dog

Jeg er meget tålmodig, men der er dog grænser…!

Jestem bardzo cierpliwy, ale istnieją przecież jakieś granice…!

Han er også kendt for at foretage kontroversielle forsøg med insemination af hun-aber med menneskesæd, som dog mislykkedes.

Znany jest również z przeprowadzania kontrowersyjnych eksperymentów z inseminacją samic małp ludzkim nasieniem, które jednak się nie powiodły.

Wikipedias bidragsydere: Kunstig befrugtning (da). Wikipedia. Den frie encyklopædi, 2022-11-11. [dostęp 2023-01-22].


vest

(1.1) duń. vest (przysłówek)
(2.1) franc. veste
(3.1) ang. west

Havnen ligger vest for byen.


ej

używany do zaprzeczania czasowników, zobacz też: nej

Betaler du eller ej!?


for

Han må ikke drikke: han er for ung.


konstant

(1) łac. constans
(3) duń. konstant (przym.)

Min bedste veninde bekymrer sig konstant om fremtiden.

Moja najlepsza przyjaciółka ciągle martwi się o przyszłość.


kun

Det koster kun fem kroner.


da

Da pigen rejste sig begyndte katten at hvæse fjendtligt.

Gdy dziewczynka wstała, kot zaczął wrogo syczeć.


lang

Virkeligheden her er langt værre, end jeg havde regnet med.

Tutejsza rzeczywistość jest o wiele gorsza, niż się spodziewałem.


kort

Han kontaktede politiet kort efter det makabre fund.

Skontaktował się z policją krótko po (tym) makabrycznym odkryciu.


op

por. oppe

kierunek w górę, do góry (w polskich zdaniach często odpowiednikiem jest sam czasownik, przyrostek czasownika lub kontekst)

Brandmanden gik op til sjette sal.

Strażak wszedł ("do góry") na siódme piętro.

Drengen kastede en sten op.

z pozycji leżącej na siedzącą lub stojącą

Patienten satte sig op i sengen.

Pacjent usiadł ("podniósł się do pozycji siedzącej") w łóżku.

Familien rejste op til Sverige.

Rodzina pojechała ("w kierunku północnym") do Szwecji.

od mniejszej do większej liczby, ilości lub jakości

Endelig gik priser på mine aktier op.


rent

Der er rent her.


sent

Vi ses senere!


ret

dosyć, w pewnym stopniu (zwykle dużym), stosunkowo

Denne oversættelse til dansk er desværre ret amatøragtig.

To tłumaczenie na duński jest niestety zupełnie amatorskie.


nord

Slottet ligger nord for byen.

Zamek położony jest na północ od miasta.


ikke

zobacz też: nej

spotykana pisownia: ik', ikk'

Jeg er ikke træt, selvom jeg har arbejdet i fjorten timer.

Nie jestem zmęczona, mimo że pracowałam przez czternaście godzin.

Et sekulært samfund er ikke et ateistisk samfund, men et samfund, hvor alle har lov til at tro eller ikke tro på lige det, de har lyst til.

Społeczeństwo świeckie nie jest społeczeństwem ateistycznym, ale społeczeństwem, w którym każdy może wierzyć lub nie wierzyć w to, co chce.

Thilde Thordahl Andersen: Tre nyvalgte folketingsmedlemmer om politik og tro (da). Kristeligt Dagblad, 2019-06-14. [dostęp 2021-03-03].


årligt

Mænd tænker på sex 4745 gange årligt, men får kun sex 104 gange årligt.

Mężczyźni myślą o seksie 4745 razy rocznie, ale uprawiają seks tylko 104 razy rocznie.

metroxpress.dk/NT, Mænd tænker på sex 4.745 gange årligt, 2010-01-12


grådigt

Hun drak grådigt.


nemt

Venner kan nemt blive til uvenner.

Przyjaciele łatwo mogą stać się nieprzyjaciółmi.


svært

Det er svært at jonglere med fem bolde og synge samtidigt.

Trudno jest żonglować pięcioma piłkami i jednocześnie śpiewać.


mange

Vi har kendt hinanden i mange år.

Mange folk tror, at man vågner op med mange huller i sine tænder, blot hvis man har spist et enkelt bolsje.

Wiele osób uważa, że wystarczy zjeść jednego cukierka, aby obudzić się z mnóstwem dziur w zębach.

Bolsjer (da). Slikposen. [dostęp 2021-04-28].


godt

Æbler smager godt.

Jeg har veganiseret min mormors klassiske lasagne og synes, at den smager bedre end originalen.

Zweganizowałam klasyczną lazanię mojej babci i uważam, że smakuje lepiej niż oryginał.

Selv når bomberne ikke regner fra himlen, lever godt fem millioner palæstinensere under et brutalt, militært apartheidregime.

Nawet kiedy bomby nie spadają z nieba, prawie pięć milionów Palestyńczyków żyje w brutalnym, militarnym reżimie apartheidu.

Leila Stockmarr: I Palæstina findes der ingen fredstid (da). RØD+GRØN, 2020-06-21. [dostęp 2021-10-24].


end

en fugl i hånden er bedre end ti på taget

słowo odpowiadające polskiemu przyrostkowi -kolwiek (np. ktokolwiek, gdziekolwiek)

Hvad end du gør, vil jeg hjælpe dig.


faktisk

faktycznie, w istocie, naprawdę, de facto

Jeg har faktisk aldrig købt noget defekt, der måtte sendes retur!

W zasadzie nigdy nie kupiłem niczego, co trzeba byłoby odsyłać z powodu defektu.


sidst

Sidst jeg så ham, havde han ikke skæg.

Ostatnio gdy go widziałem, nie miał brody.


svagt

Et barn, som skriger sjældent og svagt, kan være sygt.

Dziecko, które krzyczy rzadko i słabo, może być chore.


sjældent

alt. pisownia: sjælden

Hyppigst rammer den kroniske diabetiske neuropati nerver i fødder og ben, noget sjældnere nerver i hænder og arme.

Najczęściej przewlekła neuropatia cukrzycowa atakuje nerwy stóp i nóg, nieco rzadziej nerwy dłoni i ramion.

Jakob Christensen: Diabetisk neuropati (da). sundhed.dk, 2020-04-27. [dostęp 2021-06-03].


plus

podawany przed wartością, aby określić ją jako dodatnią plus

podawany po wartości, aby uwzględnić także wartości większe plus


meget

meget stosuje się do rzeczowników niepoliczalnych; do policzalnych używa się słowa mange

Romanen har været en meget stor succes i mange lande.

Ta) powieść była bardzo dużym sukcesem w wielu krajach.


desværre

Vores stjerne bliver desværre ikke yngre.

Nasza gwiazda niestety nie staje się młodsza.

Desværre drak han som et hul i jorden, og han røg som en skorsten.

Niestety pił jak szewc i palił jak smok.

M. H. Jacobsen, I. Holst, „Pårørende efterlyses”, w: Velfærdsfortællinger, Gyldendal (2010), s. 278


mørkt

Mange katte falder til ro, når der er mørkt omkring dem.

Wiele kotów uspokaja się, gdy dookoła nich jest ciemno.


omkring

Den voksne almindelige danske ål er omkring 40 centimeter lang.

Zwykły dorosły duński węgorz ma około 40 centymetrów długości.


over

tak, że coś ulega podziałowi na dwie części

tak, że coś/ktoś kieruje się ku miejscu położonemu wyżej

tak, że coś jest rozłożone lub występuje na określonej powierzchni

For mange tusinde år siden voksede der store skove over hele landet.

Wiele tysięcy lat temu w całym kraju rosły wielkie lasy.

Vi dansede natten over.

tak, że coś podąża przez określony obszar


pludselig

Pludselig begyndte hun at skrige som besat.

Hunden var ikke i snor, og da det pludselig bragede løs med skud fra en militærøvelse, blev hunden skræmt og stak af.

Pies nie był na smyczy, a kiedy nieoczekiwanie rozległy się strzały pochodzące z ćwiczeń wojskowych, pies przestraszył się i uciekł.

Bjarne Hansen: Hundeejer slap med advarsel (da). Bornholm.nu, 2011-10-14. [dostęp 2023-11-17].


højt

Sne dannes, når vanddamp fryser højt oppe i Jordens atmosfære ved temperaturer under 0 ℃.

Śnieg tworzy się, gdy para wodna wysoko w atmosferze ziemskiej zamarza w temperaturach poniżej 0 ℃.

Jeg sagde ikke noget, jeg tænker bare højt.

Nie mówiłem nic, po prostu myślę na głos.


bare

Jeg havde bare et problem: jeg kunne ikke piske hviderne stive.

Miałam tylko jeden problem - nie mogłam ubić białek na sztywno.

Dette vrag gik i stykker på motorvejen bare tre måneder efter synet.

Ten wrak rozpadł się na kawałki na autostradzie zaledwie trzy miesiące po przeglądzie.

Vi forsøger bare at sikre os en rimelig indtjening under de givne regler.

Usiłujemy po prostu zapewnić sobie uczciwy zarobek w ramach zastanych przepisów.


allerede

Jeg har allerede læst bogen.


alene

Forsvareren behøver ikke være objektiv, og hans eller hendes opgave er alene at varetage dine interesser.

Obrońca nie musi być obiektywny, a jego lub jej zadaniem jest jedynie dbanie o Twoje interesy.

Forsvareren (da). Anklagemyndigheden. [dostęp 2022-10-22].


hvordan

Hvordan kan jeg hjælpe dig?


hvorfor

Hvorfor spørger du?

Hvorfor falder bladene af træerne om efteråret?

Dlaczego jesienią z drzew spadają liście?


derfor

Du har snydt mig og derfor vil jeg melde dig til politiet.

Oszukałeś mnie i dlatego zgłoszę cię na policję.


snart

Jeg skal snart rejse.

Hun har boet der i snart tyve år.

Ona) mieszka tam już prawie dwadzieścia lat.


ofte

Løg er en plante som ofte bliver brugt i madlavning.

Cebula jest rośliną często używaną przy przyrządzaniu pożywienia.

Ulykker med håndværktøj […] resulterer ofte i alvorlige skader på fingre og hænder.

Wypadki z narzędziami ręcznymi nierzadko kończą się poważnymi obrażeniami palców i dłoni.

Arbejdsmiljøvejviser… (da). Arbejdstilsynet. [dostęp 2020-11-01].


hjemme

De er ikke hjemme.

Tjek blodtrykket hjemme og send resultatet til lægen.

Zmierz ciśnienie krwi w domu i wyślij wyniki lekarzowi.


hjem

por. hus por. hjemme

Jeg har bestemt at rejse hjem.


omtrent

Kropsvægten af et nyfødt føl er omtrent 10% af normal kropsvægt for hoppen.

Masa ciała nowo urodzonego źrebięcia jest równa około 10% zwykłej masy ciała klaczy.

D. Austbø: Ændring af hoppens foderration (da). PC Horse, 2015. [dostęp 2019-12-01].


tidlig

war. tidligt

Jo tidligere testikelkræft bliver opdaget, desto nemmere er den at behandle.

Im wcześniej rak jądra zostanie wykryty, tym łatwiejszy jest w leczeniu.

I.N. Ammundsen, E. Kjems: Selvundersøgelse af testiklerne (da). Kræftens Bekæmpelse, 2020-07-08. [dostęp 2020-11-02].


nok

Har du fået nok at spise?

wyrażenie podkreślające wypowiedź, obietnicę, domysł z pewnością, na pewno

Det skal nok gå.


cirka

skrót ca.

Cirka 3.000 danskere får hvert år konstateret forandringer i leveren.

Każdego roku u około 3000 Duńczyków stwierdza się zmiany w wątrobie.

Peter Bergman, Kristian Wraae: OUH er klar med træfsikker levertest (da). TV2 Fyn, 2020-01-11. [dostęp 2023-08-31].

Skisæsonen er allerede reduceret cirka tre uger i længden, og perioden vil blive ved med at blive kortere, for Europas gletsjere er på vej til at blive udryddet frem mod 2100.

Długość sezonu narciarskiego już zmniejszyła się o około trzy tygodnie, a okres ten będzie się jeszcze skracał, ponieważ europejskie lodowce mają zniknąć do 2100 roku.

Laura Kongsmark Schuldt: Varmere temperaturer og kortere skisæson (da). TV2 Nyheder, 2023-03-21. [dostęp 2023-04-12].


først

Hvad kom først, hønen eller ægget?

Svend går i seng med hønsene men står alligevel først op omkring elleve.

Swen chodzi spać z kurami, ale wstaje i tak dopiero około jedenastej.


markant

Byen er vokset markant.


heldigvis

Øens eneste vulkan er heldigvis helt harmløs.

Jedyny wulkan na wyspie jest na szczęście zupełnie niegroźny.


så

Blomsten lugter så dejligt.

Jeg kiggede ned og så så jeg blod.

Popatrzyłem w dół i wtedy zobaczyłem krew.


især

Grøn te er især populær i Kina og Japan.

Zielona herbata jest popularna głównie w Chinach i Japonii.


øjeblikkeligt

Krigen skal øjeblikkeligt ophøre.

Ta) wojna musi się natychmiast skończyć.


hurtigt

Havde jeg min slangebøsse med, så kunne jeg hurtigt få kræet ned fra træet.

Gdybym miał ze sobą swoją procę, mógłbym szybko zdjąć tego zwierzaka z drzewa.


mest

stopień najwyższy przysłówka = meget → najbardziej, najwięcej

wyraz pomocniczy stosowany do tworzenia form stopnia wyższego i najwyższego niektórych przymiotników i przysłówków

Svin anses for at være et af de mest intelligente dyr.

Świnie uważa się za jedne z najbardziej inteligentnych zwierząt.


herfra

por. derfra

Togstationen er ikke langt herfra.

Skarvene er allerede fløjet væk herfra for at lede efter varme områder; de vender nok tilbage til søerne om foråret.

Już kormorany odleciały stąd poszukać ciepłych stron; powrócą wiosną na jeziora.


altid

Kursen på aktier kan svinge meget, men man kan altid spørge en spåkone til råds.

Kurs akcji może się bardzo wahać, ale zawsze można spytać wróżki o radę.


sikkert

Et besøg hos en spåkone koster sikkert omkring to tusind kroner.

Jedna wizyta u wróżki kosztuje pewnie około dwóch tysięcy koron.


tit

Jeg elsker mit arbejde, og det sker tit, at jeg bliver længere om aftenen.

Kocham swoją pracę i często się zdarza, że zostaję dłużej wieczorami.


forkert

En række undersøgelser har gennem det seneste år vist, at mange astmatikerne bruger inhalatoren forkert eller at de glemmer at tage medicinen.

W ciągu ostatniego roku szereg badań wykazał, iż wielu astmatyków nieprawidłowo używa inhalatora lub zapomina przyjąć lekarstwo.

na podst.: Astmamedicin tages forkert (da). Ugeskrift for Læger, 2015-05-06. [dostęp 2023-03-23].


bedst

stopień najwyższy od = godt / vel → dobrze


endelig

Endelig lykkedes det: vi har over fem tusind danske ord i Wikiordbogen!

W końcu się udało - mamy ponad pięć tysięcy duńskich słów w Wikisłowniku!


itu

st.nord. í tvau (dosł. w dwóch (kawałkach))

w stanie niefunkcjonalnym, uszkodzony, nieczynny, zepsuty

Desværre er pladespilleren itu igen.


yt

o czymś niemodnym, przestarzałym, „obciachowym”

Sort er yt.


virkelig

Har du virkelig sagt det til ham?


midt

na środku, centralnie (w czasie i przestrzeni)

Bettina har fået en stor bums lige midt i ansigtet.

wyskoczyła ogromna krosta dokładnie na środku twarzy.


igen

Jeg elsker denne bog og vil gerne læse den igen.

Uwielbiam tę książkę i chętnie przeczytam ją jeszcze raz.

Du må genre låne pladen, men jeg vil have den igen om en uge.

Możesz pożyczyć tę płytę, ale chcę ją mieć z powrotem za tydzień.

o pozostałej liczbie lub ilości już, jeszcze

Der er ikke meget øl igen.


helt

(1.1, 1.2) śdn. helt, por. st.nord. hölðr (fri mand → człowiek wolny)

Hun er helt besat af tanken om at blive rig.

Jest całkowicie opętana myślą o wzbogaceniu się.


sjælden

alt. pisownia: sjældent


mere

stopień wyższy od = meget → bardziej, więcej

Polen kræver mere magt i EU.

Blandt de mere makabre fund i forretningen var sauce indeholdende levende fluer.

Wśród bardziej makabrycznych odkryć w sklepie był sos zawierający żywe muchy.


varmt

[…] ligeledes lindrer et omslag af de knuste blade podagriske smerter, når det bliver varmt omlagt.

podobnie okład z rozgniecionych liści łagodzi bóle podagryczne po nałożeniu na ciepło.

Hasło „CHENOPODIUM” w: Christian Friederich Schumacher, Medicinsk Plantelære for studerende Læger og Pharmaceutiker, t. 1, Kopenhaga 1825, s. 305.


ud

…wskazujący kierunek ruchu ku zewnątrz, tłumaczony często jako polski przedrostek wy-

Peter og Adam gik ud i skoven.

Vi skal ud i aften.


ned

por. nede

kierunek w dół (w polskich zdaniach często odpowiednikiem jest sam czasownik, przyrostek czasownika lub kontekst)

En bulgarsk helikopter er blevet skudt ned nord for Bagdad.

Bułgarski helikopter został zestrzelony („i spadł w dół”) na północy Bagdadu.

Æblet faldt ned fra træet.

Han gik ned mod huset.

On poszedł w kierunku („odległego”) domu.

od większej do mniejszej liczby, ilości lub jakości

Priserne gik ned.

powodując zmniejszenie wartości, zniszczenie lub pogorszenie stanu

Hun blev slået ned på åben gade.

Ona została pobita na ulicy („w biały dzień”).

Tyskerne brød muren ned.

Hun skrev sine ideer ned.

Ona zapisała swoje pomysły („na papierze”).


jo

Hvordan vil du spørge ham om det, han taler jo ikke polsk?

Jak chcesz go o to spytać, przecież on nie mówi po polsku?


tilbage

Han stillede askebægeret tilbage på bordet.

Postawił popielniczkę z powrotem na stole. / Odstawił popielniczkę na stół.

Der er ikke meget øl tilbage.


længe

Digteren har længe forklaret meningen bag sit digt.

Poeta długo wyjaśniał znaczenia ukryte w swoim wierszu.

Hvor længe har Island været uafhængigt af Danmark? Hvornår erklærede det sin uafhængighed?

Jak długo Islandia jest już niezależna od Danii? Kiedy ogłosiła swoją niepodległość?

Krager har længe været betragtet som meget intelligente fugle, men nu viser ny forskning, at de er endnu smartere end vi troede.

Wrony od dawna uważane są za bardzo inteligentne ptaki, ale teraz nowe badania pokazują, że są jeszcze mądrzejsze, niż sądziliśmy.

JN: Krager kan tænke rationelt som mennesker (da). naturguide.dk. [dostęp 2021-10-02].


indenfor

Jeg vil gerne være indenfor i varmen.

Han bød gæsterne indenfor.


typisk

Børn oplever typisk en følelse af frygt eller bekymring, når de udsættes for en stressfuld situation, eller når de oplever noget, som er nyt og ukendt for dem.

Dzieci zazwyczaj odczuwają strach lub zmartwienie, gdy są narażone na stresującą sytuację lub gdy doświadczają czegoś nowego i nieznanego.

Sådan skelner du dit barns bekymring fra angst (da). GoTutor. [dostęp 2021-03-11].


gerne

Jeg vil gerne hjælpe dig med oversættelsen.

Du må gerne komme.


lige

Ofret løb lige hjem for at ringe for hjælp.

Ofiara pobiegła prosto do domu, aby zadzwonić po pomoc.

Hendes kat har lige spist en edderkop.

Epidemien kan snart have taget lige så mange liv som alle krige i det tyvende århundrede.

Epidemia może wkrótce zabrać tyle istnień, ile wszystkie wojny w dwudziestym wieku.


næsten

Vores lærer kommer næsten altid for sent.

Nasz nauczyciel prawie zawsze się spóźnia.


stille

Der var så stille i huset i går…

Manden stod stille.


knap

Tjenesten koster knap 200 kroner.


ondt

Der er ingen her, der ønsker dig ondt.


dødeligt

Heksen samlede dødeligt giftige svampe i skoven.

Czarownica zbierała śmiertelnie trujące grzyby w lesie.


øst

Havnen ligger øst for byen.


lidt

Avisen kostede meget lidt.

Plantedrikke som havremælk og sojamælk belaster klimaet mindre end mælk fra køer.

Napoje roślinne, takie jak mleko owsiane i mleko sojowe, obciążają klimat mniej niż mleko od krowy.

Lars Nøhr Andresen: Plantedrik er mere klimavenlig end mælk (da). Forbrugerrådet »Tænk«, 2020-03-16. [dostęp 2020-11-08].


overalt

Jeg har ledt overalt, men kan ikke finde mit høreapparat. Hvad sagde du?

Szukałam wszędzie, ale nie mogę znaleźć mojego aparatu słuchowego. Co powiedziałaś?


konkret

Under ritualet ofrede præsterne masser af krybdyr, og konkret syvogtredive.

Podczas rytuału kapłani złożyli w ofierze mnóstwo gadów, a konkretnie trzydzieści siedem.


stadig

De tyske butikker er lukkede – men politikerne i Merkels parti er stadig til salg.

Niemieckie sklepy są zamknięte – ale politycy z partii Merkel wciąż są na sprzedaż.

Mathias Sonne: Leder (da). Informatíon, 2021-03-10. [dostęp 2021-03-10].


rasende

Glycerin bliver importeret fra Uruguay og fra Argentina, og det kommer i dag i containere og er rasende dyrt.

Gliceryna jest importowana z Urugwaju i z Argentyny, jest dziś dostarczana w kontenerach i jest skandalicznie droga.

redaktionen/Ida: Holstebro-Struer Havn vil hente nye godstyper (da). Transportmagasinet, 2017-06-13. [dostęp 2023-01-11].


automatisk

Styringen af kompressoren sker fuldt automatisk.

Sterowanie sprężarką odbywa się w pełni automatycznie.


geografisk

Kognitiv geografi forsøger at besvare spørgsmål af typen: Hvorfor opfattes København som centrum, når byen rent fysisk - geografisk ligger i periferien?

Geografia poznawcza próbuje odpowiedzieć na pytania typu: Dlaczego Kopenhaga jest postrzegana jako centrum, skoro miasto jest fizycznie i geograficznie położone na peryferiach?

Henrik Dahl, Den usynlige verden, Gyldendal, Skive 2008, ISBN 9788702066715, s. 19.


nu

Nu kan jeg ikke.


enormt

Asymmetriske nederdele i slidt denim er enormt populære denne sæson.

W tym sezonie ogromnie popularne są asymetryczne spódniczki ze spranego dżinsu.


flere

I Danmark lever over 5 gange flere svin end mennesker.

W Danii żyje ponad 5 razy więcej świń niż ludzi.

H. Hansen: Spreder svin coronavirus? (da). Arbejderen, 2020-12-03. [dostęp 2020-12-03].

Flere studier viser, at overvægt hos husdyr har konsekvenser for både kæledyret og ejerens pengepung.

Wiele badań wykazuje, że nadwaga wśród zwierząt domowych ma konsekwencje zarówno dla samego zwierzęcia, jak i dla portfela jego właściciela.

Alexander L.: Fede kæledyr koster dyrt (da). HundeGalleri, 2017-11-27. [dostęp 2019-11-19].

Uanset om du mangler én, flere eller alle tænder, kan manglerne erstattes.

Niezależnie od tego, czy brakuje ci jednego, kilku czy wszystkich zębów, braki można zastąpić.


cyklisk

Hele processen gentages cyklisk.


mindst

Alle kandidater skal have mindst ti års erfaring.

Wszyscy kandydaci muszą mieć co najmniej dziesięcioletnie doświadczenie.


normalt

Gryder og pander er normalt lavet af metal.

Garnki i patelnie są zwykle wykonane z metalu.


regelmæssigt

Jeg laver regelmæssigt øvelser for mavemuskler for ikke at tage på.

Regularnie robię ćwiczenia na mięśnie brzucha, żeby nie przytyć.

Undersøg dine testikler regelmæssigt og gå til lægen, hvis du opdager en forandring.

Regularnie badaj swoje jądra i idź do lekarza, jeśli zauważysz zmianę.


grundigt

Hvis man bliver bidt af en flagermus, skal man vaske såret grundigt og kontakte sin læge.

W przypadku ugryzienia przez nietoperza należy dokładnie przemyć ranę i skontaktować się z lekarzem.

Ekstra Bladet, Mange tilfælde af flagermus-rabies, 27.07.2006


lovlig

war. lovligt

Det er lige lovlig nemt at foreslå, at vi bare skal arbejde til vi fylder 70, når man selv sidder bag et skrivebord.

Doprawdy nieco zbyt łatwo jest sugerować, że po prostu powinniśmy pracować do 70 roku życia, kiedy samemu siedzi się za biurkiem.

3F-formand: Vismandsrapport aflyser akut reform-behov (da). FFF. [dostęp 2023-04-01].


samtidigt

Det er svært at jonglere med fem bolde og synge samtidigt.

Trudno jest żonglować pięcioma piłkami i jednocześnie śpiewać.


smertefrit

Indgrebet foregik relativt smertefrit.


langsomt

Søndagsbilister kører som regel langsomt og usikkert.

Niedzielni kierowcy jeżdżą z reguły powoli i niepewnie.


relativt

Behandlingen gik relativt smertefrit.


fjendtligt

Da hun rejste sig begyndte katten at hvæse fjendtligt.


forsigtigt

Tyven tog forsigtigt maleriet ud af rammen.


korrekt

Ulykken skete sandsynligvis fordi apparaturet ikke var korrekt kalibreret.

Wypadek zdarzył się prawdopodobnie dlatego, że aparatura nie była poprawnie skalibrowana.


udelukkende

På vores klinik anvender vi udelukkende de nyeste, videnskabeligt dokumenterede behandlingsmetoder.

W naszej klinice stosujemy wyłącznie najnowsze, naukowo udokumentowane metody leczenia.


overhovedet

Hvad hedder dronningen til efternavn? Har hun overhovedet noget efternavn?

Jak ma na nazwisko królowa? Czy ona w ogóle ma jakieś nazwisko?


mindre

Plantedrikke som havremælk og sojamælk belaster klimaet mindre end mælk fra køer.

Napoje roślinne, takie jak mleko owsiane i mleko sojowe, obciążają klimat mniej niż mleko od krowy.


langt

Æblet falder ikke langt fra stammen

dalece, o wiele, znacznie, w dużym stopniu

Hjemmelavet plantebaseret majonæse er overraskende let at tilberede og smager langt bedre end den købte.

Domowej roboty roślinny majonez jest zaskakująco łatwy w przygotowaniu i smakuje znacznie lepiej niż kupny.


billigt

Det' faktisk billigt, ik'?


måske

Det, som jeg nu vil afsløre, kan måske overraske eller chokere dig.

To, co teraz wyjawię, być może zaskoczy cię lub zszokuje.


lykkeligvis

Lykkeligvis kom ingen til skade, men et stort hul blev der slået i loftet.

Na szczęście nikt nie doznał obrażeń, ale w suficie została wybita wielka dziura.

Museernes Samlinger: Christensen, Karen med børnebørn (da). Slots- og Kulturstyrelsen. [dostęp 2020-12-26].


forgæves

na próżno, daremnie, na darmo, bezskutecznie

Brandfolkene forsøgte forgæves at finde en brandhane.

Strażacy na próżno próbowali znaleźć hydrant.


ekstremt

Det narkotiske stof, der findes i valmuekapsler, er ekstremt farligt.

Znajdująca się w makówkach substancja narkotyczna jest skrajnie niebezpieczna.

metroexpress, Dansk turist fundet død i Australien - spiste valmuekapsler, 17.02.2014


hyppig

alt. pisownia: hyppigt


henholdsvis

I løbet af året er der to jævndøgn, henholdsvis i forår og efterår, hvor nat og dag er lige lange.

W ciągu roku mają miejsce dwie równonoce, odpowiednio wiosną i jesienią, kiedy noc i dzień są tak samo długie.


anderledes

Fra 1. januar 2007 ser det administrative landkort i Danmark meget anderledes ud, end det har gjort de sidste 36 år.

Od 1 stycznia 2007 roku mapa administracyjna Danii wygląda zupełnie inaczej niż przez ostatnie 36 lat.

Forord w: Helge Torm, ÅRBOG FOR HISTORISK SAMFUND FOR SORØ AMT, Ringsted 2006, ISBN 87-91311-02-0, ISSN 0107-8151, s. 7.


modbydeligt

Alkoholfrit øl smager modbydeligt.


forholdsvist

war. forholdsvis

En kantsliber er et forholdsvist farligt værktøj.

Szlifierka kątowa jest stosunkowo niebezpiecznym narzędziem.


forholdsvis

war. forholdsvist

En kantsliber er et forholdsvis farligt værktøj.


fuldstændig

Frisøren har fuldstændig ødelagt mit hår.

Fryzjerka kompletnie zrujnowała moje włosy.


vandret

Et tårn bevæger sig vandret eller lodret.

Wieża porusza się w poziomie i w pionie.

Wikipedias bidragsydere: Tårn (skak) (da). Wikipedia, Den frie encyklopædi, 2010-08-27. [dostęp 2023-11-06].


fortsat

Mere end ti år efter at den globale krise brød ud, er den økonomiske udvikling fortsat utilfredsstillende.

Ponad dziesięć lat po tym, jak wybuchł globalny kryzys, rozwój gospodarczy nadal jest niezadowalający.

V. Giacché: Kapitalisternes drømmeverden (da). Arbejderen, 2018-06-13. [dostęp 2019-11-09].


indefra

Når en præst inviterer en dyreclairvoyant ind i kirken, er det med til at udhule kirke og kristendom indefra.

Gdy ksiądz zaprasza jasnowidza zwierzęcego do kościoła, to przyczynia się to do osłabiania Kościoła i chrześcijaństwa od środka.

C. Skovgaard-Holm: Sag om dyreclairvoyance undergraver kirkens troværdighed (da). Kristendom.dk, 2017-07-05. [dostęp 2019-11-18].


grundlæggende

ˈgrɔnˌlεgənə

En hestekraft er en ældre enhed for effekt og betegner grundlæggende den effekt, en hest kan yde.

Koń mechaniczny to starsza jednostka mocy, opisująca zasadniczo moc, jaką może dać jeden koń.


asymptomatisk

Denne pinlige sygdom behøver ikke nødvendigvis være forbundet med smerte og kan ofte forløbe asymptomatisk.

Ta wstydliwa choroba nie musi koniecznie wiązać się z bólem i często może przebiegać bezobjawowo.


hysterisk

Vidnet nægtede at svare på spørgsmålet og begyndte at le hysterisk.

Świadek odmówiła odpowiedzi na pytanie i zaczęła się histerycznie śmiać.


demonstrativt

Hønen viser kyllingerne, hvad der er mad ved at pikke demonstrativt i maden og sige en karakteristisk lyd.

Kura pokazuje kurczętom, co jest pożywieniem, demonstracyjnie dziobiąc żer i wydając charakterystyczny dźwięk.

Wikipedias bidragsydere: Kylling (da). Wikipedia, Den frie encyklopædi, 2019-09-27. [dostęp 2020-12-30].


hyppigt

alt. pisownia: hyppig

Hyppigst rammer den kroniske diabetiske neuropati nerver i fødder og ben, noget sjældnere nerver i hænder og arme.

Najczęściej przewlekła neuropatia cukrzycowa atakuje nerwy stóp i nóg, nieco rzadziej nerwy dłoni i ramion.

Jakob Christensen: Diabetisk neuropati (da). sundhed.dk, 2020-04-27. [dostęp 2021-06-03].


overdrevent

Social fobi er en tilstand, hvor man er overdrevent bange for kritik.

Fobia społeczna to stan, w którym człowiek nadmiernie boi się krytyki.

Poul Videbech: Jeg er så nervøs før jeg skal i skole at jeg kaster op (da). netdoktor.dk, 2000-08-25. [dostęp 2021-06-13].

En hund, som lider af sukkersyge, drikker og tisser overdrevent meget.

Pies, który cierpi na cukrzycę, pije i siusia przesadnie dużo.


tæt

Det lykkedes for en modig ridder at anbringe et spejl så tæt på basilisken, at den så sit eget spejlbillede.

Udało się pewnemu odważnemu rycerzowi donieść lustro tak blisko bazyliszka, że ten zobaczył własne odbicie.


alligevel

i tak, wbrew oczekiwaniom, mimo wszystko

Fuldt vaccinerede, der alligevel bliver smittet, kan selvom de ikke er særligt syge stadigt smitte andre.

W pełni zaszczepieni, którzy mimo wszystko się zakażą, mogą – mimo że nie są specjalnie chorzy – zarażać innych.

Større andel af covid-19-infektioner blandt vaccinerede (da). Statens Serum Institut, 2020-08-06. [dostęp 2021-10-27].

Svend går i seng med hønsene men står alligevel først op omkring elleve.

Swen chodzi spać z kurami, ale wstaje i tak dopiero około jedenastej.

tak czy siak, niezależnie od wszystkiego

Da den fysiske generalforsamling alligevel må aflyses og afholdes på en anden vis, lukker foreningen døren indtil næste år.

Ponieważ fizyczne walne zgromadzenie tak czy siak musi zostać odwołane i przeprowadzone w inny sposób, stowarzyszenie zamyka drzwi aż do przyszłego roku.


forud

Lige forud for festen oplevede Hilde en kæmpe tøjkrise: hun havde bogstaveligt talt intet at tage på!

Tuż przed imprezą Hilda przeżyła ogromny kryzys odzieżowy – dosłownie nie miała co na siebie włożyć!

Svindlen kunne lykkes, fordi man på Ebay skal betale forud for sine varer.

Oszustwo mogło się udać, ponieważ na Ebayu trzeba z góry płacić za towary.


midlertidigt

alt. pisownia: midlertidig

Norsk politi bliver midlertidigt bevæbnet efter et dødeligt masseskyderi i Oslo natten til lørdag.

Norweska policja zostanie tymczasowo uzbrojona po śmiercionośnej masowej strzelaninie w Oslo w nocy na sobotę.

/ritzau/: Norske betjente bevæbnes efter skyderi i Oslo (da). TV2 Nyheder, 2022-06-25. [dostęp 2022-06-25].


stærkt

En stærkt beruset kvinde råbte skældsord og sparkede til parkerede cykler

Mocno nietrzeźwa kobieta wykrzykiwała obelgi i kopała zaparkowane rowery.

Erik Madsen: Stærkt beruset kvinde råbte skældsord (da). Fredericia Dagblad, 2014-04-29. [dostęp 2022-06-18].

Knap 4.400 bilister kørte torsdag forbi politiets fartkamera på Vestmotorvejen. Af dem kørte kun 14 bilister for stærkt.

Prawie 4400 kierowców przejechało w czwartek obok policyjnego fotoradaru na Autostradzie Zachodniej. Spośród nich tylko 14 kierowców jechało za szybko.

Jakob Olling: Politiet overrasket efter fartkontrol på motorvej (da). TV2 Nyheder, 2022-06-18. [dostęp 2022-06-18].

Tiden går for stærkt.


umiddelbart

Det optimale tidspunkt at indtage protein på er umiddelbart efter træning.

Optymalny moment na spożycie proteiny przypada bezpośrednio po treningu.

Alun Biggart: Hvordan hjælper protein dig til at nå dine drømmemål? (da). alun.dk, 2011-11-09. [dostęp 2021-05-28].


adverbielt

Ved nogle adjektiver kan man ikke se, om de er brugt adverbielt eller ej, fordi de ikke kræver (eller ikke tillader) den adverbielle -t-endelse.

W przypadku niektórych przymiotników nie można stwierdzić, czy są one użyte przysłówkowo czy nie, ponieważ nie wymagają one przysłówkowej końcówki -t (lub nie pozwalają na nią).


potentielt

Denne august kan potentielt være den mest solrige måned i vores bys vejrhistorie.

Ten sierpień potencjalnie może być najsłoneczniejszym miesiącem w historii pogody naszego miasta.

Trods sine begrænsninger giver klinisk undersøgelse mulighed for at identificere elementer af potentielt alvorlige tilstande.

Pomimo swoich ograniczeń badanie kliniczne daje możliwość identyfikacji elementów potencjalnie poważnych schorzeń.

H. Eirikstoft: Klinisk retningslinje for fysioterapi… (da). [dostęp 2021-02-05].


retmæssigt

prawowicie, prawnie, legalnie, zgodnie z prawem

I Kina mener den kommunistiske regering imidlertid, at Taiwan er en udbryderprovins, som retmæssigt er en del af Kina.

Komunistyczny rząd w Chinach uważa jednak, że Tajwan jest oderwaną prowincją, która prawowicie jest częścią Chin.

Peter Møller: Forstå konflikten om Taiwan: Planlægger Kina en invasion? (da). TV2 Nyheder, 2022-08-13. [dostęp 2022-08-18].


naturligvis

Sygeplejeren udfører proceduren under antiseptiske forhold og naturligvis under lokalbedøvelse.

Pielęgniarz wykonuje zabieg w warunkach antyseptycznych i naturalnie w znieczuleniu miejscowym.


spændende

ekscytująco, pasjonująco, podniecająco, wciągająco, ciekawie


derefter

…kom derefter saucen i en sauceskål og drys den med persille.

następnie wlej sos do sosjerki i posyp pietruszką.

Først sagde praktikanten »alle gode gange tre«, derefter »Rom blev ikke bygget på en dag«, dernæst »øvelse gør mester«.

Na początku praktykant mówił „do trzech razy sztuka”, potem „nie od razu Kraków zbudowano”, następnie „ćwiczenie czyni mistrza”.


naturligt

Mælkesyre er en af de mest udbredte syrer i naturen, og den dannes også naturligt i vores krop.

Kwas mlekowy jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych kwasów w przyrodzie, powstaje także naturalnie w naszym organizmie.

Mælkesyre 80% (da). Hjemmeriet. [dostęp 2023-02-26].


nødvendigvis

Denne pinlige sygdom behøver ikke nødvendigvis være forbundet med smerte og kan ofte forløbe asymptomatisk.

Ta wstydliwa choroba nie musi koniecznie wiązać się z bólem i często może przebiegać bezobjawowo.


sødt

Jeg gav tjeneren gode drikkepenge, da han smilede så sødt til mig hele aftenen.

Dałam kelnerowi duży napiwek, bo przez cały wieczór tak słodko się do mnie uśmiechał.


simpelthen

war. simpelt hen

Gråden er simpelthen barnets måde at fortælle på, at det har et behov eller problem.

Płacz to po prostu sposób, w jaki dziecko komunikuje, że ma potrzebę lub problem.

Anna Rossman Thejsen: 7 råd til din babys første måneder (da). alt, 2014-07-18. [dostęp 2023-03-24].

En forkølet sangerinde var ikke i stand til at optræde. Hun har simpelthen mistet sin stemme.

Przeziębiona piosenkarka nie była w stanie wystąpić. Po prostu straciła głos.


dramatisk

Bestanden af harer i Danmark er faldet dramatisk.

Populacja zajęcy w Danii dramatycznie się zmniejszyła.

TV 2 Nord: Haren sulter om sommeren, dostęp 15.09.2010


hovedsageligt

war. hovedsagelig; por. i hovedsagen

Palmeolie anvendes hovedsageligt fordi det er en billig olie, som kan bruges til at erstatte dyre, traditionelle ingredienser.

Olej palmowy stosuje się głównie dlatego, że jest olejem tanim, którym można zastąpić drogie, tradycyjne składniki.

Palmeolie (da). Verdens Skove. [dostęp 2023-05-06].


herunder

En kødfri paella laves af ris, masser af sunde, farverige grøntsager, herunder rød peber, friske tomater, grønne ærter eller bønner.

Bezmięsną paellę robi się z ryżu, mnóstwa zdrowych, kolorowych warzyw, w tym czerwonej papryki, świeżych pomidorów, zielonego groszku czy fasoli.

Det ydre rum, herunder månen og andre himmellegemer, skal være åbent for udforskning og udnyttelse af alle stater uden diskrimination af nogen art.

Przestrzeń kosmiczna, w tym księżyc i inne ciała niebieskie, musi być otwarta na eksplorację i eksploatację dla wszystkich państw bez jakiejkolwiek dyskryminacji.

H. Tabor: Bekendtgørelse af traktat af 27. januar 1967 om det ydre rum (da). Udenrigsministeriet, 1967-10-11. [dostęp 2021-05-08].

Muldlaget er almindeligvis ikke over 0,5 m dybt, og herunder findes et solidt kalkstenslag.

Grubość warstwy ornej na ogół nie przekracza 0,5 m, a pod spodem występuje lita wapienna skała.

Wiśnia nadwiślanka (da). Den Europæiske Unions Tidende, 2022-10-26. [dostęp 2023-05-16].


dårligt

źle, niedobrze (w niewłaściwy, niedobry sposób, niezgodnie z normami)

Det gik dårligt.

Ulækkert: Sisse Hansen fandt en edderkop i en pakke skinke fra Fakta. Hun føler sig dårligt behandlet af butikken, der har solgt skinken.

Obrzydliwe: Sisse Hansen znalazła pająka w paczce szynki z Fakta. Czuje się źle potraktowana przez sklep, który sprzedał tę szynkę.

Jesper Orry: Sisse fandt edderkop i skinken (da). JydskeVestkysten, 2010-10-11. [dostęp 2023-06-14].


højtideligt

Og karljohannen blev højtideligt skåret i skiver og stegt gylden i smør og saltet en smule efter alle kunstens regler. Den smagte ganske rigtig kongeligt.

I prawdziwek został uroczyście pokrojony na plasterki, podsmażony na złoto na maśle i lekko posolony zgodnie ze wszystkimi zasadami sztuki. Smakował naprawdę królewsko.

Michael Stoltze: Karljohan er svampekonge (da). Kristeligt Dagblad, 2018-10-04. [dostęp 2023-08-10].


titusindvis

Samtidig demonstrerer titusindvis af briter mod de faldende levevilkår, forårsaget af årtiers lavtlønskapitalisme, der nu krydres med rekordhøj inflation.

Jednocześnie dziesiątki tysięcy Brytyjczyków demonstruje przeciwko pogarszającym się warunkom życia spowodowanym dekadami kapitalizmu z niskimi płacami, teraz doprawionego rekordowo wysoką inflacją.

PR: Kampen for et værdigt liv breder sig (da). Arbejderen.dk, 2022-06-22. [dostęp 2022-07-31].


tusindvis

I USA er tusindvis af bøger, de fleste af dem om LGBTQ- og racespørgsmål, blevet forbudte.

W USA tysiące książek, większość o kwestiach LGBTQ i rasowych, zostało zakazanych.

John Poulsen: Ytringsfrihed under pres: Tusindvis af bøger forbudt i USA (da). Arbejderen.dk, 2024-02-07. [dostęp 2024-02-09].


grænseløst

Symptomerne på loppebid kan være mange, men én ting er sikkert, det irriterer din hund grænseløst.

Objawów ukąszenia przez pchłę może być wiele, ale jedno jest pewne – bezgranicznie drażni ono twojego psa.

na podst. Har din hund lopper? (da). BullerBox. [dostęp 2024-02-14].