ton

tonu (genitive singular)
tonowi (dative singular)
tonem (instrumental singular)
tonie (locative singular)
tonie (vocative singular)
tony (nominative plural)
tonów (genitive plural)
tonom (dative plural)
tony (accusative plural)
tonami (instrumental plural)
tonach (locative plural)
tony (vocative plural)
tonu (genitive singular)
tonowi (dative singular)
tonem (instrumental singular)
tonie (locative singular)
tonie (vocative singular)

najstarszy okres neoproterozoiku, trwający od 1000 do 850 mln lat temu


topaz

(1.1-3) franc. topaze z gr. Τοπάζιος (Topazios), starożytnej nazwy wyspy Dżazirat Zabardżad

topazu (genitive singular)
topazowi (dative singular)
topazem (instrumental singular)
topazie (locative singular)
topazie (vocative singular)
topazy (nominative plural)
topazów (genitive plural)
topazom (dative plural)
topazy (accusative plural)
topazami (instrumental plural)
topazach (locative plural)
topazy (vocative plural)


topaz

zobacz też: Indeks:Angielski - Kamienie szlachetne i minerały


topaz

topazy (nominative plural)
topazu (genitive singular)
topazů (genitive plural)
topazu (dative singular)
topazům (dative plural)
topazy (accusative plural)
topaze (vocative singular)
topazy (vocative plural)
topazu (locative singular)
topazech (locative plural)
topazem (instrumental singular)
topazy (instrumental plural)


torf

torfu (genitive singular)
torfowi (dative singular)
torfem (instrumental singular)
torfie (locative singular)
torfie (vocative singular)
torfy (nominative plural)
torfów (genitive plural)
torfom (dative plural)
torfy (accusative plural)
torfami (instrumental plural)
torfach (locative plural)
torfy (vocative plural)

organiczny materiał osadowy o kolorze od brunatnego po czarny, wykorzystywany m.in. do użyźniania gleb lub pozyskiwania paliw stałych

Pod torfem zaś był szczery, czysty, złoty piasek, taki sam jak w diunach przymorskich, tylko oczywiście starszy od tych wydm o kilkadziesiąt czy kilkaset stuleci

zobacz też: węgiel kamienny • węgiel brunatny • węgiel drzewny • węgiel lekarski • grafit


tuf

tufu (genitive singular)
tufowi (dative singular)
tufem (instrumental singular)
tufie (locative singular)
tufie (vocative singular)
tufy (nominative plural)
tufów (genitive plural)
tufom (dative plural)
tufy (accusative plural)
tufami (instrumental plural)
tufach (locative plural)
tufy (vocative plural)

rodzaj skały osadowej, składającej się z materiału piroklastycznego

W Polsce tufy występują w obszarach dawnej aktywności wulkanicznej, przede wszystkim w Sudetach.


al

Al er en hård skorpe under jorden.


bed

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-bed.wav


bronz

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-bronz (wersja Józefa Gary).ogg


granit

ang. granite, franc. granit (franc. granite), niem. Granit < wł. granito → ziarnisty, mający ziarnistą strukturę

granitu (genitive singular)
granitowi (dative singular)
granitem (instrumental singular)
granicie (locative singular)
granicie (vocative singular)
granity (nominative plural)
granitów (genitive plural)
granitom (dative plural)
granity (accusative plural)
granitami (instrumental plural)
granitach (locative plural)
granity (vocative plural)

Schody marmurowe lub z granitu mają mnóstwo uroku.


granit

granity (nominative plural)
granitu (genitive singular)
granitů (genitive plural)
granitu (dative singular)
granitům (dative plural)
granity (accusative plural)
granity (vocative plural)
granitu (locative singular)
granitech (locative plural)
granitem (instrumental singular)
granity (instrumental plural)


granit

Granit består hovedsagligt af kvarts samt en række andre mineraler som giver farver og strukturer i stenen.

Granit składa się głównie z kwarcu i szeregu innych minerałów, nadających kamieniowi barwy i struktury.

Rådgivning om granit, marmor, kalksten (da). Stonetreatment. [dostęp 2021-02-15].


ind

(1.1) n.łac. indium, od łac. India (Indie)

pierwszy, starszy wiek wczesnego triasu, trwający 251 – 249,7 milionów lat temu


kapitan

kapitana (genitive singular)
kapitanowi (dative singular)
kapitanem (instrumental singular)
kapitanie (locative singular)
kapitanie (vocative singular)

trzeci, najmłodszy wiek gwadalupu (środkowego permu), trwający 265,8 – 260,4 milionów lat temu


kar

kary (nominative plural)
karu (genitive singular)
karów (genitive plural)
karowi (dative singular)
karom (dative plural)
kary (accusative plural)
karem (instrumental singular)
karami (instrumental plural)
karze (locative singular)
karach (locative plural)
karze (vocative singular)
kary (vocative plural)

powstałe w wyniku działalności lodowca półkoliste lub owalne zagłębienie z trzech stron otoczone stromymi ścianami, a z czwartej ryglem skalnym


kar

kary (nominative plural)
karu (genitive singular)
karů (genitive plural)
karu (dative singular)
karům (dative plural)
kary (accusative plural)
kare (vocative singular)
kary (vocative plural)
karu (locative singular)
karech (locative plural)
karem (instrumental singular)
kary (instrumental plural)


katarakt

zobacz też: geografia w języku szwedzkim


krater

krateru (genitive singular)
kraterowi (dative singular)
kraterem (instrumental singular)
kraterze (locative singular)
kraterze (vocative singular)
kratery (nominative plural)
kraterów (genitive plural)
kraterom (dative plural)
kratery (accusative plural)
kraterami (instrumental plural)
kraterach (locative plural)
kratery (vocative plural)

lejkowate zagłębienie na szczycie stożka wulkanicznego, przez który wydobywa się lawa i gazy wulkaniczne

Wulkanolodzy powoli zbliżali się do krawędzi krateru.

owalne zagłębienie spowodowane upadkiem meteorytu

Geolodzy odkryli krater, który powstał w wyniku upadku asteroidy 65 milionów lat temu.


porfir

franc. porphyre, wł. porfiro < gr. πορφύρα

porfiry (nominative plural)
porfiru (genitive singular)
porfirów (genitive plural)
porfirowi (dative singular)
porfirom (dative plural)
porfiry (accusative plural)
porfirem (instrumental singular)
porfirami (instrumental plural)
porfirze (locative singular)
porfirach (locative plural)
porfirze (vocative singular)
porfiry (vocative plural)

wulkaniczna lub żyłowa skała magmowa zawierająca prakryształy


ruz

róża (skupienie kryształów w formie rozety)


silur

silury (nominative plural)
siluru (genitive singular)
silurů (genitive plural)
siluru (dative singular)
silurům (dative plural)
silury (accusative plural)
silure (vocative singular)
silury (vocative plural)
siluru (locative singular)
silurech (locative plural)
silurem (instrumental singular)
silury (instrumental plural)


umbra

(1.1-2) łac. umbra, łac. Umbria
(1.3-4) łac. umbra
(1.5-7) łac. umbra → cień

umbry (genitive singular)
umbrze (dative singular)
umbrę (accusative singular)
umbrą (instrumental singular)
umbrze (locative singular)
umbro (vocative singular)
umbry (nominative plural)
umbr (genitive plural)
umbrom (dative plural)
umbry (accusative plural)
umbrami (instrumental plural)
umbrach (locative plural)
umbry (vocative plural)


tor

(1.8) od imienia włoskiego matematyka Torricelliego

toru (genitive singular)
torowi (dative singular)
torem (instrumental singular)
torze (locative singular)
torze (vocative singular)
toru (genitive singular)
torowi (dative singular)
torem (instrumental singular)
torze (locative singular)
torze (vocative singular)
tory (nominative plural)
torów (genitive plural)
torom (dative plural)
tory (accusative plural)
torami (instrumental plural)
torach (locative plural)
tory (vocative plural)


węgiel

węgla (genitive singular)
węglowi (dative singular)
węglem (instrumental singular)
węglu (locative singular)
węglu (vocative singular)
węgla (genitive singular)
węglowi (dative singular)
węglem (instrumental singular)
węglu (locative singular)
węglu (vocative singular)
węgle (nominative plural)
węgli (genitive plural)
węglom (dative plural)
węgle (accusative plural)
węglami (instrumental plural)
węglach (locative plural)
węgle (vocative plural)

bryłka rudy z dużą zawartością węgla (1.1), materiał opałowy

Sto lat temu większość statków było napędzanych węglem.

zob. też węgiel w Wikipedii; por. karbon


karbon

karbonu (genitive singular)
karbonowi (dative singular)
karbonem (instrumental singular)
karbonie (locative singular)
karbonie (vocative singular)

Belemnity pojawiły się w karbonie, a wymarły w eocenie.

zobacz też: kambr • ordowik • sylur • dewon • karbon • perm


karbon

karbony (nominative plural)
karbonu (genitive singular)
karbonů (genitive plural)
karbonu (dative singular)
karbonům (dative plural)
karbony (accusative plural)
karbone (vocative singular)
karbony (vocative plural)
karbonu (locative singular)
karbonech (locative plural)
karbonu (instrumental singular)
karbony (instrumental plural)


dóm

dómy (nominative plural)
dómu (genitive singular)
dómů (genitive plural)
dómu (dative singular)
dómům (dative plural)
dómy (accusative plural)
dóme (vocative singular)
dómy (vocative plural)
dómě, (locative singular)
dómu (locative singular)
dómech (locative plural)
dómem (instrumental singular)
dómy (instrumental plural)


cementation

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-cementation.wav


cenozoico

gr. καινός (kainós) → nuevo + hiszp. zoo- + -ico


eocen

eocenu (genitive singular)
eocenowi (dative singular)
eocenem (instrumental singular)
eocenie (locative singular)
eocenie (vocative singular)


epicentro

gr. ἐπίκεντρος < gr. ἐπί + κέντρον


fossa

bruzda (w nazwach struktur geologicznych na innych planetach)


fossa

przysłowie chi scava la fossa agli altri, vi cade dentro egli stesso

kto pod kim dołki kopie, sam w nie wpada


humus

(1.1) łac. humus → ziemia, gleba
(1.2) arab. حمص → ciecierzyca

humusu (genitive singular)
humusowi (dative singular)
humusem (instrumental singular)
humusie (locative singular)
humusie (vocative singular)
humusy (nominative plural)
humusów (genitive plural)
humusom (dative plural)
humusy (accusative plural)
humusami (instrumental plural)
humusach (locative plural)
humusy (vocative plural)

Użyjemy humusu jako nawozu.


humus

(1.1) łac. humus
(1.2) tur. humus < arab. حمص


humus

humusy (nominative plural)
humusu (genitive singular)
humusů (genitive plural)
humusu (dative singular)
humusům (dative plural)
humusy (accusative plural)
humuse (vocative singular)
humusy (vocative plural)
humuse (locative singular)
humusu (locative singular)
humusech (locative plural)
humusem (instrumental singular)
humusy (instrumental plural)


humus

(1.1) łac. humus
(1.2) arab. حمص (ḥummuṣ)


grupa

grupy (genitive singular)
grupie (dative singular)
grupę (accusative singular)
grupą (instrumental singular)
grupie (locative singular)
grupo (vocative singular)
grupy (nominative plural)
grup (genitive plural)
grupom (dative plural)
grupy (accusative plural)
grupami (instrumental plural)
grupach (locative plural)
grupy (vocative plural)


gleba

gleby (genitive singular)
glebie (dative singular)
glebę (accusative singular)
glebą (instrumental singular)
glebie (locative singular)
glebo (vocative singular)
gleby (nominative plural)
gleb (genitive plural)
glebom (dative plural)
gleby (accusative plural)
glebami (instrumental plural)
glebach (locative plural)
gleby (vocative plural)

powierzchniowa warstwa litosfery wzbogacona w substancje organiczne wskutek procesów glebotwórczych

W górach gleby są raczej kiepskie.


lamina

laminy (genitive singular)
laminie (dative singular)
laminę (accusative singular)
laminą (instrumental singular)
laminie (locative singular)
lamino (vocative singular)
laminy (nominative plural)
lamin (genitive plural)
laminom (dative plural)
laminy (accusative plural)
laminami (instrumental plural)
laminach (locative plural)
laminy (vocative plural)

maksymalnie kilkumilimetrowej grubości warstewka skały osadowej bądź metamorficznej odróżniająca się od sąsiednich warstewek składem, kolorem bądź innymi cechami


lava

Tras la erupción, el volcán siguió expulsando lava durante varios días.

Po erupcji wulkan wciąż wyrzucał (z siebie) lawę przez wiele dni.


limon

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-limon.wav


magma

magmy (nominative plural)
magmy (genitive singular)
magm (genitive plural)
magmie (dative singular)
magmom (dative plural)
magmę (accusative singular)
magmy (accusative plural)
magmą (instrumental singular)
magmami (instrumental plural)
magmie (locative singular)
magmach (locative plural)
magmo (vocative singular)
magmy (vocative plural)

gorąca, ruchliwa materia, ciekły stop złożony głównie z krzemianów i glinokrzemianów, znajdujący się w głębi skorupy ziemskiej

Magma wydobywa się na powierzchnię ziemi jako lawa.


magma

magmata (nominative plural)
magmatu (genitive singular)
magmat (genitive plural)
magmatu (dative singular)
magmatům (dative plural)
magmata (accusative plural)
magmata (vocative plural)
magmatu (locative singular)
magmatech (locative plural)
magmatem (instrumental singular)
magmaty (instrumental plural)


magma

El magma sale a la superficie en forma de lava.

Magma wydobywa się na powierzchnię ziemi jako lawa.


metamorphic

ˌmɛtəˈmɔɹfɪk


mineralogia

ˌmʲĩnɛraˈlɔɟja

mineralogii (genitive singular)
mineralogii (dative singular)
mineralogię (accusative singular)
mineralogią (instrumental singular)
mineralogii (locative singular)
mineralogio (vocative singular)
mineralogie (potential rare nominative plural)
mineralogii / przest. mineralogij (potential rare genitive plural)
mineralogiom (potential rare dative plural)
mineralogie (potential rare accusative plural)
mineralogiami (potential rare instrumental plural)
mineralogiach (potential rare locative plural)
mineralogie (potential rare vocative plural)

Liczba mnoga w tabeli odmiany została podana za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


miocen

mioceny (nominative plural)
miocenu (genitive singular)
miocenów (genitive plural)
miocenowi (dative singular)
miocenom (dative plural)
mioceny (accusative plural)
miocenem (instrumental singular)
miocenami (instrumental plural)
miocenie (locative singular)
miocenach (locative plural)
miocenie (vocative singular)
mioceny (vocative plural)


oligocen

ˌɔlʲiˈɡɔt͡sɛ̃n


pliocen

ˈplʲjɔt͡sɛ̃n

plioceny (potential rare nominative plural)
pliocenu (genitive singular)
pliocenów (potential rare genitive plural)
pliocenowi (dative singular)
pliocenom (potential rare dative plural)
plioceny (potential rare accusative plural)
pliocenem (instrumental singular)
pliocenami (potential rare instrumental plural)
pliocenie (locative singular)
pliocenach (potential rare locative plural)
pliocenie (vocative singular)
plioceny (potential rare vocative plural)


scoria

scoria (porowata skorupa powstająca na powierzchni lawy)


terreno

tantear el terreno, reconocer el terreno


trias

triasy (potential rare nominative plural)
triasu (genitive singular)
triasów (potential rare genitive plural)
triasowi (dative singular)
triasom (potential rare dative plural)
triasy (potential rare accusative plural)
triasem (instrumental singular)
triasami (potential rare instrumental plural)
triasie (locative singular)
triasach (potential rare locative plural)
triasie (vocative singular)
triasy (potential rare vocative plural)

Trias jest najstarszym okresem mezozoiku.


trias

triasy (nominative plural)
triasu (genitive singular)
triasů (genitive plural)
triasu (dative singular)
triasům (dative plural)
triasy (accusative plural)
triasi (vocative singular)
triasy (vocative plural)
triasu (locative singular)
triasech (locative plural)
triasem (instrumental singular)
triasem (instrumental plural)


trias

Trias er den ældste periode i Mesozoikum.

Trias jest najstarszym okresem mezozoiku.


turba

(1.1) franc. tourbe < pragerm. *turba
(1.2) łac. turba


carbone

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-carbone.wav


age

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-age.wav

The Great Ice Age was a period of recurring widespread glaciations.

Wielka Epoka Lodowcowa była okresem powracających, rozległych zlodowaceń.


word

(2.1) od nazwy edytora, Microsoft Word < ang. word → słowo

wordu (genitive singular)
wordowi (dative singular)
wordem (instrumental singular)
wordzie (locative singular)
wordzie (vocative singular)

drugi wiek gwadalupu (środkowego permu), trwający 268 – 265,8 milionów lat temu


kocioł

kotła (genitive singular)
kotłowi (dative singular)
kotłem (instrumental singular)
kotle (locative singular)
kotle (vocative singular)
kotły (nominative plural)
kotłów (genitive plural)
kotłom (dative plural)
kotły (accusative plural)
kotłami (instrumental plural)
kotłach (locative plural)
kotły (vocative plural)

półkolista nisza w terenie o wklęsłym dnie, otoczona z trzech stron ostrym zboczem, opadająca ku dolinie stromym progiem


wulkan

wulkanu (genitive singular)
wulkanowi (dative singular)
wulkanem (instrumental singular)
wulkanie (locative singular)
wulkanie (vocative singular)
wulkany (nominative plural)
wulkanów (genitive plural)
wulkanom (dative plural)
wulkany (accusative plural)
wulkanami (instrumental plural)
wulkanach (locative plural)
wulkany (vocative plural)

miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy i popioły

Z wulkanu wylewały się strumienie lawy.

zob. też wulkan (ujednoznacznienie) w Wikipedii


жила

(1.1-5) prasł. *žila
(2.1) forma fleksyjna od: жити


ruda

rudy (nominative plural)
rudy (genitive singular)
rud (genitive plural)
rudzie (dative singular)
rudom (dative plural)
rudę (accusative singular)
rudy (accusative plural)
rudą (instrumental singular)
rudami (instrumental plural)
rudzie (locative singular)
rudach (locative plural)
rudo (vocative singular)
rudy (vocative plural)
rude (nominative plural)
rudej (genitive singular)
rudych (genitive plural)
rudej (dative singular)
rudym (dative plural)
rudą (accusative singular)
rude (accusative plural)
rudą (instrumental singular)
rudymi (instrumental plural)
rudej (locative singular)
rudych (locative plural)
rude (vocative plural)

kopalina wydobywana jako źródło uzyskiwania metali

Magnetyt jest najbogatszą i najlepszą dla przemysłu rudą żelaza.


seria

łac. seriēs → szereg, łańcuch, rząd; następstwo, kolejność; franc. série

serii (genitive singular)
serii (dative singular)
serię (accusative singular)
serią (instrumental singular)
serii (locative singular)
serio (vocative singular)
serie (nominative plural)
serii (genitive plural)
seriom (dative plural)
serie (accusative plural)
seriami (instrumental plural)
seriach (locative plural)
serie (vocative plural)

szereg warstw skalnych o wspólnych cechach i następujących po sobie

Pierwotnie zróżnicowana litologicznie seria skał osadowych (aleuryty, psamity, skały węglanowe, tufy, kwaśne wulkanoklastyki) uległa przemianom metamorficznym i być może też metasomatycznym.

wyraz ten nie pochodzi od łacińskiego sēria, oznaczającego „beczkę”


transport

transportu (genitive singular)
transportowi (dative singular)
transportem (instrumental singular)
transporcie (locative singular)
transporcie (vocative singular)
transporty (nominative plural)
transportów (genitive plural)
transportom (dative plural)
transporty (accusative plural)
transportami (instrumental plural)
transportach (locative plural)
transporty (vocative plural)

przenoszenie przez wodę, wiatr i lód produktów wietrzenia skał


oz

ozy (nominative plural)
ozu (genitive singular)
ozów (genitive plural)
ozowi (dative singular)
ozom (dative plural)
ozy (accusative plural)
ozem (instrumental singular)
ozami (instrumental plural)
ozie (locative singular)
ozach (locative plural)
ozie (vocative singular)
ozy (vocative plural)

wał lub silnie wydłużony pagórek, powstały wskutek osadzania piasku i żwiru przez płynące wody polodowcowe


organy

(1.1) pol. organ < łac. ŏrgănum < gr. ὄργανον

organów (genitive plural)
organom (dative plural)
organami (instrumental plural)
organach (locative plural)

forma skał bazaltowych przypominająca organy (1.1)


Berg

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q188 (deu)-Michael Schoenitzer (MichaelSchoenitzer)-Berg.wav

Der höchste Berg in Deutschland ist die Zugspitze.

Najwyższą górą w Niemczech jest Zugspitze.


skorupa ziemska

skorupy ziemskiej (genitive singular)
skorupie ziemskiej (dative singular)
skorupę ziemską (accusative singular)
skorupą ziemską (instrumental singular)
skorupie ziemskiej (locative singular)
skorupo ziemska (vocative singular)

zewnętrzna powłoka kuli ziemskiej, część litosfery

Skorupa ziemska składa się z kilkunastu wielkich płyt tektonicznych.


skała

prasł. *skala (→ bryła skalna, pierwotnie: coś rozłupanego), rzeczownik utworzony od czasownika prasł. *skoliti (→ rozłupywać, rozszczepiać), a to od pierwiastka praindoeur. *(s)kel- (→ ciąć)

por. białor. скала, bułg. скала, czes. skála, ros. скала, słc. skala, słń. skala

skały (genitive singular)
skale (dative singular)
skałę (accusative singular)
skałą (instrumental singular)
skale (locative singular)
skało (vocative singular)
skały (nominative plural)
skał (genitive plural)
skałom (dative plural)
skały (accusative plural)
skałami (instrumental plural)
skałach (locative plural)
skały (vocative plural)

zespół minerałów lub wiele ziaren tego samego minerału

Granit jest skałą pochodzenia magmowego.


okres

okresu (genitive singular)
okresowi (dative singular)
okresem (instrumental singular)
okresie (locative singular)
okresie (vocative singular)
okresy (nominative plural)
okresów (genitive plural)
okresom (dative plural)
okresy (accusative plural)
okresami (instrumental plural)
okresach (locative plural)
okresy (vocative plural)

część podziału historii Ziemi, podzielona na epoki

wyrażenie „okres czasu” jest niepoprawne.


diamond

st.franc. diamant < p.łac. diamas < łac. adamas < gr. ἀδάμας (adámas) → diament

Diamonds are very valuable stones.


sand

zobacz też: geografia i słownictwo związane z wakacjami w języku szwedzkim


petrografia

gr. πέτρα (petra) (skała) + γράφω (graphō) (pisać)

petrografii (genitive singular)
petrografii (dative singular)
petrografię (accusative singular)
petrografią (instrumental singular)
petrografii (locative singular)
petrografio (vocative singular)
petrografie (potential rare nominative plural)
petrografii / przest. petrografij (potential rare genitive plural)
petrografiom (potential rare dative plural)
petrografie (potential rare accusative plural)
petrografiami (potential rare instrumental plural)
petrografiach (potential rare locative plural)
petrografie (potential rare vocative plural)

Studiował petrografię i mineralogię.


petrologia

ˌpɛtrɔˈlɔɟja

petrologii (genitive singular)
petrologii (dative singular)
petrologię (accusative singular)
petrologią (instrumental singular)
petrologii (locative singular)
petrologio (vocative singular)
petrologie (potential rare nominative plural)
petrologii / przest. petrologij (potential rare genitive plural)
petrologiom (potential rare dative plural)
petrologie (potential rare accusative plural)
petrologiami (potential rare instrumental plural)
petrologiach (potential rare locative plural)
petrologie (potential rare vocative plural)

nauka o składzie, powstawaniu i rozmieszczeniu skał w skorupie ziemskiej


litologia

ˌlʲitɔˈlɔɟja

litologii (genitive singular)
litologii (dative singular)
litologię (accusative singular)
litologią (instrumental singular)
litologii (locative singular)
litologio (vocative singular)
litologie (potential rare nominative plural)
litologii / przest. litologij (potential rare genitive plural)
litologiom (potential rare dative plural)
litologie (potential rare accusative plural)
litologiami (potential rare instrumental plural)
litologiach (potential rare locative plural)
litologie (potential rare vocative plural)

zbiór cech i właściwości skał, obserwowany makroskopowo

Do zagadnień litologii należy skład mineralny, tekstura, struktura i barwa.


ambona

wł. ambone < łac. ambo < gr. ἄμβων → wypukłość

ambony (genitive singular)
ambonie (dative singular)
ambonę (accusative singular)
amboną (instrumental singular)
ambonie (locative singular)
ambono (vocative singular)
ambony (nominative plural)
ambon (genitive plural)
ambonom (dative plural)
ambony (accusative plural)
ambonami (instrumental plural)
ambonach (locative plural)
ambony (vocative plural)

skała o nieregularnych kształtach, odstająca od grzbietu lub zbocza


buła

kulista lub bochenkowata forma występowania niektórych skał w postaci okrągławych brył

W formie buły występują często krzemienie i fosforyty.


dewon

(1.1) ang. Devon; od nazwy hrabstwa, skąd pochodzą pierwsze zbadane skały z tego okresu

dewonu (genitive singular)
dewonowi (dative singular)
dewonem (instrumental singular)
dewonie (locative singular)
dewonie (vocative singular)

czwarty okres geologiczny ery paleozoicznej

Ile kontynentów liczyła Ziemia w dewonie?


eoarchaik

eoarchaiku (genitive singular)
eoarchaikowi (dative singular)
eoarchaikiem (instrumental singular)
eoarchaiku (locative singular)
eoarchaiku (vocative singular)


jura

(1.1) od Jura, pasma górskiego na pograniczu Francji i Szwajcarii

jury (genitive singular)
jurze (dative singular)
jurę (accusative singular)
jurą (instrumental singular)
jurze (locative singular)
juro (vocative singular)

To w jurze pojawił się pierwszy ptak, archeopteryks.

Na początku jury następuje transgresja morza, duże obszary współczesnej Europy pokrywa morze epikontynentalne; pod koniec jury morza zaczynają się wycofywać.


jura

jury (nominative plural)
jury (genitive singular)
jury (genitive plural)
juře (dative singular)
jurám (dative plural)
juře (accusative singular)
jury (accusative plural)
juro (vocative singular)
jury (vocative plural)
juře (locative singular)
jurách (locative plural)
jurou (instrumental singular)
jurami (instrumental plural)


kambr

kambru (genitive singular)
kambrowi (dative singular)
kambrem (instrumental singular)
kambrze (locative singular)
kambrze (vocative singular)

Pod koniec kambru doszło do pierwszych, słabych jeszcze, faz orogenezy kaledońskiej.


kreda

(1.7) skojarzenie słów „kredyt” oraz „kreda”, którą zapisywano na tabliczce kwotę długu

kredy (genitive singular)
kredzie (dative singular)
kredę (accusative singular)
kredą (instrumental singular)
kredzie (locative singular)
kredo (vocative singular)
kredy (nominative plural)
kred (genitive plural)
kredom (dative plural)
kredy (accusative plural)
kredami (instrumental plural)
kredach (locative plural)
kredy (vocative plural)

miękka skała osadowa składająca się z węglanu wapnia

Kredę łatwo skruszyć.

okres geologiczny trwający od około 145 do 66 mln lat temu, w którym tworzyły się pokłady kredy (1.1)

Młodsze łańcuchy Gór Skalistych wypiętrzyły się w późniejszym okresie kredy.

zob. też kreda w Wikipedii
zobacz też: trias • jura


mezoarchaik

mezoarchaiku (genitive singular)
mezoarchaikowi (dative singular)
mezoarchaikiem (instrumental singular)
mezoarchaiku (locative singular)
mezoarchaiku (vocative singular)


mezoproterozoik

ˌmɛzɔprɔtɛrɔˈzɔʲik

mezoproterozoiku (genitive singular)
mezoproterozoikowi (dative singular)
mezoproterozoikiem (instrumental singular)
mezoproterozoiku (locative singular)
mezoproterozoiku (vocative singular)


neoproterozoik

ˌnɛɔprɔtɛrɔˈzɔʲik

neoproterozoiku (genitive singular)
neoproterozoikowi (dative singular)
neoproterozoikiem (instrumental singular)
neoproterozoiku (locative singular)
neoproterozoiku (vocative singular)

ostatnia, najmłodsza era (lub eratem) proterozoiku, trwająca 1000 – 542 milionów lat temu


ordowik

(1.1) od nazwy dawnego celtyckiego plemienia Ordowików (łac. Ordovices) zamieszkującego północną Walię

ordowiku (genitive singular)
ordowikowi (dative singular)
ordowikiem (instrumental singular)
ordowiku (locative singular)
ordowiku (vocative singular)

Pod koniec ordowiku nastąpiło globalne zlodowacenie części Gondwany.


paleogen

paleogenu (genitive singular)
paleogenowi (dative singular)
paleogenem (instrumental singular)
paleogenie (locative singular)
paleogenie (vocative singular)

jeden z okresów geologicznych w kenozoiku

Paleogen to starszy okres ery kenozoicznej.


paleoproterozoik

paˈlɛɔˌprɔtɛrɔˈzɔʲik

Paleoproterozoik to pierwsza z trzech er proterozoiku.


perm

permu (genitive singular)
permowi (dative singular)
permem (instrumental singular)
permie (locative singular)
permie (vocative singular)
permy (potential rare nominative plural)
permów (potential rare genitive plural)
permom (potential rare dative plural)
permy (potential rare accusative plural)
permami (potential rare instrumental plural)
permach (potential rare locative plural)
permy (potential rare vocative plural)

szósty i ostatni okres ery paleozoicznej

Karbon to okres geologiczny między dewonem a permem.


perm

permy (nominative plural)
permu (genitive singular)
permů (genitive plural)
permu (dative singular)
permům (dative plural)
permy (accusative plural)
perme (vocative singular)
permy (vocative plural)
permu (locative singular)
permech (locative plural)
permem (instrumental singular)
permy (instrumental plural)


perm

Kultiden, også kendt som carbon-tiden, er den geologiske periode mellem devon og perm.

Karbon, zwany także „czasem węgla”, to okres geologiczny między dewonem a permem.


sylur

syluru (genitive singular)
sylurowi (dative singular)
sylurem (instrumental singular)
sylurze (locative singular)
sylurze (vocative singular)


kultiden

Karbon, zwany także "czasem węgla", to okres geologiczny między dewonem a permem.


devon

devony (nominative plural)
devonu (genitive singular)
devonů (genitive plural)
devonu (dative singular)
devonům (dative plural)
devony (accusative plural)
devone (vocative singular)
devony (vocative plural)
devonu (locative singular)
devonech (locative plural)
devonem (instrumental singular)
devony (instrumental plural)


אָדער

(1.1-2) śwn. oder, por. niem. oder
(2.1-4) śwn. āder, por. niem. Ader
(3.1) niem. Oder

שלאָגן צו דער אָדער = לאָזן צו דער אָדער

YIVO: oder; polska: oder (transliteration)


вулкан

З вулкана вывергаецца лава, агонь і попел.

Z wulkanu wydobywa się lawa, ogień i popiół.


вулкан

Внаслідок виверження вулкана загинуло сто людей.

Wskutek erupcji wulkanu zginęło stu ludzi.


епоха

Епоха геологічна поділяється на віки.

zobacz też: Indeks:Ukraiński - Kalendarz i czas


ера

На початку палеозойської ери у Південній півкулі виник материк Гондвана.

Na początku ery paleozoicznej na południowej półkuli powstał kontynent Gondwana.


αιώνας

εις τους αιώνας των αιώνων, εις τον αιώνα του αιώνος

Οι ανθρωποειδές υπήρξαν ήδη στον αιώνα του ολιγόκαινου.

Antropoidy istniały już w erze oligoceńskiej.


período

forma równoważna - periodo - oprócz znaczeń tu wymienionych odnosi się również do periodu, miesiączki


era

ery (genitive singular)
erze (dative singular)
erę (accusative singular)
erą (instrumental singular)
erze (locative singular)
ero (vocative singular)
ery (nominative plural)
er (genitive plural)
erom (dative plural)
ery (accusative plural)
erami (instrumental plural)
erach (locative plural)
ery (vocative plural)


era

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-era.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-era.wav


era

zobacz też: Indeks:Włoski - Kalendarz i czas


bruk

(1.1) niem. Brücke < śdn. brugge → most, ulica

bruku (genitive singular)
brukowi (dative singular)
brukiem (instrumental singular)
bruku (locative singular)
bruku (vocative singular)
bruki (nominative plural)
bruków (genitive plural)
brukom (dative plural)
bruki (accusative plural)
brukami (instrumental plural)
brukach (locative plural)
bruki (vocative plural)

kamienista pokrywa skorupy ziemskiej wytworzona w warstwach o składzie mieszanym na skutek wypłukania drobniejszych składników osadu


bjerg

Der er ingen bjerge i Danmark.


epoka

łac. epocha < gr. ἐποχή < gr. ἐπέχω + -η

epoki (genitive singular)
epoce (dative singular)
epokę (accusative singular)
epoką (instrumental singular)
epoce (locative singular)
epoko (vocative singular)
epoki (nominative plural)
epok (genitive plural)
epokom (dative plural)
epoki (accusative plural)
epokami (instrumental plural)
epokach (locative plural)
epoki (vocative plural)

formalna jednostka geochronologiczna, mniejsza od okresu i dzieląca się na wieki

Wielka Epoka Lodowcowa była okresem powracających, rozległych zlodowaceń.


glina

(1.1) zobacz też: ceramika • porcelana • porcelit • fajans • majolika • kamionka • glina • cermet • keramzyt • klinkier • terakota

(1.1) od prasł. *glina o tym samym znaczeniu (por. czes. hlina, ros. глина), to zaś wywodzi się od rdzenia praindoeur. *glei- oznaczającego coś śluzowatego, lepkiego (od tego samego pierwiastka pochodzi ang. clay; por. pol. glon, glista)

Ta archaiczna waza wykonana jest z gliny.


less

lessy (nominative plural)
lessu (genitive singular)
lessów (genitive plural)
lessowi (dative singular)
lessom (dative plural)
lessy (accusative plural)
lessem (instrumental singular)
lessami (instrumental plural)
lessie (locative singular)
lessach (locative plural)
lessie (vocative singular)
lessy (vocative plural)

pylasta skała osadowa pochodzenia eolicznego

Less jest skałą macierzystą dla urodzajnych czarnoziemów.


klint

En klint bør ikke forveksles med en klit.


road

roadu (genitive singular)
roadowi (dative singular)
roadem (instrumental singular)
roadzie (locative singular)
roadzie (vocative singular)

pierwszy, najstarszy wiek gwadalupu (środkowego permu), trwający 270,6 – 268 milionów lat temu


till

don't cross the bridge till you come to it


grań

grani (genitive singular)
grani (dative singular)
granią (instrumental singular)
grani (locative singular)
grani (vocative singular)
granie (nominative plural)
grani (genitive plural)
graniom (dative plural)
granie (accusative plural)
graniami (instrumental plural)
graniach (locative plural)
granie (vocative plural)

grzbiet górski o bardzo stromych zboczach, zwykle wąski i skalisty

Koledzy szykują się do zimowego przejścia grani Tatr Zachodnich.

(…) widzicie tę grań, tu o pięćdziesiąt metrów niżej poczynającą się u stóp urwistej ściany?

Jerzy Żuławski, Na srebrnym globie, 1903


puma

pumy (nominative plural)
pumy (genitive singular)
pum (genitive plural)
pumě (dative singular)
pumám (dative plural)
pumu (accusative singular)
pumy (accusative plural)
pumo (vocative singular)
pumy (vocative plural)
pumě (locative singular)
pumách (locative plural)
pumou (instrumental singular)
pumami (instrumental plural)


cristal

łac. crystallus < gr. κρύσταλλος (krýstallos)

culebra de cristal / serpiente de cristal


דימענט

śwn. dīemant (śwn. dīamant), por. niem. Diamant

YIVO: diment; polska: diment (transliteration)

מיט אַ דימענט קען מען שנײַדן גלאָז.


hieroglif

(1.1) franc. hiéroglyphe < gr. ἱερογλυφικός (ἱερογλυφικά γράμματα) → święte znaki

xʲjɛˈrɔɡlʲif

hieroglifu (genitive singular)
hieroglifowi (dative singular)
hieroglifem (instrumental singular)
hieroglifie (locative singular)
hieroglifie (vocative singular)
hieroglify (nominative plural)
hieroglifów (genitive plural)
hieroglifom (dative plural)
hieroglify (accusative plural)
hieroglifami (instrumental plural)
hieroglifach (locative plural)
hieroglify (vocative plural)

ślad na powierzchni warstwy skalnej powstały w wyniku działań czynników organicznych lub mechanicznych (wypukły lub wklęsły)

Ten hieroglif to odcisk stopy brontozaura.


rudawiec

rudawca (genitive singular)
rudawcowi (dative singular)
rudawcem (instrumental singular)
rudawcu (locative singular)
rudawcu (vocative singular)
rudawce (nominative plural)
rudawców (genitive plural)
rudawcom (dative plural)
rudawce (accusative plural)
rudawcami (instrumental plural)
rudawcach (locative plural)
rudawce (vocative plural)

twarda, rdzawa i żelazista warstwa gleby, utrudniająca przesiąkanie wody i hamująca rozwój korzeni

Rudawce tworzą się w procesach eluwialno-iluwialnych.


kultura

łac. cultura → uprawa < łac. colō → uprawiać < praindoeur. *kʷel- → poruszać się, obracać

kultury (genitive singular)
kulturze (dative singular)
kulturę (accusative singular)
kulturą (instrumental singular)
kulturze (locative singular)
kulturo (vocative singular)
kultury (nominative plural)
kultur (genitive plural)
kulturom (dative plural)
kultury (accusative plural)
kulturami (instrumental plural)
kulturach (locative plural)
kultury (vocative plural)
kultury (genitive singular)
kulturze (dative singular)
kulturę (accusative singular)
kulturą (instrumental singular)
kulturze (locative singular)
kulturo (vocative singular)
kultury (potential rare nominative plural)
kultur (potential rare genitive plural)
kulturom (potential rare dative plural)
kultury (potential rare accusative plural)
kulturami (potential rare instrumental plural)
kulturach (potential rare locative plural)
kultury (potential rare vocative plural)

struktura gleby uprawnej, uzyskana na skutek zabiegów agrotechnicznych i racjonalnej gospodarki, także owe zabiegi i gospodarka


róża

(1.1) łac. rosa
(1.3) < (1.1) podobieństwo koloru
(1.9) < (1.1) podobieństwo formy

róży (genitive singular)
róży (dative singular)
różę (accusative singular)
różą (instrumental singular)
róży (locative singular)
różo (vocative singular)
róże (nominative plural)
róż (genitive plural)
różom (dative plural)
róże (accusative plural)
różami (instrumental plural)
różach (locative plural)
róże (vocative plural)

Róże barytowe bywają znajdowane na pustyniach w towarzystwie róż gipsowych.

zob. też róża (ujednoznacznienie) w Wikipedii


utwór

utworu (genitive singular)
utworowi (dative singular)
utworem (instrumental singular)
utworze (locative singular)
utworze (vocative singular)
utwory (nominative plural)
utworów (genitive plural)
utworom (dative plural)
utwory (accusative plural)
utworami (instrumental plural)
utworach (locative plural)
utwory (vocative plural)

, zwykle w lm, jakiekolwiek stałe tworzywo skorupy ziemskiej, będące produktem procesów geologicznych, posiadające tę samą budowę wewnętrzną lub inną wspólną cechę

Na obszarze Polski znaczną powierzchnię zajmują utwory lodowcowe.


lawa

lawy (genitive singular)
lawie (dative singular)
lawę (accusative singular)
lawą (instrumental singular)
lawie (locative singular)
lawo (vocative singular)
lawy (nominative plural)
law (genitive plural)
lawom (dative plural)
lawy (accusative plural)
lawami (instrumental plural)
lawach (locative plural)
lawy (vocative plural)

ciekły produkt działalności wulkanicznej

Z wulkanu płynęły potoki lawy.


askja

Í öskjum er oft að finna vatn.


kaldera

kaldery (genitive singular)
kalderze (dative singular)
kalderę (accusative singular)
kalderą (instrumental singular)
kalderze (locative singular)
kaldero (vocative singular)
kaldery (nominative plural)
kalder (genitive plural)
kalderom (dative plural)
kaldery (accusative plural)
kalderami (instrumental plural)
kalderach (locative plural)
kaldery (vocative plural)

rozległe, koliste zagłębienie w szczytowej części wulkanu powstałe wskutek gwałtownej eksplozji

Kilka tysięcy lat temu doszło tutaj do gwałtownej erupcji, po której powstała widoczna dzisiaj kaldera.

Od przynajmniej 3000 lat obszar kaldery nie był aktywny erupcyjnie


jarðskjálftamælir

(1.1) rzecz. jarðskjálfti m → trzęsienie ziemi + mælir m → miernik, -mierz


landskjálfti

(1.1) rzecz. land n → ziemia + skjálfti m → wstrząs, ruch


jarðskjálfti

(1.1) rzecz. jörð ż → ziemia + skjálfti m → wstrząs, ruch


jarðhræring

(1.1) rzecz. jörð ż → ziemia + hræring m → ruch, poruszanie się


esmeralda

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8752 (eus)-Eneko Arruabarrena Sanchez-esmeralda.wav


strike

lightning never strikes twice in the same place


fault

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-fault.wav


grota

wł. grotta < łac. crypta < gr. κρυπτός < gr. κρύπτω → chować, ukrywać

groty (genitive singular)
grocie (dative singular)
grotę (accusative singular)
grotą (instrumental singular)
grocie (locative singular)
groto (vocative singular)
groty (nominative plural)
grot (genitive plural)
grotom (dative plural)
groty (accusative plural)
grotami (instrumental plural)
grotach (locative plural)
groty (vocative plural)

naturalne zagłębienie w skale, zwykle niezbyt głębokie

Podczas wycieczki zwiedziliśmy grotę.


falde

den, der graver en grav for andre, falder tit selv i den

kto pod kim dołki kopie, sam w nie wpada

Pas på, vejen falder stærkt!


baton

(1.4) od nazwy miasta Bath w Wielkiej Brytanii, w hrabstwie Somerset; nazwę wprowadził do piśmiennictwa naukowego belgijski geolog J.B.J. d'Omalius d'Halloy w 1831 r.

batona (genitive singular)
batonowi (dative singular)
batonem (instrumental singular)
batonie (locative singular)
batonie (vocative singular)
batony (nominative plural)
batonów (genitive plural)
batonom (dative plural)
batony (accusative plural)
batonami (instrumental plural)
batonach (locative plural)
batony (vocative plural)
batonu (genitive singular)
batonowi (dative singular)
batonem (instrumental singular)
batonie (locative singular)
batonie (vocative singular)


żyła

żyły (genitive singular)
żyle (dative singular)
żyłę (accusative singular)
żyłą (instrumental singular)
żyle (locative singular)
żyło (vocative singular)
żyły (nominative plural)
żył (genitive plural)
żyłom (dative plural)
żyły (accusative plural)
żyłami (instrumental plural)
żyłach (locative plural)
żyły (vocative plural)

masa skalna lub mineralna wypełniająca szczelinę w skałach

zob. też żyła (ujednoznacznienie) w Wikipedii


diament

(1.1) franc. diamant, wł. diamante < łac. diamas < gr. ἀδάμας (adámas) → niepokonany

diamentu (genitive singular)
diamentowi (dative singular)
diamentem (instrumental singular)
diamencie (locative singular)
diamencie (vocative singular)
diamenty (nominative plural)
diamentów (genitive plural)
diamentom (dative plural)
diamenty (accusative plural)
diamentami (instrumental plural)
diamentach (locative plural)
diamenty (vocative plural)

minerał, przezroczysta odmiana węgla występująca w przyrodzie

To jest twarde jak diament.

Odpowiednio oszlifowany diament to brylant.


lodowiec

lɔˈdɔvʲjɛt͡s

lodowca (genitive singular)
lodowcowi (dative singular)
lodowcem (instrumental singular)
lodowcu (locative singular)
lodowcu (vocative singular)
lodowce (nominative plural)
lodowców (genitive plural)
lodowcom (dative plural)
lodowce (accusative plural)
lodowcami (instrumental plural)
lodowcach (locative plural)
lodowce (vocative plural)

ogromna masa lodu powstała z przekształcenia pokładów wiecznego śniegu

Vatnajökull jest największym lodowcem na Islandii i drugim co do wielkości w Europie.

nie mylić z: lądolód; zobacz też: lodowiec • lądolód • góra lodowa • growler • kra • pak lodowy • śryż


erupcja

ang. eruption, franc. éruption < łac. eruptio → 'wybuch, wypad'

erupcje (nominative plural)
erupcji (genitive singular)
erupcji (genitive plural)
erupcyj (genitive plural obsolete)
erupcji (dative singular)
erupcjom (dative plural)
erupcję (accusative singular)
erupcje (accusative plural)
erupcją (instrumental singular)
erupcjami (instrumental plural)
erupcji (locative singular)
erupcjach (locative plural)
erupcjo (vocative singular)
erupcje (vocative plural)

Niespodziewana erupcja wulkanu spowodowała śmierć wielu ludzi.


strop

stropu (genitive singular)
stropowi (dative singular)
stropem (instrumental singular)
stropie (locative singular)
stropie (vocative singular)
stropy (nominative plural)
stropów (genitive plural)
stropom (dative plural)
stropy (accusative plural)
stropami (instrumental plural)
stropach (locative plural)
stropy (vocative plural)

górna powierzchnia ograniczająca warstwę skalną


piętro

piętra (genitive singular)
piętru (dative singular)
piętrem (instrumental singular)
piętrze (locative singular)
piętra (nominative plural)
pięter (genitive plural)
piętr (genitive plural)
piętrom (dative plural)
piętra (accusative plural)
piętrami (instrumental plural)
piętrach (locative plural)
piętra (vocative plural)

jednostka chronostratygraficzna dziejów Ziemi, część oddziału


tremblement de terre

(1.1) czas. trembler → trząść + rzecz. terre ż → ziemia

tʁɑ̃.blǝ.mɑ̃ də tɛʁ

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-tremblement de terre.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Poslovitch-tremblement de terre.wav

Lisbonne a été anéantie par un tremblement de terre.

Lizbona została doszczętnie zniszczona przez trzęsienie ziemi.


turquoise

zobacz też: Indeks:Angielski - Kamienie szlachetne i minerały


minerāls

Dabā cēzijs ir sastopams dažos minerālos.

W przyrodzie cez występuje w niektórych minerałach.


rūda

Dabā protaktīnijs ir sastopams urāna rūdā.

W przyrodzie protaktyn jest odnajdywany w rudach uranu.


jądro

jądra (genitive singular)
jądru (dative singular)
jądrem (instrumental singular)
jądrze (locative singular)
jądra (nominative plural)
jąder (genitive plural)
jądrom (dative plural)
jądra (accusative plural)
jądrami (instrumental plural)
jądrach (locative plural)
jądra (vocative plural)

wewnętrzna część planet i innych ciał niebieskich

Jądro Ziemi jest zwartą kulą rozpalonego żelaza i niklu.


фиорд

Фиорди са типични за цялото крайбрежие на Норвегия.

Fiordy są typowe dla całego wybrzeża Norwegii.


пячора

У даўнія часы людзі жылі ў пячэрах.

W dawnych czasach ludzie mieszkali w jaskiniach.


marmur

(1.1) łac. marmor, także łac. marmur < gr. μάρμαρος < gr. μαρμαίρω → skrzyć się

marmuru (genitive singular)
marmurowi (dative singular)
marmurem (instrumental singular)
marmurze (locative singular)
marmurze (vocative singular)
marmury (nominative plural)
marmurów (genitive plural)
marmurom (dative plural)
marmury (accusative plural)
marmurami (instrumental plural)
marmurach (locative plural)
marmury (vocative plural)

skała metamorficzna powstała z przeobrażenia wapieni, stosowana jako dekoracyjny materiał budowlany i artystyczny

Michał Anioł stworzył posąg Dawida z jednego kawałka marmuru.


stożek

stożka (genitive singular)
stożkowi (dative singular)
stożkiem (instrumental singular)
stożku (locative singular)
stożku (vocative singular)
stożki (nominative plural)
stożków (genitive plural)
stożkom (dative plural)
stożki (accusative plural)
stożkami (instrumental plural)
stożkach (locative plural)
stożki (vocative plural)


бассейн

Ru-бассейн.ogg


efuzja

efuzji (genitive singular)
efuzji (dative singular)
efuzję (accusative singular)
efuzją (instrumental singular)
efuzji (locative singular)
efuzjo (vocative singular)
efuzje (nominative plural)
efuzji (genitive plural)
efuzjom (dative plural)
efuzje (accusative plural)
efuzjami (instrumental plural)
efuzjach (locative plural)
efuzje (vocative plural)


żebro

żebra (genitive singular)
żebru (dative singular)
żebrem (instrumental singular)
żebrze (locative singular)
żebra (nominative plural)
żeber (genitive plural)
żebrom (dative plural)
żebra (accusative plural)
żebrami (instrumental plural)
żebrach (locative plural)
żebra (vocative plural)


warstwa

warstwy (genitive singular)
warstwie (dative singular)
warstwę (accusative singular)
warstwą (instrumental singular)
warstwie (locative singular)
warstwo (vocative singular)
warstwy (nominative plural)
warstw (genitive plural)
warstwom (dative plural)
warstwy (accusative plural)
warstwami (instrumental plural)
warstwach (locative plural)
warstwy (vocative plural)


pumeks

pumeksu (genitive singular)
pumeksowi (dative singular)
pumeksem (instrumental singular)
pumeksie (locative singular)
pumeksie (vocative singular)
pumeksy (nominative plural)
pumeksów (genitive plural)
pumeksom (dative plural)
pumeksy (accusative plural)
pumeksami (instrumental plural)
pumeksach (locative plural)
pumeksy (vocative plural)

wulkaniczna skała magmowa zbudowana z porowatego szkliwa wulkanicznego powstałego z silnie gazującej lawy

Pumeks to skała pochodzenia wulkanicznego.

Pumeks ma wiele zastosowań. Używany jest do szlifowania, polerowania, jako środek filtracyjny, materiał termoizolacyjny, wypełniacz farb i składnik betonów lekkich.


подошва

Ru-подошва.ogg


koniak

(1.1) od nazwy francuskiego miasta Cognac

koniaku (genitive singular)
koniakowi (dative singular)
koniakiem (instrumental singular)
koniaku (locative singular)
koniaku (vocative singular)
koniaki (nominative plural)
koniaków (genitive plural)
koniakom (dative plural)
koniaki (accusative plural)
koniakami (instrumental plural)
koniakach (locative plural)
koniaki (vocative plural)
koniaku (genitive singular)
koniakowi (dative singular)
koniakiem (instrumental singular)
koniaku (locative singular)
koniaku (vocative singular)

trzeci wiek późnej kredy, trwający 89,3 – 85,8 milionów lat temu


tsunami

fale morskie wywołane ruchami tektonicznymi


Pangea

Pangei (genitive singular)
Pangei (dative singular)
Pangeę (accusative singular)
Pangeą (instrumental singular)
Pangei (locative singular)
Pangeo (vocative singular)

superkontynent, który powstał w permie i rozpadł się w jurze

W okresie jurajskim Pangea rozpadła się na dwie części: północną, Laurazję, i południową, Gondwanę.


superkontynent

superkontynentu (genitive singular)
superkontynentowi (dative singular)
superkontynentem (instrumental singular)
superkontynencie (locative singular)
superkontynencie (vocative singular)
superkontynenty (nominative plural)
superkontynentów (genitive plural)
superkontynentom (dative plural)
superkontynenty (accusative plural)
superkontynentami (instrumental plural)
superkontynentach (locative plural)
superkontynenty (vocative plural)

masa lądu składająca się z więcej niż jednego współczesnego kontynentu


Laurazja

superkontynent powstały w wyniku rozpadu Pangei


Gondwana

(1.1) od nazwy indyjskiego regionu Gondwana

Gondwany (genitive singular)
Gondwanie (dative singular)
Gondwanę (accusative singular)
Gondwaną (instrumental singular)
Gondwanie (locative singular)
Gondwano (vocative singular)

jeden z superkontynentów powstałych w wyniku rozpadu Pangei

Pod koniec ordowiku nastąpiło globalne zlodowacenie części Gondwany.


siodło

siodła (genitive singular)
siodłu (dative singular)
siodłem (instrumental singular)
siodle (locative singular)
siodła (nominative plural)
siodeł (genitive plural)
siodłom (dative plural)
siodła (accusative plural)
siodłami (instrumental plural)
siodłach (locative plural)
siodła (vocative plural)

Zamknięciem siodła jest peryklina.


kaldrono

kaldrono ridas pri poto kaj mem estas kota

ne batalu pot' el tero kontraŭ kaldrono el fero

ne helpas glorkrono al malplena kaldrono


Rodinia

1990 r., twórcy: Mark McMenamin and Dianna McMenamin, od: ros. родина


вік

всього буває на віку: і по спині, й по боку

на віку горя - що моря, а радощів - і в ложку не збереш

протягом віку всього трапляється чоловіку

трапляється на віку варити борщ і в глеку


żwirowiec

ʒvʲiˈrɔvʲjɛt͡s

żwirowce (nominative plural)
żwirowca (genitive singular)
żwirowców (genitive plural)
żwirowcowi (dative singular)
żwirowcom (dative plural)
żwirowce (accusative plural)
żwirowcem (instrumental singular)
żwirowcami (instrumental plural)
żwirowcu (locative singular)
żwirowcach (locative plural)
żwirowcu (vocative singular)
żwirowce (vocative plural)

skała okruchowa powstała w wyniku lityfikacji żwiru

W procesie lityfikacji żwiru powstaje żwirowiec.


żółtoziem

żółtoziemu (genitive singular)
żółtoziemowi (dative singular)
żółtoziemem (instrumental singular)
żółtoziemie (locative singular)
żółtoziemie (vocative singular)
żółtoziemy (nominative plural)
żółtoziemów (genitive plural)
żółtoziemom (dative plural)
żółtoziemy (accusative plural)
żółtoziemami (instrumental plural)
żółtoziemach (locative plural)
żółtoziemy (vocative plural)

mało żyzna gleba w strefie klimatu równikowego

W południowej części tego kraju przeważają żółtoziemy.


mezozoik

(1.1) gr. μεσο- = środkowy + gr. ζωον = zwierzę, istota żywa

mezozoiku (genitive singular)
mezozoikowi (dative singular)
mezozoikiem (instrumental singular)
mezozoiku (locative singular)
mezozoiku (vocative singular)

Mezozoik dzieli się na trzy okresy: kredę, jurę i trias.


kültür

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-kültür (wersja Józefa Gary).ogg


geotektonika

ˌɡɛɔtɛkˈtɔ̃ɲika

geotektoniki (genitive singular)
geotektonice (dative singular)
geotektonikę (accusative singular)
geotektoniką (instrumental singular)
geotektonice (locative singular)
geotektoniko (vocative singular)
geotektoniki (nominative plural)
geotektonik (genitive plural)
geotektonikom (dative plural)
geotektoniki (accusative plural)
geotektonikami (instrumental plural)
geotektonikach (locative plural)
geotektoniki (vocative plural)

nauka o ruchach skorupy ziemskiej i ułożenie mas skalnych


geotektonika

geotektoniky (nominative plural)
geotektoniky (genitive singular)
geotektonik (genitive plural)
geotektonice (dative singular)
geotektonikám (dative plural)
geotektoniku (accusative singular)
geotektoniky (accusative plural)
geotektoniko (vocative singular)
geotektoniky (vocative plural)
geotektonice (locative singular)
geotektonikách (locative plural)
geotektonikou (instrumental singular)
geotektonikami (instrumental plural)


křída

křídy (nominative plural)
křídy (genitive singular)
kříd (genitive plural)
křídě (dative singular)
křídám (dative plural)
křídu (accusative singular)
křídám (accusative plural)
křído (vocative singular)
křídy (vocative plural)
křídě (locative singular)
křídách (locative plural)
křídou (instrumental singular)
křídami (instrumental plural)


salsa

salsy (genitive singular)
salsie (dative singular)
salsę (accusative singular)
salsą (instrumental singular)
salsie (locative singular)
salso (vocative singular)
salsy (nominative plural)
sals (genitive plural)
salsom (dative plural)
salsy (accusative plural)
salsami (instrumental plural)
salsach (locative plural)
salsy (vocative plural)

rodzaj wulkanu błotnego charakteryzujący się tym, że wydobywające się błoto wulkaniczne nie jest gorące; związany jest z występowaniem skał bitumicznych


abrazja

łac. abrasio < łac. abradere → zeskrobać

abrazji (genitive singular)
abrazji (dative singular)
abrazję (accusative singular)
abrazją (instrumental singular)
abrazji (locative singular)
abrazjo (vocative singular)
abrazje (nominative plural)
abrazji (genitive plural)
abrazyj (genitive plural obsolete)
abrazjom (dative plural)
abrazje (accusative plural)
abrazjami (instrumental plural)
abrazjach (locative plural)
abrazje (vocative plural)

ścieranie podłoża skalnego przez luźny materiał skalny przemieszczany przez wodę

Abrazja może prowadzić do powstawania klifów.


szelf

szelfu (genitive singular)
szelfowi (dative singular)
szelfem (instrumental singular)
szelfie (locative singular)
szelfie (vocative singular)
szelfy (nominative plural)
szelfów (genitive plural)
szelfom (dative plural)
szelfy (accusative plural)
szelfami (instrumental plural)
szelfach (locative plural)
szelfy (vocative plural)

przybrzeżna strefa dna morskiego będąca częścią kontynentu zalanego wodami płytkiego morza

Szelf sięga do głębokości około 200 m poniżej poziomu morza.


barchan

(1.1) st.czes. < śwn. barchan (por. niem. Barchent) < niderl. barkaan < hiszp. barragán → wodoodporna tkanina wełniana < arab. بركان (barrakān) → rodzaj wełnianego ubrania wierzchniego < pers.


gniazdo

przysłowie: zły to ptak, co własne gniazdo kala

gniazda (genitive singular)
gniazdu (dative singular)
gniazdem (instrumental singular)
gnieździe (locative singular)
gniazda (nominative plural)
gniazd (genitive plural)
gniazdom (dative plural)
gniazda (accusative plural)
gniazdami (instrumental plural)
gniazdach (locative plural)
gniazda (vocative plural)


زلزال

اريد ان اعيش في تركيا ولكني أخاف من الزلازل

Chcę żyć w Turcji, ale boję się trzęsień ziemi.


górny

górna (nominative singular feminine)
górne (nominative singular neuter)
górni (nominative plural masculine)
górne (nominative plural nonvirile)
górnego (genitive singular masculine animate inanimate)
górnej (genitive singular feminine)
górnego (genitive singular neuter)
górnych (genitive plural masculine nonvirile)
górnemu (dative singular masculine animate inanimate)
górnej (dative singular feminine)
górnemu (dative singular neuter)
górnym (dative plural masculine nonvirile)
górnego (accusative singular masculine animate)
górną (accusative singular feminine)
górne (accusative singular neuter)
górnych (accusative plural masculine)
górne (accusative plural nonvirile)
górnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
górną (instrumental singular feminine)
górnym (instrumental singular neuter)
górnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
górnym (locative singular masculine animate inanimate)
górnej (locative singular feminine)
górnym (locative singular neuter)
górnych (locative plural masculine nonvirile)
górna (vocative singular feminine)
górne (vocative singular neuter)
górni (vocative plural masculine)
górne (vocative plural nonvirile)


archaik

archaiku (genitive singular)
archaikowi (dative singular)
archaikiem (instrumental singular)
archaiku (locative singular)
archaiku (vocative singular)

Archaik stanowi najstarszy etap dziejów litosfery.


orogeneza

gr. ὄρος + γένεσις (óros + génesis) → góra + pochodzenie, narodziny

ˌɔrɔɡɛ̃ˈnɛza

orogenezy (genitive singular)
orogenezie (dative singular)
orogenezę (accusative singular)
orogenezą (instrumental singular)
orogenezie (locative singular)
orogenezo (vocative singular)
orogenezy (nominative plural)
orogenez (genitive plural)
orogenezom (dative plural)
orogenezy (accusative plural)
orogenezami (instrumental plural)
orogenezach (locative plural)
orogenezy (vocative plural)

proces powstawanie gór z przyczyn tektonicznych

Karpaty powstały w wyniku orogenezy alpejskiej.

epoka, w której zachodziła orogeneza (1.1)


Bruch

(2.1) śwn. bruoch << swn. bruoh (por. niderl. broek teren podmokły, ang. brook strumień)


мел

por. st.rus. мѣлъ, scs. мѣлъ, białor. мел, słń. mel, pol. miał, dłuż. měł


cyrk

(1.1) niem. Zirkus < ang. circus < franc. < wł. circo < łac. circus

cyrku (genitive singular)
cyrkowi (dative singular)
cyrkiem (instrumental singular)
cyrku (locative singular)
cyrku (vocative singular)
cyrki (nominative plural)
cyrków (genitive plural)
cyrkom (dative plural)
cyrki (accusative plural)
cyrkami (instrumental plural)
cyrkach (locative plural)
cyrki (vocative plural)


alb

albu (genitive singular)
albowi (dative singular)
albem (instrumental singular)
albie (locative singular)
albie (vocative singular)


węgiel brunatny

ˈvɛ̃ŋʲɟɛl brũˈnatnɨ

węgla brunatnego (genitive singular)
węglowi brunatnemu (dative singular)
węglem brunatnym (instrumental singular)
węglu brunatnym (locative singular)
węglu brunatny (vocative singular)

skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego, pochodząca z okresu neogenu

zobacz też: węgiel kamienny • węgiel drzewny • węgiel lekarski • grafit • torf


גראַנאַט

(1.1) niem. Granate
(1.2) niem. Granat, ros. гранат
(2.1) pol. granat

YIVO: granat; polska: granat (transliteration)


dolny

dolna (nominative singular feminine)
dolne (nominative singular neuter)
dolni (nominative plural masculine)
dolne (nominative plural nonvirile)
dolnego (genitive singular masculine animate inanimate)
dolnej (genitive singular feminine)
dolnego (genitive singular neuter)
dolnych (genitive plural masculine nonvirile)
dolnemu (dative singular masculine animate inanimate)
dolnej (dative singular feminine)
dolnemu (dative singular neuter)
dolnym (dative plural masculine nonvirile)
dolnego (accusative singular masculine animate)
dolną (accusative singular feminine)
dolne (accusative singular neuter)
dolnych (accusative plural masculine)
dolne (accusative plural nonvirile)
dolnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
dolną (instrumental singular feminine)
dolnym (instrumental singular neuter)
dolnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
dolnym (locative singular masculine animate inanimate)
dolnej (locative singular feminine)
dolnym (locative singular neuter)
dolnych (locative plural masculine nonvirile)
dolna (vocative singular feminine)
dolne (vocative singular neuter)
dolni (vocative plural masculine)
dolne (vocative plural nonvirile)


adinol

adinolu (genitive singular)
adinolowi (dative singular)
adinolem (instrumental singular)
adinolu (locative singular)
adinolu (vocative singular)
adinole (nominative plural)
adinolów (genitive plural)
adinolom (dative plural)
adinole (accusative plural)
adinolami (instrumental plural)
adinolach (locative plural)
adinole (vocative plural)

rodzaj skały złożonej głównie z albitu i kwarcu

Adinol ma barwę jasnoszarą.


prekambr

pol. pre- + kambr < łac. prae + Cambria → przed + Walia

prekambru (genitive singular)
prekambrowi (dative singular)
prekambrem (instrumental singular)
prekambrze (locative singular)
prekambrze (vocative singular)
prekambru (genitive singular)
prekambrowi (dative singular)
prekambrem (instrumental singular)
prekambrze (locative singular)
prekambrze (vocative singular)
prekambry (nominative plural)
prekambrów (genitive plural)
prekambrom (dative plural)
prekambry (accusative plural)
prekambrami (instrumental plural)
prekambrach (locative plural)
prekambry (vocative plural)

Prekambr obejmuje blisko 85% dziejów Ziemi.


פֿאָסיל

YIVO: fosil; polska: fosil (transliteration)


falla

(1.8) katal. falla < łac. facŭla → pochodnia


ropa naftowa

ropy naftowej (genitive singular)
ropie naftowej (dative singular)
ropę naftową (accusative singular)
ropą naftową (instrumental singular)
ropie naftowej (locative singular)
ropo naftowa (vocative singular)

ciekła kopalina, mieszanina naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych, stanowi ważny surowiec energetyczny oraz dla przemysłu chemicznego

Ceny ropy naftowej na rynkach światowych ciągle rosną, powodując gwałtowny wzrost cen benzyny.


przełom

przełomu (genitive singular)
przełomowi (dative singular)
przełomem (instrumental singular)
przełomie (locative singular)
przełomie (vocative singular)
przełomy (nominative plural)
przełomów (genitive plural)
przełomom (dative plural)
przełomy (accusative plural)
przełomami (instrumental plural)
przełomach (locative plural)
przełomy (vocative plural)

odcinek wąskiej doliny o stromych zboczach, w którym rzeka przedziera się między górami


serpentyn

sɛrˈpɛ̃ntɨ̃n

serpentynu (genitive singular)
serpentynowi (dative singular)
serpentynem (instrumental singular)
serpentynie (locative singular)
serpentynie (vocative singular)
serpentyny (nominative plural)
serpentynów (genitive plural)
serpentynom (dative plural)
serpentyny (accusative plural)
serpentynami (instrumental plural)
serpentynach (locative plural)
serpentyny (vocative plural)

W Polsce złoża serpentynu występują w Górach Sowich.


deposit

to open / make a deposit / to place a deposit.


sylt

syltu (genitive singular)
syltowi (dative singular)
syltem (instrumental singular)
sylcie (locative singular)
sylcie (vocative singular)
sylty (nominative plural)
syltów (genitive plural)
syltom (dative plural)
sylty (accusative plural)
syltami (instrumental plural)
syltach (locative plural)
sylty (vocative plural)


oddział

jednostka chronostratygraficzna dziejów Ziemi, część systemu


próg

progu (genitive singular)
proga (genitive singular)
progowi (dative singular)
progiem (instrumental singular)
progu (locative singular)
progu (vocative singular)
progi (nominative plural)
progów (genitive plural)
progom (dative plural)
progi (accusative plural)
progami (instrumental plural)
progach (locative plural)
progi (vocative plural)

Ratownicy TOPR dotarli w nocy do turysty, który wczoraj wieczorem spadł z progu skalnego w Buczynkowej Dolince


kaskada

kaskady (genitive singular)
kaskadzie (dative singular)
kaskadę (accusative singular)
kaskadą (instrumental singular)
kaskadzie (locative singular)
kaskado (vocative singular)
kaskady (nominative plural)
kaskad (genitive plural)
kaskadom (dative plural)
kaskady (accusative plural)
kaskadami (instrumental plural)
kaskadach (locative plural)
kaskady (vocative plural)

rodzaj nacieku tworzącego się na ścianie jaskini, przypominający kaskadę (1.1)


cechsztyn

cechsztynu (genitive singular)
cechsztynowi (dative singular)
cechsztynem (instrumental singular)
cechsztynie (locative singular)
cechsztynie (vocative singular)

należy do wyjątków od zasady, że po spółgłoskach piszemy „rz”

warstwa skał pochodzących z cechsztynu (1.1)


świadek

świadka (genitive singular)
świadkowi (dative singular)
świadka (accusative singular)
świadkiem (instrumental singular)
świadku (locative singular)
świadku (vocative singular)
świadki (nominative plural)
świadków (genitive plural)
świadkom (dative plural)
świadki (accusative plural)
świadkami (instrumental plural)
świadkach (locative plural)
świadki (vocative plural)


antracytowy

antracytowa (nominative singular feminine)
antracytowe (nominative singular neuter)
antracytowi (nominative plural masculine)
antracytowe (nominative plural nonvirile)
antracytowego (genitive singular masculine animate inanimate)
antracytowej (genitive singular feminine)
antracytowego (genitive singular neuter)
antracytowych (genitive plural masculine nonvirile)
antracytowemu (dative singular masculine animate inanimate)
antracytowej (dative singular feminine)
antracytowemu (dative singular neuter)
antracytowym (dative plural masculine nonvirile)
antracytowego (accusative singular masculine animate)
antracytową (accusative singular feminine)
antracytowe (accusative singular neuter)
antracytowych (accusative plural masculine)
antracytowe (accusative plural nonvirile)
antracytowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
antracytową (instrumental singular feminine)
antracytowym (instrumental singular neuter)
antracytowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
antracytowym (locative singular masculine animate inanimate)
antracytowej (locative singular feminine)
antracytowym (locative singular neuter)
antracytowych (locative plural masculine nonvirile)
antracytowa (vocative singular feminine)
antracytowe (vocative singular neuter)
antracytowi (vocative plural masculine)
antracytowe (vocative plural nonvirile)

dotyczący antracytu, związany z antracytem


antracyt

łac. anthracītis < gr. ἀνθρακῖτις (anthrakîtis) < gr. ἄνθραξ (ánthrax, → węgiel drzewny) + -ίτης (-ítēs)

antracytu (genitive singular)
antracytowi (dative singular)
antracytem (instrumental singular)
antracycie (locative singular)
antracycie (vocative singular)
antracyty (nominative plural)
antracytów (genitive plural)
antracytom (dative plural)
antracyty (accusative plural)
antracytami (instrumental plural)
antracytach (locative plural)
antracyty (vocative plural)

W złożach natalskich jakość węgla zbliżona jest do antracytu, lecz w stosunku do całkowitych zasobów stanowią one zaledwie 2%

Przegląd górniczy, t. 49, s. 23, Główny Instytut Górnictwa, 1993.


łuska

łuski (genitive singular)
łusce (dative singular)
łuskę (accusative singular)
łuską (instrumental singular)
łusce (locative singular)
łusko (vocative singular)
łuski (nominative plural)
łusek (genitive plural)
łuskom (dative plural)
łuski (accusative plural)
łuskami (instrumental plural)
łuskach (locative plural)
łuski (vocative plural)


muł

(1.1) łac. mulus → muł (1.1)
(3.1) prasł. *mulъ

muły (nominative plural)
mułu (genitive singular)
mułów (genitive plural)
mułowi (dative singular)
mułom (dative plural)
muły (accusative plural)
mułem (instrumental singular)
mułami (instrumental plural)
mule (locative singular)
mułach (locative plural)
mule (vocative singular)
muły (vocative plural)

naturalny, grząski i błotnisty osad zbiorników wodnych

Tu z brzegu jest mułu na kilku chłopów. Kto nie wie, jak sobie poradzić, utopi się na pewno


カルスト地形

カルストちけい → kras


Canyon

Według słownika Duden Cañon to jedyne niemieckie określenie słowa kanion, jednak Canyon też jest w użyciu.


rynna

rynny (genitive singular)
rynnie (dative singular)
rynnę (accusative singular)
rynną (instrumental singular)
rynnie (locative singular)
rynno (vocative singular)
rynny (nominative plural)
rynien (genitive plural)
rynnom (dative plural)
rynny (accusative plural)
rynnami (instrumental plural)
rynnach (locative plural)
rynny (vocative plural)

długie i wąskie wgłębienie powstające na skutek ruchu lodowca, lądolodu bądź spływającej wody

zob. też rynna (ujednoznacznienie) w Wikipedii


bauxit

bauxity (nominative plural)
bauxitu (genitive singular)
bauxitů (genitive plural)
bauxitu (dative singular)
bauxitům (dative plural)
bauxity (accusative plural)
bauxite (vocative singular)
bauxity (vocative plural)
bauxitu (locative singular)
bauxitech (locative plural)
bauxitem (instrumental singular)
bauxity (instrumental plural)


gejzír

gejzíry (nominative plural)
gejzíru (genitive singular)
gejzírů (genitive plural)
gejzíru (dative singular)
gejzírům (dative plural)
gejzíry (accusative plural)
gejzíre (vocative singular)
gejzíry (vocative plural)
gejzíru (locative singular)
gejzírech (locative plural)
gejzírem (instrumental singular)
gejzíry (instrumental plural)


gejzír

gejzer – gorące źródło wyrzucające okresowo wodę lub parę


hřeben

hřebeny (nominative plural)
hřebene (genitive singular)
hřebenu (genitive singular)
hřebenů (genitive plural)
hřebeni (dative singular)
hřebenu (dative singular)
hřebenům (dative plural)
hřebeny (accusative plural)
hřebene (vocative singular)
hřebeny (vocative plural)
hřebeni (locative singular)
hřebenu (locative singular)
hřebenech (locative plural)
hřebenem (instrumental singular)
hřebeny (instrumental plural)


kolektor

kolektora (genitive singular)
kolektorowi (dative singular)
kolektorem (instrumental singular)
kolektorze (locative singular)
kolektorze (vocative singular)
kolektory (nominative plural)
kolektorów (genitive plural)
kolektorom (dative plural)
kolektory (accusative plural)
kolektorami (instrumental plural)
kolektorach (locative plural)
kolektory (vocative plural)

skała z pokładami ropy naftowej lub gazu ziemnego


seizmograf

seizmografy (nominative plural)
seizmografu (genitive singular)
seizmografů (genitive plural)
seizmografu (dative singular)
seizmografům (dative plural)
seizmografy (accusative plural)
seizmografe (vocative singular)
seizmografy (vocative plural)
seizmografu (locative singular)
seizmografech (locative plural)
seizmografem (instrumental singular)
seizmografy (instrumental plural)


minerál

minerály (nominative plural)
minerálu (genitive singular)
minerálů (genitive plural)
minerálu (dative singular)
minerálům (dative plural)
minerály (accusative plural)
minerále (vocative singular)
minerály (vocative plural)
minerále (locative singular)
minerálu (locative singular)
minerálech (locative plural)
minerálem (instrumental singular)
minerály (instrumental plural)


žíla

žíly (nominative plural)
žíly (genitive singular)
žíl (genitive plural)
žíle (dative singular)
žílám (dative plural)
žilám (dative plural)
žílu (accusative singular)
žíly (accusative plural)
žílo (vocative singular)
žíly (vocative plural)
žíle (locative singular)
žílách (locative plural)
žilách (locative plural)
žílou (instrumental singular)
žilou (instrumental singular)
žílami (instrumental plural)
žilami (instrumental plural)


terasa

franc. terrasse, niem. Terrasse z łac. terra → ziemia

płaski teren na zboczu doliny rzeki lub nad brzegiem morza

Wodę do picia czerpano z licznych studni i źródeł kopanych na terasie dolnej.

Stanisław Pawłowski, Księga pamiątkowa miasta Poznania. Geograficzny krajobraz i położenie Poznania, str. 116.


גײַזער

YIVO: gayzer; polska: gajzer (transliteration)


geolog

geologa (genitive singular)
geologowi (dative singular)
geologa (accusative singular)
geologiem (instrumental singular)
geologu (locative singular)
geologu (vocative singular)
geologowie (nominative plural)
geolodzy (nominative plural)
geologów (genitive plural)
geologom (dative plural)
geologów (accusative plural)
geologami (instrumental plural)
geologach (locative plural)
geologowie (vocative plural)
geolodzy (vocative plural)


ackumulation

zobacz też: geografia w języku szwedzkim


dolomit

od nazwiska mineraloga franc. Deodata Dolomieu

dolomitu (genitive singular)
dolomitowi (dative singular)
dolomitem (instrumental singular)
dolomicie (locative singular)
dolomicie (vocative singular)
dolomity (nominative plural)
dolomitów (genitive plural)
dolomitom (dative plural)
dolomity (accusative plural)
dolomitami (instrumental plural)
dolomitach (locative plural)
dolomity (vocative plural)

skała osadowa, zbudowana głównie z tego minerału


krita

(1.4) Dawniej karczmarze zaznaczali dług kredą na tablicy.

fraza przysłówkowa när det kommer till kritan


gnejs

gnejsy (nominative plural)
gnejsu (genitive singular)
gnejsów (genitive plural)
gnejsowi (dative singular)
gnejsom (dative plural)
gnejsy (accusative plural)
gnejsem (instrumental singular)
gnejsami (instrumental plural)
gnejsie (locative singular)
gnejsach (locative plural)
gnejsie (vocative singular)
gnejsy (vocative plural)

skała metamorficzna średnio- i gruboziarnista o teksturze kierunkowej

W Polsce gnejsy występują w Tatrach oraz na Dolnym Śląsku.


katarakta

(1.1) gr. καταράκτης (kataraktes) 'upust wody'

katarakty (genitive singular)
katarakcie (dative singular)
kataraktę (accusative singular)
kataraktą (instrumental singular)
katarakcie (locative singular)
katarakto (vocative singular)
katarakty (nominative plural)
katarakt (genitive plural)
kataraktom (dative plural)
katarakty (accusative plural)
kataraktami (instrumental plural)
kataraktach (locative plural)
katarakty (vocative plural)

próg skalny na rzece, zbudowany z bardzo twardych skał, powodujący gwałtowny spadek wód

Na całym Nilu występuje 6 katarakt.


kvarts

Granit består hovedsagligt af kvarts samt en række andre mineraler som giver farver og strukturer i stenen.

Granit składa się głównie z kwarcu i szeregu innych minerałów, nadających kamieniowi barwy i struktury.


Fjord

Fjord i Förde są w języku potocznym synonimami. Natomiast w geomorfologii terminy te maja specyficzne znaczenia.


aluvio

aluvioj (nominative plural)
aluvion (accusative singular)
aluviojn (accusative plural)


czapa

czapy (genitive singular)
czapie (dative singular)
czapę (accusative singular)
czapą (instrumental singular)
czapie (locative singular)
czapo (vocative singular)
czapy (nominative plural)
czap (genitive plural)
czapom (dative plural)
czapy (accusative plural)
czapami (instrumental plural)
czapach (locative plural)
czapy (vocative plural)

warstwa mineralna bądź gazowa w górnej części jakiegoś złoża


gejzer

(1.1) franc. geyser, ang. geyser → gorące źródło < isl. Geysir

gejzeru (genitive singular)
gejzerowi (dative singular)
gejzerem (instrumental singular)
gejzerze (locative singular)
gejzerze (vocative singular)
gejzery (nominative plural)
gejzerów (genitive plural)
gejzerom (dative plural)
gejzery (accusative plural)
gejzerami (instrumental plural)
gejzerach (locative plural)
gejzery (vocative plural)


минерал

Ru-минерал.ogg


jadeit

hiszp. piedras de ijada 'kamień nerkowy'

jadeitu (genitive singular)
jadeitowi (dative singular)
jadeitem (instrumental singular)
jadeicie (locative singular)
jadeicie (vocative singular)
jadeity (nominative plural)
jadeitów (genitive plural)
jadeitom (dative plural)
jadeity (accusative plural)
jadeitami (instrumental plural)
jadeitach (locative plural)
jadeity (vocative plural)

minerał w różnych odcieniach zieleni, rzadziej biały, połyskliwy, używany w jubilerstwie

Beata ma przepiękny naszyjnik z jadeitów.


czwartorzęd

t͡ʃfarˈtɔʒɛ̃nt

czwartorzędu (genitive singular)
czwartorzędowi (dative singular)
czwartorzędem (instrumental singular)
czwartorzędzie (locative singular)
czwartorzędzie (vocative singular)

okres w dziejach Ziemi, który rozpoczął się około 2,58 mln lat temu i trwa do dziś

Za początek czwartorzędu uważa się pierwsze spośród kilku silnych ochłodzeń klimatu, które bardzo wyraźnie zaznaczyły się na naszym kontynencie.


Τεταρτογενές

n od τεταρτογενής


Paléolithique

franc. paléo- + -lithique, od gr. παλαιός + Λίθος

Le travail du métal était inconnu au Paléolithique.

Obróbka metalu nie była znana w paleolicie.


profil

profilu (genitive singular)
profilowi (dative singular)
profilem (instrumental singular)
profilu (locative singular)
profilu (vocative singular)
profile (nominative plural)
profilów (genitive plural)
profili (genitive plural)
profilom (dative plural)
profile (accusative plural)
profilami (instrumental plural)
profilach (locative plural)
profile (vocative plural)

przekrój pionowy ukazujący budowę geologiczną danego odcinka skorupy ziemskiej


архітектоніка

Uk-архітектоніка.ogg


undulacja

łac. undulatus (falisty), łac. unda (fala)

undulacji (genitive singular)
undulacji (dative singular)
undulację (accusative singular)
undulacją (instrumental singular)
undulacji (locative singular)
undulacjo (vocative singular)
undulacje (nominative plural)
undulacji (genitive plural)
undulacyj (genitive plural obsolete)
undulacjom (dative plural)
undulacje (accusative plural)
undulacjami (instrumental plural)
undulacjach (locative plural)
undulacje (vocative plural)

łagodne wzniesienie oraz obniżenie osi fałdów w skorupie ziemskiej


speleologia

ˌspɛlɛɔˈlɔɟja

speleologii (genitive singular)
speleologii (dative singular)
speleologię (accusative singular)
speleologią (instrumental singular)
speleologii (locative singular)
speleologio (vocative singular)
speleologie (potential rare nominative plural)
speleologii / przest. speleologij (potential rare genitive plural)
speleologiom (potential rare dative plural)
speleologie (potential rare accusative plural)
speleologiami (potential rare instrumental plural)
speleologiach (potential rare locative plural)
speleologie (potential rare vocative plural)

Liczba mnoga w tabeli odmiany została podana za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


stalagnat

mający kształt kolumny naciek jaskiniowy powstały z połączenia stalagmitu ze stalaktytem


stalagnát

stalagnáty (nominative plural)
stalagnátu (genitive singular)
stalagnátů (genitive plural)
stalagnátu (dative singular)
stalagnátům (dative plural)
stalagnáty (accusative plural)
stalagnáte (vocative singular)
stalagnáty (vocative plural)
stalagnátu (locative singular)
stalagnátech (locative plural)
stalagnátem (instrumental singular)
stalagnáty (instrumental plural)


stalaktit

stalaktity (nominative plural)
stalaktitu (genitive singular)
stalaktitů (genitive plural)
stalaktitu (dative singular)
stalaktitům (dative plural)
stalaktity (accusative plural)
stalaktite (vocative singular)
stalaktity (vocative plural)
stalaktitu (locative singular)
stalaktitech (locative plural)
stalaktitem (instrumental singular)
stalaktity (instrumental plural)


stalagmit

stalagmitu (genitive singular)
stalagmitowi (dative singular)
stalagmitem (instrumental singular)
stalagmicie (locative singular)
stalagmicie (vocative singular)
stalagmity (nominative plural)
stalagmitów (genitive plural)
stalagmitom (dative plural)
stalagmity (accusative plural)
stalagmitami (instrumental plural)
stalagmitach (locative plural)
stalagmity (vocative plural)

naciek jaskiniowy narastający od dna jaskini ku górze

zobacz też: stalaktyt • stalagmit • stalagnat • heliktyt • draperia skalna • naciek


stalagmit

stalagmity (nominative plural)
stalagmitu (genitive singular)
stalagmitů (genitive plural)
stalagmitu (dative singular)
stalagmitům (dative plural)
stalagmity (accusative plural)
stalagmite (vocative singular)
stalagmity (vocative plural)
stalagmitu (locative singular)
stalagmitech (locative plural)
stalagmitem (instrumental singular)
stalagmity (instrumental plural)


stalaktyt

stalaktytu (genitive singular)
stalaktytowi (dative singular)
stalaktytem (instrumental singular)
stalaktycie (locative singular)
stalaktycie (vocative singular)
stalaktyty (nominative plural)
stalaktytów (genitive plural)
stalaktytom (dative plural)
stalaktyty (accusative plural)
stalaktytami (instrumental plural)
stalaktytach (locative plural)
stalaktyty (vocative plural)

naciek jaskiniowy w kształcie sopla, zwisający ze stropu jaskini


otoczak

otoczaka (genitive singular)
otoczakowi (dative singular)
otoczakiem (instrumental singular)
otoczaku (locative singular)
otoczaku (vocative singular)
otoczaki (nominative plural)
otoczaków (genitive plural)
otoczakom (dative plural)
otoczaki (accusative plural)
otoczakami (instrumental plural)
otoczakach (locative plural)
otoczaki (vocative plural)

kamień wygładzony i zaokrąglony podczas transportu przez wodę


estalagmita

gr. σταλαγμός → sączenie


платформа

Ru-платформа.ogg


kra

kry (nominative plural)
kry (genitive singular)
ker (genitive plural)
kře (dative singular)
krám (dative plural)
kru (accusative singular)
kry (accusative plural)
kro (vocative singular)
kry (vocative plural)
kře (locative singular)
krách (locative plural)
krou (instrumental singular)
krami (instrumental plural)


terkrusto

terkrustoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
terkruston (no-plural accusative singular)
terkrustojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)


wapień

wapienia (genitive singular)
wapieniowi (dative singular)
wapieniem (instrumental singular)
wapieniu (locative singular)
wapieniu (vocative singular)
wapienie (nominative plural)
wapieni (genitive plural)
wapieniom (dative plural)
wapienie (accusative plural)
wapieniami (instrumental plural)
wapieniach (locative plural)
wapienie (vocative plural)

skała osadowa pochodzenia organicznego lub chemicznego zbudowana z węglanu wapnia


πλυντήριο

rodzaj nijaki przymiotnika gr. πλυντήριος, od gr. πλύνω


morena

moreny (genitive singular)
morenie (dative singular)
morenę (accusative singular)
moreną (instrumental singular)
morenie (locative singular)
moreno (vocative singular)
moreny (nominative plural)
moren (genitive plural)
morenom (dative plural)
moreny (accusative plural)
morenami (instrumental plural)
morenach (locative plural)
moreny (vocative plural)

materiał skalny transportowany i osadzany przez lodowiec

Pozostałością po lodowcach górskich w Tatrach są wały moreny czołowej oraz wały moreny bocznej.


morena

(1.1) łac. muraena < gr. μύραινα (mýraina)


morrena

morrena central / frontal / lateral / superficial / terminal


karabińczyk

ˌkaraˈbʲĩj̃n͇t͡ʃɨk

karabʹĩĩ ̯ṇčyk

karabińczyka (genitive singular)
karabińczykowi (dative singular)
karabińczykiem (instrumental singular)
karabińczyku (locative singular)
karabińczyku (vocative singular)
karabińczyki (nominative plural)
karabińczyków (genitive plural)
karabińczykom (dative plural)
karabińczyki (accusative plural)
karabińczykami (instrumental plural)
karabińczykach (locative plural)
karabińczyki (vocative plural)

rodzaj zaczepu w postaci pierścienia z otwieranym zamkiem z jednej strony, używanego do zaczepiania różnych przedmiotów, np. kluczy, zapinania łańcuszków itp.


pemza

pemzy (nominative plural)
pemzy (genitive singular)
pemz (genitive plural)
pemze (dative singular)
pemzám (dative plural)
pemzu (accusative singular)
pemzy (accusative plural)
pemzo (vocative singular)
pemzy (vocative plural)
pemze (locative singular)
pemzách (locative plural)
pemzou (instrumental singular)
pemzami (instrumental plural)


gytia

gytii (genitive singular)
gytii (dative singular)
gytię (accusative singular)
gytią (instrumental singular)
gytii (locative singular)
gytio (vocative singular)

muł jeziorny powstający na dnie jezior ze szczątków organicznych, głównie planktonu


minerał

minerału (genitive singular)
minerałowi (dative singular)
minerałem (instrumental singular)
minerale (locative singular)
minerale (vocative singular)
minerały (nominative plural)
minerałów (genitive plural)
minerałom (dative plural)
minerały (accusative plural)
minerałami (instrumental plural)
minerałach (locative plural)
minerały (vocative plural)

substancja, której struktura ukształtowała się w wyniku procesów geologicznych, będąca ciałem krystalicznym lub posiadająca jednorodną strukturę chemiczną

Klasyfikacja minerałów polega na porządkowaniu ich w gromady, klasy, grupy i szeregi


kawerna

kawerny (genitive singular)
kawernie (dative singular)
kawernę (accusative singular)
kawerną (instrumental singular)
kawernie (locative singular)
kawerno (vocative singular)
kawerny (nominative plural)
kawern (genitive plural)
kawernom (dative plural)
kawerny (accusative plural)
kawernami (instrumental plural)
kawernach (locative plural)
kawerny (vocative plural)

pustka w skale utworzona w wyniku wietrzenia chemicznego

Na ścianach kawerny mogą narastać kryształy różnych minerałów.


kwarc

kwarce (nominative plural)
kwarcu (genitive singular)
kwarców (genitive plural)
kwarcowi (dative singular)
kwarcom (dative plural)
kwarce (accusative plural)
kwarcem (instrumental singular)
kwarcami (instrumental plural)
kwarcu (locative singular)
kwarcach (locative plural)
kwarcu (vocative singular)
kwarce (vocative plural)

minerał zbudowany głównie z dwutlenku krzemu występujący w wielu odmianach i kolorach

Kwarc jest najpospolitszym minerałem skorupy ziemskiej.


rubin

rubinu (genitive singular)
rubinowi (dative singular)
rubinem (instrumental singular)
rubinie (locative singular)
rubinie (vocative singular)
rubiny (nominative plural)
rubinów (genitive plural)
rubinom (dative plural)
rubiny (accusative plural)
rubinami (instrumental plural)
rubinach (locative plural)
rubiny (vocative plural)

Rubiny są jednymi z najcenniejszych kamieni szlachetnych wykorzystywanych w jubilerstwie.

Forma „(tego) rubina” jest błędna zarówno w dopełniaczu jak i bierniku liczby pojedynczej. W dopełniaczu poprawna jest tylko forma „(tego) rubinu”, a w bierniku – „(ten) rubin”.


margiel

skała osadowa złożona głównie z węglanów oraz minerałów ilastych


uskok

uskoki (nominative plural)
uskoku (genitive singular)
uskoków (genitive plural)
uskokowi (dative singular)
uskokom (dative plural)
uskoki (accusative plural)
uskokiem (instrumental singular)
uskokami (instrumental plural)
uskoku (locative singular)
uskokach (locative plural)
uskoku (vocative singular)
uskoki (vocative plural)

pęknięcie mas skalnych, wzdłuż którego nastąpiło ich przesunięcie względem siebie


neogen

neogenu (genitive singular)
neogenowi (dative singular)
neogenem (instrumental singular)
neogenie (locative singular)
neogenie (vocative singular)


piaskowiec

piaskowce (nominative plural)
piaskowca (genitive singular)
piaskowców (genitive plural)
piaskowcowi (dative singular)
piaskowcom (dative plural)
piaskowce (accusative plural)
piaskowcem (instrumental singular)
piaskowcami (instrumental plural)
piaskowcu (locative singular)
piaskowcach (locative plural)
piaskowcu (vocative singular)
piaskowce (vocative plural)

zwięzła skała osadowa powstała przez scementowanie ziaren piasku spoiwem

Piaskowce często wykorzystywane są w budownictwie jako materiał zdobniczy.


lazuryt

ang. lazurite z łac. lazur z pers. لاجورد

lazurytu (genitive singular)
lazurytowi (dative singular)
lazurytem (instrumental singular)
lazurycie (locative singular)
lazurycie (vocative singular)
lazuryty (nominative plural)
lazurytów (genitive plural)
lazurytom (dative plural)
lazuryty (accusative plural)
lazurytami (instrumental plural)
lazurytach (locative plural)
lazuryty (vocative plural)

Lazuryt wzbudzał swoim kolorem i twardością zainteresowanie w wielu kulturach.


zandr

(1.1) niem. Sander, od niem. Sand (piasek)

zandru (genitive singular)
zandrowi (dative singular)
zandrem (instrumental singular)
zandrze (locative singular)
zandrze (vocative singular)
zandry (nominative plural)
zandrów (genitive plural)
zandrom (dative plural)
zandry (accusative plural)
zandrami (instrumental plural)
zandrach (locative plural)
zandry (vocative plural)


klif

klify (nominative plural)
klifu (genitive singular)
klifów (genitive plural)
klifowi (dative singular)
klifom (dative plural)
klify (accusative plural)
klifem (instrumental singular)
klifami (instrumental plural)
klifie (locative singular)
klifach (locative plural)
klifie (vocative singular)
klify (vocative plural)

wysoki i stromy, często pionowy, urwisty brzeg morza lub jeziora, powstały w wyniku abrazji

Wieża strażnicza znajdowała się na szczycie klifu, z którego roztaczał się widok na cieśninę oraz brzegi południowej wyspy.


falaise

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-falaise.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-falaise.wav


ił

(1.1) prasł. *jьlъ, *jьlu → ił, glina, muł

iłu (genitive singular)
iłowi (dative singular)
iłem (instrumental singular)
ile (locative singular)
ile (vocative singular)
iły (nominative plural)
iłów (genitive plural)
iłom (dative plural)
iły (accusative plural)
iłami (instrumental plural)
iłach (locative plural)
iły (vocative plural)

drobnoziarnista skała osadowa zbudowana głównie z minerałów ilastych

Iły wykorzystuje się w przemyśle ceramicznym jako surowiec do produkcji cegieł.


rów

rowu (genitive singular)
rowowi (dative singular)
rowem (instrumental singular)
rowie (locative singular)
rowie (vocative singular)
rowy (nominative plural)
rowów (genitive plural)
rowom (dative plural)
rowy (accusative plural)
rowami (instrumental plural)
rowach (locative plural)
rowy (vocative plural)


iłowaty

iłowata (nominative singular feminine)
iłowate (nominative singular neuter)
iłowaci (nominative plural masculine)
iłowate (nominative plural nonvirile)
iłowatego (genitive singular masculine animate inanimate)
iłowatej (genitive singular feminine)
iłowatego (genitive singular neuter)
iłowatych (genitive plural masculine nonvirile)
iłowatemu (dative singular masculine animate inanimate)
iłowatej (dative singular feminine)
iłowatemu (dative singular neuter)
iłowatym (dative plural masculine nonvirile)
iłowatego (accusative singular masculine animate)
iłowatą (accusative singular feminine)
iłowate (accusative singular neuter)
iłowatych (accusative plural masculine)
iłowate (accusative plural nonvirile)
iłowatym (instrumental singular masculine animate inanimate)
iłowatą (instrumental singular feminine)
iłowatym (instrumental singular neuter)
iłowatymi (instrumental plural masculine nonvirile)
iłowatym (locative singular masculine animate inanimate)
iłowatej (locative singular feminine)
iłowatym (locative singular neuter)
iłowatych (locative plural masculine nonvirile)
iłowata (vocative singular feminine)
iłowate (vocative singular neuter)
iłowaci (vocative plural masculine)
iłowate (vocative plural nonvirile)

W warstwie żwirów rzecznych można było obserwować przewarstwienie piasków iłowatych.


czarnoziem

t͡ʃarˈnɔʑɛ̃m

czarnoziemy (nominative plural)
czarnoziemu (genitive singular)
czarnoziemów (genitive plural)
czarnoziemowi (dative singular)
czarnoziemom (dative plural)
czarnoziemy (accusative plural)
czarnoziemem (instrumental singular)
czarnoziemami (instrumental plural)
czarnoziemie (locative singular)
czarnoziemach (locative plural)
czarnoziemie (vocative singular)
czarnoziemy (vocative plural)

bardzo żyzna gleba wykształcona na lessach

Czarnoziemy są silnie próchnicznymi glebami, wytworzonymi na lessach przy udziale roślinności stepowej.


spąg

dolna powierzchnia ograniczająca warstwę skalną


magmowy

magmowa (nominative singular feminine)
magmowe (nominative singular neuter)
magmowi (nominative plural masculine)
magmowe (nominative plural nonvirile)
magmowego (genitive singular masculine animate inanimate)
magmowej (genitive singular feminine)
magmowego (genitive singular neuter)
magmowych (genitive plural masculine nonvirile)
magmowemu (dative singular masculine animate inanimate)
magmowej (dative singular feminine)
magmowemu (dative singular neuter)
magmowym (dative plural masculine nonvirile)
magmowego (accusative singular masculine animate)
magmową (accusative singular feminine)
magmowe (accusative singular neuter)
magmowych (accusative plural masculine)
magmowe (accusative plural nonvirile)
magmowym (instrumental singular masculine animate inanimate)
magmową (instrumental singular feminine)
magmowym (instrumental singular neuter)
magmowymi (instrumental plural masculine nonvirile)
magmowym (locative singular masculine animate inanimate)
magmowej (locative singular feminine)
magmowym (locative singular neuter)
magmowych (locative plural masculine nonvirile)
magmowa (vocative singular feminine)
magmowe (vocative singular neuter)
magmowi (vocative plural masculine)
magmowe (vocative plural nonvirile)

powstały z magmy, mający związek z magmą

Wśród skał magmowych można wyróżnić skały wylewne, żyłowe oraz głębinowe.


aquamarine

ˌæ.kwə.məˈɹiːn


anticline

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-anticline.wav


breccia

(1.1) franc. brèche
(1.2) łac. *imbricea < łac. imbrex


chrysoberyl

ˈkɹɪsə(ʊ)bɛɹɪl


effusion

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-effusion.wav


bazalt

bazaltu (genitive singular)
bazaltowi (dative singular)
bazaltem (instrumental singular)
bazalcie (locative singular)
bazalcie (vocative singular)
bazalty (nominative plural)
bazaltów (genitive plural)
bazaltom (dative plural)
bazalty (accusative plural)
bazaltami (instrumental plural)
bazaltach (locative plural)
bazalty (vocative plural)

magmowa skała wylewna, o przeważnie czarnej barwie

Bazalt wykorzystywany jest jako materiał budowlany.


geode

gr. γεώδης < gr. γῆ


geosyncline

dʒiːəʊˈsɪŋklʌɪn


diabaz

diabazy (nominative plural)
diabazu (genitive singular)
diabazów (genitive plural)
diabazowi (dative singular)
diabazom (dative plural)
diabazy (accusative plural)
diabazem (instrumental singular)
diabazami (instrumental plural)
diabazie (locative singular)
diabazach (locative plural)
diabazie (vocative singular)
diabazy (vocative plural)


lithosphere

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-lithosphere.wav


glacier

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-glacier.wav

Nous avons fait du ski sur le glacier.


slate

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-slate.wav


silt

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-silt.wav


Calymmian

kalim (najstarszy okres mezoproterozoiku)


coprolite

ˈkɒpɹə(ʊ)lʌɪt


epejroforeza

(1.1) gr. ἤπειρος + φόρησις (ḗpeiros + phórēsis) → ląd + noszenie

ˌɛpɛjrɔfɔˈrɛza

epejroforezy (genitive singular)
epejroforezie (dative singular)
epejroforezę (accusative singular)
epejroforezą (instrumental singular)
epejroforezie (locative singular)
epejroforezo (vocative singular)
epejroforezy (nominative plural)
epejroforez (genitive plural)
epejroforezom (dative plural)
epejroforezy (accusative plural)
epejroforezami (instrumental plural)
epejroforezach (locative plural)
epejroforezy (vocative plural)

poziome ruchy kontynentów skutkujące zmianami ich położenia względem siebie i względem biegunów


Rücken

den Rücken zukehren • den Rücken zudrehen


magnitud

magnitud escalar / tensorial / vectorial


złom

złomu (genitive singular)
złomowi (dative singular)
złomem (instrumental singular)
złomie (locative singular)
złomie (vocative singular)
złomy (nominative plural)
złomów (genitive plural)
złomom (dative plural)
złomy (accusative plural)
złomami (instrumental plural)
złomach (locative plural)
złomy (vocative plural)


παγετώνας

zob. παγετός


peridot

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-peridot.wav


stalactite

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-stalactite.wav


supercontinent

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-supercontinent.wav


Silurian

saɪˈlʊəɹ.iː.ən


emery

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-emery.wav


stalaktitgrotta

(1.1) szw. stalaktit + grotta → stalaktyt + grota


osuwisko

osuwiska (genitive singular)
osuwisku (dative singular)
osuwiskiem (instrumental singular)
osuwisku (locative singular)
osuwiska (nominative plural)
osuwisk (genitive plural)
osuwiskom (dative plural)
osuwiska (accusative plural)
osuwiskami (instrumental plural)
osuwiskach (locative plural)
osuwiska (vocative plural)

forma rzeźby terenu powstała w wyniku przemieszczenia materiału skalnego w dół stoku wzdłuż powierzchni poślizgu, efekt osuwania

Po intensywnych opadach atmosferycznych w maju 2010 r. na obszarze Małopolski powstało lub uaktywniło się ponad tysiąc osuwisk.


ponor

ponory (nominative plural)
ponoru (genitive singular)
ponorów (genitive plural)
ponorowi (dative singular)
ponorom (dative plural)
ponory (accusative plural)
ponorem (instrumental singular)
ponorami (instrumental plural)
ponorze (locative singular)
ponorach (locative plural)
ponorze (vocative singular)
ponory (vocative plural)

na obszarach krasowych miejsce wpływu wód potoku lub rzeki pod powierzchnię terenu


kurzawka

drobnoziarniste piaski lub mułki, przesycone wodą i łatwo ulegające upłynnieniu


muszlowiec

skała węglanowa składająca się głównie ze scementowanych, bezładnie ułożonych, mniej lub bardziej pokruszonych muszli


tarcza

śwn. tar(t)sche < st.franc. targe < frankoński *targa < st.nord. targa < pragerm. *targo (→ krawędź)

por. ang. targe, target, franc. targe, niem. Tartsche, Zarge, hiszp. tarja

tarczy (genitive singular)
tarczy (dative singular)
tarczę (accusative singular)
tarczą (instrumental singular)
tarczy (locative singular)
tarczo (vocative singular)
tarcze (nominative plural)
tarcz (genitive plural)
tarczom (dative plural)
tarcze (accusative plural)
tarczami (instrumental plural)
tarczach (locative plural)
tarcze (vocative plural)

rozległy, zazwyczaj lekko wypukły i mający tendencje do podnoszenia się, obszar skał krystalicznych


tarcza krystaliczna

tarcze krystaliczne (nominative plural)
tarczy krystalicznej (genitive singular)
tarcz krystalicznych (genitive plural)
tarczy krystalicznej (dative singular)
tarczom krystalicznym (dative plural)
tarczę krystaliczną (accusative singular)
tarcze krystaliczne (accusative plural)
tarczą krystaliczną (instrumental singular)
tarczami krystalicznymi (instrumental plural)
tarczy krystalicznej (locative singular)
tarczach krystalicznych (locative plural)
tarczo krystaliczna (vocative singular)
tarcze krystaliczne (vocative plural)


kulm

kulmu (genitive singular)
kulmowi (dative singular)
kulmem (instrumental singular)
kulmie (locative singular)
kulmie (vocative singular)

osad pochodzący z okresu karbonu dolnego

Nie wiedziałam, że w naszych okolicach występuje kulm.


waond

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-waond (wersja Józefa Gary).ogg


zerwa

(1.2) pol. zerwać < pol. ze- + rwać < prasł. *rъvati, prasł. *rovǫ → przerywać

zerwy (genitive singular)
zerwie (dative singular)
zerwę (accusative singular)
zerwą (instrumental singular)
zerwie (locative singular)
zerwo (vocative singular)
zerwy (nominative plural)
zerw (genitive plural)
zerwom (dative plural)
zerwy (accusative plural)
zerwami (instrumental plural)
zerwach (locative plural)
zerwy (vocative plural)

Wspinałaś się na tej zerwie?


biostratygrafia

biostratygrafii (genitive singular)
biostratygrafii (dative singular)
biostratygrafię (accusative singular)
biostratygrafią (instrumental singular)
biostratygrafii (locative singular)
biostratygrafio (vocative singular)

dziedzina stratygrafii oparta na badaniu skamieniałości