chodnik

chodnika (genitive singular)
chodnikowi (dative singular)
chodnikiem (instrumental singular)
chodniku (locative singular)
chodniku (vocative singular)
chodniki (nominative plural)
chodników (genitive plural)
chodnikom (dative plural)
chodniki (accusative plural)
chodnikami (instrumental plural)
chodnikach (locative plural)
chodniki (vocative plural)

zob. też chodnik w Wikipedii
zob. też chodnik w Wikicytatach


filar

filaru (genitive singular)
filara (genitive singular)
filarowi (dative singular)
filarem (instrumental singular)
filarze (locative singular)
filarze (vocative singular)
filary (nominative plural)
filarów (genitive plural)
filarom (dative plural)
filary (accusative plural)
filarami (instrumental plural)
filarach (locative plural)
filary (vocative plural)

nietknięta część górotworu, pozostawiona do podparcia stropu


mine

(1.1) od st.ang. min, od pragerm. *minaz

(2.1-4.2) od średniofranc., od łac. mina

We wanted to take a trip to a salt mine.

Chcieliśmy odbyć podróż do kopalni soli.


mine

These mine gangways are very long.

Te kopalniane chodniki są bardzo długie.


mine

kopać w kopalni; eksploatować złoża w kopalni; wydobywać coś

Silver was mined there.


baba

prasł. *baba → babka; stary ogólnosłowiański wyraz onomatopeiczny, powstały przez dziecinne zwielokrotnienie sylaby; por. tata, mama, niania, ciocia.

nie miała baba kłopotu, kupiła sobie prosię

gdy chłop baby nie bije, to jej wątroba gnije

na jednym miejscu i grzybowi się sprzykrzy, to go baba w kosz bierze, a cóż dopiero człeku

na świętej Katarzyny szykuj babo pierzyny

gw. (Kociewie) baba, żaba, diabeł trzeci, to rodzóne dzieci

gw. (Kociewie) trzi babi, trzi gasie głowi, to kermaż gotowi

baby (genitive singular)
babie (dative singular)
babę (accusative singular)
babą (instrumental singular)
babie (locative singular)
babo (vocative singular)
baby (nominative plural)
bab (genitive plural)
babom (dative plural)
baby (accusative plural)
babami (instrumental plural)
babach (locative plural)
baby (vocative plural)

gw. (Górny Śląsk) duży drewniany młot górniczy

zob. też baba w Encyklopedii staropolskiej


tumba

(1.1-2) p.łac. tumba < gr. τύμβα (túmba/týmba), gr. τύμβος (túmbos/týmbos) → grób, nagrobek, kopiec nagrobny

tumby (genitive singular)
tumbie (dative singular)
tumbę (accusative singular)
tumbą (instrumental singular)
tumbie (locative singular)
tumbo (vocative singular)
tumby (nominative plural)
tumb (genitive plural)
tumbom (dative plural)
tumby (accusative plural)
tumbami (instrumental plural)
tumbach (locative plural)
tumby (vocative plural)


płytownik

płytownika (genitive singular)
płytownikowi (dative singular)
płytownikiem (instrumental singular)
płytowniku (locative singular)
płytowniku (vocative singular)
płytowniki (nominative plural)
płytowników (genitive plural)
płytownikom (dative plural)
płytowniki (accusative plural)
płytownikami (instrumental plural)
płytownikach (locative plural)
płytowniki (vocative plural)

ciężki młot dwuręczny o dwóch ostrzach równoległych do trzonka, używany w kamieniołomach do dzielenia większych ciosów kamiennych na części


жила

(1.1-5) prasł. *žila
(2.1) forma fleksyjna od: жити


Steinbruch

ˈʃtaɪ̯nˌbʀʏçə


Tag

(1.1-3) śwn. tac < swn. dag < germ. *dagaz


kol

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9027 (swe)-Allahverdi Verdizade on a flying visit-kol.wav

nie mylić z: koll → kontrola, nie mylić z: kål → kapusta


putnia

putni (genitive singular)
putni (dative singular)
putnię (accusative singular)
putnią (instrumental singular)
putni (locative singular)
putnio (vocative singular)
putnie (nominative plural)
putni (genitive plural)
putniom (dative plural)
putnie (accusative plural)
putniami (instrumental plural)
putniach (locative plural)
putnie (vocative plural)

przeciwwaga w postaci skrzyni wypełnionej kamieniami do zamykania wrót szybu górniczego


korytarz

franc. corridor, wł. corridore < łac. corritorium

korytarza (genitive singular)
korytarzowi (dative singular)
korytarzem (instrumental singular)
korytarzu (locative singular)
korytarzu (vocative singular)
korytarze (nominative plural)
korytarzy (genitive plural)
korytarzom (dative plural)
korytarze (accusative plural)
korytarzami (instrumental plural)
korytarzach (locative plural)
korytarze (vocative plural)

długie, wąskie przejście wykopane, wyżłobione w ziemi lub w skale

Krety kopią długie korytarze mieszkalne.


אָדער

(1.1-2) śwn. oder, por. niem. oder
(2.1-4) śwn. āder, por. niem. Ader
(3.1) niem. Oder

שלאָגן צו דער אָדער = לאָזן צו דער אָדער

YIVO: oder; polska: oder (transliteration)


rosbanka

(1.1) niem. Rossbahn < niem. Ross + Bahn

gw. (Górny Śląsk) przemysłowa kolej konna

Przez ponad sto lat górnośląska rosbanka zwiększała przewozy i była dochodowa.


floor

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-floor.wav


ściana

ściany (nominative plural)
ściany (genitive singular)
ścian (genitive plural)
ścianie (dative singular)
ścianom (dative plural)
ścianę (accusative singular)
ściany (accusative plural)
ścianą (instrumental singular)
ścianami (instrumental plural)
ścianie (locative singular)
ścianach (locative plural)
ściano (vocative singular)
ściany (vocative plural)

Ściana B-2 w pokładzie 401 kopalni Budryk w Ornontowicach pracuje pełną parą

zob. też ściana (ujednoznacznienie) w Wikipedii


szychta

szychty (genitive singular)
szychcie (dative singular)
szychtę (accusative singular)
szychtą (instrumental singular)
szychcie (locative singular)
szychto (vocative singular)
szychty (nominative plural)
szycht (genitive plural)
szychtom (dative plural)
szychty (accusative plural)
szychtami (instrumental plural)
szychtach (locative plural)
szychty (vocative plural)

gw. (Górny Śląsk) czas pracy jednej zmiany górników w kopalni

Po skończonej szychcie górnicy poszli na piwo.

Kiedy Gustlik miał urodziny, cała szychta odśpiewała mu „Sto lat”.


piojo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-piojo.wav

odprysk (z głowicy świdra, który wbija się w rękę i powoduje uczucie ukłucia)


Vorkommen

ˈfoːɐ̯kɔməns


żelazko

gw. (Górny Śląsk) biglosko, żelosko, żelozko

żelazka (genitive singular)
żelazku (dative singular)
żelazkiem (instrumental singular)
żelazku (locative singular)
żelazka (nominative plural)
żelazek (genitive plural)
żelazkom (dative plural)
żelazka (accusative plural)
żelazkami (instrumental plural)
żelazkach (locative plural)
żelazka (vocative plural)

dawne narzędzie górnicze w kształcie klina


kopalnia

(1.1) pol. kopać + -alnia
(1.2) neosemantyzm od (1.1)

kopalnie (nominative plural)
kopalni (genitive singular)
kopalni (genitive plural)
kopalń (genitive plural)
kopalni (dative singular)
kopalniom (dative plural)
kopalnię (accusative singular)
kopalnie (accusative plural)
kopalnią (instrumental singular)
kopalniami (instrumental plural)
kopalni (locative singular)
kopalniach (locative plural)
kopalnio (vocative singular)
kopalnie (vocative plural)

zakład górniczy zajmujący się wydobyciem kopalin

Ta kopalnia grozi zawaleniem.


piętro

piętra (genitive singular)
piętru (dative singular)
piętrem (instrumental singular)
piętrze (locative singular)
piętra (nominative plural)
pięter (genitive plural)
piętr (genitive plural)
piętrom (dative plural)
piętra (accusative plural)
piętrami (instrumental plural)
piętrach (locative plural)
piętra (vocative plural)

część złoża przygotowana do jednoczesnego wybierania (przy pionowym podziale poziomu kopalni)


kołyska

kołyski (nominative plural)
kołyski (genitive singular)
kołysek (genitive plural)
kołysce (dative singular)
kołyskom (dative plural)
kołyskę (accusative singular)
kołyski (accusative plural)
kołyską (instrumental singular)
kołyskami (instrumental plural)
kołysce (locative singular)
kołyskach (locative plural)
kołysko (vocative singular)
kołyski (vocative plural)

urządzenie służące do przerzucania urobku z przodu w tył


Korb

skip (naczynie wyciągowe poruszające się w szybie)


filarowiec

filarowca (genitive singular)
filarowcowi (dative singular)
filarowca (accusative singular)
filarowcem (instrumental singular)
filarowcu (locative singular)
filarowcu (vocative singular)
filarowcy (nominative plural)
filarowców (genitive plural)
filarowcom (dative plural)
filarowców (accusative plural)
filarowcami (instrumental plural)
filarowcach (locative plural)
filarowcy (vocative plural)

górnik zajmujący się wybieraniem węgla z filarów


Kohle

feurige Kohlen auf jemandes Haupt sammeln

glühende Kohlen auf jemandes Haupt sammeln


służka

służki (nominative plural)
służki (genitive singular)
służek (genitive plural)
służce (dative singular)
służkom (dative plural)
służkę (accusative singular)
służki (accusative plural)
służką (instrumental singular)
służkami (instrumental plural)
służce (locative singular)
służkach (locative plural)
służko (vocative singular)
służki (vocative plural)

deszczułka zatknięta w otwór w ścianie podziemnego chodnika służąca do postawienia kaganka


kamenolom

kamenolomy (nominative plural)
kamenolomu (genitive singular)
kamenolomů (genitive plural)
kamenolomu (dative singular)
kamenolomům (dative plural)
kamenolomy (accusative plural)
kamenolome (vocative singular)
kamenolomy (vocative plural)
kamenolomu (locative singular)
kamenolomech (locative plural)
kamenolomem (instrumental singular)
kamenolomy (instrumental plural)


абзетцер

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-абзетцер.wav


groszek

groszku (genitive singular)
groszkowi (dative singular)
groszkiem (instrumental singular)
groszku (locative singular)
groszku (vocative singular)
groszki (nominative plural)
groszków (genitive plural)
groszkom (dative plural)
groszki (accusative plural)
groszkami (instrumental plural)
groszkach (locative plural)
groszki (vocative plural)

zobacz też: Indeks:Polski - Jedzenie; zobacz też: groszki


wiązanie

vʲjɔ̃w̃ˈzãɲɛ

vʹi ̯õũ̯zãńe

wiązania (genitive singular)
wiązaniu (dative singular)
wiązaniem (instrumental singular)
wiązaniu (locative singular)
wiązania (genitive singular)
wiązaniu (dative singular)
wiązaniem (instrumental singular)
wiązaniu (locative singular)
wiązania (nominative plural)
wiązań (genitive plural)
wiązaniom (dative plural)
wiązania (accusative plural)
wiązaniami (instrumental plural)
wiązaniach (locative plural)
wiązania (vocative plural)

w kopalni: połączenie części odrzwi obudowy drewnianej; zamek


donaryt

krusząca, wybuchowa mieszanina saletry amonowej z trotylem i innymi dodatkami


bányászik

zobacz też: előbányászik • kibányászik • összebányászik


nadloží

nadložím (dative plural)
nadložích (locative plural)
nadložím (instrumental singular)
nadložími (instrumental plural)


ort

orta (genitive singular)
ortowi (dative singular)
orta (accusative singular)
ortem (instrumental singular)
orcie (locative singular)
orcie (vocative singular)
orty (nominative plural)
ortów (genitive plural)
ortom (dative plural)
orty (accusative plural)
ortami (instrumental plural)
ortach (locative plural)
orty (vocative plural)


prowincja

prowincji (genitive singular)
prowincji (dative singular)
prowincję (accusative singular)
prowincją (instrumental singular)
prowincji (locative singular)
prowincjo (vocative singular)
prowincji (genitive singular)
prowincji (dative singular)
prowincję (accusative singular)
prowincją (instrumental singular)
prowincji (locative singular)
prowincjo (vocative singular)
prowincje (nominative plural)
prowincji (genitive plural)
prowincjom (dative plural)
prowincje (accusative plural)
prowincjami (instrumental plural)
prowincjach (locative plural)
prowincje (vocative plural)


komora

(1.1) swn. kamara < łac. camara
(1.4) kalka z niem. Kammer

jak się córka urodzi, to jakby się siedmiu złodziei do komory podkopało

dziura w worze, gość w komorze, piasek w mące, woda w łące, kąkol w życie, złość w habicie — rzeczy niecne

komory (genitive singular)
komorze (dative singular)
komorę (accusative singular)
komorą (instrumental singular)
komorze (locative singular)
komoro (vocative singular)
komory (nominative plural)
komór (genitive plural)
komorom (dative plural)
komory (accusative plural)
komorami (instrumental plural)
komorach (locative plural)
komory (vocative plural)

duże wyrobisko górnicze wykute w skałach


szyb

szybu (genitive singular)
szybowi (dative singular)
szybem (instrumental singular)
szybie (locative singular)
szybie (vocative singular)
szyby (nominative plural)
szybów (genitive plural)
szybom (dative plural)
szyby (accusative plural)
szybami (instrumental plural)
szybach (locative plural)
szyby (vocative plural)

szyb (1.1) wraz z instalacją naziemną, niezbędną do prowadzenia wydobycia lub innych podziemnych prac


nadsięwłom

natʲˈɕɛ̃w̃vwɔ̃m

natʹśẽũ̯vu̯õm

nadsięwłomu (genitive singular)
nadsięwłomowi (dative singular)
nadsięwłomem (instrumental singular)
nadsięwłomie (locative singular)
nadsięwłomie (vocative singular)
nadsięwłomy (nominative plural)
nadsięwłomów (genitive plural)
nadsięwłomom (dative plural)
nadsięwłomy (accusative plural)
nadsięwłomami (instrumental plural)
nadsięwłomach (locative plural)
nadsięwłomy (vocative plural)

pionowe lub strome wyrobisko prowadzące od pewnego poziomu w górę


Braunkohle

ˈbʀaʊ̯nˌkoːlə

ˈbʀaʊ̯nˌkoːlən


fördern

eksploatować, wydobywać, wydobyć (złoża)


fioretto

(1.1-4) zdrobn. od wł. fiore + -etto
(1.5-6) wł. fiore + -etto


federpusz

federpusza (genitive singular)
federpuszowi (dative singular)
federpuszem (instrumental singular)
federpuszu (locative singular)
federpuszu (vocative singular)
federpusze (nominative plural)
federpuszy (genitive plural)
federpuszom (dative plural)
federpusze (accusative plural)
federpuszami (instrumental plural)
federpuszach (locative plural)
federpusze (vocative plural)


fronte

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-fronte.wav


hałdziarz

hałdziarza (genitive singular)
hałdziarzowi (dative singular)
hałdziarza (accusative singular)
hałdziarzem (instrumental singular)
hałdziarzu (locative singular)
hałdziarzu (vocative singular)
hałdziarze (nominative plural)
hałdziarzy (genitive plural)
hałdziarzom (dative plural)
hałdziarzy (accusative plural)
hałdziarzami (instrumental plural)
hałdziarzach (locative plural)
hałdziarze (vocative plural)


hawierz

hawierza (genitive singular)
hawierzowi (dative singular)
hawierza (accusative singular)
hawierzem (instrumental singular)
hawierzu (locative singular)
hawierzu (vocative singular)
hawierze (nominative plural)
hawierzy (genitive plural)
hawierzom (dative plural)
hawierzy (accusative plural)
hawierzami (instrumental plural)
hawierzach (locative plural)
hawierze (vocative plural)


Steinkohle

ˈʃtaɪ̯nˌkoːlə

ˈʃtaɪ̯nˌkoːlən


metallum

gr. μέταλλον; źródłosłów dla afr. metaal, alb. metalet, ang. metal, arag. metal, bask. metal, bwr. Metall, białor. метал, bret. metal, bułg. метал, czuw. металл, dolnoniem. Metall, duń. metal, eo metalo, est. metall, far. metal, fiń. metalli, franc. métal, friu. metal, galic. metal, hiszp. metal, niderl. metaal, ido metalo, ia metallo, irl. miotal, katal. metall, korsykański metallu, liguryjski metàllo, limburski metaal, litew. metalas, lomb. metal, luksemburski Metall, łot. metāls, niem. Metall, mac. метал, malgaski metaly, mong. металл, neap. metallo, norm. méta, nbk. metall, nn. metall, piemoncki metal, pol. metal, port. metal, prow. metal, ros. металл, rum. metal, sardyński metallu, st.franc. metal, sw. metali, sycyl. mitallu, szkoc. metal, szw. metall, tagal. metal, tur. metal, ukr. метал, wal. metel, warajski metal, wenec. metało, wł. metallo


stowage

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-stowage.wav


proppant

podsadzka; drobny materiał dodawany do mieszanki używanej do szczelinowania hydraulicznego w celu zablokowania przed zamknięciem się po zmniejszeniu ciśnienia powstałych w wyniku hydraulicznego rozsadzania skał szczelin; zwykle jest to piasek, czasem materiały wytworzone przez człowieka


лава

нове ситце — на гвіздочок, а старе — під лаву


sztreka

gw. (Górny Śląsk) poziome wyrobisko korytarzowe


przodek

przodka (genitive singular)
przodkowi (dative singular)
przodkiem (instrumental singular)
przodku (locative singular)
przodku (vocative singular)
przodki (nominative plural)
przodków (genitive plural)
przodkom (dative plural)
przodki (accusative plural)
przodkami (instrumental plural)
przodkach (locative plural)
przodki (vocative plural)

główne miejsce wydobywania węgla, aktywny koniec tunelu


oskard

oskarda (genitive singular)
oskardowi (dative singular)
oskardem (instrumental singular)
oskardzie (locative singular)
oskardzie (vocative singular)
oskardy (nominative plural)
oskardów (genitive plural)
oskardom (dative plural)
oskardy (accusative plural)
oskardami (instrumental plural)
oskardach (locative plural)
oskardy (vocative plural)

ręczne narzędzie złożone z trzonka i osadzonych na nim dwóch ostrzy: jednym spłaszczonym, a drugim ostrym i spiczastym; rodzaj kilofa, używany głównie w kopalniach i budownictwie, dawniej także jako broń


wydobywać

ˌvɨdɔˈbɨvat͡ɕ

wydostawać surowce naturalne spod ziemi na powierzchnię


salina

(1.1) franc. saline lub łac. salina → żupa solna < łac. salinus → solny < łac. sal → sól

saliny (genitive singular)
salinie (dative singular)
salinę (accusative singular)
saliną (instrumental singular)
salinie (locative singular)
salino (vocative singular)
saliny (nominative plural)
salin (genitive plural)
salinom (dative plural)
saliny (accusative plural)
salinami (instrumental plural)
salinach (locative plural)
saliny (vocative plural)


lewak

lewaka (genitive singular)
lewakowi (dative singular)
lewaka (accusative singular)
lewakiem (instrumental singular)
lewaku (locative singular)
lewaku (vocative singular)
lewacy (nominative plural)
lewaków (genitive plural)
lewakom (dative plural)
lewaków (accusative plural)
lewakami (instrumental plural)
lewakach (locative plural)
lewacy (vocative plural)
lewaki (depreciative nominative vocative plural)


backfill

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-backfill.wav


pozo

La región es conocida por su gran cantidad de pozos petrolíferos.

Rejon słynie z dużej ilości szybów naftowych.


tight gas

gaz zamknięty, gaz zaciśnięty, gaz uwięziony

W polskiej nomenklaturze nie ma jednej nazwy na określenie tego gazu, jednak najczęściej występującą wersją jest gaz zamknięty. W pracach naukowych w niemal wszystkich przypadkach przy polskim tłumaczeniu podaje się także angielski odpowiednik.


metanonośność

ˌmɛtãnɔ̃ˈnɔɕnɔɕt͡ɕ

metanonośności (genitive singular)
metanonośności (dative singular)
metanonośnością (instrumental singular)
metanonośności (locative singular)
metanonośności (vocative singular)

objętościowa ilość metanu pochodzenia naturalnego, zawarta w jednostce wagowej w głębi calizny węglowej

Również, wzrastająca z głębokością, metanonośność pokładów sprzyja intensyfikacji zagrożeń metanowego oraz wyrzutami metanu i węgla, zaś wybieranie pokładów grubych zwiększa możliwość wystąpienia pożaru endogenicznego.

Andrzej Zorychta, Zbigniew Burtan, Dariusz Chlebowski, Potencjalne trendy zmian poziomu zagrożeń naturalnych w kopalniach węgla kamiennego, XXV Seminarium ROP: Zagrożenia skojarzone – teoria i praktyka, XXXIV Dni Techniki ROP’ 2008, Akademia Górniczo-Hutnicza, Kraków, s. 155-164.


zawał

zawału (genitive singular)
zawałowi (dative singular)
zawałem (instrumental singular)
zawale (locative singular)
zawale (vocative singular)
zawały (nominative plural)
zawałów (genitive plural)
zawałom (dative plural)
zawały (accusative plural)
zawałami (instrumental plural)
zawałach (locative plural)
zawały (vocative plural)

zawalenie się stropu sztolni lub jaskini


bilansowość

ˌbʲilãw̃ˈsɔvɔɕt͡ɕ

bilansowości (genitive singular)
bilansowości (dative singular)
bilansowością (instrumental singular)
bilansowości (locative singular)
bilansowości (vocative singular)

w odniesieniu do kopalin: cecha złoża, które spełnia ustalone kryteria geologiczno-górnicze, techniczno-jakościowe i ekonomiczne; zwykle kryteria te dotyczą m.in. głębokości występowania, miąższości pokładu i zawartości różnych minerałów w złożu

Zgodnie z przyjętymi obecnie kryteriami bilansowości eksploatację węgla kamiennego ograniczono do głębokości 1000 m.

Anna Weiner, Paliwa sektora energetycznego i odpady chemii organicznej jako paliwo alternatywne a ochrona środowiska w Polsce w świetle przepisów Unii Europejskiej. Część I. Paliwa sektora energetycznego, w: Rocznik Ochrony Środowiska, tom VII, Środkowo-Pomorskie Towarzystwo Naukowe Ochrony Środowiska, 2006, s. 315-335.


abbauen

zobacz też: bauen • abbauen • anbauen • aufbauen • ausbauen • bebauen • einbauen • erbauen • herumbauen • hinbauen • hineinbauen • nachbauen • umbauen • überbauen • verbauen • vorbauen • weiterbauen • zubauen • zurückbauen • zusammenbauen


wykop

wykopy (nominative plural)
wykopu (genitive singular)
wykopów (genitive plural)
wykopowi (dative singular)
wykopom (dative plural)
wykopy (accusative plural)
wykopem (instrumental singular)
wykopami (instrumental plural)
wykopie (locative singular)
wykopach (locative plural)
wykopie (vocative singular)
wykopy (vocative plural)


tama

tamy (nominative plural)
tamy (genitive singular)
tam (genitive plural)
tamie (dative singular)
tamom (dative plural)
tamę (accusative singular)
tamy (accusative plural)
tamą (instrumental singular)
tamami (instrumental plural)
tamie (locative singular)
tamach (locative plural)
tamo (vocative singular)
tamy (vocative plural)

konstrukcja odgradzająca w kopalni dwie przestrzenie


Fracking

Nach der Offenlegung der Pläne kam es zu heftigen Diskussionen rund um das Thema Fracking.

Po ujawnieniu planów doszło do zaciętych dyskusji wokół tematu szczelinowania.

Wikipedia.de Hydraulic Fracking, 07.09.2012

zobacz też: Fracking • Hydraulic Fracking • Hydrofracking • Clean Fracking


szaber

(1.1-5) jid. שאַבער (szaber) → łom używany przez złodziei


szola

Dziadek, dowej szola, bo mom autobus!

Przypadki sygnalisty z podszybia, nettg.pl, 2009-12-25


KWK

W 1979 r. w KWK "Wujek" wydobyto prawie 3,9 mln ton węgla.


hałda

hałdy (genitive singular)
hałdzie (dative singular)
hałdę (accusative singular)
hałdą (instrumental singular)
hałdzie (locative singular)
hałdo (vocative singular)
hałdy (nominative plural)
hałd (genitive plural)
hałdom (dative plural)
hałdy (accusative plural)
hałdami (instrumental plural)
hałdach (locative plural)
hałdy (vocative plural)

wysokie usypisko materiału geologicznego (kruszywa, piasku, rudy) lub odpadów poprzemysłowych (żużel, popiół)


steenkool

ˈstɪə̯n.kʊə̯l


Ausbeutung

ˈaʊ̯sˌbɔɪ̯tʊŋ

ˈaʊ̯sˌbɔɪ̯tʊŋən


sztygar

sztygara (genitive singular)
sztygarowi (dative singular)
sztygara (accusative singular)
sztygarem (instrumental singular)
sztygarze (locative singular)
sztygarze (vocative singular)
sztygarzy (nominative plural)
sztygarów (genitive plural)
sztygarom (dative plural)
sztygarów (accusative plural)
sztygarami (instrumental plural)
sztygarach (locative plural)
sztygarzy (vocative plural)
sztygary (depreciative nominative vocative plural)


эксплуатация

Ru-эксплуатация.ogg


ŝtonelfosejo

ŝtonelfosejoj (nominative plural)
ŝtonelfosejon (accusative singular)
ŝtonelfosejojn (accusative plural)


ŝakto

ŝaktoj (nominative plural)
ŝakton (accusative singular)
ŝaktojn (accusative plural)


urobek

urobku (genitive singular)
urobkowi (dative singular)
urobkiem (instrumental singular)
urobku (locative singular)
urobku (vocative singular)
urobki (nominative plural)
urobków (genitive plural)
urobkom (dative plural)
urobki (accusative plural)
urobkami (instrumental plural)
urobkach (locative plural)
urobki (vocative plural)

wydobywanie (urabianie) surowca mineralnego, np. węgla, rudy, soli

materiał uzyskany w wyniku urabiania, wydobyty surowiec (kopalina)


stemplowanie

stemplowania (genitive singular)
stemplowaniu (dative singular)
stemplowaniem (instrumental singular)
stemplowaniu (locative singular)

zabezpieczanie tunelu, pomieszczenia itp. przed zawaleniem przy pomocy podpór (stempli)


ostemplowanie

ostemplowania (genitive singular)
ostemplowaniu (dative singular)
ostemplowaniem (instrumental singular)
ostemplowaniu (locative singular)

zabezpieczenie tunelu, pomieszczenia itp. przed zawaleniem przy pomocy podpór (stempli)


kamieniołom

kamieniołomu (genitive singular)
kamieniołomowi (dative singular)
kamieniołomem (instrumental singular)
kamieniołomie (locative singular)
kamieniołomie (vocative singular)
kamieniołomy (nominative plural)
kamieniołomów (genitive plural)
kamieniołomom (dative plural)
kamieniołomy (accusative plural)
kamieniołomami (instrumental plural)
kamieniołomach (locative plural)
kamieniołomy (vocative plural)

miejsce pozyskiwania kamienia budowlanego, zwykle metodą odkrywkową

Odpowiedzialni za kamieniołom, którzy byli Polakami, starali się nas studentów ochraniać od najcięższych prac


λατομείο

koine λατομεῖον


grüw

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-grüw (wersja Józefa Gary).ogg


штейгер

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-штейгер.wav


штольня

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-штольня.wav


żłób

prasł. *želbъ < praindoeur. *gelbʰo-, utworzone od praindoeur. *gelebʰ- → wydrążyć (skrobiąc), wyżłobić

żłobu (genitive singular)
żłobowi (dative singular)
żłobem (instrumental singular)
żłobie (locative singular)
żłobie (vocative singular)
żłoby (nominative plural)
żłobów (genitive plural)
żłobom (dative plural)
żłoby (accusative plural)
żłobami (instrumental plural)
żłobach (locative plural)
żłoby (vocative plural)

nieruchoma rynna do transportowania urobku


каменоломня

kəmʲɪnɐˈɫomnʲə


eksploatacja

Przy obecnym tempie wydobycia węgla kamiennego w Polsce, złóż eksploatowanych i wytypowanych do eksploatacji wystarczy do 2035 roku – informuje Najwyższa Izba Kontroli.

NIK: złóż węgla kamiennego wystarczy do 2035 r.


kibble

kubeł do wyciągania urobku na powierzchnię


szybowy

szybowi (nominative plural)
szybowego (genitive singular)
szybowych (genitive plural)
szybowemu (dative singular)
szybowym (dative plural)
szybowego (accusative singular)
szybowych (accusative plural)
szybowym (instrumental singular)
szybowymi (instrumental plural)
szybowym (locative singular)
szybowych (locative plural)
szybowi (vocative plural)

górnik ładujący wózki z urobkiem do szybu


tąpnięcie

oberwanie się skał w kopalni, połączone z silnym wstrząsem

Według oficjalnej definicji Wyższego Urzędu Górniczego tąpnięcie jest zjawiskiem spowodowanym wstrząsem górotworu, w wyniku którego wyrobisko lub jego odcinek ulega gwałtownemu zniszczeniu lub uszkodzeniu

Tąpnięcia, woda, gorąco. Największe zagrożenia w kopalniach miedzi, tvn24.pl


гідрамеханізацыя

białor. гідра- + механізацыя


krumpáč

krumpáče (nominative plural)
krumpáče (genitive singular)
krumpáčů (genitive plural)
krumpáči (dative singular)
krumpáčům (dative plural)
krumpáče (accusative plural)
krumpáči (vocative singular)
krumpáče (vocative plural)
krumpáči (locative singular)
krumpáčích (locative plural)
krumpáčem (instrumental singular)
krumpáči (instrumental plural)


koleba

rum. colibă (chata, szałas), alb. kolibe, z gr. καλύβη (kalýbē)

koleby (genitive singular)
kolebie (dative singular)
kolebę (accusative singular)
kolebą (instrumental singular)
kolebie (locative singular)
kolebo (vocative singular)
koleby (nominative plural)
koleb (genitive plural)
kolebom (dative plural)
koleby (accusative plural)
kolebami (instrumental plural)
kolebach (locative plural)
koleby (vocative plural)


cymbrować

gw. (Górny Śląsk) wznosić drewniane obudowy ścian kopalnianych


kolyba

gw. (Śląsk Cieszyński) kopalniany wagonik-wywrotka


einfahren

ˈaɪ̯nˌfaːʁən


Grubenunglück

ˈɡʀuːbn̩ˌʔʊnɡlʏk

Schon wieder hat sich ein Grubenunglück ereignet.

I znowu wydarzyła się katastrofa górnicza.


Berginvalider

Spotykana czasem (szczególnie dawnej) pisownia Berginwalider jest niepoprawna.


Förderanschläger

sygnalista wyciągu przy transporcie węgla


Flockleger

kartkarz, kartkownik (naznaczacz koszy węglowych)


Flickleger

kartkarz, kartkownik, naznaczacz koszy węglowych


Holzhängeschachtarbeiter

spuszczalnik spuszczalniak (robotnik pracujący w szybie do spuszczania drzewa)


Schachthäuer

górnik szybowy, kopacz szybowy, studniarz, szybarz, głębiarz


Streckenvorarbeiter

przodownik chodnikowy, przodownik szlakowy


Wagenschieber

przetokowy, przesuwacz wozów, ustawiciel przetokowy


haulier

wozak (górnik pracujący przy transporcie urobku)


żelatyna wybuchowa

kruszący materiał wybuchowy stosowany głównie w górnictwie, złożony z nitrogliceryny i bawełny kolodionowej


szacht

pionowe lub poprowadzone skośnie wyrobisko z urządzeniami do wywożenia na powierzchnię górników lub urobku albo do odwadniania złoża, wietrzenia kopalni


opuka

gw. (Zaolzie) skała odpadowa wydobywana razem z węglem


haszpel

gw. (Górny Śląsk i Zaolzie) kołowrót górniczy


kastlik

gw. (Górny Śląsk) drewniano-kamienny kaszt kopalniany


cymbra

gw. (Górny Śląsk) drewniana obudowa ścian kopalnianych


cymbrowocz

gw. (Górny Śląsk) górnik wznoszący obudowy ścian kopalnianych


fedrowan

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-fedrowan (wersja Józefa Gary).ogg


dagbrott

szw. dag + brott → odkryte położenie + miejsce wydobywania kopalin


Abbaugerechtigkeit

ˈapˌbaʊ̯ɡəˌʁɛçtɪçkaɪ̯t

prawo do wydobywania, prawo do wydobycia


zgrzebło

zgrzebła (nominative plural)
zgrzebła (genitive singular)
zgrzebeł (genitive plural)
zgrzebłu (dative singular)
zgrzebłom (dative plural)
zgrzebła (accusative plural)
zgrzebłem (instrumental singular)
zgrzebłami (instrumental plural)
zgrzeble (locative singular)
zgrzebłach (locative plural)
zgrzebła (vocative plural)

część robocza specjalnego typu przenośników przesuwająca rynną urobek; łańcuch (rzadziej lina) z poprzecznymi listwami przesuwająca się po nieruchomej rynnie


wrąb

wąska szczelina zrobiona w skale, by ułatwić odstrzelenie kopaliny


trojak

trojaka (genitive singular)
trojakowi (dative singular)
trojaka (accusative singular)
trojakiem (instrumental singular)
trojaku (locative singular)
trojaku (vocative singular)
trojaki (nominative plural)
trojaków (genitive plural)
trojakom (dative plural)
trojaki (accusative plural)
trojakami (instrumental plural)
trojakach (locative plural)
trojaki (vocative plural)

typ rurowego łączenia o trzech odgałęzieniach


zawiesie

zawiesia (genitive singular)
zawiesiu (dative singular)
zawiesiem (instrumental singular)
zawiesiu (locative singular)
zawiesia (nominative plural)
zawiesi (genitive plural)
zawiesiom (dative plural)
zawiesia (accusative plural)
zawiesiami (instrumental plural)
zawiesiach (locative plural)
zawiesia (vocative plural)

Nie wiem, czy zawiesie wytrzyma tak duże obciążenie?


wietrznik

wietrznika (genitive singular)
wietrznikowi (dative singular)
wietrznikiem (instrumental singular)
wietrzniku (locative singular)
wietrzniku (vocative singular)
wietrzniki (nominative plural)
wietrzników (genitive plural)
wietrznikom (dative plural)
wietrzniki (accusative plural)
wietrznikami (instrumental plural)
wietrznikach (locative plural)
wietrzniki (vocative plural)

amortyzator uderzeń strug wody w taranie wiertniczym


okładzina

materiały umiejscawiane za obudową wyrobiska, zabezpieczające jego ściany lub strop


beeline

ang. bee + line → pszczela linia (oryginalnie amerykanizm – Amerykanie wierzyli, że pszczoły wracają do ula prostą drogą)

rodzaj lontu używającego prochu dla skrócenia czasu


lutniociąg

rurociąg transportujący powietrze, umożliwiający wentylację wyrobiska


odwiert

odwiertu (genitive singular)
odwiertowi (dative singular)
odwiertem (instrumental singular)
odwiercie (locative singular)
odwiercie (vocative singular)
odwierty (nominative plural)
odwiertów (genitive plural)
odwiertom (dative plural)
odwierty (accusative plural)
odwiertami (instrumental plural)
odwiertach (locative plural)
odwierty (vocative plural)

wykonanie otworu w ziemi przy pomocy wprawianego w ruch obrotowy narzędzia

Policjanci przybyli na miejsce odwiertu znaleźli samochód ciężarowy marki Kamaz z naczepą przystosowaną do przewozu paliw.

Docierające do nas informacje mówią o dziesiątkach podpalonych przez uciekających popleczników Husajna odwiertach i rafineriach ropy naftowej.


świecarz

świecarza (genitive singular)
świecarzowi (dative singular)
świecarza (accusative singular)
świecarzem (instrumental singular)
świecarzu (locative singular)
świecarzu (vocative singular)
świecarze (nominative plural)
świecarzy (genitive plural)
świecarzów (genitive plural rare)
świecarzom (dative plural)
świecarzy (accusative plural)
świecarzów (accusative plural rare)
świecarzami (instrumental plural)
świecarzach (locative plural)
świecarze (vocative plural)

górnik przyświecający kopaczom w kopalni


meategi

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8752 (eus)-Anne Martinez Martinn-meategi.wav


meatoki

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8752 (eus)-Anne Martinez Martinn-meatoki.wav


Glück auf

niem. Skrócenie zdania z życzeniem, by szczęśliwie (Glück) powrócić z powrotem na (auf) powierzchnię.

górnicze pozdrowienie, odpowiednik polskiego szczęść Boże


stępor

niem. Stampfe < śwn. stampfen → miażdżyć

stępora (genitive singular)
stęporowi (dative singular)
stęporem (instrumental singular)
stęporze (locative singular)
stęporze (vocative singular)
stępory (nominative plural)
stęporów (genitive plural)
stęporom (dative plural)
stępory (accusative plural)
stęporami (instrumental plural)
stęporach (locative plural)
stępory (vocative plural)

narzędzie do wprowadzania naboju w otwór strzałowy


gasman

górnik sprawdzający bezpieczeństwo wydobycia, zwłaszcza obecność metanu


płuczkowy

płuczkowa (nominative singular feminine)
płuczkowe (nominative singular neuter)
płuczkowi (nominative plural masculine)
płuczkowe (nominative plural nonvirile)
płuczkowego (genitive singular masculine animate inanimate)
płuczkowej (genitive singular feminine)
płuczkowego (genitive singular neuter)
płuczkowych (genitive plural masculine nonvirile)
płuczkowemu (dative singular masculine animate inanimate)
płuczkowej (dative singular feminine)
płuczkowemu (dative singular neuter)
płuczkowym (dative plural masculine nonvirile)
płuczkowego (accusative singular masculine animate)
płuczkową (accusative singular feminine)
płuczkowe (accusative singular neuter)
płuczkowych (accusative plural masculine)
płuczkowe (accusative plural nonvirile)
płuczkowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
płuczkową (instrumental singular feminine)
płuczkowym (instrumental singular neuter)
płuczkowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
płuczkowym (locative singular masculine animate inanimate)
płuczkowej (locative singular feminine)
płuczkowym (locative singular neuter)
płuczkowych (locative plural masculine nonvirile)
płuczkowa (vocative singular feminine)
płuczkowe (vocative singular neuter)
płuczkowi (vocative plural masculine)
płuczkowe (vocative plural nonvirile)


solnictwo

solnictwa (genitive singular)
solnictwu (dative singular)
solnictwem (instrumental singular)
solnictwie (locative singular)
solnictwa (potential rare nominative plural)
solnictw (potential rare genitive plural)
solnictwom (potential rare dative plural)
solnictwa (potential rare accusative plural)
solnictwami (potential rare instrumental plural)
solnictwach (potential rare locative plural)
solnictwa (potential rare vocative plural)

dział nauki obejmujący wydobycie i wykorzystanie soli kopalnianej

Gdy okazało się, że to zajęcie przynosi zyski, solnictwo stało się ich głównym źródłem utrzymania. Od neolitu aż do nowożytności ten, kto miał dostęp do soli, był bogaty.


nadszybie

nadszybia (genitive singular)
nadszybiu (dative singular)
nadszybiem (instrumental singular)
nadszybiu (locative singular)
nadszybia (nominative plural)
nadszybi (genitive plural)
nadszybiom (dative plural)
nadszybia (accusative plural)
nadszybiami (instrumental plural)
nadszybiach (locative plural)
nadszybia (vocative plural)

budowla lub pomost przy szybie wraz z urządzeniami, na którym odbiera się urobek i transportuje ludzi

Wśród budynków, które miałyby zniknąć, znalazło się nadszybie dawnej maszyny wyciągowej.


escombro

(1.4) łac. scomber < gr. σκόμβρος (skómbros)


gaz kopalniany

gazu kopalnianego (genitive singular)
gazowi kopalnianemu (dative singular)
gazem kopalnianym (instrumental singular)
gazie kopalnianym (locative singular)
gazie kopalniany (vocative singular)
gazy kopalniane (nominative plural)
gazów kopalnianych (genitive plural)
gazom kopalnianym (dative plural)
gazy kopalniane (accusative plural)
gazami kopalnianymi (instrumental plural)
gazach kopalnianych (locative plural)
gazy kopalniane (vocative plural)

mieszanina gazów wydzielająca się w kopalniach, składająca się głównie z metanu, tworząca z powietrzem mieszaninę wybuchową

Monitorujemy także wypływ gazów kopalnianych na powierzchnię.


firedamp

It was suggested that firedamp should be used to produce mechanical energy in gas engines and for heating.

Zasugerowano, by gazu kopalnianego użyć w produkcji energii mechanicznej w silnikach gazowych oraz do ogrzewania.

J. Venter, P. Stassen, Drainage and Utilization of Firedamp, wyd. U.S. Department of the Interior, Bureau of Mines, 1953.


płona

płony (genitive singular)
płonie (dative singular)
płonę (accusative singular)
płoną (instrumental singular)
płonie (locative singular)
płono (vocative singular)
płony (nominative plural)
płon (genitive plural)
płonom (dative plural)
płony (accusative plural)
płonami (instrumental plural)
płonach (locative plural)
płony (vocative plural)

skała, która przy eksploatacji określonej kopaliny uważana jest za nieużyteczną