ne ŝovu la nazon en fremdan vazon

inne wersje: en fremdan vazon ne ŝovu la nazon • ne ŝovu nazon en fremdan vazon

nie wsadzaj nosa do cudzego prosa, nie wścibiaj nosa w nie swoje sprawy; nie wsuwaj nosa w cudze naczynie


kuri de sia propra korpo

wychodzić ze skóry; wybiegać ze swojego własnego ciała


sur la ŝtelisto brulas la ĉapo

na złodzieju czapka gore; na złodzieju płonie czapka


amikon montras malfeliĉo

prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie; przyjaciela pokazuje nieszczęście


komenci de Adamo

rozpocząć od Adama i Ewy; rozpocząć od Adama


trafis pugno pugnon

trafiła kosa na kamień; trafiła pięść (na) pięść


Odino

Odinoj (nominative plural)
Odinon (accusative singular)
Odinojn (accusative plural)

zob. Votano


Ragnaroko

Ragnarokoj (nominative plural)
Ragnarokon (accusative singular)
Ragnarokojn (accusative plural)

zazwyczaj stosowana jest nieodmienna, zapożyczona forma synonimiczna „Ragnarok” lub „ragnarök” (zapisywane zarówno wielką jak i małą literą).

Kaj alia afero, kiun mi ne kapablas kompreni, estas kiel vera Ragnaroko (la fino de la mondo) povos esti se Lokio (malliberigita figiganto) tiam ne estos libera […]

Innym zagadnieniem, którego nie jestem w stanie zrozumieć, jest jak prawdziwy Ragnarök (koniec świata) może się wydarzyć skoro Loki (uwięziony gigant) nie będzie wtenczas wolnym […]

Donald Broadribb, El la nordia mitologio w: Monato.


antaŭkambrio

antaŭkambrioj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
antaŭkambrion (no-plural accusative singular)
antaŭkambriojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


kurbiĝadi kiel diablo en akvo benita

kurbiˈʤ̑adi ˈkiʔɛl diʔˈablo ɛn‿ˈakvo bɛˈnita

bać się jak diabeł święconej wody; wić się jak diabeł w wodzie święconej


atesto

atestoj (nominative plural)
ateston (accusative singular)
atestojn (accusative plural)

świadectwo, akt, certyfikat, zaświadczenie (dokument)

La ateston de bapto oni devis skribi, kaj la popo devis ricevi la salajron por sia peno.

Trzeba było napisać akt chrztu, a papież musiał otrzymać wynagrodzenie za swój wysiłek.

Se vi volas bone ekkoni ion, ne kontentiĝu per la atesto de viaj propraj okuloj, sed certigu al vi la helpon de kelkaj paroj da fremdaj.

Jeżeli chcesz coś dobrze poznać, nie poprzestawaj na świadectwie własnych oczu, ale zapewnij sobie pomoc kilku par cudzych.

B. Prus tłum. K. Bein, La Faraono, 1907.


senaga

La registaro bone komprenis, ke ĝi ne povas resti senaga

Rząd dobrze rozumiał, że nie może pozostać bezczynny.

G. Wilpert, Sed kiu sabotas la venezuelan ekonomion? w: Le Monde diplomatique.


mortemulo

mortemuloj (nominative plural)
mortemulon (accusative singular)
mortemulojn (accusative plural)


kodekso

kodeksoj (nominative plural)
kodekson (accusative singular)
kodeksojn (accusative plural)

nie mylić z: kodo → kodeks (praw.)

zob. skribrulaĵo


armeano

armeanoj (nominative plural)
armeanon (accusative singular)
armeanojn (accusative plural)


kombajno

kombajnoj (nominative plural)
kombajnon (accusative singular)
kombajnojn (accusative plural)


tro rapida laboro, tro malgranda valoro

tro‿raˈpida laˈboro tro‿malˈgranda vaˈloro

co nagle, to po diable; zbyt szybka praca, zbyt mała wartość


sekpiede

suchą stopą, suchą nogą (nie zamoczywszy nóg lub obuwia)


rapidpieda

szybkonogi, chyżonogi (zdolny do szybkiego chodu/biegu)


spektaĵo

spektaĵoj (nominative plural)
spektaĵon (accusative singular)
spektaĵojn (accusative plural)

spektakl, przedstawienie (zwłaszcza teatralny, kinowy)


preteksto

por ŝafon formanĝi, lupo trovos pretekston

pretekstoj (nominative plural)
pretekston (accusative singular)
pretekstojn (accusative plural)

Mi petis maldungon, sub preteksto, ke mi ricevos laboron en alia loko. Mi volas tute senbrue malaperi

Złożyłem wniosek o zwolnienie pod pretekstem, że znajdę pracę gdzie indziej. Chcę zniknąć całkowicie bezgłośnie.

Sed tio ne plaĉis al li, kaj li serĉis iun pretekston por iri pli foren

Nie odpowiadało mu to jednak i szukał pretekstu, by pójść dalej.

Ofte tio okazadis sub preteksto de “misuzo” de la lingvo por revoluciaj, kontraŭrevoluciaj aŭ ĝenerale subversaj celoj – depende de la karaktero de la reĝimo

Odbywało się to często pod pretekstem „nadużywania” języka do celów rewolucyjnych, kontrrewolucyjnych lub ogólnie wywrotowych - w zależności od charakteru reżimu.

I. Lapenna, Esperanto en Perspektivo, 1974.


karieristo

karieristoj (nominative plural)
karieriston (accusative singular)
karieristojn (accusative plural)

Li ĉiam estis ambicia, sed mi neniam supozis, ke li estas tia senskrupula karieristo!

On zawsze był ambitny, lecz nigdy nie przypuszczałem, że jest takim pozbawionym skrupułów karierowiczem!


originala

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-originala.wav

por. origina


asesoro

asesoroj (nominative plural)
asesoron (accusative singular)
asesorojn (accusative plural)

zob. ĵugisto, ĵuriano

asesor, ławnik (sędzia pomocniczy, asystujący)


nomumi

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-nomumi.wav

nominować, mianować, wyznaczać (na urząd, stanowisko)

la prezidento nomumis ŝin juĝisto de la supera kortumo

Prezydent nominował ją na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego.

Mia frato estis nomumita kuratoro, sed li preferus ricevi sian nomumiĝon al alia funkcio.

Mój brat został mianowany kuratorem, choć wolałby otrzymać nominację na inne stanowisko.


vizaĝaltere

twarzą do ziemi, z twarzą przy ziemi, na twarz

Kaj ĉiuj servantoj de la reĝo, kiuj estis ĉe la pordego de la reĝo, klinadis sin kaj ĵetadis sin vizaĝaltere antaŭ Haman, ĉar tiel ordonis pri li la reĝo.

A wszyscy słudzy królewscy, którzy byli u bramy królewskiej, kłaniali mu się, i upadali przed Hamanem: albowiem tak był rozkazał król o nim.


miljaro

miljaroj (nominative plural)
miljaron (accusative singular)
miljarojn (accusative plural)

forma ta została utworzona wg. innych założeń słowotwórstwa niż forma synonimiczna, stanowiąc niejako złożenie z wyrazów „milo da jaroj”. Forma synonimiczna natomiast opiera się na logicznej dominacji cząstki „jaro” w złożeniu. Forma „miljaro” jest jednak w pełni poprawna i ukonstytuowana w Fundamento de Esperanto, lecz mniej popularna. por. jarcento • centjaro


majoritato

majoritatoj (nominative plural)
majoritaton (accusative singular)
majoritatojn (accusative plural)


kolegaro

kolegaroj (nominative plural)
kolegaron (accusative singular)
kolegarojn (accusative plural)

zob. kolegeco

koleżeństwo, drużyna, towarzystwo (grupa kolegów, znajomych)

Nia diligenta kolegaro, en laboro paca ne laciĝos, ĝis la bela sonĝo de l' homaro, por eterna ben' efektiviĝos

Nasze pilne grono kolegów, pracą pokojową się nie zmęczy, dopóki piękny sen ludzkości, na wieczną chwałę nie urzeczywistni się.

koleżeństwo, załoga (grupa współpracowników)


ĵuriano

ĵurianoj (nominative plural)
ĵurianon (accusative singular)
ĵurianojn (accusative plural)

] w: Monato


batalanto

batalantoj (nominative plural)
batalanton (accusative singular)
batalantojn (accusative plural)

termin zasadniczo oznacza osobę nie parającą się walką jako zawodem, por. batalisto • soldato • militisto

wojownik, bojownik, walczący (osoba biorąca udział w walce, zwłaszcza nieprofesjonalnie)

bojownik, stronnik, orędownik (propagandysta, aktywista)


bakalaŭro

bakalaŭroj (nominative plural)
bakalaŭron (accusative singular)
bakalaŭrojn (accusative plural)

tytuł/stopień zasadniczo odpowiada obecnemu polskiemu licencjatowi i może być tłumaczony jako anglojęzyczny „bachelor”. Przy tłumaczeniach należy jednak być ostrożnym gdyż teoretycznie możliwe są tłumaczenia jako np. „abituriento” lub „licenciulo”.

bakałarz (osoba posiadająca tytuł akademicki bakalaureatu)


konskripcio

konskripcioj (nominative plural)
konskripcion (accusative singular)
konskripciojn (accusative plural)

nie mylić z: konskripto


recenzisto

recenzistoj (nominative plural)
recenziston (accusative singular)
recenzistojn (accusative plural)

zob. kritikisto


duondiametro

duondiametroj (nominative plural)
duondiametron (accusative singular)
duondiametrojn (accusative plural)


postiljono

por. ang. postilion, franc. postillon, wł. postiglione

postiljonoj (nominative plural)
postiljonon (accusative singular)
postiljonojn (accusative plural)

pocztylion, foryś (woźnica lub przewodnik zaprzęgu pocztowego, jadący zazwyczaj na pierwszym koniu w zaprzęgu)


bufroregno

bufroregnoj (nominative plural)
bufroregnon (accusative singular)
bufroregnojn (accusative plural)


elakviĝo

elakviĝoj (nominative plural)
elakviĝon (accusative singular)
elakviĝojn (accusative plural)


eĥoŝanĝo ĉiuĵaŭde

eĥoŝanĝoj ĉiuĵaŭde (no-plural potential rare nominative plural virtual)
eĥoŝanĝon ĉiuĵaŭde (no-plural accusative singular)
eĥoŝanĝojn ĉiuĵaŭde (no-plural potential rare accusative plural virtual)

fraza nie zawiera wszystkich liter alfabetu esperanckiego, jednak z racji swojej krótkości bywa określana jako panagram i stosowana w celu testów fontów i czcionek

fraza zawierająca wszystkie specjalne znaki diaktryczne w języku Esperanto, zmiana echa w każdy czwartek


ataŝeo

armea / komerca / kultura / gazetara ataŝeo

ataŝeoj (nominative plural)
ataŝeon (accusative singular)
ataŝeojn (accusative plural)


eldomiĝi

zob. elhejmiĝi

Li eldomiĝis. Dumkure li sursaltis ŝtupareton de tramo, laŭkutime homplena, kaj, spasmspirante, turnis sian vizaĝon renkonte al vento.

Wyszedł z domu. W biegu, wskoczył na schodki tramwaju, jak zwykle pełnego ludzi, i oddychając spazmatycznie zwrócił twarz na spotkanie z wiatrem.

Vladimir Varankin, Metropoliteno, Tekstaro de Esperanto.


jezuito

jezuitoj (nominative plural)
jezuiton (accusative singular)
jezuitojn (accusative plural)

por. Jesuo

jezuita (hipokryta, człowiek przewrotny)


fotografaĵo

fotografaĵoj (nominative plural)
fotografaĵon (accusative singular)
fotografaĵojn (accusative plural)


poŝtkesto

poŝtkestoj (nominative plural)
poŝtkeston (accusative singular)
poŝtkestojn (accusative plural)

por. leterkesto • leterskatolo


leterkesto

leterkestoj (nominative plural)
leterkeston (accusative singular)
leterkestojn (accusative plural)

por. poŝtkesto


ĵetono

ĵetonoj (nominative plural)
ĵetonon (accusative singular)
ĵetonojn (accusative plural)

nie mylić z: ĵeto

zob. monero

Steem estas ĉefe ekstere uzata kiel komerca ĵetono aŭ tokeno (angle: token), sed prefere ŝanĝata al SP por ke la tuta sistemo plifortiĝu […]

jest używany głównie na zewnątrz jako żeton płatniczy lub token (ang.: token), ale zazwyczaj wymienia się go na SP, w celu wzmocnienia całego systemu […]

Jens Spillner, Cifereca mono parolas: STEEMIT – Alia Socimedia Fenomeno w: Kontakto, Tekstaro de Esperanto.


luketo

luketoj (nominative plural)
luketon (accusative singular)
luketojn (accusative plural)


sovetiano

sovetianoj (nominative plural)
sovetianon (accusative singular)
sovetianojn (accusative plural)

nie mylić z: sovetano → członek sowietu (tj. rady delegatów) – w praktyce jednak terminy są utożsamiane i stosowane wymienie


okultisto

okultistoj (nominative plural)
okultiston (accusative singular)
okultistojn (accusative plural)


junpioniro

junpioniroj (nominative plural)
junpioniron (accusative singular)
junpionirojn (accusative plural)

zob. skolto

pionier (członek organizacji pionierów - odpowiednika skautów)


dilui

Mi diluas la solvaĵon per aldono de solvanto.

Rozcieńczam roztwór przez dodanie rozpuszczalnika.


Sovetio

Sovetioj (nominative plural)
Sovetion (accusative singular)
Sovetiojn (accusative plural)

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich


se Peĉjo ne semos, Petro ne rikoltos

kion Joĉjo ne ekkonos, tion Johano ne konos

jeśli Piotruś nie zasieje, Piotr nie zbierze


lernu juna, por esti saĝa maljuna

ucz się za młodu, by być mądrym na starość


lernu juna — vi scios maljuna

ucz się za młodu, będziesz wiedział na starość


solvanto

solvantoj (nominative plural)
solvanton (accusative singular)
solvantojn (accusative plural)

Benzolo estas uzata kiel solvanto.

Benzol jest używany jako rozpuszczalnik.


specimeno

specimenoj (nominative plural)
specimenon (accusative singular)
specimenojn (accusative plural)


apostateco

apostatecoj (nominative plural)
apostatecon (accusative singular)
apostatecojn (accusative plural)


dandi

zob. pavi, paradi


ogivo

por. ang. ogive, franc. ogive, port. ogiva

ogivoj (nominative plural)
ogivon (accusative singular)
ogivojn (accusative plural)


plutokrato

plutokratoj (nominative plural)
plutokraton (accusative singular)
plutokratojn (accusative plural)


centajara

por. centjara • jarcenta


pigmeo

pigmeoj (nominative plural)
pigmeon (accusative singular)
pigmeojn (accusative plural)


pilgrimo

pilgrimoj (nominative plural)
pilgrimon (accusative singular)
pilgrimojn (accusative plural)


Jakobo

Jakoboj (nominative plural)
Jakobon (accusative singular)
Jakobojn (accusative plural)

zob. Jakobino


Aŭgusteno

Aŭgustenoj (nominative plural)
Aŭgustenon (accusative singular)
Aŭgustenojn (accusative plural)


pirato

piratoj (nominative plural)
piraton (accusative singular)
piratojn (accusative plural)

zob. kaperisto, korsaro


facilanimulo

facilanimuloj (nominative plural)
facilanimulon (accusative singular)
facilanimulojn (accusative plural)


veziketo

veziketoj (nominative plural)
veziketon (accusative singular)
veziketojn (accusative plural)


sindona

oddany, ofiarny, pełen poświęcenia, przywiązany


kvadratmetro

kvadratmetroj (nominative plural)
kvadratmetron (accusative singular)
kvadratmetrojn (accusative plural)

zob. metro, kubmetro


konsiliĝo

konsiliĝoj (nominative plural)
konsiliĝon (accusative singular)
konsiliĝojn (accusative plural)


meandri

Ĉirkaŭata de verdaj ebenaĵoj, kiuj onde etendiĝas ĝis kien la okulo atingas, ĝis la horizonto, kaj tra kiuj la rivero Upa meandras kiel blua rubando, kuŝis tie la larĝa urbo, brila en la plej klara matena lumo.

Otoczone zielonymi równinami, które niczym fale rozciągają się jak okiem sięgnąć, aż po horyzont, a przez które rzeka Upa meandruje jak błękitna wstęga, leżało tam rozłożyste miasto, jasne w najczystszym świetle poranka.


al ĉevalo donacita oni buŝon ne esploras

al‿ʧ̑ɛˈvalo donaˈʦ̑ita ˈoni ˈbuʃon nɛ‿ɛsˈploras

darowanemu koniowi w zęby się nie zagląda; koniowi darowanemu pyska się nie bada


vaganta kavaliro

vagantaj kavaliroj (nominative plural)
vagantan kavaliron (accusative singular)
vagantajn kavalirojn (accusative plural)


sinki en forgeson

odejść w zapomnienie, odejść w niepamięć


preĝon faru, sed farunon preparu

strzeżonego Pan Bóg strzeże; modlitwę odmawiaj, ale mąkę przygotuj


herezo

herezoj (nominative plural)
herezon (accusative singular)
herezojn (accusative plural)


skismo

skismoj (nominative plural)
skismon (accusative singular)
skismojn (accusative plural)


de tempo al tempo

por. port. de tempos em tempos, franc. de temps en temps, niem. von Zeit zu Zeit

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Lepticed7-de tempo al tempo.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-NMaia-de tempo al tempo.wav

zob. iam post iam


bakteriologio

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-bakteriologio.wav

bakteriologioj (nominative plural)
bakteriologion (accusative singular)
bakteriologiojn (accusative plural)


samreligiano

samreligianoj (nominative plural)
samreligianon (accusative singular)
samreligianojn (accusative plural)

La loĝantoj de unu regno estas samregnanoj, la loĝantoj de unu urbo estas samurbanoj, la konfesantoj de unu religio estas samreligianoj.

Mieszkańcy jednego kraju to krajanie, mieszkańcy jednego miasta to współmieszkańcy, wyznawcy jednej religii to współwyznawcy.

Ekzercaro § 37 w: L. Zamenhof, Fundamento de Esperanto, 1905.


aventuristo

por. ang. adventurer, franc. aventurier, wł. avventuriero, hiszp. aventurero

aventuristoj (nominative plural)
aventuriston (accusative singular)
aventuristojn (accusative plural)

termin synonimiczny niemal niespotykany, może być stosowany również bardziej przenośnie

zobacz też: fripono • vaganto • vagabondo

poszukiwacz przygód, awanturnik, ryzykant


floto

flotoj (nominative plural)
floton (accusative singular)
flotojn (accusative plural)

w związku z pewną płynnością znaczeń należy mieć na uwadze możliwe inne znaczenie terminu, które powinno wynikać z kontekstu

flota (związek operacyjny okrętów, zazwyczaj pod dowództwem admirała)

flota (wszystkie pojazdy danej organizacji, firmy itp.)


skismulo

skismuloj (nominative plural)
skismulon (accusative singular)
skismulojn (accusative plural)

zobacz też: disidento


kiel vi fartas

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Lepticed7-kiel vi fartas.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-NMaia-kiel vi fartas.wav

Ĉar la vorto “farti” estas tre malagrabla por la anglaj oreloj, tial mi konsilas, ke anstataŭ ĝi ni uzadu (precipe en Anglujo) la vorton “stati”, kiu troviĝas en la Universala Vortaro kaj povas tute bone anstataŭi la malagrablan vorton. Ekzemple: “Kiel vi statas” (anstataŭ “Kiel vi fartas”).

Ponieważ słowo „farti” jest bardzo nieprzyjemne dla angielskich uszu, radzę zamiast tego używać (zwłaszcza w Anglii) słowa „stati”, które znajduje się w Universala Vortaro i może z łatwością zastąpić nieprzyjemne słowo. Na przykład: „Kiel vi statas” (zamiast „Kiel vi fartas”).


antaŭtago

antaŭtagoj (nominative plural)
antaŭtagon (accusative singular)
antaŭtagojn (accusative plural)


havenurbo

havenurboj (nominative plural)
havenurbon (accusative singular)
havenurbojn (accusative plural)

Loĝantoj de la litova havenurbo Klaipeda iun printempan tagon amase direktiĝis al la marbordo por tie kolekti paketojn kun… teo.

Mieszkańcy litewskiego miasta portowego Kłapejdy pewnego wiosennego dnia skierowali się na wybrzeże, aby odebrać paczki… herbaty.


kioma

nie mylić z: kiom → ile

Pardonu kioma horo estas?

Kioman fojon vi estas en Varsovio?


fiziologio

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-fiziologio.wav

fiziologioj (nominative plural)
fiziologion (accusative singular)
fiziologiojn (accusative plural)


paketo

paketoj (nominative plural)
paketon (accusative singular)
paketojn (accusative plural)

zobacz też: skatolo • kesto


kp.

zob. v.


genocido

por. ang. genocide, franc. génocide, niem. Genozid, wł. genocidio

genocidoj (nominative plural)
genocidon (accusative singular)
genocidojn (accusative plural)


interfrata milito

interfrataj militoj (nominative plural)
interfratan militon (accusative singular)
interfratajn militojn (accusative plural)

por. fratmurda • fratmortiga

Temas pri kantoj grandparte mez-epokaj, el la tempo trobadora aŭ trubadura, ĉefe katalunaj kaj okcitanaj, sed ankaŭ po unu kastilia, sefarda kaj judkataluna, kaj eĉ unu popolkanto el la hispana interfrata milito (1936-1939).

Mowa tu głównie o pieśniach średniowiecznych, z okresu trubadurów, głównie katalońskich i oksytańskich, ale także po jednej kastylijskiej, sefardyjskiej i judeo-katalońskiej, a nawet jednej pieśni ludowej z okresu hiszpańskiej wojny domowej (1936-1939).


krimularo

krimularoj (nominative plural)
krimularon (accusative singular)
krimularojn (accusative plural)


mafio

mafioj (nominative plural)
mafion (accusative singular)
mafiojn (accusative plural)

zapis wielką literą („Mafio”) sygnalizuje użycie w kontekście mafii sycylijskiej


Maniĥeismo

Maniĥeismoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Maniĥeismon (no-plural accusative singular)
Maniĥeismojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


Manikeismo

Manikeismoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Manikeismon (no-plural accusative singular)
Manikeismojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


trafikcirklo

trafikcirkloj (nominative plural)
trafikcirklon (accusative singular)
trafikcirklojn (accusative plural)

zobacz też: vojnodo • rondoplaco


zebrostria pasejo

zebrostria pasejo por piedirantoj / biciklistoj

zebrostriaj pasejoj (nominative plural)
zebrostrian pasejon (accusative singular)
zebrostriajn pasejojn (accusative plural)

zebra (przejście dla pieszych) przejście w pasy zebry


vadejo

vadejoj (nominative plural)
vadejon (accusative singular)
vadejojn (accusative plural)

zobacz też: pasejo • trairejo • transirejo


konskripto

konskriptoj (nominative plural)
konskripton (accusative singular)
konskriptojn (accusative plural)

zob. konskripcio, varbado


diplomito

diplomitoj (nominative plural)
diplomiton (accusative singular)
diplomitojn (accusative plural)

Pli rapide trovas laboron diplomitoj de altlernejoj, kiuj pli facile ŝanĝas siajn kvalifikojn ol tiuj kiuj havas “konkretan profesion”.

Szybciej znajdują pracę absolwenci szkół wyższych, którzy łatwiej zmieniają swoje kwalifikacje niż ci, którzy mają „konkretny zawód”.

Stanisław Śmigielski, Junaj diplomitoj senlaboraj w: Monato, Tekstaro de Esperanto.


loĝistiko

loĝistikoj (nominative plural)
loĝistikon (accusative singular)
loĝistikojn (accusative plural)

nie mylić z: logistiko


granda nubo, malgranda pluvo

inne wersje:

granda nubo, eta pluvo

z dużej chmury mały deszcz; duża chmura, mały deszcz


ĉiu havas sian kaŝitan mizeron

każdy ma swojego mola, co go gryzie; każdy ma swoją ukrytą biedę


Putina

(…) malgraŭ la krizo la Putina reĝimo konservas la kompletan kontrolon pri la rusa socio.

pomimo kryzysu reżim putinowski zachowuje pełną kontrolę nad społeczeństwem rosyjskim.

Freddy De Pauw: Putin mezuras la damaĝon kaj trovas ke ĝi estas pli malgrava ol li atendis, Vrede nr 434 (2015)


ĉiesulino

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-ĉiesulino.wav

ĉiesulinoj (nominative plural)
ĉiesulinon (accusative singular)
ĉiesulinojn (accusative plural)

zob. ĝigolo, hetajro


videjo

videjoj (nominative plural)
videjon (accusative singular)
videjojn (accusative plural)

punkt widokowy, miejsce z dobrą widocznością

Ĉar la germanaj vojaĝantoj jam noktomanĝis, ili proponis iri antaŭen kaj atendi la aliajn ĉe la videjo apud la supro de la monto.

Ponieważ niemieccy podróżni już jedli późną kolację, zaproponowali, aby iść naprzód i oczekiwać na innych przy punkcie widokowym.nieopodal wierzchołka góry.

Heinrich August Luyken: Stranga Heredaĵo


gangsteraro

gangsteraroj (nominative plural)
gangsteraron (accusative singular)
gangsterarojn (accusative plural)


antaŭ vespero ne estu fiera

nie chwal dnia przed zachodem słońca, przed wieczorem nie bądź dumny


aprila vetero — trompa aero

kwiecień plecień, bo przeplata trochę zimy, trochę lata; kwietniowa pogoda - zwodnicze powietrze


arbologio

arbologioj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
arbologion (no-plural accusative singular)
arbologiojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


evoluismo

evoluismoj (nominative plural)
evoluismon (accusative singular)
evoluismojn (accusative plural)


kvarokule

por. vizaĝo kontraŭ vizaĝo

La debatojn partoprenas pola ministro por la eksterlandaj aferoj Anna Fotyga, kiu kvarokule interparolis kun siaj samranguloj el Francio kaj Hindujo.

W debatach bierze udział polska minister spraw zagranicznych Anna Fotyga, która rozmawiała w cztery oczy ze swoimi odpowiednikami z Francji i Indii.

Eŭropaj kaj aziaj ministroj debatas w: Polskie Radio, 29.05.2007.


bonvenon

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-bonvenon.wav


antaŭvidanto

antaŭvidantoj (nominative plural)
antaŭvidanton (accusative singular)
antaŭvidantojn (accusative plural)


pandemio

pandemioj (nominative plural)
pandemion (accusative singular)
pandemiojn (accusative plural)


spleno

splin, spleen, chandra, dół, przygnębienie


tapioko

tapiokoj (nominative plural)
tapiokon (accusative singular)
tapiokojn (accusative plural)


hufobati

zob. kalcitri


ondopaketo

ondopaketoj (nominative plural)
ondopaketon (accusative singular)
ondopaketojn (accusative plural)


insultema

skłonny do znieważania, impertynencki, obraźliwy


celtrafa

La apro jam atakis, kiam Vojski Hreĉeho, staranta fore, per celtrafa pafo la beston mortigis.

Już odyniec wpadał, kiedy Wojski Hreczecha opodal stojący, trafnym strzałem zwierza powalił.


altitudlimo

altitudlimoj (nominative plural)
altitudlimon (accusative singular)
altitudlimojn (accusative plural)


sofiano

sofianoj (nominative plural)
sofianon (accusative singular)
sofianojn (accusative plural)


ora ŝlosilo ĉiun pordon malfermas

oro nur fingron eksvingas kaj ĉion atingas

przy użyciu pieniędzy można wszystko osiągnąć; złoty klucz każde drzwi otwiera


sofianino

sofianinoj (nominative plural)
sofianinon (accusative singular)
sofianinojn (accusative plural)


oscililo

oscililoj (nominative plural)
oscililon (accusative singular)
oscililojn (accusative plural)


braceleto

braceletoj (nominative plural)
braceleton (accusative singular)
braceletojn (accusative plural)


voko

vokoj (nominative plural)
vokon (accusative singular)
vokojn (accusative plural)

Ĉu vi ne aŭdis mian vokon?


ŝafaro

ŝafaroj (nominative plural)
ŝafaron (accusative singular)
ŝafarojn (accusative plural)


ebli

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-ebli.wav

Ĉu eblas lerni Esperanton per Interreto?

Czy da się nauczyć esperanto przez Internet?

Ne eblas ŝovi aŭ kopii dosierujon en subdosierujon malsupre de si mem.

Nie można przenieść lub skopiować folderu do jego podfolderu.


sudoko

sudokoj (nominative plural)
sudokon (accusative singular)
sudokojn (accusative plural)


abortigi

dokonywać aborcji; przerywać ciążę; usuwać ciążę


abrotano

Artemisia abrotanum, bylica boże drzewko


kvintesenco

por. franc. quintessence, hiszp. quintaesencia, ang. quintessence

kvintesencoj (nominative plural)
kvintesencon (accusative singular)
kvintesencojn (accusative plural)

por. kvina • esenco • malluma materio


uzateco

uzatecoj (nominative plural)
uzatecon (accusative singular)
uzatecojn (accusative plural)


Adeno

Adenoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Adenon (no-plural accusative singular)
Adenojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


muskedisto

muskedistoj (nominative plural)
muskediston (accusative singular)
muskedistojn (accusative plural)

zobacz też: Indeks:Esperanto - Żołnierze


matrjoŝko

matrjoŝkoj (nominative plural)
matrjoŝkon (accusative singular)
matrjoŝkojn (accusative plural)

zobacz też: Indeks:Esperanto - Zabawki


kiel oni sternas, tiel oni dormas

ĉiu kreas sian forton, ĉiu forĝas sian sorton


heliopaŭzo

heliopaŭzoj (nominative plural)
heliopaŭzon (accusative singular)
heliopaŭzojn (accusative plural)

zobacz też: Indeks:Esperanto - Astronomia


heliosfero

heliosferoj (nominative plural)
heliosferon (accusative singular)
heliosferojn (accusative plural)


stratopaŭzo

stratopaŭzoj (nominative plural)
stratopaŭzon (accusative singular)
stratopaŭzojn (accusative plural)


jonosfero

jonosferoj (nominative plural)
jonosferon (accusative singular)
jonosferojn (accusative plural)


Najrobo

Najroboj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Najrobon (no-plural accusative singular)
Najrobojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)

Najrobo estas la ĉefurbo de Kenjo.


Lodzo

Lodzoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Lodzon (no-plural accusative singular)
Lodzojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)

Lodzo troviĝas en la centra regiono de Pollando.

Łódź znajduje się w środkowym obszarze Polski.


malbonulo

malbonuloj (nominative plural)
malbonulon (accusative singular)
malbonulojn (accusative plural)


el malplena telero vane ĉerpas kulero

ɛl‿malˈplɛna tɛˈlɛro ˈvanɛ ˈʧ̑ɛrpas kuˈlɛro

z pustego i Salomon nie naleje; z pustego talerza daremnie czerpie łyżka


se okulo ne vidas, koro ne avidas

czego oczy nie widzą, tego sercu nie żal; jeżeli oko nie widzi, serce nie pożąda


avidi

kiu avidas pli bonan, perdas plej bezonan


malfeliĉo malofte venas sole

nieszczęścia chodzą parami; nieszczęście rzadko przychodzi samo


lecionoj al profesoro estas vana laboro

lɛʦ̑iʔ'onoj al‿profɛ'soro 'ɛstas 'vana la'boro

nie ucz księdza pacierza; lekcje (udzielane) profesorowi / nauczycielowi to daremna praca


la lastan el amaso atakas la hundo

ostatnich gryzą psy; ostatniego z gromady atakuje pies


farita ne refariĝos

co się stało, to się nie odstanie; zrobione nie cofnie się


kio fariĝis, jam ne refariĝos

co się stało, to się nie odstanie; co się stało, już się nie cofnie


refariĝi

ĉar vi estas polvo kaj refariĝos polvo.

bo prochem jesteś i w proch się obrócisz.

La Sankta Biblio 1926 (Esperanto Londona Biblio, wyd. British & Foreign Bible Society), Genezo 3:19.


farita

plej kruela estas redono por farita bono


kareso

karesoj (nominative plural)
kareson (accusative singular)
karesojn (accusative plural)


diabetulo

diabetuloj (nominative plural)
diabetulon (accusative singular)
diabetulojn (accusative plural)


antaŭamplifilo

antaŭamplifiloj (nominative plural)
antaŭamplifilon (accusative singular)
antaŭamplifilojn (accusative plural)


katapulti

katapultować, wystrzelić przy użyciu katapulty


Amforo

Amforoj (nominative plural)
Amforon (accusative singular)
Amforojn (accusative plural)


zinkado

zinkadoj (nominative plural)
zinkadon (accusative singular)
zinkadojn (accusative plural)


skusorbilo

skusorbiloj (nominative plural)
skusorbilon (accusative singular)
skusorbilojn (accusative plural)


diabeto

diabetoj (nominative plural)
diabeton (accusative singular)
diabetojn (accusative plural)

Mi suferas diabeton.


amortizilo

amortiziloj (nominative plural)
amortizilon (accusative singular)
amortizilojn (accusative plural)


amputito

amputitoj (nominative plural)
amputiton (accusative singular)
amputitojn (accusative plural)


jarduo

jarduoj (nominative plural)
jarduon (accusative singular)
jarduojn (accusative plural)

Li estis estrarano en la jarduo 2001-2002.

Był członkiem zarządu w dwuleciu 2001-2002.


Balkano

Balkanoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Balkanon (no-plural accusative singular)
Balkanojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


Bonaero

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-Bonaero.wav

Bonaeroj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Bonaeron (no-plural accusative singular)
Bonaerojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


Losanĝeleso

Losanĝelesoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Losanĝeleson (no-plural accusative singular)
Losanĝelesojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


Sauda Arabujo

Saudaj Arabujoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Saudan Arabujon (no-plural accusative singular)
Saudajn Arabujojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


blufo

blufoj (nominative plural)
blufon (accusative singular)
blufojn (accusative plural)


matena horo estas plena de oro

kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje; poranna godzina jest pełna złota


horo matena estas horo bena

kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje; godzina poranna jest godziną błogosławioną


matena

La neĝo brilis en la matena suno.


vesperi

Kaj jam vesperas sur la pad’ ŝtonoza.

I już jest wieczór na kamienistej ścieżce.

Oldula Notlibro de Nicolino Rossi https://poemojnicolinorossi.wordpress.com/2013/10/15/kaj-jam-vesperas-sur-la-pad-stonoza/


Pado

Padoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Padon (no-plural accusative singular)
Padojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)

Pado estas la plej longa kaj akvoriĉa rivero en Italio.

Pad jest najdłuższą i najzasobniejszą w wodę rzeką we Włoszech.


marpapago

marpapagoj (nominative plural)
marpapagon (accusative singular)
marpapagojn (accusative plural)


kia oni vin vidas, tia oni vin taksas

ˈkiʔa ˈoni vin‿ˈvidas, ˈtiʔa ˈoni vin‿ˈtaksas

jak cię widzą, tak cię piszą; jakim cię widzą, takim cię szacują (oceniają)


kiel oni vin vidas, tiel oni vin taksas

ˈkiʔɛl ˈoni vin‿ˈvidas, ˈtiʔɛl ˈoni vin‿ˈtaksas

jak cię widzą, tak cię piszą; jak cię widzą, tak cię szacują (oceniają)


kontentigi ĉiujn eĉ anĝelo ne povas

kontɛnˈtigi ˈʧ̑iʔujn ɛʧ̑‿anˈʤ̑ɛlo nɛ‿ˈpovas

jeszcze się taki nie urodził, co by wszystkim dogodził; zadowolić wszystkich nawet anioł nie może


infanterio

infanterioj (nominative plural)
infanterion (accusative singular)
infanteriojn (accusative plural)

zobacz też: Indeks:Esperanto - Jedzenie


ŝavarmo

ang. shoarma < tur. çevirme → obracać się

ŝavarmoj (nominative plural)
ŝavarmon (accusative singular)
ŝavarmojn (accusative plural)

zobacz też: Indeks:Esperanto - Jedzenie


ŝparu groŝon, vi havos plenan poŝon

grosz do grosza, a będzie kokosza; oszczędzaj grosz, będziesz miał pełną kieszeń


ankoraŭ neniu plaĉis al ĉiu

dosł. → jeszcze nikt nie podobał się wszystkim

jeszcze się taki nie urodził, co by wszystkim dogodził