boyizm

ang. boy; od pseudonimu polskiego literata Tadeusza Żeleńskiego – „Boy”

doktryna zawarta w literaturze Tadeusza Boya-Żeleńskiego


boyowski

ang. boy, pol. -owski; od pseudonimu polskiego literata Tadeusza Żeleńskiego – „Boy”

boyowska (nominative singular feminine)
boyowskie (nominative singular neuter)
boyowscy (nominative plural masculine)
boyowskie (nominative plural nonvirile)
boyowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
boyowskiej (genitive singular feminine)
boyowskiego (genitive singular neuter)
boyowskich (genitive plural masculine nonvirile)
boyowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
boyowskiej (dative singular feminine)
boyowskiemu (dative singular neuter)
boyowskim (dative plural masculine nonvirile)
boyowskiego (accusative singular masculine animate)
boyowską (accusative singular feminine)
boyowskie (accusative singular neuter)
boyowskich (accusative plural masculine)
boyowskie (accusative plural nonvirile)
boyowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
boyowską (instrumental singular feminine)
boyowskim (instrumental singular neuter)
boyowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
boyowskim (locative singular masculine animate inanimate)
boyowskiej (locative singular feminine)
boyowskim (locative singular neuter)
boyowskich (locative plural masculine nonvirile)
boyowska (vocative singular feminine)
boyowskie (vocative singular neuter)
boyowscy (vocative plural masculine)
boyowskie (vocative plural nonvirile)
bardziej boyowski (comparative)
bardziej boyowski (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowska (nominative singular feminine)
bardziej boyowskie (nominative singular neuter)
bardziej boyowscy (nominative plural masculine)
bardziej boyowskie (nominative plural nonvirile)
bardziej boyowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowskiej (genitive singular feminine)
bardziej boyowskiego (genitive singular neuter)
bardziej boyowskich (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej boyowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowskiej (dative singular feminine)
bardziej boyowskiemu (dative singular neuter)
bardziej boyowskim (dative plural masculine nonvirile)
bardziej boyowskiego (accusative singular masculine animate)
bardziej boyowski (accusative singular masculine inanimate)
bardziej boyowską (accusative singular feminine)
bardziej boyowskie (accusative singular neuter)
bardziej boyowskich (accusative plural masculine)
bardziej boyowskie (accusative plural nonvirile)
bardziej boyowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowską (instrumental singular feminine)
bardziej boyowskim (instrumental singular neuter)
bardziej boyowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej boyowskim (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowskiej (locative singular feminine)
bardziej boyowskim (locative singular neuter)
bardziej boyowskich (locative plural masculine nonvirile)
bardziej boyowski (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej boyowska (vocative singular feminine)
bardziej boyowskie (vocative singular neuter)
bardziej boyowscy (vocative plural masculine)
bardziej boyowskie (vocative plural nonvirile)
najbardziej boyowski (superlative)
najbardziej boyowski (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowska (nominative singular feminine)
najbardziej boyowskie (nominative singular neuter)
najbardziej boyowscy (nominative plural masculine)
najbardziej boyowskie (nominative plural nonvirile)
najbardziej boyowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowskiej (genitive singular feminine)
najbardziej boyowskiego (genitive singular neuter)
najbardziej boyowskich (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej boyowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowskiej (dative singular feminine)
najbardziej boyowskiemu (dative singular neuter)
najbardziej boyowskim (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej boyowskiego (accusative singular masculine animate)
najbardziej boyowski (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej boyowską (accusative singular feminine)
najbardziej boyowskie (accusative singular neuter)
najbardziej boyowskich (accusative plural masculine)
najbardziej boyowskie (accusative plural nonvirile)
najbardziej boyowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowską (instrumental singular feminine)
najbardziej boyowskim (instrumental singular neuter)
najbardziej boyowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej boyowskim (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowskiej (locative singular feminine)
najbardziej boyowskim (locative singular neuter)
najbardziej boyowskich (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej boyowski (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej boyowska (vocative singular feminine)
najbardziej boyowskie (vocative singular neuter)
najbardziej boyowscy (vocative plural masculine)
najbardziej boyowskie (vocative plural nonvirile)

dotyczący życia i twórczości Tadeusza Boya-Żeleńskiego, charakterystyczny, typowy dla Boya-Żeleńskiego lub jego twórczości, taki jak u Boya-Żeleńskiego


Pinokio

Pinokia (genitive singular)
Pinokiowi (dative singular)
Pinokia (accusative singular)
Pinokiem (instrumental singular)
Pinokiu (locative singular)
Pinokiu (vocative singular)
Pinokiowie (nominative plural)
Pinokiów (genitive plural)
Pinokiom (dative plural)
Pinokiów (accusative plural)
Pinokiami (instrumental plural)
Pinokiach (locative plural)
Pinokiowie (vocative plural)
Pinokie (depreciative nominative vocative plural)

Witajcie w naszej bajce, / Słoń zagra na fujarce, / Pinokio nam zaśpiewa, / Zatańczą w koło drzewa

Krzysztof Gradowski, Witajcie w naszej bajce

Postać Pinokia wielokrotnie pojawiała się w teatrze i filmie


Barbarella

Barbarelli (genitive singular)
Barbarelli (dative singular)
Barbarellę (accusative singular)
Barbarellą (instrumental singular)
Barbarelli (locative singular)
Barbarello (vocative singular)
Barbarelle (nominative plural)
Barbarell (genitive plural)
Barbarellom (dative plural)
Barbarelle (accusative plural)
Barbarellami (instrumental plural)
Barbarellach (locative plural)
Barbarelle (vocative plural)


Winnetou

postać literacka, bohater serii powieści Karola Maya

A tu stoi syn jego Winnetou, który pomimo młodości dokonał już więcej dzielnych czynów, niż dziesięciu starych wojowników przez całe życie

Karol May, Winnetou. Czerwonoskóry gentleman, Lwów 1910.


sienkiewicziana

od nazwiska pisarza Henryka Sienkiewicza

sienkiewiczianów (genitive plural)
sienkiewiczianom (dative plural)
sienkiewiczianami (instrumental plural)
sienkiewiczianach (locative plural)

autografy i dokumenty dotyczące Henryka Sienkiewicza

Hrabiemu udało się zebrać sporą liczbę sienkiewiczianów.


balzakiana

balzakianów (genitive plural)
balzakianom (dative plural)
balzakianami (instrumental plural)
balzakianach (locative plural)

W sali na drugim piętrze prezentowane są balzakiana.


balzakista

balzakisty (genitive singular)
balzakiście (dative singular)
balzakistę (accusative singular)
balzakistą (instrumental singular)
balzakiście (locative singular)
balzakisto (vocative singular)
balzakiści (nominative plural)
balzakistów (genitive plural)
balzakistom (dative plural)
balzakistów (accusative plural)
balzakistami (instrumental plural)
balzakistach (locative plural)
balzakiści (vocative plural)

Dwóch balzakistów przyjechało na kongres z Francji.


sienkiewiczolog

sienkiewiczologa (genitive singular)
sienkiewiczologowi (dative singular)
sienkiewiczologa (accusative singular)
sienkiewiczologiem (instrumental singular)
sienkiewiczologu (locative singular)
sienkiewiczologu (vocative singular)
sienkiewiczolodzy (nominative plural)
sienkiewiczologowie (nominative plural)
sienkiewiczologów (genitive plural)
sienkiewiczologom (dative plural)
sienkiewiczologów (accusative plural)
sienkiewiczologami (instrumental plural)
sienkiewiczologach (locative plural)
sienkiewiczolodzy (vocative plural)
sienkiewiczologowie (vocative plural)

znawca lub badacz twórczości i życia Henryka Sienkiewicza

Do rodzimych dołączyli sienkiewiczolodzy z Białorusi i Ukrainy.


Quasimodo

franc. Quasimodo < łac. quasimodo → niedziela przewodnia; źródłosłów dla pol. quasimodo

Quasimoda (genitive singular)
Quasimodowi (dative singular)
Quasimoda (accusative singular)
Quasimodem (instrumental singular)
Quasimodzie (locative singular)
Quasimodowie (potential rare nominative plural)
Quasimodów (potential rare genitive plural)
Quasimodom (potential rare dative plural)
Quasimodów (potential rare accusative plural)
Quasimodami (potential rare instrumental plural)
Quasimodach (potential rare locative plural)
Quasimodowie (potential rare vocative plural)
Quasimoda (potential rare depreciative nominative vocative plural)

postać literacka, bohater powieści Victora Hugo „Katedra Marii Panny w Paryżu”

Ach! znam cię — zawołał Jan, który zeszedł z kolumny, aby się Quasimodowi lepiej przypatrzeć — ach! to dzwonnik od Najświętszej Panny. Jak się masz, Quasimodo?

Victor Hugo, Kościół Panny Maryi w Paryżu (tłum. Marceli Skotnicki, wyd. 1900)


powieść poetycka

powieści poetyckiej (genitive singular)
powieści poetyckiej (dative singular)
powieść poetycką (accusative singular)
powieścią poetycką (instrumental singular)
powieści poetyckiej (locative singular)
powieści poetyckie (vocative singular)
powieści poetyckie (nominative plural)
powieści poetyckich (genitive plural)
powieściom poetyckim (dative plural)
powieści poetyckie (accusative plural)
powieściami poetyckimi (instrumental plural)
powieściach poetyckich (locative plural)
powieści poetyckie (vocative plural)

Za przykład powieści poetyckiej uchodzi Mickiewiczowska „Grażyna”.


poetyczny

poetyczna (nominative singular feminine)
poetyczne (nominative singular neuter)
poetyczni (nominative plural masculine)
poetyczne (nominative plural nonvirile)
poetycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
poetycznej (genitive singular feminine)
poetycznego (genitive singular neuter)
poetycznych (genitive plural masculine nonvirile)
poetycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
poetycznej (dative singular feminine)
poetycznemu (dative singular neuter)
poetycznym (dative plural masculine nonvirile)
poetycznego (accusative singular masculine animate)
poetyczną (accusative singular feminine)
poetyczne (accusative singular neuter)
poetycznych (accusative plural masculine)
poetyczne (accusative plural nonvirile)
poetycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
poetyczną (instrumental singular feminine)
poetycznym (instrumental singular neuter)
poetycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
poetycznym (locative singular masculine animate inanimate)
poetycznej (locative singular feminine)
poetycznym (locative singular neuter)
poetycznych (locative plural masculine nonvirile)
poetyczna (vocative singular feminine)
poetyczne (vocative singular neuter)
poetyczni (vocative plural masculine)
poetyczne (vocative plural nonvirile)

obrazujący wewnętrzne przeżycia i emocje podmiotu


poezje

poezji (genitive plural)
poezyj (genitive plural obsolete)
poezjom (dative plural)
poezjami (instrumental plural)
poezjach (locative plural)

Szereg jej poezji opublikowano w podziemiu.


poetyk

poetyka (genitive singular)
poetykowi (dative singular)
poetyka (accusative singular)
poetykiem (instrumental singular)
poetyku (locative singular)
poetyku (vocative singular)
poetycy (nominative plural)
poetyków (genitive plural)
poetykom (dative plural)
poetyków (accusative plural)
poetykami (instrumental plural)
poetykach (locative plural)
poetycy (vocative plural)
poetyki (depreciative nominative vocative plural)


Wergiliuszowy

Wergiliuszowa (nominative singular feminine)
Wergiliuszowe (nominative singular neuter)
Wergiliuszowi (nominative plural masculine)
Wergiliuszowe (nominative plural nonvirile)
Wergiliuszowego (genitive singular masculine animate inanimate)
Wergiliuszowej (genitive singular feminine)
Wergiliuszowego (genitive singular neuter)
Wergiliuszowych (genitive plural masculine nonvirile)
Wergiliuszowemu (dative singular masculine animate inanimate)
Wergiliuszowej (dative singular feminine)
Wergiliuszowemu (dative singular neuter)
Wergiliuszowym (dative plural masculine nonvirile)
Wergiliuszowego (accusative singular masculine animate)
Wergiliuszową (accusative singular feminine)
Wergiliuszowe (accusative singular neuter)
Wergiliuszowych (accusative plural masculine)
Wergiliuszowe (accusative plural nonvirile)
Wergiliuszowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
Wergiliuszową (instrumental singular feminine)
Wergiliuszowym (instrumental singular neuter)
Wergiliuszowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
Wergiliuszowym (locative singular masculine animate inanimate)
Wergiliuszowej (locative singular feminine)
Wergiliuszowym (locative singular neuter)
Wergiliuszowych (locative plural masculine nonvirile)
Wergiliuszowa (vocative singular feminine)
Wergiliuszowe (vocative singular neuter)
Wergiliuszowi (vocative plural masculine)
Wergiliuszowe (vocative plural nonvirile)


heksametr

łac. hexameter < gr. ἑξάμετρος (hexámetros) → sześciomiarowy

heksametru (genitive singular)
heksametrowi (dative singular)
heksametrem (instrumental singular)
heksametrze (locative singular)
heksametrze (vocative singular)
heksametry (nominative plural)
heksametrów (genitive plural)
heksametrom (dative plural)
heksametry (accusative plural)
heksametrami (instrumental plural)
heksametrach (locative plural)
heksametry (vocative plural)

sylabotoniczna akcentuacyjna miara wierszowa

Podmiany te powodują, że wers heksametru może mieć od 12 do 17 sylab, ale zawsze składa się z 24 mor


sylabotoniczny

sylabotoniczna (nominative singular feminine)
sylabotoniczne (nominative singular neuter)
sylabotoniczni (nominative plural masculine)
sylabotoniczne (nominative plural nonvirile)
sylabotonicznego (genitive singular masculine animate inanimate)
sylabotonicznej (genitive singular feminine)
sylabotonicznego (genitive singular neuter)
sylabotonicznych (genitive plural masculine nonvirile)
sylabotonicznemu (dative singular masculine animate inanimate)
sylabotonicznej (dative singular feminine)
sylabotonicznemu (dative singular neuter)
sylabotonicznym (dative plural masculine nonvirile)
sylabotonicznego (accusative singular masculine animate)
sylabotoniczną (accusative singular feminine)
sylabotoniczne (accusative singular neuter)
sylabotonicznych (accusative plural masculine)
sylabotoniczne (accusative plural nonvirile)
sylabotonicznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
sylabotoniczną (instrumental singular feminine)
sylabotonicznym (instrumental singular neuter)
sylabotonicznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
sylabotonicznym (locative singular masculine animate inanimate)
sylabotonicznej (locative singular feminine)
sylabotonicznym (locative singular neuter)
sylabotonicznych (locative plural masculine nonvirile)
sylabotoniczna (vocative singular feminine)
sylabotoniczne (vocative singular neuter)
sylabotoniczni (vocative plural masculine)
sylabotoniczne (vocative plural nonvirile)

o wierszu: posiadający stałą liczbę sylab i stałe akcentowanie

Podstawową cechą wiersza sylabotonicznego, w odróżnieniu od sylabicznego, jest stabilizacja akcentów na określonych sylabach wersu, różnych w zależności od przyjętego wzorca


parafraza

łac. paraphrasis < gr. παράφρασις (paráphrasis) < gr. παραφράζω (paraphrázō) → parafrazować

parafrazy (genitive singular)
parafrazie (dative singular)
parafrazę (accusative singular)
parafrazą (instrumental singular)
parafrazie (locative singular)
parafrazo (vocative singular)
parafrazy (nominative plural)
parafraz (genitive plural)
parafrazom (dative plural)
parafrazy (accusative plural)
parafrazami (instrumental plural)
parafrazach (locative plural)
parafrazy (vocative plural)

przeróbka tekstu literackiego rozwijająca lub modyfikująca treść pierwowzoru

Czytelność parafrazy zależy od znajomości dzieła, do którego stanowi odwołanie.


hapaks legomenon

hapaks legomena (nominative plural)
hapaks legomena (genitive plural)
hapaks legomena (dative plural)
hapaks legomena (accusative plural)
hapaks legomena (instrumental plural)
hapaks legomena (locative plural)
hapaks legomena (vocative plural)

słowo lub wyrażenie użyte tylko raz w danym dziele lub całej twórczości autora

Znajdujące się w tekście biblijnym hapaks legomena bywają trudne do przetłumaczenia.

hapaks legomenon + D. • hapaks legomenon w + N.

por. dis legomenon, tris legomenon, tetrakis legomenon


fabulacja

wprowadzanie do opisu albo opowiadania elementów nierealistycznych


fabularyzacja

nadawanie formy fabularnej utworom dokumentalnym


wieszczy

st.pol. wieszczy < prasł. *věščь → dużo wiedzący

wieszcza (nominative singular feminine)
wieszcze (nominative singular neuter)
wieszcze (nominative plural nonvirile)
wieszczego (genitive singular masculine animate inanimate)
wieszczej (genitive singular feminine)
wieszczego (genitive singular neuter)
wieszczych (genitive plural masculine nonvirile)
wieszczemu (dative singular masculine animate inanimate)
wieszczej (dative singular feminine)
wieszczemu (dative singular neuter)
wieszczym (dative plural masculine nonvirile)
wieszczego (accusative singular masculine animate)
wieszczą (accusative singular feminine)
wieszcze (accusative singular neuter)
wieszczych (accusative plural masculine)
wieszcze (accusative plural nonvirile)
wieszczym (instrumental singular masculine animate inanimate)
wieszczą (instrumental singular feminine)
wieszczym (instrumental singular neuter)
wieszczymi (instrumental plural masculine nonvirile)
wieszczym (locative singular masculine animate inanimate)
wieszczej (locative singular feminine)
wieszczym (locative singular neuter)
wieszczych (locative plural masculine nonvirile)
wieszcza (vocative singular feminine)
wieszcze (vocative singular neuter)
wieszcze (vocative plural nonvirile)


diarystyka

diarystyki (genitive singular)
diarystyce (dative singular)
diarystykę (accusative singular)
diarystyką (instrumental singular)
diarystyce (locative singular)
diarystyko (vocative singular)
diarystyki (nominative plural)
diarystyk (genitive plural)
diarystykom (dative plural)
diarystyki (accusative plural)
diarystykami (instrumental plural)
diarystykach (locative plural)
diarystyki (vocative plural)

dział piśmiennictwa, który obejmuje pamiętniki i diariusze


leśmianizm

neologizm charakterystyczny dla twórczości Bolesława Leśmiana


altruitka

pol. altruizm + -itka; neologizm literacki Wisławy Szymborskiej

altruitki (genitive singular)
altruitce (dative singular)
altruitkę (accusative singular)
altruitką (instrumental singular)
altruitce (locative singular)
altruitko (vocative singular)
altruitki (nominative plural)
altruitek (genitive plural)
altruitkom (dative plural)
altruitki (accusative plural)
altruitkami (instrumental plural)
altruitkach (locative plural)
altruitki (vocative plural)

żartobliwa forma poetycka w formie apelatywnego dwuwiersza nakłaniającego do altruistycznych zachowań


zarzuela

zarzueli (genitive singular)
zarzueli (dative singular)
zarzuelę (accusative singular)
zarzuelą (instrumental singular)
zarzueli (locative singular)
zarzuelo (vocative singular)
zarzuele (nominative plural)
zarzuel (genitive plural)
zarzuelom (dative plural)
zarzuele (accusative plural)
zarzuelami (instrumental plural)
zarzuelach (locative plural)
zarzuele (vocative plural)

tradycyjna forma muzyczna liryczno-dramatyczna pochodzenia hiszpańskiego, z odgrywanymi scenkami mówionymi, śpiewem, niekiedy także tańcem

zob. też zarzuela (ujednoznacznienie) w Wikipedii


próżniopław

próżniopławy (nominative plural)
próżniopławu (genitive singular)
próżniopławów (genitive plural)
próżniopławowi (dative singular)
próżniopławom (dative plural)
próżniopławy (accusative plural)
próżniopławem (instrumental singular)
próżniopławami (instrumental plural)
próżniopławie (locative singular)
próżniopławach (locative plural)
próżniopławie (vocative singular)
próżniopławy (vocative plural)


autokomentarz

autokomentarza (genitive singular)
autokomentarzowi (dative singular)
autokomentarzem (instrumental singular)
autokomentarzu (locative singular)
autokomentarzu (vocative singular)
autokomentarze (nominative plural)
autokomentarzy (genitive plural)
autokomentarzom (dative plural)
autokomentarze (accusative plural)
autokomentarzami (instrumental plural)
autokomentarzach (locative plural)
autokomentarze (vocative plural)

opinia wyrażona przez kogoś na temat własnego zachowania, własnej osoby, własnego utworu


przedakcja

przedakcji (genitive singular)
przedakcji (dative singular)
przedakcję (accusative singular)
przedakcją (instrumental singular)
przedakcji (locative singular)
przedakcjo (vocative singular)
przedakcje (nominative plural)
przedakcji (genitive plural)
przedakcjom (dative plural)
przedakcje (accusative plural)
przedakcjami (instrumental plural)
przedakcjach (locative plural)
przedakcje (vocative plural)

część utworu fabularnego, która informuje o zdarzeniach poprzedzających rozpoczęcie akcji


epeisodion

epeisodionu (genitive singular)
epeisodionowi (dative singular)
epeisodionem (instrumental singular)
epeisodionie (locative singular)
epeisodionie (vocative singular)
epeisodia (nominative plural)
epeisodiów (genitive plural)
epeisodiom (dative plural)
epeisodia (accusative plural)
epeisodiami (instrumental plural)
epeisodiach (locative plural)
epeisodia (vocative plural)

partia dialogowa między partiami chóralnymi w dramacie antycznym

, t. III, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1965..


petryfikacja

petryfikacji (genitive singular)
petryfikacji (dative singular)
petryfikację (accusative singular)
petryfikacją (instrumental singular)
petryfikacji (locative singular)
petryfikacjo (vocative singular)
petryfikacje (nominative plural)
petryfikacji (genitive plural)
petryfikacyj (genitive plural obsolete)
petryfikacjom (dative plural)
petryfikacje (accusative plural)
petryfikacjami (instrumental plural)
petryfikacjach (locative plural)
petryfikacje (vocative plural)

przemienianie postaci w kamień występujące w mitach, legendach, literaturze fantastycznej


dytyramb

(1.1) gr. διθύραμβος

dytyrambu (genitive singular)
dytyrambowi (dative singular)
dytyrambem (instrumental singular)
dytyrambie (locative singular)
dytyrambie (vocative singular)
dytyramby (nominative plural)
dytyrambów (genitive plural)
dytyrambom (dative plural)
dytyramby (accusative plural)
dytyrambami (instrumental plural)
dytyrambach (locative plural)
dytyramby (vocative plural)

oda albo pieśń pochwalna o charakterze patetycznym, wzniosłym, niekiedy tragicznym, wywodząca się ze starożytnej Grecji


trzech wieszczów

trzem wieszczom (dative plural)
trzema wieszczami (instrumental plural)
trzech wieszczach (locative plural)
trzej wieszcze (vocative plural)
wieszczowie (vocative plural)

triada polskich narodowych poetów z okresu romantyzmu: Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki i Zygmunt Krasiński


trójca wieszczów

trójcy wieszczów (genitive singular)
trójcy wieszczów (dative singular)
trójcę wieszczów (accusative singular)
trójcą wieszczów (instrumental singular)
trójcy wieszczów (locative singular)
trójco wieszczów (vocative singular)
trójce wieszczów (nominative plural)
trójc wieszczów (genitive plural)
trójcom wieszczów (dative plural)
trójce wieszczów (accusative plural)
trójcami wieszczów (instrumental plural)
trójcach wieszczów (locative plural)
trójce wieszczów (vocative plural)


horkruks

horkruksa (genitive singular)
horkruksowi (dative singular)
horkruksem (instrumental singular)
horkruksie (locative singular)
horkruksie (vocative singular)
horkruksy (nominative plural)
horkruksów (genitive plural)
horkruksom (dative plural)
horkruksy (accusative plural)
horkruksami (instrumental plural)
horkruksach (locative plural)
horkruksy (vocative plural)

przedmiot lub postać z uniwersum Harrego Pottera, w którym ukryta jest cząstka czyjejś duszy


katastrofizm

katastrofizmu (genitive singular)
katastrofizmowi (dative singular)
katastrofizmem (instrumental singular)
katastrofizmie (locative singular)
katastrofizmie (vocative singular)

nurt w literaturze wyrażający przekonanie o nieuchronności nadchodzącej zagłady

Ów nowy katastrofizm Baczyńskiego oparty jest o otaczającą go na co dzień rzeczywistość.


antyfraza

antyfrazy (nominative plural)
antyfrazy (genitive singular)
antyfraz (genitive plural)
antyfrazie (dative singular)
antyfrazom (dative plural)
antyfrazę (accusative singular)
antyfrazy (accusative plural)
antyfrazą (instrumental singular)
antyfrazami (instrumental plural)
antyfrazie (locative singular)
antyfrazach (locative plural)
antyfrazo (vocative singular)
antyfrazy (vocative plural)

środek stylistyczny, polegający na ironicznej zmianie znaczenia wyrazu na przeciwny (np. ale jesteś mądry = jesteś głupi) bądź też na użyciu zaprzeczonego antonimu zamiast nazwania wprost jakiejś cechy (np. niepiękny = brzydki)


eksperymentalizm

nurt w literaturze i muzyce charakteryzujący się wprowadzaniem nowatorskich, eksperymentalnych pomysłów w realizacji dzieła


paralipomena

gr. παραλειπόμενα (paraleipómena) → tych, które zostały pominięte, D. lm n imiesłowu biernego od gr. παραλείπω (paraleípō) → pomijam

paralipomenów (genitive plural)
paralipomenom (dative plural)
paralipomenami (instrumental plural)
paralipomenach (locative plural)

teksty stanowiące późniejsze dodatki do tekstu głownego

, „Niwa” t. 19, nr 156, Warszawa 1872..


Mardocheusz

łac. Mardocheus, łac. Mardochaeus < gr. Μαρδοχαῖος < hebr. מרדכי (mordecháy) < akad. 𒀭𒀫𒌓 (Marduk)

pan Mardocheusz • brat / kuzyn / wujek / dziadek Mardocheusz • mężczyzna imieniem (o imieniu) Mardocheusz • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Mardocheusz • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Mardocheusz • otrzymać / dostać / przybrać imię Mardocheusz • dzień imienin / imieniny Mardocheusza

Mardocheusza (genitive singular)
Mardocheuszowi (dative singular)
Mardocheusza (accusative singular)
Mardocheuszem (instrumental singular)
Mardocheuszu (locative singular)
Mardocheuszu (vocative singular)
Mardocheuszowie (nominative plural)
Mardocheusze (nominative plural)
Mardocheuszów (genitive plural)
Mardocheuszom (dative plural)
Mardocheuszów (accusative plural)
Mardocheuszami (instrumental plural)
Mardocheuszach (locative plural)
Mardocheuszowie (vocative plural)
Mardocheusze (vocative plural)
Mardocheusze (depreciative nominative vocative plural)

Estera uczyniła zgodnie z poleceniem Mardocheusza, tak jakby była jeszcze pod jego opieką

Księga Estery 2,20, Biblia Tysiąclecia Online, Poznań 2003 (tłum. Stanisław Grzybek).


sylwa

(1.1) łac. silva → las, skr. od silva rerum → zbiór rozmaitości, dosł. „las rzeczy”, od tytułu zbioru „Silvae” rzymskiego poety Stacjusza

sylwy (genitive singular)
sylwie (dative singular)
sylwę (accusative singular)
sylwą (instrumental singular)
sylwie (locative singular)
sylwo (vocative singular)
sylwy (nominative plural)
sylw (genitive plural)
sylwom (dative plural)
sylwy (accusative plural)
sylwami (instrumental plural)
sylwach (locative plural)
sylwy (vocative plural)

forma piśmiennictwa popularna wśród szlachty polskiej w XVII i XVII w., obejmująca niejednorodne formalnie teksty o różnorodnej tematyce zapisywane przez autora „na gorąco”


solarpunk

rodzaj fantastyki naukowej, który przedstawia optymistyczną wizję przyszłości świata, który rozwija się w sposób zrównoważony w oparciu o energię słoneczną, z poszanowaniem przyrody, bez nierówności społecznych


Aman

(1.1) hebr. אמ״ן, skr. od אגף המודיעין → Zarząd Wywiadu Wojskowego

Amanu (genitive singular)
Amanowi (dative singular)
Amanem (instrumental singular)
Amanie (locative singular)
Amanie (vocative singular)
Amany (potential rare nominative plural)
Amanów (potential rare genitive plural)
Amanom (potential rare dative plural)
Amany (potential rare accusative plural)
Amanami (potential rare instrumental plural)
Amanach (potential rare locative plural)
Amany (potential rare vocative plural)

fikcyjny kontynent z mitologii Śródziemia w powieściowym cyklu J.R.R. Tolkiena


Cthulhu

(1.1) ang. Cthulhu; postać z cyklu powieściowego H.P. Lovecrafta oraz utworów literackich i muzycznych nawiązujących do niego

fikcyjny humanoidalny obcy bóg opisywany jako gigant z głową przypominającą ośmiornicę oraz smoczymi skrzydłami i pazurami, wokół którego rozwinął się szalony kult


melodramat

sentymentalny utwór o wartkiej fabule przeplatanej wątkami miłosnymi


goetheański

goetheańska (nominative singular feminine)
goetheańskie (nominative singular neuter)
goetheańscy (nominative plural masculine)
goetheańskie (nominative plural nonvirile)
goetheańskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
goetheańskiej (genitive singular feminine)
goetheańskiego (genitive singular neuter)
goetheańskich (genitive plural masculine nonvirile)
goetheańskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
goetheańskiej (dative singular feminine)
goetheańskiemu (dative singular neuter)
goetheańskim (dative plural masculine nonvirile)
goetheańskiego (accusative singular masculine animate)
goetheańską (accusative singular feminine)
goetheańskie (accusative singular neuter)
goetheańskich (accusative plural masculine)
goetheańskie (accusative plural nonvirile)
goetheańskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
goetheańską (instrumental singular feminine)
goetheańskim (instrumental singular neuter)
goetheańskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
goetheańskim (locative singular masculine animate inanimate)
goetheańskiej (locative singular feminine)
goetheańskim (locative singular neuter)
goetheańskich (locative plural masculine nonvirile)
goetheańska (vocative singular feminine)
goetheańskie (vocative singular neuter)
goetheańscy (vocative plural masculine)
goetheańskie (vocative plural nonvirile)

dotyczący życia i twórczości Wolfganga Goethego, charakterystyczny, typowy dla Goethego lub jego twórczości, taki jak u Goethego

Ale przed nim miał jeszcze przyjść diabeł filozof, oświeceniowy intelektualista, goetheański Mefistofeles

przymiotnik „goetheański” piszemy małą literą, gdy odpowiada na pytanie „jaki?”, natomiast przymiotnik dzierżawczy, odpowiadający na pytanie „czyj?” piszemy dużą literą, np. „rękopis Goetheański”.


Mefistofeles

Mefistofelesa (genitive singular)
Mefistofelesowi (dative singular)
Mefistofelesa (accusative singular)
Mefistofelesem (instrumental singular)
Mefistofelesie (locative singular)
Mefistofelesie (vocative singular)
Mefistofelesowie (nominative plural)
Mefistofelesi (nominative plural)
Mefistofelesów (genitive plural)
Mefistofelesom (dative plural)
Mefistofelesów (accusative plural)
Mefistofelesami (instrumental plural)
Mefistofelesach (locative plural)
Mefistofelesowie (vocative plural)
Mefistofelesi (vocative plural)
Mefistofelesy (depreciative nominative vocative plural)


Mefisto

Mefista (genitive singular)
Mefistowi (dative singular)
Mefista (accusative singular)
Mefistem (instrumental singular)
Mefiście (locative singular)
Mefistowie (nominative plural)
Mefistów (genitive plural)
Mefistom (dative plural)
Mefistów (accusative plural)
Mefistami (instrumental plural)
Mefistach (locative plural)
Mefistowie (vocative plural)
Mefisty (depreciative nominative vocative plural)

On jest Mefistem nie intelektu, lecz doświadczenia ludzkiego

Henryk Bereza, Sztuka czytania (wyd. 1966)


Mefistofel

Mefistofela (genitive singular)
Mefistofelowi (dative singular)
Mefistofela (accusative singular)
Mefistofelem (instrumental singular)
Mefistofelu (locative singular)
Mefistofelu (vocative singular)
Mefistofelowie (nominative plural)
Mefistofelów (genitive plural)
Mefistofelom (dative plural)
Mefistofelów (accusative plural)
Mefistofelami (instrumental plural)
Mefistofelach (locative plural)
Mefistofelowie (vocative plural)
Mefistofele (depreciative nominative vocative plural)

Mądrze mówi stary Mefistofel do Fausta: „że ludziom na wpół z ciemnością światło przeznaczone“

Józef Kotarbiński, Z etyki praktycznej (wyd. 1893)


fibonagram

fibonagramu (genitive singular)
fibonagramowi (dative singular)
fibonagramem (instrumental singular)
fibonagramie (locative singular)
fibonagramie (vocative singular)
fibonagramy (nominative plural)
fibonagramów (genitive plural)
fibonagramom (dative plural)
fibonagramy (accusative plural)
fibonagramami (instrumental plural)
fibonagramach (locative plural)
fibonagramy (vocative plural)

utwór literacki, napisany tak, aby kolejne wiersze posiadały liczbę liter lub wyrazów równą kolejnym liczbom ciągu Fibonacciego


rodzajowy

rodzajowa (nominative singular feminine)
rodzajowe (nominative singular neuter)
rodzajowi (nominative plural masculine)
rodzajowe (nominative plural nonvirile)
rodzajowego (genitive singular masculine animate inanimate)
rodzajowej (genitive singular feminine)
rodzajowego (genitive singular neuter)
rodzajowych (genitive plural masculine nonvirile)
rodzajowemu (dative singular masculine animate inanimate)
rodzajowej (dative singular feminine)
rodzajowemu (dative singular neuter)
rodzajowym (dative plural masculine nonvirile)
rodzajowego (accusative singular masculine animate)
rodzajową (accusative singular feminine)
rodzajowe (accusative singular neuter)
rodzajowych (accusative plural masculine)
rodzajowe (accusative plural nonvirile)
rodzajowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
rodzajową (instrumental singular feminine)
rodzajowym (instrumental singular neuter)
rodzajowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
rodzajowym (locative singular masculine animate inanimate)
rodzajowej (locative singular feminine)
rodzajowym (locative singular neuter)
rodzajowych (locative plural masculine nonvirile)
rodzajowa (vocative singular feminine)
rodzajowe (vocative singular neuter)
rodzajowi (vocative plural masculine)
rodzajowe (vocative plural nonvirile)

związany z rodzajem literackim, dotyczący rodzaju literackiego

W dziele pojawił się synkretyzm rodzajowy, gdyż autor użył wierszowanej formy w przedstawieniu typowej dla epiki rozbudowanej fabuły.


czteroksiąg

czteroksięgu (genitive singular)
czteroksięgowi (dative singular)
czteroksięgiem (instrumental singular)
czteroksięgu (locative singular)
czteroksięgu (vocative singular)
czteroksięgi (nominative plural)
czteroksięgów (genitive plural)
czteroksięgom (dative plural)
czteroksięgi (accusative plural)
czteroksięgami (instrumental plural)
czteroksięgach (locative plural)
czteroksięgi (vocative plural)

dzieło literackie składające się z czterech części

Swoistym czteroksięgiem jest dzieło ewangelistów nowotestamentalnych.


fabulistyka

fabulistyki (genitive singular)
fabulistyce (dative singular)
fabulistykę (accusative singular)
fabulistyką (instrumental singular)
fabulistyce (locative singular)
fabulistyko (vocative singular)

dział literatury obejmujący pisanie bajek


przedsłowie

przedsłowia (genitive singular)
przedsłowiu (dative singular)
przedsłowiem (instrumental singular)
przedsłowiu (locative singular)
przedsłowia (nominative plural)
przedsłowi (genitive plural)
przedsłowiom (dative plural)
przedsłowia (accusative plural)
przedsłowiami (instrumental plural)
przedsłowiach (locative plural)
przedsłowia (vocative plural)

rozdział na początku książki zapoznający czytelnika z intencjami, historią, genezą powstania itp. utworu

W przedsłowiu autor chce unaocznić nam w jakich czasach zaczął pisać tę nowelę.


theatrum mundi

pierwotnie rodzaj dzieł dotyczących historii i geografii, będących odbiciem świata, opisaniem jego osobliwości i dziwów podróży


autobiografizować

autobiografizuję (singular first-person present)
autobiografizujesz (singular second-person present)
autobiografizuje (singular third-person present)
autobiografizujemy (plural first-person present)
autobiografizujecie (plural second-person present)
autobiografizują (plural third-person present)
autobiografizowałem (singular first-person past masculine)
autobiografizowałeś (singular second-person past masculine)
autobiografizował (singular third-person past masculine)
autobiografizowaliśmy (plural first-person past masculine)
autobiografizowaliście (plural second-person past masculine)
autobiografizowali (plural third-person past masculine)
autobiografizowałam (singular first-person past feminine)
autobiografizowałaś (singular second-person past feminine)
autobiografizowała (singular third-person past feminine)
autobiografizowałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
autobiografizowałyście (plural second-person past feminine neuter)
autobiografizowały (plural third-person past feminine neuter)
autobiografizowałom (singular first-person past neuter potential rare)
autobiografizowałoś (singular second-person past neuter potential rare)
autobiografizowało (singular third-person past neuter)
niech autobiografizuję (singular first-person imperative)
autobiografizuj (singular second-person imperative)
niech autobiografizuje (singular third-person imperative)
autobiografizujmy (plural first-person imperative)
autobiografizujcie (plural second-person imperative)
niech autobiografizują (plural third-person imperative)
będę autobiografizował (singular first-person future masculine)
będę autobiografizować (singular first-person future masculine)
będziesz autobiografizował (singular second-person future masculine)
będziesz autobiografizować (singular second-person future masculine)
będzie autobiografizował (singular third-person future masculine)
będzie autobiografizować (singular third-person future masculine)
będziemy autobiografizowali (plural first-person future masculine)
będziemy autobiografizować (plural first-person future masculine)
będziecie autobiografizowali (plural second-person future masculine)
będziecie autobiografizować (plural second-person future masculine)
będą autobiografizowali (plural third-person future masculine)
będą autobiografizować (plural third-person future masculine)
będę autobiografizowała (singular first-person future feminine)
będę autobiografizować (singular first-person future feminine)
będziesz autobiografizowała (singular second-person future feminine)
będziesz autobiografizować (singular second-person future feminine)
będzie autobiografizowała (singular third-person future feminine)
będzie autobiografizować (singular third-person future feminine)
będziemy autobiografizowały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy autobiografizować (plural first-person future feminine neuter)
będziecie autobiografizowały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie autobiografizować (plural second-person future feminine neuter)
będą autobiografizowały (plural third-person future feminine neuter)
będą autobiografizować (plural third-person future feminine neuter)
będę autobiografizowało (singular first-person future neuter potential rare)
będę autobiografizować (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz autobiografizowało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz autobiografizować (singular second-person future neuter potential rare)
będzie autobiografizowało (singular third-person future neuter)
będzie autobiografizować (singular third-person future neuter)
autobiografizowałem był (singular first-person pluperfect masculine)
autobiografizowałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
autobiografizował był (singular third-person pluperfect masculine)
autobiografizowaliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
autobiografizowaliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
autobiografizowali byli (plural third-person pluperfect masculine)
autobiografizowałam była (singular first-person pluperfect feminine)
autobiografizowałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
autobiografizowała była (singular third-person pluperfect feminine)
autobiografizowałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
autobiografizowałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
autobiografizowały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
autobiografizowałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
autobiografizowałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
autobiografizowało było (singular third-person pluperfect neuter)
autobiografizowano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
autobiografizowałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym autobiografizował (singular first-person conditional masculine)
autobiografizowałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś autobiografizował (singular second-person conditional masculine)
autobiografizowałby (singular third-person conditional masculine)
byłby autobiografizował (singular third-person conditional masculine)
autobiografizowalibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy autobiografizowali (plural first-person conditional masculine)
autobiografizowalibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście autobiografizowali (plural second-person conditional masculine)
autobiografizowaliby (plural third-person conditional masculine)
byliby autobiografizowali (plural third-person conditional masculine)
autobiografizowałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym autobiografizowała (singular first-person conditional feminine)
autobiografizowałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś autobiografizowała (singular second-person conditional feminine)
autobiografizowałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby autobiografizowała (singular third-person conditional feminine)
autobiografizowałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy autobiografizowały (plural first-person conditional feminine neuter)
autobiografizowałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście autobiografizowały (plural second-person conditional feminine neuter)
autobiografizowałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby autobiografizowały (plural third-person conditional feminine neuter)
autobiografizowałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym autobiografizowało (singular first-person conditional neuter potential rare)
autobiografizowałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś autobiografizowało (singular second-person conditional neuter potential rare)
autobiografizowałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby autobiografizowało (singular third-person conditional neuter)
autobiografizujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
nieautobiografizujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
autobiografizująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
nieautobiografizująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
autobiografizujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
nieautobiografizujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
autobiografizujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
nieautobiografizujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
autobiografizowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
nieautobiografizowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
autobiografizowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
nieautobiografizowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
autobiografizowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
nieautobiografizowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
autobiografizowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
nieautobiografizowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
autobiografizowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
nieautobiografizowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
autobiografizując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie autobiografizując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
autobiografizowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
nieautobiografizowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)


autobiografizm

skłonność do wykorzystywania wątków autobiograficznych

Sam Iwaszkiewicz wszystkie te odmiany autobiografizmu odnalazł w baśniach Andersena, o czym szerzej pisał we wstępie do ich polskiego wydania w 1956 roku

Piotr Mitzner, Na progu: doświadczenia religijnego w tekstach Jarosława Iwaszkiewicza, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Warszawa 2003, ISBN 83-707-2271-7, str. 22.


autobiograficzność

autobiograficzności (genitive singular)
autobiograficzności (dative singular)
autobiograficznością (instrumental singular)
autobiograficzności (locative singular)
autobiograficzności (vocative singular)
autobiograficzności (potential rare nominative plural)
autobiograficzności (potential rare genitive plural)
autobiograficznościom (potential rare dative plural)
autobiograficzności (potential rare accusative plural)
autobiograficznościami (potential rare instrumental plural)
autobiograficznościach (potential rare locative plural)
autobiograficzności (potential rare vocative plural)

cecha dzieła opartego na wątkach autobiograficznych

Mamy tu zapewne przejaw działania swoistej mitologii dokumentu, gdzie np. autobiograficzność uznawana jest za najwyższe kryterium prawdy i autentyzmu

Roch Sulima, Dokument i literatura, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1980, str. 150.


autentyzm

łac. authenticus < gr. αὐθεντικός (authentikós) → wiarygodny

autentyzmu (genitive singular)
autentyzmowi (dative singular)
autentyzmem (instrumental singular)
autentyzmie (locative singular)
autentyzmie (vocative singular)
autentyzmy (nominative plural)
autentyzmów (genitive plural)
autentyzmom (dative plural)
autentyzmy (accusative plural)
autentyzmami (instrumental plural)
autentyzmach (locative plural)
autentyzmy (vocative plural)

prawdziwość rzeczy, osób przedstawionych w dziele

kierunek poetycki w polskiej literaturze okresu międzywojnia


metryczny

(1.4) pol. metryka < śr.łac. matricula → katalog, opis

metryczna (nominative singular feminine)
metryczne (nominative singular neuter)
metryczni (nominative plural masculine)
metryczne (nominative plural nonvirile)
metrycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
metrycznej (genitive singular feminine)
metrycznego (genitive singular neuter)
metrycznych (genitive plural masculine nonvirile)
metrycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
metrycznej (dative singular feminine)
metrycznemu (dative singular neuter)
metrycznym (dative plural masculine nonvirile)
metrycznego (accusative singular masculine animate)
metryczną (accusative singular feminine)
metryczne (accusative singular neuter)
metrycznych (accusative plural masculine)
metryczne (accusative plural nonvirile)
metrycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
metryczną (instrumental singular feminine)
metrycznym (instrumental singular neuter)
metrycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
metrycznym (locative singular masculine animate inanimate)
metrycznej (locative singular feminine)
metrycznym (locative singular neuter)
metrycznych (locative plural masculine nonvirile)
metryczna (vocative singular feminine)
metryczne (vocative singular neuter)
metryczni (vocative plural masculine)
metryczne (vocative plural nonvirile)

odnoszący się do metrum, związany z metrum


płakliwy

płakliwa (nominative singular feminine)
płakliwe (nominative singular neuter)
płakliwi (nominative plural masculine)
płakliwe (nominative plural nonvirile)
płakliwego (genitive singular masculine animate inanimate)
płakliwej (genitive singular feminine)
płakliwego (genitive singular neuter)
płakliwych (genitive plural masculine nonvirile)
płakliwemu (dative singular masculine animate inanimate)
płakliwej (dative singular feminine)
płakliwemu (dative singular neuter)
płakliwym (dative plural masculine nonvirile)
płakliwego (accusative singular masculine animate)
płakliwą (accusative singular feminine)
płakliwe (accusative singular neuter)
płakliwych (accusative plural masculine)
płakliwe (accusative plural nonvirile)
płakliwym (instrumental singular masculine animate inanimate)
płakliwą (instrumental singular feminine)
płakliwym (instrumental singular neuter)
płakliwymi (instrumental plural masculine nonvirile)
płakliwym (locative singular masculine animate inanimate)
płakliwej (locative singular feminine)
płakliwym (locative singular neuter)
płakliwych (locative plural masculine nonvirile)
płakliwa (vocative singular feminine)
płakliwe (vocative singular neuter)
płakliwi (vocative plural masculine)
płakliwe (vocative plural nonvirile)
płakliwszy (comparative)
płakliwszy (nominative singular masculine animate inanimate)
płakliwsza (nominative singular feminine)
płakliwsze (nominative singular neuter)
płakliwsi (nominative plural masculine)
płakliwsze (nominative plural nonvirile)
płakliwszego (genitive singular masculine animate inanimate)
płakliwszej (genitive singular feminine)
płakliwszego (genitive singular neuter)
płakliwszych (genitive plural masculine nonvirile)
płakliwszemu (dative singular masculine animate inanimate)
płakliwszej (dative singular feminine)
płakliwszemu (dative singular neuter)
płakliwszym (dative plural masculine nonvirile)
płakliwszego (accusative singular masculine animate)
płakliwszy (accusative singular masculine inanimate)
płakliwszą (accusative singular feminine)
płakliwsze (accusative singular neuter)
płakliwszych (accusative plural masculine)
płakliwsze (accusative plural nonvirile)
płakliwszym (instrumental singular masculine animate inanimate)
płakliwszą (instrumental singular feminine)
płakliwszym (instrumental singular neuter)
płakliwszymi (instrumental plural masculine nonvirile)
płakliwszym (locative singular masculine animate inanimate)
płakliwszej (locative singular feminine)
płakliwszym (locative singular neuter)
płakliwszych (locative plural masculine nonvirile)
płakliwszy (vocative singular masculine animate inanimate)
płakliwsza (vocative singular feminine)
płakliwsze (vocative singular neuter)
płakliwsi (vocative plural masculine)
płakliwsze (vocative plural nonvirile)
najpłakliwszy (superlative)
najpłakliwszy (nominative singular masculine animate inanimate)
najpłakliwsza (nominative singular feminine)
najpłakliwsze (nominative singular neuter)
najpłakliwsi (nominative plural masculine)
najpłakliwsze (nominative plural nonvirile)
najpłakliwszego (genitive singular masculine animate inanimate)
najpłakliwszej (genitive singular feminine)
najpłakliwszego (genitive singular neuter)
najpłakliwszych (genitive plural masculine nonvirile)
najpłakliwszemu (dative singular masculine animate inanimate)
najpłakliwszej (dative singular feminine)
najpłakliwszemu (dative singular neuter)
najpłakliwszym (dative plural masculine nonvirile)
najpłakliwszego (accusative singular masculine animate)
najpłakliwszy (accusative singular masculine inanimate)
najpłakliwszą (accusative singular feminine)
najpłakliwsze (accusative singular neuter)
najpłakliwszych (accusative plural masculine)
najpłakliwsze (accusative plural nonvirile)
najpłakliwszym (instrumental singular masculine animate inanimate)
najpłakliwszą (instrumental singular feminine)
najpłakliwszym (instrumental singular neuter)
najpłakliwszymi (instrumental plural masculine nonvirile)
najpłakliwszym (locative singular masculine animate inanimate)
najpłakliwszej (locative singular feminine)
najpłakliwszym (locative singular neuter)
najpłakliwszych (locative plural masculine nonvirile)
najpłakliwszy (vocative singular masculine animate inanimate)
najpłakliwsza (vocative singular feminine)
najpłakliwsze (vocative singular neuter)
najpłakliwsi (vocative plural masculine)
najpłakliwsze (vocative plural nonvirile)

Rozbierał je upał, cichość i ten płakliwy, nieustający głos Jagaty, modlącej się przy umarłym


powieść graficzna

powieści graficznej (genitive singular)
powieści graficznej (dative singular)
powieść graficzną (accusative singular)
powieścią graficzną (instrumental singular)
powieści graficznej (locative singular)
powieści graficzna (vocative singular)
powieści graficzne (nominative plural)
powieści graficznych (genitive plural)
powieściom graficznym (dative plural)
powieści graficzne (accusative plural)
powieściami graficznymi (instrumental plural)
powieściach graficznych (locative plural)
powieści graficzne (vocative plural)

wielowątkowy dłuższy utwór literacki wydany w formie komiksu

„Czytam powieści graficzne” przenosi akcent na wymiar powieściowy, literacki, podnosząc tekst do rangi „dorosłej” literatury

Powieść graficzna a komiks – czym się różnią? (www.empik.com, 24 sierpnia 2022)


perypetia

franc. péripétie < gr. περιπέτεια (peripéteia) → przygoda

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Foka – Paulina Anna Studniczka-perypetia.wav

perypetii (genitive singular)
perypetii (dative singular)
perypetię (accusative singular)
perypetią (instrumental singular)
perypetii (locative singular)
perypetio (vocative singular)
perypetie (nominative plural)
perypetii (genitive plural)
perypetyj (genitive plural obsolete)
perypetiom (dative plural)
perypetie (accusative plural)
perypetiami (instrumental plural)
perypetiach (locative plural)
perypetie (vocative plural)

Podyskutujmy chwilę o perypetiach Stasia i Nel w ziemi Mahdiego.


elżbietanizm

od imienia królowej angielskiej Elżbiety I Tudor; por. ang. Elizabethanism

słowo, użycie lub cecha językowa charakterystyczna dla literatury angielskiej okresu elżbietańskiego


elżbietanin

elżbietanina (genitive singular)
elżbietaninowi (dative singular)
elżbietanina (accusative singular)
elżbietaninem (instrumental singular)
elżbietaninie (locative singular)
elżbietaninie (vocative singular)
elżbietanie (nominative plural)
elżbietan (genitive plural)
elżbietanom (dative plural)
elżbietan (accusative plural)
elżbietanami (instrumental plural)
elżbietanach (locative plural)
elżbietanie (vocative plural)

artysta tworzący w epoce elżbietańskiej, szczególnie literat


elżbietańczyk

elżbietańczyka (genitive singular)
elżbietańczykowi (dative singular)
elżbietańczyka (accusative singular)
elżbietańczykiem (instrumental singular)
elżbietańczyku (locative singular)
elżbietańczyku (vocative singular)
elżbietańczycy (nominative plural)
elżbietańczyków (genitive plural)
elżbietańczykom (dative plural)
elżbietańczyków (accusative plural)
elżbietańczykami (instrumental plural)
elżbietańczykach (locative plural)
elżbietańczycy (vocative plural)


beatnik

członek amerykańskiego ruchu literacko-kulturowego lat pięćdziesiątych XX wieku


Spiderman

Spidermana (genitive singular)
Spidermanowi (dative singular)
Spidermana (accusative singular)
Spidermanem (instrumental singular)
Spidermanie (locative singular)
Spidermanie (vocative singular)

W kinach można zobaczyć kolejną część przygód Spidermana – Człowieka Pająka.


spojler

uwaga ujawniająca komuś istotne fragmenty fabuły książki lub filmu, psująca w ten sposób przyjemność ich czytania lub oglądania


paralelizm

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Foka – Paulina Anna Studniczka-paralelizm.wav

paralelizmu (genitive singular)
paralelizmowi (dative singular)
paralelizmem (instrumental singular)
paralelizmie (locative singular)
paralelizmie (vocative singular)
paralelizmy (nominative plural)
paralelizmów (genitive plural)
paralelizmom (dative plural)
paralelizmy (accusative plural)
paralelizmami (instrumental plural)
paralelizmach (locative plural)
paralelizmy (vocative plural)

tożsamość lub zbieżność określonych elementów utworu literackiego pod względem treściowym, kompozycyjnym, składniowym itd.

Biblia obfituje w paralelizmy składniowe.


tmeza

p.łac. tmesis < gr. τμῆσις (tmēsis) → cięcie < gr. τέμνειν (témein) → ciąć < praindoeur. *tem-

tmezy (genitive singular)
tmezie (dative singular)
tmezę (accusative singular)
tmezą (instrumental singular)
tmezie (locative singular)
tmezo (vocative singular)
tmezy (nominative plural)
tmez (genitive plural)
tmezom (dative plural)
tmezy (accusative plural)
tmezami (instrumental plural)
tmezach (locative plural)
tmezy (vocative plural)

środek stylistyczny polegający na umieszczaniu cząstek wyrazów w środku innych wyrazów

, „Vox Patrum” 38 (2018), t. 69..


anastrofa

gr. ἀναστροφή

figura stylistyczna, która polega na odwróceniu zwykłej kolejności wyrazów w zdaniu lub wersie (w celu nadania wypowiedzi tonu bardziej poetyckiego albo dramatycznego)

W anastrofie słowa lub frazy są ustawiane w sposób nietypowy.


afabularność

cecha utworu literackiego, filmowego, teatralnego, która polega na braku tradycyjnej fabuły

Zauważcie afabularność właśnie w filmach Andrieja Tarkowskiego.


Buka

Buki (genitive singular)
Buce (dative singular)
Bukę (accusative singular)
Buką (instrumental singular)
Buce (locative singular)
Buko (vocative singular)
Buki (potential rare nominative plural)
Buk (potential rare genitive plural)
Bukom (potential rare dative plural)
Buki (potential rare accusative plural)
Bukami (potential rare instrumental plural)
Bukach (potential rare locative plural)
Buki (potential rare vocative plural)

fantastyczna postać z serii książek dla dzieci o perypetiach Muminków


neoromantyczny

odpowiadający rzecz. neoromantyk (albo neoromantyzm)

neoromantyczna (nominative singular feminine)
neoromantyczne (nominative singular neuter)
neoromantyczni (nominative plural masculine)
neoromantyczne (nominative plural nonvirile)
neoromantycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
neoromantycznej (genitive singular feminine)
neoromantycznego (genitive singular neuter)
neoromantycznych (genitive plural masculine nonvirile)
neoromantycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
neoromantycznej (dative singular feminine)
neoromantycznemu (dative singular neuter)
neoromantycznym (dative plural masculine nonvirile)
neoromantycznego (accusative singular masculine animate)
neoromantyczną (accusative singular feminine)
neoromantyczne (accusative singular neuter)
neoromantycznych (accusative plural masculine)
neoromantyczne (accusative plural nonvirile)
neoromantycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
neoromantyczną (instrumental singular feminine)
neoromantycznym (instrumental singular neuter)
neoromantycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
neoromantycznym (locative singular masculine animate inanimate)
neoromantycznej (locative singular feminine)
neoromantycznym (locative singular neuter)
neoromantycznych (locative plural masculine nonvirile)
neoromantyczna (vocative singular feminine)
neoromantyczne (vocative singular neuter)
neoromantyczni (vocative plural masculine)
neoromantyczne (vocative plural nonvirile)

Sarkając na to, że się na nim poznać nie umiano, chwyta za pióro, kruszy kopie za powstałą w r. 1832 neoromantyczną szkołą, która muzykę miała pchnąć na nowe tory a za któréj przedstawiciela Berlioz siebie uważał, tak jak Wiktor Hugo za jéj reprezentanta w piśmiennictwie uchodził.

I. [1.] W restauracyi. [w:] Szulc, Marceli Antoni. Przygoda Chopina. Poznań: M[ieczysław Antoni (z Poznania)] Leitgeber i Spółka, 1876, s. 18.

Wiedeń nie chciał jednak zrażać Polaków, zwłaszcza młodzieży, która wychowywała się w neoromantycznej atmosferze "Młodej Polski".

Krzywoszewski, Stefan. Długie życie: wspomnienia (pamiętnik). T. I. [1.]. Warszawa: Księgarnia "Biblioteka Polska", 1947, s. 249. OCLC 749357280. [zob. też:] tom 2, tomy 1+2.


neoromantyk

neoromantyka (genitive singular)
neoromantykowi (dative singular)
neoromantyka (accusative singular)
neoromantykiem (instrumental singular)
neoromantyku (locative singular)
neoromantyku (vocative singular)
neoromantycy (nominative plural)
neoromantyki (nominative plural depreciative)
neoromantyków (genitive plural)
neoromantykom (dative plural)
neoromantyków (accusative plural)
neoromantykami (instrumental plural)
neoromantykach (locative plural)
neoromantycy (vocative plural)
neoromantyki (vocative plural depreciative)

Neoromantycy przemawiali językiem napuszonym i sztucznym (…) i wyrażali najchętniej treści uczuciowe, przeżywane przez siebie lub przez bohaterów, z którymi się utożsamiali.

"Muzyka" (dwumiesięcznik muzykologiczny 1950–1956), numer 6, rok 1950, strona 16.


neoromantyzm

neoromantyzmu (genitive singular)
neoromantyzmowi (dative singular)
neoromantyzmem (instrumental singular)
neoromantyzmie (locative singular)
neoromantyzmie (vocative singular)
neoromantyzmy (nominative plural)
neoromantyzmów (genitive plural)
neoromantyzmom (dative plural)
neoromantyzmy (accusative plural)
neoromantyzmami (instrumental plural)
neoromantyzmach (locative plural)
neoromantyzmy (vocative plural)

kierunek w literaturze i sztuce na przełomie XIX i XX w. wykazujący pewne podobieństwa do romantyzmu

Jego aktywność pisarska przypadła na schyłkowy już okres neoromantyzmu polskiego […]

Artur Hutnikiewicz, Młoda Polska, 1994 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.


formanta metryczna

pol. formant + -a + metryczna; zob. formanta

formanty metrycznej (genitive singular)
formancie metrycznej (dative singular)
formantę metryczną (accusative singular)
formantą metryczną (instrumental singular)
formancie metrycznej (locative singular)
formanto metryczna (vocative singular)
formanty metryczne (nominative plural)
formant metrycznych (genitive plural)
formantom metrycznym (dative plural)
formanty metryczne (accusative plural)
formantami metrycznymi (instrumental plural)
formantach metrycznych (locative plural)
formanty metryczne (vocative plural)

element metryczny współdziałający w organizacji wiersza, nie będący jednak konstantą w danym systemie (np. średniówka w wierszu sylabotonicznym)


formanta

formanty (genitive singular)
formancie (dative singular)
formantę (accusative singular)
formantą (instrumental singular)
formancie (locative singular)
formanto (vocative singular)
formanty (nominative plural)
formant (genitive plural)
formantom (dative plural)
formanty (accusative plural)
formantami (instrumental plural)
formantach (locative plural)
formanty (vocative plural)


dwójmyślenie

pol. dwój- + myślenie, kalka z angielskiego „doublethink”, neologizm o proweniencji literackiej z książki „Rok 1984” George'a Orwella, którego autorem jest tłumacz pierwszego wydania Juliusz Mieroszewski

dwójmyślenia (genitive singular)
dwójmyśleniu (dative singular)
dwójmyśleniem (instrumental singular)
dwójmyśleniu (locative singular)

wyznawanie dwóch poglądów, które logicznie są ze sobą sprzeczne

zobacz też: dwójmyślenie • nowomowa • staromyśl • myślozbrodnia • brzuchoczuć


hipertekstowy

hipertekstowa (nominative singular feminine)
hipertekstowe (nominative singular neuter)
hipertekstowi (nominative plural masculine)
hipertekstowe (nominative plural nonvirile)
hipertekstowego (genitive singular masculine animate inanimate)
hipertekstowej (genitive singular feminine)
hipertekstowego (genitive singular neuter)
hipertekstowych (genitive plural masculine nonvirile)
hipertekstowemu (dative singular masculine animate inanimate)
hipertekstowej (dative singular feminine)
hipertekstowemu (dative singular neuter)
hipertekstowym (dative plural masculine nonvirile)
hipertekstowego (accusative singular masculine animate)
hipertekstową (accusative singular feminine)
hipertekstowe (accusative singular neuter)
hipertekstowych (accusative plural masculine)
hipertekstowe (accusative plural nonvirile)
hipertekstowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
hipertekstową (instrumental singular feminine)
hipertekstowym (instrumental singular neuter)
hipertekstowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
hipertekstowym (locative singular masculine animate inanimate)
hipertekstowej (locative singular feminine)
hipertekstowym (locative singular neuter)
hipertekstowych (locative plural masculine nonvirile)
hipertekstowa (vocative singular feminine)
hipertekstowe (vocative singular neuter)
hipertekstowi (vocative plural masculine)
hipertekstowe (vocative plural nonvirile)

związany z takim utworem literackim, który daje się odczytywać na różne sposoby, co wynika z możliwości przechodzenia od jednego fragmentu do innego w dowolnej kolejności

Ze współpracownikami kontaktują się przez sieć, wydają miesięcznik internetowy, zajmują się literaturą sieci (linternetem), pomogli [Sławomirowi] Shutemu zrobić w sieci pierwszą polską powieść hipertekstową „Blok”

Janowska, Katarzyna. Prorok Shuty. Polityka (tygodnik). nr 2474, 2004-10-16. Warszawa: Polityka — Spółdzielnia Pracy (wydawnictwo). ISSN 0032-3500. OCLC 6547308.

Mówi się jednak o tym, że opowieść zarejestrowana na dyskietce metodą hipertekstową pozwala czytelnikowi zmieniać zakończenie i kazać bohaterowi przeżywać nowe perypetie; a nawet pozwala kilku czytelnikom rywalizować, który najbardziej interesująco rozwinie opowieść

Szymanowski, Adam. Czy komputer pożre książkę. Gazeta Wyborcza, 24 lutego 1996. Warszawa: Agora SA. ISSN 0860-908X. OCLC 225759598.


linternet

linternetu (genitive singular)
linternetowi (dative singular)
linternetem (instrumental singular)
linternecie (locative singular)
linternecie (vocative singular)
linternety (potential rare nominative plural)
linternetów (potential rare genitive plural)
linternetom (potential rare dative plural)
linternety (potential rare accusative plural)
linternetami (potential rare instrumental plural)
linternetach (potential rare locative plural)
linternety (potential rare vocative plural)

literatura internetu, internet literatury


konkatenacja

konkatenacji (genitive singular)
konkatenacji (dative singular)
konkatenację (accusative singular)
konkatenacją (instrumental singular)
konkatenacji (locative singular)
konkatenacjo (vocative singular)
konkatenacje (nominative plural)
konkatenacji (genitive plural)
konkatenacjom (dative plural)
konkatenacje (accusative plural)
konkatenacjami (instrumental plural)
konkatenacjach (locative plural)
konkatenacje (vocative plural)

powtarzanie i rozwijanie w kolejnym zdaniu, wersie itp. wyrazu lub wyrażenia, którym się kończy poprzednie zdanie, wers


hiperboliczny

hiperboliczna (nominative singular feminine)
hiperboliczne (nominative singular neuter)
hiperboliczni (nominative plural masculine)
hiperboliczne (nominative plural nonvirile)
hiperbolicznego (genitive singular masculine animate inanimate)
hiperbolicznej (genitive singular feminine)
hiperbolicznego (genitive singular neuter)
hiperbolicznych (genitive plural masculine nonvirile)
hiperbolicznemu (dative singular masculine animate inanimate)
hiperbolicznej (dative singular feminine)
hiperbolicznemu (dative singular neuter)
hiperbolicznym (dative plural masculine nonvirile)
hiperbolicznego (accusative singular masculine animate)
hiperboliczną (accusative singular feminine)
hiperboliczne (accusative singular neuter)
hiperbolicznych (accusative plural masculine)
hiperboliczne (accusative plural nonvirile)
hiperbolicznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
hiperboliczną (instrumental singular feminine)
hiperbolicznym (instrumental singular neuter)
hiperbolicznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
hiperbolicznym (locative singular masculine animate inanimate)
hiperbolicznej (locative singular feminine)
hiperbolicznym (locative singular neuter)
hiperbolicznych (locative plural masculine nonvirile)
hiperboliczna (vocative singular feminine)
hiperboliczne (vocative singular neuter)
hiperboliczni (vocative plural masculine)
hiperboliczne (vocative plural nonvirile)

wyrażony przy pomocy hiperboli; pełny wyolbrzymień


urbanizm

urbanizmu (genitive singular)
urbanizmowi (dative singular)
urbanizmem (instrumental singular)
urbanizmie (locative singular)
urbanizmie (vocative singular)
urbanizmy (potential rare nominative plural)
urbanizmów (potential rare genitive plural)
urbanizmom (potential rare dative plural)
urbanizmy (potential rare accusative plural)
urbanizmami (potential rare instrumental plural)
urbanizmach (potential rare locative plural)
urbanizmy (potential rare vocative plural)

nurt w poezji z początków XX w., charakteryzujący się zafascynowaniem miastem


litota

gr. λιτότης (litótēs) → prostota, skromność

litoty (genitive singular)
litocie (dative singular)
litotę (accusative singular)
litotą (instrumental singular)
litocie (locative singular)
litoto (vocative singular)
litoty (nominative plural)
litot (genitive plural)
litotom (dative plural)
litoty (accusative plural)
litotami (instrumental plural)
litotach (locative plural)
litoty (vocative plural)

figura retoryczna polegająca na zastąpieniu przymiotnika lub przysłówka wyrażeniem do niego antonimicznym zaprzeczonym

Według mnie powinieneś tu zastosować litotę, zmieniając głupi na niemądry; nie chcemy nikogo urazić zbyt dobitną mową.


rymoid

rymoidu (genitive singular)
rymoidowi (dative singular)
rymoidem (instrumental singular)
rymoidzie (locative singular)
rymoidzie (vocative singular)
rymoidy (nominative plural)
rymoidów (genitive plural)
rymoidom (dative plural)
rymoidy (accusative plural)
rymoidami (instrumental plural)
rymoidach (locative plural)
rymoidy (vocative plural)

niepełna zgodność brzmień zakończeń wyrazów, przypominająca rym

Nie jest to jedyna cecha „reakcyjna”. Rymy tradycyjne przeważają nad wszelkiego rodzaju rymoidami; rym nieścisły użyty jest zawsze oględnie, […]

Kazimierz Czachowski, Obraz współczesnej literatury polskiej 1884–1933, tom III, Ekspresjonizm i neorealizm, wyd. Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych, Warszawa 1936, s. 286.


aposjopeza

gr. ἀποσιώπησις

środek stylistyczny, który polega na nagłym przerwaniu wypowiedzi przed jej pełnym spodziewanym zakończeniem

Przykład aposjopezy: „A gdybym ci powiedział, iż ja… ech, nieważne.”.


alegoryzować

przedstawiać w formie alegorii lub interpretować coś jako alegorię


dystych

forma poetycka składająca się z dwóch wersów