företagstillväxt

szw. företag + tillväxt → przedsiębiorstwo + wzrost


befolkningstillväxt

szw. befolkning + tillväxt → ludność + wzrost


konstutställning

szw. konst + utställning → sztuka + wystawa


livförsäkring

szw. liv + försäkring → życie + ubezpieczenie


familjemedlem

(1.1) szw. familj (rodzina) + medlem (członek)


blåsa upp

rozdmuchiwać (nadawać nadmierny rozgłos, wyolbrzymiać)


uttryck

wyrażenie (np. poglądów, opinii), wyraz (np. wdzięczności), manifestacja (np. uczuć)

znak, oznaka (np. na twarzy, w oczach), przejaw (np. brutalności), wyraz (np. twarzy)


uttryck

tryb rozkazujący (imperativ) od uttrycka


avbryta

zobacz też: bryta av

zobacz też: czasowniki nieregularne w języku szwedzkim

Under sammanträdet höll Sofia ständigt på med att avbryta Lisa, kritisera hennes klädsel och utseende, och lät henne inte avsluta tal.

Podczas zebrania Sofia nieustannie przerywała Lisie, krytykowała jej strój i wygląd, i nie pozwalała jej skończyć wypowiedzi.


Andreas

łac. Andreas < gr. Ἀνδρέας (Andreas) < gr. ἀνδρεῖος (andreios) → męski, mężny, dzielny < gr. ἀνήρ (aner) → mężczyzna, człowiek

zobacz też: Indeks: Szwedzki - Imiona męskie


pipa

fraza czasownikowa dansa efter någons pipa

nie mylić z: pippa → uprawiać seks

zobacz też: Czasowniki nieregularne w języku szwedzkim

rura, rurka; (o różnych przedmiotach w kształcie rurki) lufa, fujarka, piszczałka


pipa

nie mylić z: pippa → uprawiać seks


begravningsceremoni

(1.1) szw. begravning + ceremoni → pogrzeb + ceremonia


leta efter en nål i en höstack

Det är som att leta efter en nål i en höstack.


hundraårsjubileum

szw. hundra + år + jubileum → sto + rok + jubileusz


oanständig

Sofia sa till sin sekreterare Lisa att dennas genomskinliga klänning är oanständig och uppmanade henne att omedelbart byta om.

powiedziała swojej sekretarce Lisie, że jej przezroczysta sukienka jest nieprzyzwoita i kazała jej się natychmiast przebrać.


obehaglig

niemiły, nieprzyjemny (wywołujący nieprzyjemne uczucie)


motarbeta

przeciwdziałać, sprzeciwiać się, działać przeciwko


ge ut

zobacz warianty: utge • utge sig

Den unge, populäre författaren har redan gett ut tre böcker.

Młody, popularny pisarz wydał już trzy książki.

(o pieniądzach) wydawać, wydatkować, płacić


nybörjarbok

(1.1) szw. nybörjare + bok → początkujący + książka


ohygglig

brzydki, brzydliwy, ohydny, okropny, straszny, wstrętny


öka

podwyższać, powiększać, rozszerzać, wzmagać, wzrastać, zwiększać


ofärd

stan ciągłych nieszczęść (np. wojna), nieszczęście, klęska, zagłada, upadek, bieda


oförarglig

szw. o- + för- + arg + -lig → nie- + …wyraża przeobrażenie + zły + …tworzy przymiotnik


olycklig

nieszczęśliwy (mający negatywne konsekwencje)


omlopp

obieg, obrót, krążenie (np. o pieniądzach)


ordna

sortować, układać, porządkować, nastawiać


operatör

operator (osoba obsługująca jakąś maszynę)


överflöd

bogactwo, urodzaj, zasobność, nadmiar, obfitość, dostatek


överge

opuszczać, porzucać, zaniechać, zostawiać, rezygnować


övergå

zobacz też: gå över

przechodzić (zmieniać system, w jakim się coś robi)


ört

nie mylić z: ort → miejscowość


omtala

zobacz warianty: tala om

komunikować, zawiadamiać, donosić, nadmieniać


oaktat

szw. o- + akta + -at → nie- + respektować + …tworzy perfektparticip (rodz. n.)

por. oavsett


oaktat

por. oavsett

mimo że, pomimo że, chociaż, jakkolwiek, aczkolwiek


profil

profil (głowa lub cała figura widziana z boku)


överlåta

przekazywać, cedować, odstępować, transferować


överensstämma

Valresultatet överensstämde med prognosen.


skänka

dawać, oddawać (trwale i za darmo, np. jako prezent czy darowizna)


ordinär

por. ordinarie

ordinär → ordynarny są fałszywymi przyjaciółmi (właściwe jest: grov, rå → ordynarny)

zwykły, zwyczajny, pospolity, przeciętny


omständighet

szw. omständig + -het → daw. okoliczny + …tworzy rzeczownik

fraza czasownikowa leva i små omständigheter

fraza przysłówkowa under alla omständigheter

okoliczność, czynnik, uwarunkowanie, sytuacja


stenålder

(1.1) szw. sten + ålder → kamień + epoka


utspel

wyjście (wyłożenie pierwszej karty w rozgrywce)


handbroms

Föraren glömde att dra åt handbromsen och bilen rullade ned i vattnet.

Kierowca zapomniał zaciągnąć hamulec ręczny i samochód stoczył się do wody.


smyga sig på

zachodzić (podchodzić do kogoś tak, żeby tego nie spostrzegł)


nettopris

zobacz też: bruttopris


dra sig tillbaka

wycofywać się (opuszczać jakieś miejsce uprzednio zajęte)

wycofywać się (zaprzestawać czegoś, bądź odstępować od tego)


detaljhandlare

szw. detalj + handlare → detal + handlarz


återfallsförbrytare

återfall (nawrót, recydywa) + förbrytare (przestępca)


bränna sina skepp

palić swoje statki; polski odpowiednik palić za sobą mosty


hålla med

Jag håller med dig.


förestå

administrować, gospodarować, kierować, zarządzać


flämta

zobacz też: flämta • flåsa • pusta • frusta • fräsa • väsa • fnysa • kippa • stånka • stöna • sucka • kvida • pipa • kvittra • vissla • spinna • murra • morra • brumma • knota • knorra • kurra • muttra • mumla • kuttra • klucka (wydawanie dźwięków)

zapierać dech (np. ze zdziwienia, z przerażenia)


fastlagen

zobacz też: fastlagen • fastlagssöndagen / köttsöndagen • blåmåndagen / fläskmåndagen / korvmåndagen • fettisdagen / vita tisdagen • fastan / fastetiden / påskfastan • askonsdagen • midfastosöndagen • stilla veckan / passionsveckan / dymmelveckan • palmsöndagen • blåmåndagen • vita tisdagen • dymmelonsdagen • skärtorsdagen • långfredagen • påsk • påskafton • påsknatten • påskdagen • annandag påsk • påskveckan (okres wielkanocny)

Wielki Post (czasem włącznie z trzema poprzednimi dniami)


röntgenapparat

(1.1) szw. röntgen + apparat → rentgen + aparat


tillsätta

mianować, wyznaczać, powoływać (na stanowisko)


varken

tylko w zwrocie: varken … eller → ani … ani

Jag varken dricker eller röker.

Ani nie piję (alkoholu), ani nie palę (papierosów).


övergång

przejście (miejsce, gdzie się przechodzi)


mineralvatten

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Napoje


övergångsperiod

szw. övergång + period → przejście + okres


järnvägskorsning

szw. järnväg + korsning → kolej + skrzyżowanie


järnvägsövergång

(1.1) szw. järnväg + övergång → kolej + przejście


mineralhalt

szw. mineral + halt → minerał + zawartość


torrboll

szw. torr + boll → suchy (tu: formalistyczny) + tu: łepetyna


mineralull

(1.1) szw. mineral + ull → minerał + wełna


mineralfyndighet

szw. mineral + fyndighet → minerał + złoże


mineralriket

(1.1) szw. mineral + rike → minerał + królestwo

por. djurriket • växtriket

(tylko forma określona l. poj.) świat nieożywiony; (dosł. królestwo minerałów)


yllestrumpa

(1.1) szw. ylle + strumpa → wełna + skarpeta


rymdkapsel

szw. rymd + kapsel → przestrzeń kosmiczna + kapsuła


rymdfärja

szw. rymd + färja → przestrzeń kosmiczna + prom


rymdraket

szw. rymd + raket → przestrzeń kosmiczna + rakieta


foderpåse

worek na paszę (taki jak się koniom podwiesza do pyska)


litteraturforskare

szw. litteratur + forskare → literatura + badacz


rymdobservatorium

szw. rymd + observatorium → przestrzeń kosmiczny + obserwatorium


rymdskepp

szw. rymd + skepp → przestrzeń kosmiczna + statek


rymdfarkost

szw. rymd + farkost → przestrzeń kosmiczna + statek


bakterieflora

szw. bakterie + flora → bakteria + flora


bakteriekultur

szw. bakterie + kultur → bakteria + kultura


rymdforskare

szw. rymd + forskare → przestrzeń kosmiczna + badacz


skyttel

pojazd poruszający się w ruchu wahadłowym


centralstation

central (centralny) + station (stacja, dworzec)


riktigt

Läraren var riktigt arg på oss.


rymdprogram

szw. rymd + program → przestrzeń kosmiczna + program


rymddräkt

szw. rymd + dräkt → przestrzeń kosmiczna + strój


ha tumme med någon

być z kimś w dobrych stosunkach ( mieć z kimś kciuk)

Hon har tumme med mig.


rymdfärd

szw. rymd + färd → przestrzeń kosmiczna + podróż


rymdsond

szw. rymd + sond → przestrzeń kosmiczna + sonda


skytteltrafik

szw. skyttel + trafik → pojazd poruszający się w ruchu wahadłowym + ruch


bryta upp

Tjuvarna bröt upp låset på dörren.


rymdstation

szw. rymd + station → przestrzeń kosmiczna + stacja


rymdpromenad

szw. rymd + promenad → przestrzeń kosmiczna + spacer


trafikolycka

Mängder av trafikolyckor har inträffat i snöovädret.

Wiele wypadków drogowych zdarzyło się podczas burzy śnieżnej.


rymdresa

szw. rymd + resa → przestrzeń kosmiczna + podróż


bryta av

Röda blommor bryter av mot den lugna bakgrunden.

Czerwone kwiaty kontrastują ze spokojnym tłem.


skinksmörgås

szw. skinka + smörgås → szynka + kanapka


solförmörkelse

szw. sol + förmörkelse → słońce + zaćmienie


smörgåstårta

tort z chleba pokryty różnymi dodatkami jak kanapka


Brittiska Samväldet

(tylko forma określona l. poj.) Wspólnota Brytyjska


födelsedagstårta

szw. födelsedag + tårta → urodziny + tort


smörgåspapper

(1.1) szw. smörgås + papper → kanapka + papier


cykelolycka

Han bröt benet i cykelolyckan.


rymdskyttel

szw. rymd + skyttel → przestrzeń kosmiczna + pojazd poruszający się w ruchu wahadłowym


förälskelse

Varje dag faller jag djupare och djupare i en förälskelse i Emilia.

Każdego dnia popadam coraz głębiej w zakochanie w Emilii.

Emilia är min förälskelse.


näringsämne

szw. näring + ämne → pożywienie + substancja


bära sig åt

zachowywać się, sprawować się, poczynać sobie


akvavitbutelj

szw. akvavit + butelj → akvavit + butelka


sätta sig mellan två stolar

nie móc się powstrzymać ( siadać między dwoma krzesłami)


granatkastare

granat (granat) + kastare (ktoś/coś, kto/co rzuca)


dra öronen åt sig

zwęszyć podstęp, zacząć mieć podejrzenia


vara på örat

być na rauszu, być lekko pijanym ( być na uszach)


splittra

rozdzielać, rozłupywać, rozkruszać, rozczepiać


sätta sig upp

sprzeciwiać się/buntować się (przeciw czemuś)


granatsplitter

szw. granat + splitter → granat + odłamek

nie mylić z: splittergranat


upprätta

zakładać (sprawiać, że coś zaczyna funkcjonować)


mannen på gatan

zwykły, przeciętny człowiek ( człowiek na ulicy)


vara på sin mammas gata

czuć się jak u siebie w domu ( być na swojej matczynej ulicy)


splitter

(w pewnych wyrażeniach) kompletnie, zupełnie, całkiem


splittergranat

szw. splitter + granat → odłamek + granat

nie mylić z: granatsplitter


PMS

premenstruellt syndrom → zespół napięcia przedmiesiączkowego


kast

fraza czasownikowa ge sig i kast med något


omge

również jako omgiva


febertermometer

szw. feber + termometer → gorączka + termometr


omgiva

również jako omge


kedjebrev

łańcuszek, list rozsyłany systemem łańcuszkowym


telefonkedja

szw. telefon + kedja → telefon + łańcuch

alarmowy łańcuch telefonów (grupa ludzi, którzy w razie jakiegoś wypadku dzwonią każdy do następnego na liście wg ustalonej kolejności, a ostatnia osoba powiadamia pierwszą, że wiadomość dotarła do końca i wszyscy już wiedzą)


kedjehus

szeregowiec; dom szeregowy, połączony z innymi garażem


kedjeröka

nałogowo palić papierosy jeden za drugim


kedjerökare

nałogowy palacz (który ciągle pali papierosy jeden za drugim)


det är ugglor i mossen

zobacz też: ana ugglor i mossen

zobacz też: frazeologizmy w języku szwedzkim

coś tu jest nie tak, nie w porządku (dosł. sowy są na bagnie)


svart

Hon har alltid svarta kläder på sig.


svart

Många invandrare jobbar svart.


hastighetsbegränsning

(1.1) szw. hastighet + begränsning → prędkość + ograniczenie


valresultat

(1.1) szw. val + resultat → wybory + rezultat


smäll

fraza czasownikowa få smäll på fingrarna

zobacz też: stöt • knuff • puff • skuff • törn • slag • dunk • duns • smäll • smocka (rodzaje uderzeń)

huk (np. wybuchu), głośny trzask (np. trzaśniętych drzwi)

mocne uderzenie wydające głośny odgłos, klaps, smagnięcie


fasangård

szw. fasan + gård → bażant + gospodarstwo


anpassa sig

Du måste anpassa dig till svensk livsstil om du vill bo i Sverige.

Musisz dostosować się do szwedzkiego stylu życia, jeżeli chcesz mieszkać w Szwecji.


passkontroll

szw. pass + kontroll → paszport + kontrola


svampbekämpningsmedel

szw. svamp + bekämpning + medel → grzyb + zwalczanie + środek


inflationsspiral

szw. inflation + spiral → inflacja + spirala


inflationsbekämpning

szw. inflation + bekämpning → inflacja + zwalczanie


bekämpningsmedel

szw. bekämpning + medel → zwalczanie + środek


teckenspråk

Han vill lära sig teckenspråk för att kunna kommunicera med sin döva dotterdotter.

On chce nauczyć się języka migowego, aby móc komunikować się ze swoją głuchą wnuczką.


bakteridödande

szw. bakterie + döda → bakteria + zabijać


klart

(o wrażeniach wzrokowych i słuchowych) przejrzyście, klarownie, wyraźnie, czysto

(o czynnościach myślowych) przejrzyście, jasno, zrozumiale

w sposób oczywisty, oczywiście, niewątpliwie


skönhetskirurgi

szw. skönhet + kirurgi → piękno + chirugia

zobacz uwagi w plastikkirurg

zobacz też: dziedziny medycyny w języku szwedzkim


klartecken

zielone światło, sygnał że można coś zaczynać


plastikkirurg

szw. plastik + kirurg → plastyka + chirurg

Plastikkirurg jest pojęciem szerszym niż skönhetskirurg. Plastikkirurg to chirurg plastyczny posiadający odpowiednie wykształcenie do wykonywania zawodu, natomiast skönhetskirurg to szczególny typ plastikkirurg, który cechuje się wyjątkowym poczuciem estetyki (niemożliwym do nabycia poprzez studia, co najwyżej przez doświadczenie), dzięki czemu potrafi nie tylko należycie odtwarzać uszkodzone ciało, ale również poprawiać je ponad naturalny stan. Tylko skönhetskirurger powinni zajmować się operacjami plastycznymi osób o ciele bez defektów.

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


skönhetskirurg

szw. skönhet + kirurg → piękno + chirurg

zobacz uwagi w plastikkirurg


bevattningsanläggning

szw. bevattning + anläggning → nawadnianie + instalacja


framträda

ukazywać się, prezentować się, występować (na scenie, antenie telewizyjnej itp.)


bevattningskanal

szw. bevattning + kanal → nawadnianie + kanał


national-

zobacz też: nationell

…dodawany na początku wyrazu (z reguły rzeczownika) oznaczając coś związanego lub charakterystycznego dla narodu narodowy


informationsbyrå

szw. information + byrå → informacja + biuro


transistorradio

szw. transistor + radio → tranzystor + radio


legionssoldat

szw. legion + soldat → legion + żołnierz


radiopejling

szw. radio + pejling → radio + namierzanie


nationalspråk

szw. national + språk → narodowy + język

Polska är nationalspråk i Polen och modersmål för flertalet polska medborgare.

Polski jest językiem narodowym w Polsce i językiem ojczystym większości polskich obywateli.


tvärs

Från Stettin vid Östersjön till Trieste vid Adriatiska havet har en järnridå sänkt sig tvärs över kontinenten.

Od Szczecina nad Bałtykiem po Triest nad Adriatykiem zapadła żelazna kurtyna, dzieląc kontynent.

… żelazna kurtyna opuściła się w poprzek na kontynent


överljudsplan

szw. överljuds- + plan → ponaddźwiękowy + samolot


Olle

zobacz też: imiona męskie w języku szwedzkim


spåra

zostawiać pierwszy ślad na śniegu, jadąc na nartach


spårvagnshållplats

szw. spårvagn + hållplats → tramwaj + przystanek


diplomatkår

szw. diplomat + kår → dyplomata + korpus


radiotelegrafist

szw. radio + telegrafist → radio + telegrafista


järnvägsförbindelse

(1.1) szw. järnväg + förbindelse → kolej + połączenie


Nikolaus

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Imiona męskie


snarka

por. snörvla


Laurentius

zobacz też: Indeks: Szwedzki - Imiona męskie


Kjell

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9027 (swe)-Allahverdi Verdizade on a flying visit-Kjell.wav


prognos

Valresultatet överensstämde med prognosen.


väderprognos

szw. väder + prognos → pogoda + prognoza


väderleksprognos

szw. väderlek + prognos → pogoda + prognoza


väderleksrapport

szw. väderlek + rapport → pogoda + raport


metallarbetare

szw. metall + arbetare → metal + pracownik

pracownik przemysłu metalowego, metalowiec


metallindustri

szw. metall + industri → metal + przemysł


kantarell

zobacz też: grzyby w języku szwedzkim


högskoleutbildning

szw. högskola + utbildning → szkoła wyższa + wykształcenie


honom

zobacz też: zaimki w języku szwedzkim


asfaltbeläggning

szw. asfalt + beläggning → asfalt + pokrycie


amatörfotograf

szw. amatör + fotograf → amator + fotograf


privatläkare

szw. privat + läkare → prywatny + lekarz


högskola

(1.1) szw. hög + skola → wysoki + szkoła


asfaltbelagd

szw. asfalt + belägga → asfalt + pokrywać


likviditet

płynność finansowa; wypłacalność; zdolność do szybkiej zapłaty


spegel

Lena betraktar sig i spegeln från morgon till kväll.

przegląda się w lustrze od rana do wieczora.


likvidering

spłacanie (pieniędzy, które jest się winnym)


varning

Han ville inte lyssna till hennes varningar.


avlida

por. avliva

zobacz też: czasowniki nieregularne w języku szwedzkim


garantisedel

szw. garanti + sedel → gwarancja + banknot


dej

zobacz też: zaimki w języku szwedzkim


kvalitetsgaranti

szw. kvalitet + garanti → jakość + gwarancja


varningssignal

szw. varning + signal → ostrzeżenie + sygnał


kontraktsbrott

szw. kontrakt + brott → kontrakt + złamanie


kontraktspart

szw. kontrakt + part → kontrakt + strona


parkeringsautomat

szw. parkering + automat → parkowanie + automat


parkeringsförbud

szw. parkering + förbud → parkowanie + zakaz


bilparkering

szw. bil + parkering → samochód + parking


kontraktsbridge

szw. kontrakt + bridge → kontrakt + brydż


grinolle

szw. grina + Olle → beczeć + zdrobn. Olaf


grinig

szw. grina + -ig → (tu:) płakać + …tworzy przymiotnik

marudny, zrzędliwy, gderliwy, skwaszony, płaczliwy


bort

stąd (oddalając się w jakimś kierunku), przecz


klädhängare

szw. kläder + hängare → ubranie + wieszak


skruva

podśrubowywać (np. moc silnika), podkręcać (np. radio)


åtgärd

För att lösa det komplicerade problemet ska vi vidta speciella åtgärder.

By rozwiązać ten skomplikowany problem musimy przedsięwziąć specjalne środki.


även en blind höna kan hitta ett korn

od: även en blind höna kan finna ett korn


göra en höna av en fjäder

polski odpowiednik robić z igły widły; robić z pióra kurę


göra ett berg av ett sandkorn

polski odpowiednik robić z igły widły; robić górę z ziarna piasku


industristad

szw. industri + stad → przemysł + miasto


industriman

szw. industri + man → przemysł + człowiek


metallindustriarbetare

szw. metall + industri + arbetare → metal + przemysł + pracownik


industrisemester

szw. industri + semester → przemysł + wakacje


guldhalsband

szw. guld + halsband → złoto + naszyjnik


pärlhalsband

szw. pärla + halsband → perła + naszyjnik


Metallindustriarbetareförbundet

szw. metall + industri + arbetare + förbund → metal + przemysł + pracownik + związek

(Szwedzki) Związek Pracowników Przemysłu Metalowego


Linus

(1.1) łac. Linus < gr. Λῖνος < gr. λινοῦς


flaskhals

(1.1) szw. flaska + hals → butelka + szyja


narkotikaberoende

szw. narkotika + beroende → narkotyk + uzależnienie


förlovningsring

szw. förlovning + ring → zaręczyny + pierścionek


tandborste

Hur ofta bör man byta tandborste?

Jak często powinno się wymieniać szczoteczkę do zębów?


hårborste

(1.1) szw. hår + borste → włos + szczotka


narkotikaproblem

szw. narkotika + problem → narkotyki + problem


industriarbetare

szw. industri + arbetare → przemysł + pracownik


tennisturnering

szw. tennis + turnering → tenis + turniej


oppositionsparti

szw. opposition + parti → opozycja + partia


oppositionsledare

szw. opposition + ledare → opozycja + lider


fotbollsturnering

szw. fotboll + turnering → piłka nożna + turniej


partikongress

szw. parti + kongress → partia + kongres


för full maskin

pełną parą, na pełnych obrotach, pełnią wydajności; całą maszyną


kongressman

szw. kongress + man → kongres + człowiek


arbetarklass

szw. arbetare + klass → pracownik + klasa


apostlahästar

konie apostołów; używane tylko przenośnie we frazeologizmach: använda apostlahästarna i färdas på apostlahästarna


schackturnering

szw. schack + turnering → szachy + turniej


arbetarparti

szw. arbetare + parti → pracownik + partia


andning

Mellangärdet är en muskel som användas under andningen.

Przepona jest mięśniem używanym podczas oddychania.


färdas på apostlahästarna

iść pieszo; podróżować na apostolskich koniach


gullig

Emilia är gullig.


simultanschack

szw. simultan- + schack → symultaniczny + szachy


simultantolk

szw. simultan- + tolk → symultaniczny + tłumacz


simultantolkning

szw. simultan- + tolkning → symultaniczny + tłumaczenie


aptiten kommer medan man äter

apetyt rośnie w miarę jedzenia; apetyt przychodzi gdy się je


tennismästerskap

szw. tennis + mästerskap → tenis + mistrzostwa


bagagehållare

bagage (bagaż) + hållare (coś, co trzyma)


Jonathan

łac. Jonathan < gr. Ἰωνάθαν < hebr. יהונתן


additionsmaskin

szw. addition + maskin → dodawanie + maszyna


bagageutrymme

bagage (bagaż) + utrymme (miejsce, przestrzeń)


belysa

wyjaśniać, ilustrować (czynić bardziej zrozumiałym)


den som gräver en grop åt andra, faller själv däri

skrócony do: den som gräver en grop åt andra faller ofta själv däri; (dosł. ten, kto kopie dół dla innych, sam w niego wpada)


bysthållare

szw. byst + hållare → biust + podtrzymywacz


bystdrottning

szw. byst + drottning → piersi + królowa

atrakcyjna kobieta, której główną cechą wyglądu są piersi


andningsstillestånd

szw. andning + stillestånd → oddychanie + zastój


reinkarnera

powtórnie się odradzać, dokonywać reinkarnacji


mönstra

ozdabiać coś wzorem, tworzyć wzór na czymś

powoływać (np. żołnierzy do wojska), mustrować (np. marynarzy na statek)

obejmować (np. iluś członków), mieć do dyspozycji


mönstra

mustrować się, zaciągać się (np. do wojska, na statek)


gatubelysning

szw. gata + belysning → ulica + oświetlenie


budgetberedning

szw. budget + beredning → budżet + komisja


pollettera

szw. pollett + -era → żeton + …tworzy czasownik


budgetförslag

szw. budget + förslag → budżet + propozycja


adventsljusstake

szw. advent + ljusstake → adwent + świecznik


budgetunderskott

szw. budget + underskott → budżet + deficyt


betongblandare

szw. betong + blandare → beton + mieszarka


budgetminister

szw. budget + minister → budżet + minister


utrikespolitik

szw. utrikes + politik → zagraniczny + polityka


utrikesdepartement

szw. utrikes + departement → zagraniczny + ministerstwo


utrikesminister

szw. utrikes + minister → zagraniczny + minister


bomullsklänning

szw. bomull + klänning → bawełna + sukienka


plantageägare

szw. plantage + ägare → plantacja + właściciel


gös

zobacz też: ryby w języku szwedzkim


bomullsplantage

szw. bomull + plantage → bawełna + plantacja


bomullsstrumpa

szw. bomull + strumpa → bawełna + pończocha


granplantering

szw. gran + plantering → świerk + plantacja


bomullsexport

szw. bomull + export → bawełna + eksport


veterinärhögskola

szw. veterinär + högskola → weterynarz + szkoła wyższa


spagetti

inna pisownia: spaghetti


passa ihop

Emilia och Adam passar ihop bra.


majoritetsbeslut

szw. majoritet + beslut → większość + decyzja


aktiemajoritet

szw. aktie + majoritet → akcja + większość


servitris

Förra sommaren jobbade jag som servitris på ett hotell i Norge.

Zeszłego lata pracowałam jako kelnerka w hotelu w Norwegii.


adventskalender

(1.1) szw. advent + kalender → adwent + kalendarz


apelsinmarmelad

szw. apelsin + marmelad → pomarańcza + marmolada


apelsinklyfta

szw. apelsin + klyfta → pomarańcza + plasterek


näst

Monaco är det näst minsta självständiga landet i världen, efter Vatikanstaten.

Monako jest drugim, po Watykanie, najmniejszym niepodległym krajem na świecie.


FN

Förenta Nationerna → ONZ, Organizacja Narodów Zjednoczonych

FN har utsett 2011 till internationella skogsåret med avsikt att öka medvetandet kring hållbar utveckling och skogsbruk samt bevarandet av höga naturvården i skogen.

ONZ ogłosiło rok 2011 międzynarodowym rokiem lasu w celu wzrostu świadomości wokół trwałego rozwoju i gospodarki leśnej oraz zachowania wysokiego poziomu ochrony natury w lasach


trött

nie mylić z: tröt → wyczerpało się

zmęczony, strudzony, znużony, wyczerpany

znudzony, zniechęcony, zobojętniały, mający czegoś dość


svimningsanfall

szw. svimning + anfall → zemdlenie + atak


Matthias

łac. Matthias < gr. Ματθίας, gr. Μαθθίας < hebr. מתתיהו (mattayah)


midsommardans

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + dans (taniec)


midsommarbukett

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + bukett (bukiet)


midsommarafton

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + afton (wigilia)

sobótka, wieczór świętojański (23 czerwca)


midsommarnatt

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + natt (noc)


midsommardag

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + dag (dzień)


midsommarstång

(1.1) midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + stång (słup)

słup udekorowany wstążkami i kwiatami z okazji święta midsommar


midsommarbål

midsommar (święto obchodzone 24 czerwca) + bål (ognisko, poncz)

sobótka, ognisko podczas święta midsommar


Rafael

łac. Raphael < gr. Ραφαήλ < hebr. רפאל < hebr. אל + רפא → dosł. „Bóg uzdrawia”


drömsk

Emilia är drömsk.


midsommar

por. Noc Kupały • Litha • Līgo • Noc Świętojańska • Midsummer • Mittsommerfest

święto przesilenia letniego; dzień środka lata


midsommarnattsdröm

szw. midsommarnatt + dröm → noc świętojańska + sen

En midsommarnattsdröm jest również szwedzkim tłumaczeniem sztuki W. Shakespeare'a, tłumaczonej na polski jako Sen nocy letniej


vård

Organisationen bildades med övertygelsen att alla människor har rätt till medicinsk vård.

Organizację założono z przekonaniem, że wszyscy ludzie mają prawo do opieki medycznej.


flickskola

szw. flicka + skola → dziewczyna + szkoła

nie mylić z: skolflicka


sjukvårdarinna

szw. sjuk + vårdarinna → chory + opiekunka


väderflicka

(1.1) szw. väder + flicka → pogoda + dziewczyna


skolflicka

szw. skola + flicka → szkoła + dziewczyna

nie mylić z: flickskola


mala

przysłowie först till kvarn får först mala

o mówieniu mleć jęzorem, paplać, ględzić

o myślach kołatać się, tłuc się, kotłować się


lärarinna

nie jest to oficjalny termin; Rada Języka Szwedzkiego zaleca używanie w stosunku do kobiet neutralnej płciowo formy lärare

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


söm

podkowiak, hufnal (gwóźdź do przybijania podków koniom)


återstå

Det återstår bara två veckor till tävlingen.

Zostały już tylko dwa tygodnie do zawodów.


förskolelärarinna

szw. förskola + lärarinna → przedszkole + nauczycielka


förskolelärare

(1.1) szw. förskola + lärare → przedszkole + nauczyciel

inny wariant: förskollärare


daghem

przedszkole, żłobek (dla dzieci w wieku od 6 mies. do 7 lat)


låtsas

fraza czasownikowa låtsas som det regnar

Han låtsas vara gemen men jag vet att han är ganska snäll.

Udaje podłego, ale ja wiem, że jest całkiem miły.


låtsas om

(zwykle w przeczeniach) okazywać, że się coś zauważa; zwracać uwagę


litteraturvetenskap

szw. litteratur + vetenskap → literatura + nauka


litteraturvetenskaplig

szw. litteratur + vetenskaplig → literatura + naukowy


belägringstillstånd

szw. belägring + tillstånd → oblężenie + stan


sovjettiden

(tylko forma określona l. poj.) okres sowiecki, czasy sowieckie


ordbokredaktion

szw. ordbok + redaktion → słownik + redakcja


ordbokredaktör

szw. ordbok + redaktör → słownik + redaktor


flasköppnare

szw. flaska + öppnare → butelka + otwieracz


burköppnare

szw. burk + öppnare → puszka + otwieracz


ske

dziać się, zdarzać się, stać się, mieć miejsce

All rökning ska ske utomhus.

Każde palenie musi mieć miejsce na zewnątrz.


bryta en lans för någon

zobacz też: frazeologizmy w języku szwedzkim


spjutkastare

spjut (oszczep) + kastare (osoba, która rzuca)


elgitarr

szw. el + gitarr → elektryczność + gitara


elström

(1.1) szw. el + ström → elektryczność + prąd


spjutkastning

szw. spjut + kastning → oszczep + rzucanie


bädda

ścielić, pościelić, posłać, zaścielić, zasłać łóżko

Vem bäddar och städar hemma?


tryckare

taniec, w którym tańczący są do siebie mocno przytuleni


lurig

o ludziach, zwierzętach przebiegły, cwany, chytry, sprytny, szelmowski

o ludziach, zwierzętach, rzeczach, zjawiskach zwodniczy, zdradziecki, podstępny, niepewny

o ludziach, zwierzętach psotny, figlarny, filuterny, szelmowski; zwodniczy, tajemniczy


detektivroman

szw. detektiv + roman → detektyw + powieść


privatdetektiv

szw. privat + detektiv → prywatny + detektyw


pengar

zobacz też: peng

Farfar har skickat pengar till mig.


polishelikopter

szw. polis + helikopter → policja + helikopter


minnesförlust

(1.1) szw. minne + förlust → pamięć + utrata


hammare

fraza przysłówkowa mellan hammaren och städet

zobacz też: hörselben • hammare • stigbygel • städ (kosteczki słuchowe)

(zwykle w formie określonej: hammaren) młoteczek (w uchu)


hammarslag

szw. hammare + slag → hammare + uderzenie


polisanmälan

szw. polis + anmälan → policja + zawiadomienie


skratta

przysłowie skrattar bäst som skrattar sist

man vet inte om man ska skratta eller gråta

por. le


skratt

przysłowie ett gott skratt förlänger livet

por. leende


skrattspegel

(1.1) szw. skratt + spegel → śmiech + lustro


fickpengar

szw. ficka + pengar → kieszeń + pieniądze


databehandla

data (dane, komputer) + behandla (opracowywać)


civilbefolkning

szw. civil + befolkning → cywilny + ludność


datakörkort

szw. data + körkort → komputer + prawo jazdy

Komputerowe Prawo Jazdy (Europejski Certyfikat Umiejętności Komputerowych)


datalingvistik

szw. data + lingvistik → komputer + lingwistyka


datasökning

szw. data + sökning → komputer + szukanie


född

När är du född?


datastyrning

szw. data + styrning → komputer + sterowanie


databehandling

szw. data + behandling → dane + opracowywanie


dataöverföring

szw. data + överföring → komputer + przenoszenie

teledacja, cyfrowe przekazywanie danych między komputerami


behandlingsrum

(1.1) szw. behandling + rum → zabieg + pomieszczenie


Henrik

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Imiona męskie


dödsattest

szw. död + attest → śmierć + zaświadczenie


födelseort

szw. födelse + ort → urodzenie + miejsce


födelsestatistik

szw. födelse + statistik → urodzenie + statystyka


födelseattest

szw. födelse + attest → urodzenie + świadectwo


dataregister

data (dane, komputer) + register (rejestr)


skiljas

rozłączać się, rozdzielać się, dzielić się

Sverige och Finland skildes för två hundra år sedan.

Finlandia oddzieliła się od Szwecji dwieście lat temu.


tunn

rzadki, rozcieńczony (o zupach, napojach itp.)


kkr

Skadorna bedömdes kosta omkring 35 kkr.

Straty oszacowano na około trzydzieści pięć tysięcy koron.


uppgift

Den här uppgiften är enkel att lösa.


ju... desto

Ju längre jag arbetar desto mer stressad blir jag.

Im dłużej pracuję, tym bardziej jestem zestresowany.


Sovjet

skrócona forma Sovjetunionen → Związek Radziecki

Min farmor är född i forna Sovjet.

Moja babcia urodziła się w byłym Związku Radzieckim.


uppge

oświadczać, podawać do wiadomości, informować

Polisen uppgav att mannen var död innan helikoptern landade.

Policja podała do wiadomości, że mężczyzna zmarł nim helikopter wylądował.


hantera

radzić sobie z czymś, usuwać coś, pozbywać się czegoś

Hur hanterar man konflikter på jobbet?

Avfallet kan hanteras på många sätt.


milstolpe

Freden i Fredrikshamn är ingen milstolpe i europeisk historia men den betydde mycket för Sverige och Finland.

Pokój w Fredrikshamn nie jest kamieniem milowym w europejskiej historii, ale znaczył wiele dla Szwecji i Finlandii.


storebrorssamhälle

(1.1) storebror (starszy brat) + samhälle (społeczeństwo) (społeczeństwo wielkiego brata, aluzja do powieści George'a Orwella „Rok 1984”)

ustrój, w którym państwo przesadnie nadzoruje obywateli


samhällelig

Ett av de främsta hoten mot Sveriges samhälleliga och ekonomiska säkerhet bedöms i dag komma från organiserade kriminella nätverk, bland annat från Östeuropa och forna Sovjet.

Za jedno z największych zagrożeń dla socjalnego i ekonomicznego bezpieczeństwa Szwecji uważa się dziś zorganizowane sieci przestępcze, między innymi z Europy Wschodniej i dawnego ZSRR.


rättighet

I många länder fortfarande kränks mänskliga rättigheter.

W wielu krajach wciąż łamie się prawa człowieka.


nätverk

sieć, siatka (grupa współpracujących organizacji)


välfärdssamhälle

(1.1-2) välfärd (dobrobyt) + samhälle (społeczeństwo)


färjeförbindelse

szw. färja + förbindelse → prom + połączenie


samhällsfarlig

szw. samhälle + farlig → społeczeństwo + niebezpieczny


klassamhälle

szw. klass + samhälle → klasa + społeczeństwo

nie mylić z: samhällsklass


samhälle

Vad tycker du om dagens samhälle?

Co myślisz o współczesnym społeczeństwie?

Jag uppfostrades i ett litet samhälle i norra Sverige.

Wychowałem się w małej wiosce w północnej Szwecji.


stressig

Jag har ett mycket stressigt jobb.


samhällsanda

(1.1) szw. samhälle + anda → społeczeństwo + duch


samhällslager

(1.1) szw. samhälle + lager → społeczeństwo + warstwa


samhällskunskap

szw. samhälle + kunskap → społeczeństwo + wiedza

wiedza o społeczeństwie, wychowanie obywatelskie


oavsett

por. oaktat

bez względu na, niezależnie od, abstrahując od

Alla borde ha samma rättigheter oavsett kön.

Wszyscy powinni mieć równe prawa, niezależnie od płci.


samhällsställning

szw. samhälle + ställning → społeczeństwo + pozycja


kunskapstörst

szw. kunskap + törst → wiedza + pragnienie


samhällsvetenskap

szw. samhälle + vetenskap → społeczeństwo + nauka


välfärdsstat

(1.1) szw. välfärd + stat → dobrobyt + państwo


beskydda

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9027 (swe)-Christoffre-beskydda (verb, ge beskydd).wav

Vitlök kan beskydda oss mot vampyrer.

Czosnek może ochronić nas przed wampirami.


dataterminal

szw. data + terminal → komputer + terminal


inom lås och bom

figura stylistyczna: para słów (ordpar), od: bakom lås och bom; (dosł. w obrębie zamka i rygla)


bomma

nie mylić z: booma → przeżywać rozkwit

wyłudzać, wyżebrywać (np. pieniądze, papierosa)


bomma

nie mylić z: booma → przeżywać rozkwit


bakom lås och bom

zobacz warianty: inom lås och bom

figura stylistyczna: para słów (ordpar) w więzieniu, za kratkami, pod kluczem; (dosł. za zamkiem i ryglem)


luftmotstånd

Om vi ignorerar luftmotståndet, blir uppgiften enkel att lösa.

Jeżeli pominiemy opór powietrza, zadanie staje się łatwe.


sparkstötting

fińskie sanki z miejscem siedzącym i stojącym, na których jeździ się odpychając się nogą


vask

zob. diskho


lårben

zobacz też: części ciała w języku szwedzkim


bytesaffär

szw. byte + affär → zamiana + transakcja


straffspark

zobacz też: straffkast

zobacz też: słowniczek terminów piłkarskich w języku szwedzkim


lägenhetsbyte

szw. lägenhet + byte → mieszkanie + zamiana


byteslägenhet

szw. byte + lägenhet → zamiana + mieszkanie

mieszkanie, które zostało zamienione na inne w wyniku zamiany jednego mieszkania na drugie


inträdesavgift

inträde (wejście, wstęp) + avgift (opłata)


parkeringsavgift

szw. parkering + avgift → parking + opłata


tala ur skägget

mówić otwarcie, bezpośrednio, bez ogródek; polski odpowiednik: walić prosto z mostu


mumla i skägget

polski odpowiednik mruczeć pod nosem; mamrotać w brodę


tvättlina

(1.1) szw. tvätt + lina → pranie + sznurek


generalrepetition

szw. general- + repetition → generalny + próba


sistaminutenresa

szw. sista + minut + resa → ostatni + minuta + podróż


repetitionskurs

szw. repetition + kurs → powtórzenie + kurs


väck inte den björn som sover

tłumaczenie nie budź niedźwiedzia, kiedy śpi; polski odpowiednik nie wywołuj wilka z lasu


björnhona

szw. björn + hona → niedźwiedzica + samica


björnjakt

szw. björn + jakt → niedźwiedź + polowanie


förlåt

por. ursäkta

przepraszam (w celu prośby o wybaczenie)

Förlåt, jag har inte upptäckt dig.


björnkött

(1.1) szw. björn + kött → niedźwiedź + mięso


sned

Trappor är mycket sneda.


björnjägare

szw. björn + jägare → niedźwiedź + myśliwy


komma på grön kvist

odkuwać się finansowo, dorobić się; obrastać w zielone gałęzie


bevarande

FN har utsett 2011 till internationella skogsåret med avsikt att öka medvetandet kring hållbar utveckling och skogsbruk samt bevarandet av höga naturvården i skogen.

ONZ ogłosiło rok 2011 międzynarodowym rokiem lasu w celu wzrostu świadomości wokół trwałego rozwoju i gospodarki leśnej oraz zachowania wysokiego poziomu ochrony natury w lasach


målskjutning

(1.1) mål (cel, gol) + skjutning (strzelanie)


pipskägg

szw. pip + skägg → wystająca, szpiczasta część + broda


målskillnad

(1.1) szw. mål + skillnad → gol + różnica


samhällsklass

szw. samhälle + klass → społeczeństwo + klasa

nie mylić z: klassamhälle


målområde

(1.1) szw. mål + område → bramka + obszar


staketstolpe

(1.1) szw. staket + stolpe → płot + słup


fotbollsplan

(1.1) szw. fotboll + plan → piłka nożna + boisko


pistolskott

(1.1) szw. pistol + skott → pistolet + strzał


gröngräs

(1.1) szw. grön + gräs → zielony + trawa

murawa, trawa, tylko w zwrocie → i gröngräset


fotbollsdomare

(1.1) fotboll (piłka nożna) domare (sędzia)


rannsakningsdomare

rannsakning (śledztwo) + domare (sędzia)


måldomare

(1.1) mål (bramka, gol) + domare (sędzia)


skruvmejsel

(1.1) szw. skruv + mejsel → śruba + dłuto


sportkommentator

(1.1) szw. sport + kommentator → sport + komentator


inkast

otwór (w automatach, do wrzucania monet)


biljettspekulant

(1.1) szw. biljett + spekulant → bilet + spekulant


mållös

(1.1) szw. mål + -lös → cel + …bez czegoś

(1.2-3) szw. mål + -lös → bramka + …bez czegoś

(1.4) szw. mål + -lös → mowa + …bez czegoś

taki, który czasowo stracił głos / mowę, oniemiały


motivera

(podawać przyczynę) motywować, uzasadniać, wspierać (argumentami), udowadniać, wykazywać

(być przyczyną) motywować, uzasadniać, usprawiedliwiać, legitymować, uprawniać

motywować do działania, inspirować, stymulować, zachęcać


växthuseffekt

(1.1) szw. växthus + effekt → cieplarnia + efekt


drivhuseffekt

(1.1) szw. drivhus + effekt → cieplarnia + efekt


växthusgas

(1.1) szw. växthus + gas → cieplarnia + gaz


dopningskontroll

(1.1) szw. dopning + kontroll → doping + kontrola

inny zapis: dopingkontroll


dopning

inny zapis: doping


fotbollssupporter

(1.1) szw. fotboll + supporter → piłka nożna + kibic


dopingkontroll

(1.1) szw. doping + kontroll → doping + kontrola

inny zapis: dopningskontroll


supporterklubb

(1.1) szw. supporter + klubb → kibic + klub


dopningsmedel

(1.1) szw. dopning + medel → doping + środek

inny zapis: dopingmedel


intelligenstest

(1.1) szw. intelligens + test → inteligencja + test


dopningstest

(1.1) szw. dopning (doping) + test (test)

inny zapis: dopingtest


motivering

szw. motivera + -ing → uzasadniać + …tworzy rzeczownik

nie mylić z: motivation → chęć

motywacja, uzasadnienie, wyjaśnienie, powód


intelligenskvot

(1.1) szw. intelligens + kvot → inteligencja + iloraz


dopingmedel

(1.1) szw. doping + medel → doping + środek

inny zapis: dopningsmedel


dopingtest

(1.1) szw. doping + test → doping + test

inny zapis: dopningstest


drivhusgas

(1.1) szw. drivhus + gas → cieplarnia + gaz


rabarberkompott

(1.1) szw. rabarber + kompott → rabarbar + kompot


stiftskyrka

(1.1) szw. stift + kyrka → diecezja + kościół


rabarbersaft

(1.1) szw. rabarber + saft → rabarbar + sok


abbotsstift

(1.1) szw. abbot + stift → opat + diecezja


fotbollsskada

(1.1) fotboll (futbol) + skada (uszkodzenie, kontuzja)


idrottsskada

(1.1) idrott (sport) + skada (uszkodzenie, kontuzja)


böjningsform

(1.1) szw. böjning + form → odmiana + forma


fältskär

felczer; osoba wykonująca na polu bitwy proste zabiegi chirurgiczne na rannych żołnierzach


fotbollsstadion

(1.1) szw. fotboll + stadion → piłka nożna + stadion


fotbollssko

(1.1) szw. fotboll + sko → piłka nożna + but


tågtidtabell

(1.1) tåg (pociąg) + tidtabell (plan, rozkład)


gymnastiksko

(1.1) szw. gymnastik + sko → gimnastyka + but


gymnastiksal

(1.1) szw. gymnastik + sal → gimnastyka + sala


tågklarerare

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


tågtunnel

(1.1) szw. tåg + tunnel → pociąg + tunel


tågfönster

(1.1) szw. tåg + fönster → pociąg + okno


persontåg

(1.1) szw. person + tåg → osoba + pociąg


kvällståg

(1.1) szw. kväll + tåg → wieczór + pociąg


sommarkväll

(1.1) szw. sommar + kväll → lato + wieczór


tågkatastrof

(1.1) szw. tåg + katastrof → pociąg + katastrofa


Ebbe

zobacz też: imiona męskie w języku szwedzkim


tågolycka

(1.1) szw. tåg + olycka → pociąg + wypadek


nagellack

(1.1) szw. nagel + lack → paznokieć + lakier


tågförbindelse

(1.1) szw. tåg + förbindelse → pociąg + połączenie


tågförsening

(1.1) szw. tåg + försening → pociąg + spóźnienie


höghastighetståg

(1.1) szw. hög + hastighet + tåg → wysoki + szybkość + pociąg


urspåring

inny zapis: urspåring


urspårning

inny zapis: urspåring


tågurspårning

(1.1) szw. tåg + urspårning → pociąg + wykolejenie się

inny zapis: tågurspåring


tågpersonal

(1.1) szw. tåg + personal → pociąg + personel


tågurspåring

(1.1) szw. tåg + urspåring → pociąg + wykolejenie się

inny zapis: tågurspårning


passagerarantal

(1.1) passagerare (pasażer) + antal (liczba, ilość)


busslinje

(1.1) szw. buss + linje → autobus + linia


sovvagnståg

szw. sovvagn + tåg → wagon sypialny + pociąg


passagerarfärja

(1.1) szw. passagerare + färja → pasażer + prom


passagerarhytt

(1.1) szw. passagerare + hytt → pasażer + kabina


tågstation

(1.1) szw. tåg + station → pociąg + stacja


flygplanspassagerare

(1.1) szw. flygplan + passagerare → samolot + pasażer

por. passagerarflygplan


passagerartåg

(1.1) szw. passagerare + tåg → pasażer + pociąg


rabattkort

(1.1) szw. rabatt + kort → rabat + karta


eltåg

(1.1) szw. el + tåg → elektryczność + pociąg


mängdrabatt

szw. mängd + rabatt → duża ilość + rabat


tågpassagerare

(1.1) szw. tåg + passagerare → pociąg + pasażer

por. passagerartåg


rosenrabatt

(1.1) szw. ros + rabatt → róża + rabatka


passagerarlista

(1.1) szw. passagerare + lista → pasażer + lista


den där

zobacz też: den här • det här • de här • det där • de där

tamten, tamta, tamto (w odniesieniu do znajdujących się daleko rzeczowników rodzaju wspólnego i osób)


passagerarflygplan

(1.1) szw. passagerare + flygplan → pasażer + samolot

por. flygplanspassagerare


den här

zobacz też: det här • de här • den där • det där • de där

ten, ta, to (w odniesieniu do znajdujących się blisko rzeczowników rodzaju wspólnego i osób)


medlemsantal

(1.1) szw. medlem + antal → członek + ilość


timantal

(1.1) szw. timme + antal → godzina + ilość


det där

zobacz też: den här • det här • de här • den där • de där

tamten, tamta, tamto (w odniesieniu do znajdujących się daleko rzeczowników rodzaju nijakiego)


det här

zobacz też: den här • de här • den där • det där • de där

ten, ta, to (w odniesieniu do znajdujących się blisko rzeczowników rodzaju nijakiego)


tågombyte

(1.1) szw. tåg + ombyte → pociąg + zmiana


de där

zobacz też: den här • det här • de här • den där • det där

tamci, tamte (w odniesieniu do znajdujących się daleko rzeczowników i osób liczby mnogiej)


de här

zobacz też: den här • det här • den där • det där • de där

ci, te (w odniesieniu do znajdujących się blisko rzeczowników i osób liczby mnogiej)


begravningsplats

(1.1-2) begravning (pogrzeb) + plats (miejsce)


begravningsprocession

(1.1) szw. begravning + procession → pogrzeb + procesja


begravningskassa

begravning (pogrzeb) + kassa (kasa)


begravningståg

(1.1) begravning (pogrzeb) + tåg (pochód, kondukt)


begravningskrans

(1.1) szw. begravning + krans → pogrzeb + wieniec


begravningskostnad

(1.1) szw. begravning + kostnad → pogrzeb + koszt


begravningsakt

(1.1) szw. begravning + akt → pogrzeb + akt


begravningsentreprenör

(1.1) szw. begravning + entreprenör → pogrzeb + przedsiębiorca


begravningspsalm

(1.1) szw. begravning + psalm → pogrzeb + psalm


begravningskapell

(1.1) szw. begravning + kapell → pogrzeb + kaplica

kaplica, w, której modli się podczas pogrzebu


begravningshjälp

(1.1) szw. begravning + hjälp → pogrzeb + pomoc


gravkor

(1.1) grav (grób) + kor (część kościoła, w której znajduje się ołtarz)


begravningsbyrå

(1.1) szw. begravning + byrå → pogrzeb + biuro


fornnordisk

(1.1) szw. forn + nordisk → dawny + nordycki


fornengelsk

(1.1) szw. forn + engelsk → dawny + angielski


fornpolsk

(1.1) szw. forn + polsk → dawny + polski


fornfynd

(1.1) szw. forn + fynd → dawny + znalezisko


gravfynd

(1.1) szw. grav + fynd → grób + znalezisko


musikkapell

(1.1) szw. musik + kapell → muzyka + kapela


gravallvarlig

(1.1) szw. grav + allvarlig → grób + poważny


fornpersisk

(1.1) szw. forn + persisk → dawny + perski


fornfinsk

(1.1) szw. forn + finsk → dawny + fiński


forntysk

(1.1) szw. forn + tysk → dawny + niemiecki


fornsvensk

(1.1) szw. forn + svensk → dawny + szwedzki


fornrysk

(1.1) szw. forn + rysk → dawny + rosyjski


fornisländsk

(1.1) szw. forn + isländsk → dawny + islandzki


gravkapell

(1.1) szw. grav + kapell → grób + kaplica


forngrekisk

(1.1) szw. forn + grekisk → dawny + grecki


fornnorsk

(1.1) szw. forn + norsk → dawny + norweski


fornfransk

(1.1) szw. forn + fransk → dawny + francuski


fornitaliensk

(1.1) szw. forn + italiensk → dawny + włoski


fornegyptisk

(1.1) szw. forn + egyptisk → dawny + egipski


jätteviktig

(1.1) szw. jätte- + viktig → bardzo + ważny


jättespindel

(1.1) szw. jätte- + spindel → wielki + pająk


jättepumpa

(1.1) szw. jätte- + jätte + pumpa → wielki + dynia


jätteskön

(1.1) szw. jätte- + skön → bardzo + piękny

Emilia är en jätteskön flicka.


forndansk

(1.1) szw. forn + dansk → dawny + duński


fornarabisk

(1.1) szw. forn + arabisk → dawny + arabski


gravkammare

(1.1) szw. grav + kammare → grób + komora


fornindisk

(1.1) szw. forn + indisk → dawny + indyjski


loss

…wskazuje, że czynność określona czasownikiem uwalnia coś


jätterolig

(1.1) szw. jätte- + rolig → bardzo + zabawny


fotbollslag

(1.1) szw. fotboll + lag → piłka nożna + zespół


pollensäsong

(1.1) szw. pollen + säsong → pyłek + sezon


gravitationslag

(1.1) szw. gravitation + lag → grawitacja + prawo


arbetsbi

(1.1) szw. arbete + bi → praca + pszczoła


gravkulle

(1.1) szw. grav + kulle → grób + wzgórze


lagarbete

(1.1) szw. lag + arbete → zespół + praca

por. arbetslag


appendix

dodatek, załącznik, suplement (zwł. do utworu pisanego)


Alfonso

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Imiona męskie


tonårsäktenskap

(1.1) szw. tonår + äktenskap → nastolatek + małżeństwo


grenadjär

nie mylić z: grenadier


tonår

najczęściej w formie określonej liczby mnogiej: tonåren


gravplundring

(1.1) szw. grav + plundring → grób + plądrowanie


söla ner

ubrudzić się, ubabrać się (czymś płynnym)


osammanhängande

powiązany, niezwiązany, niespójny, nie trzymający się kupy


skeppsgrav

(1.1) skepp (łódź, statek) + grav (grób)


blixtsnabb

(1.1) szw. blixt + snabb → błyskawica + szybki


gravsättning

(1.1) szw. grav + sättning → grób + złożenie

złożenie do grobu, pochowanie, pogrzebanie


familjegrav

(1.1) szw. familj + grav → rodzina + grób


blixtsnabbt

(1.1) szw. blixt + snabbt → błyskawica + szybko


stenåldersgrav

(1.1) szw. stenålder + grav → epoka kamienia + grób


megalitgrav

(1.1) szw. megalit + grav → megalit + grób


sävlig

szw. säv + -lig → daw. opieszały + …tworzy przymiotnik

powolny, opieszały, ślamazarny, flegmatyczny, ociężały


ishockeyträning

ishockey (hokej na lodzie) + träning (trening)


ishockeytränare

ishockey (hokej na lodzie) + tränare (trening)


tinder

iskrzenie, migotanie (np. o gwiazdach, o świeczce)


graviditetstest

(1.1) szw. graviditet + test → ciąża + test


fotbollstränare

(1.1) szw. fotboll + tränare → piłka nożna + trener


ishockeymatch

(1.1) szw. ishockey + match → hokej na lodzie + mecz


ishockeydomare

(1.1) szw. ishockey + domare → hokej na lodzie + sędzia


fotbollsträning

(1.1) szw. fotboll + träning → piłka nożna + trening


lastbilsflak

(1.1) szw. lastbil + flak → ciężarówka + platforma


biltrafik

(1.1) szw. bil + trafik → samochód + ruch


kollektivtrafik

(1.1) szw. kollektiv + trafik → zbiorowy + ruch


flakvagn

(1.1) szw. flak + vagn → platforma + pojazd


palestinska

zobacz też: mieszkańcy terytoriów Azji w języku szwedzkim


lön

nie mylić z: lönn → klon, tajemnica

pensja, płaca, uposażenie, wynagrodzenie


älskling

Emilia, min käraste älskling, du ser vacker ut.

Emilko, moja najukochańsza, ślicznie wyglądasz.


årsinkomst

(1.1) szw. år + inkomst → rok + przychód


genomsnittssvensk

(1.1) szw. genomsnitt + svensk → przeciętna + Szwed


genomsnittsfamilj

(1.1) szw. genomsnitt + familj → przeciętna + rodzina


extrapris

(1.1) szw. extra + pris → specjalny + cena


extratåg

(1.1) szw. extra + tåg → dodatkowy + pociąg


genomsnittshastighet

(1.1) szw. genomsnitt + hastighet → przeciętna + prędkość


genomsnittsålder

(1.1) szw. genomsnitt + ålder → przeciętna + wiek


extraarbete

(1.1) szw. extra + arbete → dodatkowy + praca


månadslön

(1.1) szw. månad + lön → miesiąc + pensja


genomsnittspris

(1.1) szw. genomsnitt + pris → przeciętna + cena


genomsnittslön

(1.1) szw. genomsnitt + lön → przeciętna + pensja


sexbarnsfamilj

(1.1) szw. sex + barn + familj → sześć + dziecko + rodzina


genomsnittsinkomst

(1.1) szw. genomsnitt + inkomst → przeciętna + przychód


telexmeddelande

(1.1) szw. telex + meddelande → teleks + wiadomość


älsklingsbarn

szw. älskling + barn → ukochana osoba + dziecko


genomsnittsnivå

(1.1) szw. genomsnitt + nivå → przeciętna + poziom


åttabarnsfamilj

(1.1) szw. åtta + barn + familj → osiem + dziecko + rodzina


tiobarnsfamilj

(1.1) szw. tio + barn + familj → dziesięć + dziecko + rodzina


enbarnsfamilj

(1.1) szw. en + barn + familj → jeden + dziecko + rodzina


tvåbarnsfamilj

(1.1) szw. två + barn + familj → dwa + dziecko + rodzina


fyrabarnsfamilj

(1.1) szw. fyra + barn + familj → cztery + dziecko + rodzina


sjubarnsfamilj

(1.1) szw. sju + barn + familj → siedem + dziecko + rodzina


trebarnsfamilj

(1.1) szw. tre + barn + familj → trzy + dziecko + rodzina


niobarnsfamilj

(1.1) szw. nio + barn + familj → dziewięć + dziecko + rodzina


fembarnsfamilj

(1.1) szw. fem + barn + familj → pięć + dziecko + rodzina


skälla ned

ochrzaniać, łajać, wyzywać, zjebać, besztać


poströstning

(1.1) szw. post + röstning → poczta + głosowanie


folkomröstning

(1.1) szw. folk + omröstning → naród + głosowanie


bombexplosion

(1.1) szw. bomb + explosion → bomba + eksplozja


folkkultur

(1.1) szw. folk + kultur → lud + kultura


parlamentsomröstning

(1.1) szw. parlament + omröstning → parlament + głosowanie


omröstningsresultat

(1.1) szw. omröstning + resultat → głosowanie + rezultat


skällko

(1.1) szw. skälla + ko → dzwonek + krowa


Cassiopeia

od mitologicznej królowej Etiopii - Kasjopei

inny zapis: Cassiopeja

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Astronomia


skälla

fraza czasownikowa bli annat ljud i skällan

zobacz też: klocka • bjällra • skälla • pingla • handklocka • ringklocka • dörrklocka • primklocka • koskälla • kyrkklocka • slagklocka • vällingklocka (dzwonki i dzwony)

zobacz też: bräka • böla • gnägga • ryta • skälla • jama • kväka • kackla • skrocka • snattra • kvittra (odgłosy zwierząt)

dzwonek (często na szyi zwierzęcia domowego)


befolkningsexplosion

(1.1) szw. befolkning + explosion → ludność + eksplozja


solrosolja

(1.1) szw. solros + olja → słonecznik + olej


lektionstimme

(1.1) szw. lektion + timme → lekcja + godzina


tidningsnummer

(1.1) szw. tidning + nummer → gazeta + numer


extranummer

(1.1) szw. extra + nummer → specjalny + numer


arbetsvecka

(1.1) szw. arbete + vecka → praca + tydzień


femdagarsvecka

(1.1) szw. fem + dag + vecka → pięć + dzień + tydzień


extralektion

(1.1) szw. extra + lektion → dodatkowy + lekcja


personnummer

(1.1) szw. person + nummer → osoba + numer

numer osobowy (szwedzki odpowiednik polskiego PESEL-u)


lektionstimma

(1.1) szw. lektion + timma → lekcja + godzina


veckolön

(1.1) szw. vecka + lön → tydzień + pensja


folkbibliotek

(1.1) folk (naród, lud) + bibliotek (biblioteka)


födelsedatum

(1.1) szw. födelse + datum → urodzenie + data


födelsenummer

(1.1) szw. födelse + nummer → urodzenie + numer

(trzycyfrowy) numer urodzenia (fragment personnummer, cyfry na pozycjach 7-9)


födelsemånad

(1.1) szw. födelse + månad → urodzenie + miesiąc


skolbibliotek

(1.1) szw. skola + bibliotek → szkoła + biblioteka


bibliotekskatalog

(1.1) szw. bibliotek + katalog → biblioteka + katalog


kontrollsiffra

(1.1) szw. kontroll + siffra → kontrola + cyfra


hushållsutgift

(1.1) szw. hushåll + utgift → gospodarstwo domowe + wydatek


extraförtjänst

(1.1) szw. extra + förtjänst → dodatkowy + zarobek


fotoateljé

(1.1) foto (fotografia) + ateljé (studio, pracownia)


extrautgift

(1.1) szw. extra + utgift → specjalny + wydatek


genomsnittshushåll

(1.1) szw. genomsnitt + hushåll → przeciętny + gospodarstwo domowe


extraupplaga

(1.1) szw. extra + upplaga → specjalny + wydanie


fotoaffär

(1.1) szw. foto + affär → fotografia + sklep


fotoautomat

(1.1) szw. foto + automat → fotografia + automat


färgfoto

(1.1) szw. färg + foto → kolor + fotografia


fotomodell

(1.1) szw. foto + modell → fotografia + modelka

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


fotokopieringsmaskin

(1.1) szw. fotokopiering + maskin → fotokopiowanie + maszyna


mänska

inny zapis: människa


människovärde

(1.1) szw. människa + värde → człowiek + wartość


människokropp

(1.1) szw. människa + kropp → człowiek + ciało


människoliv

(1.1) szw. människa + liv → człowiek + życie


extratimme

(1.1) szw. extra + timme → dodatkowy + godzina lekcyjna


extrabuss

(1.1) szw. extra + buss → dodatkowy + autobus


tabascosås

(1.1) szw. tabasco + sås → tabasco + sos


stjärnsystem

(1.1) szw. stjärna + system → gwiazda + system


extrasäng

(1.1) szw. extra + säng → dodatkowy + łóżko

dodatkowe łóżko (np. w szpitalu, hotelu)


perestrojka

(1.1) ros. перестройка


svåråtkomlig

(1.1) svår (trudny) + åtkomlig (dostępny, osiągalny)


uppnosig

bezczelny, arogancki, impertynencki, zuchwały


tomte

Wyobrażenie skrzata domowego w Szwecji jest zasługą słynnego wiersza „Tomten“ szwedzkiego pisarza Viktora Rydberga oraz do tej pory drukowanych ilustracji szwedzkiej malarki Jenny Nyström. Wiersza można posłuchać tu, a jego pierwsza zwrotka brzmi:
:: Tomten

Tomten

Midvinternattens köld är hård,

stjärnorna gnistra och glimma.

Alla sova i enslig gård

djupt under midnattstimma.

Månen vandrar sin tysta ban,

snön lyser vit på fur och gran,

snön lyser vit på taken.

Endast tomten är vaken.
:: Skrzat

Skrzat

Srogi jest mróz zimowej nocy,

gwiazdy skrzą się i błyszczą.

Wszyscy śpią w odludnej zagrodzie

głęboko o północnej godzinie.

Księżyc wędruje swym cichym torem,

śnieg lśni biało na sośnie i świerku,

śnieg lśni biało na dachu.

Jedynie skrzat czuwa.

skrzat, krasnal (który pomaga ludziom w ich gospodarstwach)

święty mikołaj (który roznosi prezenty w okresie świąt Bożego Narodzenia)


anonymitetsskydd

(1.1) szw. anonymitet + skydd → anonimowość + ochrona


skäggstrå

(1.1) szw. skägg + strå → broda + źdźbło


stripteasedansös

(1.1) szw. striptease + dansös → sriptiz + tancerka


vårhatt

(1.1) szw. vår + hatt → wiosna + kapelusz


Sammanhållningsfonden

(1.1) szw. sammanhållning + fond → spójność + fundusz


maharadja

inny zapis: maharaja


strukturfond

(1.1) szw. struktur + fond → struktura + fundusz

zwykle w liczbie mnogiej: strukturfonder


socialen

część opieki społecznej, która wypłaca zasiłki


molekylärbiologi

(1.1) szw. molekylär + biologi → molekularny + biologia


socialfond

szw. social + fond → społeczny/socjalny + fundusz


molekylstruktur

(1.1) szw. molekyl + struktur → molekuła + struktura


grillparty

(1.1) szw. grill + party → grill + impreza


stålindustri

(1.1) szw. stål + industri → stal + przemysł


maffiamedlem

(1.1) szw. maffia + medlem → mafia + członek


socialdemokratisk

(1.1) szw. social + demokratisk → socjalny + demokratyczny


tetrametylbly

tetrametyloołów, czterometyloołów, czterometylek ołowiu


ishockeyhjälm

(1.1) szw. ishockey + hjälm → hokej na lodzie + hełm


stålstick

por. kopparstick


tetraetylbly

tetraetyloołów, czteroetyloołów, czteroetylek ołowiu


socialpolitik

(1.1) szw. social + politik → socjalny + polityka


socialdemokrat

(1.1) szw. social + demokrat → socjalny + demokrata


dupera

franc. duper → zwodzić; oszukiwać < franc. dupe → naiwniak

dupera kunder

wprowadzać klientów w błąd (np. co do jakości towaru)

zwodzić, wprowadzać w błąd, wyprowadzać w pole

oszukiwać, nabierać (np. na pieniądze), naciągać


stålsätta

szw. stål + sätta → stal + kłaść (pierwotnie: pokrywać żelazo stalą w celu utwardzenia)

uodporniać, wzmacniać, utwardzać, hartować


stålsätta

uodporniać się, umacniać się, mężnieć, hartować się


vattenskida

(1.1) szw. vatten + skida → woda + narta


skidlöpning

(1.1) szw. skida + löpning → narta + bieg


Unionsfördraget

(1.1) szw. union + fördrag → unia + traktat


skidlöpare

(1.1) szw. skida + löpare → narta + biegacz


biskopsinvigning

(1.1) szw. biskop + invigning → biskup + konsekracja


biblioteksinvigning

(1.1) szw. bibliotek + invigning → biblioteka + otwarcie


socialdemokrati

(1.1) szw. social + demokrati → socjalny + demokracja


invigningstal

(1.1) szw. invigning + tal → inauguracja + mowa


skogsstatistik

(1.1) szw. skog + statistik → las + statystyka


byggnadslov

(1.1) szw. byggnad + lov → budowa + pozwolenie


supinum

Historycznie szwedzkie supinum było imiesłowem biernym czasu przeszłego (perfektparticip) rodzaju nijakiego. Następnie rozwinęło się ono w formę, nabierając (czasem) innej końcówki, którą obecnie nazywa się supinum i która służy jedynie do tworzenia czasów przeszłych: teraźniejszo-przeszłego (perfekt) i zaprzeszłego (pluskvamperfekt), nie mając samoistnego znaczenia. We wszystkich innych językach germańskich do tego celu służy imiesłów bierny czasu przeszłego.

por. perfektparticip

szwedzkie supinum (służące do tworzenia czasu teraźniejszo-przeszłego (perfekt) oraz zaprzeszłego (pluskvamperfekt)), imiesłów przeszły


surfa

Använd sunt förnuft när du surfar på nätet.

Używaj zdrowego rozsądku, kiedy surfujesz w Internecie.


supinumform

(1.1) szw. supinum + form → imiesłów przeszły + form

forma supinum, czasownik w formie supinum


surögdhet

szw. surögd + -het → mający łzawiące oczy + przyrostek tworzący rzeczowniki


additionalitetsprincip

(1.1) szw. additionalitet + princip → dodatkowość + zasada


subsidiaritetsprincipen

(1.1) szw. subsidiaritet + princip → subsydiarność + zasada


kapitäl

nie mylić z: kapitel


kapacitet

zdolna osoba (taka, która coś umie, zna się)


fågelvinge

(1.1) szw. fågel + vinge → ptak + skrzydło


gallblåseinflammation

(1.1) szw. gallblåsa + inflammation → woreczek żółciowy + zapalenie


absorptionsförmåga

(1.1) szw. absorption + förmåga → absorpcja + zdolność


objektsform

(1.1) szw. objekt + form → dopełnienie + forma


växelkontor

(1.1) szw. växla + kontor → wymieniać + biuro


ackusativform

(1.1) szw. ackusativ + form → biernik + forma


ackusativobjekt

(1.1) szw. ackusativ + objekt → biernik + dopełnienie


havregrynsgröt

(1.1) szw. havre + gryn + gröt → owies + ziarno + kasza


folkhjälte

(1.1) szw. folk + hjälte → naród + bohater


hjältedåd

(1.1) szw. hjälte + dåd → bohater + czyn


grötig

szw. gröt + -ig → kaszka + …tworzy przymiotnik

(o głosie) niewyraźny, zdławiony, chrapliwy, bełkotliwy


romanhjälte

(1.1) szw. roman + hjälte → powieść + bohater


hjältedöd

(1.1) szw. hjälte + död → bohater + śmierć


Ulf

zobacz też: imiona męskie w języku szwedzkim


racerbil

(1.1) szw. racer + bil → pojazd wyścigowy + samochód


innebära

zobacz też: czasowniki nieregularne w języku szwedzkim


racercykel

(1.1) szw. racer + cykel → pojazd wyścigowy + rower


kärleksroman

(1.1) szw. kärlek + roman → miłość + powieść


bildäck

(1.1) szw. bil + däck → samochód + opona


romancykel

(1.1) szw. roman + cykel → powieść + cykl


krigshjälte

(1.1) szw. krig + hjälte → wojna + bohater


kastrationskomplex

(1.1) szw. kastration + komplex → kastracja + kompleks


barncykel

(1.1) szw. barn + cykel → dziecko + rower

En rosa barncykel stod lutad mot väggen.

Różowy rower dziecięcy stał oparty o ścianę.


kärleksliv

(1.1) szw. kärlek + liv → miłość + życie


racerbåt

szw. racer + båt → pojazd wyścigowy + łódź


eljest

zobacz warianty: eljes

Nu måste du skynda dig, eljest blir det för sent.

Teraz musisz się już pośpieszyć, inaczej będzie za późno.


byggnadskomplex

(1.1) szw. byggnad + komplex → budynek + kompleks


romanlitteratur

(1.1) szw. roman + litteratur → powieść + literatur


Frederik

zobacz też: Indeks:Szwedzki - Imiona męskie


havregryn

(1.1) szw. havre + gryn → owies + ziarno


hyresbidrag

(1.1) hyra (czynsz, wynajmować) + bidrag (zasiłek)


såväl

w wyrażeniu: såväl … som … → zarówno … jak i …


hyresvärdinna

gospodyni (właścicielka) wynajmowanego domu


hyresvärd

gospodarz (właściciel) wynajmowanego domu


poäng

zobacz też: punkt


hyreslägenhet

(1.1) szw. hyra + lägenhet → wynajmować + mieszkanie


månadshyra

(1.1) szw. månad + hyra → miesiąc + czynsz


hyresgäst

(1.1) szw. hyra + gäst → wynajmować + gość


normalhyra

(1.1) szw. normal + hyra → normalny + czynsz


undan

precz, z drogi, stąd (w inne miejsce niż jest obecnie)


gill

, w zwrotach ważny (obowiązujący), w pełni zadowalający, bez zarzutu


i första hand

zobacz też: frazeologizmy w języku szwedzkim


i stället för

zobacz warianty: istället för


myrsyra

(1.1) myra (mrówka) + syra (kwas); ponieważ występuje w jadzie mrówek


törne

nie mylić z: törn → uderzenie


törnekrans

(1.1) szw. törne + krans → cierń + wieniec


törnekrona

(1.1) szw. törne + krona → cierń + korona


svavelsyra

(1.1) szw. svavel + syra → siarka + kwas


törnrosbuske

(1.1) szw. törnros + buske → dzika róża + krzak


driven

imiesłów przeszły bierny (perfektparticip) od driva


istället

zobacz warianty: i stället


i stället

zobacz warianty: istället


läggdags

Det är läggdags nu


ämnesområde

(1.1) szw. ämne + område → temat + obszar


stalaktitgrotta

(1.1) szw. stalaktit + grotta → stalaktyt + grota


uppsatsämne

(1.1) szw. uppsats + ämne → wypracowanie + temat


magisteruppsats

(1.1) magister (magister) + uppsats (praca, wypracowanie)


beduinstam

(1.1) szw. beduin + stam → Beduin + plemię


språkområde

(1.1) szw. språk + område → język + obszar


dryg

ekonomiczny, starczający na długo, trwały


uppsats

wypracowanie, praca pisemna, artykuł, referat


dags

Det är dags att gå ut i friska luften


förmakstakykardi

(1.1) förmak (przesionek) + takykardi (częstoskurcz, tachykardia)


skoluppsats

(1.1) szw. skola + uppsats → szkoła + wypracowanie


kissa ner sig

zobacz warianty: kissa ned sig


fladdra

(ruch samodzielny) chaotycznie fruwać (tak, jak np. motyl), trzepotać skrzydłami

(ruch na wietrze) powiewać (np. o włosach, żaglu, fladze), łopotać (np. o żaglu, fladze), trzepotać, furkotać


farmaceutisk

inny zapis: farmacevtisk


faraonsk

inny zapis: faraonisk


faraonisk

inny zapis: faraonsk


gatukorsning

(1.1) szw. gata + korsning → ulica + skrzyżowanie


farmacevtisk

inny zapis: farmaceutisk


hjärtslag

(1.1) szw. hjärta + slag → serce + uderzenie


det var nära ögat

polski odpowiednik: o mały włos ( to było blisko oka)


muskelvärk

(1.1) szw. muskel + värk → mięsień + ból


hjärtförmak

(1.1) szw. hjärta + förmak → serce + przedsionek


skogsdöd

śmierć lasu (jego wymieranie na masową skalę)


vägkorsning

(1.1) szw. väg + korsning → droga + skrzyżowanie


fladdrig

szw. fladdra + -ig → trzepotać + …tworzy przymiotnik

(o osobie, działalności) roztrzepany, rozproszony, zdekoncentrowany, nieskoordynowany


kolsyresnö

(1.1) szw. kolsyra + snö → dwutlenek węgla + śnieg


hjärtfrekvens

(1.1) szw. hjärta + frekvens → serce + częstotliwość


transplantationsteknik

(1.1) szw. transplantation + teknik → transplantacja + technika


urinblåsa

(1.1) szw. urin + blåsa → mocz + pęcherz


urinledare

(1.1) szw. urin + ledare → mocz + przewodnik


transplantationskirurgi

(1.1) szw. transplantation + kirurgi → transplantacja + chirurgia

zobacz też: dziedziny medycyny w języku szwedzkim


blåsinstrument

(1.1) szw. blåsa + instrument → dmuchać + instrument


hjärtsäcksinflammation

szw. hjärtsäck + inflammation → osierdzie + zapalenie


urinflaska

(1.1) szw. urin + flaska → mocz + butelka


ögoninflammation

szw. ögon + inflammation → oczy + zapalenie


hostmedicin

(1.1) szw. hosta + medicin → kaszel + lek


ha något på hjärtat

Vad har du på hjärtat?


förmaksfladder

(1.1) szw. förmak + fladder → przedsionek + trzepotanie

zobacz też: hjärtarytmi • hjärtrytmrubbning • hjärtklappning • palpitation • kammarfladder • ventrikelfladder • förmaksfladder • hjärtflimmer • kammarflimmer • ventrikelflimmer • förmaksflimmer (arytmie serca)


råttgift

(1.1) szw. råtta + gift → szczur + trucizna


hjärtmedicin

(1.1) szw. hjärta + medicin → serce + lek


hjärttransplantation

(1.1) szw. hjärta + transplantation → serce + transplantacja


kyrkråtta

(1.1) szw. kyrka + råtta → kościół + szczur

mysz kościelna; w wyrażeniu: fattig som en kyrkråtta → biedny jak mysz kościelna


förmaksflimmer

(1.1) szw. förmak + flimmer → przedsionek + migotanie


hjärtsäck

(1.1) szw. hjärta + säck → serce + worek


hjärtkirurgi

(1.1) szw. hjärta + kirurgi → serce + chirurgia


faraomyra

(1.1) szw. farao + myra → faraon + mrówka


verksamhetsområde

(1.1) verksamhet (działalność) + område (sfera, obszar)


faraoråtta

(1.1) szw. farao + råtta → faraon + szczur


mordförsök

(1.1) mord (morderstwo) + försök (próba, usiłowanie)


hjärtverksamhet

(1.1) hjärta (serce) + verksamhet (czynność, praca)


hjärtkammare

(1.1) szw. hjärta + kammare → serce + komora


farmacevt

inny zapis: farmaceut


hjärtmassage

(1.1) szw. hjärta + massage → serce + masaż


skinnsoffa

(1.1) skinn (skóra) + soffa (kanapa, sofa)


kissnödig

szw. kissa + nödig → siusiać + tu: mający potrzebę fizjologiczną

Jag måste hitta en toalett för jag är kissnödig.

Muszę znaleźć toaletę, bo chce mi się siusiu.


soffgrupp

(1.1) soffa (sofa, kanapa) + grupp (grupa)


skalpotatis

(1.1) skal (skórka, łupina) + potatis (ziemniak)

nie mylić z: potatisskal


hjärtmuskel

(1.1) szw. hjärta + muskel → serce + mięsień


soffliggare

osoba, która z lenistwa nie bierze udziału w wyborach


hjärtstillestånd

(1.1) szw. hjärta + stillestånd → serce + zatrzymanie


inte spotta i glaset

lubić pić alkohol; nie pluć do szklanki; polski odpowiednik nie wylewać za kołnierz


slå näven i bordet

mocno coś powiedzieć, uderzyć pięścią w stół


spotta upp sig

zebrać się na odwagę, wziąć się w garść, wziąć się w kupę


spotta i händerna

zebrać nowe siły, splunąć w garść, wziąć się w garść → splunąć w dłonie


hjärtstimulator

szw. hjärta + stimulator → serce + stymulator

kardiostymulator, stymulator rytmu serca, rozrusznik serca


spotta i nävarna

zebrać nowe siły, splunąć w garść, wziąć się w garść → splunąć w garść


dörröppning

(1.1) szw. dörr + öppning → drzwi + otwarcie


badkarspropp

(1.1) szw. badkar + propp → wanna + korek


hjärtklaff

(1.1) szw. hjärta + klaff → serce + zastawka


försöksverksamhet

szw. försök (eksperyment) + verksamhet (działalność)


hjärtpropp

(1.1) szw. hjärta + propp → serce + zator


verksamhetsberättelse

(1.1) szw. verksamhet + berättelse → działalność + opowiadanie


spott och spe

figura stylistyczna: para słów (ordpar) urągowisko, pośmiewisko, szyderstwa, kpiny i drwiny; urągowisko i urągowisko


hjärtdöd

(1.1) szw. hjärta + död → serce + śmierć


framställan

wniosek (dokument, w którym się o coś wnioskuje)


verksamhetsår

(1.1) szw. verksamhet + år → działalność + rok


hjärtklafföppning

(1.1) szw. hjärtklaff + öppning → zastawka + otwarcie


verksamhetsform

(1.1) szw. verksamhet + form → działalność + forma


verksamhetsfält

(1.1) szw. verksamhet + fält → działalność + zakres


årsverksamhetsberättelse

(1.1) szw. år + verksamhet + berättelse → rok + działalność + opowiadanie


potatisskal

(1.1) szw. potatis + skal → ziemniak + łupina

nie mylić z: skalpotatis


slumptalstabell

(1.1) szw. slumptal + tabell → liczba + tabela


apelsinskal

(1.1) szw. apelsin + skal → pomarańcza + skórka


slumptal

(1.1) szw. slump + tal → przypadek + liczba


hjärtklappning

(1.1) szw. hjärta + klappning → serce + tu: klapanie


spe

zob. in spe


hånskratt

(1.1) szw. hån + skratt → szyderstwo + śmiech


hånleende

(1.1) szw. hån + leende → szyderstwo + uśmiech


hånskratta

(1.1) szw. hån + skratta → szyderstwo + śmiać się


soffpotatis

(1.1) szw. soffa + potatis → kanapa + ziemniak


hotellfoajé

(1.1) szw. hotell + foajé → hotel + foyer


glastillverkning

(1.1) szw. glas + tillverkning → szkło + wytwarzanie


tillverkningsprocess

(1.1) szw. tillverkning + process → produkcja + proces


teaterfoajé

(1.1) szw. teater + foajé → teatr + foyer


personalutveckling

(1.1) szw. personal + utveckling → personel + rozwój


serietillverkning

(1.1) szw. serie + tillverkning → seria + produkcja


tillverkningskostnad

(1.1) szw. tillverkning + kostnad → produkcja + koszt


maskintillverkning

(1.1) szw. maskin + tillverkning → maszyna + produkcja


hånle

(1.1) szw. hån + le → szyderstwo + uśmiechać się


champagneglas

(1.1) szw. champagne + glas → szampan + kieliszek


utvecklingsprocess

(1.1) szw. utveckling + process → rozwój + proces


hjärtminutvolym

(1.1) szw. hjärta + minut + volym → serce + minuta + pojemność


hjärtpacemaker

szw. hjärta + pacemaker → serce + stymulator serca


dricksglas

(1.1) szw. dricka + glas → pić + szklanka


mellanblödning

(1.1) szw. mellan + blödning → między + krwawienie


rassegregation

(1.1) szw. ras + segregation → rasa + segregacja


rasdiskriminering

(1.1) szw. ras + diskriminering → rasa + dyskryminacja


uppmärksamhet

Hon viftar med händerna för att påkalla uppmärksamhet.

Ona macha rękoma, żeby zwrócić na siebie uwagę.


spott

lub w zwrotach urągowisko, pośmiewisko, szyderstwa


omfattande

zakrojony na szeroką skalę; mający duży zasięg, oddziaływanie


omfattning

zasięg, skala, obszar, rozległość, rozmiar, zakres, rozciągłość


påståendesats

(1.1) påstående (twierdzenie) + sats (wypowiedzenie, twierdzenie)


sammetsrevolution

zwykle w formie określonej jako sammetsrevolutionenen


hävda

bronić się, nie poddawać się, utrzymywać się


samtlig

zwykle używane w liczbie mnogiej

wszystkie, wszyscy (zarówno o rzeczach jak i osobach)


Gerd

zobacz też: imiona żeńskie w języku szwedzkim


uppfyllelse

spełnienie, wypełnienie, urzeczywistnienie się


skönlitteratur

(1.1) szw. skön + litteratur → piękny + literatura


handboja

(1.1) szw. hand + boja → ręka + kajdanki


fordrande

o pracy: wyczerpujący, wymagający mnóstwo wysiłku


ansökan

podanie, prośba, aplikacja, wniosek (pisemny)


barnbok

(1.1) szw. barn + bok → dziecko + książka


gogo-flicka

girlaska, skąpo ubrana dziewczyna tańcząca na dyskotekach


essäförfattare

(1.1) szw. essä + författare → esej + pisarz


prosaförfattare

(1.1) szw. prosa + författare → proza + pisarz


växtstagnation

(1.1) växt (wzrost) + stagnation (stagnacja, zastój)


vara vid sunda vätskor

być przy zdrowych zmysłach ( być przy zdrowych płynach)


relativitetsteori

(1.1) szw. relativitet + teori → względność + teoria


stöldgods

(1.1) szw. stöld + gods → kradzież + dobra


cykelstöld

(1.1) szw. cykel + stöld → rower + kradzież


bilstöld

(1.1) szw. bil + stöld → samochód + kradzież


stöldanmälan

(1.1) szw. stöld + anmälan → kradzież + zgłoszenie


stöldbegärlig

(1.1) szw. stöld + begärlig → kradzież + pożądany


stöldförsäkring

(1.1) szw. stöld + försäkring → kradzież + ubezpieczenie


stöldförsök

(1.1) szw. stöld + försök → kradzież + próba


familjegods

(1.1) szw. familj + gods → rodzina + majątek


vätskeansamling

(1.1) szw. vätska + ansamling → płyn + nagromadzenie


vätskebalans

(1.1) szw. vätska + balans → płyn + bilans


dessertsked

(1.1) szw. dessert + sked → deser + łyżka


svälla

nie mylić z: svalla → burzyć się

pęcznieć, nabrzmiewać, puchnąć, rosnąć (o cieście), wzbierać (o rzece)


whiskybutelj

(1.1) szw. whisky + butelj → whisky + butelka


whiskyflaska

(1.1) szw. whisky + flaska → whisky + butelka


vallmoblomma

(1.1) szw. vallmo + blomma → mak + kwiat


blombukett

(1.1) szw. blom + bukett → kwiat + bukiet


fröhandel

(1.1) szw. frö + handel → nasiono + sklep


tvätterska

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


blomsterhandlare

(1.1) szw. blomster + handlare → kwiat + handlarz


blomsterflicka

(1.1) szw. blomster + flicka → kwiat + dziewczyna


spårvagnsstall

(1.1) szw. spårvagn + stall → tramwaj + stajnia


bilsäte

(1.1) szw. bil + säte → samochód + siedziba


blomsterhandel

(1.1) szw. blomster + handel → kwiat + sklep


sätesmuskel

(1.1) szw. säte + muskel → tyłek + miesień


akvariehåv

(1.1) szw. akvarium + håv → akwarium + siatka


akvarieväxt

(1.1) szw. akvarium + växt → akwarium + roślina


kapplöpningsstall

(1.1) szw. kapplöpning + stall → wyścig + stajnia


stallmästare

(1.1) szw. stall + mästare → stajnia + mistrz


fjärilshåv

(1.1) szw. fjäril + håv → motyl + siatka


hålla ihop

chodzić ze sobą (być razem jako partnerzy)


blomsteraffär

(1.1) szw. blomster + affär → kwiat + sklep


absintflaska

(1.1) szw. absint + flaska → absynt + butelka


läderstövel

szw. läder + stövel → skóra + wysoki but


svinläder

(1.1) szw. svin + läder → świnia + skóra


tvättmaskin

(1.1) szw. tvätta + maskin → prać + maszyna


svinläderhandske

(1.1) szw. svin + läder + handske → świnia + skóra + rękawiczka


musiksällskap

(1.1) szw. musik + sällskap → muzyka + towarzystwo


damsällskap

(1.1) szw. dam + sällskap → dama + towarzystwo

zobacz też: sällskapsdam


Myntverket

zobacz też: myntverk


sällskapslek

(1.1) szw. sällskap + lek → towarzystwo + gra


sällskapsdam

(1.1) szw. sällskap + dam → towarzystwo + dama

zobacz też: damsällskap


sällskapsliv

(1.1) szw. sällskap + liv → towarzystwo + życie


sällskapsdans

(1.1) szw. sällskap + dans → towarzystwo + taniec


sällskapsresa

(1.1) szw. sällskap + resa → towarzystwo + podróż


sällskapsmänniska

(1.1) szw. sällskap + människa → towarzystwo + człowiek


sällskapshund

(1.1) szw. sällskap + hund → towarzystwo + pies


tilltalsnamn

imię (używane do zwracania się do danej osoby na co dzień)


akvariefisk

(1.1) szw. akvarium + fisk → akwarium + ryba


tillfredsställa

zadowalać, spełniać potrzeby, zaspokajać


ge igen med samma mynt

zobacz warianty: ge tillbaka med samma mynt • betala med samma mynt • svara med samma mynt

…odwzajemniać się komuś złem w odwet za doznane zło: odpłacać taką samą monetą, odpłacać pięknym za nadobne; (dosł. odpłacać taką samą monetą)


ge tillbaka med samma mynt

od: ge igen med samma mynt; (dosł. oddawać taką samą monetą)


tordmule

zobacz też: ptaki w języku szwedzkim


sällskapskatt

(1.1) szw. sällskap + katt → towarzystwo + kot


sällskapsdjur

(1.1) szw. sällskap + djur → towarzystwo + zwierzę


richterskala

zwykle w formie określonej


sällskapsrum

(1.1) szw. sällskap + rum → towarzystwo + pokój


sällskapssjuk

(1.1) szw. sällskap + sjuk → towarzystwo + chory


urverk

(1.1) szw. ur + verk → zegar + mechanizm


silvermynt

(1.1) szw. silver + mynt → srebro + moneta


tiokronorssedel

(1.1) szw. tio + krona + sedel → dziesięć + korona + banknot

od 1991 r. nie ma już go w użyciu, zastąpiła go moneta dziesięciokoronowa; zobacz tiokrona, tiokronorsmynt

zobacz też: szwedzkie pieniądze


tygbit

(1.1) szw. tyg + bit → materiał + kawałek


tiokronorsmynt

(1.1) szw. tio + krona + mynt → dziesięć + korona + moneta

zobacz też: szwedzkie pieniądze

szwedzka moneta o nominale 10 koron, dziesięciokoronówka


konstverk

(1.1) szw. konst + verk → sztuka + dzieło


myntverk

(1.1) szw. mynt + verk → moneta + fabryka

zobacz też: Myntverket


kabaréartist

(1.1) szw. kabaré + artist → kabaret + artysta


cirkustält

(1.1) szw. cirkus + tält → cyrk + namiot


cirkusartist

(1.1) szw. cirkus + artist → cyrk + artysta


tältpinne

(1.1) szw. tält + pinne → namiot + kijek


honungskaka

(1.1) szw. honung + kaka → miód + ciasto


ambitionsnivå

(1.1) szw. ambition + nivå → ambicja + poziom


slaganfall

szw. slag + anfall → uderzenie + atak apopleksji


farao

łac. pharao < gr. φαραώ < hebr. פרעה < st.egip. pr-ꜥꜣ (per-aa)


kvicksilverförgiftning

(1.1) szw. kvicksilver + förgiftning → rtęć + zatrucie


ozonförgiftning

(1.1) szw. ozon + förgiftning → ozon + zatrucie


ozonnedbrytningspotential

(1.1) ozon (ozon) + nedbrytning (rozpad, rozłączanie) + potential (potencjał)

potencjał zubażania warstwy ozonowej (rozpadu, niszczenia)


ozonnedbrytning

(1.1) ozon (ozon) + nedbrytning (rozpad, rozłączanie)


ozonhalt

(1.1) szw. ozon + halt → ozon + zawartość


harm

oburzenie, złość, uraza, gorycz z powodu doznanej szkody


lagerarbetare

(1.1) szw. lager + arbetare → magazyn + pracownik


följa upp

rozwijać, dopełniać, kontynuować (wcześniej rozpoczętą pracę)


nyckelhål

(1.1) szw. nyckel + hål → klucz + dziura


ozonmolekyl

(1.1) szw. ozon + molekyl → ozon + molekuła


ozonlager

(1.1) szw. ozon + lager → ozon + warstwa


ozonkonventionen

(1.1) szw. ozon + konvention → ozon + konwencja

Wienkonventionen för skydd av ozonlagret

Konwencja Wiedeńska w sprawie ochrony warstwy ozonowej


regnskogsavverkning

(1.1) szw. regnskog + avverkning → las deszczowy + wycinanie


ozonskikt

(1.1) szw. ozon + skikt → ozon + warstwa


interglacialtid

(1.1) szw. interglacial + tid → interglacjał + czas


förberedelsearbete

(1.1) szw. förberedelse + arbete → przygotowanie + praca


attraktionsförmåga

(1.1) attraktion (przyciąganie) + förmåga (siła, zdolność)


skyddsvärd

(1.1) szw. skydd + värd → ochrona + wart


turistattraktion

(1.1) szw. turist + attraktion → turysta + atrakcja


identitetskort

(1.1) szw. identitet + kort → tożsamość + karta


ramma

uderzyć, ugodzić, zderzyć się (przodami i uszkodzić)


identitetshandling

(1.1) szw. identitet + handling → tożsamość + dokument


samhällsintresse

(1.1) szw. samhälle + intresse → społeczeństwo + zainteresowanie


röntgenbild

(1.1) szw. röntgen + bild → rentgen + obraz


röntgenbehandling

(1.1) szw. röntgen + behandling → rentgen + leczenie


avsigkommen

podupadły; w kiepskiej sytuacji finansowej


röntgenfoto

(1.1) szw. röntgen + foto → rentgen + zdjęcie


försöksdjur

(1.1) szw. försök + djur → eksperyment + zwierzę

nie mylić z: djurförsök


företagsläkare

(1.1) szw. företag + läkare → przedsiębiorstwo + lekarz


djurförsök

(1.1) szw. djur + försök → zwierzę + eksperyment

nie mylić z: försöksdjur


respektfullt

Människans bästa vän på jorden är trädet. När vi använder trädet respektfullt och ekonomiskt har vi en av de största resurserna på jorden

Najlepszym przyjacielem człowieka na Ziemi jest drzewo. Jeśli będziemy używać drzewa z szacunkiem i oszczędnie, będziemy mieć jeden z największych zasobów na Ziemi.

ettklickforskogen.se, Frank Lloyd Wright


smidesjärn

szw. smide + järn → produkt kucia + żelazo


smidesarbete

szw. smide + arbete → robota kowalska + praca


smidesverktyg

szw. smide + verktyg → robota kowalska + narzędzie


smidesvara

(często w liczbie mnogiej smidesvaror) wyrób kowalski


smideshammare

szw. smide + hammare → robota kowalska + młotek


oavhängighetsförklaring

(1.1) szw. oavhängighet + förklaring → niepodległość + deklaracja


självständighetsförklaring

(1.1) szw. självständighet + förklaring → niepodległość + deklaracja


skogsägare

(1.1) szw. skog + ägare → las + właściciel


resursfördelning

(1.1) szw. resurs + fördelning → zasoby + podział


fördelningspolitik

(1.1) szw. fördelning + politik → podział + polityka


villakvarter

(1.1) szw. villa + kvarter → dom wolno stojący + dzielnica


krigsförklaring

(1.1) szw. krig + förklaring → wojna + deklaracja


förföljelsemani

(1.1) szw. förföljelse + mani → prześladowanie + mania


judevänlig

(1.1) szw. jude + vänlig → Żyd + przyjazny


enfamiljshus

(1.1) szw. en + familj + hus → jeden + rodzina + dom


hemtrakt

(1.1) hem (dom) + trakt (strony, okolica)


judeförföljelse

(1.1) szw. jude + förföljelse → Żyd + prześladowanie


judekvarter

(1.1) szw. jude + kvarter → Żyd + dzielnica


tvåfamiljshus

(1.1) szw. två + familj + hus → dwa + rodzina + dom


nyhetsuppläsare

(1.1) nyhet (wiadomość) + uppläsare (lektor, osoba czytająca)


judefientlig

(1.1) szw. jude + fientlig → Żyd + wrogi


gynna

nie mylić z: gina → iść na przełaj; wielokrążek


närvarande

obecny (taki, który się gdzieś znajduje)


städmani

(1.1) szw. städa + mani → sprzątać + mania


bestämmelseort

(1.1) szw. bestämmelse + ort → przeznaczenie + miejsce


depressionsperiod

(1.1) szw. depression + period → depresja + okres


sportnyhet

(1.1) szw. sport + nyhet → sport + wiadomość

zwykle używane w liczbie mnogiej


ödebygd

(1.1) szw. öde + bygd → bezludny + okolica


sinnesnärvaro

(1.1) szw. sinne + närvaro → umysł + obecność


nyhetsprogram

(1.1) szw. nyhet + program → wiadomość + program


bestämt

na pewno (z tego, co wiadomo), najpewniej, najwidoczniej

Du är bestämt sjuk.

na pewno (z całą pewnością), zdecydowanie, stanowczo, kategorycznie

Det vet jag bestämt.


bestämt

rodz. nijaki (neutrum) l. poj. od bestämd


bestämmelseord

(1.1) szw. bestämmelse + ord → postanowienie + słowo


närvarolista

(1.1) szw. närvaro + lista → obecność + lista


närvarokontroll

(1.1) szw. närvaro + kontroll → obecność + kontrola


nybörjarkurs

(1.1) szw. nybörjare + kurs → początkujący + kurs


parkeringsbestämmelse

(1.1) szw. parkering + bestämmelse → parking + przepis

zazwyczaj używane w liczbie mnogiej


sinnessjukdom

(1.1) szw. sinne + sjukdom → umysł + choroba


fiolspelare

(1.1) szw. fiol + spelare → skrzypce + gracz


fiolsträng

(1.1) szw. fiol + sträng → skrzypce + struna


anglosaxisk

inny zapis: anglosachsisk


stråkinstrument

(1.1) szw. stråke + instrument → smyczek + instrument


barontitel

(1.1) szw. baron + titel → baron + tytuł


anglosachsiska

inny zapis: anglosaxiska


stränginstrument

(1.1) szw. sträng + instrument → struna + instrument


vapensköld

(1.1) szw. vapen + sköld → herb + tarcza


violinklav

(1.1) szw. violin + klav → skrzypce + klucz


anglosaxiska

inny zapis: anglosachsiska


andemening

właściwy sens, istota, kwintesencja, sedno


nyckelord

słowo kluczowe, centralne (np. dla rozwiązania czegoś)

(przy wyszukiwaniu informacji) słowo kluczowe (np. w bazie danych)


anglosachsisk

inny zapis: anglosaxisk


fiolstråke

(1.1) szw. fiol + stråke → skrzypce + smyczek


anglosaxare

inny zapis: anglosachsare


anglosachsare

inny zapis: anglosaxare


balalajkaspelare

(1.1) szw. balalajka + spelare → bałałajka + gracz


doktorsexamen

(1.1) szw. doktor + examen → doktor + dyplom

zobacz też: doktorsavhandling


resurs

Människans bästa vän på jorden är trädet. När vi använder trädet respektfullt och ekonomiskt har vi en av de största resurserna på jorden.


längdsnitt

(1.1) szw. längd + snitt → długość + cięcie


doktortitel

(1.1) szw. doktor + titel → doktor + tytuł


doktorsavhandling

(1.1) szw. doktor + avhandling → doktor + rozprawa


veninflammation

(1.1) szw. ven + inflammation → żyła + zapalenie


otursdag

(1.1) otur (nieszczęście, pech) + dag (dzień)


beskriva

zobacz też: czasowniki nieregularne w języku szwedzkim

zakreślać, opisywać (opasywać kołem, obwódką)


olvonbuske

(1.1) szw. olvon + buske → buldeneż + krzak


bläckhorn

(1.1) szw. bläck + horn → atrament + róg


skolundervisning

(1.1) szw. skola + undervisning → szkoła + kształcenie


invandrarundervisning

(1.1) szw. invandrare + undervisning → imigrant + kształcenie


bläckpenna

(1.1) szw. bläck + penna → atrament + pióro


gymnasist

szwedzkie gimnazjum jest odpowiednikiem polskiego liceum


bläckfläck

(1.1) szw. bläck + fläck → atrament + plama


äldre

Hon är äldre än mig.


geishaskola

(1.1) szw. geisha + skola → gejsza + szkoła


strandskydd

(1.1) strand (wybrzeże, plaża) + skydd (ochrona)


äldst

stopień najwyższy od gammal → najstarszy


brittsommar

szw. Britta + sommar → Brygida + lato, a dzień św. Brygidy przypada na 7. października

słoneczne, wczesnojesienne dni, babie lato


bläckplump

(1.1) szw. bläck + plump → atrament + plama


vasallstat

(1.1) szw. vasall + stat → wasal + państwo


cylinderhatt

(1.1) szw. cylinder + hatt → cylinder + kapelusz


livmoderslemhinna

(1.1) szw. livmoder + slemhinna → macica + błona śluzowa


indianreservat

(1.1) szw. indian + reservat → Indianin + rezerwat


naturskyddsområde

(1.1) szw. natur + skydd + område → przyroda + ochrona + obszar


naturskydd

(1.1) szw. natur + skydd → przyroda + ochrona


naturreservat

(1.1) szw. natur + reservat → przyroda + rezerwat


naturvård

(1.1) szw. natur + vård → natura + ochrona

FN har utsett 2011 till internationella skogsåret med avsikt att öka medvetandet kring hållbar utveckling och skogsbruk samt bevarandet av höga naturvården i skogen.


bläck

por. duń. blæk n, far. blekk n, isl. blek n, nbk. blekk n, nn. blekk n


pill

nie mylić z: pil → strzała; wierzba

dłubanina, grzebanina, babranina, papranina


ammunitionsfabrik

(1.1) szw. ammunition + fabrik → amunicja + fabryka


laxfiske

(1.1) lax (łosoś) + fiske (łowienie, rybołówstwo)


bönemöte

(1.1) szw. bön + möte → modliwa + spotkanie


bönbok

(1.1) szw. bön + bok → modlitwa + książka


bönematta

(1.1) szw. bön + matta → modlitwa + dywan


flyttfågel

(1.1) szw. flytta + fågel → przenosić się + ptak


bön

st.szw. bøn < st.nord. bœn < pragerm. *bōniz


magcancer

(1.1) szw. mage + cancer → żołądek + rak


aztekkultur

(1.1) szw. aztek + kultur → Aztek + kultura


alkis

Framför butiken satt några alkisar.


jungfruresa

(1.1) szw. jungfru + resa → dziewica + podróż


mjölksocker

(1.1) szw. mjölk + socker → mleko + cukier


barndomsminne

(1.1) szw. barndom + minne → dzieciństwo + wspomnienie


undersökningsresultat

(1.1) undersökning (badanie) + resultat (wynik, rezultat)


undersökningsrum

(1.1) undersökning (badanie) + rum (pokój, pomieszczenie)


barnsjukdom

(1.1) szw. barn + sjukdom → dziecko + choroba


undersökningsledare

(1.1) szw. undersökning + ledare → dochodzenie + przewodniczący


skrivmaskinspapper

(1.1) szw. skrivmaskin + papper → maszyna do pisania + papier


skrivmaskin

(1.1) szw. skriva + maskin → pisać + maszyna


svärmoder

zobacz też: rodzina w języku szwedzkim


skrivmaskinsband

(1.1) szw. skrivmaskin + band → maszyna do pisania + taśma


skrivmaskinsstol

(1.1) szw. skrivmaskin + stol → maszyna do pisania + krzesło

krzesło do pisania na maszynie do pisania


klotblixt

(1.1) szw. klot + blixt → kula + błyskawica


kullager

(1.1) szw. kula + lager → kula + łożysko


stöta på

napotkać kogoś, natknąć się, napatoczyć się, nadziać się na kogoś


kaffekopp

(1.1) szw. kaffe + kopp → kawa + filiżanka


simmarflicka

(1.1) szw. simmare + flicka → pływak + dziewczyna


kulblixt

(1.1) szw. kula + blixt → kula + błyskawica


horisont

łac. horĭzon (horizontis) < gr. ὁρίζων (horizōn)


gevärskula

(1.1) szw. gevär + kula → karabin + kula


maskingevär

(1.1) szw. maskin + gevär → maszyna + karabin


sprutnarkoman

(1.1) szw. spruta + narkoman → strzykawka + narkoman


stöt

por. elchock • elektrochock

zobacz też: stöt • knuff • puff • skuff • törn • slag • dunk • duns • smäll • smocka • snyting • råsop (rodzaje uderzeń)

narzędzie wydłużony przedmiot służący do uderzania, tłuczek (np. w moździerzu), bijak (np. w maselnicy)

stary dziwak, ramol, pryk, stary piernik


stöta

nie mylić z: stötta → podpora; podpierać

uderzać coś, trącać, potrącać, szturchać, popychać


formel

nie mylić z: formell


formell

nie mylić z: formel


hakkorsflagga

(1.1) szw. hakkors + flagga → swastyka + flaga


byggnadskonstruktion

(1.1) szw. byggnad + konstruktion → budynek + konstrukcja


nötbrun

(1.1) szw. nöt + brun → orzech + brązowy


hasselbuske

(1.1) szw. hassel + buske → leszczyna + krzak


hasselnöt

(1.1) szw. hassel + nöt → leszczyna + orzech


körsbärskärna

(1.1) szw. körsbär + kärna → wiśnia + jądro


kreatursskötsel

(1.1) kreatur (inwentarz, duże zwierzęta domowe) + skötsel (opieka)


en hård nöt att knäcka

zobacz też: frazeologizmy w języku szwedzkim


nöthårsmatta

(1.1) szw. nöt + hår + matta → bydło + włosy + dywan


donationsblod

(1.1) donation (dotacja, ofiarowanie) + blod (krew)


konservburk

(1.1-2) konserv (konserwa) + burk (puszka, słoik)

określenie dotyczy także słoika

puszka po konserwach, puszka do konserw (pusta)


blodbrist

(1.1) szw. blod + brist → krew + niedobór


blodkonserv

(1.1) szw. blod + konserv → krew + konserwa


konservöppnare

(1.1) szw. konserv + öppnare → konserwa + otwieracz


kollisionskurs

(1.1) szw. kollision + kurs → kolizja + kurs


bröstamputation

(1.1) szw. bröst + amputation → pierś + amputacja


blodförgiftning

(1.1) szw. blod + förgiftning → krew + zatrucie


cellmembran

(1.1) szw. cell + membran → komórka + błona


verklighetsfrämmande

(1.1) szw. verklighet + främmande → rzeczywistość + obcy

rozmijający się z rzeczywistością, nierzeczywisty, nierealny


verklighetsflykt

(1.1) szw. verklighet + flykt → rzeczywistość + ucieczka

por. eskapist


flyktförsök

(1.1) szw. flykt + försök → ucieczka + próba


verklighetstrogen

(1.1) szw. verklighet + trogen → rzeczywistość + wierny


nystan

szw. nysta + -an → nawijać + przyrostek tworzący rzeczowniki od czasowników


knulla

(o stosunku seksualnym) pierdolić, jebać, rżnąć


knulla

(o stosunku seksualnym) pierdolić się, jebać się


epilepsianfall

(1.1) epilepsi (padaczka, epilepsja) + anfall (atak)


kvarg

inny zapis: kvark


stjärtmes

zobacz też: ptaki w języku szwedzkim


estradartist

(1.1) szw. estrad + artist → estrada + artysta


estraddebatt

(1.1) szw. estrad + debatt → estrada + debata

publiczna debata z udziałem zaproszonych gości, panel dyskusyjny


kvinnoöverskott

(1.1) szw. kvinna + överskott → kobieta + nadwyżka


importfirma

(1.1) szw. import + firma → import + firma


importförbud

(1.1) szw. import + förbud → import + zakaz


familjefirma

(1.1) szw. familj + firma → rodzina + firma


importvara

(1.1) szw. import + vara → import + towar


importlicens

(1.1) szw. import + licens → import + licencja


importöverskott

(1.1) szw. import + överskott → import + nadwyżka


smakdomare

(1.1) szw. smak + domare → smak + sędzia


vara galen i någon

Jag är galen i Emilia.

Jag är galen i dig, mina käraste.


bamburör

(1.1) szw. bambu + rör → bambus + trzcina


fiskvase

wiązka gałęzi wsadzana do wody w celu zapewnienia ochrony małym rybom i przywabienia przez nie ryb drapieżnych


sockerrör

(1.1) szw. socker + rör → cukier + trzcina


tulpanlök

(1.1) szw. tulpan + lök → tulipan + cebula


nackmuskulatur

(1.1) szw. nacke + muskulatur → kark + umięśnienie


röv

nie mylić z: rov → grabież, łup


fartkontroll

(1.1) szw. fart + kontroll → prędkość + kontrola


fartbegränsning

(1.1) szw. fart + begränsning → prędkość + ograniczenie


rov

nie mylić z: röv → dupa

(o zwierzętach drapieżnych) żerowanie, polowanie


fartgupp

(1.1) szw. fart + gupp → prędkość + wybój

ogranicznik prędkości w postaci wybrzuszenia na drodze, próg zwalniający


fartdåre

(1.1) szw. fart + dåre → prędkość + wariat

wariat przekraczający dozwoloną prędkość


timglas

(1.1) szw. timme + glas → godzina + szkło


övergångsbestämmelse

(1.1) övergång (przejście) + bestämmelse (przepis, postanowienie)


besvärsrätt

(1.1) besvär (odwołanie, apelacja) + rätt (prawo)


blindtarm

(1.1) szw. blind + tarm → ślepy + jelito


blindtarmsinflammation

szw. blindtarm + inflammation → jelito ślepe + zapalenie


övergångsåldersbesvär

szw. övergångsålder + besvär → okres przekwitania + problem


övergångsbiljett

(1.1) szw. övergång + biljett → przejście + bilet


besvärstid

(1.1) szw. besvär + tid → odwołanie + czas


övergångsålder

szw. övergång + ålder → przejscie + wiek


vallhund

(1.1) szw. vall + hund → pastwisko + pies


jämthundsvalp

(1.1) szw. jämthund + valp → jamthund + szczeniak


skall

zobacz warianty: ska (mniej oficjalna forma)


ledarhund

(1.1) szw. ledare + hund → prowadzący + pies


hundskatt

(1.1) szw. hund + skatt → pies + podatek


hundskall

(1.1) szw. hund + skall → pies + szczekanie


polishund

(1.1) szw. polis + hund → policja + pies


hundvalp

(1.1) szw. hund + valp → pies + szczeniak


vall

nie mylić z: val → wybór / wieloryb


ruta

czworokątny (często kwadratowy) obszar, pole na szachownicy, kratka na kratkowanym papierze

czworokątna (często kwadratowa) płytka, tafelek czekolady


adventsstjärna

(1.1) szw. advent + stjärna → adwent + gwiazda


affärsman

(1.1) szw. affär + man → transakcja + człowiek


procentandel

(1.1) szw. procent + andel → procent + udział


andelsförening

(1.1) szw. andel + förening → udział + związek


procentenhet

(1.1) szw. procent + enhet → procent + jednostka

något (t.ex. arbetslösheten) har ökat med 3 procentenheter

coś ( bezrobocie) wzrosło o 3 punkty procentowe

nie mylić z: procent → procent

Jeśli: något (t.ex. arbetslösheten) har ökat från 3 till 6 procent → coś (np. bezrobocie) wzrosło z 3 do 6 procent

(co jest równoznaczne z: det har ökat med 3 procentenheter → to wzrosło o 3 punkty procentowe)

to z tego wynika, że: det har ökat med 50 procent → to wzrosło o 50 procent.

punkt procentowy (jednostka różnicy udziału procentowego)


avskedsbrev

(1.1) szw. avsked + brev → pożegnanie + list


skallen

akcent akutowy

akcent grawisowy

forma określona l. mn. od skall → szczekanie

forma określona l. poj. od skalle → czaszka


symfonikonsert

(1.1) szw. symfoni + konsert → symfonia + koncert


jazzkonsert

(1.1) szw. jazz + konsert → jazz + koncert


symfoniorkester

(1.1) szw. symfoni + orkester → symfonia + orkiestra


dödskalle

(1.1) szw. död + skalle → śmierć + czaszka


dödskallesymbol

(1.1) szw. död + skalle + symbol → śmierć + czaszka + symbol


avtryckare

przycisk migawki (w aparatach fotograficznych)


avstå

rezygnować, wycofywać się, zaniechać, odstępować


förbi

gå förbi någon


bekantskapskrets

(1.1) szw. bekantskap + krets → znajomość + krąg


klimatförbättring

(1.1) szw. klimat + förbättring → klimat + polepszenie


hjälpmedel

(1.1) szw. hjälp + medel → pomoc + środek


kvalitetsförsämring

(1.1) szw. kvalitet + försämring → jakość + pogorszenie


halvannan

Warto zwrócić uwagę na to, że odmieniają się obie części składowe słowa: halvtannat.


enig

zgodny, uważający to samo, tego samego zdania


envar

por. var • varje


var och en

por. var • varje

figura stylistyczna: para słów (ordpar) każdy (jeden) (każdy poszczególny)


endera

zobacz też: bådadera • bäggedera • endera • ingendera • någondera • vardera • vilkendera (złożenia z dera)


endera

(w konstrukcji endera … eller) albo, bądź, czy


jätteförmögenhet

(1.1) jätte- (wielki) + förmögenhet (fortuna, majątek)


storhetsdröm

(1.1) storhet (wielkość) + dröm (sen, marzenie)


förmögenhetsskatt

(1.1) szw. förmögenhet + skatt → kapitał + podatek


religionskunskap

(1.1) szw. religion + kunskap → religia + wiedza


religionsfrihet

(1.1) szw. religion + frihet → religia + wolność


instängd

odosobniony, odizolowany (w zamkniętym pomieszczeniu)


instruktionsfilm

(1.1) szw. instruktion + film → instrukcja + film


instruktionsbok

(1.1) szw. instruktion + bok → instrukcja + książka


unik

unikalny, jedyny, wyjątkowy, niepowtarzalny, jedyny w swoim rodzaju


hack

nie mylić z: häck → żywopłot, tyłek

włamanie się do systemu komputerowego, hakowanie


hack

nie mylić z: häck → żywopłot, tyłek


hack

nie mylić z: häck → żywopłot, tyłek


keps

En keps är en typ av huvudbonad med skärm.

Czapka jest typem nakrycia głowy z daszkiem.


grönsakspuré

(1.1) szw. grönsak + puré → warzywo + purée


kommunikationsdepartement

(1.1) szw. kommunikation + departement → komunikacja + ministerstwo


kommunikationsmedel

(1.1) szw. kommunikation + medel → komunikacja + środek


köttbulle

Köttbullar jest narodową szwedzką potrawą domową, która jest również tradycyjną potrawą Bożonarodzeniową.

por. frikadell

(jako danie w l. mn. köttbullar) szwedzki klopsik (upieczony w formie niewielkiej kulki ze specjalnie przyprawionego, mielonego mięsa)


nattlinne

(1.1) szw. natt + linne → noc + bielizna


humör

por. humor


huruvida

Jag vet inte huruvida det är normalt eller inte.


irrelevant

nieistotny, bez znaczenia, niezwiązany, niepowiązany


kunnig

biegły w czymś, doświadczony, wprawiony, znający się


njutningslysten

(1.1) njutning (rozkosz, przyjemność) + lysten (żądny, chciwy)


njutningslystnad

(1.1) njutning (rozkosz, przyjemność) + lystnad (żądza)


myndig

kategoryczny, władczy, wzbudzający respekt


felfri

szw. fel + fri → błąd + wolny (od czegoś)


välkomna

liczba mnoga oraz pozycja atrybutywna od: välkommen


bukspottkörtel

zobacz też: części ciała w języku szwedzkim


myndighetsdag

(1.1) szw. myndighet + dag → pełnoletniość + dzień

dzień, w którym osiąga się pełnoletniość


myndighetsålder

(1.1) szw. myndighet + ålder → pełnoletniość + wiek


momshöjning

(1.1) szw. moms + höjning → VAT + podniesienie


vuxenutbildning

(1.1) szw. vuxen + utbildning → dorosły + wykształcenie


kl.

Jag stiger upp kl. 7.


luftrör

(1.1) szw. luft + rör → powietrze + rura


modus

I svenskan finns det tre modus: indikativ, imperativ och konjunktiv.

W języku szwedzkim występują trzy tryby: orzekający, rozkazujący i łączący.


äggledare

(1.1) szw. ägg + ledare → jajo + przewód


trakasseri

(zwykle w liczbie mnogiej: trakasserier) szykany, szykanowanie, nękanie


snygging

atrakcyjna, ładna dziewczyna / kobieta, ślicznotka

atrakcyjny, przystojny chłopak / mężczyzna, przystojniak


försörjning

utrzymywanie, utrzymanie, wsparcie (zapewnianie środków)


hänsyn

wgląd, branie czegoś pod uwagę, uwzględnienie


försörja

utrzymywać (zapewniać utrzymanie, mieć coś/kogoś na utrzymaniu)


förvaring

przechowanie, trzymanie w bezpiecznym miejscu, magazynowanie


hänsynlös

bezwzględny, bezlitosny, nietaktowny, brutalny


förvara

przechowywać, trzymać, strzec, magazynować


förvar

przechowanie, trzymanie w bezpiecznym miejscu


rättegångskostnad

szw. rättegång + kostnad → proces sądowy + koszt

najczęściej używane w liczbie mnogiej


linneskåp

(1.1) szw. linne + skåp → bielizna + szafa


bottenvåning

(1.1) botten (dno, spód) + våning (piętro)


taxichaufför

(1.1) szw. taxi + chaufför → taksówka + kierowca

zobacz też: nazwy zawodów w języku szwedzkim


linnesömmerska

(1.1) szw. linne + sömmerska → bielizna + krawcowa


sexvåningshus

(1.1) sex (sześć) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


tvåvåningshus

(1.1) två (dwa) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


sjuttonvåningshus

(1.1) sjutton (siedemnaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


femvåningshus

(1.1) fem (pięć) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


trettonvåningshus

(1.1) tretton (trzynaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


fyravåningshus

(1.1) fyra (cztery) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


trevåningshus

(1.1) tre (trzy) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


artonvåningshus

(1.1) arton (osiemnaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


elvavåningshus

(1.1) elva (jedenaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


sjuvåningshus

(1.1) sju (siedem) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


tolvvåningshus

(1.1) tolv (dwanaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


tjugovåningshus

(1.1) tjugo (dwadzieścia) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


femtonvåningshus

(1.1) femton (piętnaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


fjortonvåningshus

(1.1) fjorton (czternaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


sextonvåningshus

(1.1) sexton (szesnaście) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


tiovåningshus

(1.1) tio (dziesięć) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)


niovåningshus

(1.1) nio (dziewięć) + våning (piętro) + hus (dom, budynek)