coche

Este coche cuesta mucho.

El coche cama está detrás del coche restaurante.

Wagon sypialny jest za wagonem restauracyjnym.

Cada domingo mi abuelo nos llevaba de paseo en un coche tirado por dos caballos.

Każdej niedzieli mój dziadek brał nas na przejażdżkę wozem zaprzęgniętym w dwa konie.


gemir

jęczeć, stękać (pod wpływem bólu, cierpienia)


puesto

ims. bierny nieregularny od hiszp. poner

Tu dominio del idioma inglés no es suficiente para ocupar este puesto.

Twoje opanowanie języka angielskiego nie jest wystarczające, aby zająć to stanowisko.

He movido cielo y tierra para conseguir este puesto de trabajo.

Poruszyłem/am niebo i ziemię aby dostać to miejsce pracy.


puesto

imiesłów bierny (participio) od poner(se)


lobo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


comida

zobacz też: desayuno • almuerzo • comida • merienda • cena

El médico me dijo que no echara sal en las comidas.

Lekarz powiedział mi, żebym nie sypał soli do jedzenia.

Lo de lavar los platos después de la comida es una tarea que nos corresponde a todos.

Mycie naczyń po obiedzie to zadanie, które dotyczy nas wszystkich.

Mi esposa está preparando la comida.

Este camarero es muy eficiente: en un abrir y cerrar de ojos nos sirvió la comida.

Ten kelner jest bardzo skuteczny: w mgnieniu oka podał nam obiad.


comida

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od comer(se)


vez

He estado en París muchas veces.


chimenea

El fuego de la chimenea calentó rápidamente la habitación.

De las chimeneas de la fábrica salía un denso humo negro.

Z kominów fabryki wylatywał gęsty czarny dym.


esposa

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-esposa.wav

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Rodzina

Mi esposa está preparando la comida.

(Argentyna, Chile, Ekwador i Honduras) pierścień biskupi


esposa

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Rodzina

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od esposar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od esposar


mejor

Hoy estoy mejor.


mejor

Este coche es mejor que aquél.


atolladero

bagno, trzęsawisko, matnia, sytuacja bez wyjścia

No sé cómo salir de este atolladero.


antebrazo

El antebrazo es la parte de la extremidad superior entre el codo y la muñeca.

Przedramię jest częścią kończyny górnej między łokciem i nadgarstkiem.


sandía

arab. سِنْدِيَّةٌ (sindiyya) → dosł. pochodzący z prowincji Sindh (w Pakistanie), jako że stamtąd ta roślina pochodzi


hoy

Hoy es domingo.

Hoy vivo en España.


cansado

Estoy muy cansado, pero muy contento

Jestem bardzo zmęczony, ale bardzo zadowolony.


amigo

przysłowie en chica casa y en largo camino se conoce el buen amigo

prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie

Tengo muchos amigos.


enconado

Real Madrid es el más enconado rival de FC Barcelona.

jest najbardziej zawziętym rywalem FC Barcelony.


tacha

Hoy en día es difícil encontrar un hombre sin tacha.

W dzisiejszych czasach trudno znaleźć człowieka bez skazy.


tacha

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od tachar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od tachar


manzana

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Nicolas Lopez de Silanes WMFr-manzana.wav

Hay que comer una manzana al día para estar siempre sano.

Należy jeść jedno jabłko dziennie, aby być zawsze zdrowym.

osiedle, kwartał, obszar bloków zawarty w prostokącie wyznaczonym czterema ulicami

En la manzana donde vivo no hay ni una sola panadería.

W osiedlu, w którym mieszkam, nie ma ani jednej piekarni.


cabra

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki

La cabra fue domesticada por su carne y leche.

Koza była/została udomowiona dla swojego mięsa i mleka.


pulga

a perro flaco, todas son pulgas / a perro flaco, todo se le vuelven pulgas

hacer de una pulga un camello/ hacer de una pulga un elefante

Cada quien tiene su manera de matar pulgas.

Każdy ma swój sposób na zabijanie pcheł.


freno

Hay que usar el freno de mano cuando se estaciona el coche en la calle.

Kiedy parkuje się samochód na ulicy, należy używać hamulca ręcznego.


mono

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


estómago

La han operado de una úlcera de estómago.


cuesta

(1.1-2) łac. costa → żebro; bok
(1.3) łac. quaestus

Para acceder a este valle hay que subir una empinada cuesta y luego bajarla por un peligroso y tortuoso sendero.

Aby dotrzeć do tej doliny trzeba wspiąć się na strome zbocze, a potem zejść po nim niebezpieczną i krętą ścieżką.


cuesta

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od costar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od costar


gusano

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-gusano.wav


iglesia

casarse por detrás de la iglesia, estar casado por detrás de la iglesia

por. catedral • basílica • capilla • santuario • ermita • oratorio

gdy chodzi o Kościół w znaczeniu ponadpaństwowej organizacji religijnej, pisze się wielką literą: Iglesia.


salario

El año pasado los salarios disminuyeron (en) un 25 (veinticinco) por ciento.

W ubiegłym roku pensje zmniejszyły się o 25 (dwadzieścia) pięć procent.

La bajada de los salarios en tiempos de crisis fue vista como una provocación por parte del Gobierno.

Obniżka płac podczas kryzysu została odebrana jako prowokacja ze strony rządu.


silla

¿Está libre esta silla?

Aprieta bien esa cincha para que no se te suelte la silla.

Zaciągnij dobrze ten popręg, żeby nie poluźniło ci się siodło.


salero

Pásame el salero, por favor.

Esta chica tiene mucho salero.


marido

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-marido.wav


fogata

Antes de abandonar el campamento, apagamos bien la fogata para evitar el peligro de incendio.

Przed opuszczeniem obozowiska zgasiliśmy starannie ognisko, aby uniknąć niebezpieczeństwa pożaru.


delantal

Cuando cocino, me pongo siempre un delantal para no ensuciarme la ropa.

Gdy gotuję, zakladam zawsze fartuch, aby nie zabrudzić sobie ubrania.


semana

La semana pasada mi hermano estuvo en París.

W ubiegłym tygodniu mój brat był w Paryżu.

A nosotros nos pagan la semana los sábados.


huelga

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od holgar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od holgar


palomar

oddział więzienia przeznaczony dla gejów


mejilla

Me dio un beso en la mejilla y se fue.


denuncia

doniesienie, powiadomienie o przestępstwie


denuncia

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od denunciar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od denunciar


chiste

¿Sabés algún chiste verde?


beber

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-beber.wav

¿Qué quieres beber?


enfermedad

Las enfermedades, que antes eran mortales, ya pueden curarse.

Choroby, które wcześniej były śmiertelne, można już leczyć.


mezquita

La mezquita de Córdoba es un tesoro del arte musulmán español.

Meczet w Kordowie to skarb muzułmańskiej sztuki hiszpańskiej.


dejar

Querría dejarle un recado.

¿Me deja pasar, por favor?

¿Me puedes dejar tu coche para hoy?

Czy możesz pożyczyć mi swój samochód na dzisiaj?


caminar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-caminar.wav


horca

El cuatrero fue condenado a muerte y murió en la horca.

Koniokrad został skazany na śmierć i zginął na szubienicy.


luchar

¿Cómo podemos luchar contra la pobreza?


hablar

Hablo tres idiomas.

Mówię trzema językami (= znam trzy języki).


escribir

Escribo con ambas manos.


rezo

Los monjes se levantan a las cinco de la mañana para los rezos matinales.

Mnisi wstają o piątej rano na poranne modlitwy.


conocer

¿Conoces tus derechos?


novia

Después de la novia, la segunda figura femenina más importante en la boda es la madrina.

Oprócz panny młodej drugą najważniejszą kobietą na ślubie jest druhna.


acortar

Las mangas de esta camisa son demasiado largas y habrá que acortarlas.

Rękawy u tej koszuli są zbyt długie i trzeba będzie je skrócić.


sillón

Mi padre siempre se sienta en el mismo sillón.

Mój ojciec zawsze siada w tym samym fotelu.


platija

Las platijas son apreciadas por su carne.

Flądry są cenione z powodu swojego mięsa.


tocar

No toque la lámpara con las manos mojadas, ¡es peligroso!

Proszę nie dotykać lampy mokrymi dłońmi, to niebezpieczne!

Estoy aprendiendo a tocar la guitarra.


pasar

Algunos turistas pasan drogas en su equipaje.

Niektórzy turyści przewożą narkotyki w swych bagażach.

Pueden pasar.

El tiempo pasa inexorablemente.

Pasamos por Bélgica en tres horas.

Przejechaliśmy przez Belgię w trzy godziny.

El río Ebro pasa por Zaragoza

Cuando mi padre tuvo el accidente pasamos momentos muy difíciles.

Kiedy mój ojciec miał wypadek, przeżyliśmy chwile bardzo trudne.

¿Puedes pasarme la sartén?

Tenemos que pasar este examen.

Pueden pasar ya.

¿Qué pasa con Juan?


alejar

Aleja de ti los malos pensamientos.

El humo aleja los mosquitos.


venganza

La venganza de los Sith

Zemsta Sithów. (tytuł filmu - III epizod Gwiezdnych Wojen


recipiente

łac. recipǐens, recipientis ims. czynny od < łac. recipĕre → otrzymywać


recipiente

zbiornik, pojemnik, naczynie służące do przechowywania różnych zawartości (np. cieczy)

En la antigüedad, los líquidos se guardaban en recipientes de cerámica, como los cuencos y las vasijas.

W starożytności przechowywano ciecz w glinianych pojemnikach, takich jak miski i dzbany.


lince

zobacz też: Hiszpański - Ssaki

Este alumno es un lince para las matemáticas.


saludar

Saluda siempre a todos los vecinos.


aprovechar

¿Cómo aprovechar oportunidades?


adivinar

¡Adivina quién ha venido!

No puedo adivinar qué pasará mañana.

Nie mogę przepowiedzieć, co się zdarzy jutro.


atornillar

Atornilla más fuerte estos dos tornillos.

Atornilla esta chapa a la puerta.


atar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-atar.wav


vegetariano

Me gusta la cocina vegetariana.


acabar

¿Acabamos con ETA o ETA acaba con nosotros?


bregar

Mi abuelo, que era agricultor, bregaba de sol a sol.

Mój dziadek, który był rolnikiem, harował od świtu do nocy.


aclarar

¿Puedes aclararme esto?

Quedan por aclarar estos vasos.


charla

He tenido una charla amistosa con mi hijo.

Miałem/am przyjacielską pogawędkę z (moim) synem.

El director nos dio una charla sobre los nuevos proyectos de la empresa.

Dyrektor zrobił nam pogadankę na temat nowych projektów przedsiębiorstwa.


charla

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od charlar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od charlar


calvo

Muchas mujeres prefieren a los hombres calvos.


abacero

arab. صاحب الزاد (ṣaḥb azzád) → ten od żywności

sklepikarz (małego sklepu z artykułami spożywczymi)


acechar

(Asturia, Galicja i León) o kocie: murar

por. asechar


aceptar

En nuestra tienda, aceptamos las tarjetas de crédito.

Akceptujemy karty kredytowe w naszym sklepie.


alquilar

Hemos alquilado un coche para recorrer toda la costa.

Wynajęliśmy samochód, aby objechać całe wybrzeże.


caracterizar

Resulta muy difícil caracterizar estos organismos morfológicamente

Bardzo trudno jest scharakteryzować te organizmy pod względem morfologicznym.

La viscosidad caracteriza a los diferentes fluidos en función de su capacidad para fluir libremente.

Lepkość charakteryzuje różne rodzaje płynów w zależności od ich zdolności do swobodnego płynięcia.

Hoy en día, el desinterés por la política caracteriza a muchos jóvenes.

W dzisiejszych czasach brak zainteresowania polityką cechuje wielu młodych ludzi.


aguantar

Ya no aguanto más.

No aguanto a este tío


ahorrar

Ahorramos mucho dinero en anergía eléctrica.

Zaoszczędziliśmy dużo pieniędzy na energii elektrycznej.


almacenar

En esta bodega almacenamos vinos añejos.


nuevo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-nuevo.wav

(o osobach) początkujący, niedoświadczony


amenazar

¿Por qué me amenazas?


adelantar

He adelantado mi alfil

¡Adelanta a ese coche!

przyśpieszać, przekładać na wcześniejszy termin

El Gobierno adelanta las elecciones para el mes de julio.


adelantar

Desde que me bañé sin quitármelo, mi reloj siempre adelanta.

Od kiedy wykąpałem/am się nie zdjąwszy zegarka, ciągle się śpieszy.


arriesgar

No quiero arriesgar la salud.


airear

Después de la fiesta tenemos que airear la habitación.


ropa

goc. raupa (łup) ← germ. raupjan (obdzierać) niemieckie por. raufen


bañarse

A ningún gato le gusta bañarse.

En la playa lanzábamos las cometas y nos bañábamos.

Na plaży puszczaliśmy/łyśmy latawce i kąpaliśmy/kąpałyśmy się.

Od kiedy wykąpałem/am się, nie zdjąwszy zegarka, ciągle się śpieszy.


aparcar

¿Puedo aparcar mi coche aquí?

odłożyć na później, przenieść na później

Por el momento aparcaremos este asunto.


cazar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-cazar.wav


bostezar

łac. oscitare + początkowa zgłoska [b] pod wpływem wyrazu boca → usta

La conferencia era tan aburrida que todos los asistentes bostezaban.

Prelekcja była tak nudna, że wszyscy obecni ziewali.


bucear

Este verano buceando he encontrado un anillo de oro.

Tego lata nurkując znalazłem/am złoty pierścionek.


comer

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-comer.wav

Mi hijo come muchos caramelos.

Hoy comemos a las tres


alegrar

Me alegras todo el día.


ácido

El ácido fólico es una vitamina del complejo B.


garantía

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od garantir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od garantir


cocerse

gotować się (osiągać temperaturę wrzenia)


chupar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-chupar.wav

No mastiques ese caramelo; debes chuparlo despacio.

Nie gryź tego cukierka; masz go wolno ssać.


arruinar

¿Por qué arruinas los libros?

La bebida ha arruinado su vida.


acentuar

¿Cómo acentuar las palabras en español?

En español, las palabras esdrújulas y sobresdrújulas siempre se acentúan.

W (języku) hiszpańskim zawsze się stawia akcent graficzny na wyrazach akcentowanych na trzeciej i na czwartej sylabie od końca.


ahuyentar

prarom. *effugientāre < łac. fugĭens, fugientis → uciekający


arrugar

(Él/Ella) arruga la frente levantando las cejas.


comportarse

Te comportas como una salvaje.


cojear

o człowieku, zwierzęciu: kuleć, kuśtykać, chromać, utykać na nogę

o przedmiocie, meblu: chybotać się, kiwać się

o pomyśle, planie: mieć lub okazywać wady


anotar

Tienes que anotar cada día las seis cosas más importantes que tienes que hacer mañana.

Musisz notować każdego dnia sześć najważniejszych spraw, które musisz zrobić jutro.

strzelić gola, zdobyć/trafić bramkę/punkt

En el último partido nuestro equipo ha anotado cinco triples.

W ostatnim meczu nasza drużyna trafiła pięć rzutów za trzy punkty.


afirmar

Afirmamos que el amor es muy importante para cada uno de nosotros.

Zgadzamy się, że miłość jest bardzo ważna dla każdego z nas.


creer

Creo en Dios.


creer

w konstrukcji creer + okoliczność uważana za prawdziwą (w dopełnieniu bliższym) może być również użyty w postaci zwrotnej: „creerse”

Te creo.

No creas nada de lo que dice este tío: no hace más que contar trolas.

Nie wierz nic z tego, co mówi ten facet: on tylko opowiada bajki.

Creo que hoy lloverá.

La policía cree que los celos han sido el móvil del crimen.

Policja sądzi, że to zazdrość była motywem zbrodni.

Es muy egocéntrico: cree que todo gira en torno a él.

Jest bardzo egocentryczny: myśli, że wszystko kręci się wokół niego.

Se cree que el deshielo de los glaciares provocará un aumento del nivel del mar.

Uważa się, że topnienie lodowców spowoduje podniesienie się poziomu morza.

Aquella vieja melodía despertó en él recuerdos que hace tiempo creía olvidados.

Ta stara melodia przywołała w nim wspomnienia, które już dawno uznał za zapomniane.


ebrio

Después de cuatro cervezas, el tío estaba ya completamente ebrio.

Po czterech piwach facet był już zupełnie pijany.

Cuando su chico le pidió la mano, María estaba ebria de felicidad.

Kiedy jej chłopak poprosił ją o rękę, Maria była pijana szczęściem.


esperar

Espérame a las ocho delante del cine.

Esperamos que la situación mejore.


adorar

(o kardynale) padać na kolana (przed papieżem po jego wyborze)


regresar

w hiszpańskim Ameryki znaczenie potocznie spotykane również w postaci zwrotnej: „regresarse”

Regresa pronto si no quieres que tus hijos te echen de menos.

Wróć szybko, jeśli nie chcesz, żeby twoje dzieci się za tobą stęskniły.


regresar

(Meksyk) przywracać (kogoś do punktu wyjścia)


coger

Coge mi coche.

Coge la sartén por el mango.

El vigilante le cogió robando en el supermercado.

Strażnik przyłapał go na kradzieży w supermarkecie.

Este año hemos cogido mucha fruta.

Paco se habrá ido de viaje, no coge el móvil.

Franek pewnie wyjechał w podróż, nie odbiera komórki.


bajarse

Será mejor que te bajes del taburete antes de que vuelque.

Lepiej zejdź ze stołka, zanim się przewróci.

Pablo se bajó del autobús cerca de la universidad y corrió a clase.

Paweł wysiadł z autobusu blisko uczelni i pobiegł na zajęcia.

Ten cuidado, te estás bajando una canción de un sitio web pirata.

Uważaj, ściągasz piosenkę z pirackiej strony.


agitar

Hay que agitar el frasco antes de abrirlo.

Należy wstrząsnąć flakonem przed jego otwarciem.

Los niños agitaban sus manos asomados por las ventanas de los vagones cuando el tren se puso en marcha.

Dzieci machały rękami, wychylając się z okien wagonów, kiedy pociąg ruszył.


clasificar

El ejercicio consiste en clasificar semánticamente esta lista de sustantivos.

Ćwiczenie polega na sklasyfikowaniu znaczeniowo tej listy rzeczowników.


aumentar

El rumor del divorcio de la pareja de actores aumentó las ventas de los periódicos.

Pogłoska o rozwodzie pary aktorskiej podniosła sprzedaż gazet.

El jefe no quiso aumentarnos el sueldo.


aumentar

rozwijać się, rozszerzać się, wzrastać, rosnąć, zwiększać się, powiększać się, nasilać się

La economía de México ha aumentado mucho tras las reformas.

Gospodarka Meksyku bardzo się rozwinęła po reformach.

Los precios aumentan y los salarios disminuyen.

El consumo diario de alcohol por parte de los jóvenes ha aumentado significativamente con respecto a la última década.

Dzienne spożycie alkoholu przez młodzież znacznie wzrosło w stosunku do ostatniego dziesięciolecia.


chocar

w niektórych krajach Ameryki czasownik ten często występuje w funkcji przechodniej, wyrażając w dopełnieniu bliższym obiekt, w który uderzono

Los dos coches chocaron en la curva.

El vehículo que conducía el médico chocó frontalmente contra un autobús.

Pojazd, którym kierował lekarz, uderzył czołowo w autobus.

Ya el primer día en el colegio chocó con todos los compañeros de su clase.

Już pierwszego dnia w szkole pokłócił się ze wszystkimi kolegami ze swojej klasy.

Me chocó el mal comportamiento de tu hijo.

Zaszokowało mnie złe zachowanie twego syna.


chocar

w tym znaczeniu częściej występuje w Ameryce


atacar

(o chorobie) nawiedzić, dotykać, razić, szerzyć się


arrojar

prarom. *rotulāre → turlać, toczyć, utworzone od łac. rŏtāre → obracać, toczyć

Este muchacho arroja piedras contra los soldados.

Ten chłopak rzuca kamieniami na żołnierzy.

No puedo arrojar este libro.


obispo

łac. episcŏpus < n.gr. ἐπίσκοπος (epískopos)


obispo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od obispar


arreglar

Los diferentes derechos arreglan nuestra vida.

Tengo que arreglar mi habitación.

Voy a arreglar nuestras cosas.


casarse

poślubić, żenić się, ożenić się, wyjść za mąż

Tienes que casarte o romper con ella.


cepillar

oskubać (kogoś) z pieniądzy, wyczyścić, ograbić

(w piłce nożnej) lekko główkować piłkę zmieniając jej trajektorię


partir

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-partir.wav

He partido la manzana en dos y le he dado la mitad a mi amigo.

Rozdzieliłem/am jabłko na dwoje i dałem/am połowę memu przyjacielowi.

Me golpearon con una piedra y me partieron la cabeza.

Uderzyli mnie kamieniem i rozcięli mi głowę.


partir

Partiremos a las cinco de la mañana desde la estación del norte.

Odjedziemy o piątej rano z dworca północnego.

La idea de ampliar el horario de atención al público partió de los propios empleados del ayuntamiento.

Pomysł przedłużenia godzin przyjęcia interesantów wyszedł od samych urzędników ratusza.


habitable

mieszkalny (nadający się do zamieszkania)


lavar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-lavar.wav

Él siempre lava los platos los domingos.


arrestar

La policía arrestó a varios manifestantes delante del ayuntamiento.

Policja aresztowała kilku manifestantów przed ratuszem.


aplazar

(1.1-3) hiszp. a- + plazo + -ar
(1.4) hiszp. a- + plaza + -ar

Hemos tenido que aplazar la fecha de nuestra boda debido al repentino fallecimiento de la que iba a ser mi futura suegra.

Musieliśmy odroczyć datę naszego ślubu z powodu nagłego zgonu (tej) osoby, która miała być moją przyszłą teściową.


apreciar

cenić, doceniać, szanować, poważać (kogoś)

Era un operario muy eficiente en su profesión y su jefe lo apreciaba mucho.

Był on bardzo kompetentnym pracownikiem w swoim zawodzie i jego szef bardzo go cenił.


combatir

Las ideas que Cristo nos legó son tan buenas que hubo necesidad de crear toda la organización de la Iglesia para combatirlas.

Idee, które Chrystus nam przekazał, są tak dobre, że zaszła potrzeba utworzenia całej organizacji Kościoła, aby je zwalczać.

Augusto Monterroso, Lo demás es silencio, s. 163.


abdicación

La abdicación del rey fue algo esperado desde hacía muchos años.

Abdykacja króla była oczekiwana od wielu lat.


arrastrar

hiszp. a- + rastrar < hiszp. rastro + -ar

El tractor arrastraba tres remolques.

El fútbol arrastra a millones de aficionados.

La mala gestión de la empresa arrastró enormes pérdidas.

Złe zarządzanie przedsiębiorstwem spowodowało ogromne straty.


arrastrar

gdy chodzi o istotę żywą, przeważnie używa się formy zwrotnej: arrastrarse

(zwykle o przedmiocie, rzeczy) pełzać, wlec się (po podłodze)


bajar

¡Baja rápidamente y ayúdame!


bajar

¿Puede ayudarme a bajar la maleta?


amamantar

En sociedades donde las condiciones de higiene son poco adecuadas, amamantar al bebé es una buena manera de prevenir la diarrea.

W społeczeństwach, gdzie warunki higieniczne są nieodpowiednie, karmienie niemowlęcia piersią jest dobrym sposobem zapobiegania biegunce.

Nuestra gata amamantaba a un pequeño cachorro de lince.

(Kuba) rozpieszczać (szczególnie dzieci)


salmo

łac. psalmus < gr. ψαλμός (psalmós) < gr. ψάλλω (psállō)


coincidir

Mi cumpleaños coincide con el aniversario de la boda.

Moje urodziny zbiegają się z rocznicą ślubu.

spotykać się, natknąć się, widzieć się, zobaczyć się

Coincidí con tu hermano en la conferencia.

Widziałem się/Widziałam się z twoim bratem na konferencji.

Mi profesor y yo no coincidíamos en la valoración de mi artículo.

Mój profesor i ja nie zgadzaliśmy się co do oceny mojego artykułu.


alabar

p.łac. alapāri → przechwalać się, chełpić się

nie mylić z: avalar

La madre alabó a su hijo por obtener buenas notas en el colegio.

Matka pochwaliła swoje dziecko za otrzymanie wysokich stopni w szkole.


aconsejar

należy przestrzegać przed błędnym użyciem przyimka „de” wprowadzającego dopełnienie czasownika (dequeísmo): te aconsejo *de que…

(Les) he aconsejado a mi hija y a su chico que no contraigan matrimonio y que se inscriban en el registro correspondiente como pareja de hecho.

Poradziłem/am swej córce i jej chłopakowi, żeby nie zawierali małżeństwa, a żeby wpisali się w odpowiednim rejestrze jako związek partnerski.

Actuaré según me aconseje el médico.

Postąpię zależnie od tego, co poradzi mi lekarz (lub jak mi poradzi lekarz).

Es un caballo muy nervioso y no te aconsejo que lo montes.

To bardzo niespokojny koń i nie radzę ci na niego wsiadać.

Te aconsejo que te guardes esas opiniones para tí mismo.

Radzę ci, byś zachował te opinie dla siebie (samego).


compeler

forma *compelir jest niepoprawna


besar

¿Sabe usted besar?


chillar

prarom. *cisclare, przekształcenie łac. fistulāre → grać na fletni Pana

cuando la sartén chilla, algo hay en la villa

o kolorze: wyróżniać się (zwykle negatywnie)


boda

Después de la novia, la segunda figura femenina más importante en la boda es la madrina.

Oprócz panny młodej, drugą najważniejszą kobietą na ślubie jest druhna.


anexar

w Hiszpanii częściej spotyka się wariant „anexionar”

zwykle występuje w towarzystwie zaimka zwrotnego „se” w funkcji celownikowej emfatycznej (anexarse)

(Gwatemala, Honduras i Wenezuela) załączać


conectar

Conecta los altavoces al amplificador.


conectar

Este profesor conecta perfectamente con sus alumnos.

Ten profesor rozumie się doskonale ze swoimi uczniami.


seguro

La nueva vacuna contra la vericela es segura y efectiva.

Nowa szczepionka przeciwko wietrznej ospie jest bezpieczna i efektywna.


tordo

(1.1) (2.1-3) łac. turdus
(1.2) łac. torpĭdus

o maści koni, mułów, osłów: jabłkowity, siwy


tordo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ptaki

(Argentyna, Boliwia, Chile, Urugwaj, Wenezuela i Ameryka Centralna) Icteridae, kacyk


hernia

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od herniarse – se hernia


rape

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od rapar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od rapar


contar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-contar.wav

Cuéntanos cómo lo hiciste.

Conté el dinero y vi que faltaban veinte euros.

Policzyłem/am pieniądze i zauważyłem/am, że brakowało dwadzieścia euro.

Te contaba siempre entre mis mejores amigos.

Zawsze zaliczałem/am cię do grona moich najlepszych przyjaciół.


crujir

trzaskać, trzeszczeć, skrzypieć, chrupać


crujir

(na egzaminie) oblać, ściąć (postawić ocenę niedostateczną)


parto

(1.1-3) łac. partus
(1.4) (2.1) hiszp. Partia


parto

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od partir


cortar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-cortar.wav


acuario

(1.1) łac. aquarium
(1.2) (2.1) łac. Aquarius


arme

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od armar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od armar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od armar


cuidarse

w tym znaczeniu również występuje bez zaimka zwrotnego: „cuidar”

Tu abuelo debería cuidarse más porque es un hombre de salud muy frágil.

Twój dziadek powinien więcej dbać o siebie, bo to człowiek bardzo wątłego zdrowia.

El médico me dio una palmadita en el hombro y me dijo que me cuidara.

Lekarz klepnął mnie po ramieniu i powiedział mi, bym uważał/a na siebie.

Cuídate de que nadie me moleste mientras estoy reunido.

Zadbaj o to, by nikt mi nie przeszkadzał, gdy jestem na zebraniu.


coser

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-coser.wav


bata

zobacz też: Hiszpański - Ubrania

Después de la ducha me puse la bata porque el cuarto de baño estaba frío.

Po prysznicu nałożyłem/am szlafrok, bo łazienka była zimna.

Los cirujanos llevan bata verde.


bata

zobacz też: Hiszpański - Ubrania

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od batir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od batir

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od batir


conquistar

prarom. *conquisitāre, od łac. conquīsītum → wyszukiwane i zbierane, gromadzone


confiar

od prawdopodobnej formy *confidāre < łac. confidĕre

Te confío esta tarea.

Confío en que sabrás hacerlo.

Mam nadzieję, że będziesz umiał to zrobić.

Confío en ti.


celebrar

Celebraremos nuestras bodas de oro en Acapulco.

Będziemy świętować nasze złote wesele w Acapulco.

sławić, czcić, chwalić, oceniać dodatnio

Todos los espectadores celebraron la puesta en escena de esta obra de teatro.

Wszyscy widzowie chwalili inscenizację tej sztuki teatralnej.

celebrować, odprawiać (nabożeństwo, mszę)

Este cura ha celebrado hoy dos misas.

El Parlamento ha celebrado su sesión inaugural.

Parlament odbył swoją sesję inauguracyjną.


diablo

łac. diabŏlus < gr. διάβολος (diábolos) → donosiciel

más sabe el diablo por viejo que por diablo


desinfectar

La enfermera me desinfectó la herida con agua oxigenada.

Pielęgniarka zdezynfekowała mi ranę wodą utlenioną.


paciencia

a cualquier dolencia es remedio la paciencia

Hay que tener mucha paciencia para aguantar tus bromas pesadas.

Trzeba mieć dużo cierpliwości, aby znieść twoje głupie żarty.


bombilla

(1.1-2) hiszp. bomba + -illa
(1.3) hiszp. bombear → pompować, sączyć

La pantalla se ha calentado mucho porque la bombilla es demasiado potente.

Abażur bardzo się rozgrzał, ponieważ żarówka jest zbyt mocna.


desayunar

Desayuno siempre en casa.


dañar

El inesperado fallecimiento del paciente dañó su reputación de excelente cirujano.

Nieoczekiwany zgon pacjenta zaszkodził jego reputacji znakomitego chirurga.

Te advierto que fumar daña tu salud.

Ostrzegam cię, że palenie szkodzi twojemu zdrowiu.

Las fuertes heladas dañaron muchos árboles frutales.

Silne przymrozki spowodowały szkody w sadach (drzewach owocowych).


sacrificio

El sacrificio humano era una práctica común en algunas religiones.

Ludzka ofiara była powszechną praktyką w niektórych religiach.

o cesze charakteru: poświęcenie, ofiarność, oddanie

Todos los medios de comunicación ensalzan su sacrificio por los más necesitados.

Wszystkie media wychwalają jego/jej poświęcenie wobec najbardziej potrzebujących.

wysiłek, starania (włożone w celu osiągnięcia czegoś)

He perdido la convicción que tenía del éxito de este proyecto y temo que todo mi sacrificio puesto en su realización haya sido en vano.

Straciłem/am moje przekonanie do sukcesu tego projektu i martwię się, że cały mój wysiłek włożony w jego realizację poszedł na marne.

o czynności: wyrzekanie się (czegoś), ofiara

A pesar de su mala situación económica, no duda en hacer sacrificios por sus seres queridos.

Pomimo swego złego stanu materialnego, nie waha się w poświęcaniu wyrzeczeń (jest skłonny/a do wyrzeczeń) dla swoich bliskich.

El recientemente detectado brote de gripe porcina ha motivado el sacrificio de reses en varias granjas de la zona afectada.

Świeżo wykryty zalążek świńskiej grypy spowodował ubój trzody (chlewnej) w gospodarstwach znajdujących się w strefie zakażenia.

Las autoridades internacionales reclaman a las partes beligerantes el cese del sacrificio de civiles durante el conflicto.

Władze międzynarodowe domagają się od stron wojujących o zaprzestanie mordowania cywili podczas konfliktu.


cruzar

No cruces las piernas cuando estás sentado delante del ordenador.

Nie krzyżuj nóg, kiedy siedzisz przed komputerem.

przejść, przejechać, przeprawić się (na drugą stronę, na drugi brzeg)

Hay que cruzar la calle por el paso de peatones.

Należy przejść na drugą stronę ulicy po przejściu dla pieszych.

Siendo un conductor experimentado, logré evitar al jabalí que cruzaba la carretera.

Będąc doświadczonym kierowcą, zdołałem/am uniknąć dzika, który przechodził przez szosę.

Cruzamos todo el país andando.

Ningún mortal ha conseguido cruzar el Atlántico a nado.

Żaden śmiertelnik nie zdołał przepłynąć wpław Atlantyku.


comprender

hiszp. comprehender < łac. comprehendĕre

Hablas tan rápido que no te comprendo.

Algún día comprenderás lo que te he dicho.

Pewnego dnia zrozumiesz to, co ci powiedziałem/am.

Me he hecho un breve resumen para comprender mejor el texto.

Zrobiłem sobie krótkie streszczenie, żeby lepiej zrozumieć tekst.

No comprendo tu resistencia a aceptar los cambios, pues a la larga todos saldremos ganando.

Nie pojmuję twojego oporu do akceptowania zmian, albowiem na dłuższą metę wszyscy na tym zyskamy.

El atletismo comprende las pruebas deportivas de carreras, saltos y lanzamientos.

Lekkoatletyka obejmuje konkurencje sportowe w biegach, skokach i rzutach.


desnudarse

Desnúdese hasta la cintura.


desechar

La propuesta del comité de empresa ha sido desechada por la dirección.

Propozycja komitetu zakładowego została odrzucona przez dyrekcję.


desecar

nie mylić z: disecar


deletrear

¿Puedes deletrear tu apellido?

Czy możesz przeliterować swoje nazwisko?


deshuesar

kilka form fleksyjnych tego czasownika pokrywa się z tradycyjnym, dziś rzadziej spotykanym wariantem nieregularnym „desosar”

wyjmować, usuwać kości (z mięsa); trybować (mięso)

wyjmować pestki (z owoców); drylować (owoce)


despedir

Despedimos a los abuelos en el andén.

El tío empezó a molestar a los clientes y el dueño del bar lo despidió enseguida.

Facet zaczął się naprzykrzać klientom i właściciel baru natychmiast go wyrzucił.

Llegaba siempre tarde al trabajo y lo despidieron.

Przychodził zawsze późno do pracy i go zwolnili.

Era primavera y las flores despedían un aroma embriagador.

Była wiosna i kwiaty wydzielały upajający zapach.


continuar

Los trabajadores decidieron como un solo hombre continuar la huelga.

Pracownicy zadecydowali jak jeden mąż kontynuować strajk.


continuar

Vas a acabar teniendo dolor de cabeza si continúas sentado delante del ordenador tanto tiempo seguido.

Rozboli cię głowa, jeśli będziesz siedział nadal tyle czasu przed komputerem.


saber

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-saber.wav

No sé quién lo hizo.

Podemos saber la edad de un caballo por su dentadura.

Możemy poznać wiek konia po jego uzębieniu.

No sé nadar.

Este profesor sabe motivar a sus alumnos.

Ten nauczyciel potrafi motywować swoich uczniów.


saber

Esta bebida sabe a limón.

wiedzieć, mieć pojęcie, znać się, orientować się

Su padre era entonces cura, pero cuando supo que su madre estaba embarazada, colgó los hábitos.

Jego/Jej ojciec był wówczas księdzem, ale gdy dowiedział się, że jego/jej matka była w ciąży, zrzucił sutannę.


saber

El saber no ocupa lugar.


criar

tworzyć, rodzić, wywoływać, wydawać na świat

Nuestra madre nos crió a todos con biberón.

Nasza matka wykarmiła nas wszystkich smoczkiem.

hodować, karmić, tuczyć (zwierzęta, ptaki)

(enologia) poddawać wino procesom starzenia i dojrzewania po fermentacji


describir

La Tierra describe una elipse alrededor del Sol.


despertar

¿A qué hora despiertas a tu hermano los domingos?

O której godzinie budzisz swojego brata w niedziele?

Los primeros rayos de sol entraron por la ventana y me despertaron.

Pierwsze promienie słoneczne wpadły przez okno i mnie obudziły.

Nunca me había interesado la política, pero su campaña electoral ha despertado mi interés.

Nigdy nie interesowała mnie polityka, jednak jego/jej kampania wyborcza wzbudziła moje zainteresowanie.

przypominać, przywoływać (na pamięć), wzbudzać

Aquella vieja melodía despertó en él recuerdos que hace tiempo creía olvidados.

Ta stara melodia przywołała w nim wspomnienia, które już dawno uważał za zapomniane.


despertar

Despierta, que vas a llegar tarde.

Algún día despertarás y lamentarás haber desperdiciado tantos años de tu vida.

Pewnego dnia obudzisz się i pożałujesz, że zmarnowałeś/aś tyle lat swego życia.


decidir

El voto emitido por el único diputado independiente decidió la votación.

Głos oddany przez jedynego posła niezależnego rozstrzygnął głosowanie.

Hemos decidido no participar en esa manifestación.

Postanowiliśmy nie brać udziału w tej manifestacji.

La crisis de su matrimonio la decidió a presentar la demanda de divorcio.

Kryzys jej małżeństwa skłonił ją do wniesienia pozwu o rozwód.


disculparse

Quisiera disculparme contigo por lo que te dije el otro día.

Chciałbym/Chciałabym przeprosić cię za to, co ci wtedy powiedziałem/łam.


ducharse

por. bañarse → kąpać się


descubrir

He hecho un análisis de sangre y he descubierto que tengo una deficiencia de vitamina B.

Zrobiłem badanie krwi i dowiedziałem się, że mam niedobór witaminy B.


disuadir

odradzać, wyperswadować, odwodzić (od czegoś), skłaniać (do zaniechania czegoś)

Después de largas horas de conversación, logramos disuadirlo de viajar a Irak.

Po długich godzinach rozmów zdołaliśmy/łyśmy odwieść go od podróży do Iraku.


Abjasia

pisownia „Abkhazia” lub „Abjazia” jest niepoprawna

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Europy


disimular

Un buen maquillaje puede disimular las ojeras.

Dobry makijaż może zatuszować sińce pod oczami.

taić, skrywać, zatajać, przemilczać, nie okazywać

Cuando me topé en la calle con mi ex paseando del brazo de mi mejor amigo, tuve que hacer un gran esfuerzo para disimular mi cabreo.

Kiedy natknąłem się na ulicy na moją byłą, gdy szła pod ramię z moim najlepszym kolegą, musiałem zdobyć się na wielki wysiłek, aby ukryć moje wkurzenie.


disimular

, tłum. Manuel Cano y Cueto)

Nikczemni! — krzyknąłem — Nie udawajcie dłużej!


Jaime

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona

Jaime está en la calle.


asno

no se hizo la miel para la boca del asno

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


naranja

arab. Hiszp. naranǧa < arab. نارنج nāranǧ < pers. نارنگ nārang < sanskr. नारङ्ग (nāraṅga)


rastrillo

Una vez al día limpio mi jardín con el rastrillo.

Raz dziennie czyszczę mój ogródek grabiami.


águila

ponieważ wyraz zaczyna się samogłoską „a” i akcent pada na pierwszą sylabę, w liczbie pojedynczej należy stosować rodzajniki rodzaju męskiego (el – określony; un – nieokreślony) zamiast żeńskiego; zobacz też: agua, ama, ave…

El águila es un ave que puede vivir hasta cien años.

Orzeł to ptak, który może żyć nawet sto lat.


parta

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od partir

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od partir

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od partir


CONMEBOL

Confederación Sudamericana de Fútbol → Południowoamerykańska Konfederacja Piłki Nożnej


roo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od roer


seguir

¡Sigame, por favor!

La policía seguía los pasos de la banda desde hacía varios meses.

Policja śledziła kroki szajki od kilku miesięcy.


salmón

Los salmones viven en los océanos Pacífico y Atlántico.

Łososie żyją w oceanach: Spokojnym i Atlantyckim. (z hiszpańskiej Wikipedii


guanábana

guanábana, owoc flaszowca miękkociernistego


jirafa

(1.1) wł. giraffa < arab. زرافة (zurāfah, zarāfah)

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


suicide

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od suicidarse – me suicide

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od suicidarse – se suicide


CAF

Corporación Andina de Fomento → Andyjskie Stowarzyszenie Rozwoju


norte

piszemy ten wyraz dużą literą, kiedy: 1. nazywamy jedną z czterech stron świata (północ); 2. kiedy tworzą nazwy własne; 3. w wyrażeniu Polo Norte


ballena

łac. ballaena < gr. φάλλαινα (phállaina)

La ballena azul es el mayor animal sobre la Tierra.

Błękitny wieloryb jest największym zwierzęciem na Ziemi.


ayuda

Te agradezco mucho tu ayuda.


ayuda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od ayudar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od ayudar


oso

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki

El oso pardo está en peligro de extinción.

Niedźwiedź brunatny znajduje się w niebezpieczeństwie zagłady.


oso

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od osar


-filia

zobacz słowa kończące się na „-filia”


sierra

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od serrar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od serrar


galaxia

łac. galaxĭas < gr. γαλαξίας (galaxías) → mleczny < γάλα (gála) → mleko

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Astronomia


Ana

Estos son mis hijos: Ana y Juan.


cinc

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Pierwiastki chemiczne

forma zinc jest równoważna


mesa

mesa plegable / de hojas abatibles / camilla / de operaciones / de noche

Sobre la mesa hay nuevos libros.

Na stole leżą (dosłownie: są) nowe książki.


hola

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Nicolas Lopez de Silanes WMFr-hola.wav

nie mylić z: ola

¡Hola! ¿Qué tal?

¡Hola! ¿Cómo estáis?


multa

Un amigo de mi hermana ha recibido una multa por exceso de velocidad.

Przyjaciel mojej siostry dostał mandat za przekroczenie prędkości.


multa

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od multar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od multar


chama

między tandeciarzami: wymiana (czegoś za coś)


chama

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od chamar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od chamar


Tanzania

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


haya

(1) łac. (materĭa) fagĕa → drewno bukowe


haya

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od haber

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od haber


iba

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od ir(se)

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przeszłego prostego (pretérito imperfecto) trybu oznajmującego (indicativo) od ir(se)


taca

(1.1) pragerm. *taikna- → znak, ślad, por. niem. Zeichen, ang. token


taca

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od tacar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od tacar


meza

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od mecer

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od mecer

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od mecer


bao

franc. bau < st.franc. balc < pragerm. *balko → belka; por. niem. Balken


ponga

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od poner(se)

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od poner(se)

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od poner


penda

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pender

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pender

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od pender


tesauro

z łacińskiego słowa thesaurus oznaczającego skarb


pua

zgodnie z reformą z 2010 roku wyraz ten jest jednosylabowy pod względem ortograficznym (samogłoski „ua” tworzą dwugłoskę), przez co nie powinien nosić akcentu graficznego; przed reformą była jednak dopuszczona pisownia z akcentem („puá”) dla osób kładących nacisk na artykulację rozziewu (m.in. w Hiszpanii i w większej części Ameryki Południowej)

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od puar


nini

od frazy ni estudia, ni trabaja → ani nie studiuje, ani nie pracuje

młody mężczyzna, który ani nie pracuje ani się uczy, NEET

Me gustaría dar marcha atrás en el tiempo y ser una nini, es decir, una joven que ni estudia ni trabaja para que el Gobierno me regalase 430 euros para ayudar a mi formación.

Chciałabym cofnąć się w czasie i być NEET, czyli młodą kobietą, która ani nie studiuje, ani nie pracuje, aby rząd podarował mi 430 euro na pomoc w kształceniu.


nini

młoda kobieta, która ani nie pracuje ani się uczy, NEET


nini

taki, który ani nie pracuje ani się uczy, należący do grupy NEET


pia

zgodnie z reformą z 2010 roku wyraz ten jest jednosylabowy pod względem ortograficznym (samogłoski „ia” tworzą dwugłoskę), przez co nie powinien nosić akcentu graficznego; przed reformą była jednak dopuszczona pisownia z akcentem („piá”) dla osób kładących nacisk na artykulację rozziewu (m.in. w Hiszpanii i w większej części Ameryki Południowej)

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od piar


sisi

od frazy sí estudia y sí trabaja → studiuje i pracuje

młody mężczyzna, który pracuje i jednocześnie uczy się

Aunque en España el ejército de los ninis duplica al de los sisis, el número de jóvenes que trabaja y al mismo tiempo estudia no deja de aumentar.

Chociaż w Hiszpanii armia NEET podwaja liczbę młodych, którzy pracują i jednocześnie studiują, to liczba tych ostatnich stale rośnie.


sisi

młoda kobieta, która pracuje i jednocześnie uczy się


sisi

taki, który pracuje i jednocześnie uczy się


panga

(Honduras, Kostaryka i Nikaragua) niewielka łódź silnikowa

(Honduras) wydrążony, prostokątny pień z cedru lub mahoniu służący do zmywania naczyń lub karmienia trzody


SL

por. SA (sociedad anónima) → spółka akcyjna (SA)

sociedad limitada → sp. z o.o., spółka z ograniczoną odpowiedzialnością


pesa

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pesar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od pesar


muda

(1.1) (2.1) hiszp. mudo
(2.2) hiszp. mudar


muda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od mudar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od mudar


panza

A juzgar por su panza, perece que va a tener gemelos.

Sądząc po jej brzuchu, wydaje się, że będzie miała bliźniaki.


mate

(1.1-2) franc. mat
(2.1) forma skrócona od jaque mate
(2.2-7) qu. mati


mate

(Argentyna, Boliwia, Chile i Urugwaj) tykwa na mate

(Argentyna, Boliwia, Chile i Urugwaj) łeb, głowa


mate

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od matar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od matar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od matar


venda

germ. *bĭnda; por. swn. binta, niem. Binde

colocar, enrollar una venda (alrededor de algo), envolver con una venda

por. vendaje → opatrunek (z bandaży lub innych materiałów)


venda

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od vendar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od vendar

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vender

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od vender

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od vender


hallo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od hallar


mara

(Gwatemala, Honduras, Meksyk i Salwador) paczka, banda, grupa chłopców

(Salwador) lud, pospólstwo, motłoch, tłuszcza


pita

przeważnie w lm: pitas – do przywoływania kur


pita

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pitar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od pitar


azúcar

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Jedzenie

częściej spotykany w rodzaju męskim, zwłaszcza w lm

pomimo że wyraz nie zaczyna się akcentowaną samogłoską „a”, często przyjmuje męski rodzajnik „el” i przymiotnik w formie żeńskiej: el azúcar molida

Este café está todavía amargo: échale más azúcar.

Ta kawa jest jeszcze gorzka; wsyp do niej więcej cukru.

Remueve el café con una cucharilla para que se disuelva el azúcar.

Pomieszaj kawę łyżeczką, aby rozpuścił się cukier.


enciclopedia

gr. ἐν + κύκλος + παιδεία → w + krąg + kształcenie


uso

użycie, użytek, używanie, użytkowanie, posługiwanie się, korzystanie, stosowanie

Queda terminantemente prohibido el uso de la calculadora durante el examen de matemáticas.

Korzystanie z kalkulatora podczas egzaminu z matematyki jest stanowczo zabronione.

La nueva interfaz simplificará considerablemente el uso del programa por parte de los usuarios noveles.

Nowy interfejs znacznie uprości korzystanie z programu przez początkujących użytkowników.

En la actualidad, la informática se ha convertido en una herramienta de uso cotidiano.

Obecnie informatyka stała się narzędziem codziennego użytku.

Los dentistas avalan el uso del hilo dental para el cuidado de la higiene bucal.

Dentyści rekomendują stosowanie nici dentystycznej do dbania o higienę jamy ustnej.

El uso de la voz pasiva es más frecuente en francés que en español.

Stosowanie strony biernej jest częstsze we francuskim niż w hiszpańskim.

El amplio uso que hizo el ejército estadounidense del napalm mutiló y mató a miles de civiles en Vietnam.

Szerokie zastosowanie napalmu przez armię Stanów Zjednoczonych okaleczyło i zabiło tysiące cywilów w Wietnamie.


uso

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od usar


use

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od usar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od usar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od usar


ratón

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki


Júpiter

zobacz też: Mercurio • Venus • Tierra • Marte • Saturno • Urano • Neptuno

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Astronomia


rojo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-rojo.wav

Le regalé un ramo de claveles rojos.

Podarowałem jej bukiet czerwnonych goździków.


rojo

El rojo es uno de los tres colores básicos.

Czerwień jest jedną z trzech podstawowych barw.

En la guerra civil española, los rojos lucharon en defensa del gobierno legítimo de la nación.

W hiszpańskiej wojnie domowej czerwoni walczyli w obronie legalnego rządu państwa.


cálido

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-cálido.wav


desván

Los muebles viejos los guardamos en el desván.


lechuga

Me gusta la ensalada sin lechuga.

No tengo más que dos lechugas; no es suficiente para comprar el billete.

Mam tylko dwa zielone; to nie starczy na kupienie biletu.


conciso

Tu exposición ha sido concisa, pero muy profunda.

Twój wykład był zwięzły, ale bardzo głęboki.


dispute

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od disputar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od disputar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od disputar


talo

(1.1) gr. θάλος (thalos) → odrośl
(1.2-3) bask. talo

(Kantabria) okrągła, żelazna płyta z uchwytami służąca do pieczenia talo (1.2) na ogniu


talo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od talar


vierte

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od verter

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od verter


playa

Vamos a la playa.


playa

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od playar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od playar


Pedro

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


Kenia

nie należy używać angielskiej formy Kenya

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


venir

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-venir.wav


púlpito

Nuestro párroco siempre predica desde el púlpito.

Nasz proboszcz zawsze głosi kazanie z ambony.


roe

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od roer

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od roer


Esteban

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Imiona


sucre

od nazwiska boliwijskiego generała A. J. de Sucre


chinero

hiszp. china (w znaczeniu 'porcelana chińska') + -ero

bufet, kredens, szafa (do przechowywania chińskiej porcelany)


bomba

(1.1-2) łac. bombus → brzęk, bzyk
(1.3-4) zob. bombarda


setiembre

zobacz też: enero • febrero • marzo • abril • mayo • junio • julio • agosto • octubre • noviembre • diciembre

wariant septiembre jest uważany za bardziej oficjalny

El año escolar en España empieza en setiembre.

Rok szkolny w Hiszpanii zaczyna się we wrześniu.


RFA

República Federal de Alemania → Republika Federalna Niemiec, RFN


RDA

República Democrática de Alemania → Niemiecka Republika Demokratyczna, NRD


provocare

1. os. lp (yo) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od provocar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu przyszłego prostego (futuro simple) trybu łączącego (subjuntivo) od provocar


café

wł. caffe ← tur. kahve ← arab. قهوة (qahwah)

café solo / con leche / cortado / irlandés / a la turca / descafeinado


estrella

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-estrella.wav


comunidad

Cada año, entre marzo y abril, la comunidad católica celebra la Semana Santa.

Każdego roku, między marcem a kwietniem, społeczność katolicka celebruje Wielki Tydzień.


gata

Nuestra gata amamantaba a un pequeño cachorro de lince.


Nairobi

Nairobi es la capital de la República de Kenia.


patera

(1.1) łac. patĕra
(1.2) hiszp. pata + -era

Un pesquero salva a una veintena de emigrantes que cruzaban el estrecho de Gibraltar en una patera.

Statek rybacki ratuje około dwudziestu emigrantów, którzy przeprawiali się przez Cieśninę Gibraltarską w małej łódce.


compañero

Juan es mi compañero.


bota

(1.1-3) śr.łac. buttis
(1.4-5) franc. botte

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Słowniczek piłkarski

miara objętości płynów: około 516 litrów


bota

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od botar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od botar


rezar

¡Hijo! Como penitencia reza tres avemarías.


ved

2. os. lm (vosotros/as) trybu rozkazującego (imperativo) od ver


aprende

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od aprender

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od aprender


sobre

Las cartas están sobre la mesa.

Escribo mucho sobre la historia de las órdenes militares españolas.

Piszę dużo o historii hiszpańskich zakonów rycerskich.


sobre

En el sobre hay que escribir siempre el nombre y el apellido del destinatario.

Na kopercie trzeba zawsze pisać imię i nazwisko adresata.

Ya son las seis de la mañana; habrá que ir al sobre.

Już jest szósta rano; trzeba będzie pójść do łóżka.


atan

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od atar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od atar


aten

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od atar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od atar

3. os. lm (ellos/as, ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od atar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od atar


ida

forma żeńska imiesłowu biernego (participio) od ir(se)


empujar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-empujar.wav


balde

(2.1) arab. باطل (bāṭil) → próżny, daremny, pusty

ceber, czerpak (do pompowania wody w łodziach)


balde

używany tylko w niektórych związkach frazeologicznych


Irak

ta forma rzeczownika jest równoważna z formą „Iraq”, która jest uważana za oficjalną

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Azji


box

(1.1-4) ang. box → pudło
(1.5) ang. box → boksować

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Dyscypliny sportowe

boks (pomieszczenie dla mechaników w wyścigach samochodowych)

boks (wydzielona część pomieszczenia, np. w zakładzie fryzjerskim)


amarillo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-amarillo.wav


fui

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od ser

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od ir(se)


piste

(Kolumbia) rozdrobniona i namoczona kukurydza służąca do przygotowania kaszy zwanej mazamorra


piste

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pistar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od pistar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od pistar


fiar

kredytować, dawać / sprzedawać na kredyt


fiar

w tym znaczeniu zwykle występuje w postaci zwrotnej: „fiarse (de)”


bebé

zob. uwagi w haśle „beba”

niemowlę, osesek (płci męskiej lub obu płci)


bebé

zob. uwagi w haśle „beba”

(oprócz w Argentynie, Hondurasie, Peru, Urugwaju) niemowlę, osesek (płci żeńskiej)


bebé

zob. uwagi w haśle „beba”

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od beber


encarcelar

wtrącić, wsadzić do więzienia; uwięzić, zamknąć

utwierdzać, mocować (drewniany lub żelazny element wapnem lub gipsem)

w stolarstwie: przytwierdzać, umocowywać (świeżo sklejone drewniane elementy)


engordar

He engordado cinco kilos en una semana.

Przytyłem/am pięć kilo w (jeden) tydzień.


encantar

(1.3) hiszp. encante < daw. hiszp. encanto < katal. en cant

La malvada bruja encantó al príncipe y este olvidó a su amada.

Zła czarownica zaczarowała księcia, a ten zapomniał swą ukochaną.


encantar

zob. też uwagi (1.1) w haśle „constar”

Me ha encantado esta película.


abajo

De arriba abajo.

¡Abajo el imperialismo!


ensuciar

brudzić, zabrudzić, pobrudzić, plamić, poplamić


octavo

siete octavos

siedem ósmych (o długości części garderoby)

He comido dos octavos de una pizza.


octavo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od octavar


meta

marcar (lub meter) un gol en propia meta

strzelić samobój (strzelić gola do własnej bramki)

Los ciclistas llegaron medio muertos a la meta.

El favorito cruzó en primer lugar la línea de meta e instantes después llegó el resto de competidores.

Faworyt pierwszy przekroczył linię mety i chwilę później dotarła reszta konkurentów.

La principal meta del recientemente elegido equipo de Gobierno es la reducción de la tasa de desempleo entre los menores de veinticinco años.

Głównym celem niedawno wybranej ekipy rządzącej jest obniżenie stopy bezrobocia wśród młodych do dwudziestego piątego roku życia.

El nuevo jugador, protagonista del tan criticado fichaje millonario, aún no ha conseguido marcar un solo tanto en la meta rival en lo que llevamos de temporada.

Nowy zawodnik, bohater tego jakże krytykowanego milionowego transferu, w tym sezonie nie zdołał strzelić jeszcze ani jednego gola do bramki przeciwnika.


meta

El público aplaudió la intervención del meta en los últimos instantes del partido.

Widownia oklaskała interwencję bramkarza w ostatnich chwilach meczu.


meta

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od meter

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od meter

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od meter


Madagascar

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


aman

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od amar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od amar


Puerto Rico

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Ameryki


rua

zgodnie z reformą z 2010 roku wyraz ten jest jednosylabowy pod względem ortograficznym (samogłoski „ua” tworzą dwugłoskę), przez co nie powinien nosić akcentu graficznego; przed reformą była jednak dopuszczona pisownia z akcentem („ruá”) dla osób kładących nacisk na artykulację rozziewu (m.in. w Hiszpanii i w większej części Ameryki Południowej)

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od ruar


leer

He leído tu nota, pero no estoy de acuerdo con su contenido.

Przeczytałem/am twoją notatkę, ale nie zgadzam się z jej treścią.

Lee solamente el primer capítulo.

Escribe todos sus pensamientos en ese diario que con tanto empeño esconde para que nadie lo pueda leer.

Zapisuje wszystkie swoje myśli w tamtym pamiętniku, który tak zawzięcie ukrywa, aby nikt nie mógł go przeczytać.

Cuando era pequeño, me gustaba escuchar los cuentos que me leía mi abuela en voz alta.

Kiedy byłem mały, lubiłem słuchać bajek, które moja babcia opowiadała mi na głos.


Ebro

El río Ebro pasa por Zaragoza.

Pescamos muchas anguilas en la desembocadura del Ebro al Mediterráneo.

Złowiliśmy dużo węgorzy przy ujściu (rzeki) Ebro do Morza Śródziemnego.


escupir

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-escupir.wav


escoltar

eskortować, odprowadzać, towarzyszyć (komuś)


envidiar

No sabes cuánto te envidio.

La envidian por su belleza.

Los vecinos me envidian mi coche nuevo.

Sąsiedzi zazdroszczą mi nowego samochodu.

Envidio tu estilo de vida.


estornudar

kichać (gwałtownie wypuszczać powietrze)


estrangular

El hombre ha sido estrangulado con una media.

Mężczyzna został uduszony za pomocą pończochy.


esterilizar

wyjaławiać, sterylizować (czynić jałowym, nieurodzajnym)

wyjaławiać, sterylizować (niszczyć drobnoustroje)


aran

3. os. lm (ellos/as, ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od arar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od arar


esquiar

Este invierno tengo que aprender a esquiar.

Tej zimy muszę nauczyć się jeździć na nartach.


año

año astral / año astronómico / año sideral / año sidéreo

¿Cuántos años tienes?


trimestre

Durante este trimestre, nuestra empresa ha tenido grandes pérdidas.

W ciągu tego kwartału nasze przedsiębiorstwo miało duże straty.

Mis notas de este trimestre han sido muy buenas.

Moje stopnie z tego okresu były bardzo dobre.


Guyana

nie mylić z: Guayana (region)


lui

zgodnie z reformą z 2010 roku wyraz ten jest jednosylabowy pod względem ortograficznym (samogłoski „ui” tworzą dwugłoskę), przez co nie powinien nosić akcentu graficznego; przed reformą była jednak dopuszczona pisownia z akcentem („luí”) dla osób kładących nacisk na artykulację rozziewu (m.in. w Hiszpanii i w większej części Ameryki Południowej)

1. os. lp (yo) czasu przeszłego prostego (pretérito perfecto simple) trybu oznajmującego (indicativo) od luir

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od luir


Montserrat

katal. mont + serrat → góra + ząbkowany, spiłowany


araña

(Murcja) bójka (o rzucone w powietrze przedmioty)

(Argentyna, Chile i Urugwaj) mały, dwukołowy powóz z otwartym przodem


araña

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od arañar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od arañar


Namibia

zobacz też: Indeks:Hiszpania - Kraje Afryki


Mongolia

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Azji


existir

Pienso, luego existo.


padrino

prawdopodobnie od *patrīnus < łac. pater, patris


Malawi

chociaż forma ta jest tolerowana w hiszpańskim, zaleca się używanie formy Malaui


usá

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od usar


limá

2. os. lp (vos) trybu rozkazującego (imperativo) od limar


flotar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-flotar.wav


extrañar

łac. extrānĕāre → wyalienować, wyobcować

zdumiewać, dziwić, zaskakiwać, zastanawiać

Me extrañó que hubieras pasado por Zaragoza sin avisarme.

Zaskoczyło mnie, że przejechałeś/aś przez Saragossę nie uprzedziwszy mnie.

Muchos emigrantes extrañan mucho a sus familias que dejaron en su patria.

Wielu emigrantów bardzo tęskni za rodzinami, które zostawili w swojej ojczyźnie.


Ghana

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


Kiribati

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Oceanii


frecuentar

uczęszczać, odwiedzać (miejsce), chodzić gdzieś często, bywać

Era muy conocido por frecuentar todos los bares del barrio.

Był bardzo znany przez to, że często bywał we wszystkich barach na osiedlu.

odwiedzać (kogoś), chodzić (do kogoś), bywać

O dejas de frecuentar a esa mujer o te llevará por mal camino.

Albo przestaniesz chodzić do tej kobiety, albo sprowadzi cię na złą drogę.


Guatemala

salir de Guatemala y entrar en Guatepeor

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Ameryki Północnej


Bangladesh

mimo że ta forma jest bardzo rozpowszechniona, Królewska Akademia Hiszpańska zaleca stosowanie formy „Bangladés”


golpear

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-golpear.wav


pito

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od pitar


Honduras

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Ameryki


ingresar

Mi padre ingresó en el partido cuando era estudiante.

Mój ojciec wstąpił do partii, gdy był studentem.

He ingresado en tu cuenta el dinero que te debía.

Wpłaciłem na twoje konto pieniądze, które byłem ci winien.


gritar

¡No me grites!


limpiar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-limpiar.wav


Kuwait

arab. الكويت


hospedar

gościć (kogoś), udzielać gościny (komuś)


hinchar

nadmuchiwać, nadymać, wypełniać, napompować

¿No ves que hay que hinchar este balón?

Nie widzisz, że trzeba napompować tę piłkę?


intentar

Las autoridades suizas intentan cerrar las fronteras a inmigrantes españoles.

Władze szwajcarskie zamierzają zamknąć granice imigrantom hiszpańskim.

Intentaré ayudarte.


impresionar

No me impresionan tus músculos: no te tengo miedo.

Nie wywierają na mnie wrażenia twoje muskuły: nie boję się ciebie.


ganar

El equipo ha ganado el partido tras un gran esfuerzo.

Drużyna wygrała mecz po wielkim wysiłku.

Con cada año que pasa, nuestra universidad gana cada vez más estudiantes.

Nasza uczelnia zyskuje coraz więcej studentów z każdym rokiem.

¿Cuánto ganas al mes?


ganar

zdobywać czyjeś zaufanie, przychylność, sympatię

Si te ganas su confianza, podrás invitarla a cenar.

Jeśli zdobędziesz jej zaufanie, będziesz mógł ją zaprosić na kolację.


llamar

El director me ha llamado a su despacho.

Yo llamaría eso cobardía.

Será mejor que me llames al móvil.

Lepiej jak zadzwonisz do mnie na komórkę.

Entre sin llamar.


gastar

He gastado mucho dinero para que mis hijos puedan estudiar en una buena universidad.

Wydałem/am dużo pieniędzy, aby moje dzieci mogły studiować na dobrym uniwersytecie.

Este año hemos gastado menos electricidad que el año pasado.

Tego roku zużyliśmy mniej prądu niż w zeszłym roku.

Mi hijo en tres meses ha gastado por completo las suelas de los zapatos que le compré para su cumpleaños.

Mój syn w ciągu trzech miesięcy zdarł podeszwy butów, które mu kupiłem/am na jego urodziny.

No sé por qué nuestra tutora gasta mal humor los lunes.

Nie wiem, dlaczego nasza wychowawczyni ma zwykle zły humor w poniedziałki.


mencionar

wspomnieć, napomknąć, przytoczyć, wymienić, wzmiankować

En orden aleatorio podemos mencionar algunas ciudades como Sevilla, Valencia o Barcelona.

W przypadkowym porządku możemy wymienić kilka miast, jak Sewilla, Walencja czy Barcelona.


llorar

El niño está malo y no para de llorar.

Dziecko jest chore i płacze bez przerwy.


magullar

hiszp. magular (przypuszczalnie pod wpływem abollar) < łac. maculāre


ladrar

por. aullar

o psie lub o osobie (w przenośni): szczekać

przestępcze: podkablować, donieść (na kogoś)


ofender

No ofende el que quiere, sino el que puede.

Nie obraża ten kto chce, lecz ten kto może. (powiedzenie ludowe


jalar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-jalar.wav

Estábamos tan hambrientos que en un abrir y cerrar de ojos jalamos todo el caldero de sopa.

Byliśmy tak wygłodzeni, że w mgnieniu oka wtrząchnęliśmy cały kociołek zupy.

(Honduras i Kuba) wciągać dym (papierosa, cygara)

(Peru) oblać, obciąć (kogoś na egzaminie)


jalar

(Kolumbia) parzyć się, gzić się, spółkować

(Ameryka Centralna) utrzymywać stosunki miłosne


nombre

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-nombre.wav

¿Qué nombre tiene tu perro?

No sé qué nombre tiene esta planta.


nombre

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od nombrar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od nombrar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od nombrar


hijo

Mis hijos trabajan en Argentina, salvo Roberto, que vive en Polonia.

Moi synowie pracują w Argentynie, oprócz Roberta, który mieszka w Polsce.


parecer

Ella es polaca, pero parece española.

Ona jest Polką, ale wygląda na Hiszpankę.


permitir

Mis padres no me permiten salir por la noche.

Moi rodzice nie pozwalają mi wychodzić wieczorem.

La dirección permite fumar en el vestíbulo.


lamer

(Estremadura, León, Salamanka, Wyspy Kanaryjskie i Ameryka) lamber

Las llamas lamieron las paredes de la casa.


pronunciar

Esta semana ha pronunciado tres discursos sobre la política extranjera del país.

W tym tygodniu wygłosił trzy przemówienia na temat polityki zagranicznej kraju.


Costa Rica

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-flor de colombia (Beat Ruest)-Costa Rica.wav


presenciar

być świadkiem (wydarzenia), obserwować, śledzić

La entrada de las tropas enemigas en la ciudad fue presenciada por muy pocos habitantes.

Wkroczenie wojsk nieprzyjacielskich do miasta było śledzone przez nielicznych mieszkańców.


quemar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-quemar.wav


prometer

Prometí a mis hijos que los llevaría al circo.

Obiecałem swoim dzieciom, że zabiorę je do cyrku.


olvidar

łac. oblitare < łac. oblītus, ims. czynny czasu przeszłego od oblivisci

We wszystkich znaczeniach można użyć czasownika „olvidar” lub formy zwrotnej „olvidarse” na trzy różne sposoby:
:# He olvidado las llaves del coche – (podmiot) + olvidar + orzeczenie
:# Me he olvidado de las llaves del coche – (podmiot) + olvidarse de + orzeczenie
:# Se me han olvidado las llaves del coche – olvidarse (z zaimkiem osobowym nieakcentowanym w funkcji dopełnienia dalszego) + podmiot

No debemos olvidar nuestra herencia cultural.

Nie powinniśmy zapominać o naszym dziedzictwie kulturowym.

gubić, zawieruszać, zapominać gdzieś jakiegoś przedmiotu

Tengo que volver, he olvidado las llaves del coche.

Muszę wrócić, zapomniałem/am kluczy do samochodu.

przebaczać, zapominać urazę, potyczkę, zniewagę…

Por mor de la amistad que une a nuestros padres, voy a olvidar esta ofensa.

Z uwagi na przyjaźń, jaka łączy naszych rodziców, zapomnę tę zniewagę.


quedarse

Si no fuera contigo al cine, me quedaría en casa viendo la tele.

Gdybym nie poszedł/poszła z tobą do kina, zostałbym/zostałabym w domu i oglądałbym/oglądałabym telewizję.


preguntar

por. responder → odpowiadać

w Ameryce dopuszcza się wprowadzanie dopełnienia przyimkiem „de”: preguntar de algo → pytać o coś

wyrażanie adresata pytania w dopełnieniu bliższym jest niepoprawne: *lo / la pregunté zamiast le pregunté (przypadek „loísmo” / „laísmo”)

¿Qué me preguntas?

Pregúntale si le apetece ir al cine.

Spytaj go/ją, czy ma ochotę iść do kina.

Como ayer no viniste, en el trabajo preguntaron por ti.

Ponieważ wczoraj nie przyszedłeś/przyszłaś, w pracy pytali (się) o ciebie.


rotular

zaopatrywać w nagłówek (napis, tytuł), nalepiać etykiety


vise

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od visar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od visar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od visar


planchar

¿Puedes plancharme esta camisa?

(Kuba) rzucić (kogoś), zrywać, kończyć (związek z kimś)

(Kuba) wykluczyć, wyłączyć (kogoś z pracy w grupie)

(Salwador) o mężczyźnie: mieć stosunki seksualne z kobietą

(Meksyk i Urugwaj) wystawić kogoś (nie przyjść na czas na umówione spotkanie)


respetar

¡Respeta a tus padres!

Muchos conductores no respetan los límites de velocidad.

Wielu kierowców nie przestrzega ograniczeń prędkości.


redactar

redagować (tekst), przedstawiać na piśmie


recorrer

Durante estas vacaciones hemos recorrido toda España

W ciągu tych wakacji przemierzyliśmy całą Hiszpanię.


redimir

odkupywać, wykupywać, uwalniać (np. niewolników)


ferie

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od feriar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od feriar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od feriar


remojar

por. brindar

Esta clase de judías hay que remojarlas al menos durante una hora.

Fasolę tej klasy należy namoczyć przynajmniej przez godzinę.

Hemos de remojar tu diploma de ingeniero.


leve

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od levar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od levar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od levar


vente

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od venirse

ven (forma trybu rozkazującego (modo imperativo) czasownika venir) + zaimek enklityczny (pronombre enclítico) te


soplar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-soplar.wav


solicitar

ubiegać się, starać się, wnioskować (o coś), prosić (o coś)


señalar

El ministro ha señalado que va a reunirse con los representantes sindicales.

Minister zaznaczył, że spotka się z przedstawicielami związkowymi.

Hemos señalado la hora de la reunión para las diez de la mañana.

Todos me señalaban con el dedo y se reían de mí.

Wszyscy pokazywali na mnie palcem i śmiali się ze mnie.


sorprender

Tu habilidad me ha sorprendido.


seleccionar

El alumno debe seleccionar una respuesta que corresponda con la pregunta adecuada.

Uczeń musi wybrać odpowiedź, która odpowiada właściwemu pytaniu.


subestimar

No subestimes el valor de no hacer nada…

Nie lekceważ wartości nic nie robienia… (Kubuś Puchatek


sobornar

(Nikaragua i Ameryka Południowa) coimear


sospechar

typowym błędem jest wprowadzanie dopełnienia właściwym dla znaczenia nieprzechodniego (2.1) przyimkiem „de” (przypadek dequeísmo)

La gran limpieza del corte hace sospechar que lo hizo un especialista.

Wielka precyzja cięcia skłania do podejrzenia, że zrobił to specjalista.


pantalones

to samo znaczenie w liczbie pojedynczej: pantalón


temer

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-temer.wav


transcurrir

forma równoważna: „trascurrir”

Su vida transcurría a caballo entre el trabajo y los estudios.

Jego życie upływało między pracą a studiami.


sentir

¡No siento mis piernas!


desconocer

Pudimos escapar por una puerta secreta cuya existencia nuestros raptores desconocían.

Zdołaliśmy uciec przez sekretne drzwi, o istnieniu których nasi porywacze nie wiedzieli.


subir

El bombero subió al tejado por la escalera.

Nada más subir al tren, me di cuenta de que no era el tren de Barcelona.

Gdy tylko wsiadłem/am do pociągu, zdałem/am sobie sprawę, że nie był to pociąg do Barcelony.

Los impuestos suben y los sueldos bajan.

Las apuestas iban subiendo a medida que se acercaba el final del combate.

Zakłady szły w górę w miarę jak zbliżał się koniec walki.

osiągać, kształtować się wynosić (pewną wielkość)


subir

Avísame si te hago falta para subir los muebles.

Zawołaj mnie, jeśli będę ci potrzebny/a, aby wnieść meble.

wejść, wjechać (do góry, na górę czegoś), wspiąć się (na coś)

Para subir esta cuesta con la bici, tendrás que pedalear más fuerte.

Aby wjechać na to zbocze rowerem, będziesz musiał/a mocniej pedałować.

Para acceder a este valle, hay que subir una empinada cuesta y luego bajarla por un peligroso y tortuoso sendero.

Aby dotrzeć do tej doliny, trzeba wspiąć się na strome zbocze, a potem zejść po nim niebezpieczną i krętą ścieżką.


taladrar

o dźwięku: świdrować, wywoływać ból (w uszach)


vislumbrar

łac. vix + lumināre → ledwie + oświetlać


telefonear

również spotykany – szczególnie w mowie potocznej – w postaci czasownika przechodniego, gdzie osoba telefonowana pełni rolę dopełnienia bliższego

telefonować, zatelefonować, zadzwonić (do kogoś)

telefonearon diciéndole que finalmente había conseguido el puesto que tanto deseaba.

Wczoraj do niego/niej zatelefonowali, mówiąc mu/jej, że w końcu otrzymał/a posadę, której tak bardzo pragnął/pragnęła.


telefonear

powiedzieć, zakomunikować, przekazać, zawiadomić o czymś (przez telefon)

No me lo pude creer cuando mi hermano me telefoneó los resultados de la lotería.

Nie mogłem/am w to uwierzyć, gdy mój brat przekazał mi (przez telefon) wyniki loterii.


vacilar

Lo hizo sin vacilar.

Al resbalar vaciló un momento

Poślizgnąwszy się zachwiał się przez moment.

¡No me vaciles más!


torturar

En ningún momento de la historia, en ningún lugar del planeta, las religiones han servido para que los seres humanos se acerquen los unos a los otros. Por el contrario, sólo han servido para separar, para quemar, para torturar.

W żadnym momencie historii, w żadnym miejscu naszej planety religie nie okazały się przydatne, aby zbliżyć jedne istoty ludzkie do drugich. Przeciwnie, okazały się przydatne jedynie po to, aby rozdzielać, aby palić, aby torturować.

José de Sousa Saramago (1922-2010), Premio Nobel de Literatura 1998


ola

nie mylić z: hola

La ola de robos sembró la alarma entre los comerciantes.

Fala kradzieży zasiała niepokój wśród sklepikarzy.


viajar

Si tuviera mucho dinero, viajaría por todo el mundo.

Gdybym miał/a dużo pieniędzy, podróżował(a)bym po całym świecie.

Esas partículas viajan a gran velocidad.

Te cząsteczki poruszają się z wielką prędkością.


pora

dawniej stosowana w znaczeniach przyimków para i por odnoszących się do celu i kierunku [pora"&hl=pl&pg=PA2#v=onepage&q="preposición pora"&f=false|https://books.google.pl/books?id=8jzv6gMuBSoC&lpg=PA8&ots=uooajmENnw&dq=%22preposici%C3%B3n%20pora%22&hl=pl&pg=PA2#v=onepage&q=%22preposici%C3%B3n%20pora%22&f=false]


vendar

nie mylić z: vender


votar

En las últimas elecciones voté a un partido de izquierda.

W ostatnich wyborach głosowałem/am na partię lewicową.


violar

(1.1-3) łac. vĭŏlāre → profanować, bezcześcić, kalać, gwałcić

(2.1) utworzone od hiszp. viola → fiołek


untar

(Honduras i Kolumbia) wkopać, wmotać, wplątać, wmieszać


aderezar

¡Adereza esa ensalada!

Hay que aderezar las finanzas de la empresa.

Trzeba naprawić finanse przedsiębiorstwa.

Para su llegada, aderezamos la casa con flores.

Na jej/jego/ich przyjazd upiększyliśmy mieszkanie kwiatami.


https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-aunque la mona se vista de seda, mona se queda.wav

i w Paryżu nie zrobią z owsa ryżu; chociażby małpa w jedwabie się ubrała, małpą pozostanie


antes se coge al mentiroso que al cojo

kłamstwo ma krótkie nogi; prędzej złapiesz kłamcę niż kulawego


machen

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od machar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od machar

3. os. lm (ellos/as, ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od machar

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 2. os. lm (ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od machar


badajo

z łac. ludowej batuaculum < łac. battuere


abatido

Después de la muerte de su mujer estuvo muy abatido.

Po śmierci swojej żony był bardzo przygnębiony.


abatido

El avión abatido por las tropas gubernamentales cayó en el barranco.

Samolot zestrzelony przez wojska rządowe spadł do wąwozu.


mamar

Este niño no sabe aún mamar.

Ayer mamaste demasiado


lean

3. os. lm (ellos/as, ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od leer

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 3. os. lm (ustedes) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od leer

3. os. lm (ellos/as, ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od leer

(Ameryka, Kanary i zach. Andaluzja) 3. os. lm (ustedes) trybu rozkazującego (imperativo) od leer


adecuado

odpowiedni, stosowny, właściwy, adekwatny

¿Crees que este vestido es adecuado para mí?

Czy uważasz, że ta sukienka jest odpowiednia dla mnie?

El alumno debe seleccionar una respuesta que corresponda con la pregunta adecuada.

Uczeń musi wybrać odpowiedź, która odpowiada właściwemu pytaniu.


suscripción

inna pisownia: subscripción

He cancelado la suscripción a este periódico.


abastecimiento

Durante la huelga de transportistas, el abastecimiento en artículos de primera necesidad fue insuficiente.

Podczas strajku transportowców, zaopatrzenie w artykuły pierwszej potrzeby było niewystarczające.


abrazo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abrazar(se)


acostumbrado

Estamos acustombrados a esperar a nuestras mujeres.

Jesteśmy przyzwyczajeni do czekania na nasze kobiety/żony.


agudo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-agudo.wav


ablandar

El vino ablanda los corazones.


ablandar

El invierno ablandaba poco a poco.


tener que

Tenéis que visitarnos.


ahí

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-ahí.wav


abrazar

El artista abrazaba su violín mientras el público le aplaudía.

Artysta obejmował swe skrzypce, podczas gdy publiczność oklaskiwała go.

obejmować, zawierać (np. tekst, zawartość czegoś)

La clase de hoy abrazará todos los temas tratados durante el curso.

Dzisiejsza lekcja będzie obejmowała cały materiał przerobiony w trakcie kursu.

Algunos musulmanes abrazaron la fe cristiana.

Niektórzy muzułmanie przyjęli wiarę chrześcijańską.


abecedario

por. alifato → alfabet arabski

alfabet, abecadło (zbiór wszystkich liter)

elementarz, abecadło (do nauki czytania i pisania)


abanico

wachlarz (w znaczeniu: przyrząd do wachlowania)

Este abanico lo compré en Sevilla.

wachlarz (w znaczeniu: skala, rozpiętość)

El abanico de medidas que va a tomar el ministro es muy amplio.

Wachlarz kroków, które podejmie minister, jest bardzo szeroki.


abanico

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abanicar(se)


agujero

en mal tiempo, cualquier agujero es puerto

El radiador está vacío porque tiene un agujero en la parte baja.

Chłodnica jest pusta, bo ma dziurę w dolnej części.


gula

La gula es un pecado venial.


hoyo

Hice un hoyo para plantar este pino.

Cavaron un profundo hoyo para enterrarlo.

wgłębienie, dołek (w brodzie, na policzkach)

Kirk Douglas tenía un hoyo en la barbilla.


aburrido

por. soporífero → usypiający, (z nudy) skłaniający do snu

La conferencia era tan aburrida que todos los asistentes bostezaban.

Prelekcja była tak nudna, że wszyscy obecni ziewali.


aburrido

imiesłów bierny (participio) od aburrir(se)


Navidad

Os deseamos unas felices Navidades y un próspero Año Nuevo.

Życzymy wam szczęśliwych świąt Bożego Narodzenia i pomyślnego Nowego Roku.


abono

Este año, el importe del abono mensual del metro ha subido muy poco.

W tym roku wysokość miesięcznego abonamentu na metro wzrosła bardzo mało.

El abono anual de este periódico cuesta 120 €.

Roczna prenumerata na to czasopismo kosztuje 120 €.

Últimamente, muchos agricultores vuelven a emplear abonos naturales.

Ostatnio wielu rolników wraca do stosowania nawozów naturalnych.


abono

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abonar(se)


abeto

Tradicionalmente, el árbol de Navidad ha de ser siempre un pino o un abeto.

Tradycyjnie, na choinkę powinno się wybierać zawsze sosnę lub jodłę.


accesible

El último piso no es accesible debido a las obras.

Ostatnie piętro nie jest dostępne z powodu remontu.

Es una persona muy accesible pese al cargo que ocupa.

Jest bardzo przystępną osobą pomimo jego/jej stanowiska.

Es un libro muy completo, aunque poco accesible para quienes no estén familiarizados con el tema.

To bardzo obszerna książka, chociaż mało przystępna dla osób mało zapoznanych z tematem.


abismo

¡Atención! Puedes caer al abismo.


sello

Hay que comprar un sello para esta carta.

El documento lleva el sello del notario.

Na dokumencie jest pieczątka notariusza.

wytwórnia fonograficzna, firma fonograficzna

Este cantante publica sus nuevos discos sólo por los sellos discográficos españoles.

Ten piosenkarz wydaje swoje nowe płyty tylko w hiszpańskich wytwórniach fonograficznych.


sello

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od sellar


acelerador

Tuve que pisar (el acelerador) a fondo para no llegar tarde a mi propia boda.

Musiałem/am wcisnąć gaz do dechy, żeby nie spóźnić się na mój własny ślub.


ahora

Ahora no puedo ayudarte.

Ahora te llamo.


aislado

Este accidente es un hecho aislado que no suele suceder con frecuencia.

Ten wypadek to zdarzenie odosobnione, które nie często się zdarza.

En esta comarca vivimos aislados del mundo durante todo el invierno.

W tym okręgu żyjemy odcięci od świata przez całą zimę.


acelerar

Al acelerar, el vehículo se movía cada vez más rápido.

Podczas przyśpieszania pojazd poruszał się coraz szybciej.


abundar

España abunda en frutos de todas clases.

Hiszpania obfituje we wszelkiego rodzaju owoce.

En estos bosques abundan los jabalíes.

W tych lasach występuje bardzo dużo dzików.


aguja

od *acucula: zdrobnienie od łac. acus → igła


acreedor

podział majątku dłużnika między wierzycieli

Los acreedores aprueban el plan de reestructuración de deuda.

Wierzyciele aprobują plan restrukturyzacji długu.


acción

Él posee casi la mitad de las acciones de nuestra sociedad.

On posiada prawie połowę akcji naszej spółki.


airoso

La primera regla para jugar al golf en un día airoso o lluvioso es: no quejarse.

Pierwszą zasadą przy grze w golfa w wietrzny lub deszczowy dzień jest: nie narzekać.


abogado

w odniesieniu do kobiet należy używać formy żeńskiej: abogada

Abogado, suegra y doctor cuanto más lejos, mejor.

Adwokat, teściowa i lekarz, im dalej, tym lepiej.


abrigo

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania


abrigo

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abrigar


acidez

La acidez de esta disolución es muy elevada.

Kwasowość tego roztworu jest bardzo wysoka.

Tus comentarios eran sinceros, pero no desprovistos de acidez.

Twoje komentarze były otwarte, ale nie pozbawione cierpkości.


alambre

El equilibrista puede hacer piruetas sobre un alambre.

Ekwilibrysta może robić piruety na drucie.


Ceres

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Astronomia


azucarera

Pásame la azucarera, por favor.

La azucarera ha contratado toda la remolacha de la comarca.

Cukrownia zakontraktowała cały zbiór buraków regionu.


abandonar

Algún día las tropas yanquis tendrán que abandonar Irak.

Któregoś dnia wojska jankeskie będą musiały opuścić Irak.

El partido gobernante reintrodujo las ideas de sus predecesores después de haber sido abandonadas durante la legislatura anterior.

Partia rządząca wdrożyła ponownie pomysły swoich poprzedników, które zostały porzucone podczas poprzedniej kadencji.

Antes de abandonar el campamento apagamos bien la fogata para evitar el peligro de incendio.

Przed opuszczeniem obozowiska zgasiliśmy starannie ognisko, aby uniknąć ryzyka pożaru.

Abandoné la práctica del alpinismo a raíz del último accidente.

Zaniechałem/am uprawianie alpinizmu w następstwie ostatniego wypadku.

Después de enviudar, María empezó a abandonar las tareas de la casa y el cuidado de los niños.

Gdy owdowiała, Maria zaczęła zaniedbywać obowiązki domowe i opiekę nad dziećmi.


abuso

nadużycie, nadużywanie, wykorzystanie, wyzyskanie


abuso

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od abusar


aislamiento

A menudo la medida de prevención más importante es el aislamiento del paciente.

Często najważniejszym środkiem zapobiegającym jest izolacja pacjenta.


pedido

Realizaremos su pedido lo más pronto posible.

Wykonamy Państwa zamówienie jak najszybciej.


absurdo

Sus respuestas son absurdas.

Jego / Jej / Ich odpowiedzi są niedorzeczne.


aceite

arab. ال + زيت (az-zayt) → oliwa z oliwek

El aceite de oliva es el más sano.


aceite

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od aceitar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od aceitar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od aceitar


ice

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od izar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od izar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od izar


haber

w użyciu bezpodmiowotym stosuje się wyłącznie formy 3. os. lp, nawet gdy dopełnieniem jest grupa nominalna w liczbie mnogiej. Istnieje oboczna, nieosobowa forma dla czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (modo indicativo): hay (porównaj z formą osobową ha). Niedopuszczone jest stawianie rodzajnika określonego (el, la, los, las) przed dopełnieniem (zob. składnię).

wciąż w użyciu, choć obecnie postrzegany jako archaizm wyparty przez analogiczne zastosowanie czasownika hacer (hace) w zdaniach bezpodmiotowych określających czas przeszły. Stosuje się jedynie formę 3. os. lp czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (modo indicativo): ha.

Llevo diez minutos llamando a la puerta y no contestan, así que supongo que o bien no hay nadie en casa, o bien me están ignorando por completo.

Od dziesięciu minut dzwonię i nikt się nie odzywa, więc przypuszczam, że albo nie ma nikogo w domu, albo mnie całkowicie ignorują.

En el garaje había dos coches: uno nuevo y reluciente, el otro viejo y oxidado.

W garażu były dwa samochody: jeden nowy i błyszczący, drugi stary i zardzewiały.

Hay mucha gente aquí; vayámonos a un lugar más tranquilo.

Tu jest dużo ludzi – chodźmy do spokojniejszego miejsca.

Los ateos dicen que no hay Dios.

Hay varios libros sobre la mesa.

Hace un momento ha habido un accidente grave en la carretera que lleva hasta mi casa.

Przed chwilą wydarzył się groźny wypadek na szosie, która wiedzie do mojego domu.

El mes pasado hubo un accidente grave en la carretera que lleva hasta mi casa.

Miesiąc temu wydarzył się groźny wypadek na szosie, która wiedzie do mojego domu.

Nos despedimos de él dieciséis años ha, y ya era viejo entonces. Iba muelle arriba, descollando su gigantesca arboladura sobre un enjambre de pescadoras y granujas que le rodeaban.

Pożegnaliśmy się z nim szesnaście lat temu, a już wówczas był stary. Szedł przez molo, górując swym olbrzymim omasztowaniem (barkiem) nad rojem rybaczek i łobuzów, którzy go otaczali.

José María de Pereda: Escenas montañesas, „El fin de una raza”

Quince años, un mes y cuatro días ha que aguardo a quien ha de venir por ella, y la mucha tardanza me ha consumido la esperanza de ver esta venida

Od piętnastu lat, miesiąca i czterech dni czekam na tego, kto ma po nią przyjść, i długa zwłoka wyczerpała mą nadzieję na to, że kiedykolwiek ujrzę, jak ta się spełnia.

Miguel de Cervantes Saavedra: La ilustre fregona


haber

dawniej występujący jako peryfraza czasownikowa, aktualnie tworzy czasy złożone czasowników w zestawieniu: forma osobowa haber + ims. bierny (participio) danego czasownika. Często oznacza czynność dokonaną (zob. tiempo compuesto). Przykłady: hemos comprado, habías escrito.

służy do tworzenia czasów złożonych we wszystkich osobach


haber

odziedziczył znaczenie po łacińskim czasowniku habēre → mieć, posiadać. Obecnie jest postrzegany jako archaizm.


haber

Vendió todos sus haberes.

Percibe sus haberes regularmente.

Hemos anotado en su haber la cantidad de mil euros.

Zapisaliśmy na Państwa koncie po stronie "Ma" sumę tysiąca euro.


accidente

No sé los detalles, de todas formas después del accidente Buba no ha vuelto al escenario.

Nie znam szczegółów, w każdym razie po wypadku Buba nie powróciła już na scenę.


alboroto

La ilusión se mezcla con el alboroto que forman unos ilusionados aficionados del Sevilla.

Nadzieja miesza się z tumultem, który tworzą pełni nadziei kibice klubu Sewilli.


director

Es el director accidental de la empresa.

To jest tymczasowy dyrektor przedsiębiorstwa.


albornoz

arab. برنس (burnūs) ← gr. βίρρος → krótki płaszcz z kapturem z grubego materiału


aire

El aire es una mezcla gaseosa que forma la atmósfera de la Tierra y se compone principalmente de oxígeno y nitrógeno.

Powietrze jest mieszanką gazową, która tworzy atmosferę Ziemi i składa się głównie z tlenu i azotu.


lime

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od limar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od limar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od limar


albaricoque

arab. ال + برقوق

El albaricoque es una fruta típica para países del sur.

Morela jest owocem typowym dla krajów południowych.


albaricoque

arab. ال + برقوق


precio

Los precios suben cada año.


árbol

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-árbol.wav

(przysłowie) del árbol caído todos hacen leña

gdy się drzewo obali, każdy wióry zbiera

La mayoría de estos árboles fueron plantados hace dos años.

Większą część tych drzew posadzono przed dwoma laty

El árbol de levas tiene la función de sincronizar la apertura y el cierre de las válvulas de admisión y de escape.

Wał rozrządczy ma za zadanie synchronizację otwierania i zamykania zaworów wlotowego i wylotowego.


intérprete

El acusado ha requerido la presencia de un intérprete.


aprecio

Siento un gran aprecio hacia esta persona.


aprecio

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od apreciar


boina

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania


brille

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od brillar

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od brillar

3. os. lp (usted) trybu rozkazującego (imperativo) od brillar


dato

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od datar


obispado

łac. episcŏpus < gr. ἐπίσκοπος → strażnik

nie mylić z: avispado


obispado

nie mylić z: avispado


lenteja

Vender la primogenitura por un plato de lentejas.

Sprzedać pierworództwo za miskę soczewicy.


hit

anglicyzm, który należy wyróżniać pisząc go kursywą


alcachofa

arab. Hiszp. alẖaršúf[a] < arab. خرشوف (al-ẖuršūf[ah])

zobacz też: Hiszpański - Jedzenie

La alcachofa es una planta cultivada como alimento en climas templados.

Karczoch jest rośliną uprawianą na pokarm w klimatach umiarkowanych.

Limpia la alcachofa de la ducha, que apenas sale el agua.

Wyczyść główkę prysznica, bo ledwo co woda leci.


sangre

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-sangre.wav

He hecho un análisis de sangre y he descubierto que tengo una deficiencia de vitamina B.

Zrobiłem badanie krwi i okazało się, że mam niedobór witaminy B.


sostén

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania


sostén

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od sostener


violín

No sé tocar el violín.

Es el primer violín de esta orquesta.

On jest pierwszym skrzypkiem tej orkiestry.


guante

Hoy hace mucho frío, así que ponte los guantes.

Dzisiaj jest bardzo zimno, tak że włóż rękawice.


falda

Esta falda es mía.


bosque

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-bosque.wav

Me gusta pasear por el bosque.


sujetador

zacisk, docisk, przytrzymywacz, dociskacz


cisne

El cisne negro es el emblema oficial estatal de Australia Occidental.

Czarny łabędź jest oficjalnym godłem państwowym Australii Zachodniej. ( z hiszpańskiej Wikipedii


ajedrez

arab. شطرنج (šiṭranǧ) ← sanskr. चतुरङ्ग (čaturaṅga) → o czterech członkach

El ajedrez es uno de los juegos más populares del mundo.

Szachy są jedną z najpopularniejszych gier na świecie.


jugar

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-jugar.wav

Los niños juegan en el patio.

¿Qué papel juega este elemento?

No sé jugar al ajedrez.

¡No juegues con el fuego!


Uganda

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Kraje Afryki


sien

od dawnego słowa sen (rozum, sens) ← sentir

El tiempo ha plateado sus sienes.


euro

(1.1) apokopa od hiszp. europeo
(1.2) łac. eurus ← gr. εὖρος


español

Sólo tenemos un menú en español, dijo el camarero cansado.

Menu mamy tylko po hiszpańsku – powiedział znużony kelner.


suela

Para las clases de baile prefiero ponerme los zapatos con suela de cuero.

Na lekcje tańca wolę włożyć buty z podeszwą ze skóry.


suela

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu oznajmującego (indicativo) od solar

2. os. lp (tú) trybu rozkazującego (imperativo) od solar

1. os. lp (yo) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od soler

3. os. lp (él, ella, usted) czasu teraźniejszego (presente) trybu łączącego (subjuntivo) od soler


turbante

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania


chaleco

prawdopodobnie od wł. giulecco ← tur. yelek


pijama

Hacía tanto calor que dormí sin pijama.


vestido

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ubrania

Su novia llevaba un vestido blanco con pintas negras.

Jego narzeczona miała na sobie białą sukienkę w czarne kropki.

Todos los vestidos de esta mujer son muy chics.

Wszystkie sukienki tej kobiety są bardzo eleganckie.

¿Puedes ponerte este vestido para ver cómo te queda?

Czy możesz ubrać tę sukienkę, aby zobaczyć, jak na tobie leży?


vestido

imiesłów bierny (participio) od vestir(se)


follar

Para avivar el fuego en la fragua, hay que follar con fuerza.

Aby rozniecić ogień w kuźni, należy silnie dmuchać miechem.


follar

No sabes follar.


zorra

zobacz też: Indeks:Hiszpański - Ssaki

¡Menuda zorra!


zapato

pantofel, but (nie sięgający powyżej kostek)


faisán

łac. phasiānus < gr. Φασιανός (Phasianós): od nazwy rzeki Fasis (obecnie Rioni w Gruzji)


tiempo

El tiempo es oro.

Ha llegado el tiempo de cosecha.

¿Qué tiempo tiene tu hijo?

Hace buen/mal tiempo.

Esta motocicleta tiene motor de dos/cuatro tiempos

Ten motocykl ma silnik dwusuwowy/czterosuwowy.

El primer tiempo ha terminado con empate.


cicatrizarse

w tym samym znaczeniu używa się nieco popularniejszej formy „cicatrizar” w postaci czasownika nieprzechodniego


clase

¿Cuántas clases tiene tu escuela?

¿En qué días de la semana tienes clases de tenis?

W jakie dni tygodnia masz lekcje tenisa?

¿Qué clase de animal es un humano?

Jakim rodzajem zwierzęcia jest człowiek? (z internetu


chusma

od genueńskiego słowa ciüsma < gr. κέλευσμα (kéleysma) < gr. κελεύω → rozkazywać, wydawać komendę: na galerach używano tego słowa, aby nadawać rytm wiosłowania galernikom; stąd przeniesiono znaczenie tego słowa z galerników na ludzi niskiego pochodzenia, przestępców itp.

(Ameryka) ogół Indian niebędących wojownikami