قرطاج

(1.1) fen. quart khadash → „nowe miasto”


περικνημίδα

koine περικνημίς


ولاية

ISO: wilāíyya(t), wilāyat (transliteration)

zobacz też: Indeks:Arabski - Najpopularniejsze słowa


epicycle

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-epicycle.wav


sipahi

rycerz (jazdy tureckiej za czasów imperium osmańskiego)


فولغوغراد

(1.1) ros. Волгоград


الرايخ الثالث

arab. ال + رايخ + ال + ثالث

III Rzesza; zob. ألمانيا النازية

popularniejsza pisownia: ألمانيا النازية


Palimpsest

(1.1) łac. palimpsestus < gr. παλίμψηστος (palímpsēstos) → ponownie skrobany


przodek

przodka (genitive singular)
przodkowi (dative singular)
przodkiem (instrumental singular)
przodku (locative singular)
przodku (vocative singular)
przodki (nominative plural)
przodków (genitive plural)
przodkom (dative plural)
przodki (accusative plural)
przodkami (instrumental plural)
przodkach (locative plural)
przodki (vocative plural)

budynek postawiony od frontu, przy ulicy, na parceli w zwartej zabudowie miejskiej


abordaż

franc. abordage < franc. aborder + -age < franc. a- + border < franc. bord + -er

abordażu (genitive singular)
abordażowi (dative singular)
abordażem (instrumental singular)
abordażu (locative singular)
abordażu (vocative singular)
abordaże (nominative plural)
abordaży, abordażów (genitive plural rare)
abordażom (dative plural)
abordaże (accusative plural)
abordażami (instrumental plural)
abordażach (locative plural)
abordaże (vocative plural)

sposób walki morskiej polegający na zetknięciu się dwóch okrętów i prowadzeniu walki wręcz na ich pokładach w celu zdobycia wrogiego okrętu lub jego późniejszego zatopienia

Dla celów abordażu okręty oprócz marynarzy zabierały również żołnierzy piechoty morskiej, którzy wraz z częścią załogi dostawali się na okręt nieprzyjaciela


оран

Ҡатай ырыуының ҡошо – ҡауҙы, ағасы – артыш, ораны – тайлаҡ

Ptakiem rodowym plemienia Katajów jest bocian, drzewem jałowiec, okrzykiem bojowym taylaq, tj. "niedźwiadek".


хан

Яу килгәндә өнһөҙ булһаң, хандың боло булырһың.

Jeśli nie odezwiesz się w chwili, gdy przyjdzie wróg, to (później) zostaniesz zdobyczą chana.


الخليل

(1.1) arab. ال + خليل z pełnego wyrażenia الخليل الرحمن (al-khalil ar-rahman) → „Przyjaciel Łaskawego” sugerujące „Przyjaciela Boga”, a określającego Abrahama, o którym twierdzi się, że został tu pochowany

(1.2) arab. الخليل الرحمن → „Przyjaciel Łaskawego” (= Boga)


żarna

żaren (genitive plural)
żarn (genitive plural)
żarnom (dative plural)
żarnami (instrumental plural)
żarnach (locative plural)

urządzenie do ręcznego mielenia zboża, złożone z dwóch kamieni, jednego nad drugim, z których górny jest ruchomy względem dolnego; ; zob. też żarna w Encyklopedii staropolskiej


escalade

wznoszenie murów miejskich i fortyfikacji


أرغون

Argun (Chan), jeden z władców Imperium mongolskiego


الجزيرة

(1.1) arab. ال + جزيرة
(1.4) źródłosłów dla hiszp. Algeciras

ISO: al-jazīra, al-ǧazīra (transliteration)

Dżezira (część środkowej i północnej Mezopotamii, dziś teren północno-wschodniej części Syrii i północno-zachodniego Iraku)


فرعون

źródłosłów dla kaz. перғауын, tur. firavun


chorągiew

chorągwie (nominative plural)
chorągwi (genitive singular)
chorągwi (genitive plural)
chorągwi (dative singular)
chorągwiom (dative plural)
chorągwie (accusative plural)
chorągwią (instrumental singular)
chorągwiami (instrumental plural)
chorągwi (locative singular)
chorągwiach (locative plural)
chorągwi (vocative singular)
chorągwie (vocative plural)

w dawnej Polsce: oddział żołnierzy, podstawowa jednostka organizacyjno-taktyczna, głównie jazdy, odpowiadająca obecnej kompanii


housecarl

huskarl (członek anglosaskiej oraz wikińskiej straży przybocznej władców)


hypocaust

hypocaustum (starożytny system centralnego ogrzewania)


Śląsk Cieszyński

ˈɕlɔ̃w̃sʲc t͡ɕɛˈʃɨ̃j̃sʲci

ślõũ̯sʹḱ ćešỹĩ ̯sʹḱi

Śląska Cieszyńskiego (genitive singular)
Śląskowi Cieszyńskiemu (dative singular)
Śląskiem Cieszyńskim (instrumental singular)
Śląsku Cieszyńskim (locative singular)
Śląsku Cieszyński (vocative singular)

kraina historyczna stanowiąca południowo-wschodnią część Śląska, położona wokół miasta Cieszyn i rzeki Olzy, częściowo w Polsce, częściowo w Republice Czeskiej

Po zakończeniu I wojny światowej pretensje do Śląska Cieszyńskiego zgłosiły Polska oraz Czechosłowacja


cloche

rodzaj bunkra stosowany przez Francuzów podczas II wojny światowej


cavaliere

prow. cavalier < st.franc. chevalier < p.łac. caballarius < łac. caballus


trebusz

trebusza (genitive singular)
trebuszowi (dative singular)
trebuszem (instrumental singular)
trebuszu (locative singular)
trebuszu (vocative singular)
trebusze (nominative plural)
trebuszów (genitive plural)
trebuszy (genitive plural)
trebuszom (dative plural)
trebusze (accusative plural)
trebuszami (instrumental plural)
trebuszach (locative plural)
trebusze (vocative plural)

barobalistyczna machina miotająca, wyrzucająca pociski stromotorowo


الاتحاد السوفيتي

(1.1) arab. اتحاد + سوفيتي

ISO: al-ittiḥād as-sūfiātí: (transliteration)


Edom

(1.1) łac. Edom < koine Εδωμ < hebr. אדום (edom) → dosł. „czerwony”

(2.1) łac. Edom < koine Εδωμ < hebr. אדום (edom) → dosł. „czerwony”

Edomu (genitive singular)
Edomowi (dative singular)
Edomem (instrumental singular)
Edomie (locative singular)
Edomie (vocative singular)
Edomy (nominative plural)
Edomów (genitive plural)
Edomom (dative plural)
Edomy (accusative plural)
Edomami (instrumental plural)
Edomach (locative plural)
Edomy (vocative plural)

kraina w starożytnym Lewancie na południe od Morza Martwego

Karawana wędruje do Edomu.


Edom

(1.2) łac. Edom < koine Εδωμ < hebr. אדום (edom) → dosł. „czerwony”


irredentism

ɪɹɪˈdɛntɪzəm


highwayman

rozbójnik, zwłaszcza poruszający się na koniu, zatrzymujący podróżnych na trakcie


scot

podatek lokalny (płacony początkowo panu ziemskiemu, a potem szeryfowi)


batman

jednostka wagi używana dawniej na Bliskim Wschodzie równa (w zależności od miejsca i okresu) od 0,9 do 6,1 kg


SAS

SAS-u (genitive singular)
SAS-owi (dative singular)
SAS-em (instrumental singular)
SAS-ie (locative singular)
SAS-ie (vocative singular)
SAS-y (nominative plural)
SAS-ów (genitive plural)
SAS-om (dative plural)
SAS-y (accusative plural)
SAS-ami (instrumental plural)
SAS-ach (locative plural)
SAS-y (vocative plural)

system adresów symbolicznych (rodzina makroasemblerów)

Rozkazy SAKO mogą też być przeplatane z rozkazami maszyny, zapisanymi w języku maszyny SAS dla ZAM 2 przy zachowaniu tych samych identyfikatorów.

Leon Łukaszewicz Automatyzacja programowania w Polsce do roku 1970 w: „Informatyka” nr 3/71, s. 2

Na SAS-ie w Krakowie zdobyłem mój patent przybocznego.


советский

sɐˈvʲet͡skʲɪɪ̯

Ru-советский.ogg


chan

(2.1) chiń. 禅 (chán) < sanskr. ध्यान (dhyāna)

chana (genitive singular)
chanowi (dative singular)
chana (accusative singular)
chanem (instrumental singular)
chanie (locative singular)
chanie (vocative singular)
chanowie (nominative plural)
chanów (genitive plural)
chanom (dative plural)
chanów (accusative plural)
chanami (instrumental plural)
chanach (locative plural)
chanowie (vocative plural)

głowa chanatu, tytuł oznaczający władcę w dawnych krajach Wschodu

Misjonarze i poszukiwacze przygód, tacy jak Marco Polo, mogli bez przeszkód wędrować przez bezkresne państwo chanów.


Jaćwież

i ̯äćfʹi ̯eš

Jaćwieży (genitive singular)
Jaćwieży (dative singular)
Jaćwieżą (instrumental singular)
Jaćwieży (locative singular)
Jaćwieży (vocative singular)
Jaćwieże (potential rare nominative plural)
Jaćwieży (potential rare genitive plural)
Jaćwieżom (potential rare dative plural)
Jaćwieże (potential rare accusative plural)
Jaćwieżami (potential rare instrumental plural)
Jaćwieżach (potential rare locative plural)
Jaćwieże (potential rare vocative plural)

kraina Jaćwingów położona w okresie średniowiecza między rzekami takimi jak: Biebrza, Niemen, Szeszupa oraz obszarami pomiędzy jeziorami Mamry i Śniardwy a rzeką Łęg

W Jaćwieży zajmowano się łowiectwem, hodowlą tarpanów, owiec i świń oraz uprawą ziemi.


Anatolia

gr. Ἀνατολή < gr. ἀνατολή (anatolḗ) → wschód

pani Anatolia • siostra / kuzynka / ciocia / babcia Anatolia • kobieta imieniem (o imieniu) Anatolia • święta / błogosławiona Anatolia • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Anatolia • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Anatolia • otrzymać / dostać / przybrać imię Anatolia • dzień imienin / imieniny Anatolii • na Anatolię (o dniu)

Anatolii (genitive singular)
Anatolii (dative singular)
Anatolię (accusative singular)
Anatolią (instrumental singular)
Anatolii (locative singular)
Anatolio (vocative singular)
Anatolie (nominative plural)
Anatolii (genitive plural)
Anatoliom (dative plural)
Anatolie (accusative plural)
Anatoliami (instrumental plural)
Anatoliach (locative plural)
Anatolie (vocative plural)

kraina historyczna i region współczesnej Turcji obejmujący półwysep Azji Mniejszej

Erzurum jest miastem w Anatolii wschodniej w Turcji.


PAL

zob. też PAL (ujednoznacznienie) w Wikipedii


Леон

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Леон.wav


brougham

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Naomi Persephone Amethyst (NaomiAmethyst)-brougham.wav

samochód przypominający kryty powóz jednokonny


варвар

gr. βάρβαρος


Yotvingia

Boleslaw V the Chaste organized an expedition against Yotvingia.

Bolesław V Wstydliwy zorganizował wyprawę przeciwko Jaćwieży.


Zaratusztra

Zaratusztry (genitive singular)
Zaratusztrze (dative singular)
Zaratusztrę (accusative singular)
Zaratusztrą (instrumental singular)
Zaratusztrze (locative singular)
Zaratusztro (vocative singular)


transmutacja

franc. transmutation < łac. transmutatio

transmutacji (genitive singular)
transmutacji (dative singular)
transmutację (accusative singular)
transmutacją (instrumental singular)
transmutacji (locative singular)
transmutacjo (vocative singular)
transmutacje (nominative plural)
transmutacji (genitive plural)
transmutacyj (genitive plural obsolete)
transmutacjom (dative plural)
transmutacje (accusative plural)
transmutacjami (instrumental plural)
transmutacjach (locative plural)
transmutacje (vocative plural)

w alchemii: przemiana metalu nieszlachetnego w złoto lub w srebro, następująca pod wpływem kamienia filozoficznego


Wersal

być / bywać / zamieszkać / mieszkać / pomieszkiwać / żyć / pracować / urodzić się / umrzeć / osiedlać się / osiedlić się w Wersalu • wyjeżdżać / wyjechać / jechać / dojechać / udać się / wprowadzać się / wprowadzić się do Wersalu • przyjeżdżać / przyjechać / jechać / wyprowadzać się / wyprowadzić się z Wersalu • być / stać się mieszkańcem / mieszkanką Wersalu • mieszkaniec / mieszkanka Wersalu • droga / ulica / plac / dom / budynek / mieszkanie / siedziba w Wersalu • pochodzić z Wersalu • przeprowadzać się / przeprowadzić się do Wersalu

Wersalu (genitive singular)
Wersalowi (dative singular)
Wersalem (instrumental singular)
Wersalu (locative singular)
Wersalu (vocative singular)

miejscowość we Francji położona na zachód od Paryża, słynąca z rezydencji królów francuskich

W ogrodach Wersalu jest kilkanaście boskietów, a każdy z nich ma własną nazwę.


Szampania

Szampanii (genitive singular)
Szampanii (dative singular)
Szampanię (accusative singular)
Szampanią (instrumental singular)
Szampanii (locative singular)
Szampanio (vocative singular)
Szampanie (nominative plural)
Szampanii (genitive plural)
Szampaniom (dative plural)
Szampanie (accusative plural)
Szampaniami (instrumental plural)
Szampaniach (locative plural)
Szampanie (vocative plural)

kraina historyczna w północno-wschodniej Francji

Szampania od wieków słynie z produkcji win musujących, zwanych właśnie szampanem.


комсомолец

Ru-комсомолец.ogg


seigniorage

średnioang. seigneurage < st.franc. seignor

zysk lub przychód uzyskany przez seniora z tytułu stosunku feudalnego względem wasala


Fenicjanka

ˌfɛ̃ɲiˈt͡sʲjãŋka

fẽńicʹi ̯ãŋka

Fenicjanki (genitive singular)
Fenicjance (dative singular)
Fenicjankę (accusative singular)
Fenicjanką (instrumental singular)
Fenicjance (locative singular)
Fenicjanko (vocative singular)
Fenicjanki (nominative plural)
Fenicjanek (genitive plural)
Fenicjankom (dative plural)
Fenicjanki (accusative plural)
Fenicjankami (instrumental plural)
Fenicjankach (locative plural)
Fenicjanki (vocative plural)

Wzorem innych królów Salomon stale pomnażał swój harem. Były w nim kobiety różnych ras i religii: Egipcjanki, Moabitki, Ammonitki, Edomitki, Fenicjanki i Hetytki

Zenon Kosidowski, Opowieści biblijne, 1963 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.


Fenicjanin

ˌfɛ̃ɲiˈt͡sʲjä̃ɲĩn

fẽńicʹi ̯ä̃ńĩn

Fenicjanina (genitive singular)
Fenicjaninowi (dative singular)
Fenicjanina (accusative singular)
Fenicjaninem (instrumental singular)
Fenicjaninie (locative singular)
Fenicjaninie (vocative singular)
Fenicjanie (nominative plural)
Fenicjan (genitive plural)
Fenicjanom (dative plural)
Fenicjan (accusative plural)
Fenicjanami (instrumental plural)
Fenicjanach (locative plural)
Fenicjanie (vocative plural)

Jesteś władcą i oporą moją i wszystkich Fenicjan w tym kraju, ale bądź… miłosierny…


Φοινίκη

zob. Φοίνικας


Φοίνισσα

n.gr. Φοίνικας + -ισσα


Fenicja

prawdop. gr. Φοινίκη < gr. φοινός → purpurowy, od związków handlowych (handel purpurową tkaniną) Grecji z Fenicją.

Niektórzy kojarzą też nazwę z egipskim terminem fnhw.

fɛ̃ˈɲit͡sʲja

Fenicji (genitive singular)
Fenicji (dative singular)
Fenicję (accusative singular)
Fenicją (instrumental singular)
Fenicji (locative singular)
Fenicjo (vocative singular)

starożytna kraina wschodniego wybrzeża Morza Śródziemnego, obejmująca tereny dzisiejszego Libanu i zachodniej części Syrii

Libańczycy chętnie odwołują się do tradycji historycznych starożytnej Fenicji.


palinodia

utwór literacki, którego autor, w formie satyrycznej, odwołuje swoje uprzednio wyrażone poglądy


barbacane

(1.1) st.franc. barbacane < arab. بربخ, pers. بابخانه

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-barbacane.wav


masque

masque, maska (typowo angielskie przedstawienie, zbliżone do opery i baletu, grane na dworach europejskich w XVI i XVII wieku)


سوفيتي

(1.1) ros. совет "rada" → ros. советский "radziecki"


husytyzm

(1.1) czes. Hus; od nazwiska Jana Husa, który zapoczątkował ten ruch

husytyzmu (genitive singular)
husytyzmowi (dative singular)
husytyzmem (instrumental singular)
husytyzmie (locative singular)
husytyzmie (vocative singular)
husytyzmy (potential rare nominative plural)
husytyzmów (potential rare genitive plural)
husytyzmom (potential rare dative plural)
husytyzmy (potential rare accusative plural)
husytyzmami (potential rare instrumental plural)
husytyzmach (potential rare locative plural)
husytyzmy (potential rare vocative plural)

ruch religijny i polityczny, odłam protestantyzmu zapoczątkowany w XV w.

Husytyzm dał impuls późniejszej Reformacji.

Liczba mnoga w tabeli odmiany została podana za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


husyta

husyty (genitive singular)
husycie (dative singular)
husytę (accusative singular)
husytą (instrumental singular)
husycie (locative singular)
husyto (vocative singular)
husyci (nominative plural)
husytów (genitive plural)
husytom (dative plural)
husytów (accusative plural)
husytami (instrumental plural)
husytach (locative plural)
husyci (vocative plural)


χωροφυλακή

zob. χωροφύλακας

żandarmeria działająca na prowincji i w miastach, w których nie istniała policja (αστυνομία), w latach 1833-1984 (Ελληνική Χωροφυλακή)


samuraj

samuraja (genitive singular)
samurajowi (dative singular)
samuraja (accusative singular)
samurajem (instrumental singular)
samuraju (locative singular)
samuraju (vocative singular)
samuraje (nominative plural)
samurajowie (nominative plural)
samurajów (genitive plural)
samurajom (dative plural)
samurajów (accusative plural)
samurajami (instrumental plural)
samurajach (locative plural)
samuraje (vocative plural)

rycerz japoński, członek niższej szlachty japońskiej

Według Słownika gramatycznego języka polskiego następujące formy są niezalecane: M. lm samurajowie, D. lm samurai, B. lm samurai, W. lm samurajowie.


ulano

ulanoj (nominative plural)
ulanon (accusative singular)
ulanojn (accusative plural)


ветеран

Ru-ветеран.ogg


hunwejbin

ros. хунвейбин < chiń. 红卫兵 (hóngwèibīng)

χũnvei ̯bʹĩn

hunwejbina (genitive singular)
hunwejbinowi (dative singular)
hunwejbina (accusative singular)
hunwejbinem (instrumental singular)
hunwejbinie (locative singular)
hunwejbinie (vocative singular)
hunwejbini (nominative plural)
hunwejbinowie (nominative plural)
hunwejbinów (genitive plural)
hunwejbinom (dative plural)
hunwejbinów (accusative plural)
hunwejbinami (instrumental plural)
hunwejbinach (locative plural)
hunwejbini (vocative plural)
hunwejbinowie (vocative plural)

członek chińskiej Czerwonej Gwardii, komunistycznej organizacji młodzieżowej działająca podczas rewolucji kulturalnej

W czasie Zjazdu przedstawiciele armii podkreślali, że działalność hunwejbinów stanowi przeszkodę na drodze stabilizacji kraju i podważa pracę komitetów rewolucyjnych.


sarmatyzm

(1.1) Sarmatyzm opierał się na micie, jakoby szlachta polska miała pochodzić od Sarmatów – starożytnego ludu zamieszkującego początkowo między Dolną Wołgą a Donem. Po Sarmatach szlachta miała odziedziczyć umiłowanie wolności, gościnność, dobroduszność, męstwo oraz odwagę.

Słowo sarmatyzm zostało po raz pierwszy użyte w czasopiśmie Monitor w 1765 roku i służyło do określenia awanturnictwa i zaściankowości szlachty, która była gotowa odciąć się od reszty społeczeństwa, by chronić swoje przywileje i wolności.

sarmatyzmu (genitive singular)
sarmatyzmowi (dative singular)
sarmatyzmem (instrumental singular)
sarmatyzmie (locative singular)
sarmatyzmie (vocative singular)

barokowa formacja kulturowa dominująca w I Rzeczypospolitej od końca XVI w. do drugiej połowy XVIII w., cechująca się tradycjonalizmem, religijnością i poglądem o szczególnym miejscu Polski w Europie i jej doskonałości


المنصورة

(1.1) nazwa miasta oznacza „zwycięstwo” (→ ż (منصورة) od arab. منصور → zwycięska, wspierana przez Boga) i jest upamiętnieniem triumfu mameluków nad krzyżowcami w 1250 roku w Bitwie pod Al-Mansurą, podczas VII krucjaty przeciw Egiptowi; w kolejnej bitwie (pod Fariskur) pochwycono Ludwika IX Świętego, uczestnika i organizatora wyprawy krzyżowej

elmɑnˈsˤuːɾɑ

Al-Mansura (nieistniejąca wieś w Palestynie)


الرها

(1.1) przekształcenie syriac ܐܘܪܗܝ; nazwa miasteczka założonego tam przez ludy arabskie w 130 p.n.e.

Şanlıurfa ( Edessa, miasto w południowo-wschodniej Turcji)


głasnost

transkrypcja rosyjskiego ros. гласность → jawność

głasnosti (nominative plural)
głasnosti (genitive singular)
głasnosti (genitive plural)
głasnosti (dative singular)
głasnostiom (dative plural)
głasnosti (accusative plural)
głasnostią (instrumental singular)
głasnostiami (instrumental plural)
głasnosti (locative singular)
głasnostiach (locative plural)
głasnosti (vocative singular)
głasnosti (vocative plural)

jawność, otwartość – pojęcie używane w kontekście upublicznienia faktów historycznych oraz sytuacji politycznej i gospodarczej w ZSRR w okresie przemian rozpoczętych przez Michaiła Gorbaczowa

W Moskwie od 1985 r. rządził Michaił Gorbaczow – zaczęła się głasnost, zapowiadano pierestrojkę

Jacek Kuroń, Jacek Żakowski PRL dla początkujących, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2006, ISBN 83-7384-273-X, s. 255


caloric

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-caloric.wav


plebiscyt

plebiscytu (genitive singular)
plebiscytowi (dative singular)
plebiscytem (instrumental singular)
plebiscycie (locative singular)
plebiscycie (vocative singular)
plebiscyty (nominative plural)
plebiscytów (genitive plural)
plebiscytom (dative plural)
plebiscyty (accusative plural)
plebiscytami (instrumental plural)
plebiscytach (locative plural)
plebiscyty (vocative plural)

w starożytnym Rzymie: uchwała podejmowana przez zgromadzenie plebejuszy pod przewodnictwem trybuna


laur

laury (nominative plural)
lauru (genitive singular)
laurów (genitive plural)
laurowi (dative singular)
laurom (dative plural)
laury (accusative plural)
laurem (instrumental singular)
laurami (instrumental plural)
laurze (locative singular)
laurach (locative plural)
laurze (vocative singular)
laury (vocative plural)

wieniec z liści wawrzynu będący symbolem zwycięstwa i chwały w starożytnej Grecji i Rzymie


plebiscitum

plebiscita (nominative plural)
plebiscitów (genitive plural)
plebiscitom (dative plural)
plebiscita (accusative plural)
plebiscitami (instrumental plural)
plebiscitach (locative plural)
plebiscita (vocative plural)

uchwała zgromadzenia plebejuszy w starożytnym Rzymie


Maķedonija

Macedonia (region na terenie Grecji, Bułgarii, Republiki Macedonii i Albanii)


mitolog

mitologa (genitive singular)
mitologowi (dative singular)
mitologa (accusative singular)
mitologiem (instrumental singular)
mitologu (locative singular)
mitologu (vocative singular)
mitologowie (nominative plural)
mitolodzy (nominative plural)
mitologów (genitive plural)
mitologom (dative plural)
mitologów (accusative plural)
mitologami (instrumental plural)
mitologach (locative plural)
mitologowie (vocative plural)
mitolodzy (vocative plural)


Ezop

Ezopowie (nominative plural)
Ezopa (genitive singular)
Ezopów (genitive plural)
Ezopowi (dative singular)
Ezopom (dative plural)
Ezopa (accusative singular)
Ezopów (accusative plural)
Ezopem (instrumental singular)
Ezopami (instrumental plural)
Ezopie (locative singular)
Ezopach (locative plural)
Ezopie (vocative singular)
Ezopowie (vocative plural)

grecki bajkopisarz urodzony w VI w. p.n.e., pochodzący z miasta Mistra w Azji Mniejszej

Ezop jest postacią na wpół legendarną, a o jego życiu i twórczości bardzo mało wiemy.


przedrozbiorowy

ˌpʃɛdrɔzbʲjɔˈrɔvɨ

przedrozbiorowa (nominative singular feminine)
przedrozbiorowe (nominative singular neuter)
przedrozbiorowi (nominative plural masculine)
przedrozbiorowe (nominative plural nonvirile)
przedrozbiorowego (genitive singular masculine animate inanimate)
przedrozbiorowej (genitive singular feminine)
przedrozbiorowego (genitive singular neuter)
przedrozbiorowych (genitive plural masculine nonvirile)
przedrozbiorowemu (dative singular masculine animate inanimate)
przedrozbiorowej (dative singular feminine)
przedrozbiorowemu (dative singular neuter)
przedrozbiorowym (dative plural masculine nonvirile)
przedrozbiorowego (accusative singular masculine animate)
przedrozbiorową (accusative singular feminine)
przedrozbiorowe (accusative singular neuter)
przedrozbiorowych (accusative plural masculine)
przedrozbiorowe (accusative plural nonvirile)
przedrozbiorowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
przedrozbiorową (instrumental singular feminine)
przedrozbiorowym (instrumental singular neuter)
przedrozbiorowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
przedrozbiorowym (locative singular masculine animate inanimate)
przedrozbiorowej (locative singular feminine)
przedrozbiorowym (locative singular neuter)
przedrozbiorowych (locative plural masculine nonvirile)
przedrozbiorowa (vocative singular feminine)
przedrozbiorowe (vocative singular neuter)
przedrozbiorowi (vocative plural masculine)
przedrozbiorowe (vocative plural nonvirile)

mający miejsce przed rozbiorami Polski, pochodzący z tego okresu

Ciągle wracano myślami do czasów przedrozbiorowych, kiedy Rzeczpospolita sięgała od morza do morza

Michowicz Waldemar, Historia dyplomacji polskiej, 1995, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


porozbiorowy

ˌpɔrɔzbʲjɔˈrɔvɨ

porozbiorowa (nominative singular feminine)
porozbiorowe (nominative singular neuter)
porozbiorowi (nominative plural masculine)
porozbiorowe (nominative plural nonvirile)
porozbiorowego (genitive singular masculine animate inanimate)
porozbiorowej (genitive singular feminine)
porozbiorowego (genitive singular neuter)
porozbiorowych (genitive plural masculine nonvirile)
porozbiorowemu (dative singular masculine animate inanimate)
porozbiorowej (dative singular feminine)
porozbiorowemu (dative singular neuter)
porozbiorowym (dative plural masculine nonvirile)
porozbiorowego (accusative singular masculine animate)
porozbiorową (accusative singular feminine)
porozbiorowe (accusative singular neuter)
porozbiorowych (accusative plural masculine)
porozbiorowe (accusative plural nonvirile)
porozbiorowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
porozbiorową (instrumental singular feminine)
porozbiorowym (instrumental singular neuter)
porozbiorowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
porozbiorowym (locative singular masculine animate inanimate)
porozbiorowej (locative singular feminine)
porozbiorowym (locative singular neuter)
porozbiorowych (locative plural masculine nonvirile)
porozbiorowa (vocative singular feminine)
porozbiorowe (vocative singular neuter)
porozbiorowi (vocative plural masculine)
porozbiorowe (vocative plural nonvirile)

mający miejsce po rozbiorach Polski, pochodzący z tego okresu

"W ten sposób pogłębiliśmy znajomość historii porozbiorowej, którą oficjalny program gimnazjów austriackich albo pomijał, albo przekręcał" - wspominał po latach w "Niepodległości"

Mariusz Urbanek, Kisielewscy : Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


Thracian

ˈθɹeɪs.iː.ən


lokomobila

ˌlɔkɔ̃mɔˈbʲila

lokomobili (genitive singular)
lokomobili (dative singular)
lokomobilę (accusative singular)
lokomobilą (instrumental singular)
lokomobili (locative singular)
lokomobilo (vocative singular)
lokomobile (nominative plural)
lokomobil (genitive plural)
lokomobilom (dative plural)
lokomobile (accusative plural)
lokomobilami (instrumental plural)
lokomobilach (locative plural)
lokomobile (vocative plural)

stosowana w XIX w. i na początku XX w. maszyna składająca się kotła parowego, parowego silnika tłokowego i innych urządzeń używana dawniej do prac rolniczych i napędu innych urządzeń; zwykle na kołach; w późniejszych czasach zawierająca silnik spalinowy lub elektryczny


Żyzny Półksiężyc

ˈʒɨznɨ puwʲˈcɕɛ̃w̃ʒɨt͡s

žyzny puu̯ʹḱśẽũ̯žyc

Żyznego Półksiężyca (genitive singular)
Żyznemu Półksiężycowi (dative singular)
Żyznym Półksiężycem (instrumental singular)
Żyznym Półksiężycu (locative singular)
Żyzny Półksiężycu (vocative singular)
Żyzne Półksiężyce (potential rare nominative plural)
Żyznych Półksiężyców (potential rare genitive plural)
Żyznym Półksiężycom (potential rare dative plural)
Żyzne Półksiężyce (potential rare accusative plural)
Żyznymi Półksiężycami (potential rare instrumental plural)
Żyznych Półksiężycach (potential rare locative plural)
Żyzne Półksiężyce (potential rare vocative plural)

określenie pasa żyznych ziem przypominającego kształtem półksiężyc i ciągnącego się od Egiptu poprzez Palestynę, Syrię, po tereny dawnej Mezopotamii

Żyzny Półksiężyc określany jest mianem kolebki cywilizacji.


alodulo

aloduloj (nominative plural)
alodulon (accusative singular)
alodulojn (accusative plural)


starosta

co Polak, to starosta; co Niemiec, to generał

słomiany starosta dębowego ziemianina zwalczy

starostowie (nominative plural)
starosty (genitive singular)
starostów (genitive plural)
staroście (dative singular)
starostom (dative plural)
starostę (accusative singular)
starostów (accusative plural)
starostą (instrumental singular)
starostami (instrumental plural)
staroście (locative singular)
starostach (locative plural)
starosto (vocative singular)
starostowie (vocative plural)

naczelnik wspólnoty terytorialnej wśród plemion słowiańskich we wczesnym średniowieczu

od połowy XIV w. urzędnik zarządzający zamkiem i przyległymi królewszczyznami (starosta grodowy), posiadający kompetencje sądownicze

w XVI–XVIII w. określenie dzierżawcy królewszczyzny (starosta niegrodowy)


Germania Est

zobacz też: Indeks: Włoski - Kraje Europy


Unione Sovietica

Unione delle Repubbliche Socialiste Sovietiche


Kosovo e Metohija

zobacz też: Indeks:Włoski - Kraje Europy


wermachtowiec

wermachtowca (genitive singular)
wermachtowcowi (dative singular)
wermachtowca (accusative singular)
wermachtowcem (instrumental singular)
wermachtowcu (locative singular)
wermachtowcu (vocative singular)
wermachtowcy (nominative plural)
wermachtowców (genitive plural)
wermachtowcom (dative plural)
wermachtowców (accusative plural)
wermachtowcami (instrumental plural)
wermachtowcach (locative plural)
wermachtowcy (vocative plural)


wehrmachtowiec

wehrmachtowca (genitive singular)
wehrmachtowcowi (dative singular)
wehrmachtowca (accusative singular)
wehrmachtowcem (instrumental singular)
wehrmachtowcu (locative singular)
wehrmachtowcu (vocative singular)
wehrmachtowcy (nominative plural)
wehrmachtowców (genitive plural)
wehrmachtowcom (dative plural)
wehrmachtowców (accusative plural)
wehrmachtowcami (instrumental plural)
wehrmachtowcach (locative plural)
wehrmachtowcy (vocative plural)


lewak

lewaka (genitive singular)
lewakowi (dative singular)
lewakiem (instrumental singular)
lewaku (locative singular)
lewaku (vocative singular)
lewaki (nominative plural)
lewaków (genitive plural)
lewakom (dative plural)
lewaki (accusative plural)
lewakami (instrumental plural)
lewakach (locative plural)
lewaki (vocative plural)


حضر

ISO: ḥaḍara (transliteration)
ISO: ḥaḍr (transliteration)


حمامة

Hamama, palestyńskie miasteczko wyludnione podczas wojny w 1948/49


konkluzja

siedemnasto- lub osiemnastowieczny napis trumienny zawierający ostatnią sentencję mowy pogrzebowej, który był umieszczany na tkaninach, często wraz z portretem i herbem zmarłego


quintain

(rycerstwo) manekin do ćwiczenia jazdy turniejowej; murzyn, turek

They set up the quintain at the far end of the lists while the prince's pony was being saddled.

Ustawili manekina na drugim końcu szranków, gdy kucyk księcia był siodłany.


czworobok

czworoboku (genitive singular)
czworobokowi (dative singular)
czworobokiem (instrumental singular)
czworoboku (locative singular)
czworoboku (vocative singular)
czworoboki (nominative plural)
czworoboków (genitive plural)
czworobokom (dative plural)
czworoboki (accusative plural)
czworobokami (instrumental plural)
czworobokach (locative plural)
czworoboki (vocative plural)


Chodel

Chodle (nominative plural)
Chodla (genitive singular)
Chodli (genitive plural)
Chodlowi (dative singular)
Chodlom (dative plural)
Chodle (accusative plural)
Chodlem (instrumental singular)
Chodlami (instrumental plural)
Chodlu (locative singular)
Chodlach (locative plural)
Chodlu (vocative singular)
Chodle (vocative plural)


kolonializm

ˌkɔlɔ̃ˈɲalʲism̥

kolonializmu (genitive singular)
kolonializmowi (dative singular)
kolonializmem (instrumental singular)
kolonializmie (locative singular)
kolonializmie (vocative singular)

system i polityka mocarstw opierająca się na opanowaniu i utrzymywaniu w politycznej oraz ekonomicznej zależności krajów słabo rozwiniętych w celu czerpania z nich zysków

Świat arabski (…) uznaje skutki kolonializmu za główny czynnik kształtujący relacje między Zachodem a państwami arabskimi.

Katarzyna Brataniec, Zachód i Islam. Dylematy relacji, s. 23.


Μυκήνες

Ο Αγαμέμνων ήταν βασιλιάς των Μυκηνών.


gildia

gildii (genitive singular)
gildii (dative singular)
gildię (accusative singular)
gildią (instrumental singular)
gildii (locative singular)
gildio (vocative singular)
gildie (nominative plural)
gildii (genitive plural)
gildiom (dative plural)
gildie (accusative plural)
gildiami (instrumental plural)
gildiach (locative plural)
gildie (vocative plural)

w średniowiecznej Europie stowarzyszenie o charakterze obronnym, religijnym lub towarzyskim, w szczególności łączące interesy kupców i innych grup zawodowych


antidisestablishmentarianism

ˌæn.taiˌdɪs.ɛsˌtæb.lɪʃ.məntˈɛː.ɹi.ənˌɪ.zm

XIX-wieczny ruch przeciwko wycofaniu statusu Kościoła anglikańskiego jako religii państwowej

Słowo uznawane często za najdłuższy wyraz angielski, jeśli nie liczyć słów utworzonych sztucznie, terminów technicznych i nazw związków chemicznych; por. honorificabilitudinitatibus.


Essex

Essexu (genitive singular)
Esseksu (genitive singular)
Essexowi (dative singular)
Essexem (instrumental singular)
Essexie (locative singular)
Esseksie (locative singular)
Essexie (vocative singular)
Esseksie (vocative singular)

średniowieczne królestwo istniejące we wschodniej Anglii w latach 527–825

W połowie VIII wieku duża część terenów Essex, wraz z Londynem, dostała się pod panowanie Mercji.

zobacz też: Anglia Wschodnia • Kent • Mercja • Nortumbria • Bernicja • Deira • Sussex • Wessex


Lincoln

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Naomi Persephone Amethyst (NaomiAmethyst)-Lincoln.wav


Bari

Źródłosłów dla: pol. Bar (miasto na Ukrainie)

być / bywać / zamieszkać / mieszkać / pomieszkiwać / żyć / pracować / urodzić się / umrzeć / osiedlać się / osiedlić się w Bari • wyjeżdżać / wyjechać / jechać / dojechać / udać się / wprowadzać się / wprowadzić się do Bari • przyjeżdżać / przyjechać / jechać / wyprowadzać się / wyprowadzić się z Bari • być / stać się mieszkańcem / mieszkanką Bari • mieszkaniec / mieszkanka Bari • droga / ulica / plac / dom / budynek / mieszkanie / siedziba w Bari • pochodzić z Bari • przeprowadzać się / przeprowadzić się do Bari

Żona króla Zygmunta I Starego pochodziła z księstwa Bari.


Polska Rzeczpospolita Ludowa

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Olaf-Polska Rzeczpospolita Ludowa.wav

Polską Rzeczpospolitą Ludową (accusative singular)

oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952–1989

Stolicą Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej była Warszawa.


man-at-arms

żołnierz, średniowieczny kawalerzysta pancerny


montjoie

(1-2) franc. mont + joie → dosł. góra radości

okrzyk wojenny Francuzów z czasów średniowiecza

Na te słowa Francuzi wydają okrzyk wojenny. Ktoby ich usłyszał jak krzyczą: Montjoie! ten miałby pojęcie o ich pięknem męstwie. Potem jadą, o Boże! jakże dumni!

Pieśń o Rolandzie XCII, przekł. Tadeusz Boy-Żeleński na podstawie opracowania i tłumaczenia na współczesny francuski Josepha Bédiera

pełną wersją tego okrzyku jest: Montjoie Saint Denis → góra radości św. Dionizego (franc. Saint Denis), był on patronem Francji


Cumberland

dawne hrabstwo angielskie, dziś część Kumbrii ( Cumbria)


Kartagina

starożytne miasto-państwo położone na północnym wybrzeżu Afryki, w pobliżu dzisiejszego Tunisu

A poza tym sądzę, że Kartaginę należy zniszczyć

Marek Porcjusz Katon (Katon Starszy) każde, wygłaszane na dowolny temat, wystąpienie w rzymskim Senacie kończył tym zdaniem.

zobacz też: Punijczyk • punicki • Dydona • Hannibal • Hazdrubal • Maharbal


Maur

Maurowie (nominative plural)
Maura (genitive singular)
Maurów (genitive plural)
Maurowi (dative singular)
Maurom (dative plural)
Maura (accusative singular)
Maurów (accusative plural)
Maurem (instrumental singular)
Maurami (instrumental plural)
Maurze (locative singular)
Maurach (locative plural)
Maurze (vocative singular)
Maurowie (vocative plural)

mieszkaniec starożytnego królestwa Mauretanii, znajdującego się w północno-zachodniej Afryce, obejmującego dzisiejsze tereny Maroka i północno-zachodniej Algierii; przodek współczesnych Berberów

(…) w roku 711 w bardzo krótkim czasie cały Półwysep (Iberyjski), z wyjątkiem północnego regionu górskiego, opanowali Maurowie.

Maur był silnym człowiekiem. Chwilami zdaje mi się, że mam w ręce jego szpadę, że mam jego ciało schłostane od wichrów morskich, a w sobie jego dziką duszę. Toteż jego męczeństwo miłosne widzę z proroczą jasnością.


Maur

Maurové (nominative plural)
Mauři (nominative plural)
Maura (genitive singular)
Maurů (genitive plural)
Mauru (dative singular)
Maurovi (dative singular)
Maurům (dative plural)
Maura (accusative singular)
Maury (accusative plural)
Maure (vocative singular)
Maurové (vocative plural)
Mauři (vocative plural)
Mauru (locative singular)
Maurovi (locative singular)
Maurech (locative plural)
Maurem (instrumental singular)
Maury (instrumental plural)


Numidia

Numidii (genitive singular)
Numidii (dative singular)
Numidię (accusative singular)
Numidią (instrumental singular)
Numidii (locative singular)
Numidio (vocative singular)
Numidie (nominative plural)
Numidii (genitive plural)
Numidyj (genitive plural obsolete)
Numidiom (dative plural)
Numidie (accusative plural)
Numidiami (instrumental plural)
Numidiach (locative plural)
Numidie (vocative plural)

historyczne królestwo Berberów w północnej Afryce, obejmujące tereny dzisiejszej Algierii i części Tunezji

W którym wieku Numidia została zajęta przez legiony rzymskie?


pontyfikat

łac. pontificatus < łac. pontifex → budowniczy mostów

pontyfikatu (genitive singular)
pontyfikatowi (dative singular)
pontyfikatem (instrumental singular)
pontyfikacie (locative singular)
pontyfikacie (vocative singular)
pontyfikaty (nominative plural)
pontyfikatów (genitive plural)
pontyfikatom (dative plural)
pontyfikaty (accusative plural)
pontyfikatami (instrumental plural)
pontyfikatach (locative plural)
pontyfikaty (vocative plural)

urząd sprawowany przez pontyfika w starożytnym Rzymie


zbrojny

zbrojni (nominative plural)
zbrojnego (genitive singular)
zbrojnych (genitive plural)
zbrojnemu (dative singular)
zbrojnym (dative plural)
zbrojnego (accusative singular)
zbrojnych (accusative plural)
zbrojnym (instrumental singular)
zbrojnymi (instrumental plural)
zbrojnym (locative singular)
zbrojnych (locative plural)
zbrojni (vocative plural)


kolumbarium

(1.1) łac. columbarium → gołębnik < łac. columba → gołąb, gołębica

kolumbaria (nominative plural)
kolumbariów (genitive plural)
kolumbariom (dative plural)
kolumbaria (accusative plural)
kolumbariami (instrumental plural)
kolumbariach (locative plural)
kolumbaria (vocative plural)

rodzaj rzymskiego zbiorowego grobowca w formie budowli z niszami na urny z prochami


Metod

(1.1) łac. Methodius < gr. Μεθόδιος (Methiodos) < gr. μέθοδος (methodos) → metoda

deň slovanských vierozvestcov Cyrila a Metoda

przysłowia: na Cyrila a Metode mnohý hospodár sa smeje (sic!)


سليمان

ISO: sulaymān, sulaimān, solymān (transliteration)


rȧjter

śwn. rîter, rîtære < swn. rîtari.
por. niem. Reiter, ang. rider

rajter (alternative)
raeiter (alternative)


swastyka

sanskr. स्वस्तिक (svastika) → ‘znak szczęścia’

swastyki (nominative plural)
swastyki (genitive singular)
swastyk (genitive plural)
swastyce (dative singular)
swastykom (dative plural)
swastykę (accusative singular)
swastyki (accusative plural)
swastyką (instrumental singular)
swastykami (instrumental plural)
swastyce (locative singular)
swastykach (locative plural)
swastyko (vocative singular)
swastyki (vocative plural)

niemiecki emblemat narodowosocjalistyczny i neonazistowski w kształcie równoramiennego krzyża o zagiętych ramionach


Deutsche Demokratische Republik

ˈdɔɪ̯tʃə ˌdemoˈkʀaːtɪʃə ˌʀepuˈblik

Die Deutsche Demokratische Republik war von 1949 bis 1990 ein Staat in Europa.

Niemiecka Republika Demokratyczna była od 1949 do 1990 państwem w Europie.


kaymakam

kajmakam (stanowisko w administracji prowincjonalnej imperium osmańskiego oraz Turcji)


Caledonia

In Caledonia habito.


barouche

kalesza (duży, elegancki, reprezentacyjny powóz, zaprzężony w dwa lub cztery konie, czteroosobowy, z siedziskami naprzeciwko siebie)


Karelia

Karelii (genitive singular)
Karelii (dative singular)
Karelię (accusative singular)
Karelią (instrumental singular)
Karelii (locative singular)
Karelio (vocative singular)

kraina historyczna w północno-wschodniej Europie, na obszarze między Morzem Bałtyckim a Morzem Białym, na pograniczu Rosji i Finlandii


cataphract

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-cataphract.wav


cleruchy

kleruchia (kolonia obywateli ateńskich na terenie zależnym od Aten)


MRRR

ˌɛ̃m‿ɛr‿ɛr‿ˈɛr


مملوك

(2.2) źródłosłów dla ang. mameluke, franc. mameluk

: lp mamlúk; lm mamālik (transliteration)


آغا

aga (w wojsku tureckim, za czasów imperium osmańskiego)


باروكية

(2.1) bārūkíyya, bārōkíyya (transliteration)


إفريقية

Ifrikija (w średniowiecznej historii termin określający obszar obejmujący nadmorskie regiony obecnej wschodniej Libii, Tunezji i wschodniej Algierii)


civito

civitoj (nominative plural)
civiton (accusative singular)
civitojn (accusative plural)


ĥoro

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-ĥoro.wav

ĥoroj (nominative plural)
ĥoron (accusative singular)
ĥorojn (accusative plural)


Abisyńczyk

ˌabʲiˈsɨ̃j̃n͇t͡ʃɨk

abʹisỹĩ ̯ṇčyk

Abisyńczyka (genitive singular)
Abisyńczykowi (dative singular)
Abisyńczyka (accusative singular)
Abisyńczykiem (instrumental singular)
Abisyńczyku (locative singular)
Abisyńczyku (vocative singular)
Abisyńczycy (nominative plural)
Abisyńczyków (genitive plural)
Abisyńczykom (dative plural)
Abisyńczyków (accusative plural)
Abisyńczykami (instrumental plural)
Abisyńczykach (locative plural)
Abisyńczycy (vocative plural)
Abisyńczyki (depreciative nominative vocative plural)

Mógł to być także obóz Abisyńczyków, albo jaka podgórska wioska murzyńska, do której łapacze ludzi jeszcze nie dotarli

Henryk Sienkiewicz, W pustyni i w puszczy, Gebethner i Wolff, Warszawa 1912.


esvástica

swastyka (niemiecki emblemat narodowosocjalistyczny)

w niektórych krajach Ameryki stosuje się także formę: suástica

należy unikać pisowni *swastika oraz *svástica


ذو الكفل

Dhul-Kifl, Zul-Kifl, Dhul Kifl – muzułmański prorok


بلاد بابل

ISO: bilād bābil, blād bābl (transliteration)


moabicki

pol. Moab + -icki < łac. Moab < gr. Μωάβ < hebr. מואב

moabickiego (genitive singular)
moabickiemu (dative singular)
moabickim (instrumental singular)
moabickim (locative singular)

wymarły język semicki z grupy kananejskiej

Na kamieniu wyryty był napis w moabickim.


Unio de Sovetaj Socialismaj Respublikoj

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich


Wenecjanin

ˌvɛ̃nɛˈt͡sʲjä̃ɲĩn

vẽnecʹi ̯ä̃ńĩn

Wenecjanie (nominative plural)
Wenecjanina (genitive singular)
Wenecjan (genitive plural)
Wenecjaninowi (dative singular)
Wenecjanom (dative plural)
Wenecjanina (accusative singular)
Wenecjan (accusative plural)
Wenecjaninem (instrumental singular)
Wenecjanami (instrumental plural)
Wenecjaninie (locative singular)
Wenecjanach (locative plural)
Wenecjaninie (vocative singular)
Wenecjanie (vocative plural)

obywatel Rzeczpospolitej / Republiki Weneckiej

Jednym z ostatnich sukcesów Wenecjan na wschodzie było przyłączenie Cypru.


الدولة العثمانية

(1.1) arab. ال + دولة + ال + عثماني


كيش

Kisz (prastare miasto sumero-akadyjskie)


campione

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-campione.wav


consulat

konsulat (godność konsula w starożytnym Rzymie)

konsulat (okres sprawowania władzy przez danego konsula w starożytnym Rzymie)

konsulat (forma rządów we Francji w latach 1799-1804)


pied-noir

francuski osadnik mieszkający w Algierii w czasach kolonizacji, do momentu odzyskania niepodległości przez to państwo


White Russian

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-White Russian.wav

Biały (Rosjanin z frakcji opozycyjnej do Czerwonych)


Čekoslovakija

zobacz też: Indeks:Litewski - Kraje Europy


Dalmacja

Dalmacje (potential rare nominative plural)
Dalmacji (genitive singular)
Dalmacji / przest. Dalmacyj (potential rare genitive plural)
Dalmacji (dative singular)
Dalmacjom (potential rare dative plural)
Dalmację (accusative singular)
Dalmacje (potential rare accusative plural)
Dalmacją (instrumental singular)
Dalmacjami (potential rare instrumental plural)
Dalmacji (locative singular)
Dalmacjach (potential rare locative plural)
Dalmacjo (vocative singular)
Dalmacje (potential rare vocative plural)

kraina historyczna na wschodnim wybrzeżu Adriatyku, na obszarze dzisiejszej Chorwacji, Bośni i Hercegowiny oraz Czarnogóry

Głównym miastem rzymskiej Dalmacji była przez długi czas Salona

Dubrownik jest głównym ośrodkiem turystycznym Dalmacji.


detente

skrawek materiału przedstawiający serce Chrystusa i napis „Detente, bala” (zatrzymaj się, kulo), który nosili przyszyty na piersi żołnierze i zwolennicy karlizmu podczas hiszpańskich wojen XIX i XX wieku


SKS

SKS-u (genitive singular)
SKS-owi (dative singular)
SKS-em (instrumental singular)
SKS-ie (locative singular)
SKS-ie (vocative singular)
SKS-y (nominative plural)
SKS-ów (genitive plural)
SKS-om (dative plural)
SKS-y (accusative plural)
SKS-ami (instrumental plural)
SKS-ach (locative plural)
SKS-y (vocative plural)

Patryk należał do SKS-u od pierwszego roku studiów.


nieszpory sycylijskie

ɲɛˈʃpɔrɨ ˌsɨt͡sɨˈlʲijsʲcɛ

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q809 (pol)-Jest Spoczko-nieszpory sycylijskie.wav

powstanie Sycylijczyków przeciw panowaniu francuskich Andegawenów, które wybuchło w roku 1282 w Palermo


butternut

żołnierz Konfederatów, noszący barwione domowym sposobem jasnobrązowe mundury


boomer

OK Boomer

dobra, dobra (młodzi do osoby ze starszego od siebie pokolenia)

w latach dwudziestych: robotnik podróżujący od jednego rozwijającego się miasta do drugiego w poszukiwaniu pracy


okręt liniowy

ˈɔkrɛ̃nt lʲĩˈɲjɔvɨ

okręty liniowe (nominative plural)
okrętu liniowego (genitive singular)
okrętów liniowych (genitive plural)
okrętowi liniowemu (dative singular)
okrętom liniowym (dative plural)
okręty liniowe (accusative plural)
okrętem liniowym (instrumental singular)
okrętami liniowymi (instrumental plural)
okręcie liniowym (locative singular)
okrętach liniowych (locative plural)
okręcie liniowy (vocative singular)
okręty liniowe (vocative plural)

okręt wojenny wystarczająco duży, by walczyć w linii bojowej

Okręty liniowe wyszły z użycia po II wojnie światowej.


katapulta

(1.1) łac. catapulta < gr. καταπέλτης
(1.2-4) od (1.1)

katapulty (genitive singular)
katapulcie (dative singular)
katapultę (accusative singular)
katapultą (instrumental singular)
katapulcie (locative singular)
katapulto (vocative singular)
katapulty (nominative plural)
katapult (genitive plural)
katapultom (dative plural)
katapulty (accusative plural)
katapultami (instrumental plural)
katapultach (locative plural)
katapulty (vocative plural)

oblężnicza machina wojenna używana w starożytności i w średniowieczu do miotania ciężkich pocisków


Швабія

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-Швабія.wav


holokaust

ang. holocaust < łac. holocaustum < gr. ὁλόκαυστος

holokaustu (genitive singular)
holokaustowi (dative singular)
holokaustem (instrumental singular)
holokauście (locative singular)
holokauście (vocative singular)

zagłada, całkowite zniszczenie, zwłaszcza prześladowanie i zagłada Żydów europejskich przez hitlerowców w czasie II wojny światowej, zob. Holokaust

Raporty Pileckiego (…) były podsumowaniem działalności polskiego ruchu oporu w Auschwitz, a także pierwszym na świecie świadectwem dokumentującym holokaust

Uważam, że nie przesadzają ci obrońcy zwierząt, którzy twierdzą, że stan holokaustu utrzymuje się; trwa masowe mordowanie zwierząt


holokaust

holokausty (nominative plural)
holokaustu (genitive singular)
holokaustů (genitive plural)
holokaustu (dative singular)
holokaustům (dative plural)
holokausty (accusative plural)
holokauste (vocative singular)
holokausty (vocative plural)
holokaustu (locative singular)
holokaustech (locative plural)
holokaustem (instrumental singular)
holokausty (instrumental plural)


السيد

as-sīd (transliteration)
as-sayyid (transliteration)


dziesiątkować

ˌd͡ʑɛ̇ɕɔ̃ntˈkɔvat͡ɕ

ʒ́ėśõntkovać

dziesiątkuję (singular first-person present)
dziesiątkujesz (singular second-person present)
dziesiątkuje (singular third-person present)
dziesiątkujemy (plural first-person present)
dziesiątkujecie (plural second-person present)
dziesiątkują (plural third-person present)
dziesiątkowałem (singular first-person past masculine)
dziesiątkowałeś (singular second-person past masculine)
dziesiątkował (singular third-person past masculine)
dziesiątkowaliśmy (plural first-person past masculine)
dziesiątkowaliście (plural second-person past masculine)
dziesiątkowali (plural third-person past masculine)
dziesiątkowałam (singular first-person past feminine)
dziesiątkowałaś (singular second-person past feminine)
dziesiątkowała (singular third-person past feminine)
dziesiątkowałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
dziesiątkowałyście (plural second-person past feminine neuter)
dziesiątkowały (plural third-person past feminine neuter)
dziesiątkowałom (singular first-person past neuter potential rare)
dziesiątkowałoś (singular second-person past neuter potential rare)
dziesiątkowało (singular third-person past neuter)
niech dziesiątkuję (singular first-person imperative)
dziesiątkuj (singular second-person imperative)
niech dziesiątkuje (singular third-person imperative)
dziesiątkujmy (plural first-person imperative)
dziesiątkujcie (plural second-person imperative)
niech dziesiątkują (plural third-person imperative)
będę dziesiątkował (singular first-person future masculine)
będę dziesiątkować (singular first-person future masculine)
będziesz dziesiątkował (singular second-person future masculine)
będziesz dziesiątkować (singular second-person future masculine)
będzie dziesiątkował (singular third-person future masculine)
będzie dziesiątkować (singular third-person future masculine)
będziemy dziesiątkowali (plural first-person future masculine)
będziemy dziesiątkować (plural first-person future masculine)
będziecie dziesiątkowali (plural second-person future masculine)
będziecie dziesiątkować (plural second-person future masculine)
będą dziesiątkowali (plural third-person future masculine)
będą dziesiątkować (plural third-person future masculine)
będę dziesiątkowała (singular first-person future feminine)
będę dziesiątkować (singular first-person future feminine)
będziesz dziesiątkowała (singular second-person future feminine)
będziesz dziesiątkować (singular second-person future feminine)
będzie dziesiątkowała (singular third-person future feminine)
będzie dziesiątkować (singular third-person future feminine)
będziemy dziesiątkowały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy dziesiątkować (plural first-person future feminine neuter)
będziecie dziesiątkowały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie dziesiątkować (plural second-person future feminine neuter)
będą dziesiątkowały (plural third-person future feminine neuter)
będą dziesiątkować (plural third-person future feminine neuter)
będę dziesiątkowało (singular first-person future neuter potential rare)
będę dziesiątkować (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz dziesiątkowało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz dziesiątkować (singular second-person future neuter potential rare)
będzie dziesiątkowało (singular third-person future neuter)
będzie dziesiątkować (singular third-person future neuter)
dziesiątkowałem był (singular first-person pluperfect masculine)
dziesiątkowałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
dziesiątkował był (singular third-person pluperfect masculine)
dziesiątkowaliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
dziesiątkowaliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
dziesiątkowali byli (plural third-person pluperfect masculine)
dziesiątkowałam była (singular first-person pluperfect feminine)
dziesiątkowałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
dziesiątkowała była (singular third-person pluperfect feminine)
dziesiątkowałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
dziesiątkowałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
dziesiątkowały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
dziesiątkowałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
dziesiątkowałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
dziesiątkowało było (singular third-person pluperfect neuter)
dziesiątkowano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
dziesiątkowałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym dziesiątkował (singular first-person conditional masculine)
dziesiątkowałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś dziesiątkował (singular second-person conditional masculine)
dziesiątkowałby (singular third-person conditional masculine)
byłby dziesiątkował (singular third-person conditional masculine)
dziesiątkowalibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy dziesiątkowali (plural first-person conditional masculine)
dziesiątkowalibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście dziesiątkowali (plural second-person conditional masculine)
dziesiątkowaliby (plural third-person conditional masculine)
byliby dziesiątkowali (plural third-person conditional masculine)
dziesiątkowałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym dziesiątkowała (singular first-person conditional feminine)
dziesiątkowałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś dziesiątkowała (singular second-person conditional feminine)
dziesiątkowałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby dziesiątkowała (singular third-person conditional feminine)
dziesiątkowałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy dziesiątkowały (plural first-person conditional feminine neuter)
dziesiątkowałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście dziesiątkowały (plural second-person conditional feminine neuter)
dziesiątkowałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby dziesiątkowały (plural third-person conditional feminine neuter)
dziesiątkowałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym dziesiątkowało (singular first-person conditional neuter potential rare)
dziesiątkowałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś dziesiątkowało (singular second-person conditional neuter potential rare)
dziesiątkowałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby dziesiątkowało (singular third-person conditional neuter)
dziesiątkujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
niedziesiątkujący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
dziesiątkująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
niedziesiątkująca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
dziesiątkujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
niedziesiątkujące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
dziesiątkujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
niedziesiątkujące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
dziesiątkowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
niedziesiątkowany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
dziesiątkowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
niedziesiątkowani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
dziesiątkowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
niedziesiątkowana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
dziesiątkowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
niedziesiątkowane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
dziesiątkowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
niedziesiątkowane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
dziesiątkując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie dziesiątkując (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
dziesiątkowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
niedziesiątkowanie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

bić, zabijać, rozstrzeliwać, karać co dziesiątą osobę

jako określenie kary stosowanej m.in. w wojsku rzymskim, najczęściej stosuję się określenia decymacja i dziesiątkowanie


Mezopotamia

łac. Mesopotamia < gr. Μεσοποταμία (Mesopotamía) < gr. Μεσοποτάμιος (Mesopotámios) < gr. μέσος + ποταμός + -ιος (mésos + potamós + -ios)

ˌmɛzɔpɔˈtãmʲja

Mezopotamii (genitive singular)
Mezopotamii (dative singular)
Mezopotamię (accusative singular)
Mezopotamią (instrumental singular)
Mezopotamii (locative singular)
Mezopotamio (vocative singular)

starożytna kraina na Bliskim Wschodzie leżąca w dorzeczu rzek: Tygrysu i Eufratu

Powszechnie uważa się, że właśnie na terenach Mezopotamii narodziła się pierwsza cywilizacja


dragão

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-dragão.wav


Szwabia

Szwabii (genitive singular)
Szwabii (dative singular)
Szwabię (accusative singular)
Szwabią (instrumental singular)
Szwabii (locative singular)
Szwabio (vocative singular)

historyczna i etniczna kraina Niemiec, obecnie położona głównie na terenie Badenii-Wirtembergii, ale także części Bawarii oraz Szwajcarii i Francji


Sambia

Sambii (genitive singular)
Sambii (dative singular)
Sambię (accusative singular)
Sambią (instrumental singular)
Sambii (locative singular)
Sambio (vocative singular)
Sambie (potential rare nominative plural)
Sambii (potential rare genitive plural)
przest. Sambij (potential rare genitive plural)
Sambiom (potential rare dative plural)
Sambie (potential rare accusative plural)
Sambiami (potential rare instrumental plural)
Sambiach (potential rare locative plural)
Sambie (potential rare vocative plural)

kraina historyczna w Prusach, obecnie w Federacji Rosyjskiej


Achaja

Achai (genitive singular)
Achai (dative singular)
Achaję (accusative singular)
Achają (instrumental singular)
Achai (locative singular)
Achajo (vocative singular)

W skład Peloponezu wchodzą mniejsze krainy: Achaja, Arkadia, Argolida, Elida, Mesenia i Lakonia.


Adamawa

(1.1) Od nazwiska założyciela państwa, które istniało w tym miejscu, Modibbo Adama.

Adamawy (genitive singular)
Adamawie (dative singular)
Adamawę (accusative singular)
Adamawą (instrumental singular)
Adamawie (locative singular)
Adamawo (vocative singular)

historyczne państwo na terenie dzisiejszego środkowego Kamerunu


Μεσαίωνας

n.gr. μεσαίων + -ωνας


Zaporoże

być / bywać / zamieszkać / mieszkać / pomieszkiwać / żyć / pracować / urodzić się / umrzeć / osiedlać się / osiedlić się w Zaporożu • wyjeżdżać / wyjechać / jechać / dojechać / udać się / wprowadzać się / wprowadzić się do Zaporoża • przyjeżdżać / przyjechać / jechać / wyprowadzać się / wyprowadzić się z Zaporoża • być / stać się mieszkańcem / mieszkanką Zaporoża • mieszkaniec / mieszkanka Zaporoża • droga / ulica / plac / dom / budynek / mieszkanie / siedziba w Zaporożu • pochodzić z Zaporoża • przeprowadzać się / przeprowadzić się do Zaporoża

Zaporoża (genitive singular)
Zaporożu (dative singular)
Zaporożem (instrumental singular)
Zaporożu (locative singular)

obszar nad dolnym Dnieprem, na południowo-wschodnich krańcach Rzeczpospolitej, obecnie w granicach Ukrainy

Wiedziałeś, że albertyni mają placówkę na Zaporożu?

formy żeńskiej dla określenia mieszkanki Zaporoża nie używa się.


kolczuga

kolczugi (nominative plural)
kolczugi (genitive singular)
kolczug (genitive plural)
kolczudze (dative singular)
kolczugom (dative plural)
kolczugę (accusative singular)
kolczugi (accusative plural)
kolczugą (instrumental singular)
kolczugami (instrumental plural)
kolczudze (locative singular)
kolczugach (locative plural)
kolczugo (vocative singular)
kolczugi (vocative plural)

pancerz rycerski z metalowej plecionki, przypominający koszulę

Bożydar nie założył kolczugi i o mały włos nie zginął.


nausznik

nauszniki (nominative plural)
nausznika (genitive singular)
nauszników (genitive plural)
nausznikowi (dative singular)
nausznikom (dative plural)
nauszniki (accusative plural)
nausznikiem (instrumental singular)
nausznikami (instrumental plural)
nauszniku (locative singular)
nausznikach (locative plural)
nauszniku (vocative singular)
nauszniki (vocative plural)


Ozon

Ozonu (genitive singular)
Ozonowi (dative singular)
Ozonem (instrumental singular)
Ozonie (locative singular)
Ozonie (vocative singular)
Ozony (potential rare nominative plural)
Ozonów (potential rare genitive plural)
Ozonom (potential rare dative plural)
Ozony (potential rare accusative plural)
Ozonami (potential rare instrumental plural)
Ozonach (potential rare locative plural)
Ozony (potential rare vocative plural)


kapsla

kapiszon: mosiężna spłonka w broni palnej w kształcie miseczki


hrabstwo

hrabstwa (nominative plural)
hrabstwa (genitive singular)
hrabstw (genitive plural)
hrabstwu (dative singular)
hrabstwom (dative plural)
hrabstwa (accusative plural)
hrabstwem (instrumental singular)
hrabstwami (instrumental plural)
hrabstwie (locative singular)
hrabstwach (locative plural)
hrabstwa (vocative plural)

w średniowieczu w Europie Zachodniej: jednostka administracyjna zarządzana przez hrabiego

Chłopstwo w zgromadzeniach stanowych nie brało udziału, z jednym krótko trwającym wyjątkiem w hrabstwie goryckim

Wacław Felczak, Tadeusz Wasilewski, Historia Jugosławii, s. 89, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1985.


hrabstwo

hrabstwa (genitive plural)
hrabstwu (dative plural)
hrabstwa (accusative plural)
hrabstwem (instrumental plural)
hrabstwu (locative plural)
tak


paleta

palety (genitive singular)
palecie (dative singular)
paletę (accusative singular)
paletą (instrumental singular)
palecie (locative singular)
paleto (vocative singular)
palety (nominative plural)
palet (genitive plural)
paletom (dative plural)
palety (accusative plural)
paletami (instrumental plural)
paletach (locative plural)
palety (vocative plural)

kamienna lub drewniana płyta do mieszania kosmetyków


jubka

jubki (genitive singular)
jubce (dative singular)
jubkę (accusative singular)
jubką (instrumental singular)
jubce (locative singular)
jubko (vocative singular)
jubki (nominative plural)
jubek (genitive plural)
jubkom (dative plural)
jubki (accusative plural)
jubkami (instrumental plural)
jubkach (locative plural)
jubki (vocative plural)


Korsar

zobacz też: Freibeuter • Bukanier • Flibustier • Kaper • Korsar • Seeräuber


pas cnoty

pasy cnoty (nominative plural)
pasa cnoty (genitive singular)
pasów cnoty (genitive plural)
pasowi cnoty (dative singular)
pasom cnoty (dative plural)
pasy cnoty (accusative plural)
pasem cnoty (instrumental singular)
pasami cnoty (instrumental plural)
pasie cnoty (locative singular)
pasach cnoty (locative plural)
pasie cnoty (vocative singular)
pasy cnoty (vocative plural)

specjalny metalowy lub skórzany pas, który mąż mocował wokół bioder i pachwin żony, aby uniemożliwić jej stosunek seksualny z drugim mężczyzną podczas swojej nieobecności


aqlar

аклар (alternative)
aqlar (alternative)
aqlar (alternative)


Galia

Galii (genitive singular)
Galii (dative singular)
Galię (accusative singular)
Galią (instrumental singular)
Galii (locative singular)
Galio (vocative singular)

kraina historyczna w Europie Zachodniej zamieszkiwana przez plemiona celtyckie

Cesarz Oktawian August podzielił Galię na kilka prowincji.


Tesalia

Tesalii (genitive singular)
Tesalii (dative singular)
Tesalię (accusative singular)
Tesalią (instrumental singular)
Tesalii (locative singular)
Tesalio (vocative singular)


ewzon

(1.1) n.gr. εύζωνας < gr. εὔζωνος < gr. εὖ + ζωννύω → piękny + pas

żołnierz bojowej, elitarnej jednostki piechoty górskiej


szczwacz

szczwacza (genitive singular)
szczwaczowi (dative singular)
szczwacza (accusative singular)
szczwaczem (instrumental singular)
szczwaczu (locative singular)
szczwaczu (vocative singular)
szczwacze (nominative plural)
szczwaczy (genitive plural)
szczwaczów (genitive plural)
szczwaczom (dative plural)
szczwaczy (accusative plural)
szczwaczów (accusative plural)
szczwaczami (instrumental plural)
szczwaczach (locative plural)
szczwacze (vocative plural)

we dworze: osoba opiekująca się ogarami i chartami


feniks

feniksa (genitive singular)
feniksowi (dative singular)
feniksem (instrumental singular)
feniksie (locative singular)
feniksie (vocative singular)
feniksy (nominative plural)
feniksów (genitive plural)
feniksom (dative plural)
feniksy (accusative plural)
feniksami (instrumental plural)
feniksach (locative plural)
feniksy (vocative plural)

zob. też feniks (ujednoznacznienie) w Wikipedii


kresy

kresów (genitive singular)
kresom (dative singular)
kresami (instrumental singular)
kresach (locative singular)

pogranicze, zwłaszcza dawne polskie pogranicze wschodnie

Kozacka jazda była wykorzystywana głównie na kresach, w walce z Tatarami i Kozakami.


Cesarstwo Rzymskie

Cesarstwa Rzymskiego (genitive singular)
Cesarstwu Rzymskiemu (dative singular)
Cesarstwem Rzymskim (instrumental singular)
Cesarstwie Rzymskim (locative singular)

starożytne państwo obejmujące obszary basenu Morza Śródziemnego

Rzym był stolicą Cesarstwa Rzymskiego.


kruco

krucoj (nominative plural)
krucon (accusative singular)
krucojn (accusative plural)


Nortumbria

ang. Northumbria < średnioang. Northhumbre< st.ang. Norþhymbre → „na północ od rzeki Humber”

Nortumbrii (genitive singular)
Nortumbrii (dative singular)
Nortumbrię (accusative singular)
Nortumbrią (instrumental singular)
Nortumbrii (locative singular)
Nortumbrio (vocative singular)
Nortumbrie (potential rare nominative plural)
Nortumbrii (potential rare genitive plural)
Nortumbriom (potential rare dative plural)
Nortumbrie (potential rare accusative plural)
Nortumbriami (potential rare instrumental plural)
Nortumbriach (potential rare locative plural)
Nortumbrie (potential rare vocative plural)

W dziesiątym wieku Nortumbrię włączono w skład Anglii.

Na początku IX wieku na tronie Nortumbrii zasiadał Eardwulf, który jednak w 806 roku został obalony i wygnany.

zobacz też: Anglia Wschodnia • Essex • Kent • Mercja • Bernicja • Deira • Sussex • Wessex


Δεκάπολις

(1.1) gr. δέκα + πόλις


ostrokół

ostrokołu (genitive singular)
ostrokołowi (dative singular)
ostrokołem (instrumental singular)
ostrokole (locative singular)
ostrokole (vocative singular)
ostrokoły (nominative plural)
ostrokołów (genitive plural)
ostrokołom (dative plural)
ostrokoły (accusative plural)
ostrokołami (instrumental plural)
ostrokołach (locative plural)
ostrokoły (vocative plural)

element dawnych fortyfikacji w formie ogrodzenia z zaostrzonych pali


rustykalny

rustykalna (nominative singular feminine)
rustykalne (nominative singular neuter)
rustykalni (nominative plural masculine)
rustykalne (nominative plural nonvirile)
rustykalnego (genitive singular masculine animate inanimate)
rustykalnej (genitive singular feminine)
rustykalnego (genitive singular neuter)
rustykalnych (genitive plural masculine nonvirile)
rustykalnemu (dative singular masculine animate inanimate)
rustykalnej (dative singular feminine)
rustykalnemu (dative singular neuter)
rustykalnym (dative plural masculine nonvirile)
rustykalnego (accusative singular masculine animate)
rustykalną (accusative singular feminine)
rustykalne (accusative singular neuter)
rustykalnych (accusative plural masculine)
rustykalne (accusative plural nonvirile)
rustykalnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
rustykalną (instrumental singular feminine)
rustykalnym (instrumental singular neuter)
rustykalnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
rustykalnym (locative singular masculine animate inanimate)
rustykalnej (locative singular feminine)
rustykalnym (locative singular neuter)
rustykalnych (locative plural masculine nonvirile)
rustykalna (vocative singular feminine)
rustykalne (vocative singular neuter)
rustykalni (vocative plural masculine)
rustykalne (vocative plural nonvirile)
bardziej rustykalny (comparative)
bardziej rustykalny (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalna (nominative singular feminine)
bardziej rustykalne (nominative singular neuter)
bardziej rustykalni (nominative plural masculine)
bardziej rustykalne (nominative plural nonvirile)
bardziej rustykalnego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalnej (genitive singular feminine)
bardziej rustykalnego (genitive singular neuter)
bardziej rustykalnych (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej rustykalnemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalnej (dative singular feminine)
bardziej rustykalnemu (dative singular neuter)
bardziej rustykalnym (dative plural masculine nonvirile)
bardziej rustykalnego (accusative singular masculine animate)
bardziej rustykalny (accusative singular masculine inanimate)
bardziej rustykalną (accusative singular feminine)
bardziej rustykalne (accusative singular neuter)
bardziej rustykalnych (accusative plural masculine)
bardziej rustykalne (accusative plural nonvirile)
bardziej rustykalnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalną (instrumental singular feminine)
bardziej rustykalnym (instrumental singular neuter)
bardziej rustykalnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej rustykalnym (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalnej (locative singular feminine)
bardziej rustykalnym (locative singular neuter)
bardziej rustykalnych (locative plural masculine nonvirile)
bardziej rustykalny (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej rustykalna (vocative singular feminine)
bardziej rustykalne (vocative singular neuter)
bardziej rustykalni (vocative plural masculine)
bardziej rustykalne (vocative plural nonvirile)
najbardziej rustykalny (superlative)
najbardziej rustykalny (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalna (nominative singular feminine)
najbardziej rustykalne (nominative singular neuter)
najbardziej rustykalni (nominative plural masculine)
najbardziej rustykalne (nominative plural nonvirile)
najbardziej rustykalnego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalnej (genitive singular feminine)
najbardziej rustykalnego (genitive singular neuter)
najbardziej rustykalnych (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej rustykalnemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalnej (dative singular feminine)
najbardziej rustykalnemu (dative singular neuter)
najbardziej rustykalnym (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej rustykalnego (accusative singular masculine animate)
najbardziej rustykalny (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej rustykalną (accusative singular feminine)
najbardziej rustykalne (accusative singular neuter)
najbardziej rustykalnych (accusative plural masculine)
najbardziej rustykalne (accusative plural nonvirile)
najbardziej rustykalnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalną (instrumental singular feminine)
najbardziej rustykalnym (instrumental singular neuter)
najbardziej rustykalnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej rustykalnym (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalnej (locative singular feminine)
najbardziej rustykalnym (locative singular neuter)
najbardziej rustykalnych (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej rustykalny (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej rustykalna (vocative singular feminine)
najbardziej rustykalne (vocative singular neuter)
najbardziej rustykalni (vocative plural masculine)
najbardziej rustykalne (vocative plural nonvirile)


hitlerowski

niem.; od nazwiska twórcy narodowego socjalizmu Adolfa Hitlera

hitlerowska (nominative singular feminine)
hitlerowskie (nominative singular neuter)
hitlerowscy (nominative plural masculine)
hitlerowskie (nominative plural nonvirile)
hitlerowskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
hitlerowskiej (genitive singular feminine)
hitlerowskiego (genitive singular neuter)
hitlerowskich (genitive plural masculine nonvirile)
hitlerowskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
hitlerowskiej (dative singular feminine)
hitlerowskiemu (dative singular neuter)
hitlerowskim (dative plural masculine nonvirile)
hitlerowskiego (accusative singular masculine animate)
hitlerowską (accusative singular feminine)
hitlerowskie (accusative singular neuter)
hitlerowskich (accusative plural masculine)
hitlerowskie (accusative plural nonvirile)
hitlerowskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
hitlerowską (instrumental singular feminine)
hitlerowskim (instrumental singular neuter)
hitlerowskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
hitlerowskim (locative singular masculine animate inanimate)
hitlerowskiej (locative singular feminine)
hitlerowskim (locative singular neuter)
hitlerowskich (locative plural masculine nonvirile)
hitlerowska (vocative singular feminine)
hitlerowskie (vocative singular neuter)
hitlerowscy (vocative plural masculine)
hitlerowskie (vocative plural nonvirile)

związany z Hitlerem, hitleryzmem lub hitlerowcami, dotyczący Hitlera, hitleryzmu lub hitlerowców

Nasz dom rodzinny trwał również przez okres okupacji hitlerowskiej

Zdzisław Morawski, Gdzie ten dom, gdzie ten świat, 1994, Narodowy Korpus Języka Polskiego.

W Niemczech hitlerowskich promowano określone formy artystyczne.


hitleryzm

hitleryzmu (genitive singular)
hitleryzmowi (dative singular)
hitleryzmem (instrumental singular)
hitleryzmie (locative singular)
hitleryzmie (vocative singular)

nazizm, niemiecka skrajna odmiana faszyzmu


stalinizm

stalinizmu (genitive singular)
stalinizmowi (dative singular)
stalinizmem (instrumental singular)
stalinizmie (locative singular)
stalinizmie (vocative singular)
stalinizmy (potential rare nominative plural)
stalinizmów (potential rare genitive plural)
stalinizmom (potential rare dative plural)
stalinizmy (potential rare accusative plural)
stalinizmami (potential rare instrumental plural)
stalinizmach (potential rare locative plural)
stalinizmy (potential rare vocative plural)

ustrój, praktyka rządzenia panująca w ZSRR za czasów Józefa Stalina

Zarówno nazizm, jak i stalinizm były ideologiami i ustrojami totalitarnymi.

Na konkretne pytanie o stalinizm odpowiadasz, że być może ludzie niekoniecznie lubią towarzysza Stalina (tu ironiu ja poniał), ale tęsknią za dobrym carem. To dlaczego kochają mordercę cara?!

Polityka, nr 32, Warszawa, 2000 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Formy liczby mnogiej w tabeli odmiany zostały podane za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


ستالينية

(2.1) zobacz też: Indeks:Arabski - Polityka


bamberski

bamberska (nominative singular feminine)
bamberskie (nominative singular neuter)
bamberscy (nominative plural masculine)
bamberskie (nominative plural nonvirile)
bamberskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
bamberskiej (genitive singular feminine)
bamberskiego (genitive singular neuter)
bamberskich (genitive plural masculine nonvirile)
bamberskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
bamberskiej (dative singular feminine)
bamberskiemu (dative singular neuter)
bamberskim (dative plural masculine nonvirile)
bamberskiego (accusative singular masculine animate)
bamberską (accusative singular feminine)
bamberskie (accusative singular neuter)
bamberskich (accusative plural masculine)
bamberskie (accusative plural nonvirile)
bamberskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
bamberską (instrumental singular feminine)
bamberskim (instrumental singular neuter)
bamberskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
bamberskim (locative singular masculine animate inanimate)
bamberskiej (locative singular feminine)
bamberskim (locative singular neuter)
bamberskich (locative plural masculine nonvirile)
bamberska (vocative singular feminine)
bamberskie (vocative singular neuter)
bamberscy (vocative plural masculine)
bamberskie (vocative plural nonvirile)

związany z Bambergiem, dotyczący Bambergu ( Bambergi)


bibisyn

(1.1) ang. BBC czytane jako „bi-bi-si”, stąd „bibisyn”

bibisyna (genitive singular)
bibisynowi (dative singular)
bibisyna (accusative singular)
bibisynem (instrumental singular)
bibisynie (locative singular)
bibisynie (vocative singular)
bibisyny (nominative plural)
bibisynów (genitive plural)
bibisynom (dative plural)
bibisyny (accusative plural)
bibisynami (instrumental plural)
bibisynach (locative plural)
bibisyny (vocative plural)

pogardliwe określenie propagandy PRL na radio BBC

Słuchał, słuchał bibisyna, aż mu spuchła łepetyna.


scrip

mała torebka (średniowieczna, lub na wzór ówczesnych)


cotter

chałupnik (chłop bezrolny lub prawie bezrolny, posiadający dom)


judeo-arabski

w średniowieczu określenie klasycznego języka arabskiego zapisywanego alfabetem hebrajskim


tum

tumy (nominative plural)
tumu (genitive singular)
tumów (genitive plural)
tumowi (dative singular)
tumom (dative plural)
tumy (accusative plural)
tumem (instrumental singular)
tumami (instrumental plural)
tumie (locative singular)
tumach (locative plural)
tumie (vocative singular)
tumy (vocative plural)


Orawa

źródło / bieg / koryto / (prawy / lewy) dopływ / ramię / dorzecze / dolina / wody / nurt / płycizna / zakręt / zakole / brzeg / dno / odnoga / ujście / głębokość / szerokość Orawy • nad Orawą • Orawa wypływa / płynie / wije się / meandruje / kieruje się / niesie wody / przybiera / wylewa / zatapia / opada / nawadnia / odwadnia / wysycha / przepływa / opływa / dopływa / wpływa • na prawym / na lewym brzegu / u źródeł / u ujścia Orawy • pływać / płynąć Orawą

Orawy (genitive singular)
Orawie (dative singular)
Orawę (accusative singular)
Orawą (instrumental singular)
Orawie (locative singular)
Orawo (vocative singular)

region etnograficzny w Słowacji i częściowo w Polsce, w dorzeczu Orawy (1.1)


politruk

ros. политрук skrót od политический руководитель 'przewodnik polityczny'

politrucy (nominative plural)
politruka (genitive singular)
politruków (genitive plural)
politrukowi (dative singular)
politrukom (dative plural)
politruka (accusative singular)
politruków (accusative plural)
politrukiem (instrumental singular)
politrukami (instrumental plural)
politruku (locative singular)
politrukach (locative plural)
politruku (vocative singular)
politrucy (vocative plural)
politruki (depreciative nominative vocative plural)

oficer polityczny w dawnej armii radzieckiej bądź w armiach innych państw komunistycznych

por. zampolit • politbiuro • politpoprawność


faryzeusz

faryzeusze (nominative plural)
faryzeuszowie (nominative plural)
faryzeusza (genitive singular)
faryzeuszy (genitive plural)
faryzeuszów (genitive plural)
faryzeuszowi (dative singular)
faryzeuszom (dative plural)
faryzeusza (accusative singular)
faryzeuszy (accusative plural)
faryzeuszów (accusative plural)
faryzeuszem (instrumental singular)
faryzeuszami (instrumental plural)
faryzeuszu (locative singular)
faryzeuszach (locative plural)
faryzeuszu (vocative singular)
faryzeusze (vocative plural)
faryzeuszowie (vocative plural)

członek stronnictwa polityczno-religijnego w starożytnej Judei uznający jedynie prawo pisane (Torę)

Judasz, otrzymawszy kohortę oraz strażników od arcykapłanów i faryzeuszów, przybył tam z latarniami, pochodniami i bronią


plebania

pol. pleban + -ia < czes. pleban < łac. plebanus

plebanie (nominative plural)
plebanii (genitive singular)
plebanii (genitive plural)
plebanij (genitive plural obsolete)
plebanii (dative singular)
plebaniom (dative plural)
plebanię (accusative singular)
plebanie (accusative plural)
plebanią (instrumental singular)
plebaniami (instrumental plural)
plebanii (locative singular)
plebaniach (locative plural)
plebanio (vocative singular)
plebanie (vocative plural)


Kartagińczyk

ˌkartaˈɟĩj̃n͇t͡ʃɨk

kartaǵĩĩ ̯ṇčyk

Kartagińczycy (nominative plural)
Kartagińczyka (genitive singular)
Kartagińczyków (genitive plural)
Kartagińczykowi (dative singular)
Kartagińczykom (dative plural)
Kartagińczyka (accusative singular)
Kartagińczyków (accusative plural)
Kartagińczykiem (instrumental singular)
Kartagińczykami (instrumental plural)
Kartagińczyku (locative singular)
Kartagińczykach (locative plural)
Kartagińczyku (vocative singular)
Kartagińczycy (vocative plural)

Zanim Kartagińczycy sięgnęli po zdobycze zamorskie, opanowali zaplecze rolnicze w Afryce

sargon, Achilles, w4w, Główne ośrodki handlowe, „forum.historia.org.pl”, 2008-08-31, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


Bivša Jugoslovenska Republika Makedonija


leveller

leweler (członek XVII-wiecznego brytyjskiego purytańskiego ruchu społecznego lewelerów)


Κατοχή

okupacja (okres okupacji Grecji przez wojska niemieckie i włoskie w latach 1941-1944)

Οι Γερμανοί εκτέλεσαν πολλούς Έλληνες πατριώτες στην Κατοχή.

Niemcy stracili wielu greckich patriotów podczas okupacji.


Burgund

członek germańskiego plemienia Burgundów

Jego wergeld (=główszczyzna) wynosił 160 solidów, nie był on zatem ani Rzymianinem z Burgundii (wergeld 100 solidów), ani tamtejszym Frankiem (wergeld 200 solidów). Był Burgundem

Karol Modzelewski, Barbarzyńska Europa, s. 77, Iskry, 2004.

Prawo Gundobada całkowicie zrównywało Rzymian i Burgundów, stwierdzając dobitnie, że „Burgund lub Rzymianin mają być traktowani jednakowo"

Benedykt Zientara, Świt narodów europejskich: powstawanie świadomości narodowej na obszarze Europy pokarolińskiej,, s. 104, Państwowy Instytut Wydawniczy, 1985.


Peloponez

(1.1) gr. Πελοπόννησος < gr. Πέλοψ + νῆσος → wyspa + Pelops, „wyspa Pelopsa”

ˌpɛlɔˈpɔ̃nɛs

Peloponezu (genitive singular)
Peloponezowi (dative singular)
Peloponezem (instrumental singular)
Peloponezie (locative singular)
Peloponezie (vocative singular)
Peloponezy (nominative plural)
Peloponezów (genitive plural)
Peloponezom (dative plural)
Peloponezy (accusative plural)
Peloponezami (instrumental plural)
Peloponezach (locative plural)
Peloponezy (vocative plural)

kraina historyczno-geograficzna na Peloponezie (1.1)

W skład Peloponezu wchodzą mniejsze krainy: Achaja, Arkadia, Argolida, Elida, Mesenia i Lakonia.


Pelops

(1.1-3) łac. Pelops < gr. Πέλοψ < gr. πέλιος + ὄψις (pelios + opsis) → ciemny + wygląd, twarz

Pelopsa (genitive singular)
Pelopsowi (dative singular)
Pelopsa (accusative singular)
Pelopsem (instrumental singular)
Pelopsie (locative singular)
Pelopsie (vocative singular)
Pelopsowie (nominative plural)
Pelopsów (genitive plural)
Pelopsom (dative plural)
Pelopsów (accusative plural)
Pelopsami (instrumental plural)
Pelopsach (locative plural)
Pelopsowie (vocative plural)

król Sparty z dynastii Eurypontydów panujący w III w. p.n.e.


Πέλοψ

(1.1) gr. πέλιος + ὄψις → ciemny + wygląd, twarz


arbalest

arbalet, arbaleta (rodzaj kuszy, ręczna wyrzutnia kamieni)


poilu

francuski żołnierz walczący w pierwszej wojnie światowej


бальзам

Uk-бальзам.ogg


Ήπειρος

zob. ήπειρος


Бірма

zobacz też: Indeks krajów Azji w języku białoruskim


Serbien und Montenegro

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q188 (deu)-Djknusper-Serbien und Montenegro.wav


rewizor

rewizorzy (nominative plural)
rewizora (genitive singular)
rewizorów (genitive plural)
rewizorowi (dative singular)
rewizorom (dative plural)
rewizora (accusative singular)
rewizorów (accusative plural)
rewizorem (instrumental singular)
rewizorami (instrumental plural)
rewizorze (locative singular)
rewizorach (locative plural)
rewizorze (vocative singular)
rewizorzy (vocative plural)
rewizory (depreciative nominative vocative plural)


płatnerz

st.czes. platnéř < śwn. platner
por. niem. Plattner

płatnerza (genitive singular)
płatnerzowi (dative singular)
płatnerza (accusative singular)
płatnerzem (instrumental singular)
płatnerzu (locative singular)
płatnerzu (vocative singular)
płatnerze (nominative plural)
płatnerzy (genitive plural)
płatnerzów (genitive plural)
płatnerzom (dative plural)
płatnerzy (accusative plural)
płatnerzów (accusative plural)
płatnerzami (instrumental plural)
płatnerzach (locative plural)
płatnerze (vocative plural)


οπλουργός

koine ὁπλουργός


rynk

swn. ring < prazachgerm. *hring < pragerm. *hringaz.

por. ang. ring, duń. ring, niderl. ring, niem. Ring, śląski Ring, szw. ring

ryng (alternative)
rynḱ (alternative)
ryŋḱ (alternative)


diera

galera z dwoma rzędami wioseł, początkowo tylko wiosłowa, a następnie żaglowo-wiosłowa


أرجون

irǧūn, irjūn (transliteration)
arǧūn, arjūn (transliteration)

Irgun (podziemna żydowska organizacja terrorystyczna działająca w latach 1931-1948)


мушкет

Ку́ля ви́летіла не з мушке́та, а з рушни́ці

Kula wyleciała nie z muszkietu, lecz z rusznicy (…

Aleksander Dumas, Три мушкетери, w: uk.wikisource.org.


suzeren

w feudalizmie: najwyższy senior niebędący niczyim wasalem


rotmistrz

przysłowia: nie może być dobrym rotmistrzem, który nie był nigdy żołnierzem

rotmistrza (genitive singular)
rotmistrzowi (dative singular)
rotmistrza (accusative singular)
rotmistrzem (instrumental singular)
rotmistrzu (locative singular)
rotmistrzu (vocative singular)
rotmistrzowie (nominative plural)
rotmistrze (nominative plural)
rotmistrzów (genitive plural)
rotmistrzom (dative plural)
rotmistrzów (accusative plural)
rotmistrzami (instrumental plural)
rotmistrzach (locative plural)
rotmistrzowie (vocative plural)
rotmistrze (vocative plural)

stopień oficerski w kawalerii, będący odpowiednikiem rangi kapitana

Stopień rotmistrza jest odpowiednikiem kapitana.

Forma dopełniacza liczby mnogiej „rotmistrzy” jest niepoprawna.

dowódca roty piechoty, chorągwi jazdy lub szwadronu

Dla rotmistrza, dowódcy szwadronu, wybrał sierżant kwaterę w nowej, najparadniejszej w całej wsi chacie Hnata

Kajetan Abgarowicz (Abgar-Sołtan), Rusini. Szkice i obrazki, Kraków 1893.

I posłał do niego rotmistrza pięćdziesiątnika i pięćdziesiąt, którzy byli pod nim: który poszedł do niego, i siedzącemu na wierzchu góry, rzekł: Człowiecze Boży, król rozkazał, abyś zszedł

Druga Księga Królewska 1,9; Biblia Wujka (wyd. 1923).


Bośnia

(1.1) chorw. Bosna < od nazwy rzeki
(1.1) chorw. Bosna

źródło / bieg / koryto / (prawy / lewy) dopływ / ramię / dorzecze / dolina / wody / nurt / płycizna / zakręt / zakole / brzeg / dno / odnoga / ujście / głębokość / szerokość Bośni • nad Bośnią • Bośnia wypływa / płynie / wije się / meandruje / kieruje się / niesie wody / przybiera / wylewa / zatapia / opada / nawadnia / odwadnia / wysycha / przepływa / opływa / dopływa / wpływa • na prawym / na lewym brzegu / u źródeł / u ujścia Bośni • pływać / płynąć Bośnią

Bośni (genitive singular)
Bośni (dative singular)
Bośnię (accusative singular)
Bośnią (instrumental singular)
Bośni (locative singular)
Bośnio (vocative singular)


falchion

tasak, falchion, falcjon (rodzaj broni białej)


Auerochse

ˈaʊ̯ɐˌʔɔksn̩


głowica

głowicy (genitive singular)
głowicy (dative singular)
głowicę (accusative singular)
głowicą (instrumental singular)
głowicy (locative singular)
głowico (vocative singular)
głowice (nominative plural)
głowic (genitive plural)
głowicom (dative plural)
głowice (accusative plural)
głowicami (instrumental plural)
głowicach (locative plural)
głowice (vocative plural)
głowicy (genitive singular)
głowicy (dative singular)
głowicę (accusative singular)
głowicą (instrumental singular)
głowicy (locative singular)
głowico (vocative singular)

w broni białej: zakończenie trzonu rękojeści


Sovetunio

Sovetunioj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Sovetunion (no-plural accusative singular)
Sovetuniojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


papino

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-papino.wav

papinoj (nominative plural)
papinon (accusative singular)
papinojn (accusative plural)


hufnica

hufnice (nominative plural)
hufnicy (genitive singular)
hufnic (genitive plural)
hufnicy (dative singular)
hufnicom (dative plural)
hufnicę (accusative singular)
hufnice (accusative plural)
hufnicą (instrumental singular)
hufnicami (instrumental plural)
hufnicy (locative singular)
hufnicach (locative plural)
hufnico (vocative singular)
hufnice (vocative plural)


Morawy

Moraw (genitive singular)
Morawom (dative singular)
Morawami (instrumental singular)
Morawach (locative singular)

kraina historyczna w Czechach, w dorzeczu Morawy i górnej Odry

Morawy graniczą z Czechami, Dolną Austrią, Słowacją i Śląskiem.

Zasięg oddziaływania Jasnej Góry przekraczał granice Rzeczypospolitej – pielgrzymowano ze Śląska, Prus, Moraw, Czech a nawet z Węgier

Znak, nr 11, Kraków, 1982 w: Korpus języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN.


wiano

wiana (genitive singular)
wianu (dative singular)
wianem (instrumental singular)
wianie (locative singular)
wiana (nominative plural)
wian (genitive plural)
wianom (dative plural)
wiana (accusative plural)
wianami (instrumental plural)
wianach (locative plural)
wiana (vocative plural)

suma zapisywana żonie przez męża, równa sumie posagu


koniowodny

ˌkɔ̃ɲɔˈvɔdnɨ

koniowodnego (genitive singular)
koniowodnemu (dative singular)
koniowodnego (accusative singular)
koniowodnym (instrumental singular)
koniowodnym (locative singular)
koniowodni (nominative plural)
koniowodnych (genitive plural)
koniowodnym (dative plural)
koniowodnych (accusative plural)
koniowodnymi (instrumental plural)
koniowodnych (locative plural)
koniowodni (vocative plural)

funkcja sprawowana przez żołnierza, polegająca na powożeniu i opiece nad końmi w oddziale artylerii konnej

żołnierz pilnujący na tyłach koni, podczas pieszych walk kawalerzystów


miasto-państwo

miasta-państwa (genitive singular)
miastu-państwu (dative singular)
miastem-państwem (instrumental singular)
mieście-państwie (locative singular)
miasta-państwa (nominative plural)
miast-państw (genitive plural)
miastom-państwom (dative plural)
miasta-państwa (accusative plural)
miastami-państwami (instrumental plural)
miastach-państwach (locative plural)
miasta-państwa (vocative plural)

w starożytności: zespół terenów i osiedli zgrupowanych wokół miast, mający charakter odrębnego państwa

w średniowieczu: silne ekonomicznie miasto, mające charakter niezależnej republiki

określenie stosowane niekiedy współcześnie w odniesieniu do Watykanu


kadet

członek Partii Konstytucyjno-Demokratycznej (K-D)


Reichstag

Reichstagu (genitive singular)
Reichstagowi (dative singular)
Reichstagiem (instrumental singular)
Reichstagu (locative singular)
Reichstagu (vocative singular)
Reichstagi (nominative plural)
Reichstagów (genitive plural)
Reichstagom (dative plural)
Reichstagi (accusative plural)
Reichstagami (instrumental plural)
Reichstagach (locative plural)
Reichstagi (vocative plural)

sejm rzeski, sejm rzeszowy, parlament, zgromadzenie przedstawicielskie w kolejnych formach państwowości Niemiec od XV w. do 1945 r.

zob. też Reichstag (ujednoznacznienie) w Wikipedii

Radziecki żołnierz wywiesił czerwoną flagę na dachu Reichstagu.


Reichstag

ˈʀaɪ̯çsˌtaːk

ˈʀaɪ̯çsˌtaːɡə


Abisynka

Abisynki (nominative plural)
Abisynki (genitive singular)
Abisynek (genitive plural)
Abisynce (dative singular)
Abisynkom (dative plural)
Abisynkę (accusative singular)
Abisynki (accusative plural)
Abisynką (instrumental singular)
Abisynkami (instrumental plural)
Abisynce (locative singular)
Abisynkach (locative plural)
Abisynko (vocative singular)
Abisynki (vocative plural)

, Spółka Wydawnicza Orient R. D. Z. East, Warszawa 1926, tłum. anonimowe..


dyptyk

franc. diptyque, p.łac. diptychum < gr. δίπτυχον → złożony we dwoje

dyptyki (nominative plural)
dyptyku (genitive singular)
dyptyków (genitive plural)
dyptykowi (dative singular)
dyptykom (dative plural)
dyptyki (accusative plural)
dyptykiem (instrumental singular)
dyptykami (instrumental plural)
dyptyku (locative singular)
dyptykach (locative plural)
dyptyku (vocative singular)
dyptyki (vocative plural)

w starożytności dwie tabliczki połączone zawiasami, zamykające się jak książka

zobacz też: dyptyk • tryptyk • pentaptyk • poliptyk


Podole

Podola (genitive singular)
Podolu (dative singular)
Podolem (instrumental singular)
Podolu (locative singular)

kraina historyczna na obszarze dzisiejszej zachodniej Ukrainy oraz w Republice Mołdawii na lewym brzegu Dniestru

Podole położone jest nad północnymi dopływami środkowego Dniestru.


Rodezja

Rodezji (genitive singular)
Rodezji (dative singular)
Rodezję (accusative singular)
Rodezją (instrumental singular)
Rodezji (locative singular)
Rodezjo (vocative singular)

dawna kolonia brytyjska w południowej Afryce, podzielona na Rodezję Północną ( Zambia) oraz Rodezję Południową ( Zimbabwe)


Wołyń

Wołynia (genitive singular)
Wołyniowi (dative singular)
Wołyniem (instrumental singular)
Wołyniu (locative singular)
Wołyniu (vocative singular)

kraina historyczna na obszarze dziesiejszej zachodniej Ukrainy

Większa część Wołynia leży w dorzeczu Morza Czarnego.

Nauczycielka opowiadała nam o Wołyniu i o Polakach sprzed wojny.


żółtobrzuchy

ˌʒuwtɔˈbʒuxɨ

żółtobrzuchego (genitive singular)
żółtobrzuchemu (dative singular)
żółtobrzuchego (accusative singular)
żółtobrzuchym (instrumental singular)
żółtobrzuchym (locative singular)
żółtobrzusi (nominative plural)
żółtobrzuchych (genitive plural)
żółtobrzuchym (dative plural)
żółtobrzuchych (accusative plural)
żółtobrzuchymi (instrumental plural)
żółtobrzuchych (locative plural)
żółtobrzusi (vocative plural)

dla sandomierzan: mieszkaniec prawego brzegu Wisły, szczególnie Tarnobrzega


epigraf

(1.1) gr. epigraphḗ → napis, np. na pomniku

epigrafy (nominative plural)
epigrafu (genitive singular)
epigrafów (genitive plural)
epigrafowi (dative singular)
epigrafom (dative plural)
epigrafy (accusative plural)
epigrafem (instrumental singular)
epigrafami (instrumental plural)
epigrafie (locative singular)
epigrafach (locative plural)
epigrafie (vocative singular)
epigrafy (vocative plural)

napis wykuty w kamieniu lub wycięty w drewnie, stanowiący element architektury, pomnika, nagrobka


Pola Popola Respubliko

Polaj Popolaj Respublikoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Polan Popolan Respublikon (no-plural accusative singular)
Polajn Popolajn Respublikojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


kartusz

kartusza (genitive singular)
kartuszowi (dative singular)
kartuszem (instrumental singular)
kartuszu (locative singular)
kartuszu (vocative singular)
kartusze (nominative plural)
kartuszy (genitive plural)
kartuszom (dative plural)
kartusze (accusative plural)
kartuszami (instrumental plural)
kartuszach (locative plural)
kartusze (vocative plural)

owalne obramowanie grupy hieroglifów oznaczających imię władcy

ładownica, często bogato zdobiona, używana przez jazdę polską

cylindryczny pojemnik, początkowo papierowy, później metalowy, zawierający ładunek prochu do broni palnej ładowanej od strony wylotu lufy


szopa

szopy (nominative plural)
szopy (genitive singular)
szop (genitive plural)
szopie (dative singular)
szopom (dative plural)
szopę (accusative singular)
szopy (accusative plural)
szopą (instrumental singular)
szopami (instrumental plural)
szopie (locative singular)
szopach (locative plural)
szopo (vocative singular)
szopy (vocative plural)

prowizoryczna budowla, w której zasiadali senatorzy sejmu elekcyjnego


prezbiterium

(1.2) łac. presbyterium < gr. πρεσβυτέριον → starszyzna, rada starszych < gr. πρέσβυς → starszy

prezbiteria (nominative plural)
prezbiteriów (genitive plural)
prezbiteriom (dative plural)
prezbiteria (accusative plural)
prezbiteriami (instrumental plural)
prezbiteriach (locative plural)
prezbiteria (vocative plural)

kolegialny organ zarządzający chrześcijańskim kościołem partykularnym


Dissident

(1.1) ros. диссидент
(1.2) łac. dissidens


Dafne

starożytne miasto w północno-wschodnim Egipcie

starożytne miasto w pobliżu Antiochii Syryjskiej


bicykl

(1.1) franc. bicycle < łac. bis + gr. κύκλος (kýklos) → dwa razy + koło

bicykla (genitive singular)
bicyklowi (dative singular)
bicyklem (instrumental singular)
bicyklu (locative singular)
bicyklu (vocative singular)
bicykle (nominative plural)
bicykli (genitive plural)
bicyklów (genitive plural)
bicyklom (dative plural)
bicykle (accusative plural)
bicyklami (instrumental plural)
bicyklach (locative plural)
bicykle (vocative plural)

dawny rower, zwykle o kołach różnej wielkości

zobacz też: monocykl • bicykl • tricykl • kwadrycykl • welocyped


paź

pazia (genitive singular)
paziowi (dative singular)
pazia (accusative singular)
paziem (instrumental singular)
paziu (locative singular)
paziu (vocative singular)
paziowie, pazie (nominative plural)
paziów, pazi (genitive plural)
paziom (dative plural)
paziów, pazi (accusative plural)
paziami (instrumental plural)
paziach (locative plural)
paziowie, pazi (vocative plural)

chłopiec ze szlacheckiej rodziny, który stanowi czyjąś osobistą służbę na dworze magnackim lub królewskim

Pisarka opisała Wawel w „Paziach króla Zygmunta”


Hauptschule

haʊ̯ptˈʃuːlə

W Austrii dawna Hauptschule została zmieniona w neue Mittelschule, a następnie Mittelschule.


brexit

brexitu (genitive singular)
brexitowi (dative singular)
brexitem (instrumental singular)
brexicie (locative singular)
brexicie (vocative singular)
brexity (potential rare nominative plural)
brexitów (potential rare genitive plural)
brexitom (potential rare dative plural)
brexity (potential rare accusative plural)
brexitami (potential rare instrumental plural)
brexitach (potential rare locative plural)
brexity (potential rare vocative plural)

wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej

Brexit jest realny, choć oznaczałby ogromne koszty dla UE oraz dla samych Brytyjczyków

Pisownia wielką literą wydarzeń lub procesów historycznych z punktu widzenia polskiej ortografii jest niepoprawna.


brexit

brexity (nominative plural)
brexitu (genitive singular)
brexitů (genitive plural)
brexitu (dative singular)
brexitům (dative plural)
brexity (accusative plural)
brexite (vocative singular)
brexity (vocative plural)
brexitu (locative singular)
brexitech (locative plural)
brexitem (instrumental singular)
brexity (instrumental plural)


Budho

Budhoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Budhon (no-plural accusative singular)
Budhojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)

Budho ofte aperas kiel androgina kaj senseksa figuro, kiel en tiu ĉi pentraĵo en monaĥejo de Laoso.

Budda często pojawia się jako androginiczna i bezpłciowa postać, jak na tym malowidle w klasztorze w Laosie.

Hasło „Samseksemo kaj budhismo” w: Esperanta Vikipedio.


Nowa Holandia

Nowej Holandii (genitive singular)
Nowej Holandii (dative singular)
Nową Holandię (accusative singular)
Nową Holandią (instrumental singular)
Nowej Holandii (locative singular)
Nowa Holandio (vocative singular)
Nowe Holandie (nominative plural)
Nowych Holandii (genitive plural)
Nowych Holandyj (genitive plural obsolete)
Nowym Holandiom (dative plural)
Nowe Holandie (accusative plural)
Nowymi Holandiami (instrumental plural)
Nowych Holandiach (locative plural)
Nowe Holandie (vocative plural)

Kiedyś nazywano Australię Nową Holandią.

dawna kolonia holenderska w Ameryce Północnej u ujścia rzeki Hudson, na terenie obecnego Nowego Jorku

Ostatecznie Nową Holandię przejęli Brytyjczycy.