кузгалак

кузгалак (nominative singular)
кузгалаклар (nominative plural)
кузгалакның (singular)
кузгалакларның (plural)
кузгалакка (dative singular)
кузгалакларга (dative plural)
кузгалакны (accusative singular)
кузгалакларны (accusative plural)
кузгалакта (locative singular)
кузгалакларда (locative plural)
кузгалактан (singular)
кузгалаклардан (plural)

Происходит от ??

ботан. щавель

адъектив. щавелевый, щавельный

щавелевый, щавельный


кәнфит

кәнфит (nominative singular)
кәнфитләр (nominative plural)
кәнфитнең (singular)
кәнфитләрнең (plural)
кәнфиткә (dative singular)
кәнфитләргә (dative plural)
кәнфитне (accusative singular)
кәнфитләрне (accusative plural)
кәнфиттә (locative singular)
кәнфитләрдә (locative plural)
кәнфиттән (singular)
кәнфитләрдән (plural)

Из русск. конфета, далее из лат. confectum «приготовленное снадобье», прич. от conficere «изготовлять, совершать», далее из cum (варианты co-, com-, con-) «с, вместе» + facere «делать, производить» (восходит к праиндоевр. *dhe- «девать, делать»).

кәнфитләнергә

Ближайшее родство

разг. конфета, конфетка (конфетный)

конфета, конфетка (конфетный)


мәкаль

мәкаль (nominative singular)
мәкальләр (nominative plural)
мәкальнең (singular)
мәкальләрнең (plural)
мәкальгә (dative singular)
мәкальләргә (dative plural)
мәкальне (accusative singular)
мәкальләрне (accusative plural)
мәкальдә (locative singular)
мәкальләрдә (locative plural)
мәкальдән (singular)
мәкальләрдән (plural)

Из араб. مقال (maqāl).

сүз күрке - мәкаль

погов. украшение речи — пословица.

афоризм, изречение, притча


сутый

сутый (nominative singular)
сутыйлар (nominative plural)
сутыйның (singular)
сутыйларның (plural)
сутыйга (dative singular)
сутыйларга (dative plural)
сутыйны (accusative singular)
сутыйларны (accusative plural)
сутыйда (locative singular)
сутыйларда (locative plural)
сутыйдан (singular)
сутыйлардан (plural)

Из русск. сотый.

разг. сотка (единица земельной площади, сотая часть гектара)


терелү

выздоровление; излечение; поправка


кымыз

кымыз (nominative singular)
кымызлар (nominative plural)
кымызның (singular)
кымызларның (plural)
кымызга (dative singular)
кымызларга (dative plural)
кымызны (accusative singular)
кымызларны (accusative plural)
кымызда (locative singular)
кымызларда (locative plural)
кымыздан (singular)
кымызлардан (plural)

Происходит от общекыпчакск. *qïmïz «кумыс» (ср. др.-тюрк. qïmïz — то же), восходит к пратюркск. *Kumɨŕ «кумыс».

кумыс (кумысный)


аерча

ботан. лепесток


белешмә

белешмә (nominative singular)
белешмәләр (nominative plural)
белешмәнең (singular)
белешмәләрнең (plural)
белешмәгә (dative singular)
белешмәләргә (dative plural)
белешмәне (accusative singular)
белешмәләрне (accusative plural)
белешмәдә (locative singular)
белешмәләрдә (locative plural)
белешмәдән (singular)
белешмәләрдән (plural)

Составное из тат. белешергә «справляться, узнавать» + -мә.

белешмәлек

Ближайшее родство

существительные

белешергә

Ближайшее родство

справка, информация

справка (как документ)


карый

старик, старец


археологик

археологический


аеклык

аеклык (nominative singular)
аеклыклар (nominative plural)
аеклыкның (singular)
аеклыкларның (plural)
аеклыкка (dative singular)
аеклыкларга (dative plural)
аеклыкны (accusative singular)
аеклыкларны (accusative plural)
аеклыкта (locative singular)
аеклыкларда (locative plural)
аеклыктан (singular)
аеклыклардан (plural)

Составное из тат. аек «трезвый» + формант -лык (аффикс абстракции).

аек

Ближайшее родство

прилагательные

трезвость, трезвенность

перен. здравость, трезвость

здравость, трезвость


әрәмтамаклык

дармоедство, тунеядство


туңдырма

туңдырма (nominative singular)
туңдырмалар (nominative plural)
туңдырманың (singular)
туңдырмаларның (plural)
туңдырмага (dative singular)
туңдырмаларга (dative plural)
туңдырманы (accusative singular)
туңдырмаларны (accusative plural)
туңдырмада (locative singular)
туңдырмаларда (locative plural)
туңдырмадан (singular)
туңдырмалардан (plural)

От гл. туңдыр- «морозить, замораживать» + формант -ма «аффикс существительного получившегося вещества». Калька с османск. طوڭدیرمه (toñdïrma) «мороженое».

туңдырырга

Ближайшее родство


Советлар Союзы

истор. Советский Союз

Советский Союз


Совет Социалистик Җөмһүриятләр Берлеге

истор. Союз Советских Социалистических Республик

ru-Совет_Социалистик_Җөмһүриятләр_Берлеге-tt-phrase-mJKMEMqj


тәрҗемә

тәрҗемә (nominative singular)
тәрҗемәләр (nominative plural)
тәрҗемәнең (singular)
тәрҗемәләрнең (plural)
тәрҗемәгә (dative singular)
тәрҗемәләргә (dative plural)
тәрҗемәне (accusative singular)
тәрҗемәләрне (accusative plural)
тәрҗемәдә (locative singular)
тәрҗемәләрдә (locative plural)
тәрҗемәдән (singular)
тәрҗемәләрдән (plural)

Из перс. ترجمه (tarjome) ‘перевод’, далее из араб. ترجمة (tarjama) ‘перевод’.

тәрҗемәче

Ближайшее родство

существительные

тәрҗеман

Ближайшее родство

существительные

тәрҗемәчелек

Ближайшее родство

существительные

тәрҗемәле

Ближайшее родство

прилагательные

тәрҗемәләү

Ближайшее родство

тәрҗемәләнү

Ближайшее родство

адъектив. переводной, переводный, являющийся переводом


тимерчелек

тимерчелек (nominative singular)
тимерчелекләр (nominative plural)
тимерчелекнең (singular)
тимерчелекләрнең (plural)
тимерчелеккә (dative singular)
тимерчелекләргә (dative plural)
тимерчелекне (accusative singular)
тимерчелекләрне (accusative plural)
тимерчелектә (locative singular)
тимерчелекләрдә (locative plural)
тимерчелектән (singular)
тимерчелекләрдән (plural)

От тат. тимерче «кузнец» (в свою очередь образовано от сущ. тимер «железо» + аффикс-чесо знач. «профессии; работы, занятия тем или иным действием») + формант -лек «аффикс абстракции».

тимер

Ближайшее родство

существительные

тимерче

Ближайшее родство

существительные

тимер-бетон

Ближайшее родство

существительные

тимераяк

Ближайшее родство

существительные

тимераякчы

Ближайшее родство

существительные

тимерташ

Ближайшее родство

существительные

тимер-томыр

Ближайшее родство

существительные

тимерчыбык

Ближайшее родство

существительные

тимерле

Ближайшее родство

прилагательные

тимер-күк

Ближайшее родство

прилагательные

тимерләргә

Ближайшее родство

кузнечное дело, кузнечное ремесло, занятие кузнеца; кузнечество


хәрби

Из араб. حربي (ḥarbiyy) ‘военный’.

хәреб

Ближайшее родство

существительные

хәрби-диңгез

Ближайшее родство

прилагательные

хәрби-политик

Ближайшее родство

прилагательные

хәрби-техник

Ближайшее родство

прилагательные

хәрби-һава

Ближайшее родство

прилагательные

хәрбиләштерергә

Ближайшее родство

хәрбиләрчә

Ближайшее родство

военный, воинский

боевой, строевой

в терминологических словосоч. переводится компонентом военно-, воен-


хис

хис (nominative singular)
хисләр (nominative plural)
хиснең (singular)
хисләрнең (plural)
хискә (dative singular)
хисләргә (dative plural)
хисне (accusative singular)
хисләрне (accusative plural)
хистә (locative singular)
хисләрдә (locative plural)
хистән (singular)
хисләрдән (plural)

Из араб. حس (ḥiss) ‘ощущение’

чувство, ощущение; эмоция

адъектив. чувственный


электрчы

электрик, электромонтёр


фасовкалаучы

фасовщик, расфасовщик, упаковщик


үләксә

үләксә (nominative singular)
үләксәләр (nominative plural)
үләксәнең (singular)
үләксәләрнең (plural)
үләксәгә (dative singular)
үләксәләргә (dative plural)
үләксәне (accusative singular)
үләксәләрне (accusative plural)
үләксәдә (locative singular)
үләксәләрдә (locative plural)
үләксәдән (singular)
үләксәләрдән (plural)

Происходит от ??

үләксәлек

Ближайшее родство

существительные

үлек

Ближайшее родство

существительные

үлем

Ближайшее родство

существительные

үле

Ближайшее родство

прилагательные

үлемсез

Ближайшее родство

прилагательные

үләргә

Ближайшее родство

үтерергә

Ближайшее родство

мертвечина, падаль, труп (животных) (трупный)

перен., разг. очень худой человек

очень худой человек


матәм

матәм (nominative singular)
матәмнәр (nominative plural)
матәмнең (singular)
матәмнәрнең (plural)
матәмгә (dative singular)
матәмнәргә (dative plural)
матәмне (accusative singular)
матәмнәрне (accusative plural)
матәмдә (locative singular)
матәмнәрдә (locative plural)
матәмнән (singular)
матәмнәрдән (plural)

Происходит от ??

книжн. траур; печаль, скорбь (по случаю чьей-либо смерти)

адъектив. траурный, скорбный

траурный, скорбный


qoñğız

Происходит от пратюркск. *Koŋuŕ «жук», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. qoŋuz, башк. ҡуңыҙ, казахск. қоңыз, караим. комуз, кирг. коңуз, кр.-тат. qoñuz «жук; таракан», ногайск. конъыз,тат. коңгыз, узб. qoʻngʻiz (қўнғиз), якутск. хомурдуос и др.

энтомол. жук


iptäş

iptäş (nominative singular)
iptäşlär (nominative plural)
iptäşneñ (singular)
iptäşlärneñ (plural)
iptäşkä (dative singular)
iptäşlärgä (dative plural)
iptäşne (accusative singular)
iptäşlärne (accusative plural)
iptäştä (locative singular)
iptäşlärdä (locative plural)
iptäştän (singular)
iptäşlärdän (plural)

Из ip (лад, направление, сторона) + суффикс совместности -täş.

товарищ (также как обращение)

компаньон, партнёр


äşnä

äşnä (nominative singular)
äşnälär (nominative plural)
äşnäneñ (singular)
äşnälärneñ (plural)
äşnägä (dative singular)
äşnälärgä (dative plural)
äşnäne (accusative singular)
äşnälärne (accusative plural)
äşnädä (locative singular)
äşnälärdä (locative plural)
äşnädän (singular)
äşnälärdän (plural)

Из перс. آشنا (âšnâ) ‘друг, приятель’.

приятель, друг; знакомый


mönäsäbät

mönäsäbät (nominative singular)
mönäsäbätlär (nominative plural)
mönäsäbätneñ (singular)
mönäsäbätlärneñ (plural)
mönäsäbätkä (dative singular)
mönäsäbätlärgä (dative plural)
mönäsäbätne (accusative singular)
mönäsäbätlärne (accusative plural)
mönäsäbättä (locative singular)
mönäsäbätlärdä (locative plural)
mönäsäbättän (singular)
mönäsäbätlärdän (plural)

Происходит от ??

mönäsäbätle

Ближайшее родство

прилагательные

отношение, связь

отношения, связи, сношение


päräncä

päräncä (nominative singular)
päräncälär (nominative plural)
päräncäneñ (singular)
päräncälärneñ (plural)
päräncägä (dative singular)
päräncälärgä (dative plural)
päräncäne (accusative singular)
päräncälärne (accusative plural)
päräncädä (locative singular)
päräncälärdä (locative plural)
päräncädän (singular)
päräncälärdän (plural)

Происходит от ??


mäyet

mäyet (nominative singular)
mäyetlär (nominative plural)
mäyetneñ (singular)
mäyetlärneñ (plural)
mäyetkä (dative singular)
mäyetlärgä (dative plural)
mäyetne (accusative singular)
mäyetlärne (accusative plural)
mäyettä (locative singular)
mäyetlärdä (locative plural)
mäyettän (singular)
mäyetlärdän (plural)

Из араб. ميت (mayyit) ‘мёртвый, умерший’.

покойник, труп, мертвец


yozaq

yozaq (nominative singular)
yozaqlar (nominative plural)
yozaqnıñ (singular)
yozaqlarnıñ (plural)
yozaqqa (dative singular)
yozaqlarğa (dative plural)
yozaqnı (accusative singular)
yozaqlarnı (accusative plural)
yozaqta (locative singular)
yozaqlarda (locative plural)
yozaqtan (singular)
yozaqlardan (plural)

Общетюркское.

замо́к (замковый; замочный)

спец. затвор, замо́к (у огнестрельных орудий)

затвор, замо́к (у огнестрельных орудий)


yözem

yözem (nominative singular)
yözemnär (nominative plural)
yözemneñ (singular)
yözemnärneñ (plural)
yözemgä (dative singular)
yözemnärgä (dative plural)
yözemne (accusative singular)
yözemnärne (accusative plural)
yözemdä (locative singular)
yözemnärdä (locative plural)
yözemnän (singular)
yözemnärdän (plural)

Происходит от пратюркск. *jüŕüm «виноград», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. üzüm, азерб. üzüm (үзүм; اۆزۆم), башк. йөҙөм, казахск. жүзім, караим. йÿзÿм, каракалп. ju'zim, карач.-балк. жюзюм, джюзюм, кирг. жүзүм, кр.-тат. yüzüm, кумыкск. юзюм, ногайск. юзим, османск. اوزوم (üzüm), тат. йөзем (yözem), тур., туркм. üzüm, узб. uzum (узум; ئۈزۈم), уйгурск. ئۈزۈم (üzüm), чувашск. иҫӗм и др.

ботан. виноград (растение) (Vitis)

виноград (растение) (Vitis)

виноград (плод), виноградина

адъектив. виноградный

изюм (изюмный)


çäneçke

çäneçke (nominative singular)
çäneçkelär (nominative plural)
çäneçkeneñ (singular)
çäneçkelärneñ (plural)
çäneçkegä (dative singular)
çäneçkelärgä (dative plural)
çäneçkene (accusative singular)
çäneçkelärne (accusative plural)
çäneçkedä (locative singular)
çäneçkelärdä (locative plural)
çäneçkedän (singular)
çäneçkelärdän (plural)

Происходит от ??

вилка (вилочный)

игла, колючка, шип

перен. колкость


keş

keş (nominative singular)
keşlär (nominative plural)
keşneñ (singular)
keşlärneñ (plural)
keşkä (dative singular)
keşlärgä (dative plural)
keşne (accusative singular)
keşlärne (accusative plural)
keştä (locative singular)
keşlärdä (locative plural)
keştän (singular)
keşlärdän (plural)

зоол. соболь (соболиный, соболий) (Martes zibellina)


чәшке

чәшке (nominative singular)
чәшкеләр (nominative plural)
чәшкенең (singular)
чәшкеләрнең (plural)
чәшкегә (dative singular)
чәшкеләргә (dative plural)
чәшкене (accusative singular)
чәшкеләрне (accusative plural)
чәшкедә (locative singular)
чәшкеләрдә (locative plural)
чәшкедән (singular)
чәшкеләрдән (plural)

адъектив. норковый


йөзем

йөзем (nominative singular)
йөземнәр (nominative plural)
йөземнең (singular)
йөземнәрнең (plural)
йөземгә (dative singular)
йөземнәргә (dative plural)
йөземне (accusative singular)
йөземнәрне (accusative plural)
йөземдә (locative singular)
йөземнәрдә (locative plural)
йөземнән (singular)
йөземнәрдән (plural)

йөземлек

Ближайшее родство

существительные

йөземчелек

Ближайшее родство

существительные

йөземле

Ближайшее родство

прилагательные

йөземләп

Ближайшее родство

ботан. виноград (растение) (Vitis)

виноград (растение) (Vitis)

виноград (плод), виноградина

адъектив. виноградный

изюм (изюмный)


kölergä

Происходит от ??

köleş

Ближайшее родство

существительные

kölkele

Ближайшее родство

прилагательные

köläç

Ближайшее родство

прилагательные

köleşergä

Ближайшее родство

смеяться, засмеяться, рассмеяться

насмехаться, издеваться, потешаться

критиковать, смеяться


kügärenergä

Происходит от ??

kügärek

Ближайшее родство

существительные

kügärergä

Ближайшее родство

синеть, посинеть

зеленеть, позеленеть


cilem

cilem (nominative singular)
cilemnär (nominative plural)
cilemneñ (singular)
cilemnärneñ (plural)
cilemgä (dative singular)
cilemnärgä (dative plural)
cilemne (accusative singular)
cilemnärne (accusative plural)
cilemdä (locative singular)
cilemnärdä (locative plural)
cilemnän (singular)
cilemnärdän (plural)

Происходит от пратюркск. *jẹlim / *jẹli-m «клей», от которой в числе прочего произошли: др.-тюркск. jelim, др.-уйгур. yylym, башк. елем, казахск. желім, карач.-балк. джелим, кирг. желим, ногайск. елим, тат. җилем, туркм. ýelim, узб. yelim (елим), уйгурск. يېلىم (yëlim), чувашск. ҫилӗм, южн.-алтайск. јелим, якутск. силим и др.

клей (клеевой)


tatarça

От этнонима tatar.

Tatarstan

Ближайшее родство

имена собственные

tatar

Ближайшее родство

существительные

адъектив. татарский


belergä

Происходит от ??

belgeç

Ближайшее родство

существительные

belgeçlek

Ближайшее родство

существительные

belem

Ближайшее родство

существительные

beleşmä

Ближайшее родство

существительные

beleşmälek

Ближайшее родство

существительные

belderü

Ближайшее родство

существительные

belekle

Ближайшее родство

прилагательные

belderergä

Ближайшее родство

beleşergä

Ближайшее родство

знать, узнавать, узнать, уметь


belderergä

От глагола belergä.

belgeç

Ближайшее родство

существительные

belgeçlek

Ближайшее родство

существительные

belem

Ближайшее родство

существительные

beleşmä

Ближайшее родство

существительные

beleşmälek

Ближайшее родство

существительные

belderü

Ближайшее родство

существительные

belekle

Ближайшее родство

прилагательные

belergä

Ближайшее родство

извещать, известить, оповещать, оповестить, сообщать, сообщить

уведомлять, уведомить

объявлять, объявить

знаменовать, означать, свидетельствовать, засвидетельствовать

оглашать, огласить

докладывать, доложить

изъявлять, изъявить

оказать, оказывать


бәлзәм

бәлзәм (nominative singular)
бәлзәмнәр (nominative plural)
бәлзәмнең (singular)
бәлзәмнәрнең (plural)
бәлзәмгә (dative singular)
бәлзәмнәргә (dative plural)
бәлзәмне (accusative singular)
бәлзәмнәрне (accusative plural)
бәлзәмдә (locative singular)
бәлзәмнәрдә (locative plural)
бәлзәмнән (singular)
бәлзәмнәрдән (plural)

Из русск. бальзам, далее из лат. balsamum «бальзам», далее из др.-греч. βάλσαμον «бальзам, бальзамин», далее из семитск..

адъектив. бальзамный, бальзамовый

бальзамный, бальзамовый


ахроматик

физ. ахроматический

ахроматический


киль мында

подойди ко мне!


системалаштыру

систематизировать


Казакъстан

Происходит от ??


yoldızlıq

yoldızlıq (nominative singular)
yoldızlıqlar (nominative plural)
yoldızlıqnıñ (singular)
yoldızlıqlarnıñ (plural)
yoldızlıqqa (dative singular)
yoldızlıqlarğa (dative plural)
yoldızlıqnı (accusative singular)
yoldızlıqlarnı (accusative plural)
yoldızlıqta (locative singular)
yoldızlıqlarda (locative plural)
yoldızlıqtan (singular)
yoldızlıqlardan (plural)

От сущ. yoldız + аффикс -lıq.

Yoldız

Ближайшее родство

имена собственные

yoldız

Ближайшее родство

существительные

yoldızlı

Ближайшее родство

прилагательные

yoldızara

Ближайшее родство

прилагательные

астрон. созвездие


sänğät

sänğät (nominative singular)
sänğätlär (nominative plural)
sänğätneñ (singular)
sänğätlärneñ (plural)
sänğätkä (dative singular)
sänğätlärgä (dative plural)
sänğätne (accusative singular)
sänğätlärne (accusative plural)
sänğättä (locative singular)
sänğätlärdä (locative plural)
sänğättän (singular)
sänğätlärdän (plural)

Из араб. صنعة (ṣanʿa) ‘искусство’.


теократик

теократический


yoldız

Происходит от пратюркск. *jul-duŕ «звезда», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. jultuz, караханидск. يُلْدُزْ (yulduz), азерб. ulduz (улдуз; اولدوز), башк. йондоҙ, долганск. һулус, каракалп. juldız (жулдыз), казахск. жұлдыз, карач.-балк. жулдуз, джулдуз, караим. йолдуз, кирг. жылдыз, кр.-тат. yulduz (юлдуз), кумыкск. юлдуз, ногайск. юлдыз, османск. یلدز (yıldız), тат. йолдыз (yoldız), тофалар. сылтыс, тувинск. сылдыс, туркм. ýyldyz, тур., гагаузск. yıldız, узб. yulduz (юлдуз), уйгурск. يۇلتۇز (yultuz), хакас., шорск. чылтыс, чувашск. ҫӑлтӑр, южн.-алтайск. јылдыс, якутск. сулус и др.

астрон. звезда (звездный)

звезда (звездный)

геометр. звезда (геометрическая фигура)

звезда (геометрическая фигура)

звезда (предмет, имеющий форму звезды)

перен. звезда (знаменитость)

звезда (знаменитость)


теологик

книжн. теологический, богословский

теологический, богословский


ихтилал

ихтилал (nominative singular)
ихтилаллар (nominative plural)
ихтилалның (singular)
ихтилалларның (plural)
ихтилалга (dative singular)
ихтилалларга (dative plural)
ихтилалны (accusative singular)
ихтилалларны (accusative plural)
ихтилалда (locative singular)
ихтилалларда (locative plural)
ихтилалдан (singular)
ихтилаллардан (plural)

Из араб. إختلال (iḵtilāl) ‘расстройство; ненормальность; беспорядок’.

книжн. революция

бунт, мятеж, восстание


öyermä

öyermä (nominative singular)
öyermälär (nominative plural)
öyermäneñ (singular)
öyermälärneñ (plural)
öyermägä (dative singular)
öyermälärgä (dative plural)
öyermäne (accusative singular)
öyermälärne (accusative plural)
öyermädä (locative singular)
öyermälärdä (locative plural)
öyermädän (singular)
öyermälärdän (plural)

вихрь, буря, смерч (вихревой, смерчевой)

перен. разг. горячий спор, словесная буря; ссора

горячий спор, словесная буря; ссора


qom

qom (nominative singular)
qomnar (nominative plural)
qomnıñ (singular)
qomnarnıñ (plural)
qomğa (dative singular)
qomnarğa (dative plural)
qomnı (accusative singular)
qomnarnı (accusative plural)
qomda (locative singular)
qomnarda (locative plural)
qomnan (singular)
qomnardan (plural)

От пратюркск. *Kum «песок», от которой в числе прочего произошли: азерб. qum (гум; قۇم), башк. ҡом, гагаузск. kum (кум), казахск. құм, карач.-балк. къум, кумыкск., хакас. хум, караим., кирг., ногайск., тувинск. кум, каракалп., кр.-тат. qum, узб. qum (қум), уйгурск. قۇم (qum; қум), тат. ком (qom), тур. kum, тофалар. һум, туркм. gum, шорск. қум, қумақ, южн.-алтайск., долганск. кумак, якутск. кумах и др.

qomlı

Ближайшее родство

прилагательные

адъектив. песочный, песчаный

песочный, песчаный


xaywan

xaywan (nominative singular)
xaywannar (nominative plural)
xaywannıñ (singular)
xaywannarnıñ (plural)
xaywanğa (dative singular)
xaywannarğa (dative plural)
xaywannı (accusative singular)
xaywannarnı (accusative plural)
xaywanda (locative singular)
xaywannarda (locative plural)
xaywannan (singular)
xaywannardan (plural)

От перс. حیوان (heyvân) ‘животное’, далее из араб. حيوان (ḥayawān) ‘животное’. Ср. тур. hayvan, малайск. haiwan.

xaywanlıq

Ближайшее родство

существительные

xaywanıy

Ближайшее родство

прилагательные

скотина, скот

адъектив. скотный (двор, загон); скотский (падёж, водопой)

перен. бран. скотина, скот (скотский (поступок))

скотина, скот (скотский (поступок))


яһүд

еврей // еврейский, иудейский


äñgämä

äñgämä (nominative singular)
äñgämälär (nominative plural)
äñgämäneñ (singular)
äñgämälärneñ (plural)
äñgämägä (dative singular)
äñgämälärgä (dative plural)
äñgämäne (accusative singular)
äñgämälärne (accusative plural)
äñgämädä (locative singular)
äñgämälärdä (locative plural)
äñgämädän (singular)
äñgämälärdän (plural)

От перс. һәң (звук) через чагатайский.

äñgämäçe

Ближайшее родство

существительные

беседа, разговор, собеседование


әбекәй

әбекәй (nominative singular)
әбекәйләр (nominative plural)
әбекәйнең (singular)
әбекәйләрнең (plural)
әбекәйгә (dative singular)
әбекәйләргә (dative plural)
әбекәйне (accusative singular)
әбекәйләрне (accusative plural)
әбекәйдә (locative singular)
әбекәйләрдә (locative plural)
әбекәйдән (singular)
әбекәйләрдән (plural)

Происходит от ??

әби

Ближайшее родство

существительные

ласк. к әби; бабуся, бабуля, бабуленька


kügärçen

kügärçen (nominative singular)
kügärçennär (nominative plural)
kügärçenneñ (singular)
kügärçennärneñ (plural)
kügärçengä (dative singular)
kügärçennärgä (dative plural)
kügärçenne (accusative singular)
kügärçennärne (accusative plural)
kügärçendä (locative singular)
kügärçennärdä (locative plural)
kügärçennän (singular)
kügärçennärdän (plural)

От пратюркск. *kökärčin, от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. kögürčgen, kögürčgün, кыпчакск. kӧgerčin, башк. күгәрсен, казахск. көгершін, карач.-балкарск. кёгюрчюн, кирг. көгүчкөн, көгүрчкөн, кумыкск. гёгюрчюн, ногайск. коьгершин, азерб. göyərçin, османск. كوكرجين (güvercin), тур. güvercin и др. Пратюркск. форма восходит к пратюркск. *kök «голубой».

kügärergä

Ближайшее родство

орнитол. голубь (голубиный)

голубь (голубиный)

перен. разг. ласк. с притяж. аффиксом 1-го л. голубка, голубушка (моя), голубчик, голубок (мой)

ласк. голубка, голубушка (моя), голубчик, голубок (мой)

с притяж. аффиксом 1-го л.


топографик

топографический


карсыз

От тат. кар «снег» + аффикс -сыз со значением «лишённый чего-либо, не обладающий чем-либо».

кар

Ближайшее родство

существительные

карлы

Ближайшее родство

прилагательные


qarsız

От тат. qar «снег» + аффикс -sız со значением «лишённый чего-либо, не обладающий чем-либо».

qar

Ближайшее родство

существительные

qarlı

Ближайшее родство

прилагательные


ürdäkborın

ürdäkborın (nominative singular)
ürdäkborınnar (nominative plural)
ürdäkborınnıñ (singular)
ürdäkborınnarnıñ (plural)
ürdäkborınğa (dative singular)
ürdäkborınnarğa (dative plural)
ürdäkborınnı (accusative singular)
ürdäkborınnarnı (accusative plural)
ürdäkborında (locative singular)
ürdäkborınnarda (locative plural)
ürdäkborınnan (singular)
ürdäkborınnardan (plural)

Сложение основ: ürdäk (утка) + borın (нос).

ürdäk

Ближайшее родство

существительные

borın

Ближайшее родство

существительные

зоол. утконос (утконосовый)

утконос (утконосовый)


ürdäkborın

ürdäk

Ближайшее родство

существительные

borın

Ближайшее родство

существительные


tölke

tölke (nominative singular)
tölkelär (nominative plural)
tölkeneñ (singular)
tölkelärneñ (plural)
tölkegä (dative singular)
tölkelärgä (dative plural)
tölkene (accusative singular)
tölkelärne (accusative plural)
tölkedä (locative singular)
tölkelärdä (locative plural)
tölkedän (singular)
tölkelärdän (plural)

От пратюркск. *tülki / tilkü «лиса», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. tilkü, азерб. tülkü (түлкү; تۆلکۆ), башк. төлкө, казахск. түлкі, кр.-тат., карач.-балк., кумыкск. тюлкю, кирг. түлкү, ног. туьлки, гагаузск., кр.-тат., тур., туркм. tilki, тат. төлке (tölke), тувинск. дилги, алт. тӱлкӱ, тоф. ділги, узб. tulki (тулки), уйгурск. تۈلكە (tülke), хакас., шорск. тӱлгӱ и др.; восходит к праалтайск. *t`ule «лиса; волк».

tölkelänergä

Ближайшее родство

зоол. лисица, лиса, лис (лисий)

лисица, лиса, лис (лисий)

лиса, лисица (мех этого животного)

перен. льстец; хитрец; плут

льстец; хитрец; плут

адъектив. перен. хитрый, пронырливый, плутоватый, хитренький


актуаль

Из русск. актуальный, далее из лат. actualis «действенный; действительный», от сущ. actus «действие» из agere «приводить в движение, гнать» (восходит к праиндоевр. *ag- «гнать, двигать»).

актуальный; злободневный (актуально; злободневно)


namazlıq

namazlıq (nominative singular)
namazlıqlar (nominative plural)
namazlıqnıñ (singular)
namazlıqlarnıñ (plural)
namazlıqqa (dative singular)
namazlıqlarğa (dative plural)
namazlıqnı (accusative singular)
namazlıqlarnı (accusative plural)
namazlıqta (locative singular)
namazlıqlarda (locative plural)
namazlıqtan (singular)
namazlıqlardan (plural)

От тат. namaz + тат. -lıq. Ср. тур. namazlık.

namaz

Ближайшее родство

существительные

религ. молитвенный коврик; намазлык

молитвенный коврик; намазлык


күләгә

күләгә (nominative singular)
күләгәләр (nominative plural)
күләгәнең (singular)
күләгәләрнең (plural)
күләгәгә (dative singular)
күләгәләргә (dative plural)
күләгәне (accusative singular)
күләгәләрне (accusative plural)
күләгәдә (locative singular)
күләгәләрдә (locative plural)
күләгәдән (singular)
күләгәләрдән (plural)

Происходит от др.-тюрк. kölü-, восходит к пратюркск. *köl- «тень; затенять».


йокы

йокы (nominative singular)
йокылар (nominative plural)
йокының (singular)
йокыларның (plural)
йокыга (dative singular)
йокыларга (dative plural)
йокыны (accusative singular)
йокыларны (accusative plural)
йокыда (locative singular)
йокыларда (locative plural)
йокыдан (singular)
йокылардан (plural)

Происходит от ??

йокысызлык

Ближайшее родство

существительные

йокычанлык

Ближайшее родство

существительные

йокычы

Ближайшее родство

существительные

йокыдагы

Ближайшее родство

прилагательные

йокылы

Ближайшее родство

прилагательные

йокысыз

Ближайшее родство

прилагательные

йокымсырарга

Ближайшее родство

сон, дремота, дрёма (сонный, дремотный)

перен. сон, спячка; покой, тишина

сон, спячка; покой, тишина


керәч

керәч (nominative singular)
керәчләр (nominative plural)
керәчнең (singular)
керәчләрнең (plural)
керәчкә (dative singular)
керәчләргә (dative plural)
керәчне (accusative singular)
керәчләрне (accusative plural)
керәчтә (locative singular)
керәчләрдә (locative plural)
керәчтән (singular)
керәчләрдән (plural)

Происходит от ??

керәчләргә

Ближайшее родство

фарфор, фаянс; изразец

адъектив. фарфоровый, фаянсовый; изразцовый

фарфоровый, фаянсовый; изразцовый


keräç

keräç (nominative singular)
keräçlär (nominative plural)
keräçneñ (singular)
keräçlärneñ (plural)
keräçkä (dative singular)
keräçlärgä (dative plural)
keräçne (accusative singular)
keräçlärne (accusative plural)
keräçtä (locative singular)
keräçlärdä (locative plural)
keräçtän (singular)
keräçlärdän (plural)

Происходит от ??

керәчләргә

Ближайшее родство

фарфор, фаянс; изразец

фарфоровый, фаянсовый; изразцовый


керәшен

керәшен (nominative singular)
керәшеннәр (nominative plural)
керәшеннең (singular)
керәшеннәрнең (plural)
керәшенгә (dative singular)
керәшеннәргә (dative plural)
керәшенне (accusative singular)
керәшеннәрне (accusative plural)
керәшендә (locative singular)
керәшеннәрдә (locative plural)
керәшеннән (singular)
керәшеннәрдән (plural)

От русск. крещён.

этногр. крещёный татарин

крещёный татарин


индустриализацияләү

индустриализировать, индустриализовать


индустриализацияләргә

индустриализировать, индустриализовать

ru-индустриализацияләргә-tt-verb-zyUF-MVo


онытылмаслык

Происходит от ??

незабвенный, незабываемый


карикатурачы

карикатурист


Бителҗәүза

Происходит от ??

астрон. Бетельгейзе


кабилә

кабилә (nominative singular)
кабиләләр (nominative plural)
кабиләнең (singular)
кабиләләрнең (plural)
кабиләгә (dative singular)
кабиләләргә (dative plural)
кабиләне (accusative singular)
кабиләләрне (accusative plural)
кабиләдә (locative singular)
кабиләләрдә (locative plural)
кабиләдән (singular)
кабиләләрдән (plural)

Из араб. قبيلة (qabīla) ‘племя’.

племя (племенной)

кабилә дошманлыгы

племенная вражда

кабилә башлыгы

племенной старейшина, старейшина племени


wäğdä

wäğdä (nominative singular)
wäğdälär (nominative plural)
wäğdäneñ (singular)
wäğdälärneñ (plural)
wäğdägä (dative singular)
wäğdälärgä (dative plural)
wäğdäne (accusative singular)
wäğdälärne (accusative plural)
wäğdädä (locative singular)
wäğdälärdä (locative plural)
wäğdädän (singular)
wäğdälärdän (plural)

Из араб. وعدة (waʿda) ‘обещание’.

wäğdäläşü

Ближайшее родство

существительные

wäğdäle

Ближайшее родство

прилагательные

wäğdäsez

Ближайшее родство

прилагательные

wäğdäçel

Ближайшее родство

прилагательные

обет, зарок; клятва


төймәсар

төймәсар (nominative singular)
төймәсарлар (nominative plural)
төймәсарның (singular)
төймәсарларның (plural)
төймәсарга (dative singular)
төймәсарларга (dative plural)
төймәсарны (accusative singular)
төймәсарларны (accusative plural)
төймәсарда (locative singular)
төймәсарларда (locative plural)
төймәсардан (singular)
төймәсарлардан (plural)


мөгаен

Из араб. معين (muʿayyan) ‘назначенный, определённый’.

наверное, наверно, по-видимому, очевидно, по всей видимости


шаять

Происходит от ??

наверно, наверное, вероятно, по-видимому; может быть, возможно; авось


чиләк

чиләк (nominative singular)
чиләкләр (nominative plural)
чиләкнең (singular)
чиләкләрнең (plural)
чиләккә (dative singular)
чиләкләргә (dative plural)
чиләкне (accusative singular)
чиләкләрне (accusative plural)
чиләктә (locative singular)
чиләкләрдә (locative plural)
чиләктән (singular)
чиләкләрдән (plural)

Происходит от ??

чиләкләп

Ближайшее родство

ведро (ведёрный)


чолан

чолан (nominative singular)
чоланнар (nominative plural)
чоланның (singular)
чоланнарның (plural)
чоланга (dative singular)
чоланнарга (dative plural)
чоланны (accusative singular)
чоланнарны (accusative plural)
чоланда (locative singular)
чоланнарда (locative plural)
чоланнан (singular)
чоланнардан (plural)

Вероятно из монг. языков; ср. монг. чуулган «съезд, сессия», бурятск. суглаан «собрание». Ср. башк. солан, казахск. шолан, cjs. шулан.

чулан (чуланный)

сени (помещение между домом и крыльцом)

диал. граница, самая большая комната в доме

граница, самая большая комната в доме


utın

utın (nominative singular)
utınnar (nominative plural)
utınnıñ (singular)
utınnarnıñ (plural)
utınğa (dative singular)
utınnarğa (dative plural)
utınnı (accusative singular)
utınnarnı (accusative plural)
utında (locative singular)
utınnarda (locative plural)
utınnan (singular)
utınnardan (plural)

Общетюркское.

ut

Ближайшее родство

существительные

utınlıq

Ближайшее родство

существительные

дрова (дровяной)


биологик

биологический


kitapxanä

kitapxanä (nominative singular)
kitapxanälär (nominative plural)
kitapxanäneñ (singular)
kitapxanälärneñ (plural)
kitapxanägä (dative singular)
kitapxanälärgä (dative plural)
kitapxanäne (accusative singular)
kitapxanälärne (accusative plural)
kitapxanädä (locative singular)
kitapxanälärdä (locative plural)
kitapxanädän (singular)
kitapxanälärdän (plural)

От kitap «книга» + xanä «строение, здание».

kitapxanäçe

Ближайшее родство

существительные

kitap

Ближайшее родство

существительные

xanä

Ближайшее родство

существительные

библиотека (библиотечный)

книгохранилище

книжн. книжный магазин (объединивший в себе издательство, типографское и книготорговое дело)


ташкын

ташкын (nominative singular)
ташкыннар (nominative plural)
ташкынның (singular)
ташкыннарның (plural)
ташкынга (dative singular)
ташкыннарга (dative plural)
ташкынны (accusative singular)
ташкыннарны (accusative plural)
ташкында (locative singular)
ташкыннарда (locative plural)
ташкыннан (singular)
ташкыннардан (plural)

Происходит от ??

ташырга

Ближайшее родство

ташкынланырга

Ближайшее родство

разлив, половодье; наводнение, потоп

перен. поток, движение больших масс; шквал

поток, движение больших масс; шквал

перен. прилив (чувств), подъём (настроения)

прилив (чувств), подъём (настроения)

адъектив. бурный, разбушевавшийся, сильный (о разливах, потоках и т. п.)

адъектив. перен. (слишком) горячий; яростный

(слишком) горячий; яростный


märxämät

märxämät (nominative singular)
märxämätlär (nominative plural)
märxämätneñ (singular)
märxämätlärneñ (plural)
märxämätkä (dative singular)
märxämätlärgä (dative plural)
märxämätne (accusative singular)
märxämätlärne (accusative plural)
märxämättä (locative singular)
märxämätlärdä (locative plural)
märxämättän (singular)
märxämätlärdän (plural)

Из араб. مرحمة (marḥama) ‘милосердие, сострадание, милость’.

милосердие, жалость, милость, сострадание, пощада


känfit

känfit (nominative singular)
känfitlär (nominative plural)
känfitneñ (singular)
känfitlärneñ (plural)
känfitkä (dative singular)
känfitlärgä (dative plural)
känfitne (accusative singular)
känfitlärne (accusative plural)
känfittä (locative singular)
känfitlärdä (locative plural)
känfittän (singular)
känfitlärdän (plural)

Из русск. конфета, далее из лат. confectum «приготовленное снадобье», прич. от conficere «изготовлять, совершать», далее из cum (варианты co-, com-, con-) «с, вместе» + facere «делать, производить» (восходит к праиндоевр. *dhe- «девать, делать»).

känfitlänergä

Ближайшее родство

конфета, конфетка (конфетный)


qaqırıq

qaqırıq (nominative singular)
qaqırıqlar (nominative plural)
qaqırıqnıñ (singular)
qaqırıqlarnıñ (plural)
qaqırıqqa (dative singular)
qaqırıqlarğa (dative plural)
qaqırıqnı (accusative singular)
qaqırıqlarnı (accusative plural)
qaqırıqta (locative singular)
qaqırıqlarda (locative plural)
qaqırıqtan (singular)
qaqırıqlardan (plural)

мед. мокрота


яшьлек

яшьлек (nominative singular)
яшьлекләр (nominative plural)
яшьлекнең (singular)
яшьлекләрнең (plural)
яшьлеккә (dative singular)
яшьлекләргә (dative plural)
яшьлекне (accusative singular)
яшьлекләрне (accusative plural)
яшьлектә (locative singular)
яшьлекләрдә (locative plural)
яшьлектән (singular)
яшьлекләрдән (plural)

От тат. яшь «молодой» + тат. -лек «словообразовательный аффикс со значением абстракции, множества, группы».

яшь

Ближайшее родство

существительные

яшь

Ближайшее родство

прилагательные

яшәргә

Ближайшее родство

яшәртергә

Ближайшее родство

яшәрергә

Ближайшее родство

яшьли

Ближайшее родство

яшьләрчә

Ближайшее родство

молодость, юность, юношество (молодой, юношеский)


яшьлек

См. яшьлек I.

в сложн. сл. переводится компонентом -годовалый, -летний


Коръән

Происходит от ??


qawıq

qawıq (nominative singular)
qawıqlar (nominative plural)
qawıqnıñ (singular)
qawıqlarnıñ (plural)
qawıqqa (dative singular)
qawıqlarğa (dative plural)
qawıqnı (accusative singular)
qawıqlarnı (accusative plural)
qawıqta (locative singular)
qawıqlarda (locative plural)
qawıqtan (singular)
qawıqlardan (plural)

Происходит от ??


яратты

Әүвәл Аллаһы күкне һәм җирне яратты.

В начале сотворил Бог небо и землю.

Быт 1.1


су асты көймәсе

Происходит от тат. су «вода» + тат. асты «дно» + тат. көймә «лодка».

морск. подводная лодка, подлодка

подводная лодка, подлодка

Су асты көймәләре нигездә хәрби корал итеп кулланыла.

В основномподводные лодки используются как военное оружие.


mäcüsilek

Происходит от ??


тәңречелек

Происходит от ??

тәңре

Ближайшее родство

существительные

тенгрианство


боерды

Аллаһы: – Яктылык булсын! – дип боерды, һәм яктылык булды.

И сказал Бог: да будет свет. И стал свет.

Быт 1.3


ионизацияләү

физ. ионизировать, ионизовать

ионизировать, ионизовать


ионлаштыру

физ. ионизировать, ионизовать

ионизировать, ионизовать


булсын

И сказал Бог:да будет свет. И стал свет.

Быт 1.3


төшенчә

Происходит от ??

төшенергә

Ближайшее родство


изгелекле

Происходит от ??

изге

Ближайшее родство

прилагательные

добродетельный


боерык

Происходит от ??

боеручы

Ближайшее родство

существительные

боерырга

Ближайшее родство


белми

Белми калдым, сизми калдым яшь гомеремнең узганын.

Не узнала, не почувствовала, как прошли молодые года.

из народной песни


белмәү

Происходит от ??

белергә

Ближайшее родство


тора-тора

Происходит от ??

торырга

Ближайшее родство

время от времени


дәрвиш

Происходит от ??


торырлык

Происходит от ??

торырга

Ближайшее родство

пригодный для жилья


торак

Происходит от ??

торырга

Ближайшее родство


торгын

Происходит от ??

торгынлык

Ближайшее родство

существительные

торырга

Ближайшее родство


сурәтсез

Происходит от ??

сурәтләү

Ближайшее родство

имена собственные

сурәт

Ближайшее родство

существительные

суретләргә

Ближайшее родство

Җир йөзе әле сурәтсез, буп-буш – төпсез упкын, караңгылык эченә чумган; Аллаһының рухы-сулышы сулар өстендә гизә иде.

Земля же была безвидна и пуста, и тьма над бездною, и Дух Божий носился над водою.

Быт 1.2


рәвеш

Происходит от ??

образ, форма


тереклек

Происходит от ??

тере

Ближайшее родство

прилагательные


Бабил

Происходит от ??

Бабил манарасы

Вавилонская башня


Бабил манарасы

Происходит от ??

Вавилонская башня


сыеныч

Происходит от ??

сыенырга

Ближайшее родство


çül

çül (nominative singular)
çüllär (nominative plural)
çülneñ (singular)
çüllärneñ (plural)
çülgä (dative singular)
çüllärgä (dative plural)
çülne (accusative singular)
çüllärne (accusative plural)
çüldä (locative singular)
çüllärdä (locative plural)
çüldän (singular)
çüllärdän (plural)

геогр. пустыня


манихейлык

Происходит от ??


buşlıq

Происходит от ??


тотрыксызлык

Происходит от ??

тотрык

Ближайшее родство

прилагательные

неустойчивость, непостоянство


үзгәрүчәнлек

Происходит от ??

үзгәрүчән

Ближайшее родство

прилагательные

непостоянство


җилсезлек

Происходит от ??


торлак

Происходит от ??

торырга

Ближайшее родство


каһин

Происходит от ??


боксчы

спорт. боксёр


белемсезлек

Происходит от ??

белем

Ближайшее родство

существительные

необразованность


ялганлык

Происходит от ??


гаскәр башлыгы

Происходит от ??

военачальник


көлке

Происходит от ??

көлергә

Ближайшее родство


közge

Происходит от ??


сәдәф

сәдәф (nominative singular)
сәдәфләр (nominative plural)
сәдәфнең (singular)
сәдәфләрнең (plural)
сәдәфкә (dative singular)
сәдәфләргә (dative plural)
сәдәфне (accusative singular)
сәдәфләрне (accusative plural)
сәдәфтә (locative singular)
сәдәфләрдә (locative plural)
сәдәфтән (singular)
сәдәфләрдән (plural)

Из араб. صدف (ṣadaf) ‘перламутр’.

адъектив. перламутровый

перламутровый

книжн. раковина моллюсков

раковина моллюсков


корбан

Происходит от ??


yumart

Происходит от ??


yumartlıq

Происходит от ??


fiker

Происходит от ??


bäyräm

Происходит от ??


корбан бәйрәме

Происходит от ??

Курбан-байрам


йогыш

йогыш (nominative singular)
йогышлар (nominative plural)
йогышның (singular)
йогышларның (plural)
йогышка (dative singular)
йогышларга (dative plural)
йогышны (accusative singular)
йогышларны (accusative plural)
йогышта (locative singular)
йогышларда (locative plural)
йогыштан (singular)
йогышлардан (plural)

Происходит от ??

йогышлы

Ближайшее родство

прилагательные

йогышсызландырырга

Ближайшее родство

зараза, инфекция


qunaq

Происходит от ??

гость, кунак


йортсыз

Происходит от ??


юлаучы

Происходит от ??

путник, странник


yafraq

Происходит от ??


Хавилә

Происходит от ??

Ул ермакларның берсе Пишон исемендәдер; ул ермак алтынга бай бөтен Хавилә җирләрен уратып ала иде.

Имя одной Фисон: она обтекает всю землюХавила, ту, где золото.

Быт 2.11


ağarğa

Происходит от ??


ikençe

Происходит от ??


Күш

Происходит от ??

Икенче ермакның исеме Гихон; ул Күш җирләре буйлап ага.

Имя второй реки Гихон [Геон]: она обтекает всю землю Куш.

Быт 2.13


Пишон

Происходит от ??

Имя одной Фисон: она обтекает всю землю Хавила, ту, где золото.

Быт 2.11


агынты

Происходит от ??

агарга

Ближайшее родство


xisap

Происходит от ??


külägä

külägä (nominative singular)
külägälär (nominative plural)
külägäneñ (singular)
külägälärneñ (plural)
külägägä (dative singular)
külägälärgä (dative plural)
külägäne (accusative singular)
külägälärne (accusative plural)
külägädä (locative singular)
külägälärdä (locative plural)
külägädän (singular)
külägälärdän (plural)


әчергә

әчелек

Ближайшее родство

существительные

әче

Ближайшее родство

прилагательные

әчетергә

Ближайшее родство

чәй әчергә


антарктик

геогр. антарктический

антарктический


монархияче

полит. монархист


östäl

östäl (nominative singular)
öställär (nominative plural)
östälneñ (singular)
öställärneñ (plural)
östälgä (dative singular)
öställärgä (dative plural)
östälne (accusative singular)
öställärne (accusative plural)
östäldä (locative singular)
öställärdä (locative plural)
östäldän (singular)
öställärdän (plural)

Из русск. стол, с протетической гласной в анлауте.

стол (предмет мебели)

перен. обед, яства, кушанья

обед, яства, кушанья

адъектив. настольный


өстәл

өстәл (nominative singular)
өстәлләр (nominative plural)
өстәлнең (singular)
өстәлләрнең (plural)
өстәлгә (dative singular)
өстәлләргә (dative plural)
өстәлне (accusative singular)
өстәлләрне (accusative plural)
өстәлдә (locative singular)
өстәлләрдә (locative plural)
өстәлдән (singular)
өстәлләрдән (plural)

өстәлдәш

Ближайшее родство

существительные

стол (предмет мебели)

Өенең түрендә кечкенә дүртпочмаклы өстәл бар.

В гостиной его дома стоит маленький четырёхугольныйстол.

перен. обед, яства, кушанья

обед, яства, кушанья

адъектив. настольный


малчы

малчы (nominative singular)
малчылар (nominative plural)
малчының (singular)
малчыларның (plural)
малчыга (dative singular)
малчыларга (dative plural)
малчыны (accusative singular)
малчыларны (accusative plural)
малчыда (locative singular)
малчыларда (locative plural)
малчыдан (singular)
малчылардан (plural)

Происходит от сущ. тат. мал «скот» + формант -чы «аффикс со знвч. профессии, занятия тем или иным действием».

мал

Ближайшее родство

существительные

малчылык

Ближайшее родство

существительные

скотник; скотовод, животновод

скотопромышленник, торговец скотом


әсәрле

внушительный, значительный


уенчык

уенчык (nominative singular)
уенчыклар (nominative plural)
уенчыкның (singular)
уенчыкларның (plural)
уенчыкка (dative singular)
уенчыкларга (dative plural)
уенчыкны (accusative singular)
уенчыкларны (accusative plural)
уенчыкта (locative singular)
уенчыкларда (locative plural)
уенчыктан (singular)
уенчыклардан (plural)


Эсватини

Эсватини; Свазиленд


бермөгез

Происходит от ??


афәрин

Происходит от перс. آفرین (âfarin) ‘браво!, молодец!’.

выражает одобрение, восхищение, похвалу ; браво! здорово! слава! молодец!


чын

сущ. правда, истина

прил. истинный, доподлинный, достоверный (истинно, доподлинно, достоверно)

прил. действительный, реальный (действительно, реально)

прил.настоящий, неподдельный, натуральный


иреклек

Происходит от ??

свобода выбора


Бесалел

Происходит от ??

Бецалель (Веселеил)

Бесалел сәрви агачыннан Аллаһы сандыгы ясады.

И сделалВеселеил ковчег из дерева ситтим;

Исх.37.1


сандык

сандык (nominative singular)
сандыклар (nominative plural)
сандыкның (singular)
сандыкларның (plural)
сандыкка (dative singular)
сандыкларга (dative plural)
сандыкны (accusative singular)
сандыкларны (accusative plural)
сандыкта (locative singular)
сандыкларда (locative plural)
сандыктан (singular)
сандыклардан (plural)

Заимствованно из греческого языка под посредством арабского языка

сундук, ковчег

И сделал Веселеилковчег из дерева ситтим;

Исх.37.1


күктерәү

күктерәү (nominative singular)
күктерәүләр (nominative plural)
күктерәүнең (singular)
күктерәүләрнең (plural)
күктерәүгә (dative singular)
күктерәүләргә (dative plural)
күктерәүне (accusative singular)
күктерәүләрне (accusative plural)
күктерәүдә (locative singular)
күктерәүләрдә (locative plural)
күктерәүдән (singular)
күктерәүләрдән (plural)

Күктерәүнең минималь биеклеге бүген дә бәхәс булып тора.

Минимальная высотанебоскреба до сих пор является спорной.


ясады

Исделал Веселеил ковчег из дерева ситтим;

Исх.37.1


виолончельче

виолончелист


җәю

Это болванка статьи о татарском слове. Вы можете помочь проекту, исправив и дополнив её. (См. общепринятые правила.)

стлать, расстилать, разостлать

застилать, застелить, постилать, постелить, постлать

устилать, устелить, настилать, настелить, настлать (пол)

раскатывать, раскатать (тесто)

раскидывать, раскинуть, простирапть, простереть

разводить, развести (руками)


чиркәү

чиркәү (nominative singular)
чиркәүләр (nominative plural)
чиркәүнең (singular)
чиркәүләрнең (plural)
чиркәүгә (dative singular)
чиркәүләргә (dative plural)
чиркәүне (accusative singular)
чиркәүләрне (accusative plural)
чиркәүдә (locative singular)
чиркәүләрдә (locative plural)
чиркәүдән (singular)
чиркәүләрдән (plural)

Происходит от русск. церковь.

религ. церковь (церковный)

церковь (церковный)


гыйбадәтханә

гыйбадәтханә (nominative singular)
гыйбадәтханәләр (nominative plural)
гыйбадәтханәнең (singular)
гыйбадәтханәләрнең (plural)
гыйбадәтханәгә (dative singular)
гыйбадәтханәләргә (dative plural)
гыйбадәтханәне (accusative singular)
гыйбадәтханәләрне (accusative plural)
гыйбадәтханәдә (locative singular)
гыйбадәтханәләрдә (locative plural)
гыйбадәтханәдән (singular)
гыйбадәтханәләрдән (plural)

Сложение основ: тат. гыйбадәт «молебен; молитва; богомолье» + тат. ханә «дом, здание».

религ. храм, дом богослужения; молельня, молитвенный дом


татар кызы

Происходит от татар и кыз.


төдәш

гомогенный; однородный


Чиләбе

Чиләбе (nominative singular)
Чиләбеләр (nominative plural)
Чиләбенең (singular)
Чиләбеләрнең (plural)
Чиләбегә (dative singular)
Чиләбеләргә (dative plural)
Чиләбене (accusative singular)
Чиләбеләрне (accusative plural)
Чиләбедә (locative singular)
Чиләбеләрдә (locative plural)
Чиләбедән (singular)
Чиләбеләрдән (plural)

Происходит от ??


mögez

Происходит от ??


Маҗарстан

Происходит от ??


керпе

керпе (nominative singular)
керпеләр (nominative plural)
керпенең (singular)
керпеләрнең (plural)
керпегә (dative singular)
керпеләргә (dative plural)
керпене (accusative singular)
керпеләрне (accusative plural)
керпедә (locative singular)
керпеләрдә (locative plural)
керпедән (singular)
керпеләрдән (plural)

зоол. ёж (ёжик)

Йөрим мин керпене күреп, сөенгән бала кебек.

Хожу я увидевежа, как радостный ребёнок.


рапирачы

рапирачы (nominative singular)
рапирачылар (nominative plural)
рапирачының (singular)
рапирачыларның (plural)
рапирачыга (dative singular)
рапирачыларга (dative plural)
рапирачыны (accusative singular)
рапирачыларны (accusative plural)
рапирачыда (locative singular)
рапирачыларда (locative plural)
рапирачыдан (singular)
рапирачылардан (plural)

От нем. Rapier, от франц. rapière, изначально исп. espada ropera — буквально «меч для одежды», то есть носимый с гражданским платьем, а не с доспехом, искажённое в франц. la rapière.

рапира

Ближайшее родство

существительные

спорт. рапирист


өрү

лаять, гавкать


Хәбәшстан

Хәбәшстан (nominative singular)
Хәбәшстаннар (nominative plural)
Хәбәшстанның (singular)
Хәбәшстаннарның (plural)
Хәбәшстанга (dative singular)
Хәбәшстаннарга (dative plural)
Хәбәшстанны (accusative singular)
Хәбәшстаннарны (accusative plural)
Хәбәшстанда (locative singular)
Хәбәшстаннарда (locative plural)
Хәбәшстаннан (singular)
Хәбәшстаннардан (plural)


карынчык

карынчык (nominative singular)
карынчыклар (nominative plural)
карынчыкның (singular)
карынчыкларның (plural)
карынчыкка (dative singular)
карынчыкларга (dative plural)
карынчыкны (accusative singular)
карынчыкларны (accusative plural)
карынчыкта (locative singular)
карынчыкларда (locative plural)
карынчыктан (singular)
карынчыклардан (plural)

Происходит от сущ. тат. карын «желудок» + уменьшительный аффикс -чык.

карын

Ближайшее родство

существительные

анат. желудочек (сердца, мозга)

желудочек (сердца, мозга)


яза

форма переходного времени третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола язарга


хронологик

книжн. хронологический

хронологический


турайткыч

техн. выпрямитель


айныткыч

вытрезвитель


янгын

янгын (nominative singular)
янгыннар (nominative plural)
янгынның (singular)
янгыннарның (plural)
янгынга (dative singular)
янгыннарга (dative plural)
янгынны (accusative singular)
янгыннарны (accusative plural)
янгында (locative singular)
янгыннарда (locative plural)
янгыннан (singular)
янгыннардан (plural)

Происходит от ??

янгынчы

Ближайшее родство

существительные

янарга

Ближайшее родство

пожар, огонь (пожарный)


пәрәвез

Происходит от ??


җирәндергеч

омерзительный, отвратительный, мерзкий


ваба

ваба (nominative singular)
вабалар (nominative plural)
вабаның (singular)
вабаларның (plural)
вабага (dative singular)
вабаларга (dative plural)
вабаны (accusative singular)
вабаларны (accusative plural)
вабада (locative singular)
вабаларда (locative plural)
вабадан (singular)
вабалардан (plural)

Из перс. وبا (vabâ).

вабалы

Ближайшее родство

прилагательные

мед. холера (холерный)

холера (холерный)

перен. зараза, чума

зараза, чума


һаплотөркем

генет. гаплогруппа


watandaş

watandaş (nominative singular)
watandaşlar (nominative plural)
watandaşnıñ (singular)
watandaşlarnıñ (plural)
watandaşqa (dative singular)
watandaşlarğa (dative plural)
watandaşnı (accusative singular)
watandaşlarnı (accusative plural)
watandaşta (locative singular)
watandaşlarda (locative plural)
watandaştan (singular)
watandaşlardan (plural)

Происходит от watan.

watan

Ближайшее родство

существительные

соотечественник


кар бабай

Происходит от тат. кар «снежный» + тат. бабай «дед, старик»

снеговик, снежная баба

Кар бабай — кышын ясалучы кардан әвәләнгән гади скульптура.

Снеговик-простая скульптура, сделанная зимой из снега.

Кечкенә балалар кар бабай ясыйлар.

Маленькие дети лепятснеговика.


грамматикачы

грамматист, грамматик


җанәрнеткеч

душераздирающий


-нче

суффикс порядковых числительных

ике → икенче

два → второй


тудырды

Ада Явалны тудырды. Явал, көтү көтеп, чатырда яшәүчеләрнең нәсел атасы булды.

Ада родила Иавала: он был отец живущих в шатрах со стадами.

Быт 4.20


нәсел

Происходит от ??


ämer

ämer (nominative singular)
ämerlär (nominative plural)
ämerneñ (singular)
ämerlärneñ (plural)
ämergä (dative singular)
ämerlärgä (dative plural)
ämerne (accusative singular)
ämerlärne (accusative plural)
ämerdä (locative singular)
ämerlärdä (locative plural)
ämerdän (singular)
ämerlärdän (plural)

Из араб. أمر (ʾamr) ‘приказ’.

книжн. приказ, приказание, распоряжение, повеление, предписание


әмер

әмер (nominative singular)
әмерләр (nominative plural)
әмернең (singular)
әмерләрнең (plural)
әмергә (dative singular)
әмерләргә (dative plural)
әмерне (accusative singular)
әмерләрне (accusative plural)
әмердә (locative singular)
әмерләрдә (locative plural)
әмердән (singular)
әмерләрдән (plural)

Из араб. أمر (ʾamr) ‘приказ’.


Явал

Происходит от ??

Быт 4.20


сегергә

Общетюркское. Происходит от пратюрк. *sik-mek (“совокупляться”) от которого произошли тур. sikmek, азерб. sikmək, каз. сігу(sigw), туркмен. sikmek, узб. sikmoq и уйг. سىكمەك (sikmek).

вульг. ебать; совокупляться; трахаться

ебать; совокупляться; трахаться

Нигә син минем башымны сегәсең?

Зачем ты ебёшь мне голову?


бүз

бүз (nominative singular)
бүзләр (nominative plural)
бүзнең (singular)
бүзләрнең (plural)
бүзгә (dative singular)
бүзләргә (dative plural)
бүзне (accusative singular)
бүзләрне (accusative plural)
бүздә (locative singular)
бүзләрдә (locative plural)
бүздән (singular)
бүзләрдән (plural)

устар. бязь, миткаль

бязь, миткаль

ма́та даны белән бүз үтәр

устар. бязевый, миткалевый

бязевый, миткалевый


бүз

Акбүзат

Ближайшее родство

имена собственные

акбүз

Ближайшее родство

прилагательные

серый, светло-серый, пепельный

бүз ат

ло́шадь пе́пельного цве́та

перен. устар. молодой, юный

молодой, юный

бүз егет

молодо́й па́рень


Госман империясе

Османская империя, Оттоманская империя


алтмыш биш

Происходит от ??

шестьдесят пять


Олимпия уеннары

спорт. Олимпийские игры

Олимпийские игры


Әдрән диңгез

Адриатическое море


Ионик диңгез

Ионическое море


Кариб диңгезе

Карибское море


xatın

xatın (nominative singular)
xatınnar (nominative plural)
xatınnıñ (singular)
xatınnarnıñ (plural)
xatınğa (dative singular)
xatınnarğa (dative plural)
xatınnı (accusative singular)
xatınnarnı (accusative plural)
xatında (locative singular)
xatınnarda (locative plural)
xatınnan (singular)
xatınnardan (plural)

Происходит от ??

женщина, дама (женский, дамский)

жена, супруга


олтырак

олтырак (nominative singular)
олтыраклар (nominative plural)
олтыракның (singular)
олтыракларның (plural)
олтыракка (dative singular)
олтыракларга (dative plural)
олтыракны (accusative singular)
олтыракларны (accusative plural)
олтыракта (locative singular)
олтыракларда (locative plural)
олтырактан (singular)
олтыраклардан (plural)

Происходит от ??


suğan

suğan (nominative singular)
suğannar (nominative plural)
suğannıñ (singular)
suğannarnıñ (plural)
suğanğa (dative singular)
suğannarğa (dative plural)
suğannı (accusative singular)
suğannarnı (accusative plural)
suğanda (locative singular)
suğannarda (locative plural)
suğannan (singular)
suğannardan (plural)

От пратюркск. *sogan «лук», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. 𐰣𐰍𐰽 (soɣun), азерб. soğan (соған; سؤغان), башк. һуған, тат. суган (suğan), карач.-балк. сохан, кумык., крымчак. согъан, османск. صوغان (soğan), кр.-тат., тур. soğan, гагаузск. suvan, туркм. sogan, алт. согоно, согон, чувашск. сухан и др.

suğança

Ближайшее родство

существительные

ботан. лук (луковый)

лук (луковый)


keşe

keşe (nominative singular)
keşelär (nominative plural)
keşeneñ (singular)
keşelärneñ (plural)
keşegä (dative singular)
keşelärgä (dative plural)
keşene (accusative singular)
keşelärne (accusative plural)
keşedä (locative singular)
keşelärdä (locative plural)
keşedän (singular)
keşelärdän (plural)

Происходит от пратюркск. *kiĺi «человек, люди», от которой в числе прочего произошли: др.-тюрк. kiši, азерб. kişi (киши; کیشی), тур. kişi, алт., тувинск., шорск. кижи, башк. кеше, тат. кеше (keşe), караим. киси, киши, ног. киси, казахск. кісі, кирг. киши, гагаузск. кр.-тат. kişi, туркм. kişi «мужчина», кумык. гиши, узб. kishi (киши), уйгурск. كىشى (kishi), хакас. кізі, якутск. киһи и др. Пратюркск. форма, возможно, восходит к праалтайск. *k`i̯uĺe «человек».

keşelek

Ближайшее родство

существительные

keşeleklelek

Ближайшее родство

существительные

keşeleksezlek

Ближайшее родство

существительные

keşelekle

Ближайшее родство

прилагательные

keşeleksez

Ближайшее родство

прилагательные

keşesıman

Ближайшее родство

прилагательные

keşeneke

Ближайшее родство

прилагательные

keşeçä

Ближайшее родство

человек (человеческий)

лицо, личность, особа, индивид, субъект, человек

человек, душа (при счёте)

кто-то, некто, кто-нибудь, кто-либо

чужой, чужой человек, посторонний человек

перен. разг. любимый человек, поклонник, кавалер, жених, друг, ухажёр


чолык

чолык (nominative singular)
чолыклар (nominative plural)
чолыкның (singular)
чолыкларның (plural)
чолыкка (dative singular)
чолыкларга (dative plural)
чолыкны (accusative singular)
чолыкларны (accusative plural)
чолыкта (locative singular)
чолыкларда (locative plural)
чолыктан (singular)
чолыклардан (plural)

Происходит от ??

чолыкчы

Ближайшее родство

существительные

чолыкчылык

Ближайшее родство

существительные

борть (бортевой)


чолыкчылык

чолыкчылык (nominative singular)
чолыкчылыклар (nominative plural)
чолыкчылыкның (singular)
чолыкчылыкларның (plural)
чолыкчылыкка (dative singular)
чолыкчылыкларга (dative plural)
чолыкчылыкны (accusative singular)
чолыкчылыкларны (accusative plural)
чолыкчылыкта (locative singular)
чолыкчылыкларда (locative plural)
чолыкчылыктан (singular)
чолыкчылыклардан (plural)

Происходит от ??

чолык

Ближайшее родство

существительные

чолыкчы

Ближайшее родство

существительные

бортничество

диал. пчеловодство

пчеловодство


җәенкепочмаклы

геометр. тупоугольный

тупоугольный


трансатлантик

трансатлантический


кысынкыпочмаклы

геометр. остроугольный

остроугольный


тәшәккөр

тәшәккөр (nominative singular)
тәшәккөрләр (nominative plural)
тәшәккөрнең (singular)
тәшәккөрләрнең (plural)
тәшәккөргә (dative singular)
тәшәккөрләргә (dative plural)
тәшәккөрне (accusative singular)
тәшәккөрләрне (accusative plural)
тәшәккөрдә (locative singular)
тәшәккөрләрдә (locative plural)
тәшәккөрдән (singular)
тәшәккөрләрдән (plural)

От арабского تشكر (tašakkur)
Родственно узб. tashakkur, тур. teşekkür, азер. təşəkkür

благодарность


кыргавыл

кыргавыл (nominative singular)
кыргавыллар (nominative plural)
кыргавылның (singular)
кыргавылларның (plural)
кыргавылга (dative singular)
кыргавылларга (dative plural)
кыргавылны (accusative singular)
кыргавылларны (accusative plural)
кыргавылда (locative singular)
кыргавылларда (locative plural)
кыргавылдан (singular)
кыргавыллардан (plural)

орнитол. фазан (Phasianus)


кальга

истор. крепость


соскы

соскы (nominative singular)
соскылар (nominative plural)
соскының (singular)
соскыларның (plural)
соскыга (dative singular)
соскыларга (dative plural)
соскыны (accusative singular)
соскыларны (accusative plural)
соскыда (locative singular)
соскыларда (locative plural)
соскыдан (singular)
соскылардан (plural)

Происходит от ??

совок (совковый)


аванслау

авансировать


абалану

торопиться, суетиться


агитацияләү

агитировать, сагитировать


адымлау

мерить (измерять, измерить) шагами

мерить () шагами

измерять, измерить


авырсыну

авырсынырга

Ближайшее родство

затрудняться, затрудниться


авырайту

авырайтырга

Ближайшее родство

отяжелеть, тяжелить, отягощать, отяготить, отягчать

перен. затруднять, затруднить, обременять, обременить, усложнять, усложнить


авыраю

авыраерга

Ближайшее родство

тяжелеть, потяжелеть, отягощаться, отяжелеть, прибавлять (в весе), грузнеть

тяжелеть, потяжелеть, отягощаться, отяжелеть, прибавлять (), грузнеть

затрудняться, затрудниться

ухудшаться, ухудшиться, осложняться, осложниться (о здоровье)

ухудшаться, ухудшиться, осложняться, осложниться ()


язам

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола язарга


курчак

курчак (nominative singular)
курчаклар (nominative plural)
курчакның (singular)
курчакларның (plural)
курчакка (dative singular)
курчакларга (dative plural)
курчакны (accusative singular)
курчакларны (accusative plural)
курчакта (locative singular)
курчакларда (locative plural)
курчактан (singular)
курчаклардан (plural)

Происходит от ??

кукла (детская игрушка)

перен. марионетка

истор., этногр. домашний идол, божок

домашний идол, божок

адъектив. кукольный, миниатюрный

кукольный, миниатюрный

адъектив. перен. марионеточный

марионеточный


бардыр

Из ??: бар + -дыр

кажется, есть; есть наверно

Нәкъ Казан артында бардыр бер авыл — Кырлай диләр;

Прямо за Казаньюесть одна деревня, "Кырлай" называют;

Габдулла Тукай

Шүрәле


йемыш

Происходит от ??

мест. сергач. ягода

мест. сергач.


аркадаш

аркадаш (nominative singular)
аркадашлар (nominative plural)
аркадашның (singular)
аркадашларның (plural)
аркадашка (dative singular)
аркадашларга (dative plural)
аркадашны (accusative singular)
аркадашларны (accusative plural)
аркадашта (locative singular)
аркадашларда (locative plural)
аркадаштан (singular)
аркадашлардан (plural)

Происходит от ??

устар. друг, товарищ

друг, товарищ


аналык

аналык (nominative singular)
аналыклар (nominative plural)
аналыкның (singular)
аналыкларның (plural)
аналыкка (dative singular)
аналыкларга (dative plural)
аналыкны (accusative singular)
аналыкларны (accusative plural)
аналыкта (locative singular)
аналыкларда (locative plural)
аналыктан (singular)
аналыклардан (plural)

Происходит от ??

ана

Ближайшее родство

существительные


язасың

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола язарга


язасыз

форма переходного времени второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола язарга


язабыз

форма переходного времени первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола язарга


олан

олан (nominative singular)
оланнар (nominative plural)
оланның (singular)
оланнарның (plural)
оланга (dative singular)
оланнарга (dative plural)
оланны (accusative singular)
оланнарны (accusative plural)
оланда (locative singular)
оланнарда (locative plural)
оланнан (singular)
оланнардан (plural)

диал. ребёнок, дитя, малыш

ребёнок, дитя, малыш


Согуд Гарәбстаны

Саудовская Аравия


йогышлылык

мед. заразность


Берләшкән Милләтләр Оешмасы

Организация Объединённых Наций (ООН), Объединённые Нации

ru-Берләшкән_Милләтләр_Оешмасы-tt-phrase-eEfyEkhA


язалар

форма переходного времени третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола язарга


-асың

суффикс глагола наст. вр. 2-го лица ед.ч.

язарга – язасың

писать – пишешь


-асыз

суффикс глагола наст. вр. 2-го лица мн.ч.

язарга – язасыз

писать – пишете


-абыз

суффикс глагола наст. вр. 1-го лица мн.ч.

язарга - язабыз

писать - пишем


-алар

суффикс глагола наст. вр. 3-го лица мн.ч.

язарга – язалар

писать – пишут


аласың

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола алырга


алабыз

форма переходного времени первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола алырга


тузансуырткыч

тузансуырткыч (nominative singular)
тузансуырткычлар (nominative plural)
тузансуырткычның (singular)
тузансуырткычларның (plural)
тузансуырткычка (dative singular)
тузансуырткычларга (dative plural)
тузансуырткычны (accusative singular)
тузансуырткычларны (accusative plural)
тузансуырткычта (locative singular)
тузансуырткычларда (locative plural)
тузансуырткычтан (singular)
тузансуырткычлардан (plural)

Безгә яңа тузансуырткыч кирәк.

Нам нужен новыйпылесос.


аласыз

форма переходного времени второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола алырга


алалар

форма переходного времени третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола алырга


кояш торгынлыгы

Происходит от тат. кояш «солнце» + тат. торгынлык «застой».

солнцестояние

Кояш торгынлыгы елына ике тапкыр була.

Солнцестояние происходит дважды в год.


кер юу машинасы

Происходит от тат. кер «одежда, бельё» + тат. юу «стирать»+ тат. машина «машина».

стиральная машина

Мин кер юу машинасын кабызам.

Я включаюстиральную машину.


яратам

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


ярата

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


яратабыз

й^оарата́быз

форма переходного времени первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


яратасың

й^оарата́сың

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


кунакханә

отель, гостиница


яраталар

й^оарата́лар

форма третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


яратасыз

времений^оарата́сыз

форма переходного времени второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола яратырга


онытам

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


онытасың

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


оныта

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


онытабыз

форма первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


онытасыз

форма второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


оныталар

форма третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола онытырга


сайлыйм

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сайларга


сайлыйбыз

форма переходного времени первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола сайларга


сайлыйсыз

форма переходного времени второго лица изъявительного наклонения глагола сайларга


сайлый

форма переходного времени третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сайларга


сайлыйсың

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сайларга


сайлыйлар

форма переходного времени третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола сайларга


саклыйсың

форма переходного времени второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сакларга


саклыйбыз

форма переходного времени первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола сакларга


саклыйсыз

форма переходного времени второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола сакларга


саклыйм

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сакларга


саклыйлар

форма переходного времени третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола сакларга


булыгыз

форма второго лица множественного числа повелительного наклонения глагола булырга


аларны

форма винительного падежа множественного числа местоимения алар


яратасыңмы

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения вопросительная глагола яратырга


яратамы

форма третьего лица единственного числа изъявительного наклонения вопросительная глагола яратырга


яратабызмы

форма первого лица множественного числа изъявительного наклонения вопросительная глагола яратырга


яратмыйм

форма первого лица единственного числа изъявительного наклонения отрицательная настоящего времени глагола яратырга


яратмыйсың

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения отрицательная настоящего времени глагола яратырга


яратмый

форма третьего лица единственного числа изъявительного наклонения отрицательная настоящего времени глагола яратырга


ятма

горизонтальный


яратмыйбыз

форма первого лица множественного числа изъявительного наклонения отрицательная глагола яратырга


яратмыйсыз

форма второго лица множественного числа изъявительного наклонения отрицательная глагола яратырга


унҗиденчепочмак

геометр. семнадцатиугольник

семнадцатиугольник


эшлисең

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола эшләргә


эшли

форма третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола эшләргә


эшлибез

форма первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола эшләргә


эшлисез

форма второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола эшләргә


эшлиләр

форма третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола эшләргә


киләм

форма первого лица множественного числа изъявительного наклонения глагола килергә


киләсең

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола килергә


килә

форма третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола килергә


киләсез

форма второго лица множественного числа изъявительного наклонения глагола килергә


киләләр

форма третьего лица множественного числа изъявительного наклонения глагола килергә


әмирлек

полит. эмират


сатам

форма переходного времени первого лица единственного числа изъявительного наклонения глагола сатарга


сатыгыз

форма множественного числа повелительного наклонения глагола сатарга


саклагыз

форма множественного числа повелительного наклонения глагола сакларга


утырыгыз

форма множественного числа повелительного наклонения глагола утырырга


көтегез

форма второго лица множественного числа повелительного наклонения глагола көтәргә


җәһәннәм

ад, преисподняя


тәҗрибәче

экспериментатор


экспериментчы

экспериментатор


эшләгез

форма второго лица множественного числа повелительного наклонения глагола эшләргә


итегез

форма второго лица множественного числа повелительного наклонения глагола итәргә


сиксәненчепочмак

геометр. восьмидесятиугольник

восьмидесятиугольник


унберпочмак

геометр. одиннадцатиугольник

одиннадцатиугольник


бәхетле

Син минэ бәхетле итәсең.

Ты меня делаешьсчастливым.


уникепочмак

геометр. двенадцатиугольник

двенадцатиугольник


-ханә

Происходит от перс. خانه (xâne) «дом».
Ср. суффиксы того же происхождения и значения в других тюркских языках: башк. -хана, тур. -hane, казахск. -хана.

при добавлении к существительным образует существительные со значением «заведение, строение, вместилище»

китап → китапханә, аш → ашханә, чәй → чәйханә, кунак → кунакханә, дару → даруханә


итә

форма третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола итәргә


хезмәте

форма принадлежности третьему лицу падежа единственного числа существительного хезмәт в знач. «службу его»


булыр

форма будущего неопределенного времени третьего лица единственного числа изъявительного наклонения глагола булырга


армиядә

форма местного падежа существительного армия


эле

Булмасын; бераз армиядә хезмәте итсен эле.

Того не надобно; пусть в армии послужит.

Капитан кызы

Татып карасын эле.

Пускай его потужит.

Капитан кызы


бишпочмак

геометр. пятиугольник

пятиугольник


контрреволюцион

полит. контрреволюционный

контрреволюционный


конфуцийчылык

истор. конфуцианство

конфуцианство


филтә

филтә (nominative singular)
филтәләр (nominative plural)
филтәнең (singular)
филтәләрнең (plural)
филтәгә (dative singular)
филтәләргә (dative plural)
филтәне (accusative singular)
филтәләрне (accusative plural)
филтәдә (locative singular)
филтәләрдә (locative plural)
филтәдән (singular)
филтәләрдән (plural)

Из русск. фитиль, далее из тур. fitil «фитиль», далее из арабск.??.

фитиль (фитильный) (шнур в осветительных и нагревательных приборах)

фитиль (фитильный) (взрывных устройств), запал, огнепроводный шнур


итәсең

форма второго лица единственного числа изъявительного наклонения глагола итәргә


егерменчепочмак

геометр. двадцатиугольник

двадцатиугольник


авырлыксызлык

физ. невесомость


ялкау

лентяй, лодырь


электрлаштыру

электрификация


терминологик

терминологический


комташ

минер. песчаник


валентлык

хим. валентность


җиң кайтармасы

обшлаг, манжета


җиң утыртырга

вшивать рукав


пакистанлы

пакистанский


йөклелек

йөклелек (nominative singular)
йөклелекләр (nominative plural)
йөклелекнең (singular)
йөклелекләрнең (plural)
йөклелеккә (dative singular)
йөклелекләргә (dative plural)
йөклелекне (accusative singular)
йөклелекләрне (accusative plural)
йөклелектә (locative singular)
йөклелекләрдә (locative plural)
йөклелектән (singular)
йөклелекләрдән (plural)

Происходит от ??

йөкле

Ближайшее родство

прилагательные

беременность


төзәлмәслек

неизлечимый, неисцелимый


кичерелмәслек

непростительный


янут

янут (nominative singular)
янутлар (nominative plural)
янутның (singular)
янутларның (plural)
янутка (dative singular)
янутларга (dative plural)
янутны (accusative singular)
янутларны (accusative plural)
янутта (locative singular)
янутларда (locative plural)
януттан (singular)
янутлардан (plural)

Происходит от нем. Genettkatze или нидерл. genetta из франц. genette, исп. ginetta, порт. ginetta, источником которого является арабск. ǰarnaiṭ «соболиная кошка». Использованы данные словаря М. Фасмера. См. Список литературы.

адъектив. енотовый


ритмлы

ритмичный; ритмический


зелпе

ботан. жимолость


коралсызландыру

демилитаризация


финанслау

финансировать


стоиклык

филос. стоицизм


Фәмелхут

астрон. Фомальгаут


гестапочы

истор. гестаповец


Төмән

Төмән (nominative singular)
Төмәннәр (nominative plural)
Төмәннең (singular)
Төмәннәрнең (plural)
Төмәнгә (dative singular)
Төмәннәргә (dative plural)
Төмәнне (accusative singular)
Төмәннәрне (accusative plural)
Төмәндә (locative singular)
Төмәннәрдә (locative plural)
Төмәннән (singular)
Төмәннәрдән (plural)

Происходит от ??


махсус хәрби операция

специальная военная операция (об участии России в боевых действиях 2022 года на Украине)

ru-махсус_хәрби_операция-tt-phrase-S9Bq6SHy


урман-тундра

геогр. лесотундра


мәгъдән

Происходит от ??

книжн. руда, минерал, ископаемое

руда, минерал, ископаемое

сплав металлов

устар. рудник, шахта

рудник, шахта

перен. ценности, богатство

ценности, богатство


волейболчы

спорт. волейболист


әберчен

орнитол. вяхирь, витютень (Columba palumbus)


кабакча

кабакча (nominative singular)
кабакчалар (nominative plural)
кабакчаның (singular)
кабакчаларның (plural)
кабакчага (dative singular)
кабакчаларга (dative plural)
кабакчаны (accusative singular)
кабакчаларны (accusative plural)
кабакчада (locative singular)
кабакчаларда (locative plural)
кабакчадан (singular)
кабакчалардан (plural)

От кабак (тыква)

кабак

Ближайшее родство

существительные

ботан. кабачок (кабачковый)

кабачок (кабачковый)


аббатлык

аббатлык (nominative singular)
аббатлыклар (nominative plural)
аббатлыкның (singular)
аббатлыкларның (plural)
аббатлыкка (dative singular)
аббатлыкларга (dative plural)
аббатлыкны (accusative singular)
аббатлыкларны (accusative plural)
аббатлыкта (locative singular)
аббатлыкларда (locative plural)
аббатлыктан (singular)
аббатлыклардан (plural)

Происходит от ??


хәким

хәким (nominative singular)
хәкимнәр (nominative plural)
хәкимнең (singular)
хәкимнәрнең (plural)
хәкимгә (dative singular)
хәкимнәргә (dative plural)
хәкимне (accusative singular)
хәкимнәрне (accusative plural)
хәкимдә (locative singular)
хәкимнәрдә (locative plural)
хәкимнән (singular)
хәкимнәрдән (plural)

Происходит от ??


сәрдә

сәрдә (nominative singular)
сәрдәләр (nominative plural)
сәрдәнең (singular)
сәрдәләрнең (plural)
сәрдәгә (dative singular)
сәрдәләргә (dative plural)
сәрдәне (accusative singular)
сәрдәләрне (accusative plural)
сәрдәдә (locative singular)
сәрдәләрдә (locative plural)
сәрдәдән (singular)
сәрдәләрдән (plural)

Происходит от ??

ботан. сныть


уксибәр

уксибәр (nominative singular)
уксибәрләр (nominative plural)
уксибәрнең (singular)
уксибәрләрнең (plural)
уксибәргә (dative singular)
уксибәрләргә (dative plural)
уксибәрне (accusative singular)
уксибәрләрне (accusative plural)
уксибәрдә (locative singular)
уксибәрләрдә (locative plural)
уксибәрдән (singular)
уксибәрләрдән (plural)

Происходит от ??

воен. пулемёт


каз чәчәге

ботан. белокопытник

белокопытник


такым

такым (nominative singular)
такымнар (nominative plural)
такымның (singular)
такымнарның (plural)
такымга (dative singular)
такымнарга (dative plural)
такымны (accusative singular)
такымнарны (accusative plural)
такымда (locative singular)
такымнарда (locative plural)
такымнан (singular)
такымнардан (plural)

Происходит от ??


госманлы

истор. османский, оттоманский

османский, оттоманский


баскетболчы

спорт. баскетболист

баскетболист


булып

Происходит от ??

булырга

Ближайшее родство

Данлы булып торсын исемең Синең,

Да святится имя Твое;


гелиоцентрик

астрон. гелиоцентрический; гелиоцентричный

гелиоцентрический; гелиоцентричный


гелиоүзәкчелек

астрон. гелиоцентризм

гелиоцентризм


бәдәви

бәдәви (nominative singular)
бәдәвиләр (nominative plural)
бәдәвинең (singular)
бәдәвиләрнең (plural)
бәдәвигә (dative singular)
бәдәвиләргә (dative plural)
бәдәвине (accusative singular)
бәдәвиләрне (accusative plural)
бәдәвидә (locative singular)
бәдәвиләрдә (locative plural)
бәдәвидән (singular)
бәдәвиләрдән (plural)

Происходит от арабск. بدوي (badawī) «обитатель пустыни».

этногр. бедуин


окказиончы

филос. окказионалист

окказионалист


ырынбур

Ырынбур

Ближайшее родство

имена собственные

оренбургский


тикшерү

контролировать


геомагнетик

геомагнитный


методологиялап

методологически


методологияча

методологически


йолкыш

йолкыш (nominative singular)
йолкышлар (nominative plural)
йолкышның (singular)
йолкышларның (plural)
йолкышка (dative singular)
йолкышларга (dative plural)
йолкышны (accusative singular)
йолкышларны (accusative plural)
йолкышта (locative singular)
йолкышларда (locative plural)
йолкыштан (singular)
йолкышлардан (plural)

йолкырга

Ближайшее родство

оборванный, бедный

перен. уродливый, убогий

уродливый, убогий

:Шаблон:сущ. оборванец, голодранец, растрёпа, обормот


корылык

Происходит от ??


тасмания

тасманийский, тасманский


ишеттем

Мин шулай ишеттем.

Так я слышал.


көзән

көзән (nominative singular)
көзәннәр (nominative plural)
көзәннең (singular)
көзәннәрнең (plural)
көзәнгә (dative singular)
көзәннәргә (dative plural)
көзәнне (accusative singular)
көзәннәрне (accusative plural)
көзәндә (locative singular)
көзәннәрдә (locative plural)
көзәннән (singular)
көзәннәрдән (plural)

Происходит от ??

в знач. прилагательного хорьковый

в знач. прилагательного


көзән

Происходит от ??

көзән җыера

судороги сводят


чәчкап

чәчкап (nominative singular)
чәчкаплар (nominative plural)
чәчкапның (singular)
чәчкапларның (plural)
чәчкапка (dative singular)
чәчкапларга (dative plural)
чәчкапны (accusative singular)
чәчкапларны (accusative plural)
чәчкапта (locative singular)
чәчкапларда (locative plural)
чәчкаптан (singular)
чәчкаплардан (plural)

Происходит от ??

этногр. чячкап (женское украшение для волос)

чячкап (женское украшение для волос)


ризыкның языгы юк

не то, что входит в уста, оскверняет человека


юыну

умывание, мытьё


нәзберекләп

привередливо, придирчиво


талымлап

привередливо, придирчиво


лунатиклык

мед. лунатизм, сомнамбулизм, снохождение

лунатизм, сомнамбулизм, снохождение


су анасы

мифол. водяная


су кызы

мифол. русалка


су иясе

мифол. водяной


су сыеры

зоол. бегемот, гиппопотам

бегемот, гиппопотам


уңай

Происходит от ??

прил. удобный, сподручный, подходящий // нареч. удобно, сподручно, подходяще

хороший, положительный

утвердительный, положительный // нареч. положительно, утвердительно

положительный

нареч. в лучшую сторону, лучше

сущ. направление, сторона

җил уңаена

по направлению ветра

эшләр уңайга китте

дела пошли на лад


канәгатьләндерерлек

утвердительный

ru-канәгатьләндерерлек-tt-adj-54fluIIW


кулланырлык

применимость


нәдербаш

нәдербаш (nominative singular)
нәдербашлар (nominative plural)
нәдербашның (singular)
нәдербашларның (plural)
нәдербашка (dative singular)
нәдербашларга (dative plural)
нәдербашны (accusative singular)
нәдербашларны (accusative plural)
нәдербашта (locative singular)
нәдербашларда (locative plural)
нәдербаштан (singular)
нәдербашлардан (plural)

Происходит от ??

ботан. чистец, стахис

чистец, стахис


тональлек

муз. тональность


өке

өке (nominative singular)
өкеләр (nominative plural)
өкенең (singular)
өкеләрнең (plural)
өкегә (dative singular)
өкеләргә (dative plural)
өкене (accusative singular)
өкеләрне (accusative plural)
өкедә (locative singular)
өкеләрдә (locative plural)
өкедән (singular)
өкеләрдән (plural)

Өке йоны белән, былбыл өне белән.

Филин ценен (цветными) перьями, соловей — голосом. (пословица)


күлчә

күлчә (nominative singular)
күлчәләр (nominative plural)
күлчәнең (singular)
күлчәләрнең (plural)
күлчәгә (dative singular)
күлчәләргә (dative plural)
күлчәне (accusative singular)
күлчәләрне (accusative plural)
күлчәдә (locative singular)
күлчәләрдә (locative plural)
күлчәдән (singular)
күлчәләрдән (plural)

диал. кольцо


сигезән

Из сигез + -ән (от ун)

сигез

Ближайшее родство

числительные

сиксән

Ближайшее родство

числительные

диал. восемьдесят


тугызан

Из тугыз + -ан (от ун)

тугыз

Ближайшее родство

числительные

туксан

Ближайшее родство

числительные

диал. девяносто


бүртә

бүртә ат

мухо́ртая ло́шадь


бер ярымлык

бер ярым

Ближайшее родство

числительные

в сл. словах переводится компонентом полутора-

(бер) ел ярымлык

полуторагодичный

(бер) яшь ярымлык

полуторагодовалый


җиллек

җиллек (nominative singular)
җиллекләр (nominative plural)
җиллекнең (singular)
җиллекләрнең (plural)
җиллеккә (dative singular)
җиллекләргә (dative plural)
җиллекне (accusative singular)
җиллекләрне (accusative plural)
җиллектә (locative singular)
җиллекләрдә (locative plural)
җиллектән (singular)
җиллекләрдән (plural)

Происходит от ??

отдушина, продушина, форточка

чердачное оконце


җиңеләйтеп

облегчённо, с облегчением


җиңеләеп

облегчённо, с облегчением


җиңеләйтелгән

облегчённо, с облегчением


картографик

картографический


кашлак

Происходит от ??

косогор, скат горы

диал. холм, горка


кардәш

кардәш (nominative singular)
кардәшләр (nominative plural)
кардәшнең (singular)
кардәшләрнең (plural)
кардәшкә (dative singular)
кардәшләргә (dative plural)
кардәшне (accusative singular)
кардәшләрне (accusative plural)
кардәштә (locative singular)
кардәшләрдә (locative plural)
кардәштән (singular)
кардәшләрдән (plural)

Происходит от карын + -даш.

кардәшлек

Ближайшее родство

существительные

кардәш-ыру

Ближайшее родство

существительные

кардәш-ырусыз

Ближайшее родство

прилагательные

кардәшләрчә

Ближайшее родство

родственник, родственница

товарищ, друг, брат


көндәш

көндәш (nominative singular)
көндәшләр (nominative plural)
көндәшнең (singular)
көндәшләрнең (plural)
көндәшкә (dative singular)
көндәшләргә (dative plural)
көндәшне (accusative singular)
көндәшләрне (accusative plural)
көндәштә (locative singular)
көндәшләрдә (locative plural)
көндәштән (singular)
көндәшләрдән (plural)

Происходит от ??

истор. соперница (при многожёнстве)

соперница (при многожёнстве)

соперник, конкурент


сукыр

сукырлык

Ближайшее родство

существительные

чукырларча

Ближайшее родство

прилагательные

сукыраерга

Ближайшее родство

сукырланырга

Ближайшее родство

сукырайтырга

Ближайшее родство

сукырларча

Ближайшее родство

слепой, слепая

перен. невежественный, тёмный

невежественный, тёмный

перен. гнилой, испорченный (напр. орех)

гнилой, испорченный (напр. орех)


печтерү

кастрировать


печәргә

кастрировать


печү

кастрация, оскопление


кинологик

кинологический


кыек

кыек (nominative singular)
кыеклар (nominative plural)
кыекның (singular)
кыекларның (plural)
кыекка (dative singular)
кыекларга (dative plural)
кыекны (accusative singular)
кыекларны (accusative plural)
кыекта (locative singular)
кыекларда (locative plural)
кыектан (singular)
кыеклардан (plural)

Происходит от ??

застреха, скат крыши

перен. крыша

разг. осколок, частица

осколок, частица

диал. лоскут, лоскуток

лоскут, лоскуток


кыек

косой, наклонный

кривой, искривлённый

грам. косвенный


кыек

Происходит от ??

косо, наклонно


ярдәмче

вспомогательный


компьютерланган

компьютеризованный, компьютеризированный


кызылказ

кызылказ (nominative singular)
кызылказлар (nominative plural)
кызылказның (singular)
кызылказларның (plural)
кызылказга (dative singular)
кызылказларга (dative plural)
кызылказны (accusative singular)
кызылказларны (accusative plural)
кызылказда (locative singular)
кызылказларда (locative plural)
кызылказдан (singular)
кызылказлардан (plural)

Происходит от ??

орнитол. фламинго


үрмәләч

үрмәләч (nominative singular)
үрмәләчләр (nominative plural)
үрмәләчнең (singular)
үрмәләчләрнең (plural)
үрмәләчкә (dative singular)
үрмәләчләргә (dative plural)
үрмәләчне (accusative singular)
үрмәләчләрне (accusative plural)
үрмәләчтә (locative singular)
үрмәләчләрдә (locative plural)
үрмәләчтән (singular)
үрмәләчләрдән (plural)

Происходит от гл. үрмәләргә

орнитол. поползень


кәккүк

кәккүк (nominative singular)
кәккүкләр (nominative plural)
кәккүкнең (singular)
кәккүкләрнең (plural)
кәккүккә (dative singular)
кәккүкләргә (dative plural)
кәккүкне (accusative singular)
кәккүкләрне (accusative plural)
кәккүктә (locative singular)
кәккүкләрдә (locative plural)
кәккүктән (singular)
кәккүкләрдән (plural)

Происходит от ??

орнитол. кукушка


көртлек

көртлек (nominative singular)
көртлекләр (nominative plural)
көртлекнең (singular)
көртлекләрнең (plural)
көртлеккә (dative singular)
көртлекләргә (dative plural)
көртлекне (accusative singular)
көртлекләрне (accusative plural)
көртлектә (locative singular)
көртлекләрдә (locative plural)
көртлектән (singular)
көртлекләрдән (plural)

Происходит от ??

орнитол. тетерев


бабакош

бабакош (nominative singular)
бабакошлар (nominative plural)
бабакошның (singular)
бабакошларның (plural)
бабакошка (dative singular)
бабакошларга (dative plural)
бабакошны (accusative singular)
бабакошларны (accusative plural)
бабакошта (locative singular)
бабакошларда (locative plural)
бабакоштан (singular)
бабакошлардан (plural)

Происходит от ??

орнитол. пеликан


кыскыч

зоол. клешня


фемтосекунд

фемтосекунда


курфүрст

истор. курфюрст


күктәге

Происходит от ??

Әй күктәге Атабыз!

Отец наш небесный


тигезьянлы

геометр. равнобедренный

равнобедренный


тигезьяклы

геометр. равнобедренный

равнобедренный


тигезпочмаклы

геометр. равносторонний

равносторонний


казу

копать, рыть


Севр

Из франц. Sèvres «Севр» (название города), далее из Sèvre «Севр» (название реки), далее из лат. Savara (фиксируется с VI века).


гизү

странствие, странствование, путешествие


унсигезенчепочмак

геометр. восемнадцатиугольник

восемнадцатиугольник


унтугызугызпочмак

геометр. девятнадцатиугольник

девятнадцатиугольник


имбир

ботан. имбирь (Zingiber)


инкыйраз

инкыйраз (nominative singular)
инкыйразлар (nominative plural)
инкыйразның (singular)
инкыйразларның (plural)
инкыйразга (dative singular)
инкыйразларга (dative plural)
инкыйразны (accusative singular)
инкыйразларны (accusative plural)
инкыйразда (locative singular)
инкыйразларда (locative plural)
инкыйраздан (singular)
инкыйразлардан (plural)

книжн. вымирание, угасание, исчезновение

вымирание, угасание, исчезновение

книжн. регресс


каллиграфик

каллиграфический


губернасы

Происходит от ??


каллиграфча

каллиграфически


Сембер

Происходит от ??

геогр. Симбирск


аркасында

Происходит от ??

благодаря, по


әнкәй

Происходит от ??

мама, мамочка, матушка

Әнкәй әле миңа йөкле генә булган,

Матушка была еще мною брюхата,

Капитан кызы

диал. свекровь


Семеновский

Семеновский полкка сержант итеп яздырып куйганар.

я был записан вСеменовский полк сержантом

Капитан кызы


итеп

Происходит от ??

как уже я был записан в Семеновский полк сержантом

Капитан кызы


әткай

Происходит от ??


энциклопедик

энциклопедический; энциклопедичный


димәшкъ

дамасский; дамаскский


Яңа Зеландия

Яңа Зеландия (nominative singular)
Яңа Зеландияләр (nominative plural)
Яңа Зеландиянең (singular)
Яңа Зеландияләрнең (plural)
Яңа Зеландиягә (dative singular)
Яңа Зеландияләргә (dative plural)
Яңа Зеландияне (accusative singular)
Яңа Зеландияләрне (accusative plural)
Яңа Зеландиядә (locative singular)
Яңа Зеландияләрдә (locative plural)
Яңа Зеландиядән (singular)
Яңа Зеландияләрдән (plural)

Яңа + Зеландия

геогр. Новая Зеландия

Новая Зеландия


тотык

Происходит от ??.


шартлату

подрывной, взрывной


гармониясезлек

дисгармония, неблагозвучность


татусызлык

дисгармония, несогласованность


ярашмау

дисгармония, несогласованность


һәмзә

Происходит от ??.

лингв. хамза (диакритический знак арабского алфавита, ـٔ)


ковалент бәйләнеш

хим. ковалентная связь

ковалентная связь


очучы

лётчик, пилот


психологик

психологический


минорлы

муз. минорный


гөлсирин

хим. глицерин, глицерол

глицерин, глицерол


сыбайлы

всадник, наездник


күкрәү

метеорол. гром


сасыланырга

вонять, смердить


талучанлык

утомляемость


аручанлык

утомляемость


дезертирлау

дезертировать


дезертирларга

дезертировать


цикллы

циклический, цикличный


кәбаб

кулин. кебаб


депортацияләү

депортировать