tren

(1.1) łac. threnus < gr. θρῆνος (thrḗnos) < gr. θρέομαι → głośno płakać

(1.2-4) franc. traîne < franc. traîner → wlec, ciągnąć za sobą

trenu (genitive singular)
trenowi (dative singular)
trenem (instrumental singular)
trenie (locative singular)
trenie (vocative singular)
treny (nominative plural)
trenów (genitive plural)
trenom (dative plural)
treny (accusative plural)
trenami (instrumental plural)
trenach (locative plural)
treny (vocative plural)

gatunek liryczny o charakterze elegijnym, poświęcony zmarłej osobie, wychwalający jej zalety i zasługi oraz opłakujący jej śmierć

Tren pojawił się w literaturze polskiej za sprawą Jana Kochanowskiego, który poświęcił im cały cykl.

por. elegia • tristia • lament • plankt • żale • nenia • epicedium (epicedion) • requiem (rekwiem) • dirge


gazel

(1.1) tur. gazel < arab. غزل (ġazal) → flirt, miłość, poezja miłosna

gazele (nominative plural)
gazela (genitive singular)
gazelu (genitive singular)
gazeli (genitive plural)
gazelowi (dative singular)
gazelom (dative plural)
gazele (accusative plural)
gazelem (instrumental singular)
gazelami (instrumental plural)
gazelu (locative singular)
gazelach (locative plural)
gazelu (vocative singular)
gazele (vocative plural)

liryczny utwór poetycki, znany przede wszystkim w literaturze perskiej


mit

mitu (genitive singular)
mitowi (dative singular)
mitem (instrumental singular)
micie (locative singular)
micie (vocative singular)
mity (nominative plural)
mitów (genitive plural)
mitom (dative plural)
mity (accusative plural)
mitami (instrumental plural)
mitach (locative plural)
mity (vocative plural)

Z upodobaniem czytam mity rzymskie i greckie.


alba

(1.1) łac. albus → biały
(1.2) prow. alba < łac. alba → poranek

alby (genitive singular)
albie (dative singular)
albę (accusative singular)
albą (instrumental singular)
albie (locative singular)
albo (vocative singular)
alby (nominative plural)
alb (genitive plural)
albom (dative plural)
alby (accusative plural)
albami (instrumental plural)
albach (locative plural)
alby (vocative plural)

gatunek pieśni miłosnej będącej poranną pieśnią rozstania kochanków


antologia

gr. ανθολογία

antologii (genitive singular)
antologii (dative singular)
antologię (accusative singular)
antologią (instrumental singular)
antologii (locative singular)
antologio (vocative singular)
antologie (nominative plural)
antologii (genitive plural)
antologiom (dative plural)
antologie (accusative plural)
antologiami (instrumental plural)
antologiach (locative plural)
antologie (vocative plural)

wybór (całości lub fragmentów) utworów literackich powiązanych wspólną cechą, np. ten sam autor, gatunek, krąg kulturowy


ballada

franc. ballade, prawdop. za pośrednictwem wł. ballata

ballady (nominative plural)
ballady (genitive singular)
ballad (genitive plural)
balladzie (dative singular)
balladom (dative plural)
balladę (accusative singular)
ballady (accusative plural)
balladą (instrumental singular)
balladami (instrumental plural)
balladzie (locative singular)
balladach (locative plural)
ballado (vocative singular)
ballady (vocative plural)

wierszowany utwór opisujący niezwykłe wydarzenia

„Król elfów” Goethego jest słynną balladą.


dansa

prow. dansa → taniec; wyraz ten pierwotnie oznaczał pieśń taneczną pochodzenia ludowego, ale w czasach historycznych utwory te nie były już śpiewane do tańca

dansy (nominative plural)
dansy (genitive singular)
dans (genitive plural)
dansie (dative singular)
dansom (dative plural)
dansę (accusative singular)
dansy (accusative plural)
dansą (instrumental singular)
dansami (instrumental plural)
dansie (locative singular)
dansach (locative plural)
danso (vocative singular)
dansy (vocative plural)

prowansalski utwór poetycki, tworzony przez trubadurów, zwykle w formie trzech równych zwrotek i jednej krótszej


decorum

decora (nominative plural)
decorów (genitive plural)
decorom (dative plural)
decora (accusative plural)
decorami (instrumental plural)
decorach (locative plural)
decora (vocative plural)

antyczna zasada właściwego zharmonizowania poszczególnych elementów dzieła literackiego, doboru formy do treści


elegia

elegie (nominative plural)
elegii (genitive singular)
elegii (genitive plural)
elegii (dative singular)
elegiom (dative plural)
elegię (accusative singular)
elegie (accusative plural)
elegią (instrumental singular)
elegiami (instrumental plural)
elegii (locative singular)
elegiach (locative plural)
elegio (vocative singular)
elegie (vocative plural)

utwór poetycki o treści poważnej, refleksyjny, w tonie smutnego rozpamiętywania, rozważania lub skargi, poruszający tematykę przemijania, śmierci lub miłości


epos

eposy (nominative plural)
eposu (genitive singular)
eposów (genitive plural)
eposowi (dative singular)
eposom (dative plural)
eposy (accusative plural)
eposem (instrumental singular)
eposami (instrumental plural)
eposie (locative singular)
eposach (locative plural)
eposie (vocative singular)
eposy (vocative plural)

poemat epicki pisany wierszem lub rzadziej prozą, w którym dzieje legendarnych lub rzeczywistych bohaterów są przedstawione na tle wydarzeń historycznych

dzieło literackie przedstawiające dzieje narodu w przełomowym dla niego momencie


horror

horroru (genitive singular)
horrorowi (dative singular)
horrorem (instrumental singular)
horrorze (locative singular)
horrorze (vocative singular)
horrory (nominative plural)
horroru (genitive singular)
horrorów (genitive plural)
horrorowi (dative singular)
horrorom (dative plural)
horrory (accusative plural)
horrorem (instrumental singular)
horrorami (instrumental plural)
horrorze (locative singular)
horrorach (locative plural)
horrorze (vocative singular)
horrory (vocative plural)

dzieło, głównie film, przedstawiające makabryczną, najczęściej nierealną i pełną napięcia akcję

Bardzo lubię oglądać horrory i thrillery.


bohater

ukr. богати́р < tatar. < st.turk. baɣatur < mong. klas. < st.pers., por. pers. بهادر (bahādor) → odważny, śmiały, silny; żołnierz, bohater

bohatera (genitive singular)
bohaterowi (dative singular)
bohatera (accusative singular)
bohaterem (instrumental singular)
bohaterze (locative singular)
bohaterze (vocative singular)
bohaterowie (nominative plural)
bohaterzy (nominative plural)
bohaterów (genitive plural)
bohaterom (dative plural)
bohaterów (accusative plural)
bohaterami (instrumental plural)
bohaterach (locative plural)
bohaterowie (vocative plural)
bohaterzy (vocative plural)
bohatery (depreciative nominative vocative plural)

Jak pamiętamy, główny bohater „Potopu” pan Andrzej Kmicic był najważniejszym bacą na Żmudzi, stąd słynna jego baranica, którą okrywał się, pędząc z Oleńką w rozpędzonych saniach z Wodoktów do Wołmontowicz

Tygodnik Podhalański, nr 35, Zakopane, 1999 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.


kryminał

kryminału (genitive singular)
kryminałowi (dative singular)
kryminałem (instrumental singular)
kryminale (locative singular)
kryminale (vocative singular)
kryminały (nominative plural)
kryminałów (genitive plural)
kryminałom (dative plural)
kryminały (accusative plural)
kryminałami (instrumental plural)
kryminałach (locative plural)
kryminały (vocative plural)

utwór o tematyce kryminalnej, związanej z przestępstwem

Przyjemnie czyta się kryminały podczas jazdy pociągiem.


legenda

łac. legenda → to, co powinno być przeczytane < łac. legere → czytać

legendy (nominative plural)
legendy (genitive singular)
legend (genitive plural)
legendzie (dative singular)
legendom (dative plural)
legendę (accusative singular)
legendy (accusative plural)
legendą (instrumental singular)
legendami (instrumental plural)
legendzie (locative singular)
legendach (locative plural)
legendo (vocative singular)
legendy (vocative plural)

opowieść fantastyczna, przekazywana jako część tradycji


maniera

franc. manière < p.łac. manuaria < łac. manus

maniery (genitive singular)
manierze (dative singular)
manierę (accusative singular)
manierą (instrumental singular)
manierze (locative singular)
maniero (vocative singular)
maniery (nominative plural)
manier (genitive plural)
manierom (dative plural)
maniery (accusative plural)
manierami (instrumental plural)
manierach (locative plural)
maniery (vocative plural)

charakterystyczny dla pewnego kręgu twórców sposób tworzenia dzieł; styl

zagęszczenie elementów typowych dla ukształtowanego już stylu, mechaniczne powtarzanie wzorów wyraźnie odczuwalne jako przejaw wtórności; zmanierowane, stałe chwyty


miscellanea

miscellaneów (genitive plural)
miscellaneom (dative plural)
miscellaneami (instrumental plural)
miscellaneach (locative plural)

zbiór różnych tekstów, utworów, książek różnych autorów

kolumna z krótkimi notatkami z różnych dziedzin w czasopiśmie


motto

wł. motto → dowcip, powiedzonko < łac. *mottum < łac. mutire, łac. muttire

motta (genitive singular)
mottu (dative singular)
mottem (instrumental singular)
motcie (locative singular)
motta (nominative plural)
mott (genitive plural)
mottom (dative plural)
motta (accusative plural)
mottami (instrumental plural)
mottach (locative plural)
motta (vocative plural)

Można więc powiedzieć, że motto w pewnym sensie patronuje danemu dziełu


elipsa

łac. ellipsis < gr. ἔλλειψις (élleipsis) → brak, nieobecność

elipsy (genitive singular)
elipsie (dative singular)
elipsę (accusative singular)
elipsą (instrumental singular)
elipsie (locative singular)
elipso (vocative singular)
elipsy (nominative plural)
elips (genitive plural)
elipsom (dative plural)
elipsy (accusative plural)
elipsami (instrumental plural)
elipsach (locative plural)
elipsy (vocative plural)

figura retoryczna, polegająca na celowym pominięciu jednego lub kilku wyrazów w zdaniu lub wersie

Pisarz użył elipsy w celu zbudowania napięcia.


parabola

paraboli (genitive singular)
paraboli (dative singular)
parabolę (accusative singular)
parabolą (instrumental singular)
paraboli (locative singular)
parabolo (vocative singular)
parabole (nominative plural)
paraboli (genitive plural)
parabol (genitive plural)
parabolom (dative plural)
parabole (accusative plural)
parabolami (instrumental plural)
parabolach (locative plural)
parabole (vocative plural)

Parabola stosowana jest często w homiletyce i literaturze parenetycznej.


odcinek

odcinka (genitive singular)
odcinkowi (dative singular)
odcinkiem (instrumental singular)
odcinku (locative singular)
odcinku (vocative singular)
odcinki (nominative plural)
odcinków (genitive plural)
odcinkom (dative plural)
odcinki (accusative plural)
odcinkami (instrumental plural)
odcinkach (locative plural)
odcinki (vocative plural)

jeden fragment powieści, filmu itp., należący do większej całości, publikowany lub emitowany osobno

Telewizja nadała tylko niektóre odcinki serialu.


poema

poemata (nominative plural)
poematów (genitive plural)
poematom (dative plural)
poemata (accusative plural)
poematami (instrumental plural)
poematach (locative plural)
poemata (vocative plural)

dłuższy utwór pisany wierszem opisujący ciąg wątków lub refleksji


protagonista

franc. protagoniste < gr. πρωταγωνιστής (prōtagōnistḗs) → pierwszy aktor

protagonisty (genitive singular)
protagoniście (dative singular)
protagonistę (accusative singular)
protagonistą (instrumental singular)
protagoniście (locative singular)
protagonisto (vocative singular)
protagoniści (nominative plural)
protagonistów (genitive plural)
protagonistom (dative plural)
protagonistów (accusative plural)
protagonistami (instrumental plural)
protagonistach (locative plural)
protagoniści (vocative plural)
protagonisty (depreciative nominative vocative plural)

główna postać utworu literackiego, wokół której toczy się fabuła


scherzo

utwór literacki o charakterze liryczno-żartobliwym, wyraziście rytmizowany


toast

toastu (genitive singular)
toastowi (dative singular)
toastem (instrumental singular)
toaście (locative singular)
toaście (vocative singular)
toasty (nominative plural)
toastów (genitive plural)
toastom (dative plural)
toasty (accusative plural)
toastami (instrumental plural)
toastach (locative plural)
toasty (vocative plural)

krótka pieśń, śpiewana w czasach staropolskich podczas uczt w momencie podnoszenia kielichów z winem


tragedia

łac. tragoedia < gr. τραγῳδία (tragōdía) → dosł. „koźli śpiew” < gr. τράγος + ᾠδή

tragedia antyczna / klasyczna / mieszczańska / romantyczna

tragedii (genitive singular)
tragedii (dative singular)
tragedię (accusative singular)
tragedią (instrumental singular)
tragedii (locative singular)
tragedio (vocative singular)
tragedie (nominative plural)
tragedii (genitive plural)
tragedyj (genitive plural obsolete)
tragediom (dative plural)
tragedie (accusative plural)
tragediami (instrumental plural)
tragediach (locative plural)
tragedie (vocative plural)

dramatyczny utwór literacki przedstawiający konflikt między dążeniami bohatera a siłami wyższymi

Wszystkie działania bohatera tragedii prowadzą go do nieuchronnej klęski.


utopia

n.łac. Utopia < gr. οὐ + τόπος + -ία; od nazwy idealnego kraju, wymyślonego przez Thomasa More'a w jego dziele z 1516 roku

utopii (genitive singular)
utopii (dative singular)
utopię (accusative singular)
utopią (instrumental singular)
utopii (locative singular)
utopio (vocative singular)
utopie (nominative plural)
utopii (genitive plural)
utopij (genitive plural obsolete)
utopiom (dative plural)
utopie (accusative plural)
utopiami (instrumental plural)
utopiach (locative plural)
utopie (vocative plural)

rodzaj konwencji dydaktyczno-fantastycznej w literaturze i innych dziedzinach sztuki


passus

passusu (genitive singular)
passusowi (dative singular)
passusem (instrumental singular)
passusie (locative singular)
passusie (vocative singular)
passusy (nominative plural)
passusów (genitive plural)
passusom (dative plural)
passusy (accusative plural)
passusami (instrumental plural)
passusach (locative plural)
passusy (vocative plural)

fragment tekstu, wyjątek z jakiejś książki, zazwyczaj jakiś szczególny

Już na pierwszych kartach książki, przykuł moją uwagę pewien interesujący passus.


Kubuś Puchatek

tłum. (Ireny Tuwim) ang. Winnie-the-Pooh

Kubusia Puchatka (genitive singular)
Kubusiowi Puchatkowi (dative singular)
Kubusia Puchatka (accusative singular)
Kubusiem Puchatkiem (instrumental singular)
Kubusiu Puchatku (locative singular)
Kubusiu Puchatku (vocative singular)

postać misia z książek i filmów stworzona przez Alana Alexandra Milne'a

Pewnego pięknego dnia Miś, zwany przez swych przyjaciół Kubusiem Puchatkiem albo krócej Puchatkiem, przechadzał się po Lesie, pomrukując dumnie pod nosem.


rodzaj

rodzaju (genitive singular)
rodzajowi (dative singular)
rodzajem (instrumental singular)
rodzaju (locative singular)
rodzaju (vocative singular)
rodzaje (nominative plural)
rodzajów (genitive plural)
rodzai (genitive plural colloquial)
rodzajom (dative plural)
rodzaje (accusative plural)
rodzajami (instrumental plural)
rodzajach (locative plural)
rodzaje (vocative plural)

podstawowa jednostka klasyfikacji dzieł literackich

Wyróżnia się trzy główne rodzaje literackie: lirykę, epikę i dramat.


pisarz

pisarza (genitive singular)
pisarzowi (dative singular)
pisarza (accusative singular)
pisarzem (instrumental singular)
pisarzu (locative singular)
pisarzu (vocative singular)
pisarze (nominative plural)
pisarzy (genitive plural)
pisarzów (genitive plural rare)
pisarzom (dative plural)
pisarzy (accusative plural)
pisarzów (accusative plural rare)
pisarzami (instrumental plural)
pisarzach (locative plural)
pisarze (vocative plural)

osoba, która tworzy utwory literackie, zwłaszcza prozą

Autor tej książki jest bardzo znanym pisarzem.

zob. też pisarz (ujednoznacznienie) w Wikipedii


As

Asy (nominative plural)
Asa (genitive singular)
Asów (genitive plural)
Asowi (dative singular)
Asom (dative plural)
Asa (accusative singular)
Asy (accusative plural)
Asem (instrumental singular)
Asami (instrumental plural)
Asie (locative singular)
Asach (locative plural)
Asie (vocative singular)
Asy (vocative plural)

Ala ma kota. As to Ali pies


szkic

szkicu (genitive singular)
szkicowi (dative singular)
szkicem (instrumental singular)
szkicu (locative singular)
szkicu (vocative singular)
szkice (nominative plural)
szkiców (genitive plural)
szkicom (dative plural)
szkice (accusative plural)
szkicami (instrumental plural)
szkicach (locative plural)
szkice (vocative plural)

krótki utwór prozą przypominający opowiadanie, ale bez wyraźnie zarysowanej fabuły

Forma dopełniacza liczby mnogiej „szkicy” jest niepoprawna.


literatura

łac. litteratura, łac. litterae < łac. littera

literatury (genitive singular)
literaturze (dative singular)
literaturę (accusative singular)
literaturą (instrumental singular)
literaturze (locative singular)
literaturo (vocative singular)
literatury (nominative plural)
literatur (genitive plural)
literaturom (dative plural)
literatury (accusative plural)
literaturami (instrumental plural)
literaturach (locative plural)
literatury (vocative plural)

wszystkie dzieła artystyczne zachowane w formie pisanej lub w przekazie ustnym

W mojej biblioteczce mam kilka arcydzieł literatury skandynawskiej.


recenzja

rɛˈt͡sɛ̃w̃zʲja

recẽũ̯zʹi ̯a

recenzje (nominative plural)
recenzji (genitive singular)
recenzji (genitive plural)
recenzyj (genitive plural obsolete)
recenzji (dative singular)
recenzjom (dative plural)
recenzję (accusative singular)
recenzje (accusative plural)
recenzją (instrumental singular)
recenzjami (instrumental plural)
recenzji (locative singular)
recenzjach (locative plural)
recenzjo (vocative singular)
recenzje (vocative plural)

ocena wraz z krótkim omówieniem publikacji książkowej, filmu, albumu muzycznego, koncertu, imprezy artystycznej w prasie lub w innych środkach przekazu

Ten film ma dobrą recenzję.


animalizacja

animalizacji (genitive singular)
animalizacji (dative singular)
animalizację (accusative singular)
animalizacją (instrumental singular)
animalizacji (locative singular)
animalizacjo (vocative singular)
animalizacje (nominative plural)
animalizacji (genitive plural)
animalizacjom (dative plural)
animalizacje (accusative plural)
animalizacjami (instrumental plural)
animalizacjach (locative plural)
animalizacje (vocative plural)

rodzaj metafory; nadawanie cech zwierzęcych rzeczom (w celu ich dynamizacji) lub ludziom (dla zdeprecjonowania wartości ludzkich, podkreślenia elementów biologicznych)


oda

ody (genitive singular)
odzie (dative singular)
odę (accusative singular)
odą (instrumental singular)
odzie (locative singular)
odo (vocative singular)
ody (nominative plural)
ód (genitive plural)
od (genitive plural)
odom (dative plural)
ody (accusative plural)
odami (instrumental plural)
odach (locative plural)
ody (vocative plural)

patetyczny utwór liryczny sławiący wybitną osobę, doniosłe wydarzenie lub wzniosłe idee

zob. też oda w Wikicytatach
zob. też oda w Wikipedii


waka

gatunek liryki, klasyczna poezja japońska


oksymoron

gr. οξύμωρος

ˌɔksɨ̃ˈmɔrɔ̃n

oksymoronu (genitive singular)
oksymoronowi (dative singular)
oksymoronem (instrumental singular)
oksymoronie (locative singular)
oksymoronie (vocative singular)
oksymorony (nominative plural)
oksymoronów (genitive plural)
oksymoronom (dative plural)
oksymorony (accusative plural)
oksymoronami (instrumental plural)
oksymoronach (locative plural)
oksymorony (vocative plural)

figura retoryczna polegająca na celowym zestawieniu dwóch pojęć sprzecznych

Wiersz był pełen oksymoronów.

Przykładami oksymoronów są np. „głośna cisza”, „sucha woda”, „krwista zieleń” itp.


abecedariusz

abecedariusza (genitive singular)
abecedariuszowi (dative singular)
abecedariuszem (instrumental singular)
abecedariuszu (locative singular)
abecedariuszu (vocative singular)
abecedariusze (nominative plural)
abecedariuszy (genitive plural)
abecedariuszom (dative plural)
abecedariusze (accusative plural)
abecedariuszami (instrumental plural)
abecedariuszach (locative plural)
abecedariusze (vocative plural)

wiersz, w którym kolejne elementy zaczynają się kolejnymi literami alfabetu


konwencja

konwencji (genitive singular)
konwencji (dative singular)
konwencję (accusative singular)
konwencją (instrumental singular)
konwencji (locative singular)
konwencjo (vocative singular)
konwencje (nominative plural)
konwencji (genitive plural)
konwencyj (genitive plural obsolete)
konwencjom (dative plural)
konwencje (accusative plural)
konwencjami (instrumental plural)
konwencjach (locative plural)
konwencje (vocative plural)

charakterystyczne cechy twórczości przyjęte przez artystę


inwokacja

inwokacji (genitive singular)
inwokacji (dative singular)
inwokację (accusative singular)
inwokacją (instrumental singular)
inwokacji (locative singular)
inwokacjo (vocative singular)
inwokacje (nominative plural)
inwokacji (genitive plural)
inwokacyj (genitive plural obsolete)
inwokacjom (dative plural)
inwokacje (accusative plural)
inwokacjami (instrumental plural)
inwokacjach (locative plural)
inwokacje (vocative plural)


pióro

pióra (genitive singular)
pióru (dative singular)
piórem (instrumental singular)
piórze (locative singular)
pióra (nominative plural)
piór (genitive plural)
piórom (dative plural)
pióra (accusative plural)
piórami (instrumental plural)
piórach (locative plural)
pióra (vocative plural)
pióra (genitive singular)
pióru (dative singular)
piórem (instrumental singular)
piórze (locative singular)

To jedyna powieść pióra młodej węgierskiej pisarki.

(dzieło) pióra + D.
zobacz też: Indeks:Polski - Zwierzęta


bajt

bajtu (genitive singular)
bajtowi (dative singular)
bajtem (instrumental singular)
bajcie (locative singular)
bajcie (vocative singular)
bajty (nominative plural)
bajtów (genitive plural)
bajtom (dative plural)
bajty (accusative plural)
bajtami (instrumental plural)
bajtach (locative plural)
bajty (vocative plural)

typ wersu popularnego w poezji arabskiej i perskiej


tok

układ składników tworzących metrum wiersza


dialog

franc. dialogue < łac. dialogus < gr. διάλογος (diálogos)

dialogu (genitive singular)
dialogowi (dative singular)
dialogiem (instrumental singular)
dialogu (locative singular)
dialogu (vocative singular)
dialogi (nominative plural)
dialogów (genitive plural)
dialogom (dative plural)
dialogi (accusative plural)
dialogami (instrumental plural)
dialogach (locative plural)
dialogi (vocative plural)

utwór literacki niesceniczny, napisany w formie rozmowy


hymn

hymnu (genitive singular)
hymnowi (dative singular)
hymnem (instrumental singular)
hymnie (locative singular)
hymnie (vocative singular)
hymny (nominative plural)
hymnów (genitive plural)
hymnom (dative plural)
hymny (accusative plural)
hymnami (instrumental plural)
hymnach (locative plural)
hymny (vocative plural)

uroczysta i podniosła pieśń pochwalna o apostroficznym charakterze wypowiedzi, komponowana na cześć bóstwa, szczególnej osoby, wydarzenia, ojczyzny (kraju), a także idei

Wydaje mi się, że włoski hymn narodowy jest bardzo długi.


pieśń

pieśni (genitive singular)
pieśni (dative singular)
pieśnią (instrumental singular)
pieśni (locative singular)
pieśni (vocative singular)
pieśni (nominative plural)
pieśni (genitive plural)
pieśniom (dative plural)
pieśni (accusative plural)
pieśniami (instrumental plural)
pieśniach (locative plural)
pieśni (vocative plural)

gatunek literacki poezji lirycznej, o genezie związanej z obrzędami i muzyką (pieśni ludowe, pieśni średniowieczne), od której stopniowo się uwolnił, stając się samodzielną formą wyrazu

U Horacego pieśń stała się samodzielną formą literacką.


parerga

parergów (genitive plural)
parergom (dative plural)
parergami (instrumental plural)
parergach (locative plural)

ogół ubocznej, drobnej twórczości danego autora, niezaliczana do jego twórczości podstawowej


homo viator

ˈxɔ̃mɔ ˈvʲjatɔr

archetyp człowieka podróżującego, tułacza w wędrówce pełnej przygód, również pielgrzyma w drodze do kresu ostatecznego, do Boga (średniowieczny symbol doli człowieczej)


dywan

(1.1-5) arab. دیوان (diwan)
(1.6) por. ukr. диван

dywanu (genitive singular)
dywanowi (dative singular)
dywanem (instrumental singular)
dywanie (locative singular)
dywanie (vocative singular)
dywany (nominative plural)
dywanów (genitive plural)
dywanom (dative plural)
dywany (accusative plural)
dywanami (instrumental plural)
dywanach (locative plural)
dywany (vocative plural)

zbiór utworów literackich jednego lub kilku poetów (termin funkcjonuje w literaturze krajów muzułmańskich)


apolog

apologu (genitive singular)
apologowi (dative singular)
apologiem (instrumental singular)
apologu (locative singular)
apologu (vocative singular)
apologi (nominative plural)
apologów (genitive plural)
apologom (dative plural)
apologi (accusative plural)
apologami (instrumental plural)
apologach (locative plural)
apologi (vocative plural)

krótki utwór prozą lub wierszem o charakterze dydaktyczno-moralizatorskim, często alegoryczny


podanie

podania (genitive singular)
podaniu (dative singular)
podaniem (instrumental singular)
podaniu (locative singular)
podania (nominative plural)
podań (genitive plural)
podaniom (dative plural)
podania (accusative plural)
podaniami (instrumental plural)
podaniach (locative plural)
podania (vocative plural)
podania (genitive singular)
podaniu (dative singular)
podaniem (instrumental singular)
podaniu (locative singular)

opowieść o przeszłości przekazywana w ustnej formie z pokolenia na pokolenie


prolog

prologu (genitive singular)
prologowi (dative singular)
prologiem (instrumental singular)
prologu (locative singular)
prologu (vocative singular)
prologi (nominative plural)
prologów (genitive plural)
prologom (dative plural)
prologi (accusative plural)
prologami (instrumental plural)
prologach (locative plural)
prologi (vocative plural)

początkowy człon utworu wprowadzający informacje o okolicznościach poprzedzających właściwą akcję


epilog

epilogu (genitive singular)
epilogowi (dative singular)
epilogiem (instrumental singular)
epilogu (locative singular)
epilogu (vocative singular)
epilogi (nominative plural)
epilogów (genitive plural)
epilogom (dative plural)
epilogi (accusative plural)
epilogami (instrumental plural)
epilogach (locative plural)
epilogi (vocative plural)

końcowa część utworu informująca o dalszych losach bohaterów już po zamknięciu akcji


wiersz

łac. versus < łac. verto → obracać, odwracać

wiersza (genitive singular)
wierszowi (dative singular)
wierszem (instrumental singular)
wierszu (locative singular)
wierszu (vocative singular)
wiersze (nominative plural)
wierszy (genitive plural)
wierszom (dative plural)
wiersze (accusative plural)
wierszami (instrumental plural)
wierszach (locative plural)
wiersze (vocative plural)

Czy aby być uważanym za poetę, należy swoje wiersze publikować, czy wystarczy pisać je do szuflady?


lekcja

lekcji (genitive singular)
lekcji (dative singular)
lekcję (accusative singular)
lekcją (instrumental singular)
lekcji (locative singular)
lekcjo (vocative singular)
lekcje (nominative plural)
lekcji (genitive plural)
lekcyj (genitive plural obsolete)
lekcjom (dative plural)
lekcje (accusative plural)
lekcjami (instrumental plural)
lekcjach (locative plural)
lekcje (vocative plural)

pierwszy etap opracowywania dzieła antycznego, polegający na jego głośnym odczytaniu


bajka

od prasł. *bajьka → mówienie, baśń, zmyślona opowieść, opowiadanie, fabuła, od czasownika *bajati (od tego pol. bajać)

por. białor. байка, chorw. bajka, czes. bajka, dłuż. bajka, ros. байка, karpatorusiń. байка, słń. bajka i ukr. ба́йка

bajki (nominative plural)
bajki (genitive singular)
bajek (genitive plural)
bajce (dative singular)
bajkom (dative plural)
bajkę (accusative singular)
bajki (accusative plural)
bajką (instrumental singular)
bajkami (instrumental plural)
bajce (locative singular)
bajkach (locative plural)
bajko (vocative singular)
bajki (vocative plural)

krótki utwór literacki, zwykle wierszowany i żartobliwy, posługujący się alegorią i morałem

bajki Ezopa

Mama czyta dziecku bajkę na dobranoc.


haiku

wywodzący się z Japonii gatunek poezji lirycznej o zwięzłej formie

W wierszu haiku występują, na przykład, grupy słów określane jako słowa piwotalne, nagle zmieniające znaczenie wiersza i tok myśli.

Odra, tom 43, Wrocławskie Wydawn. Prasowe RSW "Prasa", 2003, wydania 5-9


psalm

łac. psalmus < gr. ψαλμός (psalmós) < gr. ψάλλω (psállō) → wprawiać w ruch struny (instrumentu)

psalmu (genitive singular)
psalmowi (dative singular)
psalmem (instrumental singular)
psalmie (locative singular)
psalmie (vocative singular)
psalmy (nominative plural)
psalmów (genitive plural)
psalmom (dative plural)
psalmy (accusative plural)
psalmami (instrumental plural)
psalmach (locative plural)
psalmy (vocative plural)

liryczny utwór modlitewny wzorowany na poezji starotestamentalnej

Znalazłem stronę z tekstami psalmów autorstwa Zygmunta Krasińskiego.


hiperbola

gr. ὑπερβολή (hyperbolḗ) < gr. ὑπερβάλλω < gr. ὑπέρ + βάλλω

hiperboli (genitive singular)
hiperboli (dative singular)
hiperbolę (accusative singular)
hiperbolą (instrumental singular)
hiperboli (locative singular)
hiperbolo (vocative singular)
hiperbole (nominative plural)
hiperbol (genitive plural)
hiperboli (genitive plural)
hiperbolom (dative plural)
hiperbole (accusative plural)
hiperbolami (instrumental plural)
hiperbolach (locative plural)
hiperbole (vocative plural)

zabieg stylistyczny polegający na wyolbrzymieniu, przejaskrawieniu cech przedmiotów, osób, zjawisk

Zbyt często stosował hiperbole w swoich wypowiedziach.

zob. też hiperbola w Wikipedii
zobacz też: Indeks:Polski - Matematyka


Job

łac. Iob < gr. Ἰώβ (Iṓb) < hebr. איוב (ijob) → dosł. „prześladowany”

pan Job • brat / kuzyn / wujek / dziadek Job • mężczyzna imieniem (o imieniu) Job • święty / błogosławiony Job • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Job • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Job • otrzymać / dostać / przybrać imię Job • dzień imienin / imieniny Joba • na Joba (o dniu)

Joba (genitive singular)
Jobowi (dative singular)
Joba (accusative singular)
Jobem (instrumental singular)
Jobie (locative singular)
Jobie (vocative singular)
Jobowie (nominative plural)
Jobów (genitive plural)
Jobom (dative plural)
Jobów (accusative plural)
Jobami (instrumental plural)
Jobach (locative plural)
Jobowie (vocative plural)


daktyl

(1.1) łac. dactylus
(2.1) gr. δάκτυλος (dáktylos – palec)

daktyla (genitive singular)
daktylowi (dative singular)
daktyla (accusative singular)
daktylem (instrumental singular)
daktylu (locative singular)
daktylu (vocative singular)
daktyle (nominative plural)
daktyli (genitive plural)
daktylów (genitive plural)
daktylom (dative plural)
daktyle (accusative plural)
daktylami (instrumental plural)
daktylach (locative plural)
daktyle (vocative plural)

w poezji antycznej: stopa wierszowa składająca się z sylaby długiej i dwóch krótkich


powieść

powieści (nominative plural)
powieści (genitive singular)
powieści (genitive plural)
powieści (dative singular)
powieściom (dative plural)
powieści (accusative plural)
powieścią (instrumental singular)
powieściami (instrumental plural)
powieści (locative singular)
powieściach (locative plural)
powieści (vocative singular)
powieści (vocative plural)

długi utwór narracyjny opisujący rozbudowany ciąg zdarzeń; zwykle udostępniany w formie książki

Cały nakład nowej powieści o nastoletnim czarodzieju sprzedał się w dwa tygodnie po premierze.


smerf

smerfa (genitive singular)
smerfowi (dative singular)
smerfa (accusative singular)
smerfem (instrumental singular)
smerfie (locative singular)
smerfie (vocative singular)
smerfy (nominative plural)
smerfów (genitive plural)
smerfom (dative plural)
smerfów (accusative plural)
smerfy (accusative plural)
smerfami (instrumental plural)
smerfach (locative plural)
smerfy (vocative plural)
smerfowie (depreciative nominative vocative plural)


alegoria

gr. ἀλληγορία < gr. allegoreo 'mówić coś innego'

alegorii (genitive singular)
alegorii (dative singular)
alegorię (accusative singular)
alegorią (instrumental singular)
alegorii (locative singular)
alegorio (vocative singular)
alegorie (nominative plural)
alegorii (genitive plural)
alegoriom (dative plural)
alegorie (accusative plural)
alegoriami (instrumental plural)
alegoriach (locative plural)
alegorie (vocative plural)

nawiązanie do czegoś/kogoś, przywołanie przekazane nie wprost, ale metaforycznie, za pomocą wypowiedzi zaszyfrowanej w przypowieści

Klepsydra jest alegorią śmierci.


komiks

komiksy (nominative plural)
komiksu (genitive singular)
komiksów (genitive plural)
komiksowi (dative singular)
komiksom (dative plural)
komiksy (accusative plural)
komiksem (instrumental singular)
komiksami (instrumental plural)
komiksie (locative singular)
komiksach (locative plural)
komiksie (vocative singular)
komiksy (vocative plural)

z reguły opowiadanie utworzone przez połączenie kilku lub więcej obrazków składających się na historię

Piotrek jest wielkim fanem komiksów o Batmanie.


paremiologia

gr. παροιμία (paroimía) → przysłowie + pol. -logia

ˌparɛ̃mʲjɔˈlɔɟja

paremiologii (genitive singular)
paremiologii (dative singular)
paremiologię (accusative singular)
paremiologią (instrumental singular)
paremiologii (locative singular)
paremiologio (vocative singular)

nauka o przysłowiach zajmująca się ich pochodzeniem, znaczeniem oraz porównywaniem ich wersji w różnych językach


noir

związany z tematyką kryminalną, ukazujący cynicznych bohaterów i pesymistyczny obraz społeczeństwa

„Marcowe fiołki” Philipa Kerra to kolejny na polskim rynku kryminał noir, którego akcja rozgrywa się w okresie międzywojennym.


fantastyczny

fantastyczna (nominative singular feminine)
fantastyczne (nominative singular neuter)
fantastyczni (nominative plural masculine)
fantastyczne (nominative plural nonvirile)
fantastycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
fantastycznej (genitive singular feminine)
fantastycznego (genitive singular neuter)
fantastycznych (genitive plural masculine nonvirile)
fantastycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
fantastycznej (dative singular feminine)
fantastycznemu (dative singular neuter)
fantastycznym (dative plural masculine nonvirile)
fantastycznego (accusative singular masculine animate)
fantastyczną (accusative singular feminine)
fantastyczne (accusative singular neuter)
fantastycznych (accusative plural masculine)
fantastyczne (accusative plural nonvirile)
fantastycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
fantastyczną (instrumental singular feminine)
fantastycznym (instrumental singular neuter)
fantastycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
fantastycznym (locative singular masculine animate inanimate)
fantastycznej (locative singular feminine)
fantastycznym (locative singular neuter)
fantastycznych (locative plural masculine nonvirile)
fantastyczna (vocative singular feminine)
fantastyczne (vocative singular neuter)
fantastyczni (vocative plural masculine)
fantastyczne (vocative plural nonvirile)


ana

zbiór różnych fragmentów dzieł, krótkich utworów, anegdot


puszka Pandory

puszki Pandory (nominative plural)
puszki Pandory (genitive singular)
puszek Pandory (genitive plural)
puszce Pandory (dative singular)
puszkom Pandory (dative plural)
puszkę Pandory (accusative singular)
puszki Pandory (accusative plural)
puszką Pandory (instrumental singular)
puszkami Pandory (instrumental plural)
puszce Pandory (locative singular)
puszkach Pandory (locative plural)
puszko Pandory (vocative singular)
puszki Pandory (vocative plural)

pojemnik uwalniający nieszczęścia, plagi


metr

(1.1-2) franc. mètre < gr. μέτρον
(1.4) gr. μέτρον (métron)
(2.1) franc. maître

metra (genitive singular)
metrowi (dative singular)
metrem (instrumental singular)
metrze (locative singular)
metrze (vocative singular)
metry (nominative plural)
metrów (genitive plural)
metrom (dative plural)
metry (accusative plural)
metrami (instrumental plural)
metrach (locative plural)
metry (vocative plural)

schemat uporządkowania mowy, zob. metrum

zobacz też: mikrometr • milimetr • centymetr • decymetr • metr • dekametr • hektometr • kilometr • miriametr


kustosz

kustosza (genitive singular)
kustoszowi (dative singular)
kustoszem (instrumental singular)
kustoszu (locative singular)
kustoszu (vocative singular)
kustosze (nominative plural)
kustoszy (genitive plural)
kustoszów (genitive plural)
kustoszom (dative plural)
kustosze (accusative plural)
kustoszami (instrumental plural)
kustoszach (locative plural)
kustosze (vocative plural)

(w rękopisach) litery albo cyfry przeniesione na krawędź strony, (w dawnych książkach drukowanych) sylaba lub słowo ze strony, umieszczane na końcu strony poprzedniej


poezja

łac. poesis < gr. ποίησις (poíēsis) → tworzenie, dzieło poetyckie

poezji (genitive singular)
poezji (dative singular)
poezję (accusative singular)
poezją (instrumental singular)
poezji (locative singular)
poezjo (vocative singular)
poezje (nominative plural)
poezji (genitive plural)
poezyj (genitive plural obsolete)
poezjom (dative plural)
poezje (accusative plural)
poezjami (instrumental plural)
poezjach (locative plural)
poezje (vocative plural)

działalność literacka obejmująca wiersze, twórczość poetycką

Mity o poezji tłumaczą jej powstanie interwencją bogów


personifikacja

(1.1) franc. personnification < łac. persona + facio → osoba + czynię

personifikacji (genitive singular)
personifikacji (dative singular)
personifikację (accusative singular)
personifikacją (instrumental singular)
personifikacji (locative singular)
personifikacjo (vocative singular)
personifikacje (nominative plural)
personifikacji (genitive plural)
personifikacyj (genitive plural)
personifikacjom (dative plural)
personifikacje (accusative plural)
personifikacjami (instrumental plural)
personifikacjach (locative plural)
personifikacje (vocative plural)

rodzaj metafory; przedstawianie rzeczy, zwierząt, zjawisk lub pojęć abstrakcyjnych jako postaci ludzkich

Śmierć ze Świata Dysku to postać będąca personifikacją naturalnego zjawiska.

niektóre słowniki utożsamiają personifikację z antropomorfizacją, jednak różnica polega na tym, że antropomorfizacja poprzestaje na przypisaniu czemuś cech ludzkich, natomiast personifikacja polega na przedstawieniu czegoś w postaci człowieka


marinizm

(1.1) od nazwiska poety Giambattista Marino

marinizmu (genitive singular)
marinizmowi (dative singular)
marinizmem (instrumental singular)
marinizmie (locative singular)
marinizmie (vocative singular)

styl poetycki związany z literaturą włoskiego baroku


surrealistyczny

surrealistyczna (nominative singular feminine)
surrealistyczne (nominative singular neuter)
surrealistyczni (nominative plural masculine)
surrealistyczne (nominative plural nonvirile)
surrealistycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
surrealistycznej (genitive singular feminine)
surrealistycznego (genitive singular neuter)
surrealistycznych (genitive plural masculine nonvirile)
surrealistycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
surrealistycznej (dative singular feminine)
surrealistycznemu (dative singular neuter)
surrealistycznym (dative plural masculine nonvirile)
surrealistycznego (accusative singular masculine animate)
surrealistyczną (accusative singular feminine)
surrealistyczne (accusative singular neuter)
surrealistycznych (accusative plural masculine)
surrealistyczne (accusative plural nonvirile)
surrealistycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
surrealistyczną (instrumental singular feminine)
surrealistycznym (instrumental singular neuter)
surrealistycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
surrealistycznym (locative singular masculine animate inanimate)
surrealistycznej (locative singular feminine)
surrealistycznym (locative singular neuter)
surrealistycznych (locative plural masculine nonvirile)
surrealistyczna (vocative singular feminine)
surrealistyczne (vocative singular neuter)
surrealistyczni (vocative plural masculine)
surrealistyczne (vocative plural nonvirile)

związany z surrealizmem, wywodzący się z surrealizmu


liryczny

niem. lyrisch, franc. lyrique, łac. lyricus < gr. λυρικός < gr. λύρα

liryczna (nominative singular feminine)
liryczne (nominative singular neuter)
liryczni (nominative plural masculine)
liryczne (nominative plural nonvirile)
lirycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
lirycznej (genitive singular feminine)
lirycznego (genitive singular neuter)
lirycznych (genitive plural masculine nonvirile)
lirycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
lirycznej (dative singular feminine)
lirycznemu (dative singular neuter)
lirycznym (dative plural masculine nonvirile)
lirycznego (accusative singular masculine animate)
liryczną (accusative singular feminine)
liryczne (accusative singular neuter)
lirycznych (accusative plural masculine)
liryczne (accusative plural nonvirile)
lirycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
liryczną (instrumental singular feminine)
lirycznym (instrumental singular neuter)
lirycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
lirycznym (locative singular masculine animate inanimate)
lirycznej (locative singular feminine)
lirycznym (locative singular neuter)
lirycznych (locative plural masculine nonvirile)
liryczna (vocative singular feminine)
liryczne (vocative singular neuter)
liryczni (vocative plural masculine)
liryczne (vocative plural nonvirile)


Tristan

pan Tristan • brat / kuzyn / wujek / dziadek Tristan • mężczyzna imieniem (o imieniu) Tristan • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Tristan • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Tristan • otrzymać / dostać / przybrać imię Tristan • dzień imienin / imieniny Tristana

Tristanowie (nominative plural)
Tristana (genitive singular)
Tristanów (genitive plural)
Tristanowi (dative singular)
Tristanom (dative plural)
Tristana (accusative singular)
Tristanów (accusative plural)
Tristanem (instrumental singular)
Tristanami (instrumental plural)
Tristanie (locative singular)
Tristanach (locative plural)
Tristanie (vocative singular)
Tristanowie (vocative plural)

imię bohatera tragicznej, niespełnionej miłości

zob. też Tristan (ujednoznacznienie) w Wikipedii


stanza

stanzy (genitive singular)
stanzy (dative singular)
stanzę (accusative singular)
stanzą (instrumental singular)
stanzy (locative singular)
stanzo (vocative singular)
stanze (nominative plural)
stanz (genitive plural)
stanzom (dative plural)
stanze (accusative plural)
stanzami (instrumental plural)
stanzach (locative plural)
stanze (vocative plural)

utwór poetycki składający się ze strof ośmiowierszowych


futuryzm

futuryzmu (genitive singular)
futuryzmowi (dative singular)
futuryzmem (instrumental singular)
futuryzmie (locative singular)
futuryzmie (vocative singular)

awangardowy kierunek w sztuce dwudziestowiecznej powstały we Włoszech na początku XX w. manifestujący fascynację techniką, mechanizacją i dynamizmem wielkomiejskim

Podobają mi się obrazy włoskiego futuryzmu.


Helena

(1.1) gr. Ἑλένη (Helénē) < gr. (hele) → blask, jasność; gr. ἑλένη (helénē) → pochodnia lub kosz

pani Helena • siostra / kuzynka / ciocia / babcia Helena • kobieta imieniem (o imieniu) Helena • święta / błogosławiona Helena • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Helena • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Helena • otrzymać / dostać / przybrać imię Helena • dzień imienin / imieniny Heleny • na Helenę (o dniu)

Heleny (genitive singular)
Helenie (dative singular)
Helenę (accusative singular)
Heleną (instrumental singular)
Helenie (locative singular)
Heleno (vocative singular)
Heleny (nominative plural)
Helen (genitive plural)
Helenom (dative plural)
Heleny (accusative plural)
Helenami (instrumental plural)
Helenach (locative plural)
Heleny (vocative plural)

królowa spartańska i najpiękniejsza kobieta na świecie; córka Zeusa i Ledy, siostra Polideukesa (Polluksa), Kastora i Klitajmestry oraz żona Menelaosa i ukochana Parysa

Siostra Dioskurów, Helena, była najpiękniejszą kobietą na świecie i o nią właśnie toczyła się wojna trojańska

Jan Parandowski, Mitologia. Wierzenia i podania Greków i Rzymian, Czytelnik, Warszawa 1972, s. 239.

Porwanie Heleny stało się bezpośrednią przyczyną dziesięcioletniej wojny trojańskiej

Michał Pietrzykowski, Mitologia starożytnej Grecji, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1979, s. 85.

zobacz też: Indeks:Polski - Mitologia grecka


Hiob

(1.1-2) łac. Iob < gr. Ἰώβ < hebr. איוב (ijob) → dosł. „prześladowany”

pan Hiob • brat / kuzyn / wujek / dziadek Hiob • mężczyzna imieniem (o imieniu) Hiob • święty / błogosławiony Hiob • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Hiob • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Hiob • otrzymać / dostać / przybrać imię Hiob • dzień imienin / imieniny Hioba • na Hioba (o dniu)

Hioba (genitive singular)
Hiobowi (dative singular)
Hioba (accusative singular)
Hiobem (instrumental singular)
Hiobie (locative singular)
Hiobie (vocative singular)
Hioba (genitive singular)
Hiobowi (dative singular)
Hioba (accusative singular)
Hiobem (instrumental singular)
Hiobie (locative singular)
Hiobie (vocative singular)
Hiobowie (nominative plural)
Hiobów (genitive plural)
Hiobom (dative plural)
Hiobów (accusative plural)
Hiobami (instrumental plural)
Hiobach (locative plural)
Hiobowie (vocative plural)

I Pan przywrócił Hioba do dawnego stanu, gdyż modlił się on za swych przyjaciół

Żona Hioba wcale go nie wspierała.


Wergiliusz

vɛrʲˈɟilʲjuʃ

pan Wergiliusz • brat / kuzyn / wujek / dziadek Wergiliusz • mężczyzna imieniem (o imieniu) Wergiliusz • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Wergiliusz • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Wergiliusz • otrzymać / dostać / przybrać imię Wergiliusz • dzień imienin / imieniny Wergiliusza

Rozczytywała się w bukolikach Wergiliusza.

Homerycka legenda o Troi została wykorzystana przez rzymskiego poetę Wergiliusza w jego poemacie epickim Eneida


trawestować

trawestuję (singular first-person present)
trawestujesz (singular second-person present)
trawestuje (singular third-person present)
trawestujemy (plural first-person present)
trawestujecie (plural second-person present)
trawestują (plural third-person present)
trawestowałem (singular first-person past masculine)
trawestowałeś (singular second-person past masculine)
trawestował (singular third-person past masculine)
trawestowaliśmy (plural first-person past masculine)
trawestowaliście (plural second-person past masculine)
trawestowali (plural third-person past masculine)
trawestowałam (singular first-person past feminine)
trawestowałaś (singular second-person past feminine)
trawestowała (singular third-person past feminine)
trawestowałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
trawestowałyście (plural second-person past feminine neuter)
trawestowały (plural third-person past feminine neuter)
trawestowałom (singular first-person past neuter potential rare)
trawestowałoś (singular second-person past neuter potential rare)
trawestowało (singular third-person past neuter)
niech trawestuję (singular first-person imperative)
trawestuj (singular second-person imperative)
niech trawestuje (singular third-person imperative)
trawestujmy (plural first-person imperative)
trawestujcie (plural second-person imperative)
niech trawestują (plural third-person imperative)
będę trawestował (singular first-person future masculine)
będę trawestować (singular first-person future masculine)
będziesz trawestował (singular second-person future masculine)
będziesz trawestować (singular second-person future masculine)
będzie trawestował (singular third-person future masculine)
będzie trawestować (singular third-person future masculine)
będziemy trawestowali (plural first-person future masculine)
będziemy trawestować (plural first-person future masculine)
będziecie trawestowali (plural second-person future masculine)
będziecie trawestować (plural second-person future masculine)
będą trawestowali (plural third-person future masculine)
będą trawestować (plural third-person future masculine)
będę trawestowała (singular first-person future feminine)
będę trawestować (singular first-person future feminine)
będziesz trawestowała (singular second-person future feminine)
będziesz trawestować (singular second-person future feminine)
będzie trawestowała (singular third-person future feminine)
będzie trawestować (singular third-person future feminine)
będziemy trawestowały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy trawestować (plural first-person future feminine neuter)
będziecie trawestowały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie trawestować (plural second-person future feminine neuter)
będą trawestowały (plural third-person future feminine neuter)
będą trawestować (plural third-person future feminine neuter)
będę trawestowało (singular first-person future neuter potential rare)
będę trawestować (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz trawestowało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz trawestować (singular second-person future neuter potential rare)
będzie trawestowało (singular third-person future neuter)
będzie trawestować (singular third-person future neuter)
trawestowałem był (singular first-person pluperfect masculine)
trawestowałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
trawestował był (singular third-person pluperfect masculine)
trawestowaliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
trawestowaliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
trawestowali byli (plural third-person pluperfect masculine)
trawestowałam była (singular first-person pluperfect feminine)
trawestowałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
trawestowała była (singular third-person pluperfect feminine)
trawestowałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
trawestowałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
trawestowały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
trawestowałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
trawestowałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
trawestowało było (singular third-person pluperfect neuter)
trawestowano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
trawestowałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym trawestował (singular first-person conditional masculine)
trawestowałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś trawestował (singular second-person conditional masculine)
trawestowałby (singular third-person conditional masculine)
byłby trawestował (singular third-person conditional masculine)
trawestowalibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy trawestowali (plural first-person conditional masculine)
trawestowalibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście trawestowali (plural second-person conditional masculine)
trawestowaliby (plural third-person conditional masculine)
byliby trawestowali (plural third-person conditional masculine)
trawestowałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym trawestowała (singular first-person conditional feminine)
trawestowałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś trawestowała (singular second-person conditional feminine)
trawestowałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby trawestowała (singular third-person conditional feminine)
trawestowałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy trawestowały (plural first-person conditional feminine neuter)
trawestowałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście trawestowały (plural second-person conditional feminine neuter)
trawestowałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby trawestowały (plural third-person conditional feminine neuter)
trawestowałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym trawestowało (singular first-person conditional neuter potential rare)
trawestowałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś trawestowało (singular second-person conditional neuter potential rare)
trawestowałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby trawestowało (singular third-person conditional neuter)
trawestujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
nietrawestujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
trawestująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
nietrawestująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
trawestujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
nietrawestujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
trawestujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
nietrawestujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
trawestowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
nietrawestowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
trawestowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
nietrawestowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
trawestowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
nietrawestowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
trawestowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
nietrawestowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
trawestowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
nietrawestowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
trawestując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie trawestując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
trawestowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
nietrawestowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

przerabiać poważny utwór literacki na komiczny, satyryczny; przerabiać czyjąś wypowiedź na żartobliwą, dopasowując ją do innej, zabawnej sytuacji


anegdota

pol. anekdota < gr. ἀνέκδοτος (anekdotos)

anegdoty (genitive singular)
anegdocie (dative singular)
anegdotę (accusative singular)
anegdotą (instrumental singular)
anegdocie (locative singular)
anegdoto (vocative singular)
anegdoty (nominative plural)
anegdot (genitive plural)
anegdotom (dative plural)
anegdoty (accusative plural)
anegdotami (instrumental plural)
anegdotach (locative plural)
anegdoty (vocative plural)

gatunek prozy narracyjnej w literaturze pisanej, a także ustnej


echolalia

(1.1-2) gr. ἠχώ + λαλιά → echo, dźwięk + mowa

powtarzanie słów, dające efekty dźwiękowe

zob. też echolalia w Wikipedii
zob. też echolalia w Wikicytatach


humoreska

humoreski (genitive singular)
humoresce (dative singular)
humoreskę (accusative singular)
humoreską (instrumental singular)
humoresce (locative singular)
humoresko (vocative singular)
humoreski (nominative plural)
humoresek (genitive plural)
humoreskom (dative plural)
humoreski (accusative plural)
humoreskami (instrumental plural)
humoreskach (locative plural)
humoreski (vocative plural)

krótkie opowiadanie o zabawnym zdarzeniu, zwykle zamknięte dowcipną puentą

Ta humoreska jest naprawdę zabawna.


motyw

motywu (genitive singular)
motywowi (dative singular)
motywem (instrumental singular)
motywie (locative singular)
motywie (vocative singular)
motywy (nominative plural)
motywów (genitive plural)
motywom (dative plural)
motywy (accusative plural)
motywami (instrumental plural)
motywach (locative plural)
motywy (vocative plural)

najmniejsza elementarna jednostka świata przedstawionego dzieła literackiego: zdarzenie, przedmiot, cecha, sytuacja lub przeżycie


acumen

łac. acumen – ostrze, wierzchołek; bystrość, dowcip

acumenu (genitive singular)
acumenowi (dative singular)
acumenem (instrumental singular)
acumenie (locative singular)
acumenie (vocative singular)
acumeny (nominative plural)
acumenów (genitive plural)
acumenom (dative plural)
acumeny (accusative plural)
acumenami (instrumental plural)
acumenach (locative plural)
acumeny (vocative plural)

w poezji barokowej moment przecinania się dwóch różnych metod rozumowania, prowadzący do zaskoczenia i przeżycia estetycznego

Acumen stał się ważnym pojęciem dla rosyjskich akmeistów.


dramat

gr. δρᾶμα < gr. δρῶ / δράω → działać

dramaty (nominative plural)
dramatu (genitive singular)
dramatów (genitive plural)
dramatowi (dative singular)
dramatom (dative plural)
dramaty (accusative plural)
dramatem (instrumental singular)
dramatami (instrumental plural)
dramacie (locative singular)
dramatach (locative plural)
dramacie (vocative singular)
dramaty (vocative plural)

jeden z trzech rodzajów literackich, obok liryki i epiki

Dramat wywodzi się z tradycji literackiej antycznej Grecji.


wieniec

ˈvʲjɛ̇̃ɲɛt͡s

wieńca (genitive singular)
wieńcowi (dative singular)
wieńcem (instrumental singular)
wieńcu (locative singular)
wieńcu (vocative singular)
wieńce (nominative plural)
wieńców (genitive plural)
wieńcom (dative plural)
wieńce (accusative plural)
wieńcami (instrumental plural)
wieńcach (locative plural)
wieńce (vocative plural)

popularna w starożytności forma, zbiór poetycki


Śródziemie

ɕrudʲˈʑɛ̃mʲjɛ

śrudʹźẽmʹi ̯e

Śródziemia (genitive singular)
Śródziemiu (dative singular)
Śródziemiem (instrumental singular)
Śródziemiu (locative singular)

fikcyjny kontynent w mitologii stworzonej przez J.R.R. Tolkiena

Utwory o Śródziemiu powstawały w przeciągu dziesięcioleci.

mitologia stworzona przez J.R.R. Tolkiena


katastroficzny

katastroficzna (nominative singular feminine)
katastroficzne (nominative singular neuter)
katastroficzni (nominative plural masculine)
katastroficzne (nominative plural nonvirile)
katastroficznego (genitive singular masculine animate inanimate)
katastroficznej (genitive singular feminine)
katastroficznego (genitive singular neuter)
katastroficznych (genitive plural masculine nonvirile)
katastroficznemu (dative singular masculine animate inanimate)
katastroficznej (dative singular feminine)
katastroficznemu (dative singular neuter)
katastroficznym (dative plural masculine nonvirile)
katastroficznego (accusative singular masculine animate)
katastroficzną (accusative singular feminine)
katastroficzne (accusative singular neuter)
katastroficznych (accusative plural masculine)
katastroficzne (accusative plural nonvirile)
katastroficznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
katastroficzną (instrumental singular feminine)
katastroficznym (instrumental singular neuter)
katastroficznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
katastroficznym (locative singular masculine animate inanimate)
katastroficznej (locative singular feminine)
katastroficznym (locative singular neuter)
katastroficznych (locative plural masculine nonvirile)
katastroficzna (vocative singular feminine)
katastroficzne (vocative singular neuter)
katastroficzni (vocative plural masculine)
katastroficzne (vocative plural nonvirile)


tragiczny

tragiczna (nominative singular feminine)
tragiczne (nominative singular neuter)
tragiczni (nominative plural masculine)
tragiczne (nominative plural nonvirile)
tragicznego (genitive singular masculine animate inanimate)
tragicznej (genitive singular feminine)
tragicznego (genitive singular neuter)
tragicznych (genitive plural masculine nonvirile)
tragicznemu (dative singular masculine animate inanimate)
tragicznej (dative singular feminine)
tragicznemu (dative singular neuter)
tragicznym (dative plural masculine nonvirile)
tragicznego (accusative singular masculine animate)
tragiczną (accusative singular feminine)
tragiczne (accusative singular neuter)
tragicznych (accusative plural masculine)
tragiczne (accusative plural nonvirile)
tragicznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
tragiczną (instrumental singular feminine)
tragicznym (instrumental singular neuter)
tragicznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
tragicznym (locative singular masculine animate inanimate)
tragicznej (locative singular feminine)
tragicznym (locative singular neuter)
tragicznych (locative plural masculine nonvirile)
tragiczna (vocative singular feminine)
tragiczne (vocative singular neuter)
tragiczni (vocative plural masculine)
tragiczne (vocative plural nonvirile)
tragiczniejszy (comparative)
tragiczniejszy (nominative singular masculine animate inanimate)
tragiczniejsza (nominative singular feminine)
tragiczniejsze (nominative singular neuter)
tragiczniejsi (nominative plural masculine)
tragiczniejsze (nominative plural nonvirile)
tragiczniejszego (genitive singular masculine animate inanimate)
tragiczniejszej (genitive singular feminine)
tragiczniejszego (genitive singular neuter)
tragiczniejszych (genitive plural masculine nonvirile)
tragiczniejszemu (dative singular masculine animate inanimate)
tragiczniejszej (dative singular feminine)
tragiczniejszemu (dative singular neuter)
tragiczniejszym (dative plural masculine nonvirile)
tragiczniejszego (accusative singular masculine animate)
tragiczniejszy (accusative singular masculine inanimate)
tragiczniejszą (accusative singular feminine)
tragiczniejsze (accusative singular neuter)
tragiczniejszych (accusative plural masculine)
tragiczniejsze (accusative plural nonvirile)
tragiczniejszym (instrumental singular masculine animate inanimate)
tragiczniejszą (instrumental singular feminine)
tragiczniejszym (instrumental singular neuter)
tragiczniejszymi (instrumental plural masculine nonvirile)
tragiczniejszym (locative singular masculine animate inanimate)
tragiczniejszej (locative singular feminine)
tragiczniejszym (locative singular neuter)
tragiczniejszych (locative plural masculine nonvirile)
tragiczniejszy (vocative singular masculine animate inanimate)
tragiczniejsza (vocative singular feminine)
tragiczniejsze (vocative singular neuter)
tragiczniejsi (vocative plural masculine)
tragiczniejsze (vocative plural nonvirile)
najtragiczniejszy (superlative)
najtragiczniejszy (nominative singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejsza (nominative singular feminine)
najtragiczniejsze (nominative singular neuter)
najtragiczniejsi (nominative plural masculine)
najtragiczniejsze (nominative plural nonvirile)
najtragiczniejszego (genitive singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejszej (genitive singular feminine)
najtragiczniejszego (genitive singular neuter)
najtragiczniejszych (genitive plural masculine nonvirile)
najtragiczniejszemu (dative singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejszej (dative singular feminine)
najtragiczniejszemu (dative singular neuter)
najtragiczniejszym (dative plural masculine nonvirile)
najtragiczniejszego (accusative singular masculine animate)
najtragiczniejszy (accusative singular masculine inanimate)
najtragiczniejszą (accusative singular feminine)
najtragiczniejsze (accusative singular neuter)
najtragiczniejszych (accusative plural masculine)
najtragiczniejsze (accusative plural nonvirile)
najtragiczniejszym (instrumental singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejszą (instrumental singular feminine)
najtragiczniejszym (instrumental singular neuter)
najtragiczniejszymi (instrumental plural masculine nonvirile)
najtragiczniejszym (locative singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejszej (locative singular feminine)
najtragiczniejszym (locative singular neuter)
najtragiczniejszych (locative plural masculine nonvirile)
najtragiczniejszy (vocative singular masculine animate inanimate)
najtragiczniejsza (vocative singular feminine)
najtragiczniejsze (vocative singular neuter)
najtragiczniejsi (vocative plural masculine)
najtragiczniejsze (vocative plural nonvirile)
tragiczna (nominative singular feminine)
tragiczne (nominative singular neuter)
tragiczni (nominative plural masculine)
tragiczne (nominative plural nonvirile)
tragicznego (genitive singular masculine animate inanimate)
tragicznej (genitive singular feminine)
tragicznego (genitive singular neuter)
tragicznych (genitive plural masculine nonvirile)
tragicznemu (dative singular masculine animate inanimate)
tragicznej (dative singular feminine)
tragicznemu (dative singular neuter)
tragicznym (dative plural masculine nonvirile)
tragicznego (accusative singular masculine animate)
tragiczną (accusative singular feminine)
tragiczne (accusative singular neuter)
tragicznych (accusative plural masculine)
tragiczne (accusative plural nonvirile)
tragicznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
tragiczną (instrumental singular feminine)
tragicznym (instrumental singular neuter)
tragicznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
tragicznym (locative singular masculine animate inanimate)
tragicznej (locative singular feminine)
tragicznym (locative singular neuter)
tragicznych (locative plural masculine nonvirile)
tragiczna (vocative singular feminine)
tragiczne (vocative singular neuter)
tragiczni (vocative plural masculine)
tragiczne (vocative plural nonvirile)


oktawa

oktawy (genitive singular)
oktawie (dative singular)
oktawę (accusative singular)
oktawą (instrumental singular)
oktawie (locative singular)
oktawo (vocative singular)
oktawy (nominative plural)
oktaw (genitive plural)
oktawom (dative plural)
oktawy (accusative plural)
oktawami (instrumental plural)
oktawach (locative plural)
oktawy (vocative plural)

Spotkanie z Tassem i Marinim było dla Słowackiego wydarzeniem nierównie ważniejszym niż spotkania z kobietami i nawet bodaj z Mickiewiczem. W każdym razie ślady spotkania z mistrzami oktawy widać u Słowackiego na każdej stronicy, gdy inne spotkania – będąc przedmiotem dociekań jego biografów – nie zostawiły tak widocznych i ważnych wspomnień

Pamiętnik Literacki, nr 11, Londyn, 1987 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.


gazela

(1.1) franc. gazelle < arab. غزال (ġazāl)

gazele (nominative plural)
gazeli (genitive singular)
gazel (genitive plural)
gazeli (genitive plural)
gazeli (dative singular)
gazelom (dative plural)
gazelę (accusative singular)
gazele (accusative plural)
gazelą (instrumental singular)
gazelami (instrumental plural)
gazeli (locative singular)
gazelach (locative plural)
gazelo (vocative singular)
gazele (vocative plural)

Jeszcze w uniwersytecie czytałem jakąś gazelę arabską, porównującą siłę miłości do siły piekielnych kleszczów


potoczny

potoczna (nominative singular feminine)
potoczne (nominative singular neuter)
potoczni (nominative plural masculine)
potoczne (nominative plural nonvirile)
potocznego (genitive singular masculine animate inanimate)
potocznej (genitive singular feminine)
potocznego (genitive singular neuter)
potocznych (genitive plural masculine nonvirile)
potocznemu (dative singular masculine animate inanimate)
potocznej (dative singular feminine)
potocznemu (dative singular neuter)
potocznym (dative plural masculine nonvirile)
potocznego (accusative singular masculine animate)
potoczną (accusative singular feminine)
potoczne (accusative singular neuter)
potocznych (accusative plural masculine)
potoczne (accusative plural nonvirile)
potocznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
potoczną (instrumental singular feminine)
potocznym (instrumental singular neuter)
potocznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
potocznym (locative singular masculine animate inanimate)
potocznej (locative singular feminine)
potocznym (locative singular neuter)
potocznych (locative plural masculine nonvirile)
potoczna (vocative singular feminine)
potoczne (vocative singular neuter)
potoczni (vocative plural masculine)
potoczne (vocative plural nonvirile)
bardziej potoczny (comparative)
bardziej potoczny (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej potoczna (nominative singular feminine)
bardziej potoczne (nominative singular neuter)
bardziej potoczni (nominative plural masculine)
bardziej potoczne (nominative plural nonvirile)
bardziej potocznego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej potocznej (genitive singular feminine)
bardziej potocznego (genitive singular neuter)
bardziej potocznych (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej potocznemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej potocznej (dative singular feminine)
bardziej potocznemu (dative singular neuter)
bardziej potocznym (dative plural masculine nonvirile)
bardziej potocznego (accusative singular masculine animate)
bardziej potoczny (accusative singular masculine inanimate)
bardziej potoczną (accusative singular feminine)
bardziej potoczne (accusative singular neuter)
bardziej potocznych (accusative plural masculine)
bardziej potoczne (accusative plural nonvirile)
bardziej potocznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej potoczną (instrumental singular feminine)
bardziej potocznym (instrumental singular neuter)
bardziej potocznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej potocznym (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej potocznej (locative singular feminine)
bardziej potocznym (locative singular neuter)
bardziej potocznych (locative plural masculine nonvirile)
bardziej potoczny (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej potoczna (vocative singular feminine)
bardziej potoczne (vocative singular neuter)
bardziej potoczni (vocative plural masculine)
bardziej potoczne (vocative plural nonvirile)
najbardziej potoczny (superlative)
najbardziej potoczny (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej potoczna (nominative singular feminine)
najbardziej potoczne (nominative singular neuter)
najbardziej potoczni (nominative plural masculine)
najbardziej potoczne (nominative plural nonvirile)
najbardziej potocznego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej potocznej (genitive singular feminine)
najbardziej potocznego (genitive singular neuter)
najbardziej potocznych (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej potocznemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej potocznej (dative singular feminine)
najbardziej potocznemu (dative singular neuter)
najbardziej potocznym (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej potocznego (accusative singular masculine animate)
najbardziej potoczny (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej potoczną (accusative singular feminine)
najbardziej potoczne (accusative singular neuter)
najbardziej potocznych (accusative plural masculine)
najbardziej potoczne (accusative plural nonvirile)
najbardziej potocznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej potoczną (instrumental singular feminine)
najbardziej potocznym (instrumental singular neuter)
najbardziej potocznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej potocznym (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej potocznej (locative singular feminine)
najbardziej potocznym (locative singular neuter)
najbardziej potocznych (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej potoczny (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej potoczna (vocative singular feminine)
najbardziej potoczne (vocative singular neuter)
najbardziej potoczni (vocative plural masculine)
najbardziej potoczne (vocative plural nonvirile)

taki, którego używa się na co dzień, w zwykłej rozmowie

Jej język jest wykwintny, zdania mają zapach minionej epoki, przesiane wyrazami już dziś zapomnianymi w potocznym języku

Andrzej Bobkowski, Szkice piórkiem : (Francja 1940-1944), 1957, Narodowy Korpus Języka Polskiego.

Termin „potoczny” może odnosić się zarówno do nieformalnych środków języka ogólnego, standardowego (węższe ujęcie), jak i do obiegowych form nienormatywnych, nieakceptowanych przez wyższe warstwy społeczeństwa (por. Styl potoczny).


baj

baja (genitive singular)
bajowi (dative singular)
baja (accusative singular)
bajem (instrumental singular)
baju (locative singular)
baju (vocative singular)
baje (nominative plural)
bajów (genitive plural)
bajom (dative plural)
bajów (accusative plural)
bajami (instrumental plural)
bajach (locative plural)
baje (vocative plural)


Batman

Batmana (genitive singular)
Batmanowi (dative singular)
Batmana (accusative singular)
Batmanem (instrumental singular)
Batmanie (locative singular)
Batmanie (vocative singular)


Baba Jaga

Baby Jagi (genitive singular)
Babie Jadze (dative singular)
Babę Jagę (accusative singular)
Babą Jagą (instrumental singular)
Babie Jadze (locative singular)
Babo Jago (vocative singular)
Baby Jagi (potential rare nominative plural)
Bab Jag (potential rare genitive plural)
Babom Jagom (potential rare dative plural)
Baby Jagi (potential rare accusative plural)
Babami Jagami (potential rare instrumental plural)
Babach Jagach (potential rare locative plural)
Baby Jagi (potential rare vocative plural)

postać baśniowa wyobrażana jako brzydka starucha; uosobienie zła

Deszczyk pada, słońce świeci, Baba Jaga masło kleci

Baba Jaga wepchnęła Jasia i Małgosię do komórki.


archetyp

niem. Archetyp < łac. archetypum < gr. ἀρχέτυπον (archétypon)

archetypy (nominative plural)
archetypu (genitive singular)
archetypów (genitive plural)
archetypowi (dative singular)
archetypom (dative plural)
archetypy (accusative plural)
archetypem (instrumental singular)
archetypami (instrumental plural)
archetypie (locative singular)
archetypach (locative plural)
archetypie (vocative singular)
archetypy (vocative plural)


Bildungsroman

niem. Bildungsroman z niem. Bildung + Roman

powieść opisująca rozwój młodzieńczy bohatera


hobbit

hobbita (genitive singular)
hobbitowi (dative singular)
hobbita (accusative singular)
hobbitem (instrumental singular)
hobbicie (locative singular)
hobbicie (vocative singular)
hobbici (nominative plural)
hobbity (nominative plural)
hobbitów (genitive plural)
hobbitom (dative plural)
hobbitów (accusative plural)
hobbity (accusative plural)
hobbitami (instrumental plural)
hobbitach (locative plural)
hobbici (vocative plural)
hobbity (vocative plural)

niewielka istota ze świata fantastyki charakteryzująca się niskim wzrostem i krępą budową ciała

Hobbici są skłonni do tycia, zwłaszcza w pasie: miewają wypięte brzuchy; ubierają się kolorowo (najchętniej zielono i żółto); nie używają obuwia, ponieważ stopy ich z przyrodzenia opatrzone są twardą podeszwą i porośnięte bujnym, ciemnym, brunatnym włosem, podobnie jak głowa (zwykle kędzierzawa); mają długie, zręczne, smagłe palce i poczciwe twarze, a śmieją się dużo, basowo i serdecznie

J.R.R. Tolkien: Hobbit, czyli tam i z powrotem, rozdział 1 Nieproszeni goście, s. 6, Wydawnictwo Iskry, Warszawa; tłumaczenie: Maria Skibniewska

szczególnie po obiedzie, który – w miarę możności – jadają dwa razy dziennie

zobacz też: hobbit • elf • ork • krasnolud • ent


ramota

krótki utwór narracyjny, utrzymany w tonie żartobliwej gawędy, z elementami dydaktyzmu


jeremiada

(1.1) od imienia proroka Jeremiasza, autora biblijnych Lamentacji Jeremiasza

utwór literacki zawierający skargi i żale z powodu klęski ojczyzny lub naruszania wyższych wartości oraz przestrogi dla narodu bądź proroctwa dotyczące odzyskania wolności


-stych

(1.1) gr. στίχος (stichos) (rząd, linia, wers); źródłosłów dla pol. akrostych, pol. chronostych, pol. dystych, pol. hemistych, pol. monostych, pol. oktostych, pol. tetrastych

tworzy rzeczowniki, będące nazwą typu wiersza lub strofy


stychomytia

ˌstɨxɔ̃ˈmɨtʲja

dynamiczny, zbudowany z krótkich, jednowierszowych replik dialog w dramacie


walentynka

walentynki (genitive singular)
walentynce (dative singular)
walentynkę (accusative singular)
walentynką (instrumental singular)
walentynce (locative singular)
walentynko (vocative singular)
walentynki (nominative plural)
walentynek (genitive plural)
walentynkom (dative plural)
walentynki (accusative plural)
walentynkami (instrumental plural)
walentynkach (locative plural)
walentynki (vocative plural)

krótki wiersz o charakterze madrygału, zawierający wyznania miłosne lub komplement


latrinalia

latrinaliów (genitive plural)
latrinaliom (dative plural)
latrinaliami (instrumental plural)
latrinaliach (locative plural)

teksty (oraz rysunki) o charakterze anonimowym umieszczane na ścianach toalet publicznych

Moja praca magisterska porusza temat latrinaliów.

Na wykładach z humorem opowiadał o spotkanych tu i ówdzie latrinaliach.


baśń

baśnie (nominative plural)
baśni (nominative plural rare)
baśni (genitive singular)
baśni (genitive plural)
baśni (dative singular)
baśniom (dative plural)
baśnie (accusative plural)
baśni (accusative plural rare)
baśnią (instrumental singular)
baśniami (instrumental plural)
baśni (locative singular)
baśniach (locative plural)
baśni (vocative singular)
baśnie (vocative plural)
baśni (vocative plural rare)

, tom I, wyd. Spółka wydawnicza księgarzy w Warszawie, Kraków 1876..


alegoreza

gr. allēgoréo – interpretuję alegorycznie

alegorezy (genitive singular)
alegorezie (dative singular)
alegorezę (accusative singular)
alegorezą (instrumental singular)
alegorezie (locative singular)
alegorezo (vocative singular)
alegorezy (nominative plural)
alegorez (genitive plural)
alegorezom (dative plural)
alegorezy (accusative plural)
alegorezami (instrumental plural)
alegorezach (locative plural)
alegorezy (vocative plural)

dwustopniowy sposób interpretacji znaków polegający na odczytywaniu najpierw znaczenia dosłownego, a później głębszego

Alegoreza była stosowana już w antyku, ale rozwinęła się w średniowieczu.


superbohater

superbohaterowie (nominative plural)
superbohaterzy (nominative plural)
superbohatera (genitive singular)
superbohaterów (genitive plural)
superbohaterowi (dative singular)
superbohaterom (dative plural)
superbohatera (accusative singular)
superbohaterów (accusative plural)
superbohaterem (instrumental singular)
superbohaterami (instrumental plural)
superbohaterze (locative singular)
superbohaterach (locative plural)
superbohaterze (vocative singular)
superbohaterowie (vocative plural)
superbohaterzy (vocative plural)
superbohatery (depreciative nominative vocative plural)

pozytywny bohater literacki, filmowy lub komiksowy posiadający nadprzyrodzone zdolności i walczący o uratowanie ludzkości przed złoczyńcami


kronika

niem. Chronik, franc. chronique < łac. chronica < gr. χρονικός < gr. χρόνος

kroniki (genitive singular)
kronice (dative singular)
kronikę (accusative singular)
kroniką (instrumental singular)
kronice (locative singular)
kroniko (vocative singular)
kroniki (nominative plural)
kronik (genitive plural)
kronikom (dative plural)
kroniki (accusative plural)
kronikami (instrumental plural)
kronikach (locative plural)
kroniki (vocative plural)

rodzaj księgi, w której wydarzenia prezentowane są zwykle w porządku chronologicznym

odmiana felietonu, cykliczny utwór publicystyczno-dziennikarski, rejestrujący bieżące wydarzenia społeczno-obyczajowe, kulturalne, towarzyskie wraz z odautorskim komentarzem


pamflet

pamfletu (genitive singular)
pamfletowi (dative singular)
pamfletem (instrumental singular)
pamflecie (locative singular)
pamflecie (vocative singular)
pamflety (nominative plural)
pamfletów (genitive plural)
pamfletom (dative plural)
pamflety (accusative plural)
pamfletami (instrumental plural)
pamfletach (locative plural)
pamflety (vocative plural)

satyryczny utwór publicystyczny lub literacki mający na celu zdemaskowanie, ośmieszenie i poniżenie osoby, grupy, środowiska społecznego lub instytucji


tragik

tragika (genitive singular)
tragikowi (dative singular)
tragika (accusative singular)
tragikiem (instrumental singular)
tragiku (locative singular)
tragiku (vocative singular)
tragicy (nominative plural)
tragików (genitive plural)
tragikom (dative plural)
tragików (accusative plural)
tragikami (instrumental plural)
tragikach (locative plural)
tragicy (vocative plural)
tragiki (depreciative nominative vocative plural)

Bolesne oczarowanie, jakie daje nam odczytanie na nowo wielkich tragików, bierze się stąd, że ich bohaterowie, mogąc uniknąć straszliwego losu, przez słabość albo zaślepienie nie widzą, jakiemu przeznaczeniu wychodzą naprzeciw, i rzucają się w przepaść, którą wykopali własnymi rękami.


jaga

(1.2) wyraz któregoś z ludów syberyjskich

jagi (genitive singular)
jadze (dative singular)
jagę (accusative singular)
jagą (instrumental singular)
jadze (locative singular)
jago (vocative singular)
jagi (nominative plural)
jag (genitive plural)
jagom (dative plural)
jagi (accusative plural)
jagami (instrumental plural)
jagach (locative plural)
jagi (vocative plural)


opowiadanie

pol. opowiadać + -anie < pol. o- + powiadać

ˌɔpɔvʲjaˈdãɲɛ

opowiadania (genitive singular)
opowiadaniu (dative singular)
opowiadaniem (instrumental singular)
opowiadaniu (locative singular)
opowiadania (nominative plural)
opowiadań (genitive plural)
opowiadaniom (dative plural)
opowiadania (accusative plural)
opowiadaniami (instrumental plural)
opowiadaniach (locative plural)
opowiadania (vocative plural)

Z przyjemnością czytam opowiadania Polesława Prusa.


Śnieżka

(1.1) prawdopodobnie uniwerbizacja z nazwy „śnieżna góra” – pol. śnieżny + -ka

Śnieżki (genitive singular)
Śnieżce (dative singular)
Śnieżkę (accusative singular)
Śnieżką (instrumental singular)
Śnieżce (locative singular)
Śnieżko (vocative singular)
Śnieżki (nominative plural)
Śnieżek (genitive plural)
Śnieżkom (dative plural)
Śnieżki (accusative plural)
Śnieżkami (instrumental plural)
Śnieżkach (locative plural)
Śnieżki (vocative plural)

Któregoś dnia Śnieżka zamieszkała z krasnoludkami.


obrazek

obrazka (genitive singular)
obrazkowi (dative singular)
obrazkiem (instrumental singular)
obrazku (locative singular)
obrazku (vocative singular)
obrazki (nominative plural)
obrazków (genitive plural)
obrazkom (dative plural)
obrazki (accusative plural)
obrazkami (instrumental plural)
obrazkach (locative plural)
obrazki (vocative plural)

zwięzły utwór fabularny poetycki lub prozatorski, wyróżniający się autentyzmem postaci i języka

pojedynczy segment ilustracyjny w komiksie


animizacja

ˌãɲĩmʲiˈzat͡sʲja

ãńĩmʹizacʹi ̯a

animizacji (genitive singular)
animizacji (dative singular)
animizację (accusative singular)
animizacją (instrumental singular)
animizacji (locative singular)
animizacjo (vocative singular)
animizacje (nominative plural)
animizacji (genitive plural)
animizacyj (genitive plural obsolete)
animizacjom (dative plural)
animizacje (accusative plural)
animizacjami (instrumental plural)
animizacjach (locative plural)
animizacje (vocative plural)

rodzaj metafory; nadawanie rzeczom, zjawiskom lub pojęciom cech istot żywych

Wyrażenie „samochód zdechł” to przykład animizacji.

por. animalizacja • antropomorfizacja • personifikacja


antropomorfizacja

pol. antropo- + morfizacja < gr. antrhropos 'człowiek' + morphe 'kształt'

antropomorfizacji (genitive singular)
antropomorfizacji (dative singular)
antropomorfizację (accusative singular)
antropomorfizacją (instrumental singular)
antropomorfizacji (locative singular)
antropomorfizacjo (vocative singular)
antropomorfizacje (nominative plural)
antropomorfizacji (genitive plural)
antropomorfizacyj (genitive plural obsolete)
antropomorfizacjom (dative plural)
antropomorfizacje (accusative plural)
antropomorfizacjami (instrumental plural)
antropomorfizacjach (locative plural)
antropomorfizacje (vocative plural)

rodzaj metafory; nadawanie rzeczom, zjawiskom lub pojęciom cech ludzkich

Wyrażenie „niebo płacze” to przykład antropomorfizacji.

por. animalizacja • animizacja • personifikacja


hobbitka

hobbitki (genitive singular)
hobbitce (dative singular)
hobbitkę (accusative singular)
hobbitką (instrumental singular)
hobbitce (locative singular)
hobbitko (vocative singular)
hobbitki (nominative plural)
hobbitek (genitive plural)
hobbitkom (dative plural)
hobbitki (accusative plural)
hobbitkami (instrumental plural)
hobbitkach (locative plural)
hobbitki (vocative plural)

odpowiednik kobiety w fikcyjnym świecie hobbitów


konsonans

(1.1-2) łac. consono + consonans → razem brzmiący

kɔ̃w̃ˈsɔ̃nãw̃s

konsonansu (genitive singular)
konsonansowi (dative singular)
konsonansem (instrumental singular)
konsonansie (locative singular)
konsonansie (vocative singular)
konsonanse (nominative plural)
konsonansów (genitive plural)
konsonansom (dative plural)
konsonanse (accusative plural)
konsonansami (instrumental plural)
konsonansach (locative plural)
konsonanse (vocative plural)

rym niedokładny, polegający tylko na współbrzmieniu spółgłosek po ostatniej akcentowanej samogłosce (np. grabarz — grabież, pacierz — chociaż)


anapest

łac. anapaestum < gr. ἀνάπαιστον (anápaiston) , gr. ἀνάπαιστος (anápaistos) → odwrócony, dosł. odbity

anapestu (genitive singular)
anapestowi (dative singular)
anapestem (instrumental singular)
anapeście (locative singular)
anapeście (vocative singular)
anapesty (nominative plural)
anapestów (genitive plural)
anapestom (dative plural)
anapesty (accusative plural)
anapestami (instrumental plural)
anapestach (locative plural)
anapesty (vocative plural)

w wierszach stopa metryczna złożona z dwóch sylab krótkich i jednej długiej

Od limeryków angielskich wymaga się w zasadzie, by były pisane anapestem (ewentualnie z hiperkataleksą), ale jest to stopa trudna do utrzymania w polszczyźnie


epizod

epizodu (genitive singular)
epizodowi (dative singular)
epizodem (instrumental singular)
epizodzie (locative singular)
epizodzie (vocative singular)
epizody (nominative plural)
epizodów (genitive plural)
epizodom (dative plural)
epizody (accusative plural)
epizodami (instrumental plural)
epizodach (locative plural)
epizody (vocative plural)

wątek, odrębny fragment utworu powiązany z fabułą książki

Jak każde porównanie, porównanie homeryckie składa się z dwóch członów – drugi z nich (następujący po spójniku „jak”, „jako”, „jak gdyby” itp.) jest w porównaniu homeryckim obszernym, rozwiniętym obrazem, często stanowiącym samodzielny epizod fabuły utworu o dygresyjnym charakterze


opowieść

ɔˈpɔvʲjɛ̇ɕt͡ɕ

opowieści (genitive singular)
opowieści (dative singular)
opowieścią (instrumental singular)
opowieści (locative singular)
opowieści (vocative singular)
opowieści (nominative plural)
opowieści (genitive plural)
opowieściom (dative plural)
opowieści (accusative plural)
opowieściami (instrumental plural)
opowieściach (locative plural)
opowieści (vocative plural)

utwór narracyjny o bogatej fabule i gawędziarskiej narracji, zwykle dłuższy od opowiadania i noweli, krótszy od powieści

„Kamienna wioska” to nostalgiczna opowieść Xiaolu Guo, autorki chińskiego pochodzenia


duma

dumy (genitive singular)
dumie (dative singular)
dumę (accusative singular)
dumą (instrumental singular)
dumie (locative singular)
dumo (vocative singular)
dumy (nominative plural)
dum (genitive plural)
dumom (dative plural)
dumy (accusative plural)
dumami (instrumental plural)
dumach (locative plural)
dumy (vocative plural)

gatunek pieśni epickiej lub liryczno-epickiej wychwalającej bohaterów wojennych, rodzaj elegii

Dumy pochodzą z XVII wieku i wykonywane były przy akompaniamencie różnych instrumentów.

Zwykle w lp
zob. też duma w Wikicytatach


poetka

poetki (genitive singular)
poetce (dative singular)
poetkę (accusative singular)
poetką (instrumental singular)
poetce (locative singular)
poetko (vocative singular)
poetki (nominative plural)
poetek (genitive plural)
poetkom (dative plural)
poetki (accusative plural)
poetkami (instrumental plural)
poetkach (locative plural)
poetki (vocative plural)

Kilka tomików poetki rozlosujemy jako nagrodę.

Uczniowie sami wybrali poetkę na patronkę liceum.


powieściopisarka

pol. powieść + -o- + pisarka, pol. powieściopisarz + -ka

pɔˈvʲjɛ̇ɕt͡ɕɔpʲiˈsarka

powieściopisarki (genitive singular)
powieściopisarce (dative singular)
powieściopisarkę (accusative singular)
powieściopisarką (instrumental singular)
powieściopisarce (locative singular)
powieściopisarko (vocative singular)
powieściopisarki (nominative plural)
powieściopisarek (genitive plural)
powieściopisarkom (dative plural)
powieściopisarki (accusative plural)
powieściopisarkami (instrumental plural)
powieściopisarkach (locative plural)
powieściopisarki (vocative plural)

Z fryzury powieściopisarki żartowano w noworocznej szopce telewizyjnej.


sonet

sonetu (genitive singular)
sonetowi (dative singular)
sonetem (instrumental singular)
sonecie (locative singular)
sonecie (vocative singular)
sonety (nominative plural)
sonetów (genitive plural)
sonetom (dative plural)
sonety (accusative plural)
sonetami (instrumental plural)
sonetach (locative plural)
sonety (vocative plural)

wiersz o pewnej charakterystycznej, kanonicznej budowie – ścisłej liczbie wersów, określonym układzie rymów i strof

Potem pokochał swą kuzynkę, pannę z zadartym noskiem i na jej cześć napisał sonet.


jednoaktówka

jednoaktówki (genitive singular)
jednoaktówce (dative singular)
jednoaktówkę (accusative singular)
jednoaktówką (instrumental singular)
jednoaktówce (locative singular)
jednoaktówko (vocative singular)
jednoaktówki (nominative plural)
jednoaktówek (genitive plural)
jednoaktówkom (dative plural)
jednoaktówki (accusative plural)
jednoaktówkami (instrumental plural)
jednoaktówkach (locative plural)
jednoaktówki (vocative plural)

utwór dramatyczny zbudowany z jednego aktu

Zazwyczaj jednoaktówkami są komedie.


literaturoznawstwo

pol. literatura + -o- + znawstwo; możliwe częściowe tłumaczenie niem. Literaturwissenschaft

literaturoznawstwa (genitive singular)
literaturoznawstwu (dative singular)
literaturoznawstwem (instrumental singular)
literaturoznawstwie (locative singular)
literaturoznawstwa (potential rare nominative plural)
literaturoznawstw (potential rare genitive plural)
literaturoznawstwom (potential rare dative plural)
literaturoznawstwa (potential rare accusative plural)
literaturoznawstwami (potential rare instrumental plural)
literaturoznawstwach (potential rare locative plural)
literaturoznawstwa (potential rare vocative plural)

dyscyplina humanistyczna zajmująca się literaturą

W obrębie literaturoznawstwa formułuje się ogólne teorie oraz metodologie badań literackich


brachylogia

gr. βραχυλογία (brachylogía) < → βραχύς → krótki + λόγος → mowa/wywód → skrótowość stylu

brachylogii (genitive singular)
brachylogii (dative singular)
brachylogię (accusative singular)
brachylogią (instrumental singular)
brachylogii (locative singular)
brachylogio (vocative singular)
brachylogie (nominative plural)
brachylogii (genitive plural)
brachylogiom (dative plural)
brachylogie (accusative plural)
brachylogiami (instrumental plural)
brachylogiach (locative plural)
brachylogie (vocative plural)

figura retoryczna polegająca na zwięzłym wypowiadaniu się, stosowaniu elips oraz krótkich zdań

Nadmierne stosowanie brachylogii doprowadzało do zaciemnienia sensu wypowiedzi.


iudicium

i ̯udʹicʹi ̯ũm

ostatni etap pracy filologa nad tekstem antycznym; omówienie warstwy estetycznej i artystycznej dzieła

Współcześnie iudicium nie jest częścią krytyki tekstu, lecz krytyki literackiej.


locus amoenus

(1.1) łac. locus amoenus → miejsce przyjemne

miejsce przyjemne, przyjazne człowiekowi, dające odpoczynek; topos literacki

Locus amoenus był niczym okruch złotego wieku, który z łaski bogów przetrwał na ziemi


anakreontyk

(1.1) łac. anacreonticum od imienia greckiego poety Anakreonta, gr. Ανακρέων (Anakréōn)

ˌãnakrɛˈɔ̃ntɨk

anakreontyku (genitive singular)
anakreontykowi (dative singular)
anakreontykiem (instrumental singular)
anakreontyku (locative singular)
anakreontyku (vocative singular)
anakreontyki (nominative plural)
anakreontyków (genitive plural)
anakreontykom (dative plural)
anakreontyki (accusative plural)
anakreontykami (instrumental plural)
anakreontykach (locative plural)
anakreontyki (vocative plural)

wiersz o tematyce biesiadnej, wesołej lub rubasznej

Anakreontyki antyczne zniekształciły ponadto wizerunek poety, kreśląc jego portret jako pijaka i rozpustnika […]


ars moriendi

(1.1) łac. ars moriendi → sztuka umierania

rodzaj średniowiecznej publikacji religijnej, mającej na celu przygotowanie człowieka na przyjście śmierci lub ogólnie poruszającej temat umierania

Jedną z pierwszych ars moriendi było dzieło Mateusza z Krakowa.


apograf

franc. apographe < gr. ἀπόγραφον (apógraphon) → odpis, kopia

apografu (genitive singular)
apografowi (dative singular)
apografem (instrumental singular)
apografie (locative singular)
apografie (vocative singular)
apografy (nominative plural)
apografów (genitive plural)
apografom (dative plural)
apografy (accusative plural)
apografami (instrumental plural)
apografach (locative plural)
apografy (vocative plural)


naturalista

naturalisty (genitive singular)
naturaliście (dative singular)
naturalistę (accusative singular)
naturalistą (instrumental singular)
naturaliście (locative singular)
naturalisto (vocative singular)
naturaliści (nominative plural)
naturalistów (genitive plural)
naturalistom (dative plural)
naturalistów (accusative plural)
naturalistami (instrumental plural)
naturalistach (locative plural)
naturaliści (vocative plural)

pisarz, który tworzy w nurcie naturalizmu literackiego


koda

kody (nominative plural)
kody (genitive singular)
kod (genitive plural)
kodzie (dative singular)
kodom (dative plural)
kodę (accusative singular)
kody (accusative plural)
kodą (instrumental singular)
kodami (instrumental plural)
kodzie (locative singular)
kodach (locative plural)
kodo (vocative singular)
kody (vocative plural)

zakończenie utworu literackiego lub jakiejś historii, będące ich podsumowaniem


apokryficzny

gr. ἀπόκρυφος (apókryphos) → ukryty; podrobiony

ˌapɔkrɨˈfʲit͡ʃnɨ

apokryficzna (nominative singular feminine)
apokryficzne (nominative singular neuter)
apokryficzni (nominative plural masculine)
apokryficzne (nominative plural nonvirile)
apokryficznego (genitive singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (genitive singular feminine)
apokryficznego (genitive singular neuter)
apokryficznych (genitive plural masculine nonvirile)
apokryficznemu (dative singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (dative singular feminine)
apokryficznemu (dative singular neuter)
apokryficznym (dative plural masculine nonvirile)
apokryficznego (accusative singular masculine animate)
apokryficzną (accusative singular feminine)
apokryficzne (accusative singular neuter)
apokryficznych (accusative plural masculine)
apokryficzne (accusative plural nonvirile)
apokryficznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
apokryficzną (instrumental singular feminine)
apokryficznym (instrumental singular neuter)
apokryficznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
apokryficznym (locative singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (locative singular feminine)
apokryficznym (locative singular neuter)
apokryficznych (locative plural masculine nonvirile)
apokryficzna (vocative singular feminine)
apokryficzne (vocative singular neuter)
apokryficzni (vocative plural masculine)
apokryficzne (vocative plural nonvirile)

Zanim przejdziemy do przedstawienia literatury apokryficznej, musimy sprecyzować pojęcie "apokryfu"


mielizna

mielizny (genitive singular)
mieliźnie (dative singular)
mieliznę (accusative singular)
mielizną (instrumental singular)
mieliźnie (locative singular)
mielizno (vocative singular)
mielizny (nominative plural)
mielizn (genitive plural)
mieliznom (dative plural)
mielizny (accusative plural)
mieliznami (instrumental plural)
mieliznach (locative plural)
mielizny (vocative plural)


dystopia

(1.1-2) ang. dystopia < gr. δυσ- + τόπος (dys- + topos) → złe miejsce

(1.3) gr. δυσ- + τόπος (dys- + topos) → złe miejsce

dystopii (genitive singular)
dystopii (dative singular)
dystopię (accusative singular)
dystopią (instrumental singular)
dystopii (locative singular)
dystopio (vocative singular)
dystopie (nominative plural)
dystopii (genitive plural)
dystopij (genitive plural obsolete)
dystopiom (dative plural)
dystopie (accusative plural)
dystopiami (instrumental plural)
dystopiach (locative plural)
dystopie (vocative plural)

utwór fabularny z dziedziny literatury fantastyczno-naukowej, przedstawiający czarną wizję przyszłości

Napisał dystopię, w której wykreował straszny obraz ludzkiej egzystencji.


epanafora

epanafory (genitive singular)
epanaforze (dative singular)
epanaforę (accusative singular)
epanaforą (instrumental singular)
epanaforze (locative singular)
epanaforo (vocative singular)
epanafory (nominative plural)
epanafor (genitive plural)
epanaforom (dative plural)
epanafory (accusative plural)
epanaforami (instrumental plural)
epanaforach (locative plural)
epanafory (vocative plural)


rondel

rondla (genitive singular)
rondlowi (dative singular)
rondlem (instrumental singular)
rondlu (locative singular)
rondlu (vocative singular)
rondle (nominative plural)
rondli (genitive plural)
rondlom (dative plural)
rondle (accusative plural)
rondlami (instrumental plural)
rondlach (locative plural)
rondle (vocative plural)
rondla (genitive singular)
rondela (genitive singular rare)
rondlowi (dative singular)
rondelowi (dative singular rare)
rondlem (instrumental singular)
rondelem (instrumental singular rare)
rondlu (locative singular)
rondelu (locative singular rare)
rondlu (vocative singular)
rondelu (vocative singular rare)
rondle (nominative plural)
rondele (nominative plural rare)
rondli (genitive plural)
rondeli (genitive plural rare)
rondlom (dative plural)
rondelom (dative plural rare)
rondle (accusative plural)
rondele (accusative plural rare)
rondlami (instrumental plural)
rondelami (instrumental plural rare)
rondlach (locative plural)
rondelach (locative plural rare)
rondle (vocative plural)
rondele (vocative plural rare)

rodzaj utworu wywodzący się z poezji starofrancuskiej

zob. też rondel (ujednoznacznienie) w Wikipedii


idiolekt

idiolektu (genitive singular)
idiolektowi (dative singular)
idiolektem (instrumental singular)
idiolekcie (locative singular)
idiolekcie (vocative singular)
idiolekty (nominative plural)
idiolektów (genitive plural)
idiolektom (dative plural)
idiolekty (accusative plural)
idiolektami (instrumental plural)
idiolektach (locative plural)
idiolekty (vocative plural)

zbiór indywidualnych cech języka danego dzieła literackiego


chłopomania

ˌxwɔpɔ̃ˈmãɲja

χu̯opõmãńi ̯a

chłopomanii (genitive singular)
chłopomanii (dative singular)
chłopomanię (accusative singular)
chłopomanią (instrumental singular)
chłopomanii (locative singular)
chłopomanio (vocative singular)

przesadne fascynowanie się chłopstwem i folklorem, także prąd w literaturze charakteryzujący się naiwnym, nacechowanym egzaltacją idealizowaniem chłopstwa i jego roli społecznej

Dobra, polska kuchnia, miłe wnętrze, które uniknęło wszechobecnej choroby chłopomanii i góralszczyzny od Tatr po Bałtyk.


ork

orka (genitive singular)
orkowi (dative singular)
orka (accusative singular)
orkiem (instrumental singular)
orku (locative singular)
orku (vocative singular)
orki (nominative plural)
orkowie (nominative plural)
orków (genitive plural)
orkom (dative plural)
orki (accusative plural)
orków (accusative plural)
orkami (instrumental plural)
orkach (locative plural)
orki (vocative plural)
orkowie (vocative plural)

rosły człekokształtny potwór z zieloną skórą

Za goblinami szli orkowie, a za orkami cała chmara innych obrzydliwych stworów.