cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ५

zobacz też: 0 • 1 • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 • 8 • 9

pismo Braille'a: ⠑


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ७

pismo Braille'a: ⠛


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ३

pismo Braille'a: ⠉


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ६

pismo Braille'a: ⠋


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari १, być może pod wpływem cyfry rzymskiej I

pismo Braille'a: ⠁


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ४

pismo Braille'a: ⠙


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari २

pismo Braille'a: ⠃


tan

Oznaczenie po raz pierwszy użyte w 1632 r. przez angielskiego matematyka Williama Oughtreda w dziele An Addition Unto the Use of the Instrument Called the Circles of Proportion.

zobacz też: sin • cos • tan (tg) • cot (ctg) • sec • csc (cosec)


tuk

kod ISO 639-3 język turkmeński, turkmeńszczyzna


Am

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych


bak

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język baszkirski, baszkirszczyzna


alt

kod ISO 639-3 język południowoałtajski, południowa ałtajszczyzna

kod ISO 639-2 język (makrojęzyk) ałtajski, ojrocki, ałtajszczyzna


tur

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język turecki, turecczyzna


at

por. atm


kaz

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język kazachski, kazaski, kazachszczyzna


u

dwudziesta siódma litera podstawowego współczesnego alfabetu łacińskiego


Ne

neon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 10)


kat

jednostki układu SI aktywności katalitycznej katal


n

nano-, przedrostek oznaczający 10⁻⁹ (jedna miliardowa)


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ९

pismo Braille'a: ⠊


zobacz też: 10 • 11 • 12 • 13 • 14 • 15 • 16 • 17 • 18 • 19


cyfra zachodnioarabska, ostatecznie od cyfry dewanagari ८

pismo Braille'a: ⠓


as

Lasery impulsowe generują błyski trwające tylko 250 as

Aleksandra Gębura, Krzysztof Gębura, Matematyka, fizyka i astronomia, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2004, ISBN 83-02-08892-7, s. 116.


DE

deemphasis → deemfaza, wyróżnienie wtórne


j

j


r

r


P

(1.1) łac. phosphorus
(1.4) franc. poise

zobacz też: Indeks:Pierwiastki chemiczne

fosfor, pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 15


SOS

zapis alfabetem Morse'a ••• — — — •••

por. pan-pan


z

zob. też układ współrzędnych kartezjańskich w Wikipedii

zob. też spółgłoska szczelinowa dziąsłowa dźwięczna w Wikipedii

zepto-, przedrostek oznaczający 10⁻²¹ wartości modyfikowanej jednostki

trzecia ze współrzędnych w kartezjańskim układzie współrzędnych dla przestrzeni trójwymiarowych

zmienna rzeczywista, symbol używany zwłaszcza, gdy symbole x i y oznaczają inne zmienne

w międzynarodowym alfabecie fonetycznym: spółgłoska szczelinowa dziąsłowa dźwięczna


x

zobacz też: x • y • z

zob. też spółgłoska szczelinowa miękkopodniebienna bezdźwięczna w Wikipedii

zob. też szachowa notacja algebraiczna w Wikipedii

odcięta; pierwsza ze współrzędnych w kartezjańskim układzie współrzędnych, oznaczająca zwykle położenie w poziomie

w międzynarodowym alfabecie fonetycznym: spółgłoska szczelinowa miękkopodniebienna bezdźwięczna


CC

(1.1) łac. centum → sto
(1.2) ang. cloud-to-cloud

zobacz też: I • II • III • IV • V • VI • VII • VIII • IX • X • XI • XII • XIII • XIV • XV • XVI • XVII • XVIII • XIX • XX • L • C • D • M

zobacz też: CG • CG+ • CG− • CC

LXIV

wyładowanie atmosferyczne chmura-chmura, wyładowanie międzychmurowe


e

zobacz też: c • d • e • f • g • a • b • h

zobacz też: eses • es • e • eis • eisis

por. disis • fes

liczba stała, podstawa logarytmu naturalnego

e lub e⁻ elektron; ładunek elektronu (ok. 1,6·10⁻¹⁹ C)

trzeci dźwięk w podstawowej skali diatonicznej


Mt

meitner (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 109)


CD

MCDXLVII


a

(1.1) majuskuła: A < łac. < etruski < gr. Α, α < fen. < protosynajski < egipski

zobacz też: a • b • c • d • e • f • g • h • i • j • k • l • m • n • o • p • q • r • s • t • u • v • w • x • y • z

pierwsza litera podstawowego współczesnego alfabetu łacińskiego


a

zobacz też: asas • as • a • ais • aisis

por. gisis • heses

(w IPA) samogłoska otwarta przednia niezaokrąglona

symbol jednostki powierzchni, ara, równego 100 m², czyli setnej części hektara

ha

⃑a symbol oznaczający wektor przyspieszenia

wektor przyspieszenia równa się pochodnej prędkości po czasie, co równa się drugiej pochodnej przemieszczenia po czasie

[⃑a]=m/

jednostka przyspieszenia równa się metr na sekundę kwadrat

szósty dźwięk w podstawowej skali diatonicznej

am


a

am


Bh

bohr (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 107)


Pd

pallad (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 46)


Nb

niob (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 41)


Nd

neodym (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 60)


Lr

lorens (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 103)


Yb

iterb (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 70)


Zr

cyrkon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 40)


Np

neptun (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 93)


Pm

promet (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 61)


Zn

cynk (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 30)


Pu

pluton (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 94)


Rb

rubid (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 37)


Pt

platyna (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 78)


Mn

mangan (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 25)


Db

dubn (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 105)


Rf

rutherford (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 104)


Sc

skand (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 21)


Rn

radon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 86)


Tl

tal (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 81)


Sb

antymon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 51)


Mo

molibden (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 42)


Ds

darmsztadt (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 110)


Ru

ruten (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 44)


Hg

rtęć (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 80)


Sg

seaborg (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 106)


Rh

rod (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 45),

jeden z układów grupowych antygenów krwi,


Kr

krypton (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 36)


Md

mendelew (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 101)


Hf

hafn (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 72)


Xe

ksenon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 54)


Sr

stront (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 38)


Mg

magnez (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 12)


Cr

Libro de las Crónicas → Krn, Księga Kronik


Pa

protaktyn (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 91)


Sn

cyna (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 50)


Hs

has (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 108)


Ho

holm (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 67)


La

lantan (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 57)


Sm

samar (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 62)


Ac

Acts of the Apostles → Dz, Dzieje Apostolskie


Tc

(1.1) łac. technetium < gr. τεχνητός → sztuczny; technet jest pierwszym pierwiastkiem otrzymanym syntetycznie

technet (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 43)


Tb

terb (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 65)


zobacz też: 20 • 21 • 22 • 23 • 24 • 25 • 26 • 27 • 28 • 29


zobacz też: 30 • 31 • 32 • 33 • 34 • 35 • 36 • 37 • 38 • 39


Pr

prazeodym (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 59)


Th

(1.1) łac. thorium
(1.2) łac. thoracicus → piersiowy

zob. też Th w Wikipedii

numerami oznaczane są kolejne (licząc od głowy) kręgi na tym odcinku: Th1, Th2, Th3 itd.

tor (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 90)

Th → Th⁴⁺ + 4 e⁻

oznaczenie piersiowego odcinka kręgosłupa lub rdzenia kręgowego


Tm

tul (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 69)


Ra

rad (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 88)


m

mili-, przedrostek oznaczający 10⁻³ (jedna tysięczna)


d

(1.3) zobacz też: c • d • e • f • g • a • b • h

(1.3) zobacz też: deses • des • d • dis • disis

S = π d

v = ds/dt

drugi dźwięk w podstawowej skali diatonicznej


d

1 dm = 0,1 m


b

(1.2) symbol używany przez cały świat, prócz kilku narodów europejskich (w tym przez Niemców i Polaków); zobacz: h

(1.3) symbol używany przez kilka narodów europejskich (w tym Niemców i Polaków), pozostałość po starszej pisowni (stosowanej obecnie prawie na całym świecie); funkcję b w starszym systemie przejęło h w późniejszym, a funkcję b obniżonego — b; zobacz: h

(1.3) zobacz też: heses • b • h • his • hisis

(1.2-3) zobacz też: c • d • e • f • g • a • b • h

używane w opisach wydawnictw muzycznych

siódmy dźwięk w podstawowej skali diatonicznej (zob. uwagi)


h

Symbol używany przez kilka narodów europejskich (w tym przez Niemców i Polaków). Podstawowa średniowieczna skala muzyczna obejmowała siedem dźwięków, nazywanych od kolejnych liter alfabetu łacińskiego (A, B, C, D, E, F, G). Na jego podstawie stworzył Guido z Arezzo heksachordy, szeregi dźwięków, mające ułatwić zapamiętywanie śpiewanych w tym czasie melodii. W jednym z nich: w heksachordzie F pojawił się problem: między pierwszym a czwartym stopniem (f-b) był tryton, dysonans kojarzony w średniowieczu z diabłem (nazywano go diabłem w muzyce, z łac. diabolus in musica i zakazano wykonywać); z tego powodu zdecydowano się obniżyć b w tym heksachordzie i nazwano je b-molle (łac. miękkie b). Dla odróżnienia, b w heksachordzie G, które nie zmieniło swojej wysokości, nazwane zostało b-durum (łac. twarde b); zaczęto zgodnie z nazwami różnicować pisownię tych liter, gdzie b-durum było kanciate, a b-molle okrągłe. Prawdopodobnie przez błąd niemieckiego kopisty z twardego b powstało h. Symbol ten przedostał się do Skandynawii i Polski, gdzie używany jest do dziś.

zobacz też: heses • b • h • his • hisis

por. aisis • ces

hekto-, przedrostek oznaczający 10² (sto)


k

(1.1) franc. kilo, gr. χίλιοι (chilioi)
(1.2) ang. kilo

kilo, wielokrotność 1024 (w połączeniu z jednostkami bajt i bit)


V

(1.1) z łac. Vanadium
(1.2) z ang. i innych volt
(1.3) bo jest połową X

w cyrylicy odpowiednikiem jest symbol В, podczas gdy wat zapisuje się jako Вт

wanad (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 23)


sin

Oznaczenie po raz pierwszy użyte w tej postaci jednokrotnie w 1624 r. przez brytyjskiego matematyka Edmunda Guntera w dziele The Description and Use of the Sector. W konsekwentnym użyciu notowane pierwszy raz w An Addition Unto the Use of the Instrument Called the Circles of Proportion z 1632 r. autorstwa angielskiego matematyka Williama Oughtreda.

zobacz też: sin • cos • tan (tg) • cot (ctg) • sec • csc (cosec)


f

zobacz też: feses • fes • f • fis • fisis

por. eis • geses

czwarty dźwięk w podstawowej skali diatonicznej


kilo

gr. χίλιοι → tysiąc


y

zob. też samogłoska przymknięta przednia zaokrąglona w Wikipedii

jokto-, przedrostek oznaczający 10⁻²⁴ wartości modyfikowanej jednostki

rzędna, druga ze współrzędnych w kartezjańskim układzie współrzędnych, oznaczająca zwykle położenie w pionie

zmienna rzeczywista, symbol używany zwłaszcza, gdy symbol x oznacza inną zmienną

w międzynarodowym alfabecie fonetycznym: samogłoska przymknięta przednia zaokrąglona


c

(1.1) od pierwszej litery łac. celeritas (=szybkość)

zobacz też: ceses • ces • c • cis • cisis

por. his • deses

stała fizyczna oznaczająca prędkości światła w próżni (c = 299 792 458 m/s)

pierwszy dźwięk w podstawowej skali diatonicznej, tj. gamie C-dur


c

przed symbolem jednostki:, centy-, 1/100 (10⁻²)


BRT

Brutto Registry Tonage → pojemność statku brutto


Uub

zobacz też: Unq • Unp • Unh • Uns • Uno • Une • Uun • Uuu • Uub • Uut • Uuq • Uup • Uuh • Uus • Uuo • Uue • Ubn • Ubu • Ubb • Ubt • Ubq • Ubp • Ubh

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych

ununbi, ununbium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 112, nazwanego później kopernikiem)


Uuu

ununun, unununium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 111, nazwanego później roentgenem)


ISBN

W języku angielskim błędne jest użycie „ISBN number” zamiast poprawnego „ISB number”. Skrótowiec jest w użyciu międzynarodowym i w języku polskim podaje się słowo „numer” niezależnie od tego, że to słowo występuje już w skrócie.

zobacz też: ISSN

international standard book number → międzynarodowy znormalizowany numer książki


tyv

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język tuwiński, tuwański, tuwińszczyzna


victor

SPQV, sierra papa quebec victor, over!


fra

kod ISO 639-3 język francuski, francuszczyzna


: symbole planet — zob. · · / · · · · – · –
::planety karłowate: / · · · · · · ·
: inne symbole astronomiczne:
:: słońce — zob. ☉ · 🜚 [przestarzały]
:: księżyc — zob. ☽ · ☾
:: planetoidy (*) — zob. (1, Ceres) · (2, Pallas) · (3, Juno) · (4, Westa) · (10, Hygiea [astrologiczny]) · (2060, Chiron [astrologiczny]) · (kometa)
:: * – numer i nazwa w nawiasie


(1.1) kształt trójzęba, atrybut rzymskiego boga Neptuna


fikcyjna planeta Proserpina, utożsamiana przez niektórych polskich astrologów z planetą karłowatą (134340) Pluton


dawniej (1930-2006) obiekt uznawany był za jedną z planet Układu Słonecznego

symbol planety karłowatej (134340) Pluton


g

siódma litera podstawowego współczesnego alfabetu łacińskiego


g

zobacz też: geses • ges • g • gis • gisis

por. fisis • asas

przyspieszenie ziemskie, stała równa ok. 9,81 m/s²

E = mgh

wzór na energię potencjalną w ziemskim polu grawitacyjnym

piąty dźwięk w podstawowej skali diatonicznej


nog

kod ISO 639-3 język nogajski, nogajszczyzna


In

ind (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 49)


He

hel (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 2)


Ir

iryd (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 77)


Li

lit (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 3)


Lu

lutet (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 71)

Gospel of Luke → Ewangelia według świętego Łukasza


Ni

nikiel (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 28)


No

nobel (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 102)


Se

selen (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 34)


Ta

tantal (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 73)


Re

(1.1) z łac. Rhenium
(1.2) z ang. real, łac. res

ren (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 75)

Libro de los Reyes → Krl, Księga Królewska


Te

tellur (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 52)


Si

krzem (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 14)


Ti

tytan (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 22)


Å

od nazwiska szw. fizyka i astronoma Andersa Jonasa Ångströma

Jednostka stosowana w fizyce i chemii do określania rozmiarów atomów, długości wiązań atomowych, długości fal promieniowania.

1 Å to jedna dziesięciomilionowa część milimetra.


Lichtenstein

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

Lichtenstein; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Martin Heinrich Carl Lichtenstein

Gazella gazella arabica


Po

polon (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 84)


O

tlen (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 8)


T

tera-, przedrostek oznaczający 10¹² (bilion)

tera-, przedrostek oznaczający 2⁴⁰ (około bilion)


S

(1.1) z łac. sulphurium
(1.4) z ang. small
(1.5) z ang. south
(1.6) z ang. south

por. M, L, XL

zobacz też: W • N • E • S

S siarka (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 16)

południe (strona świata, kierunek południowy)

w brydżu oznaczenie jednego z czterech graczy, partnera gracza N


W

(1.1) łac. wolframium
(1.2) ang. work
(1.4) ang. west

zobacz też: N • S • W • E

wolfram (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 74)

w brydżu oznaczenie jednego z czterech graczy, partnera gracza E


N

(1.4) ang. north, niem. Nord, franc. nord

zobacz też: Indeks:Polski - Pierwiastki chemiczne

zobacz też: N • S • W • E

w brydżu: oznaczenie jednego z czterech graczy, partnera gracza S

jednostka stężenia normalnego odpowiadająca jednostce val/dm³


BEF

waluta używana w Belgii przed wprowadzeniem euro w 2002 roku.


CSK

symbol jednostki monetarnej Czechosłowacji do 1993 roku.

por. z: CZK, SKK


CYP

waluta używana na Cyprze przed wprowadzeniem euro.


FRF

waluta używana we Francji przed wprowadzeniem euro w 2002 roku.


NLG

waluta używana w Holandii przed wprowadzeniem euro.


ITL

waluta używana we Włoszech przed wprowadzeniem euro w 2002 roku.


SKK

waluta używana na Słowacji przed wprowadzeniem euro w 2009 roku.


MXP

symbol stosowany do 1993 r., przed przeprowadzeniem denominacji; por. MXN


DEM

waluta używana w Niemczech przed wprowadzeniem euro w 2002 roku.

Digital Elevation Model → cyfrowy model terenu


LUF

waluta używana w Luksemburgu przed wprowadzeniem euro.


SUR

por. RUB


TRL

symbol stosowany do 2005 r., przed przeprowadzeniem denominacji; por. TRY


PHP

popularny skryptowy język programowania po stronie serwera


INR

International Normalized Ratio → INR, międzynarodowy współczynnik znormalizowany


PLZ

symbol stosowany przed denominacją wprowadzoną w życie 1 stycznia 1995 r.

por. PLN • zł

według IATA


ESP

Hiszpania (w trzyliterowym kodzie ISO 3166-1 alfa-3)


PLN

(1.1) ang. Polish + New → polski złoty nowy

Przed denominacją wprowadzoną w życie 1 stycznia 1995 r. stosowany był symbol PLZ.

por. PLZ • zł


H

(1.1) skr. łac. hydrogenium
(1.2) skr. ang. Hungary
(1.3) skr. ang. henr
(1.4) skr. ang. hospital

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych


D

zobacz też: I • II • III • IV • V • VI • VII • VIII • IX • X • XI • XII • XIII • XIV • XV • XVI • XVII • XVIII • XIX • XX • L • C • D • M

cyfra w układzie szesnastkowym odpowiadająca liczbie 13

MDCCXLVII → 1747 (


E

zobacz też: N • S • W • E

cyfra w układzie szesnastkowym odpowiadająca liczbie 14

mc

E

w brydżu oznaczenie jednego z czterech graczy, partnera gracza W


I

wytłuszczony

jod (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 53)


C

(1.4) od kolejnej litery alfabetu po A (10) i B (11)

MDCCLXIV → 1764 (1000 +

symbol jednostki ładunku elektrycznego, kulomba

w układzie szesnastkowym: cyfra odpowiadająca liczbie 12

pojemność elektryczna; oznaczenie kondensatora

Następcą języka C jest język C++.


B

(1.6) od kolejnej litery w alfabecie łacińskim (po A)

(1.8) od nazwiska twórcy skali, Francisa Beauforta

zobacz też: B • KB • MB • GB • TB • PB • EB • ZB • JB


F

farad, jednostka pojemności elektrycznej


Müller

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

Müller; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Philipp Ludwig Statius Müller

Opisthocomus hoazin


K

(1.1) łac. kalium
(1.2) ang. kelvin
(1.3) ang. king

potas (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 19)


M

zobacz też: K • M • G • T

zobacz też: XS • S • M • L • XL • XXL • XXXL

mega-, przedrostek oznaczający 10⁶ (milion)

jednostka stężenia molowego odpowiadająca jednostce mol/dm³


Berg

Lew Berg; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Lev Semyonovich Berg

Acipenseriformes


A

(2.1-2) od nazwiska francuskiego fizyka André Ampère'a

pierwsza litera podstawowego współczesnego alfabetu łacińskiego


A

symbol jednostki natężenia prądu elektrycznego, amper

symbol jednostki siły magnetomotorycznej i napięcia magnetycznego, amper

cyfra w układzie szesnastkowym o wartości 10

arkusz papieru o stosunku wymiarów ok. 0,7

lub

ton w solfeżu nazywany "la", o częstotliwości 440 Hz

najmniejszy z rozmiarów miseczek biustonosza


Zapis: w języku polskim między wartość liczbową a symbol stopnia ° (w znaczeniu jednostki miary kąta) nie wstawia się odstępu (prawidłowy zapis: 90°). W przypadku symboli, w których skład wchodzi znak ° (np. °C) obowiązują inne zasady (patrz hasło ℃).

…innych jednostek, np. stopień twardości


GB

nie mylić z: Gb → gigabit

symbol G będący skrótem od przedrostka giga- oznacza w układzie SI 10⁹, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, G to 2³⁰, dla uniknięcia niejednoznaczności zaleca się używanie zamiast GB jednostki gibibajt o skrócie GiB

1 GB = 1024 MB


AWS

linie lotnicze Arab Wings w międzynarodowym kodzie ICAO


UK

United Kingdom → Wielka Brytania (wg ISO)


sód (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 11)


kaa

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język karakałpacki, karakałpaski, karakałpaczyzna


MW

zobacz też: mW • W • kW • MW • GW • TW

P


ISO

International Organization for Standardization → Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna


kg

1 kg = 1000 g

100 dag = 1 kg


…wykorzystywany w adresowaniu poczty elektronicznej, protokołu FTP i niektórych komunikatorów

adres@example.com

wget -r ftp//username:password@ftp.host.pl


w niektórych krajach (również w Polsce): separator dziesiętny


zobacz też: 2A0 • A0 • A1 • A2 • A3 • A4 • A5 • A6 • A7 • A8 • A9 • A10

znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 594 × 841 mm

symbol autostrad w różnych krajach Europy


ב

oznaczenie rosnącego ciągu liczb kardynalnych indeksowanego wszystkimi liczbami porządkowymi, w którym każdy kolejny wyraz jest mocą zbioru wszystkich podzbiorów wyrazu poprzedniego


א

oznaczenie ciągu wszystkich początkowych liczb porządkowych indeksowanego liczbami porządkowymi


Hz

herc, symbol jednostki miary częstotliwości


Rg

do 2004 roku Uuu (unununium); zob. też: indeks pierwiastków chemicznych

roentgen (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 111)


oo

zobacz też: xx • oo • xo • xxoo


eng

kod ISO 639-3 język angielski, angielszczyzna


Fischer

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Fischer von Waldheim


ISSN

zobacz też: ISBN

International Standard Serial Number → Międzynarodowy Standardowy Numer Wydawnictwa Ciągłego


SA

Arabia Saudyjska (w dwuliterowym kodzie ISO 3166-1)


dr

używane w opisach wydawnictw muzycznych


U

uran (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 92)


Symbol zwyczajowo umieszczany przed rokiem powstania praw autorskich lub nazwiskiem autora. Obecnie jego użycie lub nieużycie nie ma znaczenia w kontekście praw autorskich.

zob. ®


cos

n.łac. complēmentī sinus → sinus dopełnienia (kąta dopełniającego)

Oznaczenie po raz pierwszy użyte przez szwajcarskiego matematyka i fizyka Leonharda Eulera w 1729 r.

zobacz też: sin • cos • tan (tg) • cot (ctg) • sec • csc (cosec)


AA

typ cylindrycznych baterii o wymiarach 50 × 14 mm


Thomas

umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Oldfield Thomas


STD

dobra, jednostka walutowa Wysp Świętego Tomasza i Książęcej


Zimmermann

Eberhard von Zimmermann; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Eberhard August Wilhelm von Zimmermann

Chironectes minimus


Z

zetta-, przyrostek oznaczający 10²¹ wartości modyfikowanej jednostki

glutamina lub kwas glutaminowy; oznaczenie używane, gdy nie da się jednoznacznie określić tożsamości aminokwasu


Y

jotta-, przedrostek oznaczający 10²⁴ wartości modyfikowanej jednostki


L

zobacz też: XS • S • M • L • XL


gag

kod ISO 639-3 język gagauski, gagauszczyzna


G

giga-, przedrostek oznaczający 10⁹ (miliard)

20 GW

R

symbol jednostki indukcji magnetycznej gauss


Abel

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Othenio Abel


kum

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język kumycki, kumyczyzna


David

Jean Armand David; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean Pierre Armand David

Ailuropoda melanoleuca


Blasius

Wilhelm Blasius; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Wilhelm August Heinrich Blasius

Ciconia stormi


tat

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język tatarski, tatarszczyzna


Em

(1.1) od pierwotnie proponowanej nazwy Radium Emanation


zobacz też: ♬ • ♫ • ♪


zobacz też: ♬ • ♫ • ♩


zobacz też: ♬ • ♪ • ♩


zobacz też: ♫ • ♪ • ♩


Uno

zobacz też: Unq • Unp • Unh • Uns • Uno • Une • Uun • Uuu • Uub • Uut • Uuq • Uup • Uuh • Uus • Uuo • Uue • Ubn • Ubu • Ubb • Ubt • Ubq • Ubp • Ubh

unnilokt, unniloctium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 108, nazwanego później hasem)


acc

używane w opisach wydawnictw muzycznych


perc

używane w opisach wydawnictw muzycznych


SI

w języku polskim głównie w kolokacji „układ SI”, stanowiącej jednak logiczny pleonazm


AND

zobacz też: NOT • AND • NAND • OR • NOR • XOR • XNOR


Link

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk botaników i mikologów

Johann Link; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Heinrich Friedrich Link

Polypodiales


paragraf, znak podstawowej jednostki redakcyjnej tekstu prawnego (w Polsce z wyjątkiem ustaw nieokreślanych mianem kodeksów)


Liczba wykrzykników na końcu wypowiedzenia może wskazywać natężenie zabarwienia emocjonalnego wypowiedzi. Na ogół stawiamy jeden, dwa (!!) lub trzy (!!!) wykrzykniki. Większa liczba nie jest zalecana.

3! = 6

operator negacji w niektórych językach programowania

std::cout << "wynik = " << !wynik << std::endl;


Dokąd idziesz?

Czy aby na pewno wiesz, co robisz?

znak wyrażający wątpliwość, niepewną informację

Urodził się w marcu (a może w kwietniu?), w każdym razie na wiosnę.

40.e:f8H? Hg1 mat


(1.1) ozdobna ligatura łacińskich liter e i t składających się na łac. et

ampersand, etka, et – symbol oznaczający spójnik „i”


GRD

waluta używana w Grecji przed wprowadzeniem euro.


Hamilton

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

Francis Buchanan-Hamilton; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Francis Buchanan-Hamilton

Harpadon nehereus


o silniku: widlasty, V-kształtny i ośmiocylindrowy


ː

używany w alfabecie IPA do zaznaczenia długiej samogłoski

używany w alfabecie IPA do zaznaczenia geminaty


oui

kod ISO 639-3 język staroujgurski, staroujgurszczyzna


ʁ

znak alfabetu IPA reprezentujący spółgłoskę szczelinową języczkową dźwięczną


ɕ

symbol alfabetu IPA reprezentujący spółgłoskę szczelinową dziąsłowo-podniebienną bezdźwięczną


ʌ

znak alfabetu IPA reprezentujący samogłoskę półotwartą tylną


element składowy losowego ciągu znaków nieliterowych i niecyfrowych, wyrażającego w internecie przekleństwo


ɓ

symbol alfabetu IPA reprezentujący spółgłoskę iniektywną dwuwargową dźwięczną


Olivier

Olivier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Guillaume-Antoine Olivier

Figulus striatus


Lv

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych

liwermor (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 116)

Book of Leviticus → Kpł, Księga Kapłańska


Lyon

Marcus Lyon; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Marcus Ward Lyon Jr.

Pronolagus


symbole karciane: ♥/♡, ♦/♢, ♠/♤


Anders Celsius był XVIII-wiecznym szwedzkim astronomem i fizykiem, który w 1742 r. opracował do dziś powszechnie używaną skalę temperatur.

W języku polskim między symbolem stopnia ° a literą C nie stawia się odstępu (§ 15. pkt. 1 oraz Załącznik 1, w standardzie Unicode jest to nawet jeden znak: ℃), natomiast wartość liczbową od symbolu °C należy oddzielić odstępem (§ 16. pkt. 1), z czego nie zwalnia podany w § 16. pkt. 2 wyjątek dla znaku °, gdyż ℃ jest oznaczeniem jednostki miary temperatury (§ 15. pkt. 1 oraz Załącznik 1), a nie kąta: stopnia, minuty i sekundy (Załącznik 2). Pisownia rozłączna rekomendowana jest także przez Międzynarodowe Biuro Miar i Wag. W niespecjalistycznych tekstach spotyka się mimo tej zasady oba sposoby zapisu: zgodny z rozporządzeniami 50 ℃ i niezgodny 50℃.

W pokoju panowała temperatura 1 ℃, ponieważ od dłuższego czasu wszystkie okna były otwarte na oścież.

0 ℃ is defined as the freezing point of water and 100 ℃ is defined as the boiling point of water.

100 ℃ это температура кипения воды.


ɛ

znak w alfabecie IPA reprezentujący samogłoskę półotwartą przednią niezaokrągloną


ʧ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę zwarto-szczelinową zadziąsłową bezdźwięczną


ʝ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę szczelinową podniebienną dźwięczną


ɳ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę nosową z retrofleksją


ʂ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę bezdźwięczną szczelinową retrofleksyjną


ʙ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę drżącą dwuwargową


ʛ

znak w alfabecie IPA, spółgłoska iniektywna języczkowa dźwięczna


ɶ

znak w alfabecie IPA reprezentujący samogłoskę otwartą przednią zaokrągloną


ʤ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę zwarto-szczelinową zadziąsłową dźwięczną


ɱ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę nosową wargowo-zębową


ʨ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę zwarto-szczelinową dziąsłowo-podniebienną bezdźwięczną


ɴ

znak w alfabecie IPA reprezentujący spółgłoskę nosową języczkową


III

zobacz też: I • II • III • IV • V • VI • VII • VIII • IX • X • XI • XII • XIII • XIV • XV • XVI • XVII • XVIII • XIX • XX • L • C • D • M


umieszczenie ukośnika w prawym dolnym rogu dokumentu oznacza, że na drugiej stronie kartki też widnieje treść

por. \


stosowany do zaznaczenia różnicy między wymową a pisownią, gdy ostatnia część wyrazu, do którego dołączono końcówkę gramatyczną, jest niewymawiana


kir

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język kirgiski, kirgiszczyzna


zobacz też: ♈ • ♉ • ♊ • ♋ • ♌ • ♍ • ♎ • ♏ • ♐ • ♑ • ♒ • ♓


sty

kod ISO 639-3 język syberyjskotatarski, syberski, tatarszczyzna syberyjska


Fieber

Fieber; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Franz Xaver Fieber

Aiolopus


ʔ

znak IPA reprezentujący zwarcie krtaniowe (zwarcie głośniowe)


Hermann

Hermann; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Hermann

Monachus monachus


mA

I


FCI

Fédération Cynologique Internationale → Międzynarodowa Federacja Kynologiczna


erytrozyna, sól sodowa tetrajodofluoresceiny


AGH

port lotniczy Ängelholm-Helsingborg w międzynarodowym kodzie IATA


BND

zob. też BND w Wikipedii

port lotniczy Bandar-e Abbas w Iranie (kod IATA)


PP

prefiks lokalizacji lotniska na Alasce w międzynarodowym kodzie ICAO


CI

Côte d'Ivoire → Wybrzeże Kości Słoniowej


BA

wg ISO Bosnia and Herzegovina → Bośnia i Hercegowina


ɞ

symbol IPA oznaczający samogłoskę półotwartą centralną zaokrągloną


Black

Black; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Davidson Black

Homo erectus pekinensis


nie mylić z wykropkowaniem oraz trzema kropkami umieszczonymi po sobie (a więc: ...)


.ae

domena internetowa Zjednoczonych Emiratów Arabskich


.cd

domena internetowa Demokratycznej Republiki Konga


.cf

domena internetowa Republiki Środkowoafrykańskiej


.cn

domena internetowa Chińskiej Republiki Ludowej


.ci

domena internetowa Wybrzeża Kości Słoniowej


.gs

domena internetowa Georgii Południowej i Sandwicha Południowego


ARE

wg ISO < United Arab Emirates (Zjednoczone Emiraty Arabskie)


Q

siedemnasta wielka litera alfabetu łacińskiego


MB

symbol M będący skrótem od przedrostka mega- oznacza w układzie SI 10⁶, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, M to 2²⁰, dla uniknięcia niejednoznaczności zaleca się używanie zamiast MB jednostki mebibajt o skrócie MiB

zobacz też: B • KB • MB • GB • TB • PB • EB • ZB • JB


MHz

megaherc (jednostka częstotliwości), milion herców


L.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karol Linneusz


mp

(1.1) wł. mezzo + piano → średnio cicho; zobacz też: ppp • pp • p • mp • mf • f • ff • fff


.vg

domena internetowa Brytyjskich Wysp Dziewiczych


.vi

domena internetowa Wysp Dziewiczych Stanów Zjednoczonych


.za

domena internetowa Republiki Południowej Afryki


.vc

domena internetowa Saint Vincent i Grenadyny


.ps

domena internetowa Autonomii Palestyńskiej


LBN

prefiks obiektów w klasyfikacji „Lynds’ Catalogue of Bright Nebulae”

port lotniczy Lake Baringo (Kenia) w kodzie IATA


f.

forma (najniższa kategoria systematyczna, niższa od odmiany)

domestica

syn (dla odróżnienia dwóch autorów, ojca i syna)


AAA

typ cylindrycznych baterii o wymiarach 44,5 × 10,5 mm


EST

Estonia w trzyliterowym kodzie ISO 639.2 oraz ISO 639–3


FSM

(1.1) ang. Federated States of Micronesia

Sfederowane Stany Mikronezji w trzyliterowym kodzie ISO 3166-1


pêle-mêle

zasada w prawie międzynarodowym, polegająca na podpisywaniu się pod zawieraną przez co najmniej trzy państwa umową w dowolnym miejscu, a nie według powszechnie przyjętej zasady kolejności alfabetycznej


wai

gest tajskiego pozdrowienia – składania obu dłoni tak, by odwrócone ku górze palce znalazły się na poziomie szczęki i wykonanie ukłonu


: symbole planet — zob. · · / · · · · – · –
::planety karłowate: / · · · · · · ·
: inne symbole astronomiczne:
:: słońce — zob. ☉ · 🜚 [przestarzały]
:: księżyc — zob. ☽ · ☾
:: planetoidy (*) — zob. (1, Ceres) · (2, Pallas) · (3, Juno) · (4, Westa) · (10, Hygiea [astrologiczny]) · (2060, Chiron [astrologiczny]) · (kometa)
:: * – numer i nazwa w nawiasie


GTM

Gwatemala (państwo, w trzyliterowym standardzie ISO 3166-1)


Weber

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Max Carl Wilhelm Weber


Wagner

Wagner; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Andreas Wagner

Eliomys


por. ™


Juss.

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk botaników i mikologów

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Antoine Laurent de Jussieu


Schlegel

Schlegel; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Hermann Schlegel

Dorcopsis


sah

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język jakucki, jakutczyzna


ota

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język osmański, osmańskoturecki, otomański, ottomański


ast

zobacz też: indeks języków świata


kim

kod ISO 639-3 język karagaski, tofalarski, tofałarski, tofa


symbol wieloznaczny zastępujący dowolny ciąg znaków

znak cenzury lub autocenzury, dla uniknięcia wulgaryzmów lub treści kontrowersyjnych

znak autokorekty w dialogu na czacie, gdy piszący popełnił literówkę i wpisuje poprawne słowo pod spodem

znak odnośnika do przypisu (zwielokrotniany w kolejnych wystąpieniach)

symbol umieszczany przed formą rekonstruowaną, niezaświadczoną w tekstach


Say

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Say


ARS

według standardu międzynarodowego ISO 4217


ppm

zobacz też: pph • ppth • pphm • ppb • ppt • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „ppmm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „ppmw” – ułamka masowego, „ppmv” – ułamka objętościowego

stosowanie tego symbolu jest niezalecane m.in. przez Międzynarodowe Biuro Miar i Wag (BIPM), National Institute of Standards and Technology (NIST), Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) i Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC)

liczba części na milion, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Średnia koncentracja toru dla obszaru całego kraju wynosi 2,2 ppm, podczas gdy w Karpatach i Sudetach występują koncentracje nawet powyżej 10 ppm.

Krzysztof Isajenko, Marian Fujak, Barbara Piotrowska, Monitoring stężenia ¹³⁷Cs w glebie w latach 2012–2013, Centralne Laboratorium Ochrony Radiologicznej, Zakład Dozymetrii, Warszawa 2014, s. 21–22.


znaczek, który przypomina literę v; tzw. ptaszek


symbol jest używany przez mnichów od XII wieku i oznacza rączkę pokazującą na coś

Spotkał ☞ Napoleona I w 1800 roku.


XX

zob. też XX (ujednoznacznienie) w Wikipedii


XX

oznaczenie pary chromosomów płciowych, charakterystycznych dla osobników żeńskich


Ubb

zobacz też: Unq • Unp • Unh • Uns • Uno • Une • Uun • Uuu • Uub • Uut • Uuq • Uup • Uuh • Uus • Uuo • Uue • Ubn • Ubu • Ubb • Ubt • Ubq • Ubp • Ubh

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych

unbibi, unbibium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 122)


Uns

unnilsept, unnilseptium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 107, nazwanego później bohrem)


Une

unnilenn, unnilennium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 109, nazwanego później meitnerem)


NIC

Nikaragua (w trzyliterowym kodzie ISO 3166-1)


Znak na pozycji Unicode: U+1F5FE (link)


ml

Do przygotowania naleśników potrzebujemy 250 ml mleka i mąki oraz jedno jajko.

język malajalam w dwuliterowym kodzie ISO 639-1


Griffith

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

Griffith; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Griffith

Panthera nebulosa


Günther

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Albert Günther


UAH

kod wylutowy ISO 4217 ukraińskiej hrywny


aar

kod ISO 639-3, kod ISO 639-2: język afarski, afaryjski, afar, afarszczyzna


RPN

izraelski port lotniczy Rosh Pina (w międzynarodowym kodzie IATA)


(1.1) symbol zaproponowany przez Johna Wallisa w dziele „De sectionibus conicis” w 1655 r.


zob. też 666 (ujednoznacznienie) w Wikipedii

por. heksakosjoiheksekontaheksafobia


por. heksakosjoiheksekontaheksafobia


π

stała równa stosunkowi obwodu koła do jego średnicy, liczba pi, ludolfina


FFF

(1.1) litera „F” jest szóstą literą alfabetu

inny zapis biblijnej liczby Bestii, symbolu Szatana


zob. też − w Wikipedii

nie mylić z innymi znakami w formie kreski: „-” (łącznik), „–” (krótka pauza), „—” (długa pauza), które pełnią inną rolę i są położone na innej wysokości wiersza


zob. też 69 (liczba) w Wikipedii


KRS

norweski port lotniczy Kjevik (w międzynarodowym kodzie IATA)


²

zobacz też: ⁰ • ¹ • ² • ³ • ⁴ • ⁵ • ⁶ • ⁷ • ⁸ • ⁹ • ⁿ • ⁺ • ⁻ • ⁼ • ⁽ • ⁾


xo

zobacz też: xx • oo • xo • xxoo


Cn

kopernik (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 112)


Fl

flerow (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 114)


ъ

minuskuła sześćdziesiątej szóstej litery alfabetu abazyńskiego


ь

minuskuła sześćdziesiątej ósmej litery alfabetu abazyńskiego


XXX

zob. też XXX w Wikipedii

zobacz też: I • V • X • L • C • D • M


XXX

zob. też XXX w Wikipedii

X-rated content → oznaczenie publikacji niedozwolonych dla osób poniżej 17 lat, zwykle pornograficznych


QCL

Air Class Líneas Aéreas, urugwajskie linie lotnicze w międzynarodowym kodzie ICAO


IIII

w rzymskim systemie liczbowym to zapis niepoprawny, acz stosowany np. na stylizowanych tarczach zegarowych


ksylitol (dodatek do żywności służący do słodzenia)


DC.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Augustin Pyramus de Candolle


Mart.

von Martius; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Friedrich Philipp von Martius

Euterpe oleracea


Willd.

Willdenow; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Ludwig von Willdenow

Salix silesiaca


Mc

moskow (pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 115)

Book of Maccabees → Mch, Księga Machabejska


chrystogram używany już w czasach imperatora rzymskiego Konstantyna I, powstały z połączenia greckich liter chi i rho, tj. dwóch pierwszych liter greckiego słowa Chrystus ΧΡΙΣΤΟΣ, tworząc monogram


XV

zobacz też: I • II • III • IV • V • VI • VII • VIII • IX • X • XI • XII • XIII • XIV • XV • XVI • XVII • XVIII • XIX • XX • L • C • D • M


…stosowany przy adresowaniu listu, gdy odbiorca znajduje się w miejscu zamieszkania innej osoby lub w siedzibie instytucji


Mill.

Philip Miller; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Philip Miller

Castanea sativa


Gb

nie mylić z: GB → gibabajt

1 Gb = 1024 Mb.


Mb

nie mylić z: MB → megabajt

1 Gb = 1024 Mb.


kb

nie mylić z: kB → kilobajt

1 Mb = 1024 kb


kB

nie mylić z: kb → kilobit

symbol k będący skrótem od przedrostka kilo- oznacza w układzie SI 10³, natomiast w systemie dwójkowym, którego dotyczy ta jednostka, k to 2¹⁰, dla rozróżnienia tych wielkości przyjęło się używanie wielkiej litery K w systemie dwójkowym, dla całkowitego uniknięcia niejednoznaczności zaleca się używanie zamiast kilobajta jednostki kibibajt o skrócie KiB

zobacz też: B • KB • MB • GB • TB • PB • EB • ZB • JB

1 kB = 1024 B


Uus

ununsept, ununseptium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 117, nazwanego później tenesem)


Uup

ununpent, ununpentium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 115, nazwanego później moskowem)


TKM

Turkmenistan (w kodzie ISO 3166-1 oraz kodzie MKOl)


m̐

stosowana do transliteracji znaku candrabindu (chandrabindu) występującego w alfabetach indyjskich


SJ

Svalbard i Jan Mayen w kodzie ISO 3166-1


Singer

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk botaników i mikologów

Singer; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Rolf Singer

Volvariella bombycina


Schaeff.

Schäffer; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jacob Christian Schäffer

Volvariella bombycina


TCP/IP

sieciowy protokół komunikacyjny stosowany w Internecie i komputerowych sieciach wewnętrznych


oznaczenie trzydziestodwubitowych procesorów Intela wykonanych w architekturze CISC oraz kompatybilnych procesorów innych producentów


.ac

domena internetowa Wyspy Wniebowstąpienia


pphm

zobacz też: pph • ppth • ppm • ppb • ppt • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „pphmm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „pphmw” – ułamka masowego, „pphmv” – ułamka objętościowego

stosowanie tego symbolu jest niezalecane m.in. przez Międzynarodowe Biuro Miar i Wag (BIPM), National Institute of Standards and Technology (NIST), Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) i Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC)

liczba części na sto milionów, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Przyspieszone badania odporności na działanie ozonu prowadzono w komorze ozonowej oraz chłodziarce wyposażonej w wytwornicę ozonu, stosując odpowiednio temperaturę badania 40 i 0 °C oraz stężenie ozonu 50 pphm

L. Pyskło, T. Glijer, T. Parys, A. Kopania, Wpływ składu wosków parafinowych na ich skuteczność ochronną przed działaniem ozonu, „Elastomery”, 2 (1) 1998, s. 12–21.


ppth

zobacz też: pph • ppm • pphm • ppb • ppt • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „ppthm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „ppthw” – ułamka masowego, „ppthv” – ułamka objętościowego

liczba części na tysiąc, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Aqueous solutions of the two proteins were also made at a concentration of 1 ppth (w/v) each.

Wodne roztwory tych dwóch białek zostały również zrobione w stężeniach po 1 ppth (w/v) każdy.

Colin D. Costin, Robert E. Synovec, Measuring the transverse concentration gradient between adjacent laminar flows in a microfluidic device by a laser-based refractive index gradient detector, „Talanta”, 58 (3) 2002, s. 551–560.


ppb

zobacz też: pph • ppth • ppm • pphm • ppt • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „ppbm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „ppbw” – ułamka masowego, „ppbv” – ułamka objętościowego

liczba części na miliard, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Najbogatsza w selen okazała się woda mineralna, niegazowana „Jurajska” (0,48 ppb), a najuboższa „Multi Vita” (0,30 ppb).

Joanna Masłowska, Agnieszka Gawłowska, Oznaczenie selenu w wodach mineralnych metodą ASA, „Roczniki Państwowego Zakładu Higieny”, 50 (3) 1999, s. 261–267.


pph

zobacz też: ppth • ppm • pphm • ppb • ppt • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „pphm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „pphw” – ułamka masowego, „pphv” – ułamka objętościowego

liczba części na sto, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Appropriate amounts of antioxidants were added to give the required concentration in parts per hundred

Odpowiednie ilości przeciwutleniacza zostały dodane, aby osiągnąć wymagane stężenie w częściach na sto (pph).

P.H. Lye, H.K. Toh, Study of rubber oxidation by thermoanalysis, „Journal of Applied Polymer Science”, 29 (8) 1984, s. 2627–2634.


ppqt

zobacz też: pph • ppth • ppm • pphm • ppb • ppt • ppq

liczba części na trylion, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

EPA’s first efforts to determine parts per quintillion (ppqt) levels of dioxins using a cubic-meter water sample were presented in 1996.

Pierwsze próby EPA oznaczenia dioksyn na poziomie części na trylion (ppqt) z wykorzystaniem próbki wody o objętości metra sześciennego zostały zaprezentowane w 1996 roku.

Yves Tondeur, Jerry Hart, Ultratrace extraction of persistent organic pollutants, „Trends in Analytical Chemistry”, 28 (10) 2009, s. 1137–1147.


ppt

(1.1) ang. parts per trillion
(1.2) ang. parts per thousand

zobacz też: pph • ppth • ppm • pphm • ppb • ppq • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „pptm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „pptw” – ułamka masowego, „pptv” – ułamka objętościowego

liczba części na bilion, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

Kwantowe lasery kaskadowe w połączeniu ze spektroskopowymi metodami detekcji umożliwiają wykrywanie gazów o#pl stężeniu na poziomie pojedynczych ppt w atmosferze oraz długoterminowe, ciągłe monitorowanie stopnia jej zanieczyszczenia.

M. Miczuga, K. Kopczyński, J. Pietrzak, Wysokoczuły system wykrywania i monitorowania zanieczyszczeń gazowych atmosfery, „Elektronika : konstrukcje, technologie, zastosowania”, 55 (11) 2014, s. 47–49.


ppq

(1.1) ang. parts per quadrillion
(1.2) ang. parts per quintillion

zobacz też: pph • ppth • ppm • pphm • ppb • ppt • ppqt

do symbolu dodaje się czasem dodatkową literę (małą lub dużą) w celu jednoznacznego określenia do jakiego ułamka odnosi się symbol; „ppqm” oznacza, że symbol dotyczy ułamka masowego (rzadziej ułamka molowego), „ppqw” – ułamka masowego, „ppqv” – ułamka objętościowego

stosowanie tego symbolu jest niezalecane m.in. przez Międzynarodowe Biuro Miar i Wag (BIPM), National Institute of Standards and Technology (NIST), Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) i Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC)

liczba części na biliard, symbol stosowany do zapisu bezwymiarowego stosunku dwóch wielkości

This corresponds to parts per quadrillion (ppq) concentration levels.

To odpowiada stężeniom na poziomie części na biliard (ppq).

Trace Chemical Sensing of Explosives, Ronald L. Woodfin (red.), Hoboken, John Wiley & Sons, 2007, s. 201, ISBN 9780471738398.


Piątek

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk botaników i mikologów

Piątek; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Marcin Piątek

Sporisorium austroafricanum


kk

język kazachski w dwuliterowym kodzie ISO 639-1


xD

(1.2) reprezentacja graficzna roześmianej twarzy, ze zmrużonymi oczami (x) i szeroko otwartymi ustami (D)

celem zwiększenia ekspresji liter „D” może być więcej, np. „xDDD”

oznaczenie jednego z typów kart pamięci stosowanych w aparatach fotograficznych


xd

celem zwiększenia ekspresji liter „d” może być więcej, np. „xddd”


XD

(1.1) reprezentacja graficzna roześmianej twarzy, ze zmrużonymi oczami (X) i szeroko otwartymi ustami (D)

z początku stosowany do wyrażania histerycznego śmiechu za pośrednictwem Internetu, obecnie nadużywane w wielu sytuacjach w języku młodzieżowym – zarówno w świecie wirtualnym, jak i realnym

XD zostało wybrane Młodzieżowym Słowem Roku 2017

znak ikonograficzny przedstawiający twarz wyrażającą histeryczny śmiech

(…) i wtedy, gdy wychodziłem ze sklepu nie zauważyłem, że drzwi są przezroczyste i uderzyłem w nie. XD

What on Earth have you done? XD


ℤ

zobacz też: ℕ • ℤ • ℚ • ℝ∖ℚ • ℝ • ℂ • 𝕎 • ℕ𝕎


ℝ∖ℚ

zbiór liczb niewymiernych – różnica zbioru liczb rzeczywistych i zbioru liczb wymiernych


por. ∩ • ∪

{ 4; 1; 5; 3 } ∖ { 3; 1; 9 } = { 4; 5 }


afr

kod ISO 639-3, kod 639-2: język afrykanerski, afrikaans, afrykanerszczyzna


Lund

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Peter Wilhelm Lund


Gervais

Gervais; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Paul Gervais

Cervus nippon

Leopardus geoffroyi


LX

zobacz też: I • II • III • IV • V • VI • VII • VIII • IX • X • XI • XII • XIII • XIV • XV • XVI • XVII • XVIII • XIX • XX • L • C • D • M


XC

MDCCXC


CCC

LXIV


छु

spółgłoska pisma dewanagari छ ch(a) z matrą diakrytyczną ◌ु -u


Unicode 16-tkowy : U+3002

Unicode 10-tkowy: U+12290

kropka (.) (używana w pismach wschodnioazjatyckich)


trzy części całości podzielonej na cztery równe części

metrum, w którym na jeden takt przypadają trzy ćwierćnuty (typowe dla poloneza)


inna pisownia V/; por. ℟

…wykorzystywany w tekstach liturgicznych na oznaczenie aklamacji przewodniczącego zgromadzenia


inna pisownia R/; por. ℣

…wykorzystywany w tekstach liturgicznych na oznaczenie odpowiedzi na aklamację przewodniczącego zgromadzenia


Köppen

Köppen; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich Theodor Köppen


Matuszk.

Matuszkiewicz; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Władysław Matuszkiewicz


Kobendza

Kobendza; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Roman Kobendza


Klein

Klein; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jacob Theodor Klein

Utricularia hirta


Gams

Gams; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Helmut Gams

Viola ×wittrockiana


Abbot

Abbot; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Abbot

Megalopyge pixidifera


Ach.

Acharius; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Erik Acharius

Pertusaria amara


Racib.

Raciborski; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Marian Raciborski


Cesalpino

Cesalpino; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Andrea Cesalpino


Gessner

Gessner; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johannes Gessner


Goethe

Goethe; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Wolfgang von Goethe


Allemão

Allemão; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Francisco Freire Allemão

Miscolobium nigrum


Hayata

Hayata; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Bunzō Hayata

Cinnamomum micranthum


Amici

Amici; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Giovanni Battista Amici


Kunth

Kunth; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Sigismund Kunth

Pereskia bleo


Mendel

Mendel; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Gregor Mendel


Pawłowska

Pawłowska; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Stanisława Pawłowska


Pacz.

Paczoski; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Józef Paczoski


Mohl

Mohl; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Hugo von Mohl


Kadłub.

Kadłubowska; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Joanna Zofia Kadłubowska


Nees

Nees; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Christian Gottfried Daniel Nees von Esenbeck

Crossandra infundibuliformis


Karnk.

Karnkowska; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Anna Karnkowska


Rostaf.

Rostafiński; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Józef Rostafiński


E. H. Wilson

Ernest Henry Wilson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ernest Henry Wilson

Abies koreana

Berberis verruculosa


Lindl.

Lindley; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Lindley


o silniku: widlasty, V-kształtny i ośmiocylindrowy


Grev.

Greville; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Kaye Greville

Xylaria polymorpha


Vigors

Vigors; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Nicholas Aylward Vigorse

Paridae


F.H. Wigg.

Friedrich Heinrich Wiggers; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich Heinrich Wiggers

Taraxacum


Linnaeus

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karol Linneusz


Schreber

Schreber; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Christian Daniel von Schreber

Panthera uncia


G. Cuvier

Cuvier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Georges Cuvier

Panthera diardi


Geoffroy Saint-Hilaire

Geoffroy Saint-Hilaire; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Geoffroy Saint-Hilaire

Puma yagouaroundi


Brisson

Brisson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Mathurin Jacques Brisson

Philander


Kerr

Robert Kerr; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Kerr

Lynx canadensis


Gray

Gray; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Edward Gray

Felis silvestris ornata


Temminck

Temminck; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Coenraad Jacob Temminck

Lynx pardinus


zobacz też: 2A0 • A0 • A1 • A2 • A3 • A4 • A5 • A6 • A7 • A8 • A9 • A10

znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 210 × 297 mm

symbol autostrad w różnych krajach Europy


Oppel

Nicolaus Oppel; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Nicolaus Michael Oppel

Crotalus horridus


Jerdon

Jerdon; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Caverhill Jerdon

Pycnonotus blanfordi


Latreille

Latreille; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pierre André Latreille

Coccinellidae


G. Fischer

G. Fischer; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Fischer von Waldheim

Dicerorhinus sumatrensis


Statius Müller

Statius Müller; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Philipp Ludwig Statius Müller

Ramphastos toco


Chatton

Chatton; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Édouard Chatton

Prokaryota


Whittaker

Whittaker; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Harding Whittaker

Eukaryota


Pallas

Pallas; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Peter Simon Pallas

Procavia capensis


Ehr.

Ehr.; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Christian Gottfried Ehrenberg

Paramecium caudatum Ehr.


Ehrenb.

Ehrenb.; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Christian Gottfried Ehrenberg

Paramecium caudatum


Ehrenberg

Ehrenberg; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Christian Gottfried Ehrenberg

Paramecium caudatum


George Shaw

George Shaw; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Shaw

Ovis canadensis


Shaw

Shaw; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Shaw

Chelodina longicollis


Vander Linden

Vander Linden; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pierre Léonard Vander Linden

Somatochlora metallica


W. F. Kirby

W. F. Kirby; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Forsell Kirby

Corduliidae


Gmelin

Gmelin; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Friedrich Gmelin

Euodice cantans


Rafinesque

Rafinesque; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Constantine Samuel Rafinesque

Passeridae


Bonaparte

Bonaparte; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karol Lucjan Bonaparte

Estrildidae


Schinz

Schinz; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Heinrich Rudolf Schinz

Leopardus wiedii


Bromhead

Bromhead; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Ffrench Bromhead

Lamiales


Newman

Newman; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Newman

Cephidae


Dumort.

Dumort.; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Barthélemy Charles Joseph Dumortier

Ranunculales


Molina

Molina; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Juan Ignacio Molina

Leopardus colocolo


Laurillard

Laurillard; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Charles Léopold Laurillard

Addax nasomaculatus


Fitzinger

Fitzinger; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Leopold Fitzinger

Pythonidae


Cornalia

Cornalia; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Emilio Cornalia

Leopardus jacobita


Turra

Turra; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Antonio Turra

Pinus mugo


Kuhl

Kuhl; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Heinrich Kuhl

Python bivittatus


d'Orbigny

d'Orbigny; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Alcide d’Orbigny

Leopardus geoffroyi


Laurenti

Laurenti; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Josephus Nicolaus Laurenti

Reptilia


Bateson

Bateson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Bateson

Chordata


Cuvier

Cuvier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Georges Cuvier

Vertebrata


Duméril

Duméril; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest André Marie Constant Duméril

Cyclostomata Duméril


Haeckel

Haeckel; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ernst Haeckel

Amniota


Reichenbach

Reichenbach; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Heinrich Gustav Reichenbach

Chlorophyta


Cabanis

Cabanis; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean Cabanis

Viduidae


Jenyns

Jenyns; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Leonard Jenyns

Corydoras paleatus


Aplin

Aplin; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ken Aplin

Acrobatidae


Illiger

Illiger; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Karl Wilhelm Illiger

Marsupialia


Wagler

Wagler; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Georg Wagler

Psittaciformes


G. R. Gray

George Robert Gray; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Robert Gray

Arinae


Owen

Owen; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Richard Owen

Diprotodontia


Herb.

Herbert; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Herbert

Allioideae


Pers.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Christiaan Hendrik Persoon


Severtzov

Северцов; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Nikołaj Siewiercow

Catopuma


Σ

Unicode : U+03A3


θ

Unicode: U+03B8

cząsteczka DNA formująca się w trakcie replikacji

IPA: spółgłoska szczelinowa międzyzębowa bezdźwięczna


³

zobacz też: ⁰ • ¹ • ² • ³ • ⁴ • ⁵ • ⁶ • ⁷ • ⁸ • ⁹ • ⁿ • ⁺ • ⁻ • ⁼ • ⁽ • ⁾


JOD

dinar jordański (w standardzie ISO 4217)


ª

wskaźnik porządkowy żeński (mała litera a zapisywana w indeksie górnym, często z podkreśleniem, która wskazuje na formę żeńską liczebnika porządkowego)


λ

Unicode: U+03BB


zobacz też: → • ← • ↑ • ↓ • ꜜ • ꜛ • ↔ • ↕

x → f

p → q

body → ciało

operator reakcji określający jej kierunek

CH₄ + 2 O₂ → CO₂ + 2 H₂O


Lacépède

Bernard Germain de Lacépède; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Bernard Germain de Lacépède

Balaenoptera


Cope

Edward Drinker Cope; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Drinker Cope

Orthriophis taeniurus


Brandt

Brandt; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Friedrich von Brandt

Lagomorpha


Blyth

Blyth; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Blyth

Caprolagus


ᵫ

por. æ • œ


Matschie

Matschie; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Paul Matschie

Dorcopsulus


S. Müller

S. Müller; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Salomon Müller

Dendrolagus


Desmarest

Desmarest; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Anselme Gaëtan Desmarest

Wallabia bicolor


Trouessart

Trouessart; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Édouard Louis Trouessart

Wallabia


Gould

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Gould


InChI

International Chemical Identifier → międzynarodowy identyfikator chemiczny


Péron

Péron; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest François Péron

Otaria


Daudin

Daudin; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest François Marie Daudin

Anhinga rufa


Mirb.

Mirbel; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Charles-François Brisseau de Mirbel


kW

W cyrylicy zapisywane jako кВт, nie jako кВ — ten symbol oznacza kilowolt, kV


(1.1) od numeru ewidencyjnego cielaka z mlecznej farmy w Izraelu, który jako pierwszy na świecie został uratowany od rzeźni w wyniku działań obrońców zwierząt; symbol spotykany często na tatuażach i skaryfikacjach

symbol aktywistów wegan i obrońców zwierząt, oznaczający cierpienia zadawane przez ludzi zwierzętom hodowlanym


World Wide Web Consortium (organizacja, zajmująca się ustanawianiem standardów pisania i przesyłu stron internetowych)


Boud.

Boudier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean Louis Émile Boudier

Sarcoscypha austriaca


Vandelli

Vandelli; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Domenico Vandelli

Dermochelys coriacea


Boddaert

Boddaert; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pieter Boddaert

Geronticus calvus


Cav.

Cavanilles; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Antonio José Cavanilles

Cosmos bipinnatus


Latham

John Latham; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Latham

Thryothorus ludovicianus


Swainson

William Swainson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Swainson

Troglodytidae


Sundevall

Carl Jakob Sundevall; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Jakob Sundevall

Streptopelia roseogrisea


Bosc

Louis Augustin Guillaume Bosc; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Louis Augustin Guillaume Bosc

Egretta gularis gularis


Barrett-Hamilton

Hamilton Barrett-Hamilton; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Gerald Edwin Hamilton Barrett-Hamilton

Erinaceus roumanicus


J. St.-Hil.

Jaume Saint-Hilaire; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean Henri Jaume Saint-Hilaire

Verbenaceae


ssw

kody ISO 639-2 i ISO 639-3: język suazi, suazyjski


kodowa nazwa jednego z wirusów RNA należących do rodziny koronawirusów, który wywołał epidemię COVID-19 w 2020 roku


ang. COVID-19 < corona + virus + disease + 19

ostra choroba zakaźna układu oddechowego wywołana zakażeniem wirusem SARS-CoV-2


krc

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język karaczajsko-bałkarski


chv

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język czuwaski, czuwaszczyzna


kdr

kod ISO 639-3 język karaimski, karaimszczyzna


uzb

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język (makrojęzyk) uzbecki, uzbeczyzna


uzs

kod ISO 639-3 język (wariant) południowouzbecki, południowa uzbeczyzna


uzn

kod ISO 639-3 język (wariant) północnouzbecki, północna uzbeczyzna


atv

kod ISO 639-3 język północnoałtajski, północna ałtajszczyzna


kjh

kod ISO 639-3 język chakaski, chakaszczyzna


ybe

kod ISO 639-3 język zachodniojugurski, sarygjugurski, żółtoujgurski


xbo

nie można mylić z językiem bułgarskim - współczesnym językiem słowiańskim (kod ISO 639-3: bul)

kod ISO 639-3 język bułgarski (wymarły język turkijski)


clw

kod ISO 639-3 język czułymski, czulimski, czułymszczyzna


chg

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język czagatajski, czagatajszczyzna


dlg

kod ISO 639-3 język dołgański, dołgańszczyzna


klj

kod ISO 639-3 język chaladzki, chaladż, argu


aze

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język (makrojęzyk) azerski, azerbejdżański


xpc

kod ISO 639-3 język pieczyński, peczenegijski


aib

kod ISO 639-3 język ejnuski, einu, abdalski


bgx

kod ISO 639-3 język bałkańskogagauski, rumelijski, gagauszczyzna bałkańska


uig

kod ISO 639-3 język ujgurski, nowoujgurski, ujgurszczyzna


azj

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język (wariant) północnoazerski, północnoazerbejdżański


qxq

kod ISO 639-3 język kaszkajski, kaszkajszczyzna


zkz

kod ISO 639-3 język chazarski, chazaryjski


jct

kod ISO 639-3 język krymczacki, judeo-krymskotatarski


zkh

kod ISO 639-3 język chorezmijskoturecki, karluko-chorezmijski


slr

kod ISO 639-3 język salarski, salarszczyzna, sałarski


crh

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język krymskotatarski, tatarszczyzna krymska


kmz

kod ISO 639-3 język chorasański, chorasańszczyzna (turecka)


qwm

kod ISO 639-3 język kumański, połowiecki, zachodniokipczacki


azb

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język (wariant) południowoazerski, południowoazerbejdżański


uum

kod ISO 639-3 język urumski, urumszczyzna, grecko-tatarski, urum


(1.3) od miesiąca i dnia daty urodzin Adolfa Hitlera

klasa dwuosobowych jachtów typu slup o długości 420 cm

numeronim, symbol ruchu neonazistowskiego


φ

złota liczba oznaczająca idealną proporcję

funkcja charakterystyczna rozkładu prawdopodobieństwa


Blumenbach

Leach; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Friedrich Blumenbach

Chiroptera


Leach

Leach; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Elford Leach

Pipistrellus pygmaeus


Kaup

Kaup; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Jakob Kaup

Pipistrellus


Crantz

Crantz; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Heinrich Johann Nepomuk von Crantz

Sorbus aria


Lafresnaye

Frédéric de Lafresnaye; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Frédéric de Lafresnaye

Cathartidae


Bowdich

Thomas Edward Bowdich; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Edward Bowdich

Rodentia


Blanford

Blanford; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Thomas Blanford

Alticola


Frivaldszky

Frivaldszky; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Imre Friváldszky von Friváld

Streptopelia decaocto


Rossmässler

Emil Adolf Rossmässler; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Emil Adolf Rossmässler

Chilostoma cingulella


Lesson

René Primevère Lesson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest René Primevère Lesson

Mops


H. Allen

Harrison Allen; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Harrison Allen

Rhogeessa


Troughton

Ellis Le Geyt Troughton; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ellis Le Geyt Troughton

Scoteanax


Peters

Wilhelm Karl Hartwich Peters; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Wilhelm Karl Hartwich Peters

Nyctophilini


Dobson

George Edward Dobson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Edward Dobson

Scotomanes


znak reprezentujący obiekt usunięty przy konwersji do czystego tekstu


Tate

George Henry Tate; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Henry Hamilton Tate

Lasiurini


Rüppell

Rüppell; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Wilhelm Peter Eduard Simon Rüppell

Colobus guereza


Meyen

Franz Meyen; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Franz Julius Ferdinand Meyen

Spheniscus humboldti


Hutch.

John Hutchinson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Hutchinson

Cyperales


piąta generacja technologii mobilnej łączności


Valenciennes

Valenciennes; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Achille Valenciennes

Ictalurus furcatus


Bütschli

Otto Bütschli; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Otto Bütschli

Eumetazoa


Fr.

Fries; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Elias Magnus Fries

Collybia


Walden

Walden; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Arthur Hay Walden

Neohierax insignis


Pycraft

Pycraft; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Plane Pycraft

Neognathae


Murie

James Murie; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest James Murie

Coliiformes


Coues

Coues; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Elliott Ladd Coues

Cathartiformes


Wetmore

Wetmore; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Frank Alexander Wetmore

Mesitornithiformes


Sharpe

Richard Sharpe; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Richard Bowdler Sharpe

Phaethontiformes


A.O.U.

American Ornithologists' Union; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest American Ornithologists' Union

Trogoniformes


Bartlett

Bartlett; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Harley Harris Bartlett

Cupressaceae


Seebohm

Seebohm; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Henry Seebohm

Musophagiformes


Fürbringer

Fürbringer; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Max Carl Anton Fürbringer

Phoenicopteriformes


Huxley

Huxley; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Henry Huxley

Pterocliformes


Walbaum

Walbaum; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Julius Walbaum

Mobula birostris


Selby

Selby; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Prideaux John Selby

Loriinae


ǳ

pojedynczy znak graficzny o numerze Unicode U+01F3, będący złożeniem dwuznaku składającego się z „d” i „z” (U+0064 i U+007A)


Dubois

Dubois; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Marie Eugène François Thomas Dubois

Homo erectus


Homo erectus

Homo erectus Dubois pitekantrop, pitekantropus, hominid z epoki środkowego plejstocenu, potrafiący posługiwać się ogniem

Pierwsze szczątki Homo erectus odkryto na Jawie w 1891 roku.


Homo sapiens

Homo sapiens Linnaeus, człowiek rozumny, jedyny występujący obecnie hominid

Jedyne, co miało różnić gatunek Homo erectus od Homo sapiens, według paleontologa, to mniejszy mózg


Gunnerus

Johan Gunnerus; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johan Ernst Gunnerus

Cetorhinus maximus


Hodgson

Brian Hodgson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Brian Houghton Hodgson

Aquila nipalensis


Savigny

Marie Jules Savigny; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Marie Jules César Savigny

Aquila heliaca


Regan

Charles Regan; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Charles Tate Regan

Betta splendens


Bleeker

Pieter Bleeker; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pieter Bleeker

Osphronemidae


Vieillot

Louis Vieillot; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Louis Jean Pierre Vieillot

Turdus rufiventris


…stosowany dla podkreślenia ekspresji wypowiedzi


kcal

Płetwal błękitny przyjmuje każdego dnia 870 tysięcy kcal w pożywieniu.


Scop.

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk botaników i mikologów

Giovanni Scopoli; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Giovanni Antonio Scopoli

Salix alpina


Cretzschmar

Philipp Jakob Cretzschmar; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Philipp Jakob Cretzschmar

Oryx dammah


graficzne odzwierciedlenie czynności klaskania

Gratulacje! 👏


graficzne odzwierciedlenie znaku ostrzegawczego z wykrzyknikiem

Uwaga, niebezpieczeństwo ⚠


graficzne odzwierciedlenie strzykawki z igłą, przygotowanymi do wykonania zastrzyku

Szczepimy się! 💉


Znak na pozycji Unicode: U+1F335


Znak na pozycji Unicode: U+1F330


Znak na pozycji Unicode: U+1F333


Znak na pozycji Unicode: U+1F339


Znak na pozycji Unicode: U+1F338


Znak na pozycji Unicode: U+1F334


Znak na pozycji Unicode: U+1F337


Znak na pozycji Unicode: U+1F33E


Znak na pozycji Unicode: U+1F33C


Znak na pozycji Unicode: U+1F33B


Znak na pozycji Unicode: U+1F344


Znak na pozycji Unicode: U+1F33F


Znak na pozycji Unicode: U+1F33A


Znak na pozycji Unicode: U+1F33D


Znak na pozycji Unicode: U+1F331


Znak na pozycji Unicode: U+1F345


Znak na pozycji Unicode: U+1F353


Znak na pozycji Unicode: U+1F3DD


Znak na pozycji Unicode: U+1F384


Znak na pozycji Unicode: U+1F3DC


Znak na pozycji Unicode: U+1F3D9


Znak na pozycji Unicode: U+1F3E4


Znak na pozycji Unicode: U+1F340


Znak na pozycji Unicode: U+1F385


Znak na pozycji Unicode: U+1F403


Znak na pozycji Unicode: U+1F392


Znak na pozycji Unicode: U+1F401


Znak na pozycji Unicode: U+1F400


Znak na pozycji Unicode: U+1F404


Znak na pozycji Unicode: U+1F407


Znak na pozycji Unicode: U+1F409


Znak na pozycji Unicode: U+1F408


Znak na pozycji Unicode: U+1F405


Znak na pozycji Unicode: U+1F40A


Znak na pozycji Unicode: U+1F40C


Znak na pozycji Unicode: U+1F40D


Znak na pozycji Unicode: U+1F411


Znak na pozycji Unicode: U+1F40B


Znak na pozycji Unicode: U+1F40E


Znak na pozycji Unicode: U+1F40F


Znak na pozycji Unicode: U+1F410


Znak na pozycji Unicode: U+1F336


Znak na pozycji Unicode: U+1F418


Znak na pozycji Unicode: U+1F406


Znak na pozycji Unicode: U+1F41A


Znak na pozycji Unicode: U+1F3DF


Znak na pozycji Unicode: U+1F412


Znak na pozycji Unicode: U+1F417


Znak na pozycji Unicode: U+1F414


Znak na pozycji Unicode: U+1F41E


Znak na pozycji Unicode: U+1F413


Znak na pozycji Unicode: U+1F41C


Znak na pozycji Unicode: U+1F402


Znak na pozycji Unicode: U+1F415


Znak na pozycji Unicode: U+1F3DB


Znak na pozycji Unicode: U+1F41F


Znak na pozycji Unicode: U+1F41D


Znak na pozycji Unicode: U+1F3DE


Znak na pozycji Unicode: U+1F416


Znak na pozycji Unicode: U+1F421


Znak na pozycji Unicode: U+1F419


Znak na pozycji Unicode: U+1F42B


Znak na pozycji Unicode: U+1F420


Znak na pozycji Unicode: U+1F422


Znak na pozycji Unicode: U+1F428


Znak na pozycji Unicode: U+1F435


Znak na pozycji Unicode: U+1F427


Znak na pozycji Unicode: U+1F429


Znak na pozycji Unicode: U+1F426


Znak na pozycji Unicode: U+1F42C


Znak na pozycji Unicode: U+1F42A


Znak na pozycji Unicode: U+1F42F


Znak na pozycji Unicode: U+1F436


Znak na pozycji Unicode: U+1F42D


Znak na pozycji Unicode: U+1F431


Znak na pozycji Unicode: U+1F41B


Znak na pozycji Unicode: U+1F433


Znak na pozycji Unicode: U+1F430


Znak na pozycji Unicode: U+1F42E


Znak na pozycji Unicode: U+1F432


Znak na pozycji Unicode: U+1F43B


Znak na pozycji Unicode: U+1F43A


Znak na pozycji Unicode: U+1F434


Znak na pozycji Unicode: U+1F43C


Znak na pozycji Unicode: U+1F438


Znak na pozycji Unicode: U+1F43D


Znak na pozycji Unicode: U+1F441


Znak na pozycji Unicode: U+1F437


Znak na pozycji Unicode: U+1F439


Znak na pozycji Unicode: U+1F43E


Znak na pozycji Unicode: U+1F43F


Znak na pozycji Unicode: U+1F440


Znak na pozycji Unicode: U+1F425

zobacz też: 🐣 • 🐤 • 🐥


Znak na pozycji Unicode: U+1F423

zobacz też: 🐣 • 🐤 • 🐥


Znak na pozycji Unicode: U+1F424

zobacz też: 🐣 • 🐤 • 🐥


graficzne odzwierciedlenie kiści winogron

Uwielbiam jeść winogrona! 🍇


graficzne odzwierciedlenie kawałka arbuza

Uwielbiam jeść arbuzy! 🍉


graficzne odzwierciedlenie czerwonego jabłka

Czerwone, soczyste jabłuszko… 🍎


Znak na pozycji Unicode: U+1F5FA


graficzne odzwierciedlenie przekrojonego na pół melona

Uwielbiam jeść melony! 🍈


Uwielbiam jeść mango! 🥭


graficzne odzwierciedlenie kawałka mandarynki

Uwielbiam jeść mandarynki! 🍊


Cóż za przepyszna, soczysta gruszka… 🍐


Cóż za przepyszna, soczysta brzoskwinia… 🍑


Uwielbiam jeść banany! 🍌


graficzne odzwierciedlenie czerwonych wiśni

Wisienka na torcie 🍒


graficzne odzwierciedlenie zielonego jabłka

Zielone, soczyste jabłuszko… 🍏


Lubię kwaśne potrawy! 🍋


Uwielbiam jeść ananasy! 🍍


Houtt.

Houttuyn; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Martinus Houttuyn

Myristica fragrans


Baird

Spencer Baird; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Spencer Fullerton Baird

Enneacanthus chaetodon


Swinhoe

Robert Swinhoe; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Swinhoe

Ciconia boyciana


Raffles

Thomas Stamford Raffles; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Stamford Bingley Raffles

Mycteria cinerea


Pennant

Thomas Pennant; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Pennant

Mycteria leucocephala


Bonnaterre

Pierre Bonnaterre; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pierre Joseph Bonnaterre

Anastomus


Horsfield

Thomas Horsfield; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Thomas Horsfield

Leptoptilos javanicus


Hellmayr

Carl Hellmayr; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Eduard Hellmayr

Jabiru


Ord

Ord; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Ord

Ursus arctos horribilis


Le Conte

John Le Conte; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Eatton Le Conte

Myotis lucifugus


Borkhausen

Moritz Borkhausen; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Moritz Balthasar Borkhausen

Myotis myotis


Salvin

Osbert Salvin; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Osbert Salvin

Acrocephalidae


Kratochvíl

Josef Kratochvíl; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Josef Kratochvíl

Microtus tatricus


Thunberg

Carl Thunberg; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Carl Peter Thunberg

Hyaena brunnea


Kretzoi

Miklós Kretzoi; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Miklós Kretzoi

Feliformia


Guénée

Achille Guenée; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Achille Guenée

Hadeninae


St. Leger

Jane St. Leger; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jane St. Leger

Poelagus


Fabricius

Fabricius; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johan Christian Fabricius

Carabus auronitens


Fatio

Victor Fatio; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Victor Fatio de Beaumont

Microtus multiplex


Selys-Longchamps

Edmond de Sélys Longchamps; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edmond de Sélys Longchamps

Microtus savii


(C)

Wariant używany do przedstawienia znaku ©, gdy nie dysponujemy tablicą znaków lub urządzenie nie ma znaku © w zestawie znaków podstawowych.


A. Dietr.

Albert Dietrich; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Albert Gottfried Dietrich

Picea


Merriam

Clinton Merriam; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Clinton Hart Merriam

Microtus longicaudus


Scopoli

Giovanni Scopoli; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Giovanni Antonio Scopoli

Ardeola ralloides


F. Cuvier

Frédéric Cuvier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Frédéric Cuvier

Phacochoerus


Michx.

André Michaux; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest André Michaux (Andrew Michaud)

Elodea canadensis


Lam.

Lamarck; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean-Baptiste Lamarck


Ayres

Ayres; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Orville Ayres

Lepidopsetta bilineata


C.K.Schneid.

Camillo Schneider; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Camillo Karl Schneider

Cotoneaster dammeri


Medik.

Friedrich Medikus; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich Kasimir Medikus

Cotoneaster


Pocock

Reginald Pocock; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Reginald Innes Pocock

Callosciurinae


Moore

Joseph Moore; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Joseph Curtis Moore

Ratufinae


Raf.

Rafinesque; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Constantine Samuel Rafinesque


Waterhouse

George Waterhouse; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Robert Waterhouse

Myrmecobius


Przewalski

Nikołaj Przewalski; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Nikołaj Przewalski

Camelus ferus


MM

oznaczenie miesiąca w standardzie ISO 8601

RRRR-MM-DD


Wurmb

Wurmb; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich von Wurmb

Nasalis larvatus


Ouwens

Peter Ouwens; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Pieter Antonie Ouwens

Varanus komodoensis


Maxim.

Maximowicz; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karl Johann Maximowicz (Карл Иванович Максимович)

Acer argutum


MV

zobacz też: MV • kV • V • mV • µV • pV


abq

kod ISO 639-3: język abazyński, abazyjski, abaza, abazyńszczyzna


MIA

zob. też MIA w Wikipedii

port lotniczy Miami (w międzynarodowym kodzie IATA)


: symbole planet — zob. · · / · · · · – · –
::planety karłowate: / · · · · · · ·
: inne symbole astronomiczne:
:: słońce — zob. ☉ · 🜚 [przestarzały]
:: księżyc — zob. ☽ · ☾
:: planetoidy (*) — zob. (1, Ceres) · (2, Pallas) · (3, Juno) · (4, Westa) · (10, Hygiea [astrologiczny]) · (2060, Chiron [astrologiczny]) · (kometa)
:: * – numer i nazwa w nawiasie


symbol planety karłowatej (134340) Pluton


symbol planety karłowatej i asteroidy (1) Ceres


LL

(1.1) transliteracja arab. ل.ل. < arab. ليرة لبنانية (lira libnanijja)


symbol planety karłowatej Pluton (używany przez szkołę hamburską)

symbol Charona – jednego z księżyców Plutona


mV

zobacz też: MV • kV • V • mV • µV • pV


oznaczenie etapów dowodu matematycznego, w których niedoświadczony czytelnik narażony jest na pomyłkę


Symbol ten znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy cytujemy tekst zbudowany z krótkich linijek, gdy cytowany fragment stanowi w oryginale przynajmniej dwie kolejne linijki tekstu, a w redagowanym przez nas opracowaniu nie można z różnych względów wykonać łamania tekstu i musi on zachowywać strukturę ciągłą.

Treść zlokalizowana po tym znaczniku nie wpływa na funkcjonalność kodu skryptu. Tak zbudowany komentarz jest przeznaczony jedynie do poinformowania edytora (człowieka), który zapoznaje się z treścią kodu, o istotnych aspektach dotyczących tworzonego skryptu.

stosowany, by odzwierciedlić przeniesienie dalszej części tekstu do nowego wiersza

znacznik stosowany w niektórych językach programistycznych do wprowadzenia komentarza w kodzie skryptu


CG

zobacz też: CG • CG+ • CG− • CC

wyładowanie atmosferyczne chmura-ziemia, wyładowanie doziemne


atm

por. at


mała litera d w piśmie Kurrentschrift, z łac. denarius


O-O-O

zob. O-O


O-O

zob. O-O-O


.edu

domena internetowa instytucji edukacyjnych


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 841 × 1189 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 52 × 74 mm

symbol autostrad w różnych krajach Europy


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 420 × 594 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 26 × 37 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 297 × 420 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 37 × 52 mm

projekt modelu samochodu osobowego marki Audi


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 105 × 148 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 74 × 105 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 148 × 210 mm


znormalizowany format arkusza papieru o wymiarach 1189 × 1682 mm


J. F. Miller

John Frederick Miller; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Frederick Miller

Aptenodytes patagonicus


Forster

Johann Reinhold Forster; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu (zwierzęta), którego autorem jest Johann Reinhold Forster

Pygoscelis antarcticus


Znak ten nie jest zalecany we wzorach matematycznych.


Pollman

zobacz w Wikipedii: Lista skrótów nazwisk zoologów

Pollman; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest August Pollmann

Apis mellifera carnica


kHz

kiloherc (1000 herców, jednostka częstotliwości)


GHz

gigaherc (1 000 000 000 herców, jednostka częstotliwości)


kWh

kilowatogodzina (1000 watów na godzinę, jednostka energii)


kA

kiloamper (1000 amperów, jednostka natężenia prądu)


por. ⩽


km/h

kilometr na godzinę (jednostka prędkości)


zobacz też: © • ®

oznacza że poprzedzające słowo, fraza lub logo jest niezarejestrowanym znakiem handlowym


zobacz też: © • ™

oznacza że poprzedzające słowo, fraza lub logo jest zarejestrowanym znakiem handlowym


por. ≤


por. ≥


por. ∀ • ∃!


por. ∃


zobacz też: ∧ • ∨

nie, nieprawda że (symbol negacji logicznej)


Uuo

zobacz też: Unq • Unp • Unh • Uns • Uno • Une • Uun • Uuu • Uub • Uut • Uuq • Uup • Uuh • Uus • Uuo • Uue • Ubn • Ubu • Ubb • Ubt • Ubq • Ubp • Ubh

zobacz też: indeks pierwiastków chemicznych

ununokt, ununoctium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 118, nazwanego później oganesonem)


Uuh

ununheks, ununhexium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 116, nazwanego później liwermorem)


Uut

ununtri, ununtrium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 113, nazwanego później nihonem)


Uuq

ununkwad, ununquadium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 114, nazwanego później flerowem)


por. ⩾


Ubh

unbiheks, unbihexium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 126)


Ubt

unbitri, unbitrium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 123)


Ubu

unbiun, unbiunium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 121)


Ubn

unbinil, unbinilium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 120)


Ubp

unbipent, unbipentium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 125)


Unq

unnilkwad, unnilquadium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 104, nazwanego później rutherfordem)


Uue

ununenn, ununennium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 119)


Unp

unnilpent, unnilpentium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 105, nazwanego później dubnem)


Ubq

unbikwad, unbiquadium (tymczasowy symbol hipotetycznego pierwiastka o liczbie atomowej 124)


Uun

ununnil, ununnilium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 110, nazwanego później darmsztadtem)


Unh

unnilheks, unnilhexium (tymczasowy symbol pierwiastka o liczbie atomowej 106, nazwanego później seaborgiem)


Rchb.

Reichenbach; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Heinrich Gottlieb Ludwig Reichenbach

Myrtales


E.Robson

Edward Robson; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edward Robson

Ribes spicatum


Bojanus

Ludwik Bojanus; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ludwik Henryk Bojanus

Bos primigenius


Robson

Ribes spicatum


drachma (waluta Grecji przed wprowadzeniem euro)


Phipps

Constantine Phipps; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Constantine Phipps

Ursus maritimus


A.Fröhl.

Anton Fröhlich; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Anton Fröhlich

Cochlearia polonica


Borbás

Vincze von Borbás; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Vincze von Borbás

Cochlearia tatrae


Stephens

Stephens; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest James Francis Stephens

Fulmarus


Perleb

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karl Julius Perleb


Nilsson

zobacz w Wikipedii Lista skrótów nazwisk zoologów

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Sven Nilsson


Lesueur

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Charles Alexandre Lesueur


(A ⋃ B)' = A' ⋂ B'


(A ⋂ B)' = A' ⋃ B'


Tratt.

Trattinnick; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Leopold Trattinnick

Hosta


Bull.

Bulliard; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jean Baptiste François Pierre Bulliard


Batsch

August Batsch; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest August Johann Georg Karl Batsch

Ranidae


J.E. Gray

John Edward Gray; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Edward Gray

Varecia


É. Geoffroy Saint-Hilaire

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Étienne Geoffroy Saint-Hilaire


Chevall.

Chevallier; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest François Fulgis Chevallier

Boletaceae


E.-J. Gilbert

Edouard-Jean Gilbert; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Edouard-Jean Gilbert

Boletales


Obenberger

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jan Obenberger


Esper

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Eugenius Johann Christoph Esper


Pontoppidan

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Erik Pontoppidan


Burnett

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Gilbert Thomas Burnett


pH

miara kwasowości (małe wartości) lub zasadowości (duże wartości) roztworu wodnego związku chemicznego


Blanco

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Manuel Blanco Ramos


xx

zobacz też: xx • oo • xo • xxoo


xxoo

zobacz też: xx • oo • xo • xxoo


Rudolphi

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Karl Rudolphi


P.L. Sclater

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Philip Lutley Sclater


J. Edwards Hill

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Edwards Hill


Bechstein

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Matthäus Bechstein


Cramer

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Ashley Cramer


Hemprich

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich Wilhelm Hemprich


A.H. Howell

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Arthur Holmes Howell


Takht.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Armen Tachtadżian


R. Br.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Brown


Heckel

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Jakob Heckel


TAI

(1.1) franc. temps atomique international


Borowski

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Georg Heinrich Borowski


K.P. Aplin

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Kenneth Peter Aplin


Bernh.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Jakob Bernhardi


Krefft

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Ludwig Gerard Krefft


Ogilby

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Ogilby


Gill

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Theodore Nicholas Gill


É. Geoffroy

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Étienne Geoffroy Saint-Hilaire


Ameghino

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Florentino Ameghino


Eschscholtz

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Friedrich von Eschscholtz


Doweld

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Alexander Borissovitch Doweld


Collett

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Robert Collett


F.A. Meyer

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Friedrich Albrecht Anton Meyer


Flower

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Henry Flower


⁰

zobacz też: ⁰ • ¹ • ² • ³ • ⁴ • ⁵ • ⁶ • ⁷ • ⁸ • ⁹ • ⁿ • ⁺ • ⁻ • ⁼ • ⁽ • ⁾


Griseb.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest August Grisebach


von Schreber

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Christian Daniel von Schreber


Berkenhout

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Berkenhout


Crome

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Georg Ernst Wilhelm Crome


Jülich

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Walter Jülich


C.H. Smith

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Charles Hamilton Smith


₂

zobacz też: ₀ • ₁ • ₂ • ₃ • ₄ • ₅ • ₆ • ₇ • ₈ • ₉


J. Reid

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest James Reid


Bensley

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Arthur Bensley


pierwszy klawisz funkcyjny klawiatury komputerowej, zwykle uruchamiający pomoc


Bonelli

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Franco Andrea Bonelli


Clairville

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Joseph Philippe de Clairville


Adans.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Michel Adanson


O. Thomas

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Oldfield Thomas


Sw.

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Olof Peter Swartz


G.R. Gray

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest George Robert Gray


Godman

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Frederick DuCane Godman


Reumer

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Jelle Reumer


Huet

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Joseph Huet


LeConte

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest John Eatton Le Conte


Savi

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Paolo Savi


Meigen

…umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest Johann Wilhelm Meigen


Aiton

Aiton; skrót umieszczany przy naukowej nazwie taksonu, którego autorem jest William Aiton

Pinus Pinaster


erf

ang. er(ror) f(unction); oznaczenie po raz pierwszy użyte (jako Erf) przez angielskiego matematyka Jamesa W. L. Glaishera w 1871 r.


AIN

franc. athlètes + individuels + neutres → neutralni sportowcy indywidualni

kod kraju używany przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski na Igrzyskach Olimpijskich 2024 dla sportowców z Rosji i Białorusi, nie wspierających aktywnie wojny