brunatnieć

brunatnieję (singular first-person present)
brunatniejesz (singular second-person present)
brunatnieje (singular third-person present)
brunatniejemy (plural first-person present)
brunatniejecie (plural second-person present)
brunatnieją (plural third-person present)
brunatniałem (singular first-person past masculine)
brunatniałeś (singular second-person past masculine)
brunatniał (singular third-person past masculine)
brunatnieliśmy (plural first-person past masculine)
brunatnieliście (plural second-person past masculine)
brunatnieli (plural third-person past masculine)
brunatniałam (singular first-person past feminine)
brunatniałaś (singular second-person past feminine)
brunatniała (singular third-person past feminine)
brunatniałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
brunatniałyście (plural second-person past feminine neuter)
brunatniały (plural third-person past feminine neuter)
brunatniałom (singular first-person past neuter potential rare)
brunatniałoś (singular second-person past neuter potential rare)
brunatniało (singular third-person past neuter)
niech brunatnieję (singular first-person imperative)
brunatniej (singular second-person imperative)
niech brunatnieje (singular third-person imperative)
brunatniejmy (plural first-person imperative)
brunatniejcie (plural second-person imperative)
niech brunatnieją (plural third-person imperative)
będę brunatniał (singular first-person future masculine)
będę brunatnieć (singular first-person future masculine)
będziesz brunatniał (singular second-person future masculine)
będziesz brunatnieć (singular second-person future masculine)
będzie brunatniał (singular third-person future masculine)
będzie brunatnieć (singular third-person future masculine)
będziemy brunatnieli (plural first-person future masculine)
będziemy brunatnieć (plural first-person future masculine)
będziecie brunatnieli (plural second-person future masculine)
będziecie brunatnieć (plural second-person future masculine)
będą brunatnieli (plural third-person future masculine)
będą brunatnieć (plural third-person future masculine)
będę brunatniała (singular first-person future feminine)
będę brunatnieć (singular first-person future feminine)
będziesz brunatniała (singular second-person future feminine)
będziesz brunatnieć (singular second-person future feminine)
będzie brunatniała (singular third-person future feminine)
będzie brunatnieć (singular third-person future feminine)
będziemy brunatniały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy brunatnieć (plural first-person future feminine neuter)
będziecie brunatniały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie brunatnieć (plural second-person future feminine neuter)
będą brunatniały (plural third-person future feminine neuter)
będą brunatnieć (plural third-person future feminine neuter)
będę brunatniało (singular first-person future neuter potential rare)
będę brunatnieć (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz brunatniało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz brunatnieć (singular second-person future neuter potential rare)
będzie brunatniało (singular third-person future neuter)
będzie brunatnieć (singular third-person future neuter)
brunatniałem był (singular first-person pluperfect masculine)
brunatniałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
brunatniał był (singular third-person pluperfect masculine)
brunatnieliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
brunatnieliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
brunatnieli byli (plural third-person pluperfect masculine)
brunatniałam była (singular first-person pluperfect feminine)
brunatniałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
brunatniała była (singular third-person pluperfect feminine)
brunatniałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
brunatniałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
brunatniały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
brunatniałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
brunatniałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
brunatniało było (singular third-person pluperfect neuter)
brunatniano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
brunatniałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym brunatniał (singular first-person conditional masculine)
brunatniałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś brunatniał (singular second-person conditional masculine)
brunatniałby (singular third-person conditional masculine)
byłby brunatniał (singular third-person conditional masculine)
brunatnielibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy brunatnieli (plural first-person conditional masculine)
brunatnielibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście brunatnieli (plural second-person conditional masculine)
brunatnieliby (plural third-person conditional masculine)
byliby brunatnieli (plural third-person conditional masculine)
brunatniałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym brunatniała (singular first-person conditional feminine)
brunatniałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś brunatniała (singular second-person conditional feminine)
brunatniałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby brunatniała (singular third-person conditional feminine)
brunatniałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy brunatniały (plural first-person conditional feminine neuter)
brunatniałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście brunatniały (plural second-person conditional feminine neuter)
brunatniałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby brunatniały (plural third-person conditional feminine neuter)
brunatniałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym brunatniało (singular first-person conditional neuter potential rare)
brunatniałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś brunatniało (singular second-person conditional neuter potential rare)
brunatniałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby brunatniało (singular third-person conditional neuter)
brunatniejący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
niebrunatniejący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
brunatniejąca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
niebrunatniejąca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
brunatniejące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
niebrunatniejące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
brunatniejące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
niebrunatniejące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
brunatniejąc (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie brunatniejąc (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
brunatnienie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
niebrunatnienie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

przyjmować elementy ideologii faszystowskiej


zbrunatnieć

zbrunatnieję (singular first-person future)
zbrunatniejesz (singular second-person future)
zbrunatnieje (singular third-person future)
zbrunatniejemy (plural first-person future)
zbrunatniejecie (plural second-person future)
zbrunatnieją (plural third-person future)
zbrunatniałem (singular first-person past masculine)
zbrunatniałeś (singular second-person past masculine)
zbrunatniał (singular third-person past masculine)
zbrunatnieliśmy (plural first-person past masculine)
zbrunatnieliście (plural second-person past masculine)
zbrunatnieli (plural third-person past masculine)
zbrunatniałam (singular first-person past feminine)
zbrunatniałaś (singular second-person past feminine)
zbrunatniała (singular third-person past feminine)
zbrunatniałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
zbrunatniałyście (plural second-person past feminine neuter)
zbrunatniały (plural third-person past feminine neuter)
zbrunatniałom (singular first-person past neuter potential rare)
zbrunatniałoś (singular second-person past neuter potential rare)
zbrunatniało (singular third-person past neuter)
niech zbrunatnieję (singular first-person imperative)
zbrunatniej (singular second-person imperative)
niech zbrunatnieje (singular third-person imperative)
zbrunatniejmy (plural first-person imperative)
zbrunatniejcie (plural second-person imperative)
niech zbrunatnieją (plural third-person imperative)
zbrunatniały (singular first-person second-person third-person past participle masculine)
niezbrunatniały (singular first-person second-person third-person past participle masculine)
zbrunatniali (plural first-person second-person third-person past participle masculine)
niezbrunatniali (plural first-person second-person third-person past participle masculine)
zbrunatniała (singular first-person second-person third-person past participle feminine)
niezbrunatniała (singular first-person second-person third-person past participle feminine)
zbrunatniałe (plural first-person second-person third-person past participle feminine neuter)
niezbrunatniałe (plural first-person second-person third-person past participle feminine neuter)
zbrunatniałe (singular first-person second-person third-person past participle neuter)
niezbrunatniałe (singular first-person second-person third-person past participle neuter)
zbrunatniawszy (singular plural first-person second-person third-person anterior adverbial participle)
zbrunatnienie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
niezbrunatnienie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
zbrunatniałem był (singular first-person pluperfect masculine)
zbrunatniałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
zbrunatniał był (singular third-person pluperfect masculine)
zbrunatnieliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
zbrunatnieliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
zbrunatnieli byli (plural third-person pluperfect masculine)
zbrunatniałam była (singular first-person pluperfect feminine)
zbrunatniałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
zbrunatniała była (singular third-person pluperfect feminine)
zbrunatniałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
zbrunatniałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
zbrunatniały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
zbrunatniałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
zbrunatniałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
zbrunatniało było (singular third-person pluperfect neuter)
zbrunatniano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
zbrunatniałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym zbrunatniał (singular first-person conditional masculine)
zbrunatniałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś zbrunatniał (singular second-person conditional masculine)
zbrunatniałby (singular third-person conditional masculine)
byłby zbrunatniał (singular third-person conditional masculine)
zbrunatnielibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy zbrunatnieli (plural first-person conditional masculine)
zbrunatnielibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście zbrunatnieli (plural second-person conditional masculine)
zbrunatnieliby (plural third-person conditional masculine)
byliby zbrunatnieli (plural third-person conditional masculine)
zbrunatniałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym zbrunatniała (singular first-person conditional feminine)
zbrunatniałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś zbrunatniała (singular second-person conditional feminine)
zbrunatniałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby zbrunatniała (singular third-person conditional feminine)
zbrunatniałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy zbrunatniały (plural first-person conditional feminine neuter)
zbrunatniałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście zbrunatniały (plural second-person conditional feminine neuter)
zbrunatniałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby zbrunatniały (plural third-person conditional feminine neuter)
zbrunatniałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym zbrunatniało (singular first-person conditional neuter potential rare)
zbrunatniałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś zbrunatniało (singular second-person conditional neuter potential rare)
zbrunatniałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby zbrunatniało (singular third-person conditional neuter)

przyjąć elementy ideologii faszystowskiej


brunatnienie

brunatnienia (genitive singular)
brunatnieniu (dative singular)
brunatnieniem (instrumental singular)
brunatnieniu (locative singular)
brunatnienia (nominative plural)
brunatnień (genitive plural)
brunatnieniom (dative plural)
brunatnienia (accusative plural)
brunatnieniami (instrumental plural)
brunatnieniach (locative plural)
brunatnienia (vocative plural)

przyjmowanie elementów ideologii faszystowskiej


Ἔφεσος

źródłosłów dla łac. Ephesus, n.gr. Έφεσος


aktuár

aktuariusz – niższy urzędnik; pisarz sądowy; protokolant


szupowiec

utworzone od niem. Schupo < niem. Schutzpolizist

funkcjonariusz niemieckiej policji prewencyjnej

, s. 42, Książka i Wiedza, 2006..


konzulský

konsulowski, konsularny – dotyczący konsula, urzędnika starorzymskiego

konsulowski, konsularny – dotyczący konsula, urzędnika Republiki Francuskiej czasów konsulatu


cisalpínsky

przedalpejski, cisalpejski, cisalpiński, cysalpiński, cysalpejski


molinosismo

od nazwiska hiszpańskiego księdza Miguela de Molinos: hiszp. Molinos + -ismo


gardista

gwardzista (Hlinki) – członek istniejącej w latach 1938-45 Gwardii Hlinki


interbrigáda

brygada międzynarodowa – formacja ochotnicza walcząca w hiszpańskiej wojnie domowej


interbrigadista

żołnierz brygad międzynarodowych, interbrygadzista ()


interbrigadistka

kobieta w szeregach brygad międzynarodowych


hámor

kuźnica, hamernia – dawny zakład w którym metale przerabiano za pomocą młota poruszanego kołem wodnym


blokowy

blokowi (nominative plural)
blokowego (genitive singular)
blokowych (genitive plural)
blokowemu (dative singular)
blokowym (dative plural)
blokowego (accusative singular)
blokowych (accusative plural)
blokowym (instrumental singular)
blokowymi (instrumental plural)
blokowym (locative singular)
blokowych (locative plural)
blokowi (vocative plural)

więzień wyznaczony do nadzorowania bloku w obozie koncentracyjnym


נפֿתּלי

YIVO: nftli; polska: nftli (transliteration)
YIVO: naftole; polska: naftole (transcription)

Naftali, Neftali (jedno z plemion Izraela)


symonia

śr.łac. simonia, od imienia Szymona Maga, który według Dziejów Apostolskich pragnął wykupić od apostołów dar udzielania ducha świętego

symonii (genitive singular)
symonii (dative singular)
symonię (accusative singular)
symonią (instrumental singular)
symonii (locative singular)
symonio (vocative singular)
symonie (potential rare nominative plural)
symonii / przest. symonij (potential rare genitive plural)
symoniom (potential rare dative plural)
symonie (potential rare accusative plural)
symoniami (potential rare instrumental plural)
symoniach (potential rare locative plural)
symonie (potential rare vocative plural)

praktyka sprzedawania i kupowania godności, urzędów i dóbr w czasach średniowiecza

Walka z symonią, choć nie pozbawiła całkowicie możnowładców możliwości umieszczania krewnych na wysokich kościelnych stanowiskach, zmusiła ich do poszukiwania nowych sposobów współpracy z biskupami i kanonikami.


pikielhauba

pikielhauby (nominative plural)
pikielhauby (genitive singular)
pikielhaub (genitive plural)
pikielhaubie (dative singular)
pikielhaubom (dative plural)
pikielhaubę (accusative singular)
pikielhauby (accusative plural)
pikielhaubą (instrumental singular)
pikielhaubami (instrumental plural)
pikielhaubie (locative singular)
pikielhaubach (locative plural)
pikielhaubo (vocative singular)
pikielhauby (vocative plural)

rodzaj hełmu wojskowego lub policyjnego, zazwyczaj wykonanego ze skóry i zakończonego grotem, stosowanego m.in. w wojsku Cesarstwa Niemieckiego


Aquincum

starożytne rzymskie miasto leżące na terenie dzisiejszego Budapesztu


Saraj

(1.1-2) hebr. שרי (saráy) < hebr. שר (sár)

nazwa dwóch miast (Stary Saraj i Nowy Saraj) będących najważniejszymi ośrodkami Złotej Ordy

, wyd. E-bookowo, 2013..


kurfirstský

elektorski, kurfirstowski – dotyczący kurfirsta, elektora Rzeszy


szabeltas

szabeltasy (nominative plural)
szabeltasa (genitive singular)
szabeltasów (genitive plural)
szabeltasowi (dative singular)
szabeltasom (dative plural)
szabeltasy (accusative plural)
szabeltasem (instrumental singular)
szabeltasami (instrumental plural)
szabeltasie (locative singular)
szabeltasach (locative plural)
szabeltasie (vocative singular)
szabeltasy (vocative plural)

niewielka płaska torba skórzana zawieszana przy szabli, typowa dla niektórych rodzajów kawalerii (zwłaszcza dla umundurowania huzarów)

(…) jam też nie brał czasu, wsiadłem na koń schowawszy list do szabeltasu

Wacław Potocki, Wojna chocimska, cz. VI.


Great War

zwykle używane z rodzajnikiem określonym the


war to end all wars

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-war to end all wars.wav


Nínive

El esplendor de Nínive fue efímero.


variolation

wariolizacja, wariolacja (prewencyjne zakażanie ospą prawdziwą zdrowych ludzi)


Jędruś

Jędrusie (nominative plural)
Jędrusia (genitive singular)
Jędrusiów (genitive plural)
Jędrusiowi (dative singular)
Jędrusiom (dative plural)
Jędrusia (accusative singular)
Jędrusie (accusative plural)
Jędrusiem (instrumental singular)
Jędrusiami (instrumental plural)
Jędrusiu (locative singular)
Jędrusiach (locative plural)
Jędrusiu (vocative singular)
Jędrusie (vocative plural)

członek oddziału partyzanckiego pod dowództwem Władysława Jasińskiego ps. „Jędruś” (1.1)

U "Jędrusiów" "Malutki" nosił stena, dziewięciomilimetrowy pistolet maszynowy z angielskich zrzutów, i małego oficerskiego walthera

Włodzimierz Nowak, Obwód głowy, 2007, Narodowy Korpus Języka Polskiego.

zazwyczaj w liczbie mnogiej jako nazwa oddziału


samodzierżawie

ros. самодержавие

samodzierżawia (potential rare nominative plural)
samodzierżawia (genitive singular)
samodzierżawi (potential rare genitive plural)
samodzierżawiu (dative singular)
samodzierżawiom (potential rare dative plural)
samodzierżawia (potential rare accusative plural)
samodzierżawiem (instrumental singular)
samodzierżawiami (potential rare instrumental plural)
samodzierżawiu (locative singular)
samodzierżawiach (potential rare locative plural)
samodzierżawia (potential rare vocative plural)

W Imperium Rosyjskim panowało „samodzierżawie”, czyli monarchia absolutna


желехівка

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-желехівка.wav

zobacz też: грінченківка • драгоманівка • желехі́вка • куліші́вка • максимовичівка • панькевичівка • скрипниківка • яри́жка


antystalinowski

antystalinowska (nominative singular feminine)
antystalinowskie (nominative singular neuter)
antystalinowscy (nominative plural masculine)
antystalinowskie (nominative plural nonvirile)
antystalinowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
antystalinowskiej (genitive singular feminine)
antystalinowskiego (genitive singular neuter)
antystalinowskich (genitive plural masculine nonvirile)
antystalinowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
antystalinowskiej (dative singular feminine)
antystalinowskiemu (dative singular neuter)
antystalinowskim (dative plural masculine nonvirile)
antystalinowskiego (accusative singular masculine animate)
antystalinowską (accusative singular feminine)
antystalinowskie (accusative singular neuter)
antystalinowskich (accusative plural masculine)
antystalinowskie (accusative plural nonvirile)
antystalinowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
antystalinowską (instrumental singular feminine)
antystalinowskim (instrumental singular neuter)
antystalinowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
antystalinowskim (locative singular masculine animate inanimate)
antystalinowskiej (locative singular feminine)
antystalinowskim (locative singular neuter)
antystalinowskich (locative plural masculine nonvirile)
antystalinowska (vocative singular feminine)
antystalinowskie (vocative singular neuter)
antystalinowscy (vocative plural masculine)
antystalinowskie (vocative plural nonvirile)
bardziej antystalinowski (comparative)
bardziej antystalinowski (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowska (nominative singular feminine)
bardziej antystalinowskie (nominative singular neuter)
bardziej antystalinowscy (nominative plural masculine)
bardziej antystalinowskie (nominative plural nonvirile)
bardziej antystalinowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowskiej (genitive singular feminine)
bardziej antystalinowskiego (genitive singular neuter)
bardziej antystalinowskich (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej antystalinowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowskiej (dative singular feminine)
bardziej antystalinowskiemu (dative singular neuter)
bardziej antystalinowskim (dative plural masculine nonvirile)
bardziej antystalinowskiego (accusative singular masculine animate)
bardziej antystalinowski (accusative singular masculine inanimate)
bardziej antystalinowską (accusative singular feminine)
bardziej antystalinowskie (accusative singular neuter)
bardziej antystalinowskich (accusative plural masculine)
bardziej antystalinowskie (accusative plural nonvirile)
bardziej antystalinowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowską (instrumental singular feminine)
bardziej antystalinowskim (instrumental singular neuter)
bardziej antystalinowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej antystalinowskim (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowskiej (locative singular feminine)
bardziej antystalinowskim (locative singular neuter)
bardziej antystalinowskich (locative plural masculine nonvirile)
bardziej antystalinowski (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej antystalinowska (vocative singular feminine)
bardziej antystalinowskie (vocative singular neuter)
bardziej antystalinowscy (vocative plural masculine)
bardziej antystalinowskie (vocative plural nonvirile)
najbardziej antystalinowski (superlative)
najbardziej antystalinowski (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowska (nominative singular feminine)
najbardziej antystalinowskie (nominative singular neuter)
najbardziej antystalinowscy (nominative plural masculine)
najbardziej antystalinowskie (nominative plural nonvirile)
najbardziej antystalinowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowskiej (genitive singular feminine)
najbardziej antystalinowskiego (genitive singular neuter)
najbardziej antystalinowskich (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej antystalinowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowskiej (dative singular feminine)
najbardziej antystalinowskiemu (dative singular neuter)
najbardziej antystalinowskim (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej antystalinowskiego (accusative singular masculine animate)
najbardziej antystalinowski (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej antystalinowską (accusative singular feminine)
najbardziej antystalinowskie (accusative singular neuter)
najbardziej antystalinowskich (accusative plural masculine)
najbardziej antystalinowskie (accusative plural nonvirile)
najbardziej antystalinowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowską (instrumental singular feminine)
najbardziej antystalinowskim (instrumental singular neuter)
najbardziej antystalinowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej antystalinowskim (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowskiej (locative singular feminine)
najbardziej antystalinowskim (locative singular neuter)
najbardziej antystalinowskich (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej antystalinowski (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej antystalinowska (vocative singular feminine)
najbardziej antystalinowskie (vocative singular neuter)
najbardziej antystalinowscy (vocative plural masculine)
najbardziej antystalinowskie (vocative plural nonvirile)

nastawiony na walkę ze stalinizmem, zwalczający stalinizm

Tam przyjął postawę antybolszewicką i antystalinowską i zadeklarował Niemcom współpracę w walce ze wspólnym wrogiem


gwinea

(1.1) ang. Guinea pound → funt gwinejski, od kraju pochodzenia złota, z którego wybijano te monety

gwinei (genitive singular)
gwinei (dative singular)
gwineę (accusative singular)
gwineą (instrumental singular)
gwinei (locative singular)
gwineo (vocative singular)
gwinee (nominative plural)
gwinei (genitive plural)
gwineom (dative plural)
gwinee (accusative plural)
gwineami (instrumental plural)
gwineach (locative plural)
gwinee (vocative plural)

Lecz pobyt tam drogo kosztuje i po tygodniu, wydawszy dwie z pięciu gwinei, przeraziłem się bardzo co daléj będzie

Daniel Defoe, Przypadki Robinsona Kruzoe (tłum. Władysław Ludwik Anczyc, wyd. 1868)

Ja widzę rzeczy wielkie, i piękne i śmiałe, / Która ludzkość mizerna, rachityczna, chora, / Chwyta z obrzydliwością w swoje ręce małe / I przerabia na rubla, gwineę, luidora!

Artur Bartels, Ja nie jestem poetą (wyd. 1888)

dawna jednostka obrachunkowa w Wielkiej Brytanii, równa 21 szylingom


podczaszy

podczaszowie (nominative plural)
podczaszego (genitive singular)
podczaszych (genitive plural)
podczaszemu (dative singular)
podczaszym (dative plural)
podczaszego (accusative singular)
podczaszych (accusative plural)
podczaszym (instrumental singular)
podczaszymi (instrumental plural)
podczaszym (locative singular)
podczaszych (locative plural)
podczaszowie (vocative plural)
podczasze (depreciative nominative vocative plural)

nadworny urzędnik książęcy lub królewski próbujący napoje przed podaniem księciu lub królowi


copero

copero mayor de la reina / copero mayor del rey


puklerz

st.czes. pukléř < śwn. buckeler, buckelære < st.franc. bouclier

puklerza (genitive singular)
puklerzowi (dative singular)
puklerzem (instrumental singular)
puklerzu (locative singular)
puklerzu (vocative singular)
puklerze (nominative plural)
puklerzy (genitive plural)
puklerzów (genitive plural rare)
puklerzom (dative plural)
puklerze (accusative plural)
puklerzami (instrumental plural)
puklerzach (locative plural)
puklerze (vocative plural)

wypukła tarcza używana przez piechotę i jezdnych

Średnica puklerzów na ogół nie przekraczała pięćdziesięciu centymetrów.


puklerzny

puklerznego (genitive singular)
puklerznemu (dative singular)
puklerznego (accusative singular)
puklerznym (instrumental singular)
puklerznym (locative singular)
puklerzni (nominative plural)
puklerznych (genitive plural)
puklerznym (dative plural)
puklerznych (accusative plural)
puklerznymi (instrumental plural)
puklerznych (locative plural)
puklerzni (vocative plural)


puklerzyk

puklerzyka (genitive singular)
puklerzykowi (dative singular)
puklerzykiem (instrumental singular)
puklerzyku (locative singular)
puklerzyku (vocative singular)
puklerzyki (nominative plural)
puklerzyków (genitive plural)
puklerzykom (dative plural)
puklerzyki (accusative plural)
puklerzykami (instrumental plural)
puklerzykach (locative plural)
puklerzyki (vocative plural)


chanat

chanatu (genitive singular)
chanatowi (dative singular)
chanatem (instrumental singular)
chanacie (locative singular)
chanacie (vocative singular)
chanaty (nominative plural)
chanatów (genitive plural)
chanatom (dative plural)
chanaty (accusative plural)
chanatami (instrumental plural)
chanatach (locative plural)
chanaty (vocative plural)

Chanat mógł być podporządkowany innym chanatom lub być częścią kaganatu lub (w erze nowożytnej) sułtanatu


Beludżystan

Beludżystanu (genitive singular)
Beludżystanowi (dative singular)
Beludżystanem (instrumental singular)
Beludżystanie (locative singular)
Beludżystanie (vocative singular)
Beludżystany (potential rare nominative plural)
Beludżystanów (potential rare genitive plural)
Beludżystanom (potential rare dative plural)
Beludżystany (potential rare accusative plural)
Beludżystanami (potential rare instrumental plural)
Beludżystanach (potential rare locative plural)
Beludżystany (potential rare vocative plural)

kraina historyczna w południowo-zachodniej Azji

Koczownicza ludność Beludżystanu hodowała owce, wielbłądy, kozy i konie.


Hazaradżat

Hazaradżatu (genitive singular)
Hazaradżatowi (dative singular)
Hazaradżatem (instrumental singular)
Hazaradżacie (locative singular)
Hazaradżacie (vocative singular)
Hazaradżaty (potential rare nominative plural)
Hazaradżatów (potential rare genitive plural)
Hazaradżatom (potential rare dative plural)
Hazaradżaty (potential rare accusative plural)
Hazaradżatami (potential rare instrumental plural)
Hazaradżatach (potential rare locative plural)
Hazaradżaty (potential rare vocative plural)

historyczny region w środkowym Afganistanie

W Hazaradżacie panuje zimny, górski klimat.


maharadża

maharadży (genitive singular)
maharadży (dative singular)
maharadżę (accusative singular)
maharadżą (instrumental singular)
maharadży (locative singular)
maharadżo (vocative singular)
maharadżowie (nominative plural)
maharadżów (genitive plural)
maharadżom (dative plural)
maharadżów (accusative plural)
maharadżami (instrumental plural)
maharadżach (locative plural)
maharadżowie (vocative plural)
maharadże (depreciative nominative vocative plural)

niezależny władca w Indiach i na Archipelagu Malajskim

Anglik oznajmił urzędnikowi, że sam pomówi z maharadżą i wyszedł razem z chłopcem

Ferdynand Ossendowski, Słoń Birara (wyd. 1932)


Chorasan

Chorasanu (genitive singular)
Chorasanowi (dative singular)
Chorasanem (instrumental singular)
Chorasanie (locative singular)
Chorasanie (vocative singular)

Emir pochodził z Chorasanu, ze znakomitej i bogatej rodziny.


cupbearer

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-cupbearer.wav


mieszalnik

naczynie do mieszania wina z wodą (w antycznej Grecji)


pegeer

pegeeru (genitive singular)
pegeerowi (dative singular)
pegeerem (instrumental singular)
pegeerze (locative singular)
pegeerze (vocative singular)
pegeery (nominative plural)
pegeerów (genitive plural)
pegeerom (dative plural)
pegeery (accusative plural)
pegeerami (instrumental plural)
pegeerach (locative plural)
pegeery (vocative plural)

Dzięki ich pracy pomiędzy zrujnowanymi budynkami po byłym pegeerze wyrosły hałdy szarego proszku


pegeerowiec

pegeerowca (genitive singular)
pegeerowcowi (dative singular)
pegeerowca (accusative singular)
pegeerowcem (instrumental singular)
pegeerowcu (locative singular)
pegeerowcu (vocative singular)
pegeerowcze (vocative singular)
pegeerowcy (nominative plural)
pegeerowców (genitive plural)
pegeerowcom (dative plural)
pegeerowców (accusative plural)
pegeerowcami (instrumental plural)
pegeerowcach (locative plural)
pegeerowcy (vocative plural)
pegeerowce (depreciative nominative vocative plural)

rolnik zrzeszony w Państwowym Gospodarstwie Rolnym

Poprosiliśmy też kilku pegeerowców o pomoc w poszukiwaniach.


pegeerowskość

pegeerowskości (genitive singular)
pegeerowskości (dative singular)
pegeerowskością (instrumental singular)
pegeerowskości (locative singular)
pegeerowskości (vocative singular)
pegeerowskości (potential rare nominative plural)
pegeerowskości (potential rare genitive plural)
pegeerowskościom (potential rare dative plural)
pegeerowskości (potential rare accusative plural)
pegeerowskościami (potential rare instrumental plural)
pegeerowskościach (potential rare locative plural)
pegeerowskości (potential rare vocative plural)


pegeeryzacja

pegeeryzacji (genitive singular)
pegeeryzacji (dative singular)
pegeeryzację (accusative singular)
pegeeryzacją (instrumental singular)
pegeeryzacji (locative singular)
pegeeryzacjo (vocative singular)
pegeeryzacje (potential rare nominative plural)
pegeeryzacji / przest. pegeeryzacyj (potential rare genitive plural)
pegeeryzacjom (potential rare dative plural)
pegeeryzacje (potential rare accusative plural)
pegeeryzacjami (potential rare instrumental plural)
pegeeryzacjach (potential rare locative plural)
pegeeryzacje (potential rare vocative plural)

zakładanie Państwowych Gospodarstw Rolnych

przejmowanie majątku przez Państwowe Gospodarstwa Rolne


PGR-owiec

PGR-owca (genitive singular)
PGR-owcowi (dative singular)
PGR-owca (accusative singular)
PGR-owcem (instrumental singular)
PGR-owcu (locative singular)
PGR-owcu (vocative singular)
PGR-owcze (vocative singular)
PGR-owcy (nominative plural)
PGR-owców (genitive plural)
PGR-owcom (dative plural)
PGR-owców (accusative plural)
PGR-owcami (instrumental plural)
PGR-owcach (locative plural)
PGR-owcy (vocative plural)
PGR-owce (depreciative nominative vocative plural)

Tym autobusem jeździli PGR-owcy i pracownice mleczarni.


Kujawianin

Kujawianina (genitive singular)
Kujawianinowi (dative singular)
Kujawianina (accusative singular)
Kujawianinem (instrumental singular)
Kujawianinie (locative singular)
Kujawianinie (vocative singular)
Kujawianie (nominative plural)
Kujawian (genitive plural)
Kujawianom (dative plural)
Kujawian (accusative plural)
Kujawianami (instrumental plural)
Kujawianach (locative plural)
Kujawianie (vocative plural)
Kujawiany (depreciative nominative vocative plural)

członek hipotetycznego plemienia zachodniosłowiańskiego zamieszkującego okolice Gopła i wzdłuż Noteci

Kujawiacy są częściowo odległymi potomkami plemienia słowiańskiego Kujawian, utożsamianego czasem z Goplanami lub Mazowszanami-Kłobianami


jałmużnik

jałmużnika (genitive singular)
jałmużnikowi (dative singular)
jałmużnika (accusative singular)
jałmużnikiem (instrumental singular)
jałmużniku (locative singular)
jałmużniku (vocative singular)
jałmużnicy (nominative plural)
jałmużników (genitive plural)
jałmużnikom (dative plural)
jałmużników (accusative plural)
jałmużnikami (instrumental plural)
jałmużnikach (locative plural)
jałmużnicy (vocative plural)
jałmużniki (depreciative nominative vocative plural)

Urząd wielkiego jałmużnika nie był dziedziczony.


Kapitalverbrechen

kapiˈtaːlfɛɐ̯ˌbʁɛçn̩


Волинь

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Волинь.wav


Temistokles

łac. Themistocles < gr. Θεμιστοκλῆς (Themistoklês) < gr. θεμιστός + -κλῆς (themistós + -klês)

pan Temistokles • brat / kuzyn / wujek / dziadek Temistokles • mężczyzna imieniem (o imieniu) Temistokles • święty / błogosławiony Temistokles • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Temistokles • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Temistokles • otrzymać / dostać / przybrać imię Temistokles • dzień imienin / imieniny Temistoklesa • na Temistoklesa (o dniu)

Temistoklesa (genitive singular)
Temistoklesowi (dative singular)
Temistoklesa (accusative singular)
Temistoklesem (instrumental singular)
Temistoklesie (locative singular)
Temistoklesie (vocative singular)
Temistoklesowie (nominative plural)
Temistoklesi (nominative plural)
Temistoklesów (genitive plural)
Temistoklesom (dative plural)
Temistoklesów (accusative plural)
Temistoklesami (instrumental plural)
Temistoklesach (locative plural)
Temistoklesowie (vocative plural)
Temistoklesi (vocative plural)
Temistoklesy (depreciative nominative vocative plural)

Na podstawie wątpliwych dowodów wrogowie Temistoklesa doprowadzili do zaocznego skazania go na śmierć


Themistocles

źródłosłów dla ang. Themistocles, pol. Temistokles


Thémistocle

łac. Themistocles < gr. Θεμιστοκλῆς (Themistoklês)


célere

żołnierz rzymski królewskiej straży przybocznej

El cuerpo de los céleres fue creado por Rómulo.

Romulus utworzył oddział żołnierzy rzymskiej królewskiej straży przybocznej.


Simultanschule

Nds. Schule für Schülerinnen und Schüler aller Bekenntnisse

szkoła symultanna (np. ewangelicko-katolicka), szkoła łączna, szkoła wspólna

Simultanschule to rodzaj szkoły, w której ogólne nauczanie odbywa się wspólnie, a lekcje religii są podzielone na konfesje.


Volksschule

ˈfɔlksˌʃuːlə

Termin Volksschule oznaczał dawniej szkolę dla dzieci z biednych rodzin.


Elementarschule

elemɛnˈtaːɐ̯ˌʃuːlə

Elementarschule to nazwa dawnej szkoły dającej wykształcenie podstawowe, np. w XIX-wiecznym Cesarstwie Niemieckim.


Klippschule

Winkelschule (Klippschule) to nazwa dawnej prywatnej, odpłatnej, często nielegalnej szkoły, dającej elementarne wykształcenie (czytanie, pisanie, rachunki).


Winkelschule

ˈvɪŋkl̩ˌʃuːlə

Winkelschule to nazwa dawnej prywatnej, odpłatnej, często nielegalnej szkoły, dającej elementarne wykształcenie (czytanie, pisanie, rachunki).


Hilfsschule

ˈhɪlfsˌʃuːlə

Gegen Ende des 19. Jahrhunderts wurden in Deutschland und Österreich immer mehr Hilfsschulen gegründet.

Pod koniec XIX wieku zakładano w Niemczech i Austrii coraz więcej szkół dla dzieci upośledzonych.

Wikipedia.de, Hilfschule, dostęp 04.10.2021

Hilfsschulen istniały w Niemczech i Austrii od końca XIX w. Obecnie nazywają się one w Niemczech Förderschulen (für Lernbehinderte), a w Austrii (allgemeine) Sonderschulen.


охотнорядец

ros. Охотный Ряд + -ец

ɐxətnɐˈrʲædʲɪt͡s

handlarz sprzedający na Ochotnym Riadzie, biorący udział w organizowanych przez policję pogromach i tłumieniu demonstracji studenckich


BGS

Bundesgrundschutz → federalna ochrona podstawowa


technische Hochschule

W Niemczech po roku 1945 termin technische Hochschule został zmieniony na technische Universität.


TH

technische Hochschule → uczelnia techniczna


technische Universität

Termin technische Universität istnieje w Niemczech i w Austrii. W Niemczech pojawił się po roku 1945 zastępując dotychczasowy termin technische Hochschule. W Szwajcarii używany jest termin technische Hochschule.


ахмістрыня

Be-ахмістрыня.ogg


neue Mittelschule

Neue Mittelschule to typ szkoły, która zastąpiła w Austrii Hauptschule, a od roku 2020/2021 istnieje pod oficjalną nazwą Mittelschule.


petarda

petardy (nominative plural)
petardy (genitive singular)
petard (genitive plural)
petardzie (dative singular)
petardom (dative plural)
petardę (accusative singular)
petardy (accusative plural)
petardą (instrumental singular)
petardami (instrumental plural)
petardzie (locative singular)
petardach (locative plural)
petardo (vocative singular)
petardy (vocative plural)

ładunek wybuchowy używany dawniej do wysadzania bram lub mostów


Klosterschule

szkoła klasztorna, szkoła przyklasztorna


pragmatyzm

metoda przedstawiania dziejów poprzez opisywanie przyczyn i skutków wydarzeń historycznych bez badania praw rozwoju dziejowego


kopiał

kartulariusz, średniowieczny zbiór dokumentów, ich kopii i odpisów


fontaź

od nazwiska Fontanges, damy dworu Ludwika XIV

ozdoba kobiecej fryzury z koronek i wstążek wysoko upiętych nad czołem


repatriant

repatrianta (genitive singular)
repatriantowi (dative singular)
repatrianta (accusative singular)
repatriantem (instrumental singular)
repatriancie (locative singular)
repatriancie (vocative singular)
repatrianci (nominative plural)
repatriantów (genitive plural)
repatriantom (dative plural)
repatriantów (accusative plural)
repatriantami (instrumental plural)
repatriantach (locative plural)
repatrianci (vocative plural)
repatrianty (depreciative nominative vocative plural)

osoba przesiedlona po II wojnie światowej z dawnych ziem polskich na wschodzie

Wypędzono Niemców, napłynęła fala repatriantów z dawnych kresów wschodnich, a tożsamość i mit śląskości wiązano przede wszystkim klasowo – z górnictwem i hutnictwem


technikum pedagogiki przedszkolnej (w Austrii)


zek

zeka (genitive singular)
zekowi (dative singular)
zeka (accusative singular)
zekiem (instrumental singular)
zeku (locative singular)
zeku (vocative singular)
zekowie (nominative plural)
zeki (nominative plural)
zeków (genitive plural)
zekom (dative plural)
zeków (accusative plural)
zeki (accusative plural)
zekami (instrumental plural)
zekach (locative plural)
zekowie (vocative plural)
zeki (vocative plural)

więzień, w szczególności więzień łagru lub gułagu

Udręk przysparzały zekom miliony insektów: wszy, pluskiew i karaluchów, od których roiło się w łagrach

„Wrocławskie studia wschodnie”, t. 4, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2000, s. 208


doża

doży (genitive singular)
doży (dative singular)
dożę (accusative singular)
dożą (instrumental singular)
doży (locative singular)
dożo (vocative singular)
dożowie (nominative plural)
dożów (genitive plural)
dożom (dative plural)
dożów (accusative plural)
dożami (instrumental plural)
dożach (locative plural)
dożowie (vocative plural)
doże (depreciative nominative vocative plural)

władca Republiki Weneckiej lub Republiki Genui

Za panowania tego doży Wenecja opanowała Cypr.


απελεύθερος

gr. ἀπελεύθερος


siogun

sioguna (genitive singular)
siogunowi (dative singular)
sioguna (accusative singular)
siogunem (instrumental singular)
siogunie (locative singular)
siogunie (vocative singular)
siogunowie (nominative plural)
sioguni (nominative plural)
siogunów (genitive plural)
siogunom (dative plural)
siogunów (accusative plural)
siogunami (instrumental plural)
siogunach (locative plural)
siogunowie (vocative plural)
sioguni (vocative plural)
sioguny (depreciative nominative vocative plural)

japoński wódz naczelny, generał, zwierzchnik sił zbrojnych


перабудова

Be-перабудова.ogg

перабудова ўсіх сфер грамадскага жыцця

przebudowa wszystkich sfer życia społecznego


childe

dodatek do nazwiska w przypadku najstarszego syna przejmującego tytuł po ojcu


Lateinschule

laˈtaɪ̯nˌʃuːlə

Lateinschulen standen den Söhnen der städtischen Oberschicht zur Verfügung.

Szkoły łacińskie były dostępne dla synów mieszczańskiej elity.

Landesmuseum MV, Virtuelles Museum zur Landesgeschichte, dostęp 02.11.2021


Fürstenschule

Fürstenschulen dienten der Ausbildung junger Adliger.

Szkoły książęce służyły edukacji młodych szlachciców.


Ku Klux Klan

ang. Ku Klux Klan, przypuszczalnie od gr. κύκλος (kýklos) → koło

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Olaf-Ku Klux Klan.wav

Ku Klux Klanu (genitive singular)
Ku Klux Klanowi (dative singular)
Ku Klux Klanem (instrumental singular)
Ku Klux Klanie (locative singular)
Ku Klux Klanie (vocative singular)
Ku Klux Klany (nominative plural)
Ku Klux Klanów (genitive plural)
Ku Klux Klanom (dative plural)
Ku Klux Klany (accusative plural)
Ku Klux Klanami (instrumental plural)
Ku Klux Klanach (locative plural)
Ku Klux Klany (vocative plural)

działające w różnych latach amerykańskie rasistowskie organizacje terrorystyczne

Nie ma nic dziwnego w tym, że dawni i obecni mieszkańcy miasta nie chcą, żeby kojarzono ich z Ku Klux Klanem, i denerwują się, że znany korporacyjny dyrektor kreśli taki niekorzystny obraz ich społeczności

Leander Kahney, Tim Cook. Człowiek, który wzniósł Apple na wyższy poziom, tłum. Magda Witkowska, Wydawnictwo SQN, Kraków 2019, ISBN 9788381295406.


Alemania Oriental

Alemania Oriental y Alemania Occidental se reunieron en 1990.

Niemcy Wschodnie i Niemcy Zachodnie połączyły się ponownie w 1990 r.


Röntgen

(1-2) Od nazwiska niemieckiego fizyka Wilhelma Conrada Röntgena.

zobacz też: Indeks:Niemiecki - Jednostki miar i mas


прэтарскі

białor. прэтар + -скі


قسطنطينيه

arab. القسطنطينية

Kostantiniyye / Qosṭanṭīnīyê (transliteration)


Ku-Klux-Klan

Ku Klux Klan (amerykańska rasistowska organizacja terrorystyczna)


beeline

ang. bee + line → pszczela linia (oryginalnie amerykanizm – Amerykanie wierzyli, że pszczoły wracają do ula prostą drogą)

rodzaj lontu używającego prochu dla skrócenia czasu


Alkibiadész

gr. Ἀλκιβιάδης


Englischer Schweiß

Seinen ersten Auftritt hatte der Englische Schweiß 1485.

Po raz pierwszy poty angielskie pojawiły się w roku 1485.


πολιορκητικός

koine πολιορκητικός


janczarka

pol. janczar + -ka < węg. janicsár < tur. yeniçeri

janczarki (nominative plural)
janczarki (genitive singular)
janczarek (genitive plural)
janczarce (dative singular)
janczarkom (dative plural)
janczarkę (accusative singular)
janczarki (accusative plural)
janczarką (instrumental singular)
janczarkami (instrumental plural)
janczarce (locative singular)
janczarkach (locative plural)
janczarko (vocative singular)
janczarki (vocative plural)

strzelba turecka o długiej lufie i krótkiej zakrzywionej kolbie, często bardzo ozdobna, używana głównie przez osmańskich janczarów, także w XVII-wiecznej Polsce

Janczarowie (…) służyli pieszo uzbrojeni w strzelby, zwane w Polsce janczarkami, krótkie szable, kordelas i pistolet za pasem

Zygmunt Gloger, Encyklopedia staropolska ilustrowana, Warszawa, P. Laskauer i W. Babicki, 1901, t. 2, s. 282.

Z promów zaczęły grzmieć janczarki, którym dragonia huknęła w odpowiedź z bandoletów

Henryk Sienkiewicz, Pan Wołodyjowski, rozdz. LI.


kordelas

niem. Kordelasche / Kortelatsch < wł. cortelas

kordelasa (genitive singular)
kordelasowi (dative singular)
kordelasem (instrumental singular)
kordelasie (locative singular)
kordelasie (vocative singular)
kordelasy (nominative plural)
kordelasów (genitive plural)
kordelasom (dative plural)
kordelasy (accusative plural)
kordelasami (instrumental plural)
kordelasach (locative plural)
kordelasy (vocative plural)

broń boczna o jednosiecznej głowni, używana od XV wieku przez piechotę, także na okrętach

Janczarowie stanowili rodzaj gwardyi i milicyi sułtanów (…); służyli pieszo, uzbrojeni w strzelby, zwane w Polsce janczarkami, krótkie szable, kordelas i pistolet za pasem

Hasło „Janczar” w: Zygmunt Gloger, Encyklopedia staropolska, 1900–1903.

Naokoło wielkiego masztu ułożono stos pik, toporów, szabli i kordelasów, oraz kilkanaście nabitych muszkietów

Daniel Defoe, Przypadki Robinsona Kruzoe (tłum. Wł.L. Anczyc), rozdz. V.


guldynka

nazwa z prawdopodobieństwem wywodzona od kurlandzkiego Goldingen

guldynki (nominative plural)
guldynki (genitive singular)
guldynek (genitive plural)
guldynce (dative singular)
guldynkom (dative plural)
guldynkę (accusative singular)
guldynki (accusative plural)
guldynką (instrumental singular)
guldynkami (instrumental plural)
guldynce (locative singular)
guldynkach (locative plural)
guldynko (vocative singular)
guldynki (vocative plural)

lekka strzelba gwintowana z XVII-XVIII wieku. używana na ogół do polowań

Raz wyrwała się z domu na polowanie, na kaczki z guldynką

Henryk Sienkiewicz, Pan Wołodyjowski, rozdz. VI.

Nic nie ma w ręku. Czym tu dać sygnały? Róg i guldynka z kozaczkiem zostały

Cecylia Niewiadomska, Sobieski: Wróżba w: Legendy, podania i obrazki historyczne, Gebethner i Wolff, Warszawa 1911.

Ciężki a dalekonośny muszkiet był mi niepotrzebny. Zamiast niego wziąłem lżejszą guldynkę

Arkady Fiedler, Wyspa Robinsona, Iskry, Warszawa 1956, s. 161.


апафеоз

gr. ἀποθέωσις (apothéōsis) → ubóstwienie


andabata

andabaci (nominative plural)
andabaty (genitive singular)
andabatów (genitive plural)
andabacie (dative singular)
andabatom (dative plural)
andabatę (accusative singular)
andabatów (accusative plural)
andabatą (instrumental singular)
andabatami (instrumental plural)
andabacie (locative singular)
andabatach (locative plural)
andabato (vocative singular)
andabaci (vocative plural)

rzymski gladiator walczący w hełmie zakrywającym oczy

, tom III, rozdział XIII..


Guerra Civil

La Guerra Civil condenó al exilio a miles de ciudadanos españoles del bando republicano.

Hiszpańska wojna domowa skazała na wygnanie tysiące obywateli hiszpańskich ze strony republikańskiej.

przez antonomazję, z wielkiej litery w stosunku do hiszpańskiej wojny domowej (1936-1939)


Εμφύλιος

przez antonomazję, z dużej litery w stosunku do wojny domowej w Grecji (1946-1949) https://pl.wikipedia.org/wiki/Wojna_domowa_w_Grecji


ئەيسا مەسىھ

Eysa Mesih / Әйса Мәсиһ (alternative)
eysa mesih (transliteration)


nastawa

nastawy (nominative plural)
nastawy (genitive singular)
nastaw (genitive plural)
nastawie (dative singular)
nastawom (dative plural)
nastawę (accusative singular)
nastawy (accusative plural)
nastawą (instrumental singular)
nastawami (instrumental plural)
nastawie (locative singular)
nastawach (locative plural)
nastawo (vocative singular)
nastawy (vocative plural)

określona ilość miodu z pasieki, oddawana przez bartników do starostwa bartnego albo do dworu


karbidówka

karbidówki (nominative plural)
karbidówki (genitive singular)
karbidówek (genitive plural)
karbidówce (dative singular)
karbidówkom (dative plural)
karbidówkę (accusative singular)
karbidówki (accusative plural)
karbidówką (instrumental singular)
karbidówkami (instrumental plural)
karbidówce (locative singular)
karbidówkach (locative plural)
karbidówko (vocative singular)
karbidówki (vocative plural)

prymitywny granat wykonywany rzemieślniczo z lamp karbidowych


cárevics

ros. царевич


anšlus

anšlusy (nominative plural)
anšlusu (genitive singular)
anšlusů (genitive plural)
anšlusu (dative singular)
anšlusům (dative plural)
anšlusy (accusative plural)
anšluse (vocative singular)
anšlusy (vocative plural)
anšlusu (locative singular)
anšlusech (locative plural)
anšlusem (instrumental singular)
anšlusy (instrumental plural)


sebemrskač

sebemrskači (nominative plural)
sebemrskače (genitive singular)
sebemrskačů (genitive plural)
sebemrskači (dative singular)
sebemrskačovi (dative singular)
sebemrskačům (dative plural)
sebemrskače (accusative singular)
sebemrskače (accusative plural)
sebemrskači (vocative singular)
sebemrskači (vocative plural)
sebemrskači (locative singular)
sebemrskačovi (locative singular)
sebemrskačích (locative plural)
sebemrskačem (instrumental singular)
sebemrskači (instrumental plural)

flagelant, flagellant, biczownik, kapnik


sistrum

łac. sistrum < gr. σεῖστρον → grzechotka, utworzone od gr. σείω → potrząsać

sistra (nominative plural)
sistrów (genitive plural)
sistrom (dative plural)
sistra (accusative plural)
sistrami (instrumental plural)
sistrach (locative plural)
sistra (vocative plural)

starożytny obrzędowy instrument muzyczny związany z kultem bogini Izydy

Wróć do ołtarza i potrząsając sistrum, wypowiedz słowa: Wiej wiatrem, Bastet, pani kotów. Wiej wiatrem, bogini ziemskich przyjemności

Deanna J. Conway, Magia księżycowa. Mity, zaklęcia, przepisy i rytuały, tłum. Anna Gąsowska, Wydawnictwo Kobiece, Białystok 2021, ISBN 9788367014335.


sistrum

gr. σεῖστρον


vulgáris latin

łacina ludowa, łacina potoczna, język praromański


sabataizm

religijny ruch mesjanistyczny w judaizmie, założony w połowie XVII wieku przez Szabetaja Cewi

W odróżnieniu od zwolenników kabały praktycznej sabataizm głosił radość życia oraz złączenie się z Bogiem przez ekstazę

Marian Fuks, Żydzi polscy. Dzieje i kultura, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1982, ISBN 8322320019, s. 25.


rewir

niem. Revier < śwn. rivier, riviere < śr.niderl. riviere < st.franc. riviere < prarom. *riparia < łac. rīpārius < łac. rīpa

rewiry (nominative plural)
rewiru (genitive singular)
rewirów (genitive plural)
rewirowi (dative singular)
rewirom (dative plural)
rewiry (accusative plural)
rewirem (instrumental singular)
rewirami (instrumental plural)
rewirze (locative singular)
rewirach (locative plural)
rewirze (vocative singular)
rewiry (vocative plural)

szpital w hitlerowskich obozach koncentracyjnych


czarnoseciniec

kalka z ros. черносо́тенец

czarnosecińca (genitive singular)
czarnosecińcowi (dative singular)
czarnosecińca (accusative singular)
czarnosecińcem (instrumental singular)
czarnosecińcu (locative singular)
czarnosecińcu (vocative singular)
czarnosecińcy (nominative plural)
czarnosecińców (genitive plural)
czarnosecińcom (dative plural)
czarnosecińców (accusative plural)
czarnosecińcami (instrumental plural)
czarnosecińcach (locative plural)
czarnosecińcy (vocative plural)
czarnosecińce (depreciative nominative vocative plural)

członek czarnej sotni, reakcyjnego ruchu politycznego w Rosji z początku XX wieku

Któż w kółku bakińskich koleżków mógłby się był przyznawać do patriotyzmu rosyjskiego, mocarstwowego, przedwojennego, carskiego? Byłby to czarnoseciniec, chuligan, karierowicz, drab, zbir

Stefan Żeromski, Przedwiośnie, 1925, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


turbary

średnioang. turbarie < st.franc. torberie, tourberie < śr.łac. turbaria

prawo do wydobywania torfu na opał na ziemii wspólnej lub cudzej


чорносотенець

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-чорносотенець.wav


Przedkarpacie

Przedkarpacia (genitive singular)
Przedkarpaciu (dative singular)
Przedkarpaciem (instrumental singular)
Przedkarpaciu (locative singular)

region historyczny w dzisiejszej zachodniej Ukrainie


Nippur

być / bywać / zamieszkać / mieszkać / pomieszkiwać / żyć / pracować / urodzić się / umrzeć / osiedlać się / osiedlić się w Nippur • wyjeżdżać / wyjechać / jechać / dojechać / udać się / wprowadzać się / wprowadzić się do Nippur • przyjeżdżać / przyjechać / jechać / wyprowadzać się / wyprowadzić się z Nippur • być / stać się mieszkańcem / mieszkanką Nippur • mieszkaniec / mieszkanka Nippur • droga / ulica / plac / dom / budynek / mieszkanie / siedziba w Nippur • pochodzić z Nippur • przeprowadzać się / przeprowadzić się do Nippur

starożytne miasto summeryjskie w południowej Mezopotamii, współcześnie stanowisko archeologiczne w Iraku

Z wolna rozprzestrzenili się oni ku północy i stali się twórcami wspomnianej kultury, którą znamy przede wszystkim z wykopalisk w Ur, w Lagash i w Nippur

Svend Dahl „Dzieje książki”, tłum. Eugeniusz Garbacik, Tadeusz Zapiór i Helena Devechy, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1965, s. 18


ciwun

białor. ціву́н

ciwunowie (nominative plural)
ciwuni (nominative plural)
ciwuna (genitive singular)
ciwunów (genitive plural)
ciwunowi (dative singular)
ciwunom (dative plural)
ciwuna (accusative singular)
ciwunów (accusative plural)
ciwunem (instrumental singular)
ciwunami (instrumental plural)
ciwunie (locative singular)
ciwunach (locative plural)
ciwunie (vocative singular)
ciwunowie (vocative plural)
ciwuni (vocative plural)

urząd ziemski w Wielkim Księstwie Litewskim


subotnik

ros. субботник < ros. суббота → sobota

subotnika (genitive singular)
subotnikowi (dative singular)
subotnika (accusative singular)
subotnikiem (instrumental singular)
subotniku (locative singular)
subotniku (vocative singular)
subotnicy (nominative plural)
subotników (genitive plural)
subotnikom (dative plural)
subotników (accusative plural)
subotnikami (instrumental plural)
subotnikach (locative plural)
subotnicy (vocative plural)

członek jednego z odłamów prawosławia powstałego w XVI w.

Zamieszkują Jelenowkę Rosjanie należący do sekty subotników, a więc świętujących sobotę zamiast niedzieli. Obie sekty, mołokanie i subotnicy, utrzymują między sobą oziębłe stosunki i nie zawierają mieszanych małżeństw

Stanisław A. Korwin-Pawłowski, Na przełomie dwóch epok, Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”, Warszawa 1966, s. 376.


rajter

śwn. rîter, rîtære < swn. rîtari.
por. niem. Reiter, ang. rider

rȧjter (alternative)
raeiter (alternative)


raeiter

rȧjter (alternative)
rajter (alternative)


belwederczyk

belwederczyka (genitive singular)
belwederczykowi (dative singular)
belwederczyka (accusative singular)
belwederczykiem (instrumental singular)
belwederczyku (locative singular)
belwederczyku (vocative singular)
belwederczycy (nominative plural)
belwederczyków (genitive plural)
belwederczykom (dative plural)
belwederczyków (accusative plural)
belwederczykami (instrumental plural)
belwederczykach (locative plural)
belwederczycy (vocative plural)

uczestnik ataku na Belweder w Warszawie rozpoczynającego powstanie listopadowe

Podchorążowie i belwederczycy, najściślej związani ze szlachtą, nie wyobrażali sobie jednak sprawy narodowej bez szlacheckiego kierownictwa i sami oddali władzę w ręce przeciwników.


mizerykordia

mizerykordii (genitive singular)
mizerykordii (dative singular)
mizerykordię (accusative singular)
mizerykordią (instrumental singular)
mizerykordii (locative singular)
mizerykordio (vocative singular)
mizerykordie (nominative plural)
mizerykordii (genitive plural)
mizerykordyj (genitive plural obsolete)
mizerykordiom (dative plural)
mizerykordie (accusative plural)
mizerykordiami (instrumental plural)
mizerykordiach (locative plural)
mizerykordie (vocative plural)

sztylet używany w średniowieczu do dobijania konających przeciwników, by przerwać ich cierpienie

Lecz Czech wnet wydostał się na wierzch, przez chwilę tłumił jeszcze rozpaczliwe ruchy przeciwnika, wreszcie przycisnął kolanem żelazną siatkę pokrywającą jego brzuch i wydobył zza pasa krótką, trójgranną mizerykordię.


granatnik

granatnika (genitive singular)
granatnikowi (dative singular)
granatnikiem (instrumental singular)
granatniku (locative singular)
granatniku (vocative singular)
granatniki (nominative plural)
granatników (genitive plural)
granatnikom (dative plural)
granatniki (accusative plural)
granatnikami (instrumental plural)
granatnikach (locative plural)
granatniki (vocative plural)

rodzaj długolufowej haubicy strzelającej granatami, używanej w XVIII-XIX wieku w artylerii polowej i oblężniczej

krótka strzelba o mocno rozszerzonej lufie do miotania niewielkich granatów przez piechotę w XVII-XVIII wieku


Британский Гондурас

Ru-Британский Гондурас.ogg


Социалистическая Федеративная Республика Югославия

Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii

pl-Социалистическая_Федеративная_Республика_Югославия-ru-name-DKAexP-n


buzdygan

z języków turkijskich, prawdop. osm. بوزطغان (bozdağan)

buzdyganu (genitive singular)
buzdyganowi (dative singular)
buzdyganem (instrumental singular)
buzdyganie (locative singular)
buzdyganie (vocative singular)
buzdygany (nominative plural)
buzdyganów (genitive plural)
buzdyganom (dative plural)
buzdygany (accusative plural)
buzdyganami (instrumental plural)
buzdyganach (locative plural)
buzdygany (vocative plural)

wschodnia broń obuchowa o stalowej głowicy

W jednym z czółen stał pan Skrzetuski, wyższy nad innych, dumny, spokojny, z porucznikowskim buzdyganem w ręku i z gołą głową, bo mu strzała tatarska zerwała czapkę.


jakczal

jakczalu (genitive singular)
jakczalowi (dative singular)
jakczalem (instrumental singular)
jakczalu (locative singular)
jakczalu (vocative singular)
jakczale (nominative plural)
jakczali (genitive plural)
jakczalom (dative plural)
jakczale (accusative plural)
jakczalami (instrumental plural)
jakczalach (locative plural)
jakczale (vocative plural)

rodzaj lodowni o stożkowatym kształcie budowanej w starożytnej Persji


hierofant

hierofanta (genitive singular)
hierofantowi (dative singular)
hierofanta (accusative singular)
hierofantem (instrumental singular)
hierofancie (locative singular)
hierofancie (vocative singular)
hierofanci (nominative plural)
hierofantów (genitive plural)
hierofantom (dative plural)
hierofantów (accusative plural)
hierofantami (instrumental plural)
hierofantach (locative plural)
hierofanci (vocative plural)
hierofanty (depreciative nominative vocative plural)

kapłan w starożytnej Grecji, który wprowadzał adeptów w tajniki kultu misteryjnego


dymitriada

każda z dwóch interwencji polityczno-religijno-militarnych w Cesarstwie Rosyjskim zorganizowanych przez polską i litewską magnaterię na początku XVII w.


mahkeme

osm. محكمه < arab. محكمة


tallage

podatek od dóbr ziemskich w średniowiecznej Anglii lub Francji


Gymnopedia

gr. Γυμνοπαιδίαι

Gymnopediów (genitive plural)
Gymnopediom (dative plural)
Gymnopediami (instrumental plural)
Gymnopediach (locative plural)

święto w starożytnej Sparcie poświęcone Apollinowi, Artemidzie i Dionizosowi, podczas którego odbywały się zawody lekkoatletyczne


багатыр

Be-багатыр.ogg

średniowieczny wojownik pochodzący z Rusi Kijowskiej


Piłot

Piłat - rzymski namiestnik Judei w czasach Jezusa Chrystusa


strz.

Po otrzymaniu zlecenia dowódca oddziału kpt. Adam Borys „Pług”, cichociemny, wyznaczył do przeprowadzenia zamachu grupę żołnierzy z I plutonu, pod dowództwem st. strz. Jerzego Zborowskiego „Jeremiego”.


Centrolew

Centrolewu (genitive singular)
Centrolewowi (dative singular)
Centrolewem (instrumental singular)
Centrolewie (locative singular)
Centrolewie (vocative singular)

koalicja partii centrowych i lewicowych w II Rzeczpospolitej zawiązana w 1929 roku w celu walki z obozem sanacji

W latach 1930—1935 posłował z ramienia Centrolewu do Sejmu i pełnił tam funkcję sekretarza klubu parlamentarnego PSL, a następnie SL.


κανονιοφόρος

n.gr. κανόνι + -φόρος


Хмельниччина

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Хмельниччина.wav

wojna wyzwoleńcza pod wodzą Chmielnickiego


Sieg Heil

chwała zwycięstwu (nazistowskie i neonazistowskie pozdrowienie)

zobacz też: Heil Hitler • Sieg Heil • Hitler-Gruß • Hitlergruß • Deutscher Gruß • Führergruß • Kühnengruß


karawanseraj

pers. کاروانسرای < pers. کاروان + سرای → karawana + pałac, seraj

karawanseraju (genitive singular)
karawanserajowi (dative singular)
karawanserajem (instrumental singular)
karawanseraju (locative singular)
karawanseraju (vocative singular)
karawanseraje (nominative plural)
karawanserajów (genitive plural)
karawanserajom (dative plural)
karawanseraje (accusative plural)
karawanserajami (instrumental plural)
karawanserajach (locative plural)
karawanseraje (vocative plural)

zajazd stanowiący miejsce postoju karawan, mający pomieszczenia dla podróżnych wraz ze składami na towary


giöerol

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-giöerol (wersja Józefa Gary).ogg

guörol (alternative)
guø̄rol (alternative)
giörol (alternative)

banknot o nominale 500 złotych z podobizną podhalańskiego górala


leprosarium

śr.łac. leprōsārium < łac. leprōsus (→ trędowaty) + -ārium


lamarkizm

od nazwiska francuskiego przyrodnika Jeana-Baptiste de Lamarcka + pol. -izm

teoria zakładająca ewolucję gatunków pod wpływem środowiska zewnętrznego

Lamarkizm miał ponieść ostatecznie klęskę, ale zainspirował zarówno Erasmusa, jak i Charlesa Darwina …, przy okazji zasilając też arsenał argumentów kreacjonistów.


logofet

ukr. логофе́т (łohofet) < gr. λογοθέτης (logothétēs)

logofeta (genitive singular)
logofetowi (dative singular)
logofeta (accusative singular)
logofetem (instrumental singular)
logofecie (locative singular)
logofecie (vocative singular)
logofeci (nominative plural)
logofetów (genitive plural)
logofetom (dative plural)
logofetów (accusative plural)
logofetami (instrumental plural)
logofetach (locative plural)
logofeci (vocative plural)
logofety (depreciative nominative vocative plural)

nadworny urzędnik w średniowiecznej Mołdawii i na Wołoszczyźnie


Morgengabe

Termin Morgengabe oznacza prezent od męża dla żony rano po nocy poślubnej.


Варшавское восстание

vɐrˈʂafskəɪ̯ə vɐsːˈtanʲɪɪ̯ə

pl-Варшавское_восстание-ru-noun-WN3Hh0qh


Abolitionist

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q188 (deu)-Frank C. Müller-Abolitionist.wav


rynḱ

swn. ring < prazachgerm. *hring < pragerm. *hringaz.

por. ang. ring, duń. ring, niderl. ring, niem. Ring, śląski Ring, szw. ring

ryng (alternative)
rynk (alternative)
ryŋḱ (alternative)


Hypatia

Hypatii (genitive singular)
Hypatii (dative singular)
Hypatię (accusative singular)
Hypatią (instrumental singular)
Hypatii (locative singular)
Hypatio (vocative singular)
Hypatie (nominative plural)
Hypatii (genitive plural)
Hypatiom (dative plural)
Hypatie (accusative plural)
Hypatiami (instrumental plural)
Hypatiach (locative plural)
Hypatie (vocative plural)

aleksandryjska filozofka neoplatońska i matematyczka działająca w IV w.


БССР

ˌbɛˌɛˌsɛˈsɛr

Сою́з Сове́тских Социалисти́ческих Респу́блик

Белору́сская Сове́тская Социалисти́ческая Респу́блика → Białoruska Socjalistyczna Republika Radziecka, BSRR


УССР

Украи́нская Сове́тская Социалисти́ческая Респу́блика → Ukraińska Socjalistyczna Republika Radziecka, USRR


РСФСР

Росси́йская Сове́тская Федерати́вная Социалисти́ческая Респу́блика → Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka (1922-1991), RFSRR

Росси́йская Социалисти́ческая Федерати́вная Сове́тская Респу́блика → Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka (1917-1922), RFSRR


КПСС

Коммунисти́ческая па́ртия Сове́тского Сою́за → Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego, KPZR


ZURT

ZURT-u (genitive singular)
ZURT-owi (dative singular)
ZURT-em (instrumental singular)
Zurcie (locative singular)
Zurcie (vocative singular)
ZURT-y (nominative plural)
ZURT-ów (genitive plural)
ZURT-om (dative plural)
ZURT-y (accusative plural)
ZURT-ami (instrumental plural)
ZURT-ach (locative plural)
ZURT-y (vocative plural)

Zakład Usług Radiotechnicznych i Telewizyjnych


ZURiT

ZURiT-u (genitive singular)
ZURiT-owi (dative singular)
ZURiT-em (instrumental singular)
Zuricie (locative singular)
Zuricie (vocative singular)
ZURiT-y (nominative plural)
ZURiT-ów (genitive plural)
ZURiT-om (dative plural)
ZURiT-y (accusative plural)
ZURiT-ami (instrumental plural)
ZURiT-ach (locative plural)
ZURiT-y (vocative plural)


РОНА

Русская освободительная народная армия → RONA, Rosyjska Wyzwoleńcza Armia Ludowa


RONA

transliteracja ros. РОНА < Русская освободительная народная армия


churał

mong. хурал → churał, zgromadzenie, mały klasztor, utworzone od mong. хурах → gromadzić się

churały (nominative plural)
churału (genitive singular)
churałów (genitive plural)
churałowi (dative singular)
churałom (dative plural)
churały (accusative plural)
churałem (instrumental singular)
churałami (instrumental plural)
churale (locative singular)
churałach (locative plural)
churale (vocative singular)
churały (vocative plural)

w Mongolii Ludowej: terenowy organ władzy państwowej

w dawnej Mongolii: wiec starszyzny wioskowej


Osroene

starożytne królestwo ze stolicą w Edessie, założone przez nabatejskie lub arabskie plemiona w północnej Syrii, istniejące między II w. p.n.e. a III w. n.e.


Osroeńczyk

Osroeńczyka (genitive singular)
Osroeńczykowi (dative singular)
Osroeńczyka (accusative singular)
Osroeńczykiem (instrumental singular)
Osroeńczyku (locative singular)
Osroeńczyku (vocative singular)
Osroeńczycy (nominative plural)
Osroeńczyków (genitive plural)
Osroeńczykom (dative plural)
Osroeńczyków (accusative plural)
Osroeńczykami (instrumental plural)
Osroeńczykach (locative plural)
Osroeńczycy (vocative plural)

Sulla nazywał zatem Komageńczyka Epifanesem, a Osroeńczyka Filoromajosem

Colleen McCullough „Wieniec z trawy”, tłum. Marek Michowski, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Warszawa 2004, ISBN 8371508433


Osroenka

Osroenki (genitive singular)
Osroence (dative singular)
Osroenkę (accusative singular)
Osroenką (instrumental singular)
Osroence (locative singular)
Osroenko (vocative singular)
Osroenki (nominative plural)
Osroenek (genitive plural)
Osroenkom (dative plural)
Osroenki (accusative plural)
Osroenkami (instrumental plural)
Osroenkach (locative plural)
Osroenki (vocative plural)

obywatelka starożytnego królestwa Osroene


Osroena

Osroeny (genitive singular)
Osroenie (dative singular)
Osroenę (accusative singular)
Osroeną (instrumental singular)
Osroenie (locative singular)
Osroeno (vocative singular)
Osroeny (potential rare nominative plural)
Osroen (potential rare genitive plural)
Osroenom (potential rare dative plural)
Osroeny (potential rare accusative plural)
Osroenami (potential rare instrumental plural)
Osroenach (potential rare locative plural)
Osroeny (potential rare vocative plural)


athyr

według nazewnictwa greckiego, trzeci miesiąc pierwszej staroegipskiej pory roku achet, pory wylewu Nilu

zobacz też: tot • paofi • athyr • choiak • tybi • meshir • famenat • farmuti • pachon • paini • epifi • mesore


Syena

Syeny (genitive singular)
Syenie (dative singular)
Syenę (accusative singular)
Syeną (instrumental singular)
Syenie (locative singular)
Syeno (vocative singular)
Syeny (potential rare nominative plural)
Syen (potential rare genitive plural)
Syenom (potential rare dative plural)
Syeny (potential rare accusative plural)
Syenami (potential rare instrumental plural)
Syenach (potential rare locative plural)
Syeny (potential rare vocative plural)


lararium

lararia (nominative plural)
larariów (genitive plural)
larariom (dative plural)
lararia (accusative plural)
larariami (instrumental plural)
larariach (locative plural)
lararia (vocative plural)

domowe miejsce kultu larów, bóstw opiekuńczych w starożytnym Rzymie


rompecabezas

hiszp. romper (→ rozbijać, tłuc) + cabeza (→ głowa)


filhellenizm

(1.1-2) gr. φίλος + ἑλληνισμός (filos + hellenizmos) → przyjaciel + hellenizm

ruch solidarnościowy z grecką walką narodowowyzwoleńczą w XIX w.


φιλελληνισμός

n.gr. φιλέλληνας + -ισμός


egzakcja

egzakcji (genitive singular)
egzakcji (dative singular)
egzakcję (accusative singular)
egzakcją (instrumental singular)
egzakcji (locative singular)
egzakcjo (vocative singular)
egzakcje (nominative plural)
egzakcji (genitive plural)
egzakcyj (genitive plural obsolete)
egzakcjom (dative plural)
egzakcje (accusative plural)
egzakcjami (instrumental plural)
egzakcjach (locative plural)
egzakcje (vocative plural)

Dawniej nieraz bywało, że swoich własnych, cywilnych i wojskowych, deputatów do egzakcji przyjmował szlachcic z rusznicą i na czele zbrojnej czeladzi …

, Warszawa 1897.


efimek

efimka (genitive singular)
efimkowi (dative singular)
efimkiem (instrumental singular)
efimku (locative singular)
efimku (vocative singular)
efimki (nominative plural)
efimków (genitive plural)
efimkom (dative plural)
efimki (accusative plural)
efimkami (instrumental plural)
efimkach (locative plural)
efimki (vocative plural)

talar używany w XVII i XVIII wieku w Rosji

, przeł. Grzegorz Buczyński, t. VIII, Warszawa 1826..


ЕОВС

Европейска общност за въглища и стомана → Europejska Wspólnota Węgla i Stali


Hujsko

Hujska (genitive singular)
Hujsku (dative singular)
Hujskiem (instrumental singular)
Hujsku (locative singular)
Hujska (potential rare nominative plural)
Hujsk (potential rare genitive plural)
Hujskom (potential rare dative plural)
Hujska (potential rare accusative plural)
Hujskami (potential rare instrumental plural)
Hujskach (potential rare locative plural)
Hujska (potential rare vocative plural)

dawna wieś w Polsce na Podkarpaciu, współcześnie włączona do wsi Nowe Sady


Posydończyk

Posydończyka (genitive singular)
Posydończykowi (dative singular)
Posydończyka (accusative singular)
Posydończykiem (instrumental singular)
Posydończyku (locative singular)
Posydończyku (vocative singular)
Posydończycy (nominative plural)
Posydończyków (genitive plural)
Posydończykom (dative plural)
Posydończyków (accusative plural)
Posydończykami (instrumental plural)
Posydończykach (locative plural)
Posydończycy (vocative plural)

mężczyzna lub chłopiec z greckiego ludu zamieszkującego starożytną grecką kolonię w Italii w miejscu współczesnego miasta Paestum

Mowę grecką Posydończycy zatracili po tylu wiekach mieszania się z Tyrreńczykami, z Latynami i innymi cudzoziemcami

Konstandinos Kawafis „Posydończycy”, tłum. Zygmunt Kubiak


carobójstwo

carobójstwa (genitive singular)
carobójstwu (dative singular)
carobójstwem (instrumental singular)
carobójstwie (locative singular)
carobójstwa (nominative plural)
carobójstw (genitive plural)
carobójstwom (dative plural)
carobójstwa (accusative plural)
carobójstwami (instrumental plural)
carobójstwach (locative plural)
carobójstwa (vocative plural)

, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013..


Rzesza

Rzeszy (genitive singular)
Rzeszy (dative singular)
Rzeszę (accusative singular)
Rzeszą (instrumental singular)
Rzeszy (locative singular)
Rzeszo (vocative singular)
Rzesze (potential rare nominative plural)
Rzesz (potential rare genitive plural)
Rzeszom (potential rare dative plural)
Rzesze (potential rare accusative plural)
Rzeszami (potential rare instrumental plural)
Rzeszach (potential rare locative plural)
Rzesze (potential rare vocative plural)

określenie państwa niemieckiego w różnych okresach jego historii


caravaggionizm

formuła stylistyczna w malarstwie barokowym wprowadzona i rozwinięta przez kontynuatorów i naśladowców Caravaggia


narkom

ros. нарко́м, skr. od наро́дный комисса́р

narkoma (genitive singular)
narkomowi (dative singular)
narkoma (accusative singular)
narkomem (instrumental singular)
narkomie (locative singular)
narkomie (vocative singular)
narkomowie (nominative plural)
narkomów (genitive plural)
narkomom (dative plural)
narkomów (accusative plural)
narkomami (instrumental plural)
narkomach (locative plural)
narkomowie (vocative plural)

komisarz ludowy (odpowiednik ministra w Związku Radzieckim do 1946)

, przeł. Michał Kaniowski, Instytut Literacki, 1974..


Academia

gaj Akademosa, gdzie nauczał Platon, Akademia


нарком

ros. нарко́м

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-нарком.wav


войвода

wódz, dowódca powstańców (z okresu niewoli tureckiej)


petryfikacja

petryfikacji (genitive singular)
petryfikacji (dative singular)
petryfikację (accusative singular)
petryfikacją (instrumental singular)
petryfikacji (locative singular)
petryfikacjo (vocative singular)
petryfikacje (nominative plural)
petryfikacji (genitive plural)
petryfikacyj (genitive plural obsolete)
petryfikacjom (dative plural)
petryfikacje (accusative plural)
petryfikacjami (instrumental plural)
petryfikacjach (locative plural)
petryfikacje (vocative plural)

przemiana starożytnych budowli z drewnianych w kamienne z zachowaniem dokładnej formy elementów, które wcześniej były wykonywane z drewna


KBW

Kommunistischer Bund Westdeutschland → Komunistyczny Związek Robotniczy Niemiec Zachodnich


kabewiak

kabewiaka (genitive singular)
kabewiakowi (dative singular)
kabewiaka (accusative singular)
kabewiakiem (instrumental singular)
kabewiaku (locative singular)
kabewiaku (vocative singular)
kabewiacy (nominative plural)
kabewiaków (genitive plural)
kabewiakom (dative plural)
kabewiaków (accusative plural)
kabewiakami (instrumental plural)
kabewiakach (locative plural)
kabewiacy (vocative plural)
kabewiaki (depreciative nominative vocative plural)


аянин

zarządca prowincji (za czasów tureckich)


kölhala

przeciągać marynarza pod kilem (jako kara)


прабългарин

bułg. пра- + българин


oberpolicmajster

ros. обер-полицме́йстер

oberpolicmajstra (genitive singular)
oberpolicmajstrowi (dative singular)
oberpolicmajstra (accusative singular)
oberpolicmajstrem (instrumental singular)
oberpolicmajstrze (locative singular)
oberpolicmajstrze (vocative singular)
oberpolicmajstrowie (nominative plural)
oberpolicmajstrzy (nominative plural)
oberpolicmajstrów (genitive plural)
oberpolicmajstrom (dative plural)
oberpolicmajstrów (accusative plural)
oberpolicmajstrami (instrumental plural)
oberpolicmajstrach (locative plural)
oberpolicmajstrowie (vocative plural)
oberpolicmajstrzy (vocative plural)
oberpolicmajstry (depreciative nominative vocative plural)

w Cesarstwie Rosyjskim: dowódca policji w dużym mieście

Wiera Zasulicz wystrzałem z rewolweru zraniła oberpolicmajstra petersburskiego gen. Trepowa, który nie chcącego mu się ukłonić więźnia politycznego kazał wychłostać rózgami.


Cesarstwo Rosyjskie

Cesarstwa Rosyjskiego (genitive singular)
Cesarstwu Rosyjskiemu (dative singular)
Cesarstwem Rosyjskim (instrumental singular)
Cesarstwie Rosyjskim (locative singular)

określenie państwa rosyjskiego od roku 1721 do rewolucji lutowej w roku 1917

Ambasador Schweinitz, od lat interesujący się sprawami polskimi przyznał, że Królestwo Polskie jest nie tylko prowincją Cesarstwa Rosyjskiego, najbliższą Prusom, ale i pod względem gospodarczym najważniejszą.


Австро-Угорщина

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Австро-Угорщина.wav


mała litera d w piśmie Kurrentschrift, z łac. denarius


atamanować

atamanuję (singular first-person present)
atamanujesz (singular second-person present)
atamanuje (singular third-person present)
atamanujemy (plural first-person present)
atamanujecie (plural second-person present)
atamanują (plural third-person present)
atamanowałem (singular first-person past masculine)
atamanowałeś (singular second-person past masculine)
atamanował (singular third-person past masculine)
atamanowaliśmy (plural first-person past masculine)
atamanowaliście (plural second-person past masculine)
atamanowali (plural third-person past masculine)
atamanowałam (singular first-person past feminine)
atamanowałaś (singular second-person past feminine)
atamanowała (singular third-person past feminine)
atamanowałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
atamanowałyście (plural second-person past feminine neuter)
atamanowały (plural third-person past feminine neuter)
atamanowałom (singular first-person past neuter potential rare)
atamanowałoś (singular second-person past neuter potential rare)
atamanowało (singular third-person past neuter)
niech atamanuję (singular first-person imperative)
atamanuj (singular second-person imperative)
niech atamanuje (singular third-person imperative)
atamanujmy (plural first-person imperative)
atamanujcie (plural second-person imperative)
niech atamanują (plural third-person imperative)
będę atamanował (singular first-person future masculine)
będę atamanować (singular first-person future masculine)
będziesz atamanował (singular second-person future masculine)
będziesz atamanować (singular second-person future masculine)
będzie atamanował (singular third-person future masculine)
będzie atamanować (singular third-person future masculine)
będziemy atamanowali (plural first-person future masculine)
będziemy atamanować (plural first-person future masculine)
będziecie atamanowali (plural second-person future masculine)
będziecie atamanować (plural second-person future masculine)
będą atamanowali (plural third-person future masculine)
będą atamanować (plural third-person future masculine)
będę atamanowała (singular first-person future feminine)
będę atamanować (singular first-person future feminine)
będziesz atamanowała (singular second-person future feminine)
będziesz atamanować (singular second-person future feminine)
będzie atamanowała (singular third-person future feminine)
będzie atamanować (singular third-person future feminine)
będziemy atamanowały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy atamanować (plural first-person future feminine neuter)
będziecie atamanowały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie atamanować (plural second-person future feminine neuter)
będą atamanowały (plural third-person future feminine neuter)
będą atamanować (plural third-person future feminine neuter)
będę atamanowało (singular first-person future neuter potential rare)
będę atamanować (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz atamanowało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz atamanować (singular second-person future neuter potential rare)
będzie atamanowało (singular third-person future neuter)
będzie atamanować (singular third-person future neuter)
atamanowałem był (singular first-person pluperfect masculine)
atamanowałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
atamanował był (singular third-person pluperfect masculine)
atamanowaliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
atamanowaliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
atamanowali byli (plural third-person pluperfect masculine)
atamanowałam była (singular first-person pluperfect feminine)
atamanowałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
atamanowała była (singular third-person pluperfect feminine)
atamanowałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
atamanowałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
atamanowały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
atamanowałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
atamanowałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
atamanowało było (singular third-person pluperfect neuter)
atamanowano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
atamanowałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym atamanował (singular first-person conditional masculine)
atamanowałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś atamanował (singular second-person conditional masculine)
atamanowałby (singular third-person conditional masculine)
byłby atamanował (singular third-person conditional masculine)
atamanowalibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy atamanowali (plural first-person conditional masculine)
atamanowalibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście atamanowali (plural second-person conditional masculine)
atamanowaliby (plural third-person conditional masculine)
byliby atamanowali (plural third-person conditional masculine)
atamanowałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym atamanowała (singular first-person conditional feminine)
atamanowałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś atamanowała (singular second-person conditional feminine)
atamanowałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby atamanowała (singular third-person conditional feminine)
atamanowałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy atamanowały (plural first-person conditional feminine neuter)
atamanowałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście atamanowały (plural second-person conditional feminine neuter)
atamanowałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby atamanowały (plural third-person conditional feminine neuter)
atamanowałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym atamanowało (singular first-person conditional neuter potential rare)
atamanowałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś atamanowało (singular second-person conditional neuter potential rare)
atamanowałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby atamanowało (singular third-person conditional neuter)
atamanujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
nieatamanujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
atamanująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
nieatamanująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
atamanujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
nieatamanujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
atamanujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
nieatamanujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
atamanując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie atamanując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
atamanowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
nieatamanowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

, Kraków 1890..


Imperium Osmańskie

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-Imperium Osmańskie.wav

Imperium Osmańskiego (genitive singular)
Imperium Osmańskiemu (dative singular)
Imperium Osmańskim (instrumental singular)
Imperium Osmańskim (locative singular)

państwo istniejące od końca XIII wieku do 1922 roku na terenie północno-wschodniej Europy, Afryki Północnej i Azji Zachodniej

Chrześcijańska Europa stanęła oko w oko wobec potęgi Imperium Osmańskiego, rozpościerającego się od Eufratu po Dunaj.


Seidenstraße

ɔɪ̯ˈʀoːpaˌʃtʀaːsə

ɔɪ̯ˈʀoːpaˌʃtʀaːsn̩

, 07.12.2019, dostęp 15.11.2022]

Na ponad 6000 kilometrów rozciągały się handlowe sieci historycznego jedwabnego szlaku.


Ruta de la Seda

Ortografia: https://aplica.rae.es/orweb/cgi-bin/v.cgi?i=UejtSFVkiwBfpBvX: Ortografía de la lengua española, 4.2.4.6.16 - Caminos y rutas turísticas


feniańczyk

feniańczyka (genitive singular)
feniańczycy (dative singular)
feniańczyka (accusative singular)
feniańczykiem (instrumental singular)
feniańczyku (locative singular)
feniańczyku (vocative singular)
feniańczycy (nominative plural)
feniańczyków (genitive plural)
feniańczykom (dative plural)
feniańczyków (accusative plural)
feniańczykami (instrumental plural)
feniańczykach (locative plural)
feniańczycy (vocative plural)

członek tajnego antybrytyjskiego stowarzyszenia katolickiego w Ulsterze, działającego w XIX-XX w.

Owszem, facet to ortodoks, katol, feniańczyk, logiczne przedłużenie wszystkiego, co katolickie na tym świecie, lecz nie sposób było zaprzeczyć, iż jest sławny

Robert McLiam Wilson, Ulica marzycieli, tłum. M. Grabska-Ryńska, Wydawnictwo Książnica, Katowice 2000, ISBN 837132412X, s. 35-36.


dragonia

dragonii (genitive singular)
dragonii (dative singular)
dragonię (accusative singular)
dragonią (instrumental singular)
dragonii (locative singular)
dragonio (vocative singular)
dragonie (nominative plural)
dragonii (genitive plural)
dragonij (genitive plural obsolete)
dragoniom (dative plural)
dragonie (accusative plural)
dragoniami (instrumental plural)
dragoniach (locative plural)
dragonie (vocative plural)

dawna formacja wojskowa od XVI do XVIII wieku walcząca pieszo, ale używająca koni do przemieszczania się, przekształcona później w kawalerię

Gwałtowna szarża husarii Lubomirskiego zniosła najpierw doszczętnie dragonię Rittera, a następnie ciężka jazda obu wodzów polskich czołowo przełamała tabor szwedzki.


posewastopolski

pol. po- + sewastopolski, od oblężenia Sewastopola, które przesądziło o wyniku wojny

posewastopolska (nominative singular feminine)
posewastopolskie (nominative singular neuter)
posewastopolscy (nominative plural masculine)
posewastopolskie (nominative plural nonvirile)
posewastopolskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
posewastopolskiej (genitive singular feminine)
posewastopolskiego (genitive singular neuter)
posewastopolskich (genitive plural masculine nonvirile)
posewastopolskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
posewastopolskiej (dative singular feminine)
posewastopolskiemu (dative singular neuter)
posewastopolskim (dative plural masculine nonvirile)
posewastopolskiego (accusative singular masculine animate)
posewastopolską (accusative singular feminine)
posewastopolskie (accusative singular neuter)
posewastopolskich (accusative plural masculine)
posewastopolskie (accusative plural nonvirile)
posewastopolskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
posewastopolską (instrumental singular feminine)
posewastopolskim (instrumental singular neuter)
posewastopolskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
posewastopolskim (locative singular masculine animate inanimate)
posewastopolskiej (locative singular feminine)
posewastopolskim (locative singular neuter)
posewastopolskich (locative plural masculine nonvirile)
posewastopolska (vocative singular feminine)
posewastopolskie (vocative singular neuter)
posewastopolscy (vocative plural masculine)
posewastopolskie (vocative plural nonvirile)

dotyczący okresu po klęsce Cesarstwa Rosyjskiego w wojnie krymskiej

Wziął też z miejsca czynny udział w życiu politycznym tamtych burzliwych lat wiosny posewastopolskiej i manifestacji patriotycznych.


artemizjon

(1.1) gr. Ἀρτεμίσιον

artemizjonu (genitive singular)
artemizjonowi (dative singular)
artemizjonem (instrumental singular)
artemizjonie (locative singular)
artemizjonie (vocative singular)
artemizjony (nominative plural)
artemizjonów (genitive plural)
artemizjonom (dative plural)
artemizjony (accusative plural)
artemizjonami (instrumental plural)
artemizjonach (locative plural)
artemizjony (vocative plural)

świątynia, miejsce kultu bogini Artemidy

od dużej litery „Artemizjon” zwykle w odniesieniu do świątyni w Efezie


голодомор

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-голодомор.wav

klęska głodu w latach 1932–1933 w ZSRR: hołodomor


reformatorisch

ʁefɔʁmaˈtoːʁɪʃ


цапільна

Be-цапільна.ogg


народничество

ros. народничество


红色

「红色歌曲」是在中国大陆流行的歌曲，革命传统的弘扬紧密地联系在一起。(hóngsè gēqǔ shì zài zhōngguó dàlù liúxíngde gēqǔ gémìng chuántǒng de hóngyáng jǐnmì de liánxì zài yīqǐ) → „

Czerwone Pieśni” to popularne w Chinach kontynentalnych piosenki, ściśle związane z propagowaniem tradycji rewolucyjnych.

zobacz też: inne kolory w języku chińskim


chryja

niem. Chrie → rozprawka < łac. chria → mowa argumentacyjna

chryi (genitive singular)
chryi (dative singular)
chryję (accusative singular)
chryją (instrumental singular)
chryi (locative singular)
chryjo (vocative singular)
chryje (nominative plural)
chryj (genitive plural)
chryjom (dative plural)
chryje (accusative plural)
chryjami (instrumental plural)
chryjach (locative plural)
chryje (vocative plural)


бандерівець

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-бандерівець.wav


mischling

mischlinga (genitive singular)
mischlingowi (dative singular)
mischlinga (accusative singular)
mischlingiem (instrumental singular)
mischlingu (locative singular)
mischlingu (vocative singular)
mischlingowie (nominative plural)
mischlingów (genitive plural)
mischlingom (dative plural)
mischlingów (accusative plural)
mischlingami (instrumental plural)
mischlingach (locative plural)
mischlingowie (vocative plural)

mieszaniec rasowy, osoba mająca żydowskich przodków; określenie używane w propagandzie, teorii rasowej i prawie nazistowskim w Niemczech


mischling

(1.1) niem. Mischling → kundel, mieszaniec


budionnówka

(1.1) ros. будёновка, od nazwiska Siemiona Budionnego, radzieckiego dowódcy wojskowego

budionnówki (genitive singular)
budionnówce (dative singular)
budionnówkę (accusative singular)
budionnówką (instrumental singular)
budionnówce (locative singular)
budionnówko (vocative singular)
budionnówki (nominative plural)
budionnówek (genitive plural)
budionnówkom (dative plural)
budionnówki (accusative plural)
budionnówkami (instrumental plural)
budionnówkach (locative plural)
budionnówki (vocative plural)

spiczasta czapka używana w Armii Czerwonej w okresie międzywojennym


kurenda

kurendy (genitive singular)
kurendzie (dative singular)
kurendę (accusative singular)
kurendą (instrumental singular)
kurendzie (locative singular)
kurendo (vocative singular)
kurendy (nominative plural)
kurend (genitive plural)
kurendom (dative plural)
kurendy (accusative plural)
kurendami (instrumental plural)
kurendach (locative plural)
kurendy (vocative plural)

pismo sporządzone w jednym egzemplarzu, kierowane kolejno do odbiorców, poświadczających na nim przyjęcie przez adnotację lub wyciśnięcie pieczęci


napoleonshat

(1.1) duń. Napoleon + -s- + hat
(1.2) duń. napoleonshat (1.1)


бурса

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-бурса.wav


oasowiec

oasowca (genitive singular)
oasowcowi (dative singular)
oasowca (accusative singular)
oasowcem (instrumental singular)
oasowcu (locative singular)
oasowcu (vocative singular)
oasowcze (vocative singular)
oasowcy (nominative plural)
oasowców (genitive plural)
oasowcom (dative plural)
oasowców (accusative plural)
oasowcami (instrumental plural)
oasowcach (locative plural)
oasowcy (vocative plural)
oasowce (depreciative nominative vocative plural)

członek skrajnie prawicowej francuskiej organizacji terrorystycznej Organisation de l'Armée Secrète sprzeciwiającej się dekolonizacji Algierii

Nic tak nie zdyskredytowało w oczach Francuzów oasowców, jak ich wyzute z republikańskiego sensu próby zabicia de Gaulle’a.


іудей

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-іудей.wav


іудейка

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-іудейка.wav


УНР

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-УНР.wav

Украї́нська Наро́дна Респу́бліка → Ukraińska Republika Ludowa

Уго́рська Наро́дна Респу́бліка → Węgierska Republika Ludowa

Украї́нський Наро́дний Рух → Ukraiński Ruch Ludowy


Іудея

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Іудея.wav


гауляйтер

ɦɐʊˈlʲai̯ter

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-гауляйтер.wav


kondemnata

od II poł. XVII w.; łac. condemnātiō → potępienie, wyrok

zamiana regularnej końcówki -cja na -ta nie do końca jasna

kondemnaty (genitive singular)
kondemnacie (dative singular)
kondemnatę (accusative singular)
kondemnatą (instrumental singular)
kondemnacie (locative singular)
kondemnato (vocative singular)
kondemnaty (nominative plural)
kondemnat (genitive plural)
kondemnatom (dative plural)
kondemnaty (accusative plural)
kondemnatami (instrumental plural)
kondemnatach (locative plural)
kondemnaty (vocative plural)

w dawnym prawie polskim: wyrok skazujący wydawany zaocznie, pozbawiający tymczasowo możliwości sprawowania urzędu; zob. też kondemnata w Encyklopedii staropolskiej

Usłuż mi jeno przeciwko Bogusławowi tak sprawnie, to o dawne kondemnaty nie będziesz się potrzebował bać.


kondemnacja

kondemnacji (genitive singular)
kondemnacji (dative singular)
kondemnację (accusative singular)
kondemnacją (instrumental singular)
kondemnacji (locative singular)
kondemnacjo (vocative singular)
kondemnacje (nominative plural)
kondemnacji (genitive plural)
kondemnacyj (genitive plural obsolete)
kondemnacjom (dative plural)
kondemnacje (accusative plural)
kondemnacjami (instrumental plural)
kondemnacjach (locative plural)
kondemnacje (vocative plural)


natolińczyk

pol. Natolin + -czyk, od pałacu w Natolinie, miejsca spotkań członków frakcji

natolińczyka (genitive singular)
natolińczykowi (dative singular)
natolińczyka (accusative singular)
natolińczykiem (instrumental singular)
natolińczyku (locative singular)
natolińczyku (vocative singular)
natolińczycy (nominative plural)
natolińczyków (genitive plural)
natolińczykom (dative plural)
natolińczyków (accusative plural)
natolińczykami (instrumental plural)
natolińczykach (locative plural)
natolińczycy (vocative plural)
natolińczyki (depreciative nominative vocative plural)

członek nieformalnej frakcji rywalizującej o władzę w PZPR głoszącej hasła antysemickie i sprzeciwiającej się liberalizacji reżimu

Natolińczycy w zasadzie nie chcieli zmieniać niczego, natomiast puławianie uważali, że należy uzyskać przynajmniej częściowe poparcie społeczeństwa, m.in. dla większej niż dotychczas samodzielności PRL-u.


kapepowiec

kapepowca (genitive singular)
kapepowcowi (dative singular)
kapepowca (accusative singular)
kapepowcem (instrumental singular)
kapepowcu (locative singular)
kapepowcu (vocative singular)
kapepowcze (vocative singular)
kapepowcy (nominative plural)
kapepowców (genitive plural)
kapepowcom (dative plural)
kapepowców (accusative plural)
kapepowcami (instrumental plural)
kapepowcach (locative plural)
kapepowcy (vocative plural)
kapepowce (depreciative nominative vocative plural)

Dzienników nie zostawili jednak ani inteligenci z PPS, Cyrankiewicz czy Rapacki, ani erudyta Żółkiewski czy kapepowiec Werfel, skazany po raz pierwszy za komunizm w 1923 roku, wykupiony za kaucją przez bogatego tatę i wysłany do Wiednia na studia.


pas kontuszowy

pasy kontuszowe (nominative plural)
pasa kontuszowego (genitive singular)
pasów kontuszowych (genitive plural)
pasowi kontuszowemu (dative singular)
pasom kontuszowym (dative plural)
pasy kontuszowe (accusative plural)
pasem kontuszowym (instrumental singular)
pasami kontuszowymi (instrumental plural)
pasie kontuszowym (locative singular)
pasach kontuszowych (locative plural)
pasie kontuszowy (vocative singular)
pasy kontuszowe (vocative plural)

długi, bogato zdobiony jedwabny lub półjedwabny pas, stanowiący element tradycyjnego szlacheckiego stroju w XVIII-wiecznej Polsce i na Litwie

Współcześnie pas kontuszowy bywa oryginalnym dodatkiem do smokingów i wieczorowych garniturów.


东北

东北虎

tygrys północno-wschodni (=tygrys syberyski)

东北平原

Równina Północno-Wschodnich Chin (=Nizina Mandżurska)

dotyczący północno-wschodnich Chin i/lub Mandżurii

接下来数年、《东北茶》传入俄罗斯、德国、印度和世界其它地区。

W następnych latach „mandżurska herbata” została wprowadzona do Rosji, Niemiec, Indii i innych miejsc na świecie.

jiē xiàlái shù nián dōngběi chá chuán rù èluósī déguó yìndù hé shìjiè qítā dìqū

zobacz też: 东 • 东南 • 南 • 西南 • 西 • 西北 • 北


zmiażdżenie

zmiażdżenia (genitive singular)
zmiażdżeniu (dative singular)
zmiażdżeniem (instrumental singular)
zmiażdżeniu (locative singular)
zmiażdżenia (nominative plural)
zmiażdżeń (genitive plural)
zmiażdżeniom (dative plural)
zmiażdżenia (accusative plural)
zmiażdżeniami (instrumental plural)
zmiażdżeniach (locative plural)
zmiażdżenia (vocative plural)

metoda egzekucji i tortur polegająca na obciążaniu ciała skazańca

Przesłuchiwanie z wykorzystaniem tortury zmiażdżenia polegało na stopniowym dokładaniu kamieni na klatkę piersiową leżącego, aż do uzyskania jego wyznania lub do jego śmierci przez uduszenie.

Powszechną metodą wykonywania kary śmierci w Azji Południowej przez ponad 4000 lat było zmiażdżenie przez słonia.


antyfederalista

antyfederalisty (genitive singular)
antyfederaliście (dative singular)
antyfederalistę (accusative singular)
antyfederalistą (instrumental singular)
antyfederaliście (locative singular)
antyfederalisto (vocative singular)
antyfederaliści (nominative plural)
antyfederalistów (genitive plural)
antyfederalistom (dative plural)
antyfederalistów (accusative plural)
antyfederalistami (instrumental plural)
antyfederalistach (locative plural)
antyfederaliści (vocative plural)

członek ruchu politycznego w Stanach Zjednoczonych sprzeciwiającego się ratyfikacji konstytucji z 1789 r.

Aby uniknąć posądzeń o to, że faworyzuje któreś ze stronnictw politycznych, do rządu powołał zarówno federalistów, jak i antyfederalistów, przedstawicieli różnych regionów młodej republiki.


ZSRS

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich

W 1970 r. Gorbaczow stanął na czele partii w Kraju Stawropolskim. W ZSRS rzadko zdarzało się, aby działacz partyjny przed czterdziestką przejął kontrolę nad obszarem wielkości 1/5 terytorium Polski

Michaił Gorbaczow – ostatni przywódca ZSRS. dzieje.pl. [dostęp 15 lutego 2023].


WKP(b)

Wszechzwiązkowa Komunistyczna Partia (bolszewików)

5 marca 1940 r. Biuro Polityczne KC WKP(b) zdecydowało o likwidacji polskich jeńców wojennych bez przedstawiania im zarzutów, decyzji o zakończeniu śledztwa ani aktu oskarżenia

Uroczystości upamiętniające ofiary zbrodni katyńskiej – Warszawa, 13 kwietnia 2022. ipn.gov.pl. [dostęp 15 lutego 2023].