cementerio

p.łac. coemeterĭum < p.gr. κοιμητήριον (koimētḗrion) → sypialnia

El nuevo cementerio municipal va a ser inaugurado esta semana.

Nowy cmentarz miejski zostanie otwarty w tym tygodniu.


feroz

Pese a su inocente apariencia, el hipopótamo es en realidad un feroz depredador que se cobra numerosas víctimas humanas al año, inconscientes del peligro.

Pomimo niewinnego wyglądu, hipopotam jest w rzeczywistości dzikim drapieżnikiem, który co roku powoduje liczne ofiary w ludziach, nieświadomych niebezpieczeństwa.

Lo que al principio parecía una discusión amistosa desembocó en una pelea feroz.

To, co na początku wyglądało na spokojną dyskusję, skończyło się na dzikiej bójce.


desposar

por. esposar → skuć, założyć (komuś) kajdanki

Este hombre desposó a su hija con un médico.

El cura no quiso desposar a esta pareja.


padrenuestro

Como penitencia, rezó cinco padrenuestros.


espada

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od espadar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od espadar


atentado

El atentado contra las tropas extranjeras en Afganistán dejó varios muertos y una decena de heridos.

Zamach przeciw obcym wojskom w Afganistanie pozostawił kilku zabitych i dziesięcioro rannych.


disturbo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od disturbar


Sara

łac. Sara < gr. Σάρα, gr. Σάρρα < hebr. שרה


delatar

łac. delātus → oskarżony, zadenuncjowany


los

forma liczby mnogiej rodzajnika określonego (el) → nie tłumaczy się

Los niños son el futuro de la sociedad.


los

forma słaba zaimka osobowego 3. os. m lm (ellos) w funkcji dopełnienia bliższego → ich, je

¿Los conoces?

Coge estos libros y colócalos en la estantería.

Weź te książki i umieść je w biblioteczce.

¿Puedes colocarlos en la estantería?

Ganarás mucho espacio colocándolos en la estantería.

Zyskasz dużo miejsca, umieszczając je w biblioteczce.


portare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od portar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od portar


tóxico

łac. toxĭcum ← gr. τοξικόν φάρμακον → trucizna do strzał


balaban

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od balar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od balar


hipnotizar

Tus ojos me hipnotizan y no me dejan vivir.

Twoje oczy hipnotyzują mnie i nie dają mi żyć.


sin rodeos

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne


en mal tiempo, cualquier agujero es puerto

głód - najlepsza przyprawa, głód - najlepszy kucharz, na bezrybiu i rak ryba; przy złej pogodzie jakakolwiek dziura służy za przystań


luz

Dijo Dios: «Haya luz»; y hubo luz.

Rzekł Bóg: „Niechaj się stanie światłość”. I stała się światłość. (Rdz 3

lampa, latarka, świeca, reflektor, światło

Enciende las luces de cruce, que ya ha oscurecido.

Zapal światła mijania, bo już ściemniało.

Nos han cortado la luz.


honrado

Un hombre honrado no teme ser juzgado.

Człowiek uczciwy nie boi się stanąć przed sądem.


honradez

La honradez de este hombre es proverbial.

Uczciwość tego człowieka jest przysłowiowa.


jugar con fuego

¡Ten cuidado! Estás jugando con fuego.


lampa

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od lampar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od lampar


eléctrico

łac. electrum < gr. ἤλεκτρον (ḗlektron) → bursztyn


versare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od versar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od versar


embajador

El embajador de Polonia inauguró el pabellón polaco en la EXPO2008 de Zaragoza.

Ambasador Polski inaugurował polski pawilon na EXPO2008 w Saragossie.


acidificación

La acidificación de los océanos es una bomba biológica que tendrá consecuencias negativas para la vida en nuestro planeta.

Zakwaszanie oceanów to bomba biologiczna, która będzie miała negaywne konsekwencje dla życia na naszej planecie.


cuartel

Los soldados volvían al cuartel cantando.

Los guerrilleros establecieron su cuartel en el molino.

Partyzanci ustanowili swą kwaterę w młynie.


insoportable

(Yo) soy muy insoportable.


batallón

Nuestro batallón se componía de cuatro compañías.

Nasz batalion składał się z czterech kompanii.

Cuando abrieron las puertas, un batallón de clientes invadió el supermercado.

Kiedy otworzyły się drzwi, tłum klientów wtargnął do supermarketu.


caer

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-caer.wav

La lluvia caía sin cesar.

Este año mi cumpleaños cae en domingo.

Tego roku moje urodziny przypadają w niedzielę.

Con la llegada del otoño, comienzan a caer las hojas de los árboles.

Z nadejściem jesieni zaczynają spadać liście z drzew.

Tropecé y caí de espalda.

Se le cayó el último diente de leche.


ello

w języku dzisiejszym zaimek ten jest wypierany przez zaimki wskazujące „esto”, „eso”

Intentaré terminar este trabajo en cuanto tenga tiempo para ello.

Postaram się skończyć tę robotę, jak tylko będę miał/a na to czas.


borda

(1.1-2) hiszp. borde
(1.3) z frankońskiego borda → deska


borda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od bordar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od bordar


contagioso

No todas las enfermedades contagiosas son peligrosas.

Nie wszystkie choroby zakaźne są niebezpieczne.

La pereza es tan contagiosa como cualquier otro vicio.

Lenistwo jest tak zaraźliwe jak jakikolwiek inny zły nawyk.


vivo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od vivir

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od vivar


consulado

El consulado abre de lunes a viernes de 9 a 13 horas.

Konsulat jest czynny od poniedziałku do piątku w godzinach od 9 do 13.


posibilitar

La invención del teléfono posibilitó las comunicaciones a larga distancia.

Wynalezienie telefonu umożliwiło komunikację na dalekie odległości.


contagiar

gdy w roli podmiotu występuje zarazek, zwykle używa się czasownika „infectar”

Su hermano le contagió la hepatitis.

Me contagió su buen humor.


cónsul

El cónsul no quiso recibirme.


cónsul

La cónsul nos recibió en su despacho.

Pani konsul przyjęła nas w swojej kancelarii .


oír

Mis abuelos no oyen bien.

El juez oyó al testigo.


acentuación

Las reglas de acentuación en castellano no son muy complicadas.

Prawidła akcentuacji w hiszpańskim nie są zbyt skomplikowane.

La acentuación de los síntomas externos de su enfermedad no presagia nada bueno.

Uwydatnianie objawów zewnętrznych jego choroby nie zwiastuje nic dobrego.


acentual

Los errores acentuales pueden dificultar la comprensión de muchos mensajes.

Błędy akcentowe mogą utrudniać zrozumienie wielu przekazów.


obstáculo

En el atletismo, las carreras con obstáculos son agotadoras.

W lekkiejatletyce biegi z przeszkodami są wycieńczające.


distinguirse

wyróżniać się, wybijać się, odznaczać się


dificultar

La niebla dificultaba la navegación aérea.


atletismo

El atletismo comprende las pruebas deportivas de carreras, saltos y lanzamientos.

Lekkoatletyka obejmuje konkurencje sportowe w biegach, skokach i rzutach.


decir

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-decir.wav


ardo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od arder


dificultad

El anciano subía con dificultad la escalera.

Staruszek z trudem wchodził po schodach.

Al principio tenía serias dificultades para aparcar en serie, pero con el paso del tiempo cogió práctica y aprendió a aparcar correctamente.

Na początku miał/a wielkie trudności z parkowaniem w szeregu, lecz z upływem czasu nabrał/a wprawy i nauczył/a się parkować prawidłowo.

Ahora que hemos vencido todas las dificultades, el trabajo será mucho más fácil.

Teraz, gdy przezwyciężyliśmy wszystkie przeszkody, praca będzie o wiele łatwiejsza.


dificultad

2. os. lm (vosotros/as) trybu rozkazującego (imperativo) od dificultar


mojar

prarom. *molliāre, przekształcenie łac. mollīre → zmiękczać


archi-

archi- + duque > archiduque

arcy- + książę > arcyksiążę • arz- + obispo > arzobispo → arcy- + biskup > arcybiskup

archi- + conocido > archiconocido


seto vivo

El seto vivo debe podarse dos veces al año.

Żywopłot należy podcinać dwa razy do roku.


salvaje

Es un país salvaje: nadie vive aquí.


salvaje

Te comportas como una salvaje.


lis

coraz częściej w rodzaju męskim, zgodnie z etymologią


censure

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od censurar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od censurar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od censurar


capitán

OF-2 - kod NATO


presente

zobacz też: pasado • presente • futuro

zobacz też: modo indicativo • tiempos simples • presente • pretérito imperfecto • pretérito perfecto simple • futuro simple • condicional simple

zobacz też: modo subjuntivo • tiempos simples • presente • pretérito imperfecto • futuro simple

czas gramatyczny: czas teraźniejszy trybu oznajmującego

czas gramatyczny: czas teraźniejszy trybu łączącego


presente

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od presentar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od presentar


óptimo

El cohete ha sido lanzado en el momento óptimo.

Rakieta została wystrzelona w optymalnym momencie.


participio

participio pasivo (lub participio pasado)

forma nieosobowa czasowników „participio” występuje w charakterze przymiotnikowym (casas construidas → zbudowane domy) lub jako człon nieodmienny w czasach gramatycznych złożonych (he fumado, habría escrito, itd.).

obecnie w języku hiszpańskim istnieje tylko jeden imiesłów przymiotnikowy, więc tradycyjny participio pasivo można skrócić do zapisu: participio.

zobacz też: infinitivo • gerundio • participio

zobacz też: Hiszpański - Słownictwo gramatyczne

El participio (pasivo) sirve para formar los tiempos compuestos.

Imiesłów bierny służy do tworzenia czasów złożonych.


fotografía

Esta fotografía en blanco y negro es la de la boda de mis abuelos.

To zdjęcie czarno-białe jest ze ślubu moich dziadków.


criticare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od criticar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od criticar


nuca

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Części ciała


espinaca

arab. Hiszp. isbináḫ[a] < arab. اسفانخ (isfānaḫ) lub arab. سبانخ (sabānaḫ) < pers. سپاناخ (sepânâx)

używane w liczbie mnogiej

Las mujeres embarazadas deberían comer mucha espinaca.

Kobiety ciężarne powinny jeść dużo szpinaku.

¿Cuánto cuestan las espinacas?

No me gustan las espinacas.


fotográfico

Me he comprado una máquina fotográfica digital.

Kupiłem sobie cyfrowy aparat fotograficzny.


recoger

He ido a la oficina de correos para recoger una carta certificada.

Poszedłem na pocztę (, aby) odebrać list polecony.

Recoge todos tus juguetes y guárdalos en el armario.

Pozbieraj wszystkie swoje zabawki i schowaj je do szafy.

Mi hija ha recogido a este gatito callejero en su casa.

Moja córka przygarnęła tego bezdomnego kotka u siebie w domu.

Las mangas de esta camisa son demasiado largas; tendrás que recogerlas un poco.

Rękawy tej koszuli są zbyt długie; będziesz musiała je trochę podwinąć / skrócić.


Gabriel

(1.1) łac. Gabriel < gr. Γαβριήλ (Gabriel) < hebr. גבריאל < hebr. אל + גבר → dosł. ‘mąż Boży’


proto-

gr. πρῶτος (prṓtos), πρότερος (próteros) → „pierwszy”


cercare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od cercar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od cercar


continuare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od continuar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od continuar


ruido

Anoche oímos ruidos extraños en la casa

Zeszłej nocy słyszeliśmy dziwne hałasy w domu.


geisha

jap. 芸者 → dosł. czyniąca sztukę, twórczyni


matiz

La hierba en otoño tiene distintos matices de verde.

Trawa jesienią ma różne odcienie zieleni.


aleja

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od alejar(se)

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od alejar


parqué

nie mylić z: parque


pene

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od penar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od penar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od penar


atleta

Tu abuelo tiene setenta años, pero es un atleta: mira qué pesos levanta.

Twój dziadek ma siedemdziesiąt lat, ale jest siłaczem: zobacz, jakie ciężary podnosi.


atleta

La atleta polaca ganó la medalla de oro en salto con pértiga.

Polska lekkoatletka zdobyła złoty medal w skoku o tyczce.


parque

nie mylić z: parqué


silla de ruedas

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Emanuelps27-silla de ruedas.wav


amato

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od amatar


hepatocito

(1.1) gr. ἧπαρ, gr. ἢπατος + κύτος → wątroba + komórka


demócrata

gr. δημοκράτης


trocha

przesmyk, przejście (przez gęstwinę/busz)

(Argentyna i Urugwaj) rozstaw kół (jednej osi)


democratizar

gr. δημοκρατίζω


intensificare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od intensificar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od intensificar


rueda

rueda de reconocimiento, rueda de identificación

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Motoryzacja

koło (przedmiot, część maszyny lub układu mechanicznego)

Tengo que llevar el coche al taller para que me equilibren las ruedas delanteras.

Muszę zaprowadzić samochód do warsztatu, aby wyważyli mi przednie koła.

Cuando me caí con la bicicleta se rompieron dos rayos de la rueda trasera.

Kiedy upadłem/am z roweru, złamały się mi dwie szprychy w tylnym kole.

No pude cambiar la rueda porque me dejé el gato en casa.

Nie mogłem/am zmienić koła, bo zapomniałem/am podnośnik w domu.


rueda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od rodar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od rodar


alfabético

en orden alfabético (czyli alfabéticamente)

Ordena estas palabras en orden alfabético.

Uporządkuj te słowa w porządku alfabetycznym.


democracia

gr. δημοκρατία


chico

Te presento a mi chico.

Este chico ha tenido suerte casándose con la hija del alcalde.

Ten młodzieniec miał szczęście żeniąc się z córką burmistrza.

Te mandaré el paquete con el chico.

Wyślę ci paczkę przez chłopca na posyłki.


chico

Eres muy chico para ver esta película.


delfín

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


intimo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od intimar


luna de miel

Pasaron su luna de miel en Acapulco.

Spędzili swój miodowy miesiąc w Acapulco.


vivir como el perro y el gato

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne

Desde que se murió su padre, los dos hermanos viven como el perro y el gato.

Od kiedy umarł ich ojciec, obaj bracia żyją jak pies z kotem.


por casualidad

¿No conocerás por casualidad a alguien en el ministerio?

Czy nie znasz przypadkiem kogoś w ministerstwie?


acaecer

prarom. *accadiscĕre < prarom. *accadĕre < łac. accidĕre

zdarzać się, mieć miejsce, stać się, zachodzić, zajść

A pesar de los percances acaecidos entre ellos durante el partido, los dos jugadores se dieron la mano. Al fin y al cabo nobleza obliga.

Mimo incydentów zaszłych między nimi podczas meczu obaj piłkarze podali sobie rękę. Koniec końców szlachectwo zobowiązuje.


a sangre fría

Fue condenado a pena perpetua por haber matado a sangre fría a dos personas.

Został skazany na dożywotnie więzienie, gdyż z zimną krwią zabił dwie osoby.


admire

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od admirar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od admirar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od admirar


telespectadora

telewidz (w odniesieniu do osób płci żeńskiej)


neumococo

gr. πνεύμων → płuco + gr. κόκκος → ziarno


vomitare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od vomitar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od vomitar


pesca

pesca costera / pesca litoral

rybołówstwo przybrzeżne (do 60 mil od brzegu)

La pesca es una de las actividades económicas más importantes de España.

Rybołówstwo jest jedną z najważniejszych działalności gospodarczych Hiszpanii.

Me gusta mucho la pesca.

Hoy hemos tenido buena pesca.


pesca

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pescar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od pescar


consigo

specjalna forma zaimka sí, gdy jest on poprzedzony przyimkiem con

przyimek con + forma mocna zaimka osobowego 3. os. lp i lm (él, ella, ello, ellos/as lub grzecz. usted, ustedes) → z nim, z nią, z nimi, ze sobą…

El padre de Juan se llevó consigo a toda su familia.

Ojciec Jana zabrał ze sobą całą swoją rodzinę.

(hiszp. am., zachodnia Andaluzja, Kanary) przyimek con + forma mocna zaimka osobowego 2. os. lm (ustedes) → z wami, ze sobą…


consigo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od conseguir


echar aceite al fuego

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Związki frazeologiczne


abiogénesis

gr. α- + βίος + γένεση


guepardo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


sacar

¡Saca la mano del bolsillo!

El dentista me sacó dos muelas.

Esta mañana he sacado de paseo a mi perro.

Dzisiaj rano wyprowadziłem/am na spacer swego psa.

De las aceitunas recogidas, hemos sacado cien litros de aceite.

Z zebranych oliwek wytłoczyliśmy sto litrów oliwy.

Sacó un cero en mates.

Poco a poco le sacó todo el dinero que tenía su padre en el banco.

Powoli wyłudził/a wszystkie pieniądze, jakie jego ojciec miał w banku.

Sacó muy fuerte, pero la defensa contraria no se dejó sorprender.

Zaserwował bardzo mocno, ale obrona przeciwnika nie dała się zaskoczyć.


sirenio

Los sirenios están en peligro de extinción.

Syrenom grozi niebezpieczeństwo wymarcia.


cucharada

Disuelve dos cucharadas de sal en un vaso de agua.

Rozpuść dwie łyżki soli w szklance wody.


a fin de que

Te aclararé mis ideas a fin de que no haya malentendidos entre nosotros.

Wyjaśnię ci swoje poglądy, aby nie było nieporozumień między nami.


para que

Te prestaré mi coche para que vayas a la playa.

Pożyczę ci swój samochód, abyś pojechał/a nad morze.

He llevado el coche al taller para que me lo dejen a punto para el viaje.

Zawiozłem/am samochód do warsztatu, aby mi go przygotowali do wyjazdu.


cucharadita

Ponme solo una cucharadita de azúcar.


a la vez

Al caer del andamio, se rompió las dos piernas a la vez.

Spadając z rusztowania, złamał sobie obie nogi naraz.


a la luz del día

zob. Indeks:Hiszpański – Związki frazeologiczne

Todo ese tráfico de drogas se hace a la luz del día, en las propias narices de la policía.

Cały ten handel narkotykami dzieje się w biały dzień, pod samym nosem policji.


cucharilla

Remueve el café con una cucharilla para que se disuelva el azúcar.

Pomieszaj kawę łyżeczką, aby rozpuścił się cukier.


fogoso

ognisty, płomienny, zapalczywy, porywczy

Su novio era tan fogoso que le rompió la blusa en la primera cita.

Jej narzeczony był taki ognisty, że porwał jej bluzkę na pierwszej randce.


Dios

Dios consiente, pero no para siempre / Dios no se queja, mas lo suyo no lo deja

a quien madruga, Dios le ayuda / al que madruga, Dios le ayuda

¿Tú crees en Dios?


barda

(1.1) wł. barda < arab. بَرْدَعَةٌ (bardaʿah) → siodło z jukami / sakwami

(1.2-7, 2) pochodzenie nieznane, być może przedromańskie

brincarse la barda, saltarse la barda, volarse la barda

(Meksyk) powieść się (komuś), odnieść nieoczekiwany sukces

pokrycie ściany w zagrodzie lub oborze wypełnione gałęziami, liśćmi i słomą

czarna, wydłużona chmura wystająca zza horyzontu

(Aragonia i Meksyk) płot (kolczasty), ogrodzenie

Con agilidad saltó la barda que protegía al huerto y muy seguro de sí, caminó hasta donde se veían lucir unas suculentas sandías

Zwinnie przeskoczył ogrodzenie, które ochraniało ogród, i bardzo pewny siebie poszedł tam, gdzie było widać lśniące, soczyste arbuzy.

Antonio Domínguez Hidalgo: Mitos, fábulas y leyendas del antiguo México, Cuentos del antiguo Anáhuac III: El zorrillo y el cacomiztle.

(Hiszpania zachodnia) góra lub pole pokryte dębami


barda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od bardar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od bardar


alfabeto

(1.1) łac. alphabētum < gr. ἄλφα + βῆτα (álpha + beta) → alfa + beta

(1.2, 2.1) derywat wsteczny od analfabeto

La zeta es la última letra del alfabeto español.

Zet jest ostatnią literą hiszpańskiego alfabetu.

La profesora pidió al alumno que recitara el alfabeto de memoria.

Nauczycielka poprosiła ucznia, aby wyrecytował alfabet z pamięci.

(Dominikana, Ekwador, Kolumbia, Kostaryka i Paragwaj) analfabeta


alfabeto

(Dominikana, Ekwador, Kolumbia, Kostaryka i Paragwaj) o osobie: będący analfabetą, niepiśmienny


según

Según la ley, puedes hacerlo.

Actuaré según me aconseje el médico.

Postąpię zależnie od tego, co poradzi mi lekarz.


vidrio

En España, los residuos de vidrio se tiran al contenedor verde.

W Hiszpanii szklane odpady należy wrzucać do zielonego pojemnika.


baldo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od baldar


fuego

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-fuego.wav


suyo

(forma akcentowana / mocna) jego, jej, ich, pana, pani, pański, swój

¿Es suyo este perro, señora?

(Wyspy Kanaryjskie, Ameryka i zachodnia Andaluzja) (forma akcentowana / mocna) wasz, swój


suyo

jego, jej, ich, pana, pani, pański, swój

Yo iré en mi coche y mis padres en el suyo.

Ja pojadę swoim samochodem a moi rodzice swoim.

(Wyspy Kanaryjskie, Ameryka i zachodnia Andaluzja) wasz, swój


leña

Trae un poco de leña que está apagándose el fuego en la cocina.

Przynieś trochę drzewa, bo dogasa ogień pod kuchnią.

Ayer, en la discoteca, los mozos de mi pueblo les dieron buena leña a los del pueblo vecino.

Wczoraj na dyskotece chłopaki z mojej wioski dały dobre lanie tym z sąsiedniej wioski.


Bélgica

Pasamos por Bélgica en tres horas.

Przejechaliśmy przez Belgię w trzy godziny.

El flamenco es una de las lenguas oficiales de Bélgica.

Flamandzki jest jednym z języków oficjalnych Belgii.


cuchara

od hiszp. cuchar < łac. cŏchlĕāre, -is → łyżka


ley

»La ley sobre peligrosidad y rehabilitación social« fue una ley del código penal español aprobada por el régimen franquista el 5 de agosto de 1970.

Ustawa o niebezpieczności i resocjalizacji” była ustawą hiszpańskiego kodeksu karnego przyjętą przez reżim frankistowski 5 sierpnia 1970 roku.

Colaboradores de Wikipedia: Ley sobre peligrosidad y rehabilitación social (es). Wikipedia, 2020-06-30. [dostęp 2020-11-28].


rumiante

Los rumiantes son herbívoros.


artillero

El fuego artillero obligó al enemigo a retroceder.

Ogień artyleryjski zmusił nieprzyjaciela do odstąpienia.


artillero

Este futbolista es un verdadero artillero: en dos partidos ha marcado siete goles.

Ten piłkarz to prawdziwy artylerzysta: w dwóch meczach wbił siedem goli.


artillería

Nuestra artillería pesada no dejó de castigar al enemigo durante tres días y tres noches.

Nasza ciężka artyleria nie przestała razić wroga przez trzy dni i trzy noce.


pronombre

pronombre indefinido (lub pronombre indeterminado)

zobacz też: categoría gramatical • sustantivo • adjetivo • verbo • pronombre • determinante • adverbio • preposición • conjunción • interjección

zobacz też: Hiszpański - Słownictwo gramatyczne


abasia

gr. α- → przedrostek przeczący + gr. βάσις → krok


girare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od girar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od girar


herbívoro

łac. herba → trawa + ‒́voro → temat słowotwórczy od łac. devorāre → pożerać

La vaca es un animal herbívoro.


incrementarse

Las visitas a este sitio web se han incrementado notablemente.

Odwiedziny tej witryny internetowej znacznie wzrosły.


artiodáctilo

gr. ἄρτιος + δάκτυλος → parzysty + palec


artiodáctilo

Muchos rumiantes pertenecen a los artiodáctilos.

Wiele przeżuwaczy należy do parzystokopytnych.


Reino Unido

Reino Unido de Gran Bretaña e Irlanda del Norte


Aragón

Aragón se compone de tres provincias: Zaragoza, Teruel y Huesca.

Aragonia składa się z trzech prowincji: Saragossa, Teruel i Huesca.


Unión Soviética

Unión de Repúblicas Socialistas Soviéticas


unido

El pueblo unido jamás será vencido.

Lud zjednoczony nigdy nie będzie zwyciężony.


santo

piszemy od małej litery z wyjątkiem przypadków, w których wchodzi w skład wyrażeń zwyczajowo pisanych od dużej litery, takich jak nazwy ulic, instytucji itp. lub skrótów Sta.


santo

Mi santo es el tres de abril.

El santo para hoy será «patria» y la seña «venceremos».

Hasłem na dziś będzie „ojczyzna”, a odzewem „zwyciężymy”.


Panamá

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Ameryki


mostrare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od mostrar(se)

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od mostrar(se)


sicológico

grupa spółgłosek [ps] jako rezultat transkrypcji greckiej litery początkowej psi jest redukowana w dzisiejszym języku hiszpańskim do spółgłoski [s], co jest wiernym odzwierciedleniem wymowy tych słów; w języku kultywowanym zachowuje się jednak pisownia grupy [ps]

zob. psicológico


puñetazo

Lo tumbó de un puñetazo en el estómago.


Emiratos Árabes Unidos

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Rodelar-Emiratos Árabes Unidos.wav


quien

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-quien.wav

nie mylić z: quién

(przeważnie w odniesieniu do osób) kto, który

Quien lo conoce sabe que es incapaz de cometer tamaña barbaridad.

Kto go zna, wie, że jest on niezdolny do popełnienia takiej potworności.


realizar

El equipo español de balonmano ha realizado un excelente partido.

Hiszpańska drużyna piłki ręcznej zrealizowała znakomity mecz.


relativo

Actualmente, en el mercado financiero internacional reina una relativa calma.

Obecnie na międzynarodowym rynku finansowym panuje względny spokój.


quién

nie mylić z: quien

¿Quiénes sois?


ninguno

Ningún hombre pudo todavía vencerlo.

Żaden człowiek nie zdołał jeszcze go pokonać.


ninguno

– ¿Quiénes de estos estudiantes lograron aprobar el examen? – Ninguno.

Którzy z tych studentów zdołali zaliczyć egzamin? – Żaden.


abdominales

Este culturista hace cada día diez series de abdominales.

Ten kulturysta robi codziennie dziesięć serii ćwiczeń wzmacniających mięśnie brzucha.


parachoques

Al aparcar en el garaje rompí el parachoques trasero de mi coche.

Parkując w garażu złamałem tylny zderzak swego samochodu.


legare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od legar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od legar


acetileno

La combustión de acetileno puede producir temperaturas muy altas.

Spalanie acetylenu może wytwarzać bardzo wysokie temperatury.


carné de identidad

Para entrar al ministerio tuve que enseñar mi carné de identidad al policía de guardia.

Aby wejść do ministerstwa musiałem/am okazać dowód osobisty dyżurnemu policjantowi.


trébol

katal. trébol ← gr. τρίφυλλον (trójlistny)


Zaragoza

Zaragoza es la capital de Aragón.


laringe

gr. λάρυγξ, λάρυγγος


entrenamiento

El último entrenamiento antes del partido se realizó a puerta cerrada.

Ostatni przedmeczowy trening odbył się przy drzwiach zamkniętych.


a puerta cerrada

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne

La reunión del consejo municipal se se celebró a puerta cerrada.

Zebranie rady miejskiej odbyło się przy drzwiach zamkniętych.


esto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-esto.wav

¿Quién hizo esto?


producir

Esta fábrica produce tractores.

La combustión del acetileno puede producir temperaturas muy altas.

Mis vacas producen mucha leche.

Estos fondos no produjeron renta ninguna.

Te fundusze nie przyniosły żadnego dochodu.

El rozamiento produce el desgaste del rodamiento.

El comportamiento de algunos políticos me produce alergia.

Postępowanie niektórych polityków wywołuje we mnie wstręt.


identidad

carné de identidad/documento nacional de identidad/DNI/cédula de identidad/cédula personal/tarjeta de identidad

La policía no pudo determinar la identidad de la víctima.

Policja nie zdołała ustalić tożsamości ofiary.


visita

Tengo una visita al dentista para pasado mañana, luego no voy a poder quedar con vosotros para ir a la bolera.

Mam wizytę u dentysty na pojutrze, więc nie będę mógł się z wami umówić na kręgle (w kręgielni).

El objeto de mi visita es echaros una bronca como Dios manda.

Celem mojej wizyty jest opieprzyć was jak Bóg przykazał.

Las visitas a este sitio web se han incrementado notablemente.

Odwiedziny tej witryny internetowej znacznie wzrosły.


visita

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od visitar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od visitar


abanicar

częściej w formie zwrotnej: abanicarse

potrząsanie peleryną w celu pobudzenia byka do walki


abanicar

(Kuba, Nikaragua, Portoryko i Wenezuela) w bejsbolu: chybić, nie trafić kijem w piłkę


narcótico

gr. ναρκωτικός → usypiający


narcótico

gr. ναρκωτικός → usypiający


frágil

Ten cuidado con este material porque es muy frágil.

Uważaj na ten materiał, bo jest bardzo łamliwy.

Tu abuelo debería cuidarse más porque es un hombre de salud muy frágil.

Twój dziadek powinien więcej dbać o siebie, bo to człowiek bardzo wątłego zdrowia.


personal

ordenador personal, computadora personal, computador personal

Debido a los recientes acontecimientos los afectados están atravesando por una situación personal muy delicada, por lo que precisan de atención psicológica constante.

Z powodu ostatnich wydarzeń poszkodowani przechodzą przez trudną sytuację osobistą, przez co wymagają nieustannej opieki psychologicznej.


blando

No me gusta dormir en una almohada tan blanda.

Nie lubię spać na tak miękkiej poduszce.

Nuestro profe de mates es muy blando y no catea casi a nadie.

Nasz belfer od matmy jest bardzo pobłażliwy i nie ścina prawie nikogo.

Tu colega es tan blando que no es capaz de correr ni siquiera un kilómetro sin descansar.

Twój kumpel jest tak zniewieściały, że nie może przebiec nawet kilometra bez odpoczynku.

Generalmente se considera que la marihuana es un narcótico blando.

Na ogół uważa się, że marihuana jest miękkim/nieszkodliwym narkotykiem.


sano

acostarse y levantarse temprano, hace ricos y sanos

Hay que comer una manzana al día para estar siempre sano.

Należy jeść jedno jabłko dziennie, aby być zawsze zdrowym.

El aceite de oliva es el más sano.

Andar por la arena en la playa es muy sano.

Chodzenie po piasku na plaży jest bardzo zdrowe.


sano

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od sanar


choque

El choque entre los dos coches causó la muerte de sus ocupantes.

Zderzenie tych dwóch samochodów spowodowało śmierć jadących nimi osób.

El divorcio de sus padres le causó un gran choque emocional.

Rozwód jej rodziców spowodował u niej wielki wstrząs emocjonalny.


choque

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od chocar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od chocar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od chocar


andaluz

andaluzyjski (dialekt języka hiszpańskiego / kastylijskiego)


combustible

franc. combustible < śr.łac. combustibilis

¿Cuántos litros de combustible gasta tu coche?


valla

łac. valla, lm od łac. vallum → palisada, ostrokół


valla

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od vallar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od vallar


chollo

Esta inversión es un verdadero chollo.


chollo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od chollar


haber que

Para aprobar este examen, hay que estudiar mucho.

Aby zaliczyć ten egzamin trzeba dużo się uczyć.


pagar

w Ameryce wciąż funkcjonuje potocznie dawny imiesłów bierny „pago”, zwykle w roli przydawki

¿Cuánto pagaste por este coche?

El nuevo delantero es uno de los deportistas mejor pagados del mundo.

Nowy napastnik jest jednym z najlepiej opłacanych sportowców na świecie.

Hoy me han pagado mi primer sueldo.

Dzisiaj wypłacili mi moją pierwszą pensję.

Yo siempre te quise, y tú me (lo) pagas casándote con otro.

Ja zawsze cię kochałem, a ty mi się odwzajemniasz, wychodząc za innego.


pagar

również w użyciu przechodnim z przedmiotem pokuty wyrażonym w dopełnieniu bliższym

Es injusto que los hijos paguen por los pecados de sus padres.

To niesprawiedliwe, aby dzieci pokutowały za grzechy swoich rodziców.


corsa

(1.1) forma żeńska od corso < łac. Corsus

(Wyspy Kanaryjskie) kosz lub drabina (wozu) do przenoszenia ciężarów, ciągnąc po ziemi


cirugía

łac. chirurgĭa < gr. χειρουργικός → zręczny, zwinny


blanco

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-blanco.wav

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kolory


URSS

Unión de Repúblicas Socialistas Soviéticas → ZSRR


corriente

ir contra (la) corriente / navegar contra (la) corriente

zwyczajny, powszedni, potoczny, obiegowy


crepúsculo

półmrok, brzask, zmierzch (przed wschodem lub po zachodzie słońca)


corso

(1.1, 2.1-2) łac. Corsus
(2.3) łac. cursus


pieza

En este desguace puedes encontrar piezas de recambio para todas las marcas de coches.

Na tym szrocie możesz znaleźć części zamienne do wszystkich marek samochodów.

Estos tornillos los vendemos a un euro la pieza.

Para telefonear, por favor, introduzca una pieza de un euro.

Aby telefonować, proszę włożyć monetę jednego euro.


Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich


rehén

z arabskiego [rihán], liczba mnoga od [ráhn] → zastaw


almeno

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od almenar


casar

Nos casó el alcalde.

Casé a mi hija con un ingeniero.


flota

flota (jednostek pływających), flotylla, eskadra

park (pojazdów), tabor (pojazdów, kontenerów)


flota

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od flotar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od flotar


sorprenderse

Me sorprendí cuando los vi de nuevo juntos.

Zdziwiłem/am się, kiedy znów zobaczyłem/am ich razem.


dotare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od dotar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od dotar


peso

Me duele la espalda de tanto levantar pesos.

Bolą mnie plecy od tak częstego podnoszenia ciężarów.

Un consumo excesivo de grasas puede llevar a un aumento considerable del peso corporal.

Nadmierne spożycie tłuszczów może doprowadzić do znacznego zwiększenia wagi ciała.

Tu abuelo tiene setenta años, pero es un atleta: mira qué pesos levanta.

Twój dziadek ma siedemdziesiąt lat, ale jest siłaczem: zobacz, jakie ciężary podnosi.


peso

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pesar


turbare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od turbar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od turbar


compensare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od compensar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od compensar


has

2. os. lp (tú) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od haber


armada

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od armar


estar loco por

Esta chica está loca por la informática.

Ta dziewczyna ma bzika na punkcie informatyki.


válvula de seguridad

válvula de seguridad contra explosiones / de contrapeso / de palanca / de resorte


sano y salvo

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne

Cruzamos el río a nado, a pesar de la fuerte corriente, sanos y salvos.

Przeprawiliśmy się wpław przez rzekę cali i zdrowi, pomimo silnego prądu.


grosero

Su comportamiento era muy grosero.

Jego zachowanie było bardzo grubiańskie.

Le remendé el pantalón de prisa con una costura grosera.

Załatałem mu spodnie szybciutko topornym ściegiem.


grosero

De verdad eres un grosero: nunca saludas a tus vecinos.

Naprawdę jesteś chamem: nigdy nie kłaniasz się sąsiadom.


a nado

Este hombre cruzó el estrecho de Gibraltar a nado.

Ten człowiek przepłynął wpław Cieśninę Gibraltarską.


pelo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Części ciała

Tengo que cortarme el pelo.


pelo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pelar


reculé

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od recular


chistoso

(o osobach) dowcipny, żartobliwy, jowialny


válvula

łac. valvŭla ← zdrobnienie od łac. valva → drzwi

La apertura de esta válvula permite el escape del vapor.

Otwarcie tego zaworu pozwala na ujście pary.


intelectualidad

Toda la crema de la intelectualidad ha asistido a la presentación del nuevo ministro de cultura.

Cała śmietanka inteligencji była obecna na prezentacji nowego ministra kultury.


saltare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od saltar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od saltar


cuidado

Realicé este trabajo con especial cuidado.

Wykonałem/am tę pracę ze szczególną troską.

Ahora me dedico al cuidado de personas mayores.

Teraz poświęcam się opiece nad osobami w podeszłym wieku.


residencia de estudiantes

Este año mi hijo estará en una residencia de estudiantes.

Tego roku mój syn będzie mieszkać w domu akademickim.


austero

łac. austērus ← gr. αὐστηρός → surowy, twardy


computador

(1.1) hiszp. computar + -dora
(2) ang. computer


computador

w krajach Ameryki Łacińskiej – oprócz Kolumbii i Chile – przeważnie używa się wersji „computadora”, w Hiszpanii zaś przeważnie słowa „ordenador”

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Elektronika


pensar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-pensar.wav

Pienso, luego existo.

Y ahora que has ganado tanto dinero, ¿qué piensas hacer con él?

A teraz, jak wygrałeś/aś tyle pieniędzy, co zamierzasz z nimi zrobić?

¡No pienses que te voy a ayudar! ¡Ni hablar!

Nie wyobrażaj sobie, że ci pomogę! Nie ma mowy!


confirmo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od confirmar


dromedario

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


zobacz też: Indeks:Hiszpański - Liczebniki


-quiera

zobacz słowa kończące się na „-quiera”


gdy poprzedza rzeczownik rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej (lub inny wyraz znajdujący się przed rzeczownikiem), przybiera formę 1.er w wyniku apokopy liczebnika primero: primer (IPA: [pri.ˈmer]).

Si aprueba todas las asignaturas, vuestro hijo pasará a 1.º de la ESO el año que viene.

Jeśli zda wszystkie przedmioty, wasz syn przejdzie w przyszłym roku do 1. klasy gimnazjum.

El lunes es el 1.er día de la semana.


falso

Esta noticia es falsa.

Este hombre me ha pagado con un billete falso.

Ten człowiek zapłacił mi sfałszowanym banknotem.

(o osobach) obłudny, kłamliwy, oszukańczy, zdradziecki

Me dejé engañar por su sonrisa falsa.

Dałem/am się oszukać przez ten jego/jej zdradziecki uśmiech.


esclavo

Sólo es esclavo quien espera algo de los demás.

Niewolnikiem jest tylko ten, kto oczekuje czegoś od innych.

Arturo Pérez-Reverte, Maestro de esgrima, p. 113


supera

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od superar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od superar


transe

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od transar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od transar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od transar


reto

wyzwanie (do walki, na pojedynek), prowokacja


reto

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od retar


alzare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od alzar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od alzar


Luna

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Astronomia


completamente

Al día siguiente de la boda, el novio amaneció en la casa de la novia completamente borracho.

Następnego dnia po weselu, pan młody zjawił się o świcie w domu pani młodej zupełnie pijany.


caro

Me compraría esa blusa si no fuese tan cara.

Kupiłbym/kupiłabym tę bluzkę gdyby nie była taka droga.


colore

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od colorar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od colorar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od colorar


significare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od significar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od significar


cenes

2. os. lp (tú) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od cenar


presentare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od presentar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od presentar


roca

Los niños tienen miedo del lagartón negro que a veces se muestra entre las rocas.

Dzieci boją się czarnego jaszczura, który czasem pokazuje się pomiędzy skałami.


aster

łac. aster < gr. ἀστήρ (astḗr) → gwiazda


imitare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od imitar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od imitar


operare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od operar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od operar


creare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od crear

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od crear


juro

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od jurar


David

David usó una honda para derrotar a Goliat.

Dawid użył procy, aby zwyciężyć Goliata.


laguna

Los aligátores se encuentran casi siempre en aguas dulces, muy raramente se les ve en lagunas salobres y nunca se adentran en el mar.

Aligatory spotyka się prawie zawsze w wodach słodkich, bardzo rzadko widzi się je w słonych jeziorkach i nigdy nie przedostają się do morza. (z hiszpańskiej Wikipedii

Después del accidente mi amigo tiene muchas lagunas en sus recuerdos.

Po wypadku mój kolega ma duże luki w pamięci.


faro

łac. pharus ← gr. Φάρος → od nazwy wyspy Faros w Zatoce Aleksandryjskiej, na której została wybudowana słynna latarnia morska zaliczana do Siedmiu Cudów Świata


vallás

2. os. lp (vos) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od vallar


ara

nie mylić z: arra


ara

nie mylić z: arra


ara

nie mylić z: arra

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od arar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od arar


clítoris

gr. κλειτορίς


valle

hora valle

okres niskiego zapotrzebowania (np. na energię)


valle

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vallar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vallar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od vallar


decorare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od decorar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od decorar


terapia

gr. θεραπεία


duman

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od dumir

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od dumir

3. os. lm (ellos/as, ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od dumir

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od dumir


pudra

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pudrir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pudrir

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od pudrir

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od podrir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od podrir

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od podrir


incurable

Mi hermano es un ludópata incurable.

Mój brat jest nieuleczalnym hazardzistą.


aso

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od asar


vista

ims. bierny od hiszp. ver < łac. visĭtus

zobacz też: sentidos • vista • oído • olfato • gusto • tacto


vista

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od ver

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vestir(se)

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vestir(se)

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od vestir


zaino

(1.1) arab. Hiszp. zahím → niestrawny, antypatyczny < arab. zahim → tłusty

(1.2-3) arab. Hiszp. *sáḥim < arab. sāḥim → czarny


insoluble

Detectives de Scotland Yard resuelven misterios en apariencia insolubles estudiando los detalles más nimios en la escena de un crimen.

Detektywi Scotland Yardu rozwiązują pozornie nierozwiązywalne tajemnice badając najdrobniejsze szczegóły na miejscu zbrodni.


integral

por. derivada → pochodna

zobacz też: integración • integral • integral definida • integral indefinida • integral impropia • integral doble • integral triple • integral múltiple • integral de línea • integral de superficie

zobacz też: Hiszpański - Matematyka


integral

por. derivada → pochodna

zobacz też: Hiszpański - Matematyka


hiena

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


timo

(1.1) zob. timar
(1.2) łac. thymus
(1.3) zob. tímalo


timo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od timar


trama

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od tramar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od tramar


bardo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od bardar


brama

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od bramar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od bramar


una vida de perros

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne


maná del cielo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Związki frazeologiczne


ase

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od asar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od asar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od asar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od asir

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od asir


lindo

forma 1. os. lp czasu teraźniejszego od lindar


ves

2. os. lp (tú) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od ver


Judit

hebr. יהודית

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona

Estos son mis hijos: Judit y Juan.


Miguel

łac. Michael < gr. Μιχαήλ (Michael) < hebr. מיכאל (michael) < hebr. אל + כ־ + מי → dosł. „któż jak Bóg”


cubico

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od cubicar


biblioteca

łac. bibliothēca < gr. βιβλιοθήκη (bibliothḗkē)


emerge

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od emerger

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od emerger


leves

2. os. lp (tú) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od levar


bruscamente

El conductor del autobús frenó bruscamente y varios pasajeros cayeron al suelo.

Kierowca autobusu zahamował gwałtownie i kilku pasażerów upadło na podłogę.


taraban

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od tarar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od tarar


piel

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-piel.wav

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Części ciała


fagot

alternatywna, rzadziej spotykana forma: „fagote”

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Instrumenty muzyczne


noble

(o zwierzętach i osobach) wierny, oddany, lojalny


comete

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od cometer

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od cometer

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od comerse

comé (forma trybu rozkazującego (modo imperativo) czasownika comer) + zaimek enklityczny (pronombre enclítico) te


topacio

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kamienie szlachetne i minerały


selenio

gr. σελήνιον (selḗnion) → blask księżyca


rota

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od romper(se)

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od rotar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od rotar


seduce

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od seducir

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od seducir


agave

mimo iż dopuszcza się użycie tego rzeczownika w rodzaju żeńskim, w większości przypadków jest on używany w rodzaju męskim


anfiteatro

łac. amphitheātrum < gr. ἀμφιθέατρον (amfithéatron)


abjure

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od abjurar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od abjurar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od abjurar


moderare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od moderar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od moderar


pronuncia

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pronunciar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od pronunciar


taste

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od tastar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od tastar


collera

(1.1-2) hiszp. cuello + -era
(1.3-5) hiszp. colla + -era

lm (Boliwia, Chile i Kolumbia) spinki do koszuli


inventare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od inventar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od inventar


asma

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Choroby i dolegliwości


Novokuznetsk

(1.1) ros. Новокузнецк


privo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od privar


negare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od negar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od negar


fuma

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od fumar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od fumar


meno

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od menar


miele

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od melar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od melar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od melar


versione

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od versionar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od versionar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od versionar


debilitas

2. os. lp (tú) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od debilitar


impetuoso

gwałtowny, porywczy, wybuchowy, popędliwy


violento

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od violentar


cabrón

również w użyciu rzeczownikowym

o człowieku: skurkowany, skurwiel, sukinsyn


cabrón

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


cinta

cinta de correr

bieżnia (stacjonarne urządzenie treningowe)

sieć z lin konopnych do połowu tuńczyków

wstążka (przyrząd w gimnastyce artystycznej)


cinta

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od cintar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od cintar


Silvia

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


liceo

(w niektórych krajach Ameryki Południowej) liceum


pulga de mar

pchła morska, zmieraczek (nadmorski/plażowy)


éste

Ésta cocina, y aquella no.


Zakopane

Trabajo en una empresa de Zakopane.


logaritmo

gr. λόγος (lógos) + gr. ἀριθμός (arithmós) → proporcja + liczba

logaritmo natural (lub logaritmo neperiano)

por. antilogaritmo → antylogarytm

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Matematyka


piedra

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-piedra.wav


El Pireo

gr. Πειραιεύς


seudónimo

zobacz uwagi w haśle psicológicamente


seudónimo

zobacz uwagi w haśle psicológicamente


Rumanía

Ta forma jest najczęściej stosowaną w Hiszpanii, natomiast forma Rumania jest częściej stosowana w krajach Ameryki Łacińskiej.


NIF

número de identificación fiscal → NIP, numer identyfikacji podatkowej


fluoro

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od fluorar


horno

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od hornar


neutrón

Los neutrones forman parte de los núcleos atómicos.


México

ta forma jest zalecana, gdyż używana jest w Meksyku i w krajach Ameryki Łacińskiej


narrare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od narrar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od narrar


América Central

zobacz też: América del Norte • América Central • América del Sur • América Latina • América hispana (lub América española)


fósforo

łac. phosphŏrus ← gr. φωσφόρος → niosący światło

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne

częściej używa się w tym znaczeniu w krajach Ameryki


antibiótico

Hoy en día la gente abusa de los antibióticos.

W dzisiejszych czasach ludzie nadużywają antybiotyków.


filme

wyraz chętniej używany w środowisku krytyków filmowych w zastępstwie „película”

forma „film”, również zapożyczona z języka angielskiego, jest mniej preferowana


filme

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od filmar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od filmar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od filmar


imán

(1.3) arab. إمام imām → kierujący modlitwą lub wspólnotą wiernych


Eslovenia

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Europy


polisemia

(1.1) gr. πολυσημεία


narrativa

beletrystyka (ogół pisarstwa obejmującego powieściopisarstwo, nowelistykę i opowiadania)


Bielorrusia

Królewska Akademia Hiszpańska nie zaleca używania formy *Belarús


amoníaco

łac. ammoniăcum ← gr. ἀμμωνιακόν (ammōniakón) gr. ἅλας Ἀμμωνιακόν → sól amoniaku - od imienia egipskiego boga Amona gr. Ἄμμων, przy świątyni którego w Libii otrzymywano tę sól.

forma równoważna amoniaco


Zimbabue

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


chuleta

zdrobnienie od katalońskiego xulla → żeberko


metáfora

łac. metaphŏra ← gr. μεταφορά 'przeniesienie'


fruto

Este articulo es fruto de nuestras investigaciones.

Mis esfuerzos han dado frutos.


griego

Me gusta mucho la cocina griega.


griego

Aunque muchos lo ignoren, creo en lo que afirmaba el poeta Shelley: “Todos somos griegos”.

Chociaż wiele osób nie zdaje sobie z tego sprawy, wierzę w to, co twierdził poeta Shelley: „Wszyscy jesteśmy Grekami”.


llegar con retraso

Pablo siempre llega con cinco minutos de retraso.


retraso

El tren lleva veinte minutos de retraso.


alumbrar

Eres la luz que alumbra mi vida.

Jesteś światłem, które rozjaśnia moje życie.


mutuo

rodzaj umowy o pożyczkę jakiejkolwiek rzeczy (pieniędzy lub rzeczy zużywalnej), która ma być zwrócona w określonym terminie w takiej samej formie i postaci


América

América acogió a muchos emigrantes europeos.

Ameryka udzieliła schronienia wielu emigrantom europejskim.


gordo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-gordo.wav

La chica está muy gorda para su edad.

Ta) dziewczyna jest bardzo otyła (jak) na swój wiek.


dueño

No conozco al dueño de nuestro edificio.


antroponimia

hiszp. antropo- + gr. -ωνυμία (-ōnymía) < gr. ὄνομα (ónoma) → imię

antroponimia (zbiór imion własnych osoby)


picaporte

zatrzask sprężynowy (do drzwi lub okien), zamek

En nuestra tienda tenemos varios tipos de picaportes de puertas y ventanas.

W naszym sklepie mamy różne typy klamek do drzwi i okien.


ansia

łac. anxĭa rodzaj żeński od anxĭus → strwożony, wylękniony


lamentare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od lamentar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od lamentar


palanca

łac. palanga ← gr. φάλαγξ, φάλαγγος → pałka

Esta puerta puede abrir solo con una palanca oculta.

Te drzwi można otworzyć tylko sekretną dźwignią.

Si quieres conducir un coche, tienes que aprender a usar una palanca del cambio de marchas

Jeśli chcesz prowadzić samochód, musisz nauczyć się używać drążek zmiany biegów.


plena

(Portoryko) popularny afroantylski taniec i śpiew


corriere

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od correr

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od correr


patrona

gospodyni, właścicielka, pani, szefowa, kierowniczka


allí

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-allí.wav

No queremos ir allí porque hace frío.

Nie chcemy tam iść, ponieważ jest zimno.


confianza

Tiene mucha confianza en su amigo.

Ma duże zaufanie do swojego przyjaciela.


lineare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od linear

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od linear


tornillo

faltar un tornillo / tener flojos los tornillos


cobalto

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne


azar

arab. Hiszp. *azzahr < arab. أَلْ + زَهْرٌ (az-zahr) → kość do gry

El azar quiso que nos encotráramos otra vez.

Traf chciał, że spotkaliśmy się jeszcze raz.


barra

Deme dos barras de pan, por favor.

(znak typograficzny) ukośnik, prawy ukośnik


barra

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od barrar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od barrar

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od barrer

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od barrer

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od barrer


bogavante

(1.1) zob. lobagante
(1.2) zob. bogar + avante

pierwszy wioślarz, miejsce pierwszego wioślarza


monarca

gr. μόναρχος < gr. μόνος + ἄρχω → sam, jeden + rządzić


asociación

La asociación lucha por defender los derechos de los animales.

To) stowarzyszenie walczy na rzecz obrony praw zwierząt.


bote

(1.1-2) por. hiszp. pote
(1.3-4) st.ang. bāt
(1.5) hiszp. botar
(1.6) germ. *bukko

de bote en bote, (Argentyna) de bote a bote

(Gwatemala, Honduras i Meksyk) więzienie


bote

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od botar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od botar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od botar


Filipinas

nazwa nadana na cześć imienia hiszpańskiego króla Felipe II de España (Filipa II Hiszpańskiego)


aniversario

Mañana será el aniversario de boda de mis padres.

Jutro będzie rocznica ślubu moich rodziców.


abad

łac. abbas, abbātis < gr. ἀββᾶ < syryjski abbā → ojciec


diodo

diodo 1. a plasma / 2. al vacío / 3. amortiguador / 4. de bloqueo / 5. de cristal / 6. de gas / 7. doble / 8. limitador / 9. rectificador / 10. reforzador / 11. semiconductor / 12. túnel


infarto

łac. infartus, ims. bierny czasu przeszłego od infarcio

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Choroby i dolegliwości

por. necrosis → martwica, nekroza

zawał mięśnia sercowego, zawał serca, atak serca

Casi me da un infarto del susto que me has dado.

Tak mnie przestraszyłeś/aś, że omal nie dostałem/am zawału.


infarto

por. necrosis → martwica, nekroza

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od infartar(se)


Afganistán

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Azji

La presencia de las tropas extranjeras en Afganistán no parece contribuir a la pacificación del país.

Wygląda, że obecność wojsk cudzoziemskich w Afganistanie nie przyczynia się do pacyfikacji kraju.


diversión

En nuestro club tienes varios tipos de diversión a elegir.

W naszym klubie masz różne rodzaje rozrywki do wyboru.


efecto

Todavía no conozco los efectos de mi trabajo.

La noticia tuvo un gran efecto para todos.

Wiadomość zrobiła wielkie wrażenie na wszystkich.


prima

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od primar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od primar


depurare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depurar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depurar


predica

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od predicar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od predicar


El martes es el 2.º día de la semana.


enterrar

nie mylić z „enterar” ani ze spotykanym w Ameryce „entierrar”, z którym pokrywa się w niektórych formach fleksyjnych

Cavaron un profundo hoyo para enterrarlo.


abusare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od abusar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od abusar


interés

Lo hiciste por tu propio interés.

Zrobiłeś/aś to dla swego własnego pożytku.

El banco me ha concedido el préstamo a un interés muy alto.

Bank udzielił mi pożyczki przy bardzo wysokich odsetkach.

Este alumno no tiene ningún interés por los estudios.

Ten uczeń nie ma żadnego pociągu do nauki.


domare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od domar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od domar


letargo

łac. lethargus < gr. λήθαργος (léthargos)

sacar, despertar (a alguien) del letargo


estival

Las vacaciones estivales las hemos pasado en España.


esquina

goc. *𐍃𐌺𐌹𐌽𐌰 (*skina) → sztabka, piszczel; por. swn. scina

La oficina de correos está en la esquina de esas dos calles.

Urząd pocztowy znajduje się na rogu tych dwóch ulic.


pendejo

łac. *pectinicŭlus ← łac. pecten, pectĭnis → wzgórek łonowy


alzo

(Ameryka Centralna) zwycięstwo w walce kogutów


alzo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od alzar


ñ

nazwa litery: eñe


maestro

Ha sido una jugada maestra.


maestro

maestro de escuela/maestro de primera enseñanza


siga

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od seguir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od seguir

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od seguir


adulare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od adular

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od adular


acontecimiento

La boda de estos dos actores ha sido un gran acontecimiento en nuestra ciudad de provincias.

Ślub tych dwojga aktorów był wielkim wydarzeniem w naszym prowincjalnym miasteczku.


delega

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od delegar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od delegar


bilingüe

Muchos suizos son bilingües.


privare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od privar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od privar


babucha

franc. babouche < arab. بَابُوجٌ (bābūǧ) < pers. پاپوش (pāpuš) → pantofel


Irene

łac. Irene < gr. Εἰρήνη < gr. εἰρήνη → pokój


silicio

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne


crítica

Las continuas críticas de la oposición helaron el ánimo inicial del primer ministro.

Ciągłe krytyki opozycji zmroziły początkowy zapał premiera.

En tu crítica has sido muy duro; pienso que te has pasado de la raya.

W swojej krytyce byłeś bardzo surowy; uważam, że przebrałeś miarkę.


pasto

Los animales pacen en sus pastos.

Zwierzęta pasą się na swoich pastwiskach.

(Argentyna, Kolumbia, Meksyk i Urugwaj) trawnik


pasto

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pastar


acero

zwykle w liczbie mnogiej

Para conseguir el temple de estos aceros, hay que calentarlos a una temperatura que oscila entre los 800º y 1000º

Aby osiągnąć zahartowanie tych stali, należy podgrzać je do temperatury oscylującej między 800º a 1000º.

La inclusión de refuerzos de acero le confiere al hormigón armado una mayor resistencia a tracción.

Dodanie stalowych wzmocnień nadaje żelbetowi większą wytrzymałość na rozciąganie.


acero

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od acerar


parlamentare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od parlamentar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od parlamentar


marcare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od marcar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od marcar


cupo

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od caber


caballería

zwierzę do jazdy wierzchem (koń, muł, osioł)


depravare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depravar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depravar


depilare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depilar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od depilar


el pan de cada día

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Związki frazeologiczne

Los atascos en las grandes ciudades son el pan de cada día.

Korki w dużych miastach to chleb powszedni.


azimut

arab. أَلْ + سُمُوتٌ (as-sumūt) → dosł. kierunki

forma równoważna: „acimut”


curvare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od curvar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od curvar


rutenio

śr.łac. Ruthenia → Rosja; metal ten został odkryty na Uralu.


tulio

łac. Thule - łacińska nazwa regionu arktycznego


alterno

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od alternar


hambre

No hay nada más espantoso que la muerte por hambre.

Nie ma nic straszniejszego niż śmierć z głodu.


hogaño

forma równoważna: ogaño


uranio

(1.1) gr. οὐράνιος → niebiański
(2.1) zob. Urano


perder

He perdido toda mi fortuna jugando en la bolsa.

Grając na giełdzie, straciłem/am cały swój majątek.

He perdido las llaves del coche.

Nuestro equipo de fútbol ha vuelto a perder.

Nasza drużyna piłki nożnej znów przegrała.


perder

tracić kolor, blaknąć, płowieć, wybielać się

podupadać (na zdrowiu), marnieć, mizernieć


extraordinario

Este libro es extraordinario.


lacerare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od lacerar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od lacerar


curvo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od curvar


lado

El lado derecho de la mesa es mío.


impero

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od imperar


jengibre

łac. zingiber < gr. ζιγγίβερις (zingíberis) < sanskr. शृङ्गवेर (singavera)


vampiro

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


vete

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od irse

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vetar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vetar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od vetar

ve (forma trybu rozkazującego (modo imperativo) czasownika ir) + zaimek enklityczny (pronombre enclítico) te


bedel

prow. bedel < frankoński *bidil; por. ang. beadle

zwykle w odniesieniu do pracownika instytucji oświaty; również jest w użyciu oboczna forma dla rodzaju żeńskiego: bedela


Barcelona

Llegaremos a Barcelona hacia el mediodía.

Nada más subir al tren, me di cuenta de que no era el tren de Barcelona.

Gdy tylko wsiadłem/am do pociągu, zdałem/am sobie sprawę, że nie był to pociąg do Barcelony.


falla

(1.8) katal. falla < łac. facŭla → pochodnia

por. chihuahua

(Kostaryka, Kuba, Portoryko, Salwador, Urugwaj i Wenezuela) błąd, pomyłka

czepek damski (rodzaj kaptura odsłaniający tylko twarz i sięgający do połowy pleców)

grupa figur palonych w czasie świąt lokalnych w Walencji


falla

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od fallar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od fallar


República Democrática del Congo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Rodelar-República Democrática del Congo.wav


Estados Unidos de América

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Rodelar-Estados Unidos de América.wav


ateísta

forma rzadziej stosowana niż równoważna ateo


abogada

w odniesieniu do kobiet należy zawsze używać tej formy

Esta abogada va a representarme ante las autoridades.

Ta adwokat będzie mnie reprezentować przed władzami.


abogada

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od abogar


Pakistán

zaleca się używać tej formy zamiast Paquistán


nade

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od nadar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od nadar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od nadar


troncharse de risa

Cuando les conté este chiste, se tronchaban de risa.

Kiedy opowiedziałem/am im ten kawał, to boki zrywali ze śmiechu.


abolición

La abolición de la esclavitud en los Estados Unidos de América no resolvió el problema de convivencia entre sus ciudadanos.

Abolicja niewolnictwa w Stanach Zjednoczonych Ameryki nie rozwiązała problemu współżycia między ich obywatelami.


soluble

Nunca compro café soluble.

Todos estos problemas de matemáticas son solubles.

Wszystkie te zadania z matematyki są rozwiązywalne.


aposento

Después de la audiencia, el rey se retiró a sus aposentos.

Po audiencji król udał się na swe komnaty.

Busco aposento para esta noche.


aposento

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od aposentar


https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-a buen entendedor, pocas palabras bastan.wav


loan

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od loar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od loar


eneldo

Por la noche, suelo tomarme una infusión de eneldo.


entendedor

Nunca te ríes de los chistes que cuento; eres mal entendedor.

Nigdy nie śmiejesz się z kawałów, które opowiadam; jesteś mało pojętny.


góndola

Estando en Venecia fuimos por primera vez en góndola.

Będąc w Wenecji po raz pierwszy płynęliśmy gondolą.


sotana

łac. subtāna ← łac. subtus → w dół, na dół


Felipe

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


carbono

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne


carbono

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od carbonar(se)


abalanzarse

Cuando se declaró el incendio en el supermercado, todos los clientes se abalanzaron hacia las salidas de emergencia.

Kiedy wybuchł pożar w supermarkecie, wszyscy klienci rzucili się ku wyjściom awaryjnym.


centra

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od centrar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od centrar


penalti

casarse de penalti

brać ślub będąc w ciąży: brać ślub z karnego


alistarse

Mi amigo se alistó en la legión extranjera.

Mój przyjaciel zaciągnął się do legii cudzoziemskiej.


amanecer

Cuando aquí amanece, en alguna parte anochece.

pojawiać się o świcie, zjawiać się o świcie, zdarzać się o świcie

Al día siguiente de la boda, el novio amaneció en la casa de la novia completamente borracho.

Następnego dnia po weselu, pan młody zjawił się o świcie w domu pani młodej zupełnie pijany.


allá

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-allá.wav

Allá, en América, no encontrarás el paraíso terrestre.

Tam, w Ameryce, nie znajdziesz raju na ziemi.


abolir

mimo że tradycyjnie zaliczano „abolir” do grupy czasowników ułomnych nieposiadających form, których końcówki zaczynają się głoską inną niż [i], dziś są dopuszczone wszystkie formy osobowe: yo abolo, tú aboles

należy przestrzegać przed niepoprawnym użyciem form w postaci nieregularnej: yo *abuelo

El parlamento de este país abolió la pena de muerte.

Parlament tego kraju zniósł karę śmierci.

El derecho de pernada fue abolido en España a finales del siglo XV.

Prawo pierwszej nocy zostało zniesione w Hiszpanii pod koniec XV wieku.


bacante

łac. bacchans, bacchantis ← gr. Βάκχη → menada


juntar

(Kostaryka) wyciągać (węgiel ze składzika)


abastecer

hiszp. bastecer < hiszp. bastir < prow. bastir < germ. *bastjan → cerować, łatać

Rusia abastece de gas a varios países de la Unión Europea.

Rosja dostarcza gaz kilku krajom Unii Europejskiej.


impuesto sobre las ganancias del capital

impuesto sobre los beneficios del capital


impuesto sobre actos jurídicos documentados

zob. impuesto + sobre + acto + jurídico + documentado


aneldo

łac. anethŭlus ← zdrobnienie od łac. anēthum ← gr. ἄνηθον (ánēthon)


gallina ciega

Los niños juegan a la gallina ciega en el patio del colegio.

Dzieci bawią się w ciuciubabkę na podwórku szkolnym.


colón

colón (jednostka monetarna Kostaryki i Salwadoru)


abalanzar

czasownik zwykle spotykany w postaci zwrotnej: „abalanzarse”


molestare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od molestar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od molestar


andar

Ando con muletas porque me torcí el tobillo.

Chodzę o kulach, bo skręciłem/am sobie kostkę u nogi.

En vez de andar por los bares y beber, harías mejor si atendieras más tu zapatería.

Zamiast chodzić po barach i pić byłoby lepiej, jakbyś doglądał/a więcej swojego warsztatu szewskiego.

Andar por la arena en la playa es muy sano.

Chodzenie po piasku na plaży jest bardzo zdrowe.


andar

chodzenie, poruszanie się, jazda, płynięcie, szybkość


Colón

Colón descubrió América en el siglo quince.

Kolumb odkrył Amerykę w wieku piętnastym.


ababol

arab. Hiszp. حببورة (ḥababawra) lub arab. حببورا (ḥababawra) < arab. حب

(Aragonia, Albacete, Murcja i Nawarra) Papaver rhoeas, mak polny

(Aragonia i Nawarra) głupek, głuptas, frajer


oración

oración principal / subordinada = secundaria / simple / compuesta


a mano

Esta cerámica está pintada a mano.

¿Tienes a mano algún diccionario para poder comprobar esta palabra?

Czy masz pod ręką jakiś słownik, aby móc sprawdzić to słowo?


puente

¿Dónde está el puente más largo del mundo?

Gdzie znajduje się najdłuższy most świata?


cruasán

franc. croissant → rosnący (pierwsza kwadra księżyca)


éxito

Las negociaciones entre los sindicatos y la dirección de la empresa tuvieron éxito.

Rokowania między związkami zawodowymi a kierownictwem przedsiębiorstwa zakończyły się sukcesem.

Esta película está teniendo un gran éxito entre la juventud.

Ten film cieszy się dużym powodzeniem wśród młodzieży.


trágico

(o aktorze lub pisarzu) związany z tragedią


aoristia

gr. ἀοριστία


ponerse

En invierno, el sol se pone muy pronto.

Mi hijo se pone a estudiar un día antes del examen.

Mój syn zaczyna uczyć się w dzień przed egzaminem.

¡Ponte ropa de abrigo que hace mucho frío!

Załóż ciepłe ubranie, bo jest bardzo zimno!

¿Puedes ponerte este vestido para ver cómo te queda?

Czy możesz ubrać tę sukienkę, aby zobaczyć, jak na tobie leży?

stawać się + przymiotnik (tłumaczy się innym czasownikiem, zależnie od przymiotnika: np. „blednąć”, „czerwienić się”, „rozzłościć się”, „zdenerwować się” itp.)

Cuando se lo dije, se puso muy furioso.

Gdy mu to powiedziałem/powiedziałam, bardzo rozzłościł się.


supo

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od saber

No supo cambiar la rueda del coche.


matice

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od matizar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od matizar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od matizar


anochecer

Cuando anochece, los pájaros dejan de cantar.

Kiedy zapada noc, ptaki przestają śpiewać.

(o nocy, zmierzchu) zaskakiwać kogoś gdzieś

Ten cuidado, que no te anochezca en el bosque.

Uważaj, żeby cię noc nie zaskoczyła w lesie.

przybywać, docierać, znajdować się gdzieś o zmierzchu lub wieczorem

Después de dos horas de camino, por fin anochecimos en el pueblo.

Po dwóch godzinach drogi dotarliśmy w końcu wieczorem do wsi.


morfina

La morfina es un buen sedante y anestésico.

Morfina to dobry środek uspokajający i anestezyjny.


pirámide

łac. pyrămis, pyramĭdis ← gr. πυραμίς, πυραμίδος → (ciasto z pszennej mąki w kształcie piramidy)


pájaro

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-pájaro.wav


rajá

franc. rajah < sanskr. rāja^([potrzebna transkrypcja na sanskryt]) → król


rajá

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od rajar


colega

Te presento a mi colega del trabajo.

Przedstawiam ci mojego/moją kolegę/koleżankę z pracy.

Por la noche me voy con mis colegas al cine.


botánica

łac. botanĭca ← gr. βοτανική ← gr. βοτάνη (botánē) → trawa


menudo

Este chico es de constitución menuda.


epidídimo

z łaciny średniowiecznej epididymus ← gr. ἐπιδιδυμίς ← ἐπι + δίδυμος


parada

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Słowniczek piłkarski

postój (miejsce zatrzymywania się pojazdów)

En esta ciudad los taxistas tienen una parada junto al hotel.

W tym mieście taksówkarze mają postój koło hotelu.


parada

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od parar


proximidad

Por desgracia, construyó la casa en las proximidades de la fábrica química.

Niestety zbudował dom w sąsiedztwie zakładów chemicznych.


Lc

evangelio según San Lucas → Łk, Ewangelia według św. Łukasza

Vangelo di Luca → Łk, Ewangelia według św. Łukasza


boxeo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Dyscypliny sportowe

El boxeo es un deporte brutal.


boxeo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od boxear


pacer

Los animales pacen junto al bosque.


nacer

¿Dónde naciste?

¿A qué hora hoy nace el sol?


inútil

bezużyteczny, nieprzydatny, niepotrzebny, niezdatny


Aladino

arab. علاء الدين ('Alā 'ad-Dīn) → szlachetność wiary


agradecer

Le agradezco mucho su ayuda.

Jestem Panu/Pani bardzo wdzięczny/a za pomoc.


manicomio

zob. manía + gr. κομεῖν → pielęgnować, doglądać

zakład psychiatryczny, szpital psychiatryczny

Desde que vino tu madre a vivir con nosotros, esta casa parece un manicomio.

Od kiedy twoja matka przyjechała, aby zamieszkać z nami, ten dom podobny jest do domu wariatów.


apoderarse

Al morir el padre, el hijo mayor se apoderó de toda la hacienda sin dejar nada a sus hermanos.

Gdy zmarł ojciec, najstarszy syn przywłaszczył sobie całe gospodarstwo, nie pozostawiając nic swym braciom.

zdobywać, zajmować, opanowywać (też w sensie potocznym)


confine

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od confinar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od confinar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od confinar


aborrecer

czuć niechęć / odrazę do czegoś, nie cierpieć czegoś, nie znosić czegoś

Aborrezco la cocina inglesa.

(o zwierzętach, przeważnie o ptakach) porzucać gniazdo / jaja / pisklęta


absolver

nie mylić z: absorber → wchłaniać, absorbować

(Boliwia, Ekwador, Kolumbia i Peru) rozwiązywać, znajdować rozwiązanie, rozstrzygać


vesícula

łac. vesicŭla zdrobn. od vesīca → pęcherz


nicotina

franc. nicotine < od nazwiska dyplomaty Jean Nicot


cora

(1.1) arab. كورة (kūra) < gr. χώρα (chóra) → obszar, okręg

(w muzułmańskiej części Hiszpanii, mała terytorialnie jednostka podziału administracyjnego) okręg


cora

cora (grupa etniczna Indian meksykańskich)

Los coras viven en Méjico.


cora

La religión cora es una mezcla de elementos tradicionales y católicos.

Religia cora to mieszanka elementów tradycyjnych i katolickich.


cora

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od corar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od corar


intrigare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od intrigar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od intrigar


hoz

(1.1) łac. falx, falcis
(1.2) łac. faux, faucis


arrejuntarse

hiszp. a- + rejuntar + se < hiszp. re- + juntar

żyć na kocią łapę, żyć na kartę rowerową

Estos dos se arrejuntaron hace mucho y no hacen caso de lo que dice la gente.

Tych dwoje od dawna żyją na kocią łapę i nie zwracają uwagi na to, co ludzie mówią.


anunciar

ã.nũn̥.ˈθjaɾ

El silbido de la locomotora anunciaba la salida del tren.

Gwizdek lokomotywy obwieszczał odjazd pociągu.

Por si acaso, coge el paraguas, que han anunciado lluvia para hoy.

Na wszelki wypadek weź parasol, bo zapowiadają deszcz na dzisiaj.


misterioso

No seas tan misterioso, que todos sabemos ya lo que pasó.

Nie bądź taki tajemniczy, bo już wszyscy wiemy, co się stało.


confisca

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od confiscar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od confiscar


apostasía

łac. apostasĭa ← gr. ἀποστασία → oddalenie się


ganchudo

Esta vecina con la nariz ganchuda es muy antipática.

Ta sąsiadka z haczykowatym nosem jest bardzo niemiła.


uretra

łac. urēthra < gr. οὐρήθρα < gr. οὐρέω (uréo) → oddawać mocz


polca

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od polcar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od polcar


peritoneo

łac. peritonaeum < gr. περιτόναιον (peritóneon)


tutore

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od tutorar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od tutorar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od tutorar


izquierdo

¿Dónde está mi zapato izquierdo?


consulto

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od consultar


invito

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od invitar


sepultura

Todos los meses visita la sepultura de su madre.


baste

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od bastar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od bastar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od bastar


derechos humanos

Los derechos humanos son la fábula de una sociedad capaz de convertir la dignidad de los seres humanos en derecho.

Prawa człowieka to powiastka (twór) społeczeństwa, które zdołało przekształcić godność istot ludzkich w prawo.

Luis García Montero, ¿Para qué sirve la literatura? http://www.infolibre.es/noticias/opinion/2015/08/09/para_que_sirve_literatura_36331_1023.html


comunicare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od comunicar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od comunicar


surf

Este chico es un verdadero campeón del surf.

Ten chłopak to prawdziwy mistrz surfingu.


príncipe

príncipe de Asturias

(tytuł następcy tronu Hiszpanii) książę Asturii


borracho

Prefiero ser un borracho conocido que un alcohólico anónimo.

Wolę być znanym pijakiem niż anonimowym alkoholikiem.


modificare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od modificar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od modificar


modifica

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od modificar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od modificar


lavadora

Esta lavadora puede lavar ocho kilos de ropa.

Ta pralka może wyprać osiem kilo bielizny.


raja

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od rajar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od rajar


perímetro

łac. perimĕtros ← gr. περίμετρος (perímetros)


atardecer

Atardece cada vez más temprano.


atardecer

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kalendarz i czas

Los atardeceres en la playa son inolvidables.


Inés

forma żeńska od gr. ἁγνός → czysty, niepokalany


atender

En la peluquería me atendió una rubia de ojos azules.

U fryzjera obsłużyła mnie niebieskooka blondynka.

Llamé por teléfono al servicio técnico, atendieron mi queja y me arreglaron la lavadora gratis.

Zadzwoniłem do serwisu technicznego, uwzględnili moją reklamację i nareperowali mi pralkę za darmo.

En vez de andar por los bares y beber, harías mejor si atendieras más tu zapatería.

Zamiast chodzić po barach i pić byłoby lepiej, jak doglądałbyś więcej swojego warsztatu szewskiego.


atender

uważać, przysłuchiwać się, koncentrować się na czymś, zwracać uwagę na coś

Si no atiendes en clase, tendrás que estudiar más en casa.

Jeżeli nie będziesz uważać na lekcji, będziesz musiał/a uczyć się więcej w domu.

Mi perro atiende por Rex.


argénteo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kolory


fastidio

Es un fastidio tener que levantarse cada mañana a las seis para ir a trabajar por cuatro perras.

To udręka wstawać codziennie o szóstej rano, aby pójść do pracy za dwa grosze.


presentir

Presiento que algo malo va a suceder.


cagar

caga el rey, caga el papa; sin cagar, nadie se escapa

i król na dziurawym tronie siaduje, gdy dobrze obiaduje

¡Vete a cagar al campo!


cagar

Por su inexperiencia esos tíos han cagado el negocio.

Przez swój brak doświadczenia ci faceci spierdolili sprawę.


exasperación

oburzenie, irytacja, zdenerwowanie, rozdrażnienie


lodo

poner a alguien de lodo, poner a alguien del lodo, arrastrar a alguien por el lodo, cubrir a alguien de lodo


Báltico

El Báltico baña las costas de nueve países.

Bałtyk oblewa wybrzeża dziewięciu krajów.


pompa de jabón

Los niños soltaban pompas de jabón y miraban con fascinación cómo se elevaban en el aire.

Dzieci puszczały bańki mydlane i z zachwytem przyglądały się, jak unosiły się w powietrzu.


tontería

Has hecho una tontería prestándole tu coche.

Zrobiłeś/aś głupstwo, pożyczając mu swój samochód.

drobiazg, głupstwo, błahostka, drobnostka


curioso

(1) (2.1-2) łac. curiōsus
(2.3) hiszp. curar

ciekawski, ciekawy, zainteresowany, niedyskretny

Estoy curioso por saber cuánto de verdad consume tu coche.

Jestem ciekaw/a, ile w rzeczywistości pali twój samochód.

ciekawy, interesujący, dziwny, niezwykły, osobliwy


cóccix

forma równoważna: coxis


antes pillan al mentiroso que al cojo

corta es la mentira, y se deja coger en seguida

kłamstwo ma krótkie nogi; prędzej łapią kłamczucha niż kulawego


marimacho

z połączenia słów: apokopa od María i macho


acicate

z arabskiego wyrażenia muzíl assiqáṭ → usuwa gnuśność (w odniesieniu do zwierząt)

El nuevo trabajo es el acicate que le anima para seguir luchando.

Nowa praca jest bodźcem, który go zachęca do dalszej walki.


El jueves es el 4.º día de la semana.


gdy poprzedza rzeczownik rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej (lub inny wyraz znajdujący się przed rzeczownikiem), przybiera formę 3.er.

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Liczebniki

El piloto acabó 3.º en la última carrera, por detrás de sus dos máximos rivales.

Pilot ukończył wyścig na 3. miejscu, za dwójką swych największych rywali.


El viernes es el 5.º día de la semana.


absolución

Este cura no quiso darme la absolución.

Ten ksiądz nie chciał dać mi rozgrzeszenia.


El sábado es el 6.º día de la semana.


monotonía

gr. μονοτονία


Cecilia

łac. Caecilia < łac. Caecilius < łac. caecus → niewidomy

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


El domingo es el 7.º día de la semana.


Ester

łac. Esther < gr. Ἐσθήρ < hebr. עשתר (ishtar), hebr. אסתר (ʾester) < st.pers. → gwiazda

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona

Estos son mis hijos: Ester y Juan.


romperse el cráneo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Związki frazeologiczne


topógrafo

gr. τοπογράφος


rutherfordio

od nazwiska brytyjskiego fizyka E. Rutherforda


hassio

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne


costar un riñón

Este chalé nos costó un riñón.


diámetro

łac. diamĕtrus ← gr. διάμετρος (diámetros)

por. radio

zobacz też: arco • circunferencia • cuerda • diámetro • radio • secante • semicircunferencia • tangente

zobacz też: Hiszpański - Matematyka

El diámetro es aquel segmento que une dos puntos de una circunferencia y contiene su centro.

Średnicą jest ten odcinek, który łączy dwa punkty okręgu i zawiera jego punkt środkowy.


cola

(1.1-3) łac. caudŭla zdrobnienie od ← łac. cauda

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-cola.wav


páncreas

gr. πάγκρεας


deuterio

gr. δεύτερος → drugi


gay

Visitamos varios locales gais.


praseodimio

(1.1) gr. πράσιος (prasios) → jasnozielony + gr. δίδυμος (dídymos) → bliźniak


bazo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Części ciała

La intervención de extirpación del bazo duró dos horas.

Operacja usunięcia śledziony trwała dwie godziny.


cela

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od celar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od celar


a cierra ojos

zob. Indeks:Hiszpański – Związki frazeologiczne


ir a

wyraża czynność przyszłą w stosunku do jakiegoś momentu teraźniejszego lub przeszłego; tłumaczymy zazwyczaj jako czas przyszły

Te prometo que voy a comprarte una bicicleta para tu cumpleaños.

Przyrzekam, że kupię ci rower na twoje urodziny.

Me prometiste que ibas a comprarme una bicicleta para mi cumpleaños.

Przyrzekłeś/aś, że kupisz mi rower na moje urodziny.


apólogo

łac. apolŏgus ← gr. ἀπόλογος (apólogos) → bajka


por mor de

z uwagi na, mając na uwadze, biorąc pod uwagę

Por mor de la amistad que une a nuestros padres, voy a olvidar esta ofensa.

Z uwagi na przyjaźń, jaka łączy naszych rodziców, zapomnę tę zniewagę.


armé

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od armar


rozo

szczapy, wióry, drzazgi (pozostałości po odchwaszczaniu)

(Asturia i Kantabria) krzewy, krzaki (pozostałości po odchwaszczaniu)


rozo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od rozar


vanadio

od imienia Vanadis, bogini mitologii skandynawskiej


burdégano

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


privilegio

Tuve el privilegio de conocer personalmente a ese gran escritor.

Miałem zaszczyt poznać osobiście tego wielkiego pisarza.


rosmarino

(1.1) łac. rosmarīnus
(2.1) hiszp. roso + marino


tortilla

zobacz też: Indeks:Polski - Jedzenie


proclama

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od proclamar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od proclamar


amistad

La buena y verdadera amistad no debe ser sospechosa en nada.

Dobra i prawdziwa przyjaźń podejrzliwa w niczym być nie może.


acostarse

acostarse y levantarse temprano, hace ricos y sanos

przespać się, mieć seks; pójść (z kimś) do łóżka

Este viejales es un verdadero puerco; me propuso que me acostara con él.

Ten rupieć to prawdziwy świntuch; zaproponował mi, abym się z nim przespała.

o budynku: pochylać się, ulegać pochyleniu

o statku: przybijać, przylegać do czegoś burtą


samario

(1.1) od nazwiska rosyjskiego uczonego Samarski

mieszkaniec miasta Santa Marta (Kolumbia)


samario

odnoszący się do miasta Santa Marta (Kolumbia)


Antonio

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


antropomorfo

łac. anthropomorphos ← gr. ἀνθρωπόμορφος


partirse de risa

zobacz też: Indeks: Hiszpański - Związki frazeologiczne


amatista

łac. amethystus < gr. ἀμέθυστος (améthystos)

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kamienie szlachetne i minerały


Belén

(1.1) hebr. בית לחם (Bet Lehem)
(1.2) od (1.1)


ciento

Este hombre tiene ciento dos años.


vosotros

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-vosotros.wav


dentro de

No hay lugar para la piedad dentro de su corazón.

Terminaré mis estudios dentro de dos años.


afanarse

należy przestrzegać przed wprowadzaniem dopełnienia przyimkiem „a”


ayúdate, y el cielo te ayudará

pracuj, nieboże, a Bóg ci dopomoże, Bóg pomaga tym, co sami sobie pomagają; pomóż sam sobie, a niebo ci pomoże


aspirador

w tym znaczeniu używa się częściej formy rodzaju żeńskiego: aspiradora


Siria

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Azji


mejicano

we wszystkich słowach związanych z hasłem México istnieje forma, w której spółgłoska /x/ jest zapisywana literą [j]; zaleca się jednak stosowanie form z literą [x]


mexicanismo

meksykanizm, słowo/wyrażenie języka hiszpańskiego mówionego w Meksyku


balad

2. os. lm (vosotros/as) trybu rozkazującego (imperativo) od balar


afgana

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje i narodowości


escocés

En 1839 el escocés Kirkpatrick MacMillan montó un sistema de cigüeñas en el eje trasero de la bicicleta, lo que abrió camino a la aparición de los primeros pedales.

W roku 1839 Szkot Kirkpatrick MacMillan zamontował system korb na tylnej osi roweru, co otworzyło drogę do pojawienia się pierwszych pedałów.


escocés

2. os. lp (vos) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od escocer


abominar

częściej w użyciu nieprzechodnim w towarzystwie przyimka: „abominar de alguien o algo”


aguijón

łac. aculĕus zdrobnienie od łac. acus → igła


abunda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abundar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od abundar


paella

por. fideuá

La especialidad del restaurante es la paella de mariscos.

Specjalnością restauracji jest paella z owocami morza.

La paella es el plato típico de la región valenciana.

Paella jest typowym daniem regionu Walencji.


afanar

arab. Hiszp. faná < arab. فناء (fanā') → wycieńczenie pasją


dentro

¿Todos los alumnos han podido entrar en el aula? - Sí, ya están todos dentro.

Czy wszyscy uczniowie zmieścili się w auli? - Tak, już wszyscy są wewnątrz.


otorrinolaringología

gr. οὖς, ὠτός (ōtós) → ucho + gr. ῥίς, ῥινός (r̄inós) → nos + gr. λάρυγξ, λάρυγγος (láryngos) → krtań + -logía


dinastía

gr. δυναστεία ← gr. δυνάστης (dynástēs) → dynasta


abonar

ręczyć, poręczać, gwarantować (kogoś / coś jako dobre), przemawiać za (kimś)

Me abonan cuarenta años de trabajo bien hecho.

Przemawia za mną czterdzieści lat dobrze wykonanej pracy.

Si quieres conquistar a esta chica, debes primero abonar bien el terreno.

Jeżeli chcesz podbić tę dziewczynę, to powinieneś najpierw przygotować dobrze teren.

Debes abonar primero la fianza.


absenta

katal. absenta < franc. absinthe < łac. absinthium


nebulosa

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Astronomia