑜉𑜨𑜧𑜈𑜫 (มอ̂ว์ว์), จ้วง mbauq


ຂອນຜີ

ຂອນ (ขอน) + ຜີ (ผี)

[kʰɔːn˥˧˧.pʰiː˥˧˧]


ຂອນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขอน


ຊຸມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ชุม, อีสาน ซุม, คำเมือง ᨩᩩᨾ (ชุม), เขิน ᨩᩩᨾ (ชุม), ไทลื้อ ᦋᦳᧄ (ชุม), ไทดำ ꪏꪴꪣ (ซุม), ไทใหญ่ ၸုမ်း (จุ๊ม)

ชุม, หมู่, ฝูง, พวก


ປືນໃຫຍ່

ປືນ (ปืน, “ปืน”) + ໃຫຍ່ (ใหย่, “ใหญ่”)

ປືນໃຫຽ່
ปืนใหย่

[pɯːn˩˨.ɲaɰ˧˨]


ປືນຜາໜ້າໄມ້

ປືນ (ปืน, “ปืน”) + ຜາ (ผา, “ผา”) + ໜ້າໄມ້ (หน้าไม้, “หน้าไม้”)

ປືນຜາຫນ້າໄມ້
ปืนผาหน้าไม้

[pɯːn˩˨.pʰaː˥˧˧.naː˥˥˨.maj˧˦]

ປືນ-ຜາ-ໜ້າ-ໄມ້

ปืนผาหน้าไม้


ຍູ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɲuːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ยู [สุโขทัย], คำเมือง ᨿᩪ (ยู), อีสาน ญู, ไทขาว ꪑꪴ, ไทใหญ่ ယူး (ยู๊)


ສີຂີ້ເທົ່າ

สีเทา, สีขี้เท่า


ສ່ຽວ

สหาย, เพื่อนที่รักใคร่, เกลอ


ເຈັບໃຈ

ເຈັບ (เจับ, “เจ็บ”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[t͡ɕep̚˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ຕິ

ยืมจากเขมร តិះ (ติะ); ร่วมเชื้อสายกับไทย ติ, คำเมือง ᨲᩥ (ติ)


ຕິ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตริ


ຕິ

ยืมมาจากบาลี ติ


ຜ່າ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *pʰaːᴮ¹, จากจีนยุคกลาง破 (MC phaH); ร่วมเชื้อสายกับไทย ผ่า, คำเมือง ᨹ᩵ᩣ (ผ่า), ไทลื้อ ᦕᦱᧈ (ผ่า), ไทใหญ่ ၽႃႇ (ผ่า), ไทใต้คง ᥚᥣᥱ (ผ่า), พ่าเก ၸႃ (ผา), อาหม 𑜇𑜡 (ผา)


ໜ້າຜາ

ໜ້າ (หน้า, “หน้า”) + ຜາ (ผา, “ผา”)

ຫນ້າຜາ
หน้าผา

[naː˥˥˨.pʰaː˥˧˧]


ແກວ

คำวิสามานยนาม

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kɛːwᴬ² (“เวียดนาม; ชาวเวียดนาม”), จากไทดั้งเดิม *keːwᴬ (“เวียดนาม; ชาวเวียดนาม”); ร่วมเชื้อสายกับไทย แกว, คำเมือง ᨠᩯ᩠ᩅ (แกว), เขิน ᨠᩯ᩠ᩅ (แกว), อีสาน แกว, ไทลื้อ ᦶᦂᧁ (แกว), ไทดำ ꪵꪀꪫ (แกว), จ้วงแบบจั่วเจียง geu (แกว)

เวียดนาม, แกว


ແກວ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แกว, คำเมือง ᨠᩯ᩠ᩅ (แกว), เขิน ᨠᩯ᩠ᩅ (แกว), อีสาน แกว, ไทลื้อ ᦶᦂᧁ (แกว), ไทใหญ่ ၵႅဝ် (แกว)

(ມັນ~) มันแกว


ແກວ

แผลงมาจาก ກຽວ (กยว)

เกลียว, ส่วนหนึ่งของเส้นเชือกที่ถักเข้ากัน


ມ່ານ

ยืมมาจากไทย ม่าน


ມ່ານ

คำวิสามานยนาม

ร่วมเชื้อสายกับไทย ม่าน, คำเมือง ᨾ᩵ᩣ᩠ᨶ (ม่าน), เขิน ᨾ᩵ᩣ᩠ᨶ (ม่าน), ไทลื้อ ᦙᦱᧃᧈ (ม่าน), ไทใหญ่ မၢၼ်ႈ (ม้าน)


ຍອມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ยอม, คำเมือง ᨿᩬᨾ (ยอม), เขิน ᨿᩬᨾ (ยอม), ไทลื้อ ᦍᦸᧄ (ยอ̂ม), ไทใหญ่ ယွမ်း (ย๊อ̂ม), ไทใต้คง ᥕᥩᥛ (ยอ̂ม), อาหม 𑜊𑜨𑜪 (ยอ̂ํ)

ຍອມຮັບຄວາມຈິງ

ยอมรับความจริง

ยอมฮับความจิง


ຍອມຮັບ

ຍອມ (ยอม, “ยอม”) + ຮັບ (ฮับ, “รับ”)

[ɲɔːm˧˥.hap̚˧]

[ɲɔːm˩˨.hap̚˧˨]


ຖົງຕີນ

ຖົງ (ถ็ง, “ถุง”) + ຕີນ (ตีน, “เท้า”)

[tʰoŋ˥˧˧.tiːn˩˨]


ສາຍອາກາດ

[saːj˥˧˧.ʔaː˩˨.kaːt̚˥˥˨]


ທັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ทัก, คำเมือง ᨴ᩠ᩅᩢᨠ (ทวัก), ไทใหญ่ တၵ်ႉ (ตั๎ก), ไทใต้คง ᥖᥐ (ตัก)


ທັກທາຍ

ທັກ (ทัก, “ทัก”) + ທາຍ (ทาย, “ทาย”)

ທັກທາຽ
ทักทาย


ຊື້

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *zɯːꟲ⁴, จากไทดั้งเดิม *z.ɟɯːꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ซื้อ, อีสาน ซื้อ, คำเมือง ᨪᩨ᩶ (ซื้), เขิน ᨪᩨ᩶ (ซื้), ไทลื้อ ᦌᦹᧉ (ซื้), ไทดำ ꪏꪳ꫁ (ซึ้), ไทใหญ่ သိုဝ်ႉ (สึ๎ว), ไทใต้คง ᥔᥪᥳ (สื๎), อาหม 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫 (สึว์), จ้วง cawx, จ้วงแบบจั่วเจียง swx (สือ), ปู้อี xex


ລະດູຝົນ

ລະດູ (ละดู, “ฤดู”) + ຝົນ (ฝ็น, “ฝน”)


ໃບໄມ້

ໃບ (ใบ, “ใบ”) + ໄມ້ (ไม้, “ไม้”)


ນ້ຳມັນຕັບປາ

ນ້ຳມັນ (น้ำมัน, “น้ำมัน”) + ຕັບ (ตับ, “ตับ”) + ປາ (ปา, “ปลา”)

ນ້ຳ-ມັນ-ຕັບ-ປາ

น้ำมันตับปลา


ປຼາ

รูปเลิกใช้ของ ປາ (ปา)


ຕຣົງ

รูปเลิกใช้ของ ຕົງ (ต็ง)


ຄຣາວ

รูปเลิกใช้ของ ຄາວ (คาว)


ຊຸດ

ยืมมาจากไทย ชุด

ตอน, ครั้งคราว, ที, เวลา


ສະດວກ

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับไทย สะดวก

[sa(ʔ˩˨).duːə̯k̚˥˥˨]


ແມ່ຈ້າງ

ແມ່ (แม่, “แม่”) + ຈ້າງ (จ้าง, “จ้าง”)

[mɛː˧.t͡ɕaːŋ˥˨]

[mɛː˧˨.t͡ɕaːŋ˧˦]


ນັກວິໄຈ

ນັກ (นัก, “นัก”) + ວິໄຈ (วิไจ, “วิจัย”)

[nak̚˧˨.ʋiʔ˧˨.t͡ɕaj˩˨]


ຫົວຂວັນ

[huːə̯˥˧˧.kʷʰan˥˧˧]


ໂດຍຂ້ານ້ອຍ

ໂດຍ (โดย, “โดย”) + ຂ້ານ້ອຍ (ข้าน้อย, “ข้าน้อย”); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน โดยข้าน้อย; เทียบการใช้คำบุพบทตามด้วยคำสรรพนามสุภาพในไทใหญ่ တီႈၶႃႈ (ตี้ข้า)

[doːj˩˨.kʰaː˥˥˨.nɔːj˧˦]

ໂດຍ-ຂ້າ-ນ້ອຍ

ขอรับกระผม, เจ้าค่ะ


ເຝີ

ยืมมาจากเวียดนาม phở (เฝอ, “ก๋วยเตี๋ยว”)


ເມົາແຕ່

คำกริยาวิเศษณ์

ເມົາ (เม็า, “เมา, ติด”) + ແຕ່ (แต่, “แต่”)


ຈັ່ງແມ່ນ

คำกริยาวิเศษณ์

ຈັ່ງ (จั่ง) + ແມ່ນ (แม่น); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน จั่งแม่น

[t͡ɕaŋ˧.mɛːn˧]

[t͡ɕaŋ˧˨.mɛːn˧˨]

ช่าง, จริง ๆ, สุด ๆ

หน้าคำที่ขยาย

ຈັ່ງແມ່ນຢາກໄປ.

อยากไปจริง ๆ

จั่งแม่นอยากไป.

ຈັ່ງແມ່ນງາມເດ.

ช่างงามจังเลย

จั่งแม่นงามเด.


ຄືຊິ

คำกริยาวิเศษณ์

ຄື (คื, “เหมือน, คือ”) + ຊິ (ซิ, “จะ”)

[kʰɯː˧˥.siʔ˧]

[kʰɯː˩˨.siʔ˧˨]


ຫຍັບ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน หยับ


ງ້າວ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ง้าว, คำเมือง ᨦ᩶ᩣ᩠ᩅ (ง้าว)


ປິ່ນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปิ่น, อีสาน ปิ่น, คำเมือง ᨸᩥ᩠᩵ᨶ (ปิ่น), เขิน ᨸᩥ᩠᩵ᨶ (ปิ่น), ไทลื้อ ᦔᦲᧃᧈ (ปี่น)


ປິ່ນ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ปิ่น, ไทลื้อ ᦔᦲᧃᧈ (ปี่น), ไทใหญ่ ပိၼ်ႇ (ปิ่น), อาหม 𑜆𑜢𑜃𑜫 (ปิน์, “กลับคืน”)

หมุน, พลิก, กลับด้าน, เวียนอ้อม

เอาไม้เสียบอาหารมีปลาเป็นต้น แล้วเอาอังไฟโดยกลับด้านไปมา


ດອກໝາກ

ດອກ (ดอก, “ดอก”) + ໝາກ (หมาก, “หมาก”)

(ຂຽວ) เขียวพระอินทร์, เขียวดอกหมาก (Chrysopelea ornata)


ຝັ້ນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟั่น, คำเมือง ᨺᩢ᩠᩶ᨶ (ฝั้น), ไทใหญ่ ၽၼ်ႈ (ผั้น)


ແຂບ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แขบ, คำเมือง ᨡᩯ᩠ᨷ (แขบ), เขิน ᨡᩯ᩠ᨷ (แขบ), ไทลื้อ ᦶᦃᧇᧈ (แฃ่บ), ไทใหญ่ ၶႅပ်ႇ (แข่ป)


ລົດສອງແຖວ

ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ສອງ (สอง, “สอง”) + ແຖວ (แถว, “แถว”)

[lot̚˧.sɔːŋ˩(˧).tʷʰɛː˩(˧)]

[lot̚˧˨.sɔːŋ˥˧˧.tʷʰɛː˥˧˧]


ລົດຈຳໂບ້

รถสามล้อใหญ่


ລົດຕຸກໆ

รถสามล้อเล็ก


ລົດຕູ້

ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ຕູ້ (ตู้, “ตู้”)


ລົດໂດຍສານສາທາລະນະ

รถโดยสารสาธารนะ


ລົດກະບະ

ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ກະບະ (กะบะ, “กระบะ”)


ກະສວຍອະວະກາດ

[ka(ʔ˧˥).suːə̯j˩(˧).ʔa(ʔ˧˥).ʋa(ʔ˧).kaːt̚˧˩]

[ka(ʔ˩˨).suːə̯j˥˧˧.ʔa(ʔ˩˨).ʋa(ʔ˧˨).kaːt̚˥˥˨]

ກະ-ສວຍ-ອະ-ວະ-ກາດ


ຈະຫຼວດ

ຈະຫລວດ
จะหลวด

[t͡ɕa(ʔ˧˥).luːə̯t̚˧˩]

[t͡ɕa(ʔ˩˨).luːə̯t̚˥˥˨]

จรวด (อาวุธ)

จรวด (ยานอวกาศ)


ເຮລິຄອບແຕ

ເຮລີກອບແຕ
เฮลีกอบแต

[heː˧˥.liʔ˧.kʰɔːp̚˥˨.tɛː˩(˧)]

[heː˩˨.liʔ˧˨.kʰɔːp̚˧˦.tɛː˩˨]

ເຮ-ລິ-ຄອບ-ແຕ

เฮลิคอปเตอร์


ຍົນພາຍໃນປະເທດ

เครื่องบินภายในประเทศ


ຍົນລະຫວ່າງປະເທດ

เครื่องบินระหว่างประเทศ


ລົດລາງ

ยืมมาจากไทย รถราง; เหมือนกับ ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ລາງ (ลาง, “ราง”)

ຣົຖຣາງ
ร็ถราง


ລົດໄຟຟ້າ

ยืมมาจากไทย รถไฟฟ้า; เหมือนกับ ລົດ (ล็ด, “รถ”) + ໄຟຟ້າ (ไฟฟ้า, “ไฟฟ้า”) หรือ ລົດໄຟ (ล็ดไฟ, “รถไฟ”) + ຟ້າ (ฟ้า, “ฟ้า”)


ໄປສະນີ

ยืมมาจากสันสกฤต प्रेषणीय (ปฺเรษณีย, “ที่ถูกส่ง”)


ທ່າເຮືອ

ທ່າ (ท่า, “ท่า”) + ເຮືອ (เฮือ, “เรือ”)

[tʰaː˧.hɯːə̯˧˥]

[tʰaː˧˨.hɯːə̯˩˨]


ເຄື່ອງເທດ

ເຄື່ອງ (เคื่อง, “เครื่อง”) + ເທດ (เทด, “เทศ”)

[kʰɯːə̯ŋ˧.tʰeːt̚˥˨]

[kʰɯːə̯ŋ˧˨.tʰeːt̚˧˦]


ຫົວສີໄຄ

ຫົວ (ห็ว, “หัว”) + ສີໄຄ (สีไค, “ตะไคร้”)

[huːə̯˥˧˧.siː˥˧˧.kʰaj˩˨]


ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້

คำวิสามานยนาม

ອາຊີ (อาซี, “เอเชีย”) + ຕາເວັນອອກ (ตาเวันออก, “ตะวันออก”) + ສຽງ (สยง, “เฉียง”) + ໃຕ້ (ใต้, “ใต้”)

[ʔaː˩(˧).siː˧˥.taː˩(˧).ʋen˧˥.ʔɔːk̚˧˩.siːə̯ŋ˩(˧).taj˥˨]

[ʔaː˩˨.siː˩˨.taː˩˨.ʋen˩˨.ʔɔːk̚˥˥˨.siːə̯ŋ˥˧˧.taɰ˧˦]

ອາ-ຊີ-ຕາ-ເວັນ-ອອກ-ສຽງ-ໃຕ້

เอเชียตะวันออกเฉียงใต้


ເຂົ້າຊອຍ

ເຂົ້າ (เข็้า, “ข้าว”) + ຊອຍ (ซอย, “ซอย”)

ເຂົ້າຊອຽ
เข็้าซอย

[kʰaw˥˥˨.sɔːj˩˨]


ການຂົ້ວ

ການ (กาน) + ຂົ້ວ (ข็้ว)

[kaːn˩˨.kʰuːə̯˥˥˨]

คำอาการนามของ ຂົ້ວ (ข็้ว)


ຈີນກາງ

คำวิสามานยนาม

ຈີນ (จีน, “จีน”) + ກາງ (กาง, “กลาง”)

[t͡ɕiːn˩˨.kaːŋ˩˨]

(ພາສາ~) จีนกลาง


ກະແລັມ

ยืมมาจากฝรั่งเศส crème


ເນີຍແຂງ

ເນີຍ (เนีย, “เนย”) + ແຂງ (แขง, “แข็ง”)

ເນີຽແຂງ
เนียแขง

[nɤːj˧˥.kʰɛːŋ˩(˧)]

[nɤːj˩˨.kʰɛːŋ˥˧˧]


ໜໍ່ໄມ້

ໜໍ່ (หนํ่, “หน่อ”) + ໄມ້ (ไม้, “ไม้”)

ຫນໍ່ໄມ້
หนํ่ไม้


ແກງໜໍ່ໄມ້

ແກງ (แกง, “แกง”) + ໜໍ່ໄມ້ (หนํ่ไม้, “หน่อไม้”)

ແກງຫນໍ່ໄມ້
แกงหนํ่ไม้

[kɛːŋ˩˨.nɔː˧˨.maj˧˦]


ເຄື່ອງດື່ມ

จากไทย เครื่องดื่ม; เหมือนกับ ເຄື່ອງ (เคื่อง) + ດື່ມ (ดื่ม)

[kʰɯːə̯ŋ˧.dɯːm˧]

[kʰɯːə̯ŋ˧˨.dɯːm˧˨]


ຄ້ອນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɣoːlꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ค้อน, ไทใหญ่ ၶွၼ်ႉ (ข๎อ̂น), ไทดำ ꪁ꫁ꪮꪙ (กฺ้อน), ไทขาว ꪅꪮꪙꫂ, อาหม 𑜁𑜨𑜃𑜫 (ขอ̂น์), แสก กฺอน，จ้วงแบบจั่วเจียง honj（ตี ตอก）


ໂບດ

ยืมมาจากไทย โบสถ์, ตัดมาจาก อุโบสถ, จากบาลี อุโปสถ


ຍູ້

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ยู้, คำเมือง ᨿᩪ᩶ (ยู้), เขิน ᨿᩪ᩶ (ยู้), ไทลื้อ ᦍᦴᧉ (ยู้), ไทใหญ่ ယူႉ (ยู๎)


ປູ່

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *pɯwᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปู่, ไทลื้อ ᦔᦴᧈ (ปู่), ไทดำ ꪜꪴ꪿ (ปุ่), ไทขาว ꪜꪴꫀ, ไทใหญ่ ပူႇ (ปู่), อาหม 𑜆𑜥 (ปู), ปู้อี baus, จ้วงแบบหนง buq


ຍ່າ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ย่า, ญ้อ ญ่า, ไทย ย่า, คำเมือง ᨿ᩵ᩣ (ย่า), ไทดำ ꪥ꪿ꪱ (ย่า), ไทขาว ꪥꪱꫀ, ไทใหญ่ ယႃႈ (ย้า)


ຍາຍ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *naːjᴬ (“ยาย”); ร่วมเชื้อสายกับไทย ยาย, ญ้อ ยาย, ไทใหญ่ ၼၢႆး (น๊าย); เทียบอินโดนีเซีย nyai; เขมร យាយ (ยาย)


ຫລານ

รูปล้าสมัยของ ຫຼານ (หลาน)


ຫຼານ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰlaːnᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หลาน, คำเมือง ᩉᩖᩣ᩠ᨶ (หลาน), เขิน ᩉᩖᩣ᩠ᨶ (หลาน), ไทลื้อ ᦜᦱᧃ (หลาน), ไทดำ ꪨꪱꪙ (หลาน), ไทใหญ่ လၢၼ် (ลาน), ไทใต้คง ᥘᥣᥢᥴ (ล๋าน), อาหม 𑜎𑜃𑜫 (ลน์), จ้วง lan, แสก หล่าน.


ອ້າຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย อ้าย, คำเมือง ᩋ᩶ᩣ᩠ᨿ (อ้าย), เขิน ᩋ᩶ᩣ᩠ᨿ (อ้าย), ไทใหญ่ ဢၢႆႈ (อ้าย), ไทลื้อ ᦀᦻᧉ (อ้าย)

อ้าย, พี่ชาย


ເອື້ອຍ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩋᩮᩥ᩠᩶ᨿ (เอิ้ย) หรือ ᩋᩮᩬᩥ᩠᩶ᨿ (เออิ้ย), อีสาน เอื้อย

ເອື້ອຽ
เอื้อย


ນ້ອງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *nwoːŋꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย น้อง, คำเมือง ᨶᩬ᩶ᨦ (นอ้ง), ไทลื้อ ᦓᦸᧂᧉ (น้อ̂ง), ไทดำ ꪙ꫁ꪮꪉ (น้อง), ไทใหญ่ ၼွင်ႉ (น๎อ̂ง), ไทใต้คง ᥘᥩᥒᥳ (ล๎อ̂ง), อาหม 𑜃𑜨𑜂𑜫 (นอ̂ง์), จ้วง nuengx หรือ nongx


ນ້ອງ

ນ້ອງເພນ


ນ້ອງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน น้อง

รกของสัตว์สี่เท้า


ລຸງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *luŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลุง, ไทลื้อ ᦟᦳᧂ (ลุง), ไทใหญ่ လုင်း (ลุ๊ง), ไทใต้คง ᥘᥧᥒᥰ (ลู๊ง), จ้วง lungz, จ้วงแบบหนง lungz, แสก ลุ๊ง


ກົດຫມາຍ

รูปล้าสมัยของ ກົດໝາຍ (ก็ดหมาย)


ລູກຊາຍ

ລູກຊາຽ
ลูกซาย


ລູກຊາຍໃນກົດໝາຍ

ລູກຊາຍໃນກົດຫມາຍ
ลูกซายในก็ดหมาย
ລູກຊາຽໃນກົດຫມາຽ
ลูกซายในก็ดหมาย

ລູກ-ຊາຍ-ໃນ-ກົດ-ໝາຍ


ລູກຊາຍໃນກົດຫມາຍ

ລູກ-ຊາຍ-ໃນ-ກົດ-ໝາຍ

รูปแบบอื่นของ ລູກຊາຍໃນກົດໝາຍ (ลูกซายในก็ดหมาย)

ລູກຊາຍໃນກົດໝາຍ

ลูกซายในก็ดหมาย


ເຫລນ

รูปล้าสมัยของ ເຫຼນ (เหลน)


ເຫຼນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰlenꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เหลน, อีสาน เหลน, เขิน ᩉᩖᩮᩁ (เหลร), ไทลื้อ ᦜᦲᧃ (หลีน), ไทดำ ꪹꪨꪙ (เหลน), ไทขาว ꪨꪲꪙ, ไทใหญ่ လိၼ် (ลิน)

ເຫຼັນ
ເຫລນ
เหลน
ເຫລັນ
เหลัน


ແອວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ˀjeːwᴬ, จากจีนยุคกลาง腰 (MC 'jiew); ร่วมเชื้อสายกับไทย เอว, คำเมือง ᩋᩯ᩠ᩅ (แอว), ไทดำ ꪵꪮꪫ (แอว), ไทขาว ꪵꪮꪫ, ไทใหญ่ ဢႅဝ် (แอว), จ้วง yiu


ສາມີ

[saː˥˧˧.miː˩˨]


ແຂ້ງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɣeːŋᴮ, จากจีนยุคกลาง脛 (MC hengX|hengH); ร่วมเชื้อสายกับไทย แข้ง หรือ แค่ง, ไทใหญ่ ၶႅင်ႈ (แข้ง), จ้วง hengq


ແຄ່ງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɣeːŋᴮ, จากจีนยุคกลาง脛 (MC hengX|hengH); ร่วมเชื้อสายกับไทย แข้ง หรือ แค่ง, ไทขาว ꪵꪅꪉꫀ, ไทใหญ่ ၶႅင်ႈ (แข้ง), จ้วง hengq


ແຂນສອກ

ແຂນ (แขน, “แขน”) + ສອກ (สอก, “ศอก”)

[kʰɛːn˩(˧).sɔːk̚˧˩]

[kʰɛːn˥˧˧.sɔːk̚˥˥˨]


ຈັກກະແລ້

[t͡ɕak̚˧˥.ka(ʔ˧˥).lɛː˥˨]

[t͡ɕak̚˩˨.ka(ʔ˩˨).lɛː˧˦]

จั๊กกะแร้, รักแร้


ກົ້ນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *konꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ก้น, อีสาน ก้น, ไทใหญ่ ၵူၼ်ႈ (กู้น), อาหม 𑜀𑜤𑜃𑜫 (กุน์)

ก้น (อวัยวะ)

ก้น (ของภาชนะ)


ປອດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *pwɤtᴰ, จากจีนเก่า肺 (OC *pʰobs); ร่วมเชื้อสายกับไทย ปอด, คำเมือง ᨸᩬᨯ (ปอด), เขิน ᨸᩬᨯ (ปอด), ไทลื้อ ᦔᦸᧆᧈ (ป่อ̂ด), ไทขาว ꪜꪮꪒ, ไทใหญ่ ပွတ်ႇ (ป่อ̂ต), จ้วง bwt


ປອດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปลอด, อีสาน ปลอด (“บริสุทธิ์, ไม่มีมลทิน”), คำเมือง ᨸᩖᩬᨯ (ปลอด), เขิน ᨸᩬᨯ (ปอด), ไทลื้อ ᦔᦸᧆᧈ (ป่อ̂ด), ไทดำ ꪜꪮꪒ (ปอด), ไทใหญ่ ပွတ်ႇ (ป่อ̂ต)


ປອດ

คำกริยาวิเศษณ์


ປອດ

ซึ่งเป็นพรหมจารี (หญิงบริสุทธิ์)

ສາວປອດ


ໂສ້ງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ส้ง, ไทดำ ꪎ꫁ꪺꪉ (สั้วง); ร่วมรากกับ ສົ້ງ (ส็้ง)


ເສື້ອ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เสื้อ, อีสาน เสื้อ, คำเมือง ᩈᩮᩬᩥ᩶ᩋ (เสอิ้อ), เขิน ᩈᩮᩬᩨ᩶ (เสอื้), ไทลื้อ ᦵᦉᦲᧉ (เสี้), ไทดำ ꪹꪎ꫁ (เส้), ไทขาว ꪎꪷꫂ, ไทใหญ่ သိူဝ်ႈ (เสิ้ว), ไทดำ ꪹꪎ꫁ (เส้), ไทใต้คง ᥔᥫᥲ (เส้อ̂), อาหม 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫 (สึว์) หรือ 𑜏𑜥 (สู)

เสื้อ (เครื่องสวม)


ເສື້ອ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เสื้อ; อาจร่วมรากกับ ເຊື້ອ (เซื้อ)


ກະເປົາ

เทียบไทย กระเป๋า, เขมร កប៉ៅ (กเบ̎า) หรือ កាប៉ៅ (กาเบ̎า), จีนยุคกลาง包 (MC paew)


ກະເປົ໋າ

รูปแบบอื่นของ ກະເປົາ (กะเป็า)


ສາຍຄໍ

ສາຍ (สาย, “สาย”) + ຄໍ (คํ, “คอ”)

[saːj˥˧˧.kʰɔː˩˨]


ແຫວນ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰwɛːnᴬ¹ (“แหวน; กำไล”); ร่วมเชื้อสายกับไทย แหวน, คำเมือง ᩉ᩠ᩅᩯᩁ (แหวร), ไทลื้อ ᦶᦛᧃ (แหวน), ไทดำ ꪵꪪꪙ (แหวน), ไทใหญ่ ဝႅၼ် (แวน), ไทใต้คง ᥝᥦᥢᥴ (แว๋น), อาหม 𑜈𑜢𑜐𑜫 (บิญ์)


ສາຍແອວ

ສາຍ (สาย, “สาย”) + ແອວ (แอว, “เอว”)

ສາຽແອວ
สายแอว

[saːj˥˧˧.ʔʷɛː˩˨]


ຕຳຫລວດ

[tam˩˨.luːə̯t̚˥˥˨]

รูปล้าสมัยของ ຕຳຫຼວດ (ตำหลวด)


ຕຳຫຼວດ

ยืมมาจากเขมรเก่า តម្រ្វច (ตมฺรฺวจ), តម្រ្វាច (ตมฺรฺวาจ), តំរ្វច (ตํรฺวจ), តំរ្វាច (ตํรฺวาจ), តំម្រ្វច (ตํมฺรฺวจ), តំម្រ្វាច (ตํมฺรฺวาจ), แผลงมาจาก ត្រ្វច (ตฺรฺวจ), ត្រ្វាច (ตฺรฺวาจ); ร่วมเชื้อสายกับไทย ตำรวจ, เขมร តម្រួត (ตมฺรัวต)

ຕຳຫລວດ
ตำหลวด
ຕຳຣວດ
ตำรวด

[tam˩˨.luːə̯t̚˥˥˨]


ໂຕ໊ະ

รูปแบบอื่นของ ໂຕະ (โตะ)


ຫລາຍ

รูปล้าสมัยของ ຫຼາຍ (หลาย)


ຫມໍ

รูปล้าสมัยของ ໝໍ (หมํ)


ໝໍ້

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰmoːꟲ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หม้อ, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩬᩴ᩶ (หมอํ้), ไทลื้อ ᦖᦸᧉ (หม้อ̂), ไทดำ ꪢꪷ꫁ (หมํ้), ไทขาว ꪢꪮꫂ, ไทใหญ่ မေႃႈ (ม้อ̂), อาหม 𑜉𑜦𑜡 (มอ̂), จ้วง moj, แสก ม̂อ


ສະຫະພັນ

ສະຫະ (สะหะ, “สห”) + ພັນ (พัน, “พันธ์”)


ພະແນກ

[pʰa(ʔ˧˨).nɛːk̚˧˦]

แพนก, แผนก, ส่วน


ໂທລະຄົມມະນາຄົມ

ໂທລະ (โทละ, “โทร”) + ຄົມມະນາຄົມ (ค็มมะนาค็ม, “คมนาคม”)

ໂທຣະຄົມມະນາຄົມ
โทระค็มมะนาค็ม

[tʰoː˧˥.la(ʔ˧).kʰom˧˥.ma(ʔ˧).naː˧˥.kʰom˧˥]

[tʰoː˩˨.la(ʔ˧˨).kʰom˩˨.ma(ʔ˧˨).naː˩˨.kʰom˩˨]

ໂທ-ລະ-ຄົມ-ມະ-ນາ-ຄົມ


ທ່ຽວ

เที่ยว, เดินทาง


ທ່ຽວ

คำกริยาวิเศษณ์

ໄປທ່ຽວມາທ່ຽວ

ไปท่ยวมาท่ยว


ທ່ອງທ່ຽວ

[tʰɔːŋ˧.tʰiːə̯w˧]

[tʰɔːŋ˧˨.tʰiːə̯w˧˨]


ຂຽວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *xiəwᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เขียว, ไทดำ ꪵꪄꪫ (แฃว), ไทดำ ꪵꪄꪫ (แฃว), ไทขาว ꪄꪸꪫ, ไทใหญ่ ၶဵဝ် (เขว), อาหม 𑜁𑜢𑜈𑜫 (ขิว์), จ้วง heu

[kʰiːə̯w˥˧˧]


ເຢຍລະມັນ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากไทย เยอรมัน

ເຢັຽຣະມັນ
เอยัยระมัน
ເຢັຽລະມັນ
เอยัยละมัน

เยอรมนี, เยอรมัน


ການາດາ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Canada


ເຊອັອກຊີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Géorgie (เฌออร์ฌี)

[seː˧˥.ʔɔk̚˧˥.siː˧˥]

[seː˩˨.ʔɔk̚˩˨.siː˩˨]


ກະແລັດ

คำวิสามานยนาม

ฝรั่งเศส Crète

ครีต, เกาะของประเทศกรีซ


ກະໂລອາຊີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Croatie (โกรอาซี)

ກະ-ໂລ-ອາ-ຊີ້


ສະວິດ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Suisse (ซุอิส)

(ປະເທດ~) สวิตเซอร์แลนด์, สวิส


ສະຫະລາຊະອານາຈັກ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากไทย สหราชอาณาจักร

ສະຫະຣາຊະອານາຈັກ
สะหะราซะอานาจัก

[sa(ʔ˧˥).ha(ʔ˧˥).laːt̚˥˨.sa(ʔ˧).ʔaː˩(˧).naː˧˥.t͡ɕak̚˧˥]

[sa(ʔ˩˨).ha(ʔ˩˨).laːt̚˧˦.sa(ʔ˧˨).ʔaː˩˨.naː˩˨.t͡ɕak̚˩˨]

ສະ-ຫະ-ລາດ-ຊະ-ອາ-ນາ-ຈັກ

สหราชอาณาจักร


ສະໂລວາກີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Slovaquieซฺลอ-วา-กี


ສະໂລເວນີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Slovénieซฺลอ-เว-นี


ສາທາລະນະລັດ

ສາທາຣະນະຣັຖ
สาทาระนะรัถ

ສາ-ທາ-ລະ-ນະ-ລັດ


ຊູແອດ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Suèdeซึแอด


ແຊກບີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Serbieแซรฺ-บี


ແຊັງມາແລງ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Saint-Marinแซ็ง-มา-แร็ง


ດານມາກ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Danemark, จากเดนมาร์ก Danmark


ຕວກກີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Turquie, จากละตินสมัยกลาง Turcia (ตูร์กีอา), Turchia (ตูร์คีอา)

[tuːə̯k̚˥˥˨.kiː˩˨]


ນອກແວດ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Norvège (“นอรฺ-แวฌ”)

[nɔːk̚˥˨.ʋɛːt̚˥˨]

[nɔːk̚˧˦.ʋɛːt̚˧˦]

คำพ้องความของ ນອກແວ (นอกแว)


ວາຕິກັງ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Vaticanวา-ตี-ก็อง


ບີເອໂລລຸດ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Biélorusseบีเย-ลอ-รึส


ບູນກາລີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Bulgarieบืล-กา-รี


ແບນຊິກ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Belgique (แบลฌิก)


ບົດສະນີແຮກເຊໂກວີນ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Bosnie-Herzégovine (บอสนีแฮร์เซกอวีน)

[bot̚˧˥.sa(ʔ˧˥).niː˧˥.hɛːk̚˥˨.seː˧˥.koː˩(˧).ʋiːn˧˥]

[bot̚˩˨.sa(ʔ˩˨).niː˩˨.hɛːk̚˧˦.seː˩˨.koː˩˨.ʋiːn˩˨]

ບົດ-ສະ-ນີ-ແຮກ-ເຊ-ໂກ-ວີນ

บอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา


ປອກຕຸຍການ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Portugal (ปอร์ตูว์กาล)

ປອກຕຸຽການ
ปอกตุยกาน

(ປະເທດ~, ພາສາ~) โปรตุเกส


ໂປໂລຍ

คำวิสามานยนาม

จากฝรั่งเศส Pologne


ແຟງລັງ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Finlande

[fɛːŋ˧˥.laŋ˧˥]

[fɛːŋ˩˨.laŋ˩˨]

รูปแบบอื่นของ ແຟັງລັງ (แฟังลัง)


ມາເຊດວນ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Macédoineมา-เซ-ดวน

[maː˩˨.seː˩˨.duːə̯n˩˨]


ໂມນດາວີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Moldavieมอล-ดา-วี


ໂມນາໂກ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Monacoมอ-นา-โก


ມົງເຕເນໂກ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Monténégroมง-เต-เน-โกฺร


ອາລະມາຍ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Allemagne

เยอรมนี, เยอรมัน


ລິກເຕນສະຕາຍ

คำวิสามานยนาม

ภาษาไทย ลิกเตนสไตน์ < ภาษาอังกฤษ Liechtensteinลิกเทินสไตนฺ < ภาษาเยอรมัน Liechtensteinลิชทึนชไตนฺ


ລີຕົວນີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Lituanieลี-เตือ-นี


ລູກຊຳບວກ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Luxembourgลึก-ซ็อง-บูรฺ

ลักเซมเบิร์ก


ລູມານີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Roumanieรู-มา-นี


ແລດໂຕນີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Lettonieแล-ตอ-นี


ອາກເມນີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Arménieอารฺ-เม-นี


ອານບານີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Albanie

[ʔaːn˩˨.baː˩˨.niː˩˨]


ອາແຊກບາຍຊັງ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Azerbaïdjanอา-แซรฺ-บาย-จ็อง

อาเซอร์ไบจาน


ອິຕາລີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Italie (อีตาลี)

[ʔiʔ˩˨.taː˩˨.liː˩˨]


ອີສະລັງ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Islandeอิส-ลองดฺ


ອູກະແລນ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Ukraine (อูแคฺรน)

ອູແກຣນ
อูแกรน

[ʔuː˩˨.ka(ʔ˩˨).lɛːn˩˨]


ແອສະປາຍ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Espagne (“แอ็ส-ปาญ”)

[ʔɛː˩˨.sa(ʔ˩˨).paːj˧˦]

รูปแบบอื่นของ ແອັສປາຍ (แอัสปาย)


ແອສະໂຕນີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Estonieแอ็ส-ตอ-นี


ໂອຕະລິດ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Autricheโอ-ทฺริช


ອຽກລັງ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Irlande


ອັງດອກ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Andorreอ็อง-ดอรฺ


ໂຮນລັງ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากฝรั่งเศส Hollande

เนเธอร์แลนด์, ฮอลแลนด์


ຮົງກະລີ

คำวิสามานยนาม

ภาษาฝรั่งเศส Hongrieอ็อง-กฺรี


ຕະຫຼອດ

ยืมมาจากไทย ตลอด

ຕະຫລອດ
ตะหลอด
ຕລອດ
ตลอด

[ta(ʔ˩˨).lɔːt̚˥˥˨]


ຽ

[ɲɔː˧˥.fɯːə̯ŋ˥˨]

[ɲɔː˩˨.fɯːə̯ŋ˧˦]

ยอเฟื้อง, ปัจจุบันใช้แทนสระเอียที่มีตัวสะกดเท่านั้น เช่น ສຽງ (เสียง), เอกสารโบราณเคยใช้แทนตัวสะกดแม่เกย


ໂມຮຳເມັດ

(ສາສະໜາ~) อิสลาม, ศาสนาอิสลาม


ສີ້

ร่วมเพศ เปรียบกับคำว่า เย็ดในภาษาไทย


ເຍືອງ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง羊 (MC yang, “แพะ”); ร่วมเชื้อสายกับไทย เยือง, คำเมือง ᨿᩮᩬᩥᨦ (เยอิง) หรือ ᨿᩮᩥ᩠ᨦ (เยิง), เขิน ᨿᩮᩨ᩠ᨦ (เยืง), ไทลื้อ ᦵᦍᦲᧂ (เยีง), ไทดำ ꪹꪥꪉ (เยง, “แพะ”), ไทใหญ่ ယိူင်း (เยิ๊ง)

เลียงผา, เยือง

ເສືອດາວສອງໂຕທີ່ຄວນເປັນ “ນາຍພານ” ພັດໄດ້ຫຼິ້ນນຳເຍືອງໂຕໜຶ່ງທີ່ຄວນຈະເປັນ “ເຫຍື່ອ”

เสือดาวสองตัวซึ่งควรเป็น “นายพราน” กลับไปเล่นกับเลียงผาตัวหนึ่งซึ่งควรจะเป็น “เหยื่อ”

เสือดาวสองโตที่ควนเปัน “นายพาน” พัดได้หลิ้นนำเยืองโตหนึ่งที่ควนจะเปัน “เหยื่อ”


ເຍືອງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เยือง

ฉาย, ส่อง, เปิดไฟ

ແຫ່ງຕ່າງ ໆ ທົ່ວໂລກໄດ້ເຍືອງແສງໄຟສີຟ້າ

แห่งต่าง ๆ ทั่วโลกได้เปิดแสงไฟสีฟ้า

แห่งต่าง ๆ ท็่วโลกได้เยืองแสงไฟสีฟ้า


ແມວປ່າ

ແມວ (แมว, “แมว”) + ປ່າ (ป่า, “ป่า”)

[mɛːw˩˨.paː˧˨]


ໝາໃນ

จาก ໝາໄນ (หมาไน) มาจากการวิเคราะห์ใหม่ผ่านนิรุกติศาสตร์พื้นบ้านว่าเป็น ໝາ (หมา, “หมา”) + ໃນ (ใน, “ใน”)

รูปแบบอื่นของ ໝາໄນ (หมาไน)


ໝູປ່າ

ໝູ (หมู, “หมู”) + ປ່າ (ป่า, “ป่า”)

ຫມູປ່າ
หมูป่า

[muː˥˧˧.paː˧˨]


ເຫ້ຍ

เหี้ย (สัตว์)


ຮວຍໄຂ່

รังไข่ (อวัยวะ)


ເຊື້ອ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เชื้อ, คำเมือง ᨩᩮᩬᩥ᩶ᩋ (เชอิ้อ), ไทลื้อ ᦵᦋᦲᧉ (เชี้), ไทดำ ꪹꪋ꫁ (เจฺ้), ไทใหญ่ ၸိူဝ်ႉ (เจิ๎ว)

เชื้อ (อย่าง, ชนิด, สิ่งที่ทำให้เกิดหรือเป็นขึ้น, พงศ์พันธุ์พี่น้อง)


ເຊື້ອ

อาจร่วมรากกับ ເສື້ອ (เสื้อ)

(ຜີ~) ผีพ่อแม่พี่น้อง


ເຝົ້າ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เฝ้า, คำเมือง ᨺᩮᩢ᩶ᩣ (เฝั้า), ไทลื้อ ᦚᧁᧉ (เฝ้า)


ລຳບາກ

คำกริยาวิเศษณ์

ໄປມາລຳບາກ

ໃຊ້ຊີວິດຢ່າງລຳບາກ

ใช้ชีวิตอย่างลำบาก

ใซ้ซีวิดอย่างลำบาก


ສິງທະເລ

ສິງ (สิง, “สิงโต”) + ທະເລ (ทะเล, “ทะเล”)


ຕູ້ສີຕູ້ສາ

[tuː˧˦.siː˥˧˧.tuː˧˦.saː˥˧˧]

ຕູ້-ສີ-ຕູ້-ສາ


ເຫງັນຫາງຂໍ

[ŋen˥˧˧.haːŋ˥˧˧.kʰɔː˥˧˧]

ເຫງັນ-ຫາງ-ຂໍ


ປ້ອຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ป้อย, อีสาน ป้อย

ป้อย (ด่า), ด่า


ລັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̬.lakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ลัก, คำเมือง ᩃᩢ᩠ᨠ (ลัก), ไทลื้อ ᦟᧅ (ลัก), ไทดำ ꪩꪰꪀ (ลัก), ไทขาว ꪩꪰꪀ, ไทใหญ่ လၵ်ႉ (ลั๎ก), อาหม 𑜎𑜀𑜫 (ลก์), แสก ลั̄ก


ຍັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ยัก, อีสาน ยัก

ใช้บ่วงที่รูดได้คล้องแล้วดึงรัดเข้า

ຍັກເຄົາເບັດ

เอาบ่วงคล้องเชือกของเบ็ดแล้วดึงรัดเข้า

ຍັກເບັດ

กระตุกเบ็ดขึ้น

ยัก (กันเอาไว้เสียเอง), กันเอาไว้เป็นส่วนของตน

ຍັກໄວ້ພູດນຶ່ງ

ยักไว้ส่วนหนึ่ง

ยักไว้พูดนึ่ง


ຍັກ

ยืมมาจากบาลี ยกฺข หรือสันสกฤต यक्ष (ยกฺษ); ร่วมเชื้อสายกับไทย ยักษ์, ไทใหญ่ ယၵ်ႉၶႃႉ (ยั๎กข๎า)


ຊັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ชัก, คำเมือง ᨩᩢ᩠ᨠ (ชัก), เขิน ᨩᩢ᩠ᨠ (ชัก), ไทใหญ่ ၸၵ်ႉ (จั๎ก)


ຊັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *zakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ซัก, คำเมือง ᨪᩢ᩠ᨠ (ซัก), ไทขาว ꪏꪰꪀ, ไทใหญ่ သၵ်ႉ (สั๎ก), จ้วง saeg


ສັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สัก, คำเมือง ᩈᩢ᩠ᨠ (สัก), ไทใหญ่ သၵ်း (สั๊ก, “จิก, ฉก”), เขมร សាក់ (สาก̍)

กลับหัวลงไปข้างล่าง


ສັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สัก, คำเมือง ᩈᩢ᩠ᨠ (สัก), ไทใหญ่ သၵ်း (สั๊ก)


ສັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย สัก, คำเมือง ᩈᩢ᩠ᨠ (สัก)


ສັກ

ยืมมาจากสันสกฤต शक्ति (ศกฺติ); เทียบบาลี สตฺติ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ศักดิ์

ศักดิ์ (อำนาจ)

ศักดิ (หอก, หลาว)


ຕັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตัก, ไทใหญ่ တၵ်း (ตั๊ก), อาหม 𑜄𑜀𑜫 (ตก์)

ตัก (หน้าขา)


ຕັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *takᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ตัก, ไทลื้อ ᦎᧅ (ตัก), ไทดำ ꪔꪰꪀ (ตัก), ไทขาว ꪔꪰꪀ, ไทใหญ่ တၵ်း (ตั๊ก), จ้วง daek, ปู้อี dagt

ตัก (ช้อนขึ้น)


ຖັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ถัก, คำเมือง ᨳᩢ᩠ᨠ (ถัก)


ໜັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰnakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หนัก, คำเมือง ᩉ᩠ᨶᩢᨠ (หนัก), ไทลื้อ ᦐᧅ (หนัก), ไทดำ ꪘꪰꪀ (หนัก), ไทขาว ꪘꪰꪀ, ไทใหญ่ ၼၵ်း (นั๊ก), ไทใต้คง ᥘᥐᥴ (ลั๋ก), อ่ายตน ꩫက် (นก์), อาหม 𑜃𑜀𑜫 (นก์), ปู้อี nagt, จ้วง naek


ບັກ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน บัก, ไทใหญ่ မၵ်း (มั๊ก) หรือ ဝၵ်း (วั๊ก), ไทใต้คง ᥛᥐᥴ (มั๋ก)

บาก (ให้เป็นรอย)


ບັກ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน บัก

ใช้เรียกเด็ก หรือผู้มีฐานะต่ำกว่า หรือผู้ชายที่สนิทสนม


ປັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปัก, ไทใหญ่ ပၵ်း (ปั๊ก), ไทใต้คง ᥙᥐᥴ (ปั๋ก)


ໝັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หมัก, อีสาน หมัก


ຊົບ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ซบ

ผ้าหุ้มชั้นนอกของหมอน

ถุงใส่บาตรของภิกษุ


ປົກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปก, ไทดำ ꪶꪜꪀ (โปก), ไทขาว ꪜꪺꪀ


ໝົກ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰmokᴰˢ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย หมก, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩫᨠ (หม็ก), ไทลื้อ ᦷᦖᧅ (โหมก), ไทใหญ่ မူၵ်း (มู๊ก), ไทใต้คง ᥛᥨᥐᥱ (โม่ก), พ่าเก မုက် (มุก์), อาหม *𑜉𑜤𑜀𑜫 (*มุก์), จ้วง moek, จ้วงแบบหนง moak


ຢາງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ˀjaːŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ยาง, อีสาน ยาง, เขิน ᨿᩣ᩠ᨦ (ยาง), ไทดำ ꪤꪱꪉ (หยาง), ไทใหญ่ ယၢင် (ยาง)

ยาง (ชื่อไม้ต้นหลายชนิด)


ຢາງລຶບ

ຢາງ (อยาง, “ยาง”) + ລຶບ (ลึบ, “ลบ”)

[jaːŋ˩˨.lɯp̚˧˨]


ດາລາສາດ

ດາລາ (ดาลา, “ดารา”) + ສາດ (สาด, “ศาสตร์”)

ດາຣາສາດ
ดาราสาด

[daː˩˨.laː˩˨.saːt̚˥˥˨]


ຂໍເກາະເສື້ອ

ຂໍ (ขํ, “ขอ, ตะขอ”) + ເກາະ (เกาะ, “เกาะ”) + ເສື້ອ (เสื้อ, “เสื้อ”)

[kʰɔː˩(˧).kɔʔ˧˥.sɯːə̯˧˩]

[kʰɔː˥˧˧.kɔʔ˩˨.sɯːə̯˥˥˨]

ຂໍ-ເກາະ-ເສື້ອ

ไม้แขวนเสื้อ


ມີດແຖ

ມີດ (มีด, “มีด”) + ແຖ (แถ, “โกน”)

[miːt̚˥˨.tʰɛː˩(˧)]

[miːt̚˧˦.tʰɛː˥˧˧]


ໝອນ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʰmɔːnᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย หมอน, คำเมือง ᩉ᩠ᨾᩬᩁ (หมอร), เขิน ᩉ᩠ᨾᩬᩁ (หมอร), ไทลื้อ ᦖᦸᧃ (หมอ̂น), ไทดำ ꪢꪮꪙ (หมอน), ไทขาว ꪢꪮꪙ, ไทใหญ่ မွၼ် (มอ̂น), พ่าเก မွꩫ် (มอ̂น์), อาหม 𑜉𑜨𑜃𑜫 (มอ̂น์), จ้วงแบบหนง moan


ໄຕ່

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *taj/aɰᴮ¹, จากไทดั้งเดิม *twajᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ไต่, คำเมือง ᨲᩱ᩵ (ไต่), ไทลื้อ ᦺᦎᧈ (ไต่), ไทดำ ꪼꪔ꪿ (ไต่), ไทขาว ꪼꪔꫀ, ไทใหญ่ တႆႇ (ไต่), ไทใต้คง ᥖᥭᥱ (ตั่ย), อาหม 𑜄𑜩 (ตย์)


ຂີ້ຮ້າຍ

ຂີ້ (ขี้, “ขี้”) + ຮ້າຍ (ฮ้าย, “ร้าย”)

ຂີ້ຮ້າຽ
ขี้ฮ้าย

[kʰiː˥˥˨.haːj˧˦]

ขี้เหร่, ไม่งาม

ຜູ້ຍິງຂີ້ຮ້າຍ

ผู้หญิงขี้เหร่

ผู้ยิงขี้ฮ้าย


ຂີ້ລັກ

ຂີ້ (ขี้, “ขี้”) + ລັກ (ลัก, “ลัก, ขโมย”)

[kʰiː˥˥˨.lak̚˧˨]


ເດ

ยืมมาจากฝรั่งเศส dé (“ชื่อเรียกอักษร D”)

อักษรละติน D/d


ໄລ

ร่วมเชื้อสายกับจ้วง laez (ไล, “เดือย, หนามก้นแมลง”), จ้วงแบบจั่วเจียง laez (ไล, “เดือย, หนามก้นแมลง”)

เดือยแหลมที่มีอยู่ก้นสัตว์บางพวก เช่น แมงป่อง

(ປາຝາ~) ชื่อปลากระเบนชนิดหนึ่ง มีเดือยแหลมอยู่ริมโคนหาง เรียก ປາຝາໄລ (ปาฝาไล)


ໄລ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ไล

ละ, ทิ้ง, ไม่เกี่ยวข้อง


ໄລ

ไหลออก, ไหลออกมาก


ຄວາມແທ້

ຄວາມ (ความ) + ແທ້ (แท้)

[kʰuːə̯m˧˥.tʰɛː˥˨]

[kʰuːə̯m˩˨.tʰɛː˧˦]

คำอาการนามของ ແທ້ (แท้)


ຜູ້ແທນ

ຜູ້ (ผู้, “ผู้”) + ແທນ (แทน, “แทน”)

[pʰuː˧˩.tʰɛːn˧˥]

[pʰuː˥˥˨.tʰɛːn˩˨]


ຫ້າງ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉ᩶ᩣ᩠ᨦ (ห้าง), ไทลื้อ ᦠᦱᧂᧉ (ห้าง), ไทดำ ꪬ꫁ꪱꪉ (ห้าง), ไทใหญ่ ႁၢင်ႈ (ห้าง)


ຫ້າງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ห้าง, คำเมือง ᩉ᩶ᩣ᩠ᨦ (ห้าง), ไทลื้อ ᦠᦱᧂᧉ (ห้าง)

ห้าง (เพิงบนต้นไม้สูง), เพิงไม้ที่ทำให้สูงสำหรับรอยิงสัตว์หรือขึ้นฟันต้นไม้เป็นต้น


ຫ້າງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ห้าง

ห้าง (ที่จำหน่ายสินค้า)


ກວງກົວຮີ

[kuːə̯ŋ˩(˧).kuːə̯˩(˧).hiː˧˥]

[kuːə̯ŋ˩˨.kuːə̯˩˨.hiː˩˨]


ກວງນອນ

[kuːə̯ŋ˩(˧).nɔːn˧˥]

[kuːə̯ŋ˩˨.nɔːn˩˨]

พืชชนิดหนึ่ง ชื่อวิทยาศาสตร์ คือ Ouratea thorelii Gagn


ກວມເອົາ

[kuːə̯m˩˨.ʔaw˩˨]

ยึดครองโดยบังคับหรือผิดกฎหมาย


ກວມໂລກ

[kuːə̯m˩˨.loːk̚˧˦]


ກອງທັບ

ກອງ (กอง, “กอง”) + ທັບ (ทับ, “ทัพ”)

[kɔːŋ˩˨.tʰap̚˧˨]


ກອງທັບອາກາດ

ກອງທັບ (กองทับ, “กองทัพ”) + ອາກາດ (อากาด, “อากาศ”)

[kɔːŋ˩˨.tʰap̚˧˨.ʔaː˩˨.kaːt̚˥˥˨]

ກອງ-ທັບ-ອາ-ກາດ


ກອງທັບບົກ

ກອງທັບ (กองทับ, “กองทัพ”) + ບົກ (บ็ก, “บก”)

[kɔːŋ˩˨.tʰap̚˧˨.bok̚˩˨]


ຫົງ

ยืมมาจากบาลี หงฺส


ແຮ່ງ

คำกริยาวิเศษณ์

เทียบจีนยุคกลาง更 (MC kaengH); ร่วมเชื้อสายกับอีสาน แฮ่ง, คำเมือง ᩁᩯ᩠᩵ᨦ (แร่ง), เขิน ᩁᩯ᩠᩵ᨦ (แร่ง)


ກັນລະຍາ

เป็นไปได้ว่ามาจากไทย กัลยา

กัลยา, นางงาม


ໂທມະນັດ

ยืมมาจากบาลี โทมนสฺส; เทียบสันสกฤต दौर्मनस्य (เทารฺมนสฺย)

โทมนัส, ความเสียใจ


ລະຫວ່າງ

ຣະຫວ່າງ
ระหว่าง

[la(ʔ˧˨).ʋaːŋ˧˨]

ຮັດແໜ້ນຄວາມສາມັກຄີ ຮັກແພງລະຫວ່າງລາວ-ຈີນ

กระชับความสามัคคี รักหวงแหนระหว่างลาว-จีน

ฮัดแหน้นความสามักคี ฮักแพงละหว่างลาว-จีน


ຫວ່າງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หว่าง, คำเมือง ᩉ᩠ᩅ᩵ᩣ᩠ᨦ (หว่าง), ไทลื้อ ᦛᦱᧂᧈ (หว่าง); ร่วมรากกับ ຫວ້າງ (หว้าง)

ยาม, เวลา, ครั้ง

ระยะ, ระยะจากที่หนึ่งไปถึงอีกที่หนึ่ง


ຂ້ອງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ข้อง, ไทขาว ꪌꪮꪉꫂ, ไทใหญ่ ၶွင်ႈ (ข้อ̂ง)

ข้อง (เครื่องใส่ปลา)


ຂ້ອງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ข้อง


ຄຸ້ງ

เวลาที่ยาวนาน


ຄຸ້ມ

ส่วนหนึ่งของบ้านหรือเมือง, บริเวณ


ເວັ້ນແຕ່

จากไทย เว้นแต่; เหมือนกับ ເວັ້ນ (เวั้น) + ແຕ່ (แต่)


ເໝືອນກັນ

ເຫມືອນກັນ
เหมือนกัน

[mɯːə̯n˥˧˧.kan˩˨]


ເໝືອນກັນ

คำกริยาวิเศษณ์

ເຫມືອນກັນ
เหมือนกัน

[mɯːə̯n˥˧˧.kan˩˨]


ຄືກັນ

ຄື (คื, “เหมือน”) + ກັນ (กัน, “กัน”)

[kʰɯː˩˨.kan˩˨]


ຄືກັນ

คำกริยาวิเศษณ์

ຄື (คื, “เหมือน”) + ກັນ (กัน, “กัน”)

[kʰɯː˩˨.kan˩˨]


ແທນທີ່ຈະ

ແທນ (แทน, “แทน”) + ທີ່ (ที่, “ที่”) + ຈະ (จะ, “จะ”)


ອ້ອມແອ້ມ

[ʔɔːm˥˨.ʔɛːm˥˨]

[ʔɔːm˧˦.ʔɛːm˧˦]


ອ້ອມຂ້າງ

[ʔɔːm˥˨.kʰaːŋ˧˩]

[ʔɔːm˧˦.kʰaːŋ˥˥˨]


ເບຶ້ອງຫຼັງ

[bɯːə̯ŋ˥˨.laŋ˩(˧)]

[bɯːə̯ŋ˧˦.laŋ˥˧˧]

รูปแบบอื่นของ ເບື້ອງຫຼັງ (เบื้องหลัง)


ພ້ຽງ

เพี้ยง, ดั่ง, เหมือนกับ

ງາມພ້ຽງເກິ່ງອິນ

งามเพี้ยงอินทร์

งามพ้ยงเกิ่งอิน


ຜອງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ผอง

ตักให้ได้ส่วน, ตวง


ຜອງ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ผอง


ວາດສະໜາ

ยืมมาจากบาลี วาสนา (“สิ่งที่ยังคงเหลืออยู่ในจิต, แนวโน้มของอดีต, รอยประทับ”) หรือสันสกฤต वासना (วาสนา); ร่วมเชื้อสายกับไทย วาสนา, คำเมือง ᩅᩤᩔ᩠ᨶᩣ (วาสสนา), ไทใหญ่ ဝႃႇသၼႃႇ (ว่าสน่า), เขมร វាសនា (วาสนา), พม่า ဝါသနာ (วาสนา), มอญ ဝါသၞာ (วาสฺนา)

ວາສະໜາ
วาสะหนา
ວາດສະຫນາ
วาดสะหนา
ວາສນາ
วาสนา

[ʋaːt̚˧˦.sa(ʔ˩˨).naː˥˧˧]


ວາສະໜາ

[ʋaːt̚˧˦.sa(ʔ˩˨).naː˥˧˧]

รูปแบบอื่นของ ວາດສະໜາ (วาดสะหนา)


ວາດສະໜາຄ້າງ

ວາສະໜາຄ້າງ
วาสะหนาค้าง
ວາດສະຫນາຄ້າງ
วาดสะหนาค้าง

[ʋaːt̚˧˦.sa(ʔ˩˨).naː˥˧˧.kʰaːŋ˧˦]

ວາດ-ສະ-ໜາ-ຄ້າງ

วาสนาไม่ดี, บุญไม่ถึง, โชคชะตาร้าย


ວາສະໜາຄ້າງ

[ʋaːt̚˧˦.sa(ʔ˩˨).naː˥˧˧.kʰaːŋ˧˦]

ວາດ-ສະ-ໜາ-ຄ້າງ

รูปแบบอื่นของ ວາດສະໜາຄ້າງ (วาดสะหนาค้าง)

ວາດສະໜາຄ້າງ

วาดสะหนาค้าง


ອັງຄານ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากบาลี องฺคาร หรือสันสกฤต अङ्गार (องฺคาร)

[ʔaŋ˩˨.kʰaːn˩˨]

(ດາວ~, ດາວພະ~, ວັນ~) อังคาร (ชื่อดาวหรือวัน)


ພະຫັດ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากสันสกฤต बृहस्पति (พฺฤหสฺปติ)

(ດາວ~, ວັນ~) พฤหัสบดี (ชื่อดาวหรือวัน)


ສຸກ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง熟 (MC dzyuwk); ร่วมเชื้อสายกับไทย สุก, ไทดำ ꪎꪴꪀ (สุก), ไทขาว ꪎꪴꪀ, ไทใหญ่ သုၵ်း (สุ๊ก), อาหม 𑜏𑜤𑜀𑜫 (สุก์), จ้วง sug


ສຸກ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากบาลี สุกฺก (“ขาว, สว่าง”) หรือสันสกฤต शुक्र (ศุกฺร, “ขาว, สว่าง”)

(ດາວ~, ດາວພະ~, ວັນ~) ศุกร์ (ชื่อดาวหรือวัน)


ກະຈົກແຍງໜ້າ

ກະຈົກແຍງຫນ້າ
กะจ็กแยงหน้า

[ka(ʔ˧˥).t͡ɕok̚˧˥.ɲɛːŋ˧˥.naː˧˩]

[ka(ʔ˩˨).t͡ɕok̚˩˨.ɲɛːŋ˩˨.naː˥˥˨]

ກະ-ຈົກ-ແຍງ-ໜ້າ


ກ່ວຍ

ใช้มือผลักดัน


ກອຍໃຈ

[kɔːj˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]

ตั้งใจ, เอาใจใส่


ກະຈາຽສຽງ

[ka(ʔ˩˨).t͡ɕaːj˩˨.siːə̯ŋ˥˧˧]

รูปล้าสมัยของ ກະຈາຍສຽງ (กะจายสยง)


ກຳຫນົດ

รูปล้าสมัยของ ກຳໜົດ (กำหน็ด)


ລວຍ

ยืมมาจากไทย รวย


ຮັ່ງມີ

ຮັ່ງ (ฮั่ง, “มั่ง, มี”) + ມີ (มี, “มี”)


ມັ່ງມີ

ມັ່ງ (มั่ง, “มั่ง”) + ມີ (มี, “มี”)


ສະເຫວີຍ

ສະເຫວີຽ
สะเหวีย
ສເວີຽ
สเวีย
ສເວີຍ
สเวีย

[sa(ʔ˩˨).ʋɤːj˥˧˧]


ມັ່ງຄັ່ງ

[maŋ˧˨.kʰaŋ˧˨]


ທີຄຳພອນ

ยืมมาจากบาลี ทิฆมฺพร

[tʰiː˧˥.kʰam˧˥.pʰɔːn˧˥]

[tʰiː˩˨.kʰam˩˨.pʰɔːn˩˨]


ນະພາ

ยืมมาจากบาลี นภ หรือสันสกฤต नभ (นภ, “ฟ้า”)


ເວຫະ

ยืมมาจากบาลี เวหาส

[ʋeː˧˥.haʔ˧˥]

[ʋeː˩˨.haʔ˩˨]


ອຳພອນ

ยืมมาจากบาลี อมฺพร หรือสันสกฤต अम्बर (อมฺพร)

[ʔam˩˨.pʰɔːn˩˨]


ຄວງຟ້າ

[kʰuːə̯ŋ˧˥.faː˥˨]

[kʰuːə̯ŋ˩˨.faː˧˦]


ຄະຄະນຳພອນ

ยืมมาจากบาลี คคนมฺพร

ຄະ-ຄະ-ນຳ-ພອນ


ຫາວ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หาว, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᩅ (หาว), ไทลื้อ ᦠᦱᧁ (หาว), ไทใหญ่ ႁၢဝ် (หาว), อาหม 𑜍𑜈𑜫 (รว์)

หาว (ที่แจ้ง)

หาว (ท้องฟ้า)

ອາກາດກາງຫາວ

อากาศกลางหาว


ຫາວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰraːwᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาว, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᩅ (หาว), เขิน ᩉᩣ᩠ᩅ (หาว), ไทลื้อ ᦠᦱᧁ (หาว), ไทดำ ꪬꪱꪫ (หาว), ไทขาว ꪬꪱꪫ, ไทใหญ่ ႁၢဝ် (หาว), ไทใต้คง ᥞᥝᥴ (เห๋า), พ่าเก ꩭွ် (เหา), จ้วงแบบหนง hau, จ้วงแบบจั่วเจียง hau

หาว (อ้าปาก)


ຫາວ

ห่างออกจากกัน, ไกลกัน, ขยับออก


ປະຫານ

ยืมมาจากบาลี ปหาร หรือสันสกฤต प्रहार (ปฺรหาร)


ພິຄາດ

[pʰiʔ˧.kʰaːt̚˥˨]

[pʰiʔ˧˨.kʰaːt̚˧˦]


ດຳລັດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดำรัส, เขมร តម្រាស់ (ตมฺราส̍)


ເນດ

ยืมมาจากบาลี เนตฺต (“ตา”) หรือสันสกฤต नेत्र (เนตฺร, “ตา”)


ດວງຕາ

[duːə̯ŋ˩˨.taː˩˨]


ຈັກຂຸ

[t͡ɕak̚˧˥.kʰuʔ˧˥]

[t͡ɕak̚˩˨.kʰuʔ˩˨]


ຈັກສຸ

[t͡ɕak̚˧˥.suʔ˧˥]

[t͡ɕak̚˩˨.suʔ˩˨]


ອັດອັ້ນຕັນໃຈ

ອັດອັ້ນ (อัดอั้น, “อัดอั้น”) + ຕັນ (ตัน, “ตัน”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[ʔat̚˩˨.ʔan˧˦.tan˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]

ອັດ-ອັ້ນ-ຕັນ-ໃຈ

อัดอั้นตันใจ


ອັດອັ້ນ

ອັດ (อัด, “อัด”) + ອັ້ນ (อั้น, “อั้น”)

[ʔat̚˧˥.ʔan˥˨]

[ʔat̚˩˨.ʔan˧˦]


ເວົ້ານົວຫົວມ່ວນ

[ʋaw˥˨.nuːə̯˧˥.huːə̯˩(˧).muːə̯n˧]

[ʋaw˧˦.nuːə̯˩˨.huːə̯˥˧˧.muːə̯n˧˨]

ເວົ້າ-ນົວ-ຫົວ-ມ່ວນ


ເກີດໃໝ່ໃຫຍ່ລຸນ

ເກີດ (เกีด, “เกิด”) + ໃໝ່ (ใหม่, “ใหม่”) + ໃຫຍ່ (ใหย่, “โต, เติบโต”) + ລຸນ (ลุน, “ทีหลัง”)

ເກີດໃຫມ່ໃຫຍ່ລຸນ
เกีดใหม่ใหย่ลุน

[kɤːt̚˥˥˨.maɰ˧˨.ɲaɰ˧˨.lun˩˨]

ເກີດ-ໃໝ່-ໃຫຍ່-ລຸນ


ເຮັດແທ້ທຳຈິງ

ทำอย่างจริงจัง


ວັດແທກ

ວັດ (วัด) + ແທກ (แทก)

[ʋat̚˧.tʰɛːk̚˥˨]

[ʋat̚˧˨.tʰɛːk̚˧˦]


ທຳມາຫາກິນ

ທຳ (ทำ, “ทำ”) + ມາ (มา, “มา”) + ຫາກິນ (หากิน, “หากิน”)

ທຳ-ມາ-ຫາ-ກິນ


ໃຫຍ່ກ້າໜ້າບານ

เจริญเติบโตแล้วเก่งกล้าสามารถ


ແມ່ຮ້າງນາງໝ້າຍ

แม่หม้ายแม่ร้าง


ອຶດຫຼັບອຶດນອນ

ອຶດ (อึด, “อด”) + ຫຼັບ (หลับ, “หลับ”) + ອຶດ (อึด, “อด”) + ນອນ (นอน, “นอน”)

[ʔɯt̚˧˥.lap̚˧˥.ʔɯt̚˧˥.nɔːn˧˥]

[ʔɯt̚˩˨.lap̚˩˨.ʔɯt̚˩˨.nɔːn˩˨]

ອຶດ-ຫຼັບ-ອຶດ-ນອນ


ສັດສາວາສິ່ງ

[sat̚˩˨.saː˥˧˧.ʋaː˩˨.siŋ˧˨]

ສັດ-ສາ-ວາ-ສິ່ງ

สิงสาราสัตว์


ຢູ່ດີມີແຮງ

มีสุขภาพแข็งแรง


ກົກສາຍປາຍເຫດ

เทียบไทย ต้นสายปลายเหตุ

ກົກສາຽປາຽເຫດ
ก็กสายปายเหด

ກົກ-ສາຍ-ປາຍ-ເຫດ

ต้นสายปลายเหตุ


ສ້າງບ້ານແປງເມືອງ

สร้างบ้านแปลงเมือง


ວິຊາອາຄົມ

[ʋiʔ˧˨.saː˩˨.ʔaː˩˨.kʰom˩˨]

ວິ-ຊາ-ອາ-ຄົມ


ຈຳປາສັກ

คำวิสามานยนาม

(ແຂວງ~) จำปาศักดิ์


ໂອສະກະ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากญี่ปุ่น 大阪 (โอซะกะ)


ອານຸສາວະລີ

ยืมมาจากไทย อนุสาวรีย์


ໂຕຢ່າງ

ໂຕ (โต, “ตัว”) + ຢ່າງ (อย่าง, “อย่าง”)

[toː˩˨.jaːŋ˧˨]

คำพ้องความของ ຕົວຢ່າງ (ต็วอย่าง)


ປະກັນໄພ

ປະກັນ (ปะกัน, “ประกัน”) + ໄພ (ไพ, “ภัย”)


ດິນພຽງ

[din˩˨.pʰiːə̯ŋ˩˨]


ພ້ອມພຽງ

คำกริยาวิเศษณ์

[pʰɔːm˥˨.pʰiːə̯ŋ˧˥]

[pʰɔːm˧˦.pʰiːə̯ŋ˩˨]


ພໍພຽງ

ພໍ (พํ, “พอ”) + ພຽງ (พยง, “เพียง”)

[pʰɔː˧˥.pʰiːə̯ŋ˧˥]

[pʰɔː˩˨.pʰiːə̯ŋ˩˨]


ຮາບພຽງ

ราบ, เสมอ, เท่า


ທີ່ຢູ່ອາໄສ

ที่อยู่อาศัย


ເຄືອຂ່າຍ

ເຄືອ (เคือ, “เครือ”) + ຂ່າຍ (ข่าย, “ข่าย”)

[kʰɯːə̯˧˥.kʰaːj˧]

[kʰɯːə̯˩˨.kʰaːj˧˨]


ຄຸນນະພາບ

ຄຸນ (คุน, “คุณ”) + ພາບ (พาบ, “ภาพ”)


ອຸປະກອນ

ยืมมาจากบาลี อุปกรณ

ອຸບປະກອນ
อุบปะกอน

ອຸປະກອນການແພດ

อุปกรณ์การแพทย์

อุปะกอนกานแพด

ອຸປະກອນຄອມພິວເຕີ

อุปกรณ์คอมพิวเตอร์

อุปะกอนคอมพิวเตี


ແຖມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย แถม, คำเมือง ᨳᩯ᩠ᨾ (แถม), เขิน ᨳᩯ᩠ᨾ (แถม), ไทลื้อ ᦶᦏᧄ (แถม), ไทใหญ่ ထႅမ် (แถม), ไทใต้คง ᥗᥦᥛᥴ (แถ๋ม) หรือ ᥗᥫᥛᥴ (เถ๋อ̂ม)

ແຖມໃຫ້ພິເສດ

ไล่ไปข้างหลัง


ແຖມພອນ

ແຖມ (แถม, “แถม”) + ພອນ (พอน, “พร”)

[tʰɛːm˩(˧).pʰɔːn˧˥]

[tʰɛːm˥˧˧.pʰɔːn˩˨]

ให้พร, อวยพร


ແບບຢ່າງ

ແບບ (แบบ, “แบบ”) + ຢ່າງ (อย่าง, “อย่าง”)

[bɛːp̚˧˩.jaːŋ˧]

[bɛːp̚˥˥˨.jaːŋ˧˨]

แบบอย่าง, ตัวอย่าง

ບ້ານແບບຢ່າງ

บ้านตัวอย่าง

บ้านแบบอย่าง


ອຸດໜຸນ

คำพ้องความของ ອຸດໜູນ (อุดหนูน)


ເພີ່ມຕື່ມ

ເພີ່ມ (เพี่ม, “เพิ่ม”) + ຕື່ມ (ตื่ม, “เติม”)

[pʰɤːm˧.tɯːm˧]

[pʰɤːm˧˨.tɯːm˧˨]

ໃຫ້ຂໍ້ມູນເພີ່ມຕື່ມ

ให้ข้อมูลเพิ่มเติม

ให้ขํ้มูนเพี่มตื่ม

ລາຍລະອຽດເພີ່ມຕື່ມ

รายละเอียดเพิ่มเติม

ลายละอยดเพี่มตื่ม


ຕິດຕໍ່

[tit̚˩˨.tɔː˧˨]


ງາມ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ŋaːmᴬ⁴ (Jonsson, 1991); ร่วมเชื้อสายกับไทย งาม, คำเมือง ᨦᩣ᩠ᨾ (งาม), เขิน ᨦᩣ᩠ᨾ (งาม), อีสาน งาม, ไทลื้อ ᦇᦱᧄ (งาม), ไทใหญ่ ငၢမ်း (ง๊าม), ไทใต้คง ᥒᥣᥛᥰ (ง๊าม), พ่าเก ငံ (งํ), อาหม 𑜂𑜪 (งํ)


ຂ້ອຍຂ້າມ້າໃຊ້

ຂ້ອຍຂ້າ (ข้อยข้า, “ทาส”) + ມ້າ (ม้า, “ม้า”) + ໃຊ້ (ใซ้, “ใช้”)

ຂ້ອຽຂ້າມ້າໃຊ້
ข้อยข้าม้าใซ้

[kʰɔːj˧˩.kʰaː˧˩.maː˥˨.saj˥˨]

[kʰɔːj˥˥˨.kʰaː˥˥˨.maː˧˦.saɰ˧˦]

ຂ້ອຍ-ຂ້າ-ມ້າ-ໃຊ້


ເລືອດເນື້ອເຊື້ອໄຂ

เลือดเนื้อเชื้อไข


ຄັດຄ້ານຕ້ານຢັນ

คัดค้าน และ ต่อต้าน


ຮຸ່ງເຮືອງ

ຮຸ່ງ (ฮุ่ง, “รุ่ง”) + ເຮືອງ (เฮือง, “เรือง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย รุ่งเรือง, คำเมือง ᩁᩩ᩵ᨦᩁᩮᩬᩥᨦ (รุ่งเรอิง), เขิน ᩁᩩ᩵ᨦᩁᩮᩨ᩠ᨦ (รุ่งเรืง), ไทลื้อ ᦣᦳᧂᧈᦵᦣᦲᧂ (ฮุ่งเฮีง)

[huŋ˧.hɯːə̯ŋ˧˥]

[huŋ˧˨.hɯːə̯ŋ˩˨]

ສ້າງສາພັດທະນາປະເທດຊາດ ໃຫ້ມີຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງສີວິໄລ

สร้างสรรค์พัฒนาประเทศชาติให้มีความเจริญรุ่งเรืองศิวิไลซ์

ส้างสาพัดทะนาปะเทดซาด ให้มีความจะเลีนฮุ่งเฮืองสีวิไล


ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ

ຮຸ່ງເຮືອງ (ฮุ่งเฮือง, “รุ่งเรือง”) + ເຫຼືອງເຫຼື້ອມ (เหลืองเหลื้อม, “รุ่งเรือง”)

[huŋ˧.hɯːə̯ŋ˧˥.lɯːə̯ŋ˩(˧).lɯːə̯m˧˩]

[huŋ˧˨.hɯːə̯ŋ˩˨.lɯːə̯ŋ˥˧˧.lɯːə̯m˥˥˨]

ຮຸ່ງ-ເຮືອງ-ເຫຼືອງ-ເຫຼື້ອມ

เจริญรุ่งเรือง

th-ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ-lo-adj-Khju1PAr


ບາບບຸນຄຸນໂທດ

บาปบุญคุณโทษ


ຊ່ວຍເຫຼືອເກື້ອກູນ

ช่วยเหลือเกื้อกูล


ໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈ

ໄວ້ (ไว้, “ไว้”) + ເນື້ອ (เนื้อ, “เนื้อ”) + ເຊື່ອໃຈ (เซื่อใจ, “เชื่อใจ”)

[ʋaj˥˨.nɯːə̯˥˨.sɯːə̯˧.t͡ɕaj˩(˧)]

[ʋaj˧˦.nɯːə̯˧˦.sɯːə̯˧˨.t͡ɕaɰ˩˨]

ໄວ້-ເນື້ອ-ເຊື່ອ-ໃຈ

ไว้เนื้อเชื่อใจ


ກໍ່ຮ່າງສ້າງຕົວ

ກໍ່ (กํ่, “ก่อ”) + ຮ່າງ (ฮ่าง, “ร่าง”) + ສ້າງ (ส้าง, “สร้าง”) + ຕົວ (ต็ว, “ตัว”)

[kɔː˧.haːŋ˧.saːŋ˧˩.tuːə̯˩(˧)]

[kɔː˧˨.haːŋ˧˨.saːŋ˥˥˨.tuːə̯˩˨]

ກໍ່-ຮ່າງ-ສ້າງ-ຕົວ

ก่อร่างสร้างตัว


ເວົ້າຈາປາໄສ

พูดจาปราศรัย


ຈຳແລງ

[t͡ɕam˩(˧).lɛːŋ˧˥]

[t͡ɕam˩˨.lɛːŋ˩˨]


ຈຳແລງແປງກາຍ

จำแลงแปลงกาย


ຄອກຂັງກັງຄາ

คอกขัง; ที่กักขัง


ລຸງປ້າອາວອາ

คำซ้อนซึ่งกล่าวถึงพี่น้องของพ่อแม่; ลุงป้าน้าอา


ສະໜຸກສະໜານ

ສະຫນຸກສະຫນານ
สะหนุกสะหนาน

ສະ-ໜຸກ-ສະ-ໜານ


ເພື່ອນສະໜິດມິດສະຫາຍ

เพื่อนสนิทมิตรสหาย


ແຕ່ງອົງຊົງເຄື່ອງ

ແຕ່ງ (แต่ง, “แต่ง”) + ອົງ (อ็ง, “องค์”) + ຊົງເຄື່ອງ (ซ็งเคื่อง, “ทรงเครื่อง”)

[tɛːŋ˧.ʔoŋ˩(˧).soŋ˧˥.kʰɯːə̯ŋ˧]

[tɛːŋ˧˨.ʔoŋ˩˨.soŋ˩˨.kʰɯːə̯ŋ˧˨]

ແຕ່ງ-ອົງ-ຊົງ-ເຄື່ອງ

แต่งองค์ทรงเครื่อง


ຈ້ຳ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน จ้ำ, ไทดำ ꪊꪾ꫁ (จ้ำ)

จิ้ม, จุ้มลง

หมายเป็นรอยไว้


ຈ້ຳ

ผู้เป็นเจ้าของผีอารักษ์, ผู้ติดต่อกับผีบ้านผีเมือง, เจ้านายผี


ສະບາຍໃຈ

ສະບາຍ (สะบาย, “สบาย”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)


ປອດໄພ

ยืมมาจากไทย ปลอดภัย; เหมือนกับ ປອດ (ปอด) + ໄພ (ไพ)

[pɔːt̚˧˩.pʰaj˧˥]

[pɔːt̚˥˥˨.pʰaj˩˨]


ຖິ້ມໃຈເກົ່າເອົາໃຈໃໝ່

th-ຖິ້ມໃຈເກົ່າເອົາໃຈໃໝ່-lo-verb-yj7gGdBM


ປະດິດຄິດແຕ່ງ

ประดิษฐ์คิดค้น


ເປ້ຍ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เปลี้ย, อีสาน เปลี้ย, คำเมือง ᨸᩖ᩠ᨿᩮ᩶ (ปเลย้), เขิน ᨸᩮ᩶ (เป้), ไทลื้อ ᦵᦔᧉ (เป้), ไทดำ ꪜꪸ꫁ (ปย้̂)


ຊີງ

เทียบจีนยุคกลาง爭 (MC tsreang); ร่วมเชื้อสายกับไทย ชิง, อีสาน ชิง, คำเมือง ᨩᩥ᩠ᨦ (ชิง), เขิน ᨩᩥ᩠ᨦ (ชิง)

ຊີງຊະນະເລີດ


ຂາຍຊາດ

ຂາຽຊາດ
ขายซาด

[kʰaːj˥˧˧.saːt̚˧˦]


ຖ້ວນ

[tʰuːə̯n˥˥˨]


ເປີດເຜີຍ

ເປີດ (เปีด, “เปิด”) + ເຜີຍ (เผีย, “เผย”)

ເປີດເຜີຽ
เปีดเผีย

[pɤːt̚˧˩.pʰɤːj˩(˧)]

[pɤːt̚˥˥˨.pʰɤːj˥˧˧]


ທຳນຽບ

[tʰam˧˥.niːə̯p̚˥˨]

[tʰam˩˨.niːə̯p̚˧˦]


ນັກທ່ອງທ່ຽວ

ນັກ (นัก, “นัก”) + ທ່ອງທ່ຽວ (ท่องท่ยว, “ท่องเที่ยว”)

[nak̚˧.tʰɔːŋ˧.tʰiːə̯w˧]

[nak̚˧˨.tʰɔːŋ˧˨.tʰiːə̯w˧˨]

ນັກ-ທ່ອງ-ທ່ຽວ

นักท่องเที่ยว


ໂຕເລກ

ໂຕ (โต, “ตัว”) + ເລກ (เลก, “เลข”)

ຕົວເລກ
ต็วเลก


ພາສີ

เทียบเปอร์เซียคลาสสิก باژ (บาษ, “บรรณาการ; ค่าผ่านทาง”), ซึ่งร่วมเชื้อสายกับสันสกฤต भक्ति (ภกฺติ, “การกระจาย; การแบ่ง”)
ร่วมเชื้อสายกับไทย ภาษี, เขมร ភាស៊ី (ภาส̰ี), ភស៊ី (ภส̰ี), หรือ ផាស៊ី (ผาส̰ี)

[pʰaː˩˨.siː˥˧˧]


ມາກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย มาก, คำเมือง ᨾᩣ᩠ᨠ (มาก), ไทใหญ่ မၢၵ်ႈ (ม้าก), ไทใต้คง ᥛᥣᥐ (มาก)


ມາກ

คำกริยาวิเศษณ์


ລັດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลัด, ไทใหญ่ လတ်း (ลั๊ต)

วิ่งตรงไป (ณ ทางแยก)

ขวาง, กั้น, ขัดขวาง, กีดกั้น


ລັດ

ยืมมาจากบาลี รฏฺฐ; เทียบสันสกฤต राष्ट्र (ราษฺฏฺร); ร่วมรากกับ ລາດສະດອນ (ลาดสะดอน)


ໂຄສົກ

ยืมมาจากบาลี โฆสก หรือสันสกฤต घोषक (โฆษก)


ສົດໃສ

ສົດ (ส็ด, “สด”) + ໃສ (ใส, “ใส”)


ສະຖານະການ

ສະ-ຖາ-ນະ-ການ


ກະຕຸ້ນ

เทียบไทย กระตุ้น


ໝຸນ

เทียบไทย หมุน

ໝູນ
หมูน
ຫມຸນ
หมุน


ປະຈຳ

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับไทย ประจำ, เขมร ប្រចាំ (บฺรจาํ)


ທັງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *daŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ทั้ง, ไทลื้อ ᦑᧂ (ทัง), ไทดำ ꪹꪕꪸꪉ (เตฺย̂ง), ไทใหญ่ တင်း (ตั๊ง), อาหม 𑜄𑜂𑜫 (ตง์), จ้วงแบบหนง daengz


ທັງ

คำกริยาวิเศษณ์


ຕໍ່ເນື່ອງ

คำกริยาวิเศษณ์

ຕໍ່ (ตํ่, “ต่อ”) + ເນື່ອງ (เนื่อง, “เนื่อง”)

[tɔː˧.nɯːə̯ŋ˧]

[tɔː˧˨.nɯːə̯ŋ˧˨]


ຕ່າງຊາດ

ຕ່າງ (ต่าง, “ต่าง”) + ຊາດ (ซาด, “ชาติ”)

[taːŋ˧˨.saːt̚˧˦]


ຫຼັ່ງໄຫຼ

ຫລັ່ງໄຫລ
หลั่งไหล


ຫຼັ່ງໄຫຼ

ຫລັ່ງໄຫລ
หลั่งไหล


ສະເຫຼ່ຍ

รูปแบบอื่นของ ສະເລ່ຍ (สะเล่ย)


ສັນລະເສີນ

ยืมมาจากเขมร សរសើរ (สรเสิร)

ສັນຣະເສີນ
สันระเสีน


ພຳນັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย พำนัก, เขมร ពំនាក់ (พํนาก̍)


ພິຈາລະນາ

ພິຈາຣະນາ
พิจาระนา

[pʰiʔ˧˨.t͡ɕaː˩˨.la(ʔ˧˨).naː˩˨]


ໂຕ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตัว, คำเมือง ᨲ᩠ᩅᩫ (ตว็), ไทลื้อ ᦷᦎ (โต), ไทดำ ꪶꪔ (โต), ไทขาว ꪔꪺ, ไทใหญ่ တူဝ် (ตูว), ไทใต้คง ᥖᥨᥝ (โตว), อาหม 𑜄𑜥 (ตู) หรือ 𑜄𑜤 (ตุ), จ้วง duz, แสก ทั๊ว


ປັດໄຈ

ยืมมาจากบาลี ปจฺจย; เทียบสันสกฤต प्रत्यय (ปฺรตฺยย)

ປັດຈັຍ
ปัดจัย


ຜູ້ປະກອບການ

ยืมมาจากไทย ผู้ประกอบการ; เหมือนกับ ຜູ້ (ผู้, “ผู้”) + ປະກອບ (ปะกอบ, “ประกอบ”) + ການ (กาน, “การ”)

[pʰuː˥˥˨.pa(ʔ˩˨).kɔːp̚˥˥˨.kaːn˩˨]

ຜູ້-ປະ-ກອບ-ການ

ผู้ประกอบการ


ອ່ອນ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *ʔɔːnᴮ¹, จากไทดั้งเดิม *ʔwuːnᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อ่อน, ไทลื้อ ᦀᦸᧃᧈ (อ่อ̂น), ไทดำ ꪮ꪿ꪮꪙ (อ่อน), ไทขาว ꪮꪮꪙꫀ, ไทใหญ่ ဢွၼ်ႇ (อ่อ̂น) หรือ ဢူၼ်ႈ (อู้น), ไทใต้คง ᥟᥩᥢᥱ (อ่อ̂น), อาหม 𑜒𑜨𑜃𑜫 (ออ̂น์) หรือ 𑜒𑜤𑜃𑜫 (อุน์), จ้วง unq หรือ onq, จ้วงแบบหนง oanq, แสก อูน


ເຊີນຊວນ

[sɤːn˧˥.suːə̯n˧˥]

[sɤːn˩˨.suːə̯n˩˨]


ຫັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *t.rakᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หัก, คำเมือง ᩉᩢ᩠ᨠ (หัก), ไทลื้อ ᦠᧅ (หัก), ไทดำ ꪬꪰꪀ (หัก), ไทขาว ꪬꪰꪀ, ไทใหญ่ ႁၵ်း (หั๊ก), อาหม 𑜍𑜀𑜫 (รก์), จ้วง raek, แสก รั๊ก


ປົກຄອງ

ປົກ (ป็ก, “ปก”) + ຄອງ (คอง, “ครอง”)

[pok̚˧˥.kʰɔːŋ˧˥]

[pok̚˩˨.kʰɔːŋ˩˨]


ເມັດເງິນ

ເມັດ (เมัด, “เม็ด”) + ເງິນ (เงิน, “เงิน”)

[met̚˧˨.ŋɤn˩˨]


ອົງກອນ

เป็นไปได้ว่ามาจากไทย องค์กร

[ʔoŋ˩˨.kɔːn˩˨]


ຣາຊການ

รูปเลิกใช้ของ ລາຊະການ (ลาซะกาน)


ໜ່ວຍງານ

เป็นไปได้ว่ามาจากไทย หน่วยงาน

ຫນ່ວຽງານ
หน่วยงาน
ຫນ່ວຍງານ
หน่วยงาน

[nuːə̯j˧.ŋaːn˧˥]

[nuːə̯j˧˨.ŋaːn˩˨]


ຄ່າໃຊ້ຈ່າຍ

ຄ່າໃຊ້ຈ່າຽ
ค่าใซ้จ่าย


ພີ່ນ້ອງ

ພີ່ (พี่, “พี่”) + ນ້ອງ (น้อง, “น้อง”); ร่วมเชื้อสายกับไทย พี่น้อง, ไทดำ ꪝꪲ꪿ꪙ꫁ꪮꪉ (ปฺิ่น้อง)

[pʰiː˧.nɔːŋ˥˨]

[pʰiː˧˨.nɔːŋ˧˦]

พี่น้อง (คนในเชื้อสาย), ญาติ

พี่น้อง (ผู้เกิดร่วมพ่อแม่เดียวกัน)


ວິສາຫະກິດ

ວິ-ສາ-ຫະ-ກິດ


ສຳລັບ

ยืมมาจากเขมรเก่าสมัยอังกอร์ សំរាប៑ (สํราบฺ), សំរប៑ (สํรบฺ) หรือ សម្រាប៑ (สมฺราบฺ), จากเขมรเก่าสมัยก่อนอังกอร์ សំរប៑ (สํรบฺ), แผลงมาจาก *ស្រាប៑ (*สฺราบฺ) หรือ *ស្រប៑ (*สฺรบฺ, “จัดไว้, พร้อม, เหมาะสม”), แผลงมาจาก រប៑ (รบฺ) หรือ *រាប៑ (*ราบฺ, “จัดเตรียม”); ร่วมเชื้อสายกับไทย สำหรับ และ สำรับ, เขมร សម្រាប់ (สมฺราบ̍)


ຈຳໜ່າຍ

ຈຳຫນ່າຽ
จำหน่าย


ຫົດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รด, อีสาน หด, ไทลื้อ ᦷᦠᧆ (โหด), ไทใหญ่ ႁူတ်း (หู๊ต)


ຫົດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰrotᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หด, ไทใหญ่ ႁူတ်း (หู๊ต) หรือ ႁွတ်း (ห๊อ̂ต)


ວິເຄາະ

ยืมมาจากสันสกฤต विग्रह (วิคฺรห); เทียบบาลี วิคฺคห

[ʋiʔ˧.kʰɔʔ˧]

[ʋiʔ˧˨.kʰɔʔ˧˨]


ນັກວິເຄາະ

ນັກ (นัก, “นัก”) + ວິເຄາະ (วิเคาะ, “วิเคราะห์”)

[nak̚˧.ʋiʔ˧.kʰɔʔ˧]

[nak̚˧˨.ʋiʔ˧˨.kʰɔʔ˧˨]

นักวิเคราะห์


ບຸກຄົນ

ยืมมาจากบาลี ปุคฺคล; ร่วมเชื้อสายกับไทย บุคคล, เขมร បុគ្គល (บุคฺคล); เทียบสันสกฤต पुद्गल (ปุทฺคล)


ຍອດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɲoːtᴰ ร่วมเชื้อสายกับไทย ยอด, คำเมือง ᨿᩬᨯ (ยอด), ไทลื้อ ᦍᦸᧆ (ยอ̂ด), ไทใหญ่ ယွတ်ႈ (ย้อ̂ต), อาหม 𑜊𑜨𑜄𑜫 (ยอ̂ต์) หรือ 𑜐𑜨𑜄𑜫 (ญอ̂ต์)


ມົນລະພາວະ

ມົນ-ລະ-ພາ-ວະ


ຂະໜາດ

ยืมมาจากเขมร ខ្នាត (ขฺนาต); ร่วมเชื้อสายกับไทย ขนาด

ຂະຫນາດ
ขะหนาด
ຂນາດ
ขนาด


ຂະໜາດ

คำกริยาวิเศษณ์

ຂະຫນາດ
ขะหนาด
ຂນາດ
ขนาด

เลิศ, วิเศษ, เก่ง


ສະໄໝ

ยืมมาจากไทย สมัย โดยสะกดตามเสียง, จากสันสกฤต समय (สมย) หรือบาลี สมย


ສະຖານທູດ

ສະຖານ (สะถาน) + ທູດ (ทูด)


ສະຕີ

ยืมมาจากสันสกฤต स्त्री (สฺตฺรี); เทียบบาลี อิตฺถี หรือ ถี


ຜ້າຫົ່ມ

ຜ້າ (ผ้า, “ผ้า”) + ຫົ່ມ (ห็่ม, “ห่ม”)


ອາການ

ยืมมาจากบาลี อาการ หรือสันสกฤต आकार (อาการ)

[ʔaː˩˨.kaːn˩˨]


ໝູ່ເກາະ

ໝູ່ (หมู่) + ເກາະ (เกาะ)

ຫມູ່ເກາະ
หมู่เกาะ

[muː˧.kɔʔ˧˥]

[muː˧˨.kɔʔ˩˨]


ຍຸຕິ

[ɲuʔ˧.tiʔ˧˥]

[ɲuʔ˧˨.tiʔ˩˨]


ປະທ້ວງ

[pa(ʔ˧˥).tʰuːə̯ŋ˥˨]

[pa(ʔ˩˨).tʰuːə̯ŋ˧˦]


ດັບ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗapᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ดับ, คำเมือง ᨯᩢ᩠ᨷ (ดับ), ไทลื้อ ᦡᧇ (ดับ), ไทดำ ꪒꪚꪾ (ดับ), ไทใหญ่ လပ်း (ลั๊ป), พ่าเก ꩫပ် (นป์), จ้วง ndaep, แสก ดั๊บ


ຫາມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *trwaːmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาม, อีสาน หาม, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᨾ (หาม), เขิน ᩉᩣ᩠ᨾ (หาม), ไทลื้อ ᦠᦱᧄ (หาม), ไทดำ ꪬꪱꪣ (หาม), ไทใหญ่ ႁၢမ် (หาม), ไทใต้คง ᥞᥣᥛᥴ (ห๋าม), อาหม 𑜍𑜪 (รํ), จ้วง ram, แสก หร่าม


ຊຸມນຸມ

ชุมนุม (กลุ่มคน)


ຊຸມນຸມ

ชุมนุม (รวมกัน)


ໂຕເອງ

ໂຕ (โต, “ตัว”) + ເອງ (เอง, “เอง”)

[toː˩˨.ʔeːŋ˩˨]


ສາຫັດ

คำกริยาวิเศษณ์

ยืมมาจากบาลี สาหส หรือสันสกฤต साहस (สาหส)


ຄາບສະໝຸດ

ຄາບ (คาบ, “คาบ”) + ສະໝຸດ (สะหมุด, “สมุทร”)


ຈັກກະວັດນິຍົມ

จักรวรรดินิยม


ຍົດ

ยืมมาจากบาลี ยส หรือสันสกฤต यश (ยศ)


ເຫດການ

ເຫດ (เหด, “เหตุ”) + ການ (กาน, “การณ์”)


ຄະດີອາຍາ

ຄະດີ (คะดี, “คดี”) + ອາຍາ (อายา, “อาญา”)

[kʰa(ʔ˧˨).diː˩˨.ʔaː˩˨.ɲaː˩˨]


ຕຳແໜ່ງ

แผลงมาจาก ແຕ່ງ (แต่ง); ยืมจากเขมร តំណែង (ตํแณง), แผลงมาจาก តែង (แตง); ร่วมเชื้อสายกับไทย ตำแหน่ง, เขมรเหนือ ตัมแนญ

ຕຳແຫນ່ງ
ตำแหน่ง

[tam˩˨.nɛːŋ˧˨]


ອະດີດ

[ʔa(ʔ˩˨).diːt̚˥˥˨]


ກະຊວງຍຸຕິທຳ

ກະຊວງຍຸຕິທັມ
กะซวงยุติทัม

[ka(ʔ˧˥).suːə̯ŋ˧˥.ɲuʔ˧.tiʔ˧˥.tʰam˧˥]

[ka(ʔ˩˨).suːə̯ŋ˩˨.ɲuʔ˧˨.tiʔ˩˨.tʰam˩˨]

ກະ-ຊວງ-ຍຸ-ຕິ-ທຳ

กระทรวงยุติธรรม


ມະຕິ

ยืมมาจากบาลี มติ หรือสันสกฤต मति (มติ)


ຄະດີ

ยืมมาจากสันสกฤต गति (คติ)


ຂ້າລາຊະການ

ຂ້າຣາຊການ
ข้าราซกาน

ຂ້າ-ລາດ-ຊະ-ການ


ຖອດ

ยืมมาจากจีนยุคกลาง脫 (MC dwat|thwat); ร่วมเชื้อสายกับไทย ถอด, คำเมือง ᨳᩬᨯ (ถอด), ไทลื้อ ᦏᦸᧆᧈ (ถ่อ̂ด), ไทขาว ꪖꪮꪒ, ไทใหญ่ ထွတ်ႇ (ถ่อ̂ต), ไทใต้คง ᥗᥨᥖᥱ (โถ่ต), อาหม 𑜌𑜨𑜄𑜫 (ถอ̂ต์)


ດຳລົງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ดำรง, เขมร តម្រង់ (ตมฺรง̍)


ໂຕ້ຕອບ

ໂຕ້ (โต้, “โต้”) + ຕອບ (ตอบ, “ตอบ”)

[toː˥˨.tɔːp̚˧˩]

[toː˧˦.tɔːp̚˥˥˨]


ລໍ

ยืมมาจากไทย รอ


ລໍ

เทียบจีนยุคกลาง騾 (MC lwa); ร่วมเชื้อสายกับไทย ล่อ, ไทลื้อ ᦜᦸᧉ (หล้อ̂), ไทใหญ่ လေႃႈ (ล้อ̂)


ປາກກາ

ยืมมาจากไทย ปากกา

[paːk̚˥˥˨.kaː˩˨]


ຜົມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *prɤmᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ผม, คำเมือง ᨹᩫ᩠ᨾ (ผ็ม), ไทลื้อ ᦕᦳᧄ (ผุม), ไทขาว ꪶꪞꪣ, ไทใหญ่ ၽူမ် (ผูม), อาหม 𑜇𑜤𑜪 (ผุํ), จ้วง byoem, Shangsi Zhuang pʰomᴬ¹, แสก ผรั่ม

ผม (ขนบนหัว)


ຜິດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ผิด, ไทดำ ꪠꪲꪒ (ฝิด), ไทขาว ꪞꪲꪒ, ไทใหญ่ ၽိတ်း (ผิ๊ต)


ເລັກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เล็ก, คำเมือง ᩃᩮᩢ᩠ᨠ (เลัก), ไทลื้อ ᦵᦟᧅ (เลก), ไทใหญ่ လဵၵ်ႉ (เล๎ก), อาหม 𑜎𑜢𑜀𑜫 (ลิก์)


ເສື້ອຜ້າ

ເສື້ອ (เสื้อ, “เสื้อ”) + ຜ້າ (ผ้า, “ผ้า”)

[sɯːə̯˧˩.pʰaː˧˩]

[sɯːə̯˥˥˨.pʰaː˥˥˨]


ສົມລົດ

ยืมมาจากสันสกฤต समरस (สมรส)

ສົມຣົດ
ส็มร็ด


ຟັນ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *vanᴬ (“ฟาดด้วยของมีคม”), จากไทดั้งเดิม *walᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฟัน, คำเมือง ᨼᩢ᩠ᨶ (ฟัน), ไทใหญ่ ၽၼ်း (ผั๊น) หรือ ၾၼ်း (ฝั๊น), อาหม 𑜇𑜃𑜫 (ผน์) หรือ 𑜇𑜞𑜃𑜫 (ผฺรน์), แสก วั๋น

ฟัน (ฟาดด้วยของมีคม)


ຟັນ

เหงือก (เนื้อที่หุ้มโคนฟัน)


ຫາຍໃຈ

ຫາຍ (หาย, “หาย”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[haːj˥˧˧.t͡ɕaɰ˩˨]


ຍ່ຽວ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *niəwᴮ, จากจีนยุคกลาง尿 (MC newH); ร่วมเชื้อสายกับไทย เยี่ยว, คำเมือง ᨿ᩠ᨿ᩵ᩅ (ยย่ว), ไทลื้อ ᦵᦍᧁᧈ (เย่ว), ไทดำ ꪹꪑꪸ꪿ꪫ (เญย่̂ว) หรือ ꪵꪙ꪿ꪫ (แน่ว), ไทขาว ꪵꪙꪫꫀ, ไทใหญ่ ယဵဝ်ႈ (เย้ว), อาหม 𑜊𑜢𑜈𑜫 (ยิว์), จ้วง nyouh, จ้วงแบบหนง nyuh, แสก หญู้

(ນ້ຳ~) เยี่ยว


ຊອງ

เทียบจีนยุคกลาง牀 (MC dzrjang); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨩᩬᨦ (ชอง)

เตียงนอน, ที่นอน


ບຸນໜັກສັກໃຫຍ່

ບຸນ (บุน, “บุญ”) + ໜັກ (หนัก, “หนัก”) + ສັກ (สัก, “ศักดิ์”) + ໃຫຍ່ (ใหย่, “ใหญ่”)

ບຸນ-ໜັກ-ສັກ-ໃຫຍ່

บุญหนักศักดิ์ใหญ่


ຂັດໃຈ

ຂັດ (ขัด, “ขัด”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[kʰat̚˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ປອບໃຈ

ປອບ (ปอบ, “ปลอบ”) + ໃຈ (ใจ, “ใจ”)

[pɔːp̚˥˥˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ອຸ່ນໃຈ

[ʔun˧˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ໃຈກວ້າງ

ยืมมาจากไทย ใจกว้าง; เหมือนกับ ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ກວ້າງ (กว้าง, “กว้าง”)

[t͡ɕaj˩(˧).kuːə̯ŋ˥˨]

[t͡ɕaɰ˩˨.kuːə̯ŋ˧˦]


ສຸກໃຈ

[suk̚˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ໃຈໃຫຍ່

ໃຈ (ใจ, “ใจ”) + ໃຫຍ່ (ใหย่, “ใหญ่”)

ໃຈໃຫຽ່
ใจใหย่

[t͡ɕaɰ˩˨.ɲaɰ˧˨]


ໃຈພຣະ

[t͡ɕaɰ˩˨.pʰaʔ˧˨]

รูปล้าสมัยของ ໃຈພະ (ใจพะ)


ໃຈນ້ອຍ

ໃຈນ້ອຽ
ใจน้อย

[t͡ɕaɰ˩˨.nɔːj˧˦]


ຄຶກຄັກ

[kʰɯk̚˧˨.kʰak̚˧˨]


ບັນຍາກາດ

[ban˩˨.ɲaː˩˨.kaːt̚˥˥˨]


ລະເບີດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ระเบิด

[la(ʔ˧˨).bɤːt̚˥˥˨]


ລະເບີດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ระเบิด

[la(ʔ˧˨).bɤːt̚˥˥˨]


ສີ່ແຍກ

[siː˧.ɲɛːk̚˥˨]

[siː˧˨.ɲɛːk̚˧˦]


ຊ່ວຍເຫຼືອ

ยืมมาจากไทย ช่วยเหลือ; เหมือนกับ ຊ່ວຍ (ซ่วย, “ช่วย”) + ເຫຼືອ (เหลือ, “เหลือ”)

ຊ່ວຽເຫລືອ
ซ่วยเหลือ

[suːə̯j˧.lɯːə̯˩(˧)]

[suːə̯j˧˨.lɯːə̯˥˧˧]

ເຈົ້າໜ້າທີ່ເກັບກູ້ລະເບີດ ໄດ້ຊ່ວຍເຫຼືອ ເກັບກູ້ ແລະ ທຳລາຍລະເບີດບໍ່ທັນແຕກທີ່ຕົກຄ້າງໃນປາງສົງຄາມ

เจ้าหน้าที่เก็บกู้ระเบิด ได้ช่วยเหลือ เก็บกู้ และ ทำลายระเบิดที่ยังไม่แตกที่ตกค้างในยุคสงคราม

เจ็้าหน้าที่เกับกู้ละเบีด ได้ซ่วยเหลือ เกับกู้ และ ทำลายละเบีดบํ่ทันแตกที่ต็กค้างในปางส็งคาม


ຮ້ອງຂໍ

ຮ້ອງ (ฮ้อง, “ร้อง”) + ຂໍ (ขํ, “ขอ”)

[hɔːŋ˥˨.kʰɔː˩(˧)]

[hɔːŋ˧˦.kʰɔː˥˧˧]


ອາໄລ

ยืมมาจากบาลี อาลย (ห่วงใย)


ອາໄລ

ยืมมาจากสันสกฤต आलय (บ้าน, สถานที่)


ບາດເຈັບ

ບາດ (บาด, “บาด”) + ເຈັບ (เจับ, “เจ็บ”)

[baːt̚˧˩.t͡ɕep̚˧˥]

[baːt̚˥˥˨.t͡ɕep̚˩˨]


ບາດເຈັບ

ບາດ (บาด, “บาด”) + ເຈັບ (เจับ, “เจ็บ”)

[baːt̚˧˩.t͡ɕep̚˧˥]

[baːt̚˥˥˨.t͡ɕep̚˩˨]


ຍາດ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน ยาด, คำเมือง ᨿᩣ᩠ᨯ (ยาด)

ໄຊຊະນະທີ່ຍາດມາໄດ້ນັ້ນແມ່ນໃຫຍ່ຫຼວງ ແລະ ໜັກແໜ້ນ

ชัยชนะที่ชิงได้มาได้นั้นใหญ่หลวงและหนักแน่น

ไซซะนะที่ยาดมาได้นั้นแม่นใหย่หลวง และ หนักแหน้น


ຍາດ

ยืมมาจากบาลี ญาติ (“ครอบครัว”)


ສືບໜໍ່ແທນແນວ

ສືບ (สืบ, “สืบ”) + ໜໍ່ (หนํ่, “หน่อ”) + ແທນ (แทน, “แทน”) + ແນວ (แนว, “แนว”)

ສືບຫນໍ່ແທນແນວ
สืบหนํ่แทนแนว

[sɯːp̚˧˩.nɔː˧.tʰɛːn˧˥.nɛːw˧˥]

[sɯːp̚˥˥˨.nɔː˧˨.tʰɛːn˩˨.nɛːw˩˨]

ສືບ-ໜໍ່-ແທນ-ແນ+ວ


ລ້ຽງກັນມາພາກັນໃຫຍ່

เลี้ยงดูจนเติบใหญ่


ໄພ່ຟ້າຂ້າແຜ່ນດິນ

ไพร่ฟ้าข้าแผ่นดิน


ສັດຕູໝູ່ມານ

ສັດ-ຕູ-ໝູ່-ມານ

ศัตรูหมู่มาร


ແກ້ວແຫວນແສນສິ່ງ

แก้วแหวนแสนสิ่ง


ຕາງ

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับไทย ตาง หรือ ต่าง, อีสาน ตาง, คำเมือง ᨲᩣ᩠ᨦ (ตาง), เขิน ᨲᩣ᩠ᨦ (ตาง), ไทลื้อ ᦎᦱᧂ (ตาง), ไทใหญ่ တၢင် (ตาง), ไทใต้คง ᥖᥣᥒ (ตาง)


ເຂົ້າປາອາຫານ

ข้าวปลาอาหาร


ຊອກຄົ້ນກົ່ນຫາ

ຊອກ (ซอก, “เสาะหา”) + ຄົ້ນ (ค็้น, “ค้น”) + ກົ່ນ (ก็่น, “ขุด”) + ຫາ (หา, “หา”)

ค้นหาให้ทั่ว


ຊ່າລື

ຊ່າ (ซ่า, “ลือ”) + ລື (ลื, “ลือ”)

[saː˧.lɯː˧˥]

[saː˧˨.lɯː˩˨]


ເດີນດອນຊອນປ່າ

ເດີນ (เดีน, “เดิน”) + ດອນ (ดอน, “ดอน”) + ຊອນ (ซอน, “ซอน”) + ປ່າ (ป่า, “ป่า”)

[dɤːn˩˨.dɔːn˩˨.sɔːn˩˨.paː˧˨]

ເດີນ-ດອນ-ຊອນ-ປ່າ


ໝ່າ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หม่า, คำเมือง ᩉ᩠ᨾ᩵ᩣ (หม่า), อีสาน หม่า, ไทลื้อ ᦖᦱᧈ (หม่า), ไทใหญ่ မႃႇ (ม่า)

หม่า, แช่ให้อ่อนตัว

ໝ່າເຂົ້າ


ບອບຊ້ຳ

ບອບ (บอบ, “บอบ”) + ຊ້ຳ (ซ้ำ, “ช้ำ”)

[bɔːp̚˥˥˨.sam˧˦]


ເຕັມ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *k.temᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เต็ม, คำเมือง ᨲᩮ᩠ᨾ (เตม), ไทลื้อ ᦎᦲᧄ (ตีม), ไทดำ ꪹꪔꪸꪣ (เตย̂ม), ไทขาว ꪔꪲꪣ, ไทใหญ่ တဵမ် (เตม)


ສູ

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *suːᴬ¹; ร่วมเชื้อสายกับไทย สู, คำเมือง ᩈᩪ (สู), อีสาน สู, ไทลื้อ ᦉᦴ (สู), ไทดำ ꪎꪴ (สุ), ไทใหญ่ သူ (สู), ไทใต้คง ᥔᥧᥴ (สู๋), อาหม 𑜏𑜥 (สู), จ้วง sou

คำสรรพนามบุรุษที่ 2 รูปพหูพจน์; พวกเธอ, พวกมึง


ກູ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *kuːᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย กู, อีสาน กู, ไทดำ ꪀꪴ (กุ), จ้วง gou

ไม่ทางการ หรือ หยาบคาย


ນີ້

ร่วมเชื้อสายกับไทดำ ꪙꪲ꫁ (นิ้)


ຂ້າເຈົ້າ

ຂ້າ (ข้า, “ข้า”) + ເຈົ້າ (เจ็้า, “เจ้า”)

[kʰaː˧˩.t͡ɕaw˥˨]

[kʰaː˥˥˨.t͡ɕaw˧˦]


ເຊ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เซ, อีสาน เซ


ເຊ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เซ


ເຊ

ยืมมาจากฝรั่งเศส cé (“ชื่อเรียกอักษร C”)

อักษรละติน C/c


ຊັດ

ยืมมาจากไทย ชัด


ປັດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *pacᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ปัด, จ้วง baet


ປ້ອງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปล้อง, ไทลื้อ ᦔᦸᧂᧉ (ป้อ̂ง), ไทใหญ่ ပွင်ႈ (ป้อ̂ง), อาหม 𑜆𑜨𑜂𑜫 (ปอ̂ง์)


ປ້ອງ

ยืมมาจากไทย ป้อง


ລູກນ້ອງ

/lûːk.nɔ̂ːŋ/


ຈອມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จอม, ไทลื้อ ᦈᦸᧄ (จอ̂ม), ไทดำ ꪊꪮꪣ (จอม), ไทขาว ꪊꪮꪣ, ไทใหญ่ ၸွမ် (จอ̂ม), พ่าเก ꩡွံ (จอ̂ํ), อาหม 𑜋𑜨𑜪 (ฉอ̂ํ); เทียบเขมร ចម (จม)

[t͡ɕɔːm˩(˧)]

จอม, ยอด, ส่วนที่อยู่บนสุด


ໝູ່ເຮົາ

ຫມູ່ເຮົາ
หมู่เฮ็า


ເພິ່ນ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน เพิ่น, คำเมือง ᨻᩮᩥ᩠᩵ᨶ (เพิ่น), ไทลื้อ ᦵᦗᦲᧃᧈ (เพี่น), ไทใหญ่ ပိူၼ်ႈ (เปิ้น), ไทใต้คง ᥙᥫᥢ (เปอ̂น); เทียบคำที่แปลว่า แก (คำสรรพนามบุรุษที่ 2) กับเวียดนาม bạn (บ่าน) ซึ่งยืมมาจากจีน 伴 (“เธอ, คุณ; เพื่อน”) เหมือนกับคำที่แปลว่า แก; ร่วมรากกับ ເພື່ອນ (เพื่อน)

เขา (คำสรรพนามบุรุษที่ 3)

แก (คำสรรพนามบุรุษที่ 2)


ມຶງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *mɯŋᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย มึง, ไทลื้อ ᦙᦹᧂ (มืง), ไทดำ ꪣꪳꪉ (มึง), ไทขาว ꪝꪳꪉ, จ้วง mwngz


ເປັນຫ່ວງ

ເປັນ (เปัน, “เป็น”) + ຫ່ວງ (ห่วง, “ห่วง”)

[pen˩˨.huːə̯ŋ˧˨]


ເນ້ນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เน้น


ສິບ

จากจีนยุคกลาง十 (MC dzyip); ร่วมเชื้อสายกับไทย สิบ, อีสาน สิบ, คำเมือง ᩈᩥ᩠ᨷ (สิบ), เขิน ᩈᩥ᩠ᨷ (สิบ), ไทลื้อ ᦉᦲᧇ (สีบ), ไทดำ ꪎꪲꪚ (สิบ), ไทขาว ꪎꪲꪚ, ไทใหญ่ သိပ်း (สิ๊ป), ไทใต้คง ᥔᥤᥙᥴ (สี๋ป), อาหม 𑜏𑜢𑜆𑜫 (สิป์), ปู้อี xib, จ้วง cib, แสก ซิ̄บ


ທັນທີ

คำกริยาวิเศษณ์

ທັນ (ทัน, “ทัน”) + ທີ (ที, “ที”)


ປ້ອຍດ່າວ່າເວນ

ປ້ອຽດ່າວ່າເວນ
ป้อยด่าว่าเวน

[pɔːj˥˨.daː˧.ʋaː˧.ʋeːn˧˥]

[pɔːj˧˦.daː˧˨.ʋaː˧˨.ʋeːn˩˨]

ປ້ອຍ-ດ່າ-ວ່າ-ເວນ


ອົບພະຍົບ

[ʔop̚˩˨.pʰa(ʔ˧˨).ɲop̚˧˨]


ສະຫຼາຍ

ສະຫລາຍ
สะหลาย
ສະຫລາຽ
สะหลาย
ສະຫຼາຽ
สะหลาย
ສລາຍ
สลาย


ສູນເສຍ

ສູນ (สูน, “สูญ”) + ເສຍ (เสย, “เสีย”)

ສູນເສັຽ
สูนเสัย

[suːn˥˧˧.siːə̯˥˧˧]


ຄື່ນ

ยืมมาจากไทย คลื่น


ສະເທືອນໃຈ

[sa(ʔ˩˨).tʰɯːə̯n˩˨.t͡ɕaɰ˩˨]


ລີ້

ร่วมเชื้อสายกับไทย ลี้, ลาว ລີ້ (ลี้), คำเมือง ᩃᩦ᩶ (ลี้), เขิน ᩃᩦ᩶ (ลี้), ไทลื้อ ᦟᦲᧉ (ลี้)

ແລ່ນເຂົ້າໄປລີ້ຢູ່ໃນຖ້ຳ ເພື່ອຄວາມປອດໄພ

วิ่งเข้าไปหลบอยู่ในถ้ำ เพื่อความปลอดภัย

แล่นเข็้าไปลี้อยู่ในถ้ำ เพื่อความปอดไพ


ສຳພາດ

ยืมมาจากสันสกฤต संभाषण (สํภาษณ)


ສຳພາດ

ยืมมาจากสันสกฤต संभाषण (สํภาษณ)


ຮຸນແຮງ

ຮຸນ (ฮุน) + ແຮງ (แฮง, “แรง”)

[hun˧˥.hɛːŋ˧˥]

[hun˩˨.hɛːŋ˩˨]


ຮຸນແຮງ

คำกริยาวิเศษณ์

ຮຸນ (ฮุน) + ແຮງ (แฮง, “แรง”)

[hun˧˥.hɛːŋ˧˥]

[hun˩˨.hɛːŋ˩˨]


ໄພ

ยืมมาจากบาลี ภย (“ความกลัว”) หรือสันสกฤต भय (ภย, “ความกลัว”)


ຝັ່ງ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʰwaŋᴮ; ร่วมเชื้อสายกับไทย ฝั่ง, คำเมือง ᨺᩢ᩠᩵ᨦ (ฝั่ง), ไทลื้อ ᦚᧂᧈ (ฝั่ง), ไทใหญ่ ၽင်ႇ (ผั่ง) หรือ ၾင်ႇ (ฝั่ง), ไทใต้คง ᥜᥒᥱ (ฝั่ง)


ຫາດ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *haːtᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย หาด, คำเมือง ᩉᩣ᩠ᨯ (หาด), ไทลื้อ ᦠᦱᧆ (หาด), ไทใหญ่ ႁၢတ်ႇ (ห่าต), ไทใต้คง ᥞᥣᥖᥱ (ห่าต)


ຂວບ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ขวบ, คำเมือง ᨡ᩠ᩅᨷ (ขวบ) หรือ ᨢ᩠ᩅᨷ (ฃวบ), ไทลื้อ ᦷᦃᧇᧈ (โฃ่บ) (ในคำ ᦷᦃᧇᧈᦔᦲ), ไทใหญ่ ၶူပ်ႇ (ขู่ป), ไทใต้คง ᥑᥨᥙᥱ (โฃ่ป), จ้วง hop, จ้วงแบบจั่วเจียง kvop

[kʰuːə̯p̚˧˩]

[kʰuːə̯p̚˥˥˨]


ຮຸມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย รุม, คำเมือง ᩁᩩᨾ (รุม)


ສ່ຽງ

ร่วมเชื้อสายกับไทย เสี่ยง

ສ່ຽງຖືກແຮັກເກີໂຈມຕີຫຼາຍຂຶ້ນ.

เสี่ยงถูกแฮ็กเกอร์โจมตีมากขึ้น

ส่ยงถืกแฮักเกีโจมตีหลายขึ้น.

เสี่ยง (เสี่ยงทาย)


ຫຼົ້ມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ล่ม, คำเมือง ᩉᩖᩫ᩶ᨾ (หล็้ม)


ເດັກ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ɗekᴰ; ร่วมเชื้อสายกับไทย เด็ก, คำเมือง ᨯᩮᩢ᩠ᨠ (เดัก), ไทดำ ꪹꪒꪸꪀ (เดย̂ก), แสก แด๊ก


ບຸດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย บุตร


ບຸດ

ร่วมเชื้อสายกับไทย บุษย์


ຍິ່ງ

คำกริยาวิเศษณ์

ร่วมเชื้อสายกับไทย ยิ่ง, คำเมือง ᨿᩥ᩠᩵ᨦ (ยิ่ง)


ຊະຕາກຳ

ຊະຕາ (ซะตา, “ชะตา”) + ກຳ (กำ, “กรรม”)

ຊະຕາກັມ
ซะตากัม


ໂດນ

ร่วมเชื้อสายกับไทย โดน, อีสาน โดน, คำเมือง ᨯᩰᩫ᩠ᨶ (โด็น), เขิน ᨯᩰ᩠ᨶ (โดน)

ชน, ชนโดยแรง


ໂດນ

น่าจะมาจากเวียดนาม đồn (โด่น)


ຕໍ່ໜ້າຕໍ່ຕາ

คำกริยาวิเศษณ์

ຕໍ່ໜ້າ (ตํ่หน้า, “ต่อหน้า”) + ຕໍ່ (ตํ่, “ต่อ”) + ຕາ (ตา, “ตา”)

ต่อหน้าต่อตา


ໂຫດຮ້າຍ

ໂຫດ (โหด, “โหด”) + ຮ້າຍ (ฮ้าย, “ร้าย”)

ໂຫດຮ້າຽ
โหดฮ้าย


ໄດ້ແກ່

ໄດ້ (ได้, “ได้”) + ແກ່ (แก่, “แก่”)


ໄຮ້

ร่วมเชื้อสายกับไทย ไร้, อีสาน ไฮ้, คำเมือง ᩁᩱ᩶ (ไร้), เขิน ᩁᩱ᩶ (ไร้), ไทลื้อ ᦺᦣᧉ (ไฮ้)

ໄຮ້ມະນຸດສະທຳ

ไร้มนุษยธรรม

ไฮ้มะนุดสะทำ


ອັນ

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *ʔalᴬ; ร่วมเชื้อสายกับไทย อัน, อีสาน อัน, คำเมือง ᩋᩢ᩠ᨶ (อัน), เขิน ᩋᩢ᩠ᨶ (อัน), ไทลื้อ ᦀᧃ (อัน), ไทดำ ꪮꪽ (อัน), ไทใหญ่ ဢၼ် (อัน), ไทใต้คง ᥟᥢ (อัน), อาหม 𑜒𑜃𑜫 (อน์), จ้วง aen


ອັນ

อัน, ที่, ซึ่ง


ລາຊາບີ

ฟ้าทะลายโจร (พืช)


ຫຼັກຖານ

ยืมมาจากไทย หลักฐาน; เหมือนกับ ຫຼັກ (หลัก, “หลัก”) + ຖານ (ถาน, “ฐาน”)

ຫລັກຖານ
หลักถาน


ພິສູດ

ยืมมาจากสันสกฤต विसूचन (วิสูจน)

[pʰiʔ˧˨.suːt̚˥˥˨]


ພິສູດ

ยืมมาจากบาลี วิสุทฺธิ

[pʰiʔ˧˨.suːt̚˥˥˨]

พิสุทธิ์, ขาว


ພິສູດ

ยืมมาจากบาลี วิสุทฺธิ

[pʰiʔ˧˨.suːt̚˥˥˨]

ความสะอาด, ความไม่หมองมัว


ປະເດັນ

ยืมมาจากไทย ประเด็น


ອະເທວະນິຍົມ

[ʔa(ʔ˩˨).tʰeː˩˨.ʋa(ʔ˧˨).niʔ˧˨.ɲom˩˨]

ອະ-ເທ-ວະ-ນິ-ຍົມ


ເທວະນິຍົມ

[tʰeː˩˨.ʋa(ʔ˧˨).niʔ˧˨.ɲom˩˨]

ເທ-ວະ-ນິ-ຍົມ


ຕັກກະ

ยืมมาจากบาลี ตกฺก หรือสันสกฤต तर्क (ตรฺก)


ຕັກກະສາດ

ຕັກກະ (ตักกะ, “ตรรก”) + ສາດ (สาด, “ศาสตร์”)


ວິພາກ

ยืมมาจากสันสกฤต विवक्षा (วิวกฺษา, “ความสำคัญ; ความสงสัย”)

[ʋiʔ˧.pʰaːk̚˥˨]

[ʋiʔ˧˨.pʰaːk̚˧˦]


ເພິ່ງພາ

ยืมมาจากไทย พึ่งพา; เหมือนกับ ເພິ່ງ (เพิ่ง) + ພາ (พา)

ເພີ່ງພາ
เพี่งพา

[pʰɤŋ˧.pʰaː˧˥]

[pʰɤŋ˧˨.pʰaː˩˨]


ງົມງວາຍ

เทียบไทย งมงาย

ງົມງວາຽ
ง็มงวาย

[ŋom˧˥.ŋuːə̯j˧˥]

[ŋom˩˨.ŋuːə̯j˩˨]


ຄຳອ່ວຍພອນປີໃໝ່

ຄຳອ່ວຽພອນປີໃຫມ່
คำอ่วยพอนปีใหม่

[kʰam˩˨.ʔuːə̯j˧˨.pʰɔːn˩˨.piː˩˨.maɰ˧˨]

ຄຳ-ອ່ວຍ-ພອນ-ປີ-ໃໝ່

สวัสดีปีใหม่


ກະບີ່

คำวิสามานยนาม

กระบี่ (จังหวัด)


ການຈະນະບຸລີ

คำวิสามานยนาม

ยืมมาจากไทย กาญจนบุรี

ການ-ຈະ-ນະ-ບຸ-ລີ

(ແຂວງ~) กาญจนบุรี


ວິວັດທະນາການ

[ʋiʔ˧˨.ʋat̚˧˨.tʰa(ʔ˧˨).naː˩˨.kaːn˩˨]

ວິ-ວັດ-ທະ-ນາ-ການ


ຄຳກຳມະ

ຄຳ (คำ, “คำ”) + ກຳມະ (กำมะ, “กรรม”)


ຈາມ

ร่วมเชื้อสายกับไทย จาม, ไทใหญ่ ၸၢမ် (จาม)


ສິນທຳ

ສິນ (สิน, “ศีล”) + ທຳ (ทำ, “ธรรม”)


ຊົນຊາດ

ຊົນ (ซ็น, “ชน”) + ຊາດ (ซาด, “ชาติ”)


ພັງພອນ

[pʰaŋ˧˥.pʰɔːn˧˥]

[pʰaŋ˩˨.pʰɔːn˩˨]


ໄວຍາກອນ

[ʋaj˧˥.ɲaː˧˥.kɔːn˩(˧)]

[ʋaj˩˨.ɲaː˩˨.kɔːn˩˨]


ຢວກ

[juːə̯k̚˥˥˨]


ຢວກ

[juːə̯k̚˥˥˨]


ຢອງ

ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩀᩬᨦ (อยอง); อาจร่วมเชื้อสายกับไทย ยอง (“(นั่ง) ชันเข่า”)

วางทับไว้ข้างบน


ປະ

ร่วมเชื้อสายกับไทย ปละ, อีสาน ปละ หรือ ปะ

ຕົ້ມປະມານ 15 ນາທີ ແລ້ວປະໄວ້ໃຫ້ເຢັນ

ต้มประมาณ 15 นาที แล้วทิ้งไว้ให้เย็น

ต็้มปะมาน 15 นาที แล้วปะไว้ให้เอยัน


ຮັບຈ້າງອ້າງແຮງ

ຮັບຈ້າງ (ฮับจ้าง, “รับจ้าง”) + ອ້າງ (อ้าง, “อ้าง”) + ແຮງ (แฮง, “แรง”)

[hap̚˧.t͡ɕaːŋ˥˨.ʔaːŋ˥˨.hɛːŋ˧˥]

[hap̚˧˨.t͡ɕaːŋ˧˦.ʔaːŋ˧˦.hɛːŋ˩˨]

ຮັບ-ຈ້າງ-ອ້າງ-ແຮງ


ຊ້ອງໜ້າ

ຊ້ອງ (ซ้อง, “ต่อ, พร้อม”) + ໜ້າ (หน้า, “หน้า”)

ຊ້ອງຫນ້າ
ซ้องหน้า

[sɔːŋ˥˨.naː˧˩]

[sɔːŋ˧˦.naː˥˥˨]

อยู่ร่วม, อยู่ด้วย


ອິດສາ

ยืมมาจากบาลี อิจฺฉา หรือสันสกฤต इच्छा (อิจฺฉา, “ความอยาก, ความต้องการ, ความปรารถนา”)

[ʔit̚˩˨.saː˥˧˧]


ອວດ

[ʔuːə̯t̚˥˥˨]


ອວດເກັ່ງ

ອວດ (อวด, “อวด”) + ເກັ່ງ (เกั่ง, “เก่ง”)

[ʔuːə̯t̚˧˩.keŋ˧]

[ʔuːə̯t̚˥˥˨.keŋ˧˨]


ຫຼອກ

ร่วมเชื้อสายกับไทย หลอก, อีสาน หลอก, คำเมือง ᩉᩖᩬᨠ (หลอก), เขิน ᩉᩖᩬᨠ (หลอก), ไทลื้อ ᦜᦸᧅᧈ (หล่อ̂ก), ไทใหญ่ လွၵ်ႇ (ล่อ̂ก, “ทำให้กลัว”), อาหม 𑜎𑜨𑜀𑜫 (ลอ̂ก์, “ทำให้กลัว”)

หลอก (ทำให้เข้าใจผิด, ทำให้ตกใจ)


ຫຼອກລວງ

ຫຼອກ (หลอก, “หลอก”) + ລວງ (ลวง, “ลวง”)

ຫລອກລວງ
หลอกลวง

[lɔːk̚˧˩.luːə̯ŋ˧˥]

[lɔːk̚˥˥˨.luːə̯ŋ˩˨]


ຫຍ້ຳ

ร่วมเชื้อสายกับอีสาน หย้ำ, ไทใหญ่ ယမ်ႈ (ยั้ม)

ຫຍ້ຳອາຫານ


ເຈ້ຍຫູ

ເຈ້ຍ (เจ้ย, “กระดาษ”) + ຫູ (หู, “หู”)

ເຈັ້ຽຫູ
เจั้ยหู

[t͡ɕiːə̯˥˨.huː˩(˧)]

[t͡ɕiːə̯˧˦.huː˥˧˧]


ແຊບຊ້ອຍ

ແຊບ (แซบ, “อร่อย”) + ຊ້ອຍ (ซ้อย, “ช้อย”)

ແຊບຊ້ອຽ
แซบซ้อย

[sɛːp̚˥˨.sɔːj˥˨]

[sɛːp̚˧˦.sɔːj˧˦]


ຕົວະຍົວະ

ຕົວະ (ต็วะ, “โกหก, หลอกลวง”) + ຍົວະ (ย็วะ, “ล่อลวง, หลอกล่อ”)

[tuə̯ʔ˧˥.ɲuə̯ʔ˧]

[tuə̯ʔ˩˨.ɲuə̯ʔ˧˨]

โกหก, หลอกลวง

ມີກຸ່ມຄົນບໍ່ດີຕົວະຍົວະເດັກໄປຂາຍ

มีกลุ่มคนไม่ดีหลอกลวงเด็กไปขาย

มีกุ่มค็นบํ่ดีต็วะย็วะเดักไปขาย


ປິ່ນປົວ

ປິ່ນ (ปิ่น, “หมุน, พลิก”) + ປົວ (ป็ว, “เยียวยา”)

เยียวยา, รักษาโรค

ລວມທັງໝົດແລ້ວ ໄດ້ປິ່ນປົວຄົນເຈັບ 5.000 ກວ່າຄົນ.

รวมทั้งหมดแล้ว ได้รักษาคนเจ็บ 5,000 กว่าคน

ลวมทังหม็ดแล้ว ได้ปิ่นป็วค็นเจับ 5.000 กว่าค็น.


ພົບພໍ້

ພົບ (พ็บ, “พบ”) + ພໍ້ (พํ้, “พบ”)

[pʰop̚˧.pʰɔː˥˨]

[pʰop̚˧˨.pʰɔː˧˦]


ຟ້າວຟັ່ງ

ຟ້າວ (ฟ้าว) + ຟັ່ງ (ฟั่ง)


ຟ້າວຟັ່ງ

คำกริยาวิเศษณ์

ຟ້າວ (ฟ้าว) + ຟັ່ງ (ฟั่ง)

ລັກໜີຢ່າງຟ້າວຟັ່ງ

แอบหนีอย่างรีบเร่ง

ลักหนีอย่างฟ้าวฟั่ง


ມ່ວນຊື່ນ

ມ່ວນ (ม่วน, “สนุก”) + ຊື່ນ (ซื่น, “ชื่น, ชื่นบาน”)

[muːə̯n˧˨.sɯːn˧˨]

ມວນຊົນຮ່ວມສະຫຼອງ ປີໃໝ່ລາວຄຶກຄື້ນມ່ວນຊື່ນ, ຮັກສາໄດ້ວັດທະນະທຳ ດີງາມຂອງຊາດ

มวลชนร่วมฉลอง ปีใหม่ลาวครึกครื้นสนุกสนาน, รักษาได้วัฒนธรรม ดีงามของชาติ

มวนซ็นฮ่วมสะหลอง ปีใหม่ลาวคึกคื้นม่วนซื่น, ฮักสาได้วัดทะนะทำ ดีงามของซาด


ຫງ່ວມເຫງົາ

ຫງ່ວມ (หง่วม) + ເຫງົາ (เหง็า)


ເໜັງຕີງ

ເໜັງ (เหนัง) + ຕີງ (ตีง)

ເຫນັງຕີງ
เหนังตีง

[neŋ˥˧˧.tiːŋ˩˨]

ขยับเขยื้อน, ขยับตัว, ไหวติง, เคลื่อนไหว

ການເໜັງຕີງຂອງລາຄາສິນຄ້າໃນທ້ອງຕະຫຼາດ

การเคลื่อนไหวของราคาสินค้าในท้องตลาด

กานเหนังตีงของลาคาสินค้าในท้องตะหลาด


ເຮິຮ້າຍ

ເຮິ (เฮิ) + ຮ້າຍ (ฮ้าย)

ເຮິຮ້າຽ
เฮิฮ้าย

ขี้ริ้วขี้เหร่


ມ້ຽນມັດ

ມ້ຽນ (ม้ยน, “เก็บ”) + ມັດ (มัด, “มัด”)