skræmme

Pies nie był na smyczy, a kiedy nieoczekiwanie rozległy się wystrzały ćwiczeń wojskowych, pies przestraszył się i uciekł.

Det skræmte dyr skjulte sig i tæt krat.

Przestraszone zwierzątko schowało się w gęstych zaroślach.


sprede

Stinksvampen spreder sine sporer via fluer, der tiltrækkes af det stinkende og slimede grønne sporelag.

Sromotnik smrodliwy rozprzestrzenia swoje zarodniki za pośrednictwem much, przyciąganych przez jego cuchnącą i oślizgłą zieloną warstwę zarodnikową.

Sabine Jensen: Hekseæg – det kan spises! (da). Naturmagasinet, 2018-06-02. [dostęp 2023-08-15].


sprede

En landsdækkende kampagne for at boykotte vestlige produkter fra virksomheder, der støtter Israel, spreder sig i Egypten, og det har pustet nyt liv i den lokale produktion af læskedrikke.

Obejmująca cały kraj kampania w sprawie bojkotowania zachodnich produktów przedsiębiorstw, które wspierają Izrael, rozprzestrzenia się w Egipcie i ożywia lokalną produkcję napojów gazowanych.

mj: Berufsverbot, boykot, Amazon-strejke, krig mod journalister… (da). Arbejderen, 2023-11-22. [dostęp 2023-11-23].


forhandling

Frygten for at skræmme medarbejderne og vanskeliggøre forhandlinger om frigivelse af gidsler får Danmarks største NGO i Afghanistan til at tie om både drab og kidnapninger – også over for deres egne ansatte.

Obawa przed przestraszeniem pracowników i utrudnieniem negocjacji dotyczących uwolnienia zakładników sprawia, że największa duńska organizacja pozarządowa w Afganistanie przemilcza zarówno zabójstwa, jak i porwania – również własnych pracowników.

Charlotte Aagaard: Dansk ngo mørklægger Taleban-angreb (da). Informatíon, 2013-04-20. [dostęp 2023-11-21].


Nordjylland

Den nye mutation i coronavirus i Nordjylland kan slås ned, men det kan tage en måned, siger en epidemiolog.

Nową mutację koronawirusa w Jutlandii Północnej można zdławić, ale może to zająć miesiąc – mówi epidemiolog.

/ritzau/: Minkmutation i Nordjylland kan være væk på en måned (da). JydskeVestkysten, 2020-11-05. [dostęp 2020-12-23].

Er du på udkig efter antikvaristiske bøger, har Nordjylland en række antikvariater at byde på, hvoraf det ældste ligger i Aalborg.

Jeśli poszukujesz antykwarycznych książek, Jutlandia Północna ma do zaoferowania szereg antykwariatów, z których najstarszy jest położony w Aalborgu.


Christiansborg

duń. Christian + -s- + borg < duń. Christiansborg Slot → Christiansborg Slot to zamek w Kopenhadze, niegdyś siedziba królów, dziś siedziba parlamentu.

Politikerne på Christiansborg ved godt, hvor stort problemet med ulighed i sundhed er, men de handler ikke på det.

Politycy w parlamencie dobrze zdają sobie sprawę z tego, jak duży problem stanowią nierówności w opiece zdrowotnej, ale nic z tym nie robią.

UR: Kendt tv-læge kritiserer Christiansborg… (da). Arbejderen.dk, 2023-11-24. [dostęp 2023-11-26].

Det er Christiansborg og ikke ikke branchen, der bestemmer.


idømme

Den 66-årige mand, der skød og dræbte en ulv sidste år, […] blev idømt 40 dages betinget fængsel, og hans jagttegn blev inddraget i to år.

66-letni mężczyzna, który w zeszłym roku zastrzelił wilka, […] został skazany na 40 dni pozbawienia wolności w zawieszeniu, a jego licencję łowiecką cofnięto na dwa lata.

Bo Håkansson: Drab på vilde dyr i Danmark skal tages langt mere alvorligt (da). Danmarks Naturfredningsforening, 2019-11-18. [dostęp 2023-12-07].


sautere

Sauter løg og hvidløg i olivenolie til de knapt begynder at tage farve og karamellisere.

Podsmażaj cebulę i czosnek na oliwie z oliwek, aż zaczną nabierać koloru i karmelizować się.

Dominique Kørvell: Quinoa med karamelliserede løg (da). Salatboden. [dostęp 2023-12-07].


olivenolie

Traditionelt laves hummus af kikærter med en række tilbehør, såsom sesampasta (tahin), olivenolie, citronsaft, hvidløg og naturligvis salt.

Tradycyjnie hummus robi się z ciecierzycy z różnymi dodatkami, takimi jak pasta sezamowa (tahini), oliwa z oliwek, sok z cytryny, czosnek i oczywiście sól.


fotografere

Hvis der er vand på dit motiv, fx hvis du fotograferer en bro, så kan et ND-filter gøre lukkertiden endnu længere og hjælpe med at udglatte vandoverfladen.

Jeśli na Twoim motywie jest woda, np. jeśli fotografujesz most, filtr szary może jeszcze bardziej wydłużyć czas ekspozycji i pomóc w wygładzeniu powierzchni wody.

Holger Svend Anderson: 3 motiver du skal nå at fange i sensommeren (da). Digital Foto, 2021-08-04. [dostęp 2023-12-09].


gære

Den pludselige sne har fået mange frugter til at gære, og den gærede frugt har angiveligt gjort flere elge berusede.

Nagły śnieg sprawił, że wiele owoców zaczęło fermentować, i te sfermentowane owoce podobno doprowadziły kilka łosi do stanu nietrzeźwości.

Berusede elge i norske skove (da). POLITIKEN, 2003-11-24. [dostęp 2023-12-11].


interkønnet

Mens transkønnede oftest er født med mandlige eller kvindelige kønsorganer og biologisk set defineres som enten hankøn eller hunkøn, er interkønnede født med begge køn på én gang.

Podczas, gdy osoby transpłciowe zazwyczaj rodzą się z męskimi lub żeńskimi narządami płciowymi i biologicznie są zdefiniowane jako mężczyźni lub kobiety, to osoby interpłciowe rodzą się jednocześnie z obiema płciami.

Katrina Gillies Rasmussen & Iben Agerbæk Henriksen: Stephanie er både hankøn og hunkøn (da). Kristeligt Dagblad, 2017-11-01. [dostęp 2024-01-01].


definere

Karma kan defineres som summen af vores positive og negative handlinger, som i sidste ende vender tilbage til os selv, som en boomerang.

Karmę można zdefiniować jako sumę naszych pozytywnych i negatywnych działań, które ostatecznie wracają do nas samych, jak bumerang.

Annett Aministrator: Hvad er god netværkskarma (da). Spirituelt Netværk. [dostęp 2024-01-01].


snestorm

Årets første snestorm klædte store dele af landet i hvidt.

Pierwsza tegoroczna śnieżyca ubrała duże części kraju na biało.

Anders Brandt: Snestorm over Danmark (da). DR, 2024-01-03. [dostęp 2024-01-03].


skaber

por. Skaber, Skaberen

(…) mens andre skabere af kunst tjener penge gennem reproduktioner (bøger, musik), så lever kunstmalere af at sælge originalværker, hvor der ikke er den slags indtægter.

podczas gdy inni twórcy sztuki zarabiają pieniądze na reprodukcjach (książkach, muzyce), malarze żyją ze sprzedaży oryginalnych dzieł, z których nie ma tego rodzaju dochodów.

Michael Møller & Niels Christian Nielsen: Skal kunstnerne have penge når kunst omsættes? (da). Søndag Aften, 1999-09. [dostęp 2023-12-31].


ikke mindst

Når man henter arbejdskraft fra fattige lande, handler det ikke mindst om at udhule løn og arbejdsvilkår og få prisen på arbejde ned.

W pozyskiwanu siły roboczej z biednych krajów chodzi przede wszystkim o pogarszanie płac i warunków pracy oraz obniżanie kosztów pracy.

Redaktion: Doven løsning skaber problemer (da). Arbejderen, 2024-01-11. [dostęp 2024-01-12].

Er der ingen strøm, tjek relæerne og ikke mindst sikringerne.

Jeśli nie ma prądu, sprawdź przekaźniki, a przede wszystkim bezpieczniki.


nederdel

Asymmetriske nederdele i slidt denim er enormt populære denne sæson.

W tym sezonie ogromnie popularne są asymetryczne spódniczki ze spranego dżinsu.


femkant

Da en femkant kan inddeles i tre trekanter, er vinkelsummen i en femkant 3 · 180° = 580°.

Ponieważ pięciokąt można podzielić na trzy trójkąty, suma kątów w pięciokącie wynosi 3 × 180° = 580°.

Kirsten Rosenkilde: Geometri (da). Georg Mohr-Konkurrencen, 2018. [dostęp 2024-01-12].


kemisk våben

Russiske styrker har brugt kemiske våben 626 gange siden krigens begyndelse og mindst 51 gange i år, skriver generalstaben for Ukraines væbnede styrker.

Rosyjskie siły użyły broni chemicznej 626 razy od początku wojny i co najmniej 51 razy w tym roku, jak podaje sztab generalny sił zbrojnych Ukrainy.

Emil Færch: Rusland anklages for i stigende grad at bruge kemiske våben (da). TV2 NYHEDER, 2024-01-14. [dostęp 2024-01-14].


sorthovedet honningsuger

zobacz też: ptaki w jęz. duńskim

Sorthovedet honningsuger er kendetegnet ved sine glitrende, vand-blå og gul-grønne fjer og sit sorte hoved.

Seledynek wyróżnia się mieniącymi się, wodno-niebieskimi i żółto-zielonymi piórami i czarną główką.


indre øre

por. ydre øre, mellemøre

Når vi hører lyd, er det øreknoglekæden - hammer, ambolt og stigbøjle - der overfører svingningerne fra trommehinden ind til det indre øre.

Gdy słyszymy dźwięk, układ kosteczek słuchowych – młoteczek, kowadełko i strzemiączko – przekazuje drgania z błony bębenkowej do ucha wewnętrznego.

Mikkel Holmelund: Otosklerose (da). sundhed.dk, 2021-07-14. [dostęp 2024-01-15].


mænd

Jeg tog færgen til Gøteborg for at smile til de smukke gøteborgske piger og de flotte gøteborgske mænd. Åh, gøteborgerne!

Popłynąłem promem do Göteborgu, aby uśmiechać się do pięknych göteborskich dziewcząt i przystojnych göteborskich mężczyzn. Ach, göteborczycy!


urinrør

Hos kvinder kan betændelse i urinrør og livmoderhals spredes til æggelederne.

U kobiet zapalenie cewki moczowej i szyjki macicy może rozprzestrzenić się na jajowody.

Eva Susanna Tracz: Gonorré (da). sundhed.dk, 2023-06-16. [dostęp 2024-01-16].


æggeleder

war. ægleder


polarisering

Øget polarisering og konflikt mellem politiske partier flytter borgernes fokus væk fra de gode argumenter og over på, hvem der er afsender af forslaget.

Zwiększona polaryzacja i konflikt między partiami politycznymi odwracają uwagę obywateli od dobrych argumentów i skupiają ją na tym, kto jest autorem propozycji.

Andreas G. Jensby: Politisk polarisering og konflikt blokerer for de gode argumenter (da). Aarhus Universitet, 2013-03-27. [dostęp 2024-01-18].


blåmejse

zobacz też: mejse • azurmejse • blåmejse • broget mejse • fyrremejse • gråstrubet topmejse • halemejse • sortmejse • sumpmejse • topmejse

zobacz też: ptaki w jęz. duńskim

Cyanistes caeruleus, modraszka, modraszka zwyczajna, sikora modra, sikora modraszka

Om vinteren bliver de fleste danske blåmejser indenfor landet, mens vi får besøg af blåmejser fra resten af Skandinavien og Rusland.

Zimą większość duńskich modraszek pozostaje w kraju, a jednocześnie odwiedzają nas modraszki z pozostałej części Skandynawii i z Rosji.

Blåmejse (da). Begynderhaven, 2012-01-12. [dostęp 2024-01-18].


slagter

En onlineslagter sælger kød fra hele verden, herunder kød fra dyr, som ikke almindeligvis slagtes og spises i Europa.

Internetowy rzeźnik sprzedaje mięso z całego świata, w tym mięso ze zwierząt, które zazwyczaj nie są ubijane ani spożywane w Europie.


løgn har korte ben

war. løgn har et kort ben, løgnen har korte ben, løgne har korte ben

Man siger, at løgn har korte ben, men løber hurtigere end sandheden.

Mówi się, że kłamstwo ma krótkie nogi, ale biega szybciej od prawdy.


åbenbar

Det etiske dilemma opstår, når der ikke er en åbenbar rigtig beslutning, når man lige så godt kan vælge den ene som den anden løsning.

Dylemat etyczny powstaje, gdy nie istnieje jedna oczywista, właściwa decyzja, gdy równie dobrze można wybrać jedno, jak i drugie rozwiązanie.

Pernille Wendtland Edslev: Ud af busken og ind i de klinisk etiske komitéer (da). Ugeskrift for Læger, 2015-10-12. [dostęp 2024-02-08].


titusindvis

Samtidig demonstrerer titusindvis af briter mod de faldende levevilkår, forårsaget af årtiers lavtlønskapitalisme, der nu krydres med rekordhøj inflation.

Jednocześnie dziesiątki tysięcy Brytyjczyków demonstruje przeciwko pogarszającym się warunkom życia spowodowanym dekadami kapitalizmu z niskimi płacami, teraz doprawionego rekordowo wysoką inflacją.

PR: Kampen for et værdigt liv breder sig (da). Arbejderen.dk, 2022-06-22. [dostęp 2022-07-31].


tusindvis

I USA er tusindvis af bøger, de fleste af dem om LGBTQ- og racespørgsmål, blevet forbudte.

W USA tysiące książek, większość o kwestiach LGBTQ i rasowych, zostało zakazanych.

John Poulsen: Ytringsfrihed under pres: Tusindvis af bøger forbudt i USA (da). Arbejderen.dk, 2024-02-07. [dostęp 2024-02-09].


torisk

Blandt folk med bygningsfejl er der (…) kun 12 procent som anvender de rigtige kontaktlinser, det vil sige toriske linser.

Wśród osób z astygmatyzmem jedynie 12 procent korzysta z odpowiednich szkieł kontaktowych, czyli soczewek torycznych.

88% af alle med bygningsfejl anvender ikke de rigtige linser (da). Bausch+Lomb. [dostęp 2024-02-13].


det vil sige

Terninger har seks sider, som alle er kvadrater. Det vil sige at en terning har samme højde, bredde og længde.

Sześciany mają sześć boków, z których każdy jest kwadratem. Oznacza to, że sześcian ma taką samą wysokość, szerokość i długość.

Terning (da). Studieportalen. [dostęp 2023-09-10].


tynd

Halvér løget og skær det i tynde skiver.

Cebulę przekroić na pół i pokroić w cienkie plasterki.

admin: Vietnamesisk inspireret baguette med tofu (da). edgy veggie, 2023-02-16. [dostęp 2023-06-16].

Er suppen for tynd, kan den altid jævnes med gryn.

Jeśli zupa jest zbyt rzadka, zawsze można ją zagęścić kaszą.


mia.

Den danske statskasse er ifølge Skattestyrelsen blevet bedraget for mindst 12,7 mia. kr. i perioden fra 2012 til 2015 i en af danmarkshistoriens største svindelsager.

Według Urzędu Skarbowego duński skarb państwa w okresie od 2012 do 2015 został oszukany na co najmniej 12,7 mld koron w ramach jednej z największych afer finansowych w historii Danii.

Niels Sandøe: Udbyttesagen (Skattesvindel) (da). lexdk, 2023-11-29. [dostęp 2024-02-12].


boghvede

gryka (produkt z gryki, np. kasza gryczana, mąka gryczana i in.)

Boghvede er et godt alternativ til fx ris og korn – og så smager det bare virkelig godt.

Kasza gryczana stanowi świetną alternatywę dla np. ryżu i zbóż – a do tego smakuje po prostu wyśmienicie.

Sanne Venlov: Vegetariske retter med boghvede (da). TV2, 2014-04-29. [dostęp 2024-02-08].


møller

dolnoniem. molner / dolnoniem. moller < śr.łac. molinarius

Mølleren maler hvede til mel for bageren.

Młynarz miele pszenicę na mąkę dla piekarza.

For at lette møllerens arbejde blev indført elevatorer med små kopper, der kunne hejse kornet op fra et lager og til påfyldning af de forskellige maskiner.

Aby ułatwić pracę młynarza, wprowadzono elewatory z kubełkami, które podnosiły ziarno ze składu i napełniały nim różne maszyny.

Udviklingen af mølleriet efter Napoleonskrigen (da). Dansk Mølleforum. [dostęp 2024-02-08].


grænseløst

Symptomerne på loppebid kan være mange, men én ting er sikkert, det irriterer din hund grænseløst.

Objawów ukąszenia przez pchłę może być wiele, ale jedno jest pewne – bezgranicznie drażni ono twojego psa.

na podst. Har din hund lopper? (da). BullerBox. [dostęp 2024-02-14].


bedrage

oszukać (doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia majątkiem)


tyk

Skal jeg skære agurker i tynde eller tykke skiver?

Mam pokroić ogórki w cienkie czy grube plastry?

Jeg er ikke så tyk, som jeg har været, men der sidder stadig en tyk pige indeni mig.

Nie jestem tak gruba, jak byłam, ale wciąż gdzieś we mnie siedzi ta gruba dziewczynka.

Malene Nelting: Jeg vil bare gerne trives i min krop (da). Frmina, 2021-06-07. [dostęp 2024-02-14].

En blank og tyk pels er en god indikator for, at din hund får alt, hvad den har brug for gennem dens foder, omgivelser og livsstil.

Lśniące i gęste futro jest dobrym wskaźnikiem tego, że twój pies dostaje wszystko, czego potrzebuje, poprzez swoje pożywienie, otoczenie i styl życia.

Hvorfor taber min hund hår? (da). Royal Canin, 2018-09-20. [dostęp 2024-02-14].


kongerige

Da Christian 3. får magten i 1536, nedlægger han det norske rigsråd, og Norge omdannes fra selvstændigt kongerige (under samme monark som Danmark) til en dansk provins.

Kiedy Chrystian III obejmuje władzę w 1536 roku, rozwiązuje norweską Radę Państwa, a Norwegia zostaje przekształcona z samodzielnego królestwa (pod rządami tego samego monarchy co Dania) w duńską prowincję.

Tom Thygesen: Danmarkshistorien på 75 sider (da). Tomthygesen's Weblog, 2020-08-21. [dostęp 2024-02-16].


forsvarsalliance

Finland har efter Ruslands invasion af Ukraine søgt om medlemskab af den vestlige forsvarsalliance Nato. Det samme har Sverige.

Po inwazji Rosji na Ukrainę Finlandia wystąpiła o członkostwo w zachodnim sojuszu obronnym NATO. To samo Szwecja.

/ritzau/: Finland skruer kraftigt ned for antallet af visa til russere (da). TV2 Nyheder, 2022-08-16. [dostęp 2022-08-16].

Efter i årevis at have haltet efter lever Danmark nu op til forsvarsalliancens målsætning om at bruge mindst to procent af bruttonationalprodukt på forsvaret hvert år.

Po latach pozostawania w tyle Dania spełnia teraz cel sojuszu obronnego w zakresie wydawania każdego roku co najmniej dwóch procentów produktu krajowego brutto na obronność.

Per Bang Thomsen: Nato anerkender, at Danmark lever nu op til særlig Nato-målsætning (da). Danmarks Radio, 2024-02-14. [dostęp 2024-02-14].


i hovedsagen

por. hovedsageligt

I kødindustrien anvendes mikrobølger (MW) i hovedsagen til optøning af kødblokke.

W przemyśle mięsnym mikrofale (MW) są stosowane przede wszystkim do rozmrażania bloków mięsnych.

Kan der spares noget ved forvarmning med mikrobølger? (da). Teknilogisk Institut. [dostęp 2024-02-19].


linse

Forenklet udtrykt er astigmatisme en tilstand, som skyldes, at hornhinden eller linsen har en uregelmæssig form.

W uproszczeniu, astygmatyzm to stan, który wynika z nieregularnego kształtu rogówki lub soczewki.

Hvad er astigmatisme? (da). CooperVision, 2023. [dostęp 2023-06-23].

Her har vi lavet en lækker vegetarisk gryderet med røde linser, gulerødder, peberfrugt og kokosmælk.

Tutaj przygotowaliśmy pyszne wegetariańskie danie jednogarnkowe z czerwoną soczewicą, marchewką, papryką i mlekiem kokosowym.

Vegetargryde med røde linser og kokosmælk. (da). mambeno. [dostęp 2024-02-13].


føle med

Dickens formår at skabe dybde og kompleksitet i sine karakterer og få læseren til at føle med Scrooge, selvom han oprindeligt er en antipatisk figur.

potrafi nadać swoim postaciom głębię i złożoność oraz sprawić, że czytelnik współczuje Scrooge'owi, pomimo że początkowo jest on postacią antypatyczną.

Peter Mortensen: Charles Dickens Et Juleeventyr er uden tvivl en af de mest elskede klassikere i litteraturverdenen (da). Alleelskerkunst, 2023-11-08. [dostęp 2024-02-20].


hindre

przeszkodzić, udaremnić, uniemożliwić, zapobiec, utrudnić

Eksperter har defineret og dokumenteret ti barrierer, som hindrer den bedst mulige behandling af psykisk syge danskere.

Eksperci zdefiniowali i udokumentowali dziesięć barier, które utrudniają najlepsze możliwe leczenie Duńczyków z chorobami psychicznymi.

Jeanett Bauer et al.: Barrierer for optimal psykiatrisk behandling (da). Socialpædagogernes Vidensbank, 2012. [dostęp 2024-02-22].


dybde

En dykker, som arbejder uden specielt dykkerudstyr, kan dykke ned til en dybde på omkring 18 m.

Nurek pracujący bez specjalnego ekwipunku do nurkowania może zanurkować na głębokość około 18 m.

Geek: Fysik - Tryk i vand (da). Studieportalen, 2012-02-03. [dostęp 2022-06-19].


ordsprog

por. talemåde, vending

Talemåder forveksles ofte med ordsprog, som også overordnet defineres som faste vendinger i sproget.

Porzekadła często myli się z przysłowiami, które również są ogólnie definiowane jako utarte zwroty w języku.

Anne Krogh Aastrup: Smag på sprogets udvikling (da). Smag for livet. [dostęp 2024-02-22].


speciel

niem. speziell < franc. spécial < łac. specialis

Gamle tandløse hunde kræver speciel foder.

Stare bezzębne psy wymagają specjalnej karmy.


super-

por. supra-

por. super

zobacz słowa zaczynające się od „super”

supersonisk

supermarked

supereffektiv


så sikker som amen i kirken

I USA udskrives der ikke valg i utide, så valgdatoen hvert fjerde år er lige så sikker som amen i kirken.

W USA wybory nie są ogłaszane poza terminem, więc data wyborów co cztery lata jest tak pewna jak amen w pacierzu.

Sean Coogan: 2024 bliver det største valgår i historien (Danmarks Radio). wydawca, 2024-01-21. [dostęp 2024-03-13].


præsidentvalg

Udfaldet af det amerikanske præsidentvalg kan få konsekvenser på fabriksgulvet i Kina, på børsen i London og i Ukraines skyttegrave.

Wynik amerykańskich wyborów prezydenckich może mieć konsekwencje (odczuwane) w fabrykach w Chinach, na giełdzie w Londynie i w okopach na Ukrainie.

Sean Coogan: 2024 bliver det største valgår i historien (Danmarks Radio). Danmarks Radio, 2024-01-21. [dostęp 2024-03-13].


skyttegrav

duń. skytte + grav < niem. Schützengraben


have til hensigt

Ukraines præsident Viktor Janukovitj siger, han har til hensigt at underskrive en aftale om tættere EU-bånd.

Prezydent Ukrainy Wiktor Janukowycz mówi, że zamierza podpisać umowę o ściślejszych związkach z UE.

Ukraines leder ønsker stadig EU-aftale (da). Arbejderen.dk, 2013-12-14. [dostęp 2024-08-21].


H.M.

Hans/hendes Majestæt → JKM (Jego/Jej Królewska Mość)

Når H.M. Dronningen på Statsrådet søndag den 14. januar 2024 abdicerer, er det første gang i næsten 900 år, at det sker i Danmark – der er således tale om en ekstraordinær og historisk begivenhed.

Kiedy JKM Królowa na posiedzeniu Rady Państwa w niedzielę 14 stycznia 2024 roku abdykuje, będzie to pierwszy taki przypadek w Danii od prawie 900 lat – jest to zatem wydarzenie niezwykle wyjątkowe i historyczne.

Abdikation (da). Kongehuset. [dostęp 2024-08-25].


underskrive

zobacz też: skrive • afskrive • efterskrive • fremskrive • gennemskrive • indskrive • nedskrive • omskrive • opskrive • udskrive • underskrive

podpisać, podpisywać (składać swój podpis)

podpisać, podpisywać (nadawać ważność dokumentowi)


atomkraft

Anvendelsen af atomkraft har skabt ulykker med radioaktiv forurening, lige siden atomkraft blev udviklet under Anden Verdenskrig.

Stosowanie energii atomowej powoduje katastrofy z radioaktywnym zanieczyszczeniem od momentu, gdy energia atomowa została opracowana podczas II wojny światowej.

Holger Terp: Atomkraft i Danmark – en tanketorsk (da). Arbejderen.dk, 2022-10-28. [dostęp 2024-08-24].


klage

Efter at have modtaget et utal af klager opsagde ledelsen samarbejdsaftalen med Gertruds rengøringsfirma.

Po otrzymaniu mnóstwa skarg kierownictwo wypowiedziało umowę o współpracy z firmą sprzątającą Gertrudy.


klage

Min nabo klager konstant over larm.

SAS klager: Københavns Lufthavn tager uhørt højt gebyr.

SAS skarży się: kopenhaskie lotnisko pobiera niebywale wysoką opłatę.

Kirkeklokkene ringer uafbrudt, snart vil jeg klage til kommunen.

Dzwony kościelne dzwonią bez przerwy, wkrótce wniosę skargę do urzędu gminy.


urmager

zegarmistrz (osoba sprzedająca, konserwująca i naprawiająca zegarki)

En urmager arbejder bl.a. med mekaniske og digitale ure. Urmagere kan enten fremstille deres egne ure, eller reparere og vedligeholde andre ure.

Zegarmistrz pracuje m.in. z zegarkami mechanicznymi i cyfrowymi. Zegarmistrzowie mogą zarówno produkować własne zegarki, jak i naprawiać oraz konserwować inne zegarki.

Hvordan bliver man urmager? (da). Ungarbejde. [dostęp 2024-08-24].


undtagelse

I Danmark må producenterne ikke kalde plantemælk for mælk, da mælkeindustrien har patent på ordet (med undtagelse af kokosmælk).

W Danii producenci nie mogą nazywać mleka roślinnego mlekiem, ponieważ przemysł mleczarski posiada patent na to słowo (z wyjątkiem mleka kokosowego).

Johanne Mosgaard: Mit grønne køkken (da). Englerod, 2022. [dostęp 2024-08-25].


uplettet undfangelse

Den 8. december fejrer katolikker Marias uplettede undfangelse – at Maria har fået det privilegium at være født uden arvesynd.

8 grudnia katolicy obchodzą niepokalane poczęcie Maryi – to, że Maryja otrzymała przywilej narodzin bez grzechu pierworodnego.

Kirsten Kjærulff: Hvad er Marias uplettede undfangelse? (da). Religion.dk, 2005-03-19. [dostęp 2024-09-01].


på vegne

Fuldmagten er det skriftlige bevis på, at fuldmægtigen har tilladelse til at handle og træffe beslutninger på dine vegne inden for rammerne af fuldmagten.

Pełnomocnictwo jest pisemnym dowodem na to, że pełnomocnik ma pozwolenie na działanie i podejmowanie decyzji w twoim imieniu w ramach określonych przez to pełnomocnictwo.

Fuldmagter & værgemål (da). Ældre Sagen, 2024-04-18. [dostęp 2024-09-02].


plads

miejsce (obszar lub punkt w przestrzeni)

miejsce (niezajęte przez nic, wolne do umieszczenia w nim czegoś)

Bælgfrugter, grøntsager samt nødder og frø skal have mere plads på tallerkenen, mens der bliver mindre plads til mælkeprodukter samt ris og pasta.

Owoce roślin strączkowych, warzywa oraz orzechy i nasiona powinny mieć więcej miejsca na talerzu, podczas gdy mniej miejsca powinno być dla nabiału oraz ryżu i makaronu.

Solvej Lyby Tolsgaard: Nye vegetariske kostråd skal hjælpe kantiner og skoler (da). Økologisk Nu, 2002-09-22. [dostęp 2024-08-29].


sjællænder

Enten har sjællændere et dårligere helbred end jyder, eller også har de nemmere ved lige at ringe til chefen og melde sig syg.

Albo Zelandczycy mają gorsze zdrowie od Jutlandczyków, albo po prostu łatwiej im zadzwonić do szefa i zgłosić, że są chorzy.

Anton Lind: Sjællændere er mere syge end jyder (da). Danmarks Radio, 2015-03-27. [dostęp 2024-09-02].


hvidhval

Delphinapterus leucas białucha arktyczna, wal biały

Hvidhvalen Hvaldimir, som har været mistænkt for at være en russisk spionhval, er fundet død i det sydvestlige Norge.

Wal biały Hvaldimir, który był podejrzewany o bycie rosyjskim wielorybem szpiegowskim, został znaleziony martwy w południowo-zachodniej Norwegii.

/ritzau/: Hval mistænkt for at spionere for russerne er fundet død i Norge (da). TV2 NYHEDER, 2024-08-31. [dostęp 2024-09-01].


hjerteslag

ˈjæɐ̯dəˌslæˀj