katolička

katoličky (nominative plural)
katoličky (genitive singular)
katoliček (genitive plural)
katoličce (dative singular)
katoličkám (dative plural)
katoličku (accusative singular)
katoličky (accusative plural)
katoličko (vocative singular)
katoličky (vocative plural)
katoličce (locative singular)
katoličkách (locative plural)
katoličkou (instrumental singular)
katoličkami (instrumental plural)


grzesznica

ɡʒɛʃʲˈɲit͡sa

grzesznicy (genitive singular)
grzesznicy (dative singular)
grzesznicę (accusative singular)
grzesznicą (instrumental singular)
grzesznicy (locative singular)
grzesznico (vocative singular)
grzesznice (nominative plural)
grzesznic (genitive plural)
grzesznicom (dative plural)
grzesznice (accusative plural)
grzesznicami (instrumental plural)
grzesznicach (locative plural)
grzesznice (vocative plural)


Stary Testament

Starego Testamentu (genitive singular)
Staremu Testamentowi (dative singular)
Starym Testamentem (instrumental singular)
Starym Testamencie (locative singular)
Stary Testamencie (vocative singular)

część Biblii, w skład której wchodzą księgi przejęte z judaizmu, napisane przed naszą erą

Bardzo lubię czytać Stary Testament.


ST

ˌstɔvaʒɨˈʃɛ̃ɲɛ tɛxʲˈɲikuf


cadyk

cadyka (genitive singular)
cadykowi (dative singular)
cadyka (accusative singular)
cadykiem (instrumental singular)
cadyku (locative singular)
cadyku (vocative singular)
cadycy (nominative plural)
cadykowie (nominative plural)
cadyków (genitive plural)
cadykom (dative plural)
cadyków (accusative plural)
cadykami (instrumental plural)
cadykach (locative plural)
cadycy (vocative plural)
cadykowie (vocative plural)


absolwowanie

pol. absolwować + -anie, rzecz. odczas. od absolwować

ˌapsɔlvɔˈvãɲɛ

absolwowania (genitive singular)
absolwowaniu (dative singular)
absolwowaniem (instrumental singular)
absolwowaniu (locative singular)
absolwowania (nominative plural)
absolwowań (genitive plural)
absolwowaniom (dative plural)
absolwowania (accusative plural)
absolwowaniami (instrumental plural)
absolwowaniach (locative plural)
absolwowania (vocative plural)


ekskomunikowanie

ˌɛkskɔ̃mũɲikɔˈvãɲɛ

ekskomunikowania (genitive singular)
ekskomunikowaniu (dative singular)
ekskomunikowaniem (instrumental singular)
ekskomunikowaniu (locative singular)


1 Tim

1. list svatého apoštola Pavla Timotejovi → Pierwszy List do Tymoteusza

zobacz też: Gn • Ex • Lv • Nm • Dt • Joz • Sd • Rt • 1 Sam • 2 Sam • 1 Král • 2 Král • 1 Kron • 2 Kron • Ezd • Neh • Tob • Jdt • Est • 1 Mak • 2 Mak • Job • Ž • Př • Kaz • Pís • Mdr • Sir • Iz • Jer • Pláč • Bar • Ez • Dan • Oz • Jl • Am • Abd • Jon • Mich • Nah • Hab • Sof • Ag • Zach • Mal • Mt • Mk • Lk • Jan • Sk • Řím • 1 Kor • 2 Kor • Gal • Ef • Flp • Kol • 1 Sol • 2 Sol • 1 Tim • 2 Tim • Tit • Flm • Žid • Jak • 1 Petr • 2 Petr • 1 Jan • 2 Jan • 3 Jan • Jud • Zj


2 Tim

2. list svatého apoštola Pavla Timotejovi → Drugi List do Tymoteusza


1 Petr

1. list svatého apoštola Petra → Pierwszy List św. Piotra


2 Petr

2. list svatého apoštola Petra → Drugi List św. Piotra


1 Jan

1. list svatého apoštola Jana → Pierwszy List św. Jana


2 Jan

2. list svatého apoštola Jana → Drugi List św. Jana


3 Jan

3. list svatého apoštola Jana → Trzeci List św. Jana


Zj

Kniha Zjevení svatého apoštola Jana → Apokalipsa/Objawienie św. Jana


stygmat

łac. stigma < gr. στίγμα → ukłucie, tatuaż, piętno

stygmatu (genitive singular)
stygmatowi (dative singular)
stygmatem (instrumental singular)
stygmacie (locative singular)
stygmacie (vocative singular)
stygmaty (nominative plural)
stygmatów (genitive plural)
stygmatom (dative plural)
stygmaty (accusative plural)
stygmatami (instrumental plural)
stygmatach (locative plural)
stygmaty (vocative plural)

rana pojawiająca się na ciele mistyków chrześcijańskich przeżywających w ekstazie Mękę Pańską

Po śmierci świętego stygmaty w jego boku, na dłoniach i stopach przestały być widoczne.


sikhizm

sikhizmu (genitive singular)
sikhizmowi (dative singular)
sikhizmem (instrumental singular)
sikhizmie (locative singular)
sikhizmie (vocative singular)

Obecnie na świecie jest ok. 26 milionów wyznawców sikhizmu.

Sikhizm (…), będący interesującą syntezą hinduizmu i islamu, również popiera prawa zwierząt i wegetarianizm. Guru Nanak uważał jedzenie mięsa za coś niewłaściwego, szczególnie dla tych, którzy podejmują medytację


reinkarnacja

reinkarnacji (genitive singular)
reinkarnacji (dative singular)
reinkarnację (accusative singular)
reinkarnacją (instrumental singular)
reinkarnacji (locative singular)
reinkarnacjo (vocative singular)

pogląd, według którego dusza po śmierci wciela się w nowy byt fizyczny


reinkarnation

En aktiv kamp for dyrenes rettigheder er ikke nødvendigvis forbundet med troen på reinkarnation.

Aktywna walka o prawa zwierząt niekoniecznie związana jest z wiarą w reinkarnację.


apostle

średnioang. apostol < st.franc. apostle < łac. apostolus < gr.


réincarnation

Les bouddhistes et les hindous croient en la réincarnation.

Buddyści i hinduiści wierzą w reinkarnację.


sor

Sor María será la nueva abadesa.

przed imieniem własnym zakonnicy, podobnie jak „don” lub „doña”


zakrystia

zakrystii (genitive singular)
zakrystii (dative singular)
zakrystię (accusative singular)
zakrystią (instrumental singular)
zakrystii (locative singular)
zakrystio (vocative singular)
zakrystie (nominative plural)
zakrystii (genitive plural)
zakrystiom (dative plural)
zakrystie (accusative plural)
zakrystiami (instrumental plural)
zakrystiach (locative plural)
zakrystie (vocative plural)

boczne pomieszczenie w świątyniach chrześcijańskich sąsiadujące z prezbiterium, służące kapłanom do przygotowywania się do liturgii oraz do przechowywania szat i naczyń liturgicznych

Ministrant, wchodząc do zakrystii, mówi głośno i wyraźnie „Króluj nam, Chryste”

często używana forma zachrystia jest niepoprawna


środa popielcowa

w popielcową środę jak deszcz z góry pada, trzecia kopka chłopu na polu przepada

środy popielcowej (genitive singular)
środzie popielcowej (dative singular)
środę popielcową (accusative singular)
środą popielcową (instrumental singular)
środzie popielcowej (locative singular)
środo popielcowa (vocative singular)
środy popielcowe (nominative plural)
śród popielcowych (genitive plural)
środom popielcowym (dative plural)
środy popielcowe (accusative plural)
środami popielcowymi (instrumental plural)
środach popielcowych (locative plural)
środy popielcowe (vocative plural)

W środę popielcową posypujemy głowy popiołem.


biblistka

biblistki (genitive singular)
biblistce (dative singular)
biblistkę (accusative singular)
biblistką (instrumental singular)
biblistce (locative singular)
biblistko (vocative singular)
biblistki (nominative plural)
biblistek (genitive plural)
biblistkom (dative plural)
biblistki (accusative plural)
biblistkami (instrumental plural)
biblistkach (locative plural)
biblistki (vocative plural)

znawczyni Biblii, badaczka zajmująca się Biblią

Wykład poprowadzi słynna italianistka i biblistka.


kapłanka

kapłanki (genitive singular)
kapłance (dative singular)
kapłankę (accusative singular)
kapłanką (instrumental singular)
kapłance (locative singular)
kapłanko (vocative singular)
kapłanki (nominative plural)
kapłanek (genitive plural)
kapłankom (dative plural)
kapłanki (accusative plural)
kapłankami (instrumental plural)
kapłankach (locative plural)
kapłanki (vocative plural)

kobieta, która sprawuje posługę religijną

Kobieta, do której oko należało, zdaniem archeologów, była kapłanką bądź wróżbiarką.


kalwinizm

kalwinizmu (genitive singular)
kalwinizmowi (dative singular)
kalwinizmem (instrumental singular)
kalwinizmie (locative singular)
kalwinizmie (vocative singular)
kalwinizmy (potential rare nominative plural)
kalwinizmów (potential rare genitive plural)
kalwinizmom (potential rare dative plural)
kalwinizmy (potential rare accusative plural)
kalwinizmami (potential rare instrumental plural)
kalwinizmach (potential rare locative plural)
kalwinizmy (potential rare vocative plural)

system teologiczny stworzony przez Jana Kalwina; jedna z religii protestanckich

Liczba mnoga w tabeli odmiany została podana za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


kalwinista

kalwiniści (nominative plural)
kalwinisty (genitive singular)
kalwinistów (genitive plural)
kalwiniście (dative singular)
kalwinistom (dative plural)
kalwinistę (accusative singular)
kalwinistów (accusative plural)
kalwinistą (instrumental singular)
kalwinistami (instrumental plural)
kalwiniście (locative singular)
kalwinistach (locative plural)
kalwinisto (vocative singular)
kalwiniści (vocative plural)

Wśród Radziwiłłów było wielu kalwinistów.


kalwinistka

kalwinistki (genitive singular)
kalwinistce (dative singular)
kalwinistkę (accusative singular)
kalwinistką (instrumental singular)
kalwinistce (locative singular)
kalwinistko (vocative singular)
kalwinistki (nominative plural)
kalwinistek (genitive plural)
kalwinistkom (dative plural)
kalwinistki (accusative plural)
kalwinistkami (instrumental plural)
kalwinistkach (locative plural)
kalwinistki (vocative plural)


samsara

(w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie) kołowrót narodzin i śmierci (reinkarnacji)

Nirwana to wyzwolenie z samsary.


bodhisattwa

(1.1) sanskr. बोधिसत्त्व → dosł. „istota oświecona”

bodhisattwy (genitive singular)
bodhisattwie (dative singular)
bodhisattwę (accusative singular)
bodhisattwą (instrumental singular)
bodhisattwie (locative singular)
bodhisattwo (vocative singular)
bodhisattwowie (nominative plural)
bodhisattwów (genitive plural)
bodhisattwom (dative plural)
bodhisattwów (accusative plural)
bodhisattwami (instrumental plural)
bodhisattwach (locative plural)
bodhisattwowie (vocative plural)

człowiek, który w buddyzmie mahajana dąży do stanu buddy, kieruje się altruistyczną motywacją przynoszenia pożytku innym

Staniesz się bodhisattwą lub dzieckiem Buddy wyłącznie pod warunkiem, że wykażesz altruistyczną chęć osiągnięcia oświecenia. Bodhisattwowie nazywani są dziećmi umysłu Buddy, gdyż zrodzili się z właściwości strumienia jego umysłu

Jego Świątobliwość XIV Dalajlama, Ścieżka buddyzmu tybetańskiego. Koniec cierpienia i odkrycie drogi do szczęścia, Wydawnictwo Editio 2013, tłum. Marta Czub, ISBN 978-83-246-6330-9

(…) powinnością bodhisattwy jest bodhicitta, nieustająca aktywność mieć na celu wyzwolenie wszystkich istot

Jan Pawlica, Spór o etykę: materiały X Jagiellońskiego Sympozjum Etycznego, Kraków, 4-5 czerwca 1998, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 1999, s. 77

Wśród przedstawień są posągi Buddy, bodhisattw oraz duże triadyczne stele, gdzie postaci Buddy, stojącemu na tle mandorli, po obu stronach towarzyszą bodhisattwy


buddyjski

buddyjska (nominative singular feminine)
buddyjskie (nominative singular neuter)
buddyjscy (nominative plural masculine)
buddyjskie (nominative plural nonvirile)
buddyjskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
buddyjskiej (genitive singular feminine)
buddyjskiego (genitive singular neuter)
buddyjskich (genitive plural masculine nonvirile)
buddyjskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
buddyjskiej (dative singular feminine)
buddyjskiemu (dative singular neuter)
buddyjskim (dative plural masculine nonvirile)
buddyjskiego (accusative singular masculine animate)
buddyjską (accusative singular feminine)
buddyjskie (accusative singular neuter)
buddyjskich (accusative plural masculine)
buddyjskie (accusative plural nonvirile)
buddyjskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
buddyjską (instrumental singular feminine)
buddyjskim (instrumental singular neuter)
buddyjskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
buddyjskim (locative singular masculine animate inanimate)
buddyjskiej (locative singular feminine)
buddyjskim (locative singular neuter)
buddyjskich (locative plural masculine nonvirile)
buddyjska (vocative singular feminine)
buddyjskie (vocative singular neuter)
buddyjscy (vocative plural masculine)
buddyjskie (vocative plural nonvirile)

Mój przyjaciel, który jest buddystą, medytował kiedyś w prawdziwej świątyni buddyjskiej w Indiach.


theravada

上座部仏教

上座部仏教 じょうざぶぶっきょう

theravady (genitive singular)
theravadzie (dative singular)
theravadę (accusative singular)
theravadą (instrumental singular)
theravadzie (locative singular)
theravado (vocative singular)
theravady (potential rare nominative plural)
theravad (potential rare genitive plural)
theravadom (potential rare dative plural)
theravady (potential rare accusative plural)
theravadami (potential rare instrumental plural)
theravadach (potential rare locative plural)
theravady (potential rare vocative plural)

jedna ze szkół buddyjskich, tzw. wczesnych, uważana za najstarszą spośród istniejących do dziś

Byłem nafaszerowany tekstami mistycznymi, szczególnie buddyjskimi. Było to już po spotkaniach z moim pierwszym nauczycielem medytacji, (…) mnichem w tradycji buddyzmu theravady, w Londynie w 1970 r.

błędnie nazywana „hinajaną”
inna pisownia: therawada, theravāda


الله

(1.1) źródłosłów dla pol. Allah, ang. Allah, malt. Alla, pers. الله, urd. اللہ

maszallah (wyraża uznanie, radość, chwałę, wdzięczność)

لا اله الا الله محمد رسول الله

Nie ma bóstwa prócz Boga (= Allaha), a Mohamed jest jego wysłannikiem.

na Zachodzie termin tłumaczony wyłącznie jako „Allah”, zaś przez arabskojęzycznych muzułmanów, chrześcijan i żydów używany na określenie (jedynego) Boga

zobacz też: Indeks:Arabski - Najpopularniejsze słowa • Indeks:Arabski - Religie


laud

lauds / Lauds modlitwa poranna, Jutrznia, laudesy, laudacje


monde

Elle a quitté le monde pour entrer dans un couvent.

Porzuciła sprawy doczesne, by wstąpić do klasztoru.


Budda

Posągi Buddy w odróżnieniu od bodhisattwów i innych postaci panteonu buddyjskiego rzeźbiono w prostych szatach, bez żadnych ozdób i klejnotów


ahinsa

sanskr. अहिंसा (ahiṃsā) → niekrzywdzenie, niestosowanie przemocy < sanskr. अ (a-) → nie + sanskr. हिंसा (hiṃsā) → przemoc, krzywdzenie < sanskr. हिंसति (hiṁsati) → krzywdzić, ranić

ahinsy (genitive singular)
ahinsie (dative singular)
ahinsę (accusative singular)
ahinsą (instrumental singular)
ahinsie (locative singular)
ahinso (vocative singular)

zasada moralna hinduizmu, buddyzmu i dźinizmu, nakazująca poszanowanie wszelkiego życia, odrzucająca zabijanie i zadawanie obrażeń fizycznych wszelkim istotom żywym – ludziom, zwierzętom, a w dźinizmie także roślinom i Ziemi

Argumentują, że satjagraha nie oznacza bowiem biernego oporu. Nie-przemoc (zasada ahinsy) wymagała niezwykłej siły moralnej i politycznej

Roman Kuźniar, Porządek międzynarodowy u progu XXI wieku: wizje - koncepcje - paradygmaty, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2005

Fakt, iż ideał przedstawiany jest przez złożenia prywatywne (jak to jest w słowach ahinsa i amrita), sugeruje światopogląd, w którym przemoc i śmierć są normalnymi warunkami życia

„Czlowiek i światopogląd”, nr 270-275, s. 43


bede

(1.1) śdn. boten
(1.2) łac. beta
(2) st.nord. biðja

Muslimer beder fem gange om dagen.

Muzułmanie modlą się pięć razy dziennie.

Titusinder af katolikker bad for den døende pave.

Dziesiątki tysięcy katolików modliło się za umierającego papieża.

/ritzau/Reuters: Titusinder af katolikker… (da). BT, 2005-04-02. [dostęp 2020-10-07].

Syv gange om dagen bad katolske præster tidebønner, og de var trykt i et breviar.

Siedem razy dziennie księża katoliccy odmawiali wydrukowaną w brewiarzu Liturgię godzin.

Munkene og Homer (da). [dostęp 2020-12-29].


joga

(1.1) sanskr., pali योग (yóga) < od sanskr. rdzenia yuj → łączyć, kierować, skupiać uwagę, jarzmo, powściągać

jogi (genitive singular)
jodze (dative singular)
jogę (accusative singular)
jogą (instrumental singular)
jodze (locative singular)
jogo (vocative singular)

jeden z sześciu ortodoksyjnych systemów filozofii indyjskiej


swami

sanskr. स्वामी (svāmi) → wiedzący, pan samego siebie, wolny od zmysłów

w hinduizmie: honorowy tytuł duchownych obojga płci


zakon

zakonu (genitive singular)
zakonowi (dative singular)
zakonem (instrumental singular)
zakonie (locative singular)
zakonie (vocative singular)
zakony (nominative plural)
zakonów (genitive plural)
zakonom (dative plural)
zakony (accusative plural)
zakonami (instrumental plural)
zakonach (locative plural)
zakony (vocative plural)
zakonu (genitive singular)
zakonowi (dative singular)
zakonem (instrumental singular)
zakonie (locative singular)
zakonie (vocative singular)

organizacja religijna osób duchownych lub świeckich związanych ślubami, działająca według ścisłych reguł, realizująca określone przez Kościół cele religijne, gospodarcze, polityczne lub militarne

Benedyktyni to najstarszy zakon mnisi. Założony został w 529 roku przez św. Benedykta z Nursji.


zakonnik

zakonnika (genitive singular)
zakonnikowi (dative singular)
zakonnika (accusative singular)
zakonnikiem (instrumental singular)
zakonniku (locative singular)
zakonniku (vocative singular)
zakonnicy (nominative plural)
zakonników (genitive plural)
zakonnikom (dative plural)
zakonników (accusative plural)
zakonnikami (instrumental plural)
zakonnikach (locative plural)
zakonnicy (vocative plural)

Furtian wpuścił znanych sobie zakonników.

Ludmiła zna trzech zakonników: karmelitę, jezuitę i franciszkanina.


zakonnica

ˌzakɔ̃ɲˈːit͡sa

zakonnicy (genitive singular)
zakonnicy (dative singular)
zakonnicę (accusative singular)
zakonnicą (instrumental singular)
zakonnicy (locative singular)
zakonnico (vocative singular)
zakonnice (nominative plural)
zakonnic (genitive plural)
zakonnicom (dative plural)
zakonnice (accusative plural)
zakonnicami (instrumental plural)
zakonnicach (locative plural)
zakonnice (vocative plural)

Franciszek kanonizował arabską zakonnicę z Palestyny.

Usiadł za zakonnicą w trzeciej ławce.

Kilka zakonnic przechodzi przez ulicę.


fadervor

Fadervor er en kristen bøn.


bøn

Fadervor er en kristen bøn.


guru

(1.1) hin. गुरु < sanskr. गुरु → ciężki, ważny, czcigodny

osoba o wielkim autorytecie religijnym, przewodnik duchowy w hinduizmie, sikhizmie i niektórych odłamach buddyzmu


guru

(1.1) hin. गुरु < sanskr. गुरु
(1.2) od (1.1)


taoizm

(1.1) od jednej z głównych idei taoizmu: chiń. 道 (tao)

taoizmu (genitive singular)
taoizmowi (dative singular)
taoizmem (instrumental singular)
taoizmie (locative singular)
taoizmie (vocative singular)

tradycyjny chiński system filozoficzny i religijny, podkreślający równowagę, prostotę i życie w harmonii z wszechświatem


herezja

(1.1) niem. Häresie < łac. haeresis < gr. αἵρεσις

herezji (genitive singular)
herezji (dative singular)
herezję (accusative singular)
herezją (instrumental singular)
herezji (locative singular)
herezjo (vocative singular)
herezje (nominative plural)
herezji (genitive plural)
herezyj (genitive plural obsolete)
herezjom (dative plural)
herezje (accusative plural)
herezjami (instrumental plural)
herezjach (locative plural)
herezje (vocative plural)

pogląd religijny sprzeczny z dogmatami religii panującej

Giordano Bruno został oskarżony o herezję i spalony na stosie.


ayatollah

pers. آیتالله < arab. آية الله


ayatollah

pers. آیتالله < arab. آية الله


posada

tradycyjna meksykańska procesja bożonarodzeniowa


mohamedán

mohamedáni (nominative plural)
mohamedánové (nominative plural)
mohamedána (genitive singular)
mohamedánů (genitive plural)
mohamedánovi (dative singular)
mohamedánu (dative singular)
mohamedánům (dative plural)
mohamedána (accusative singular)
mohamedány (accusative plural)
mohamedáne (vocative singular)
mohamedáni (vocative plural)
mohamedánové (vocative plural)
mohamedánovi (locative singular)
mohamedánu (locative singular)
mohamedánech (locative plural)
mohamedánem (instrumental singular)
mohamedány (instrumental plural)


islám

islámy (potential rare nominative plural)
islámu (genitive singular)
islámů (potential rare genitive plural)
islámu (dative singular)
islámům (potential rare dative plural)
islámy (potential rare accusative plural)
isláme (vocative singular)
islámy (potential rare vocative plural)
islámu (locative singular)
islámech (potential rare locative plural)
islámem (instrumental singular)
islámy (potential rare instrumental plural)


Guð

bóg w religii monoteistycznej, zwłaszcza w chrześcijaństwie

Í upphafi var Orðið, Orðið var hjá Guði, og Orðið var Guð.

Na początku było słowo, a słowo było u Boga, i Bogiem było słowo.


hostia

hostii (genitive singular)
hostii (dative singular)
hostię (accusative singular)
hostią (instrumental singular)
hostii (locative singular)
hostio (vocative singular)
hostie (nominative plural)
hostii (genitive plural)
hostiom (dative plural)
hostie (accusative plural)
hostiami (instrumental plural)
hostiach (locative plural)
hostie (vocative plural)

okrągły opłatek z mąki pszennej używany podczas mszy oraz wystawiany w monstrancji do adoracji

Przy podnoszeniu hostii ministrant trzykrotnie uderza w gong.

Kiedyś jadwiżanki piekły hostie dla wielu parafii naszej archidiecezji.


hostia

źródłosłów dla ang. host, franc. hostie, galic. hostia, hiszp. hostia, niderl. hostie, katal. hòstia, pol. hostia, port. hóstia, ros. гостия, rum. hostie, wł. ostia


deliver

uratować przed potępieniem wiecznym; zbawić


asceza

gr. ἄσκησις (áskēsis) < gr. ἀσκέω → ćwiczyć

禁欲主義

禁欲主義 きんよくしゅぎ

ascezy (genitive singular)
ascezie (dative singular)
ascezę (accusative singular)
ascezą (instrumental singular)
ascezie (locative singular)
ascezo (vocative singular)

postawa polegająca na wyrzeczeniu się radości życia w celu uzyskania zbawienia w niebie lub oświecenia duchowego

Współczesna asceza może okazać się synonimem ciężkiej pracy.


apokryficzny

gr. ἀπόκρυφος (apókryphos) → ukryty; podrobiony

ˌapɔkrɨˈfʲit͡ʃnɨ

apokryficzna (nominative singular feminine)
apokryficzne (nominative singular neuter)
apokryficzni (nominative plural masculine)
apokryficzne (nominative plural nonvirile)
apokryficznego (genitive singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (genitive singular feminine)
apokryficznego (genitive singular neuter)
apokryficznych (genitive plural masculine nonvirile)
apokryficznemu (dative singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (dative singular feminine)
apokryficznemu (dative singular neuter)
apokryficznym (dative plural masculine nonvirile)
apokryficznego (accusative singular masculine animate)
apokryficzną (accusative singular feminine)
apokryficzne (accusative singular neuter)
apokryficznych (accusative plural masculine)
apokryficzne (accusative plural nonvirile)
apokryficznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
apokryficzną (instrumental singular feminine)
apokryficznym (instrumental singular neuter)
apokryficznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
apokryficznym (locative singular masculine animate inanimate)
apokryficznej (locative singular feminine)
apokryficznym (locative singular neuter)
apokryficznych (locative plural masculine nonvirile)
apokryficzna (vocative singular feminine)
apokryficzne (vocative singular neuter)
apokryficzni (vocative plural masculine)
apokryficzne (vocative plural nonvirile)

Zanim przejdziemy do przedstawienia literatury apokryficznej, musimy sprecyzować pojęcie "apokryfu"


murszid

Nezha i Fatima to mourchidates, murszidy, muzułmańskie doradczynie religijne. Wykonują zadania przewodników duchowych, nauczycieli i pracowników socjalnych.


Velykos

Velykų pavadinimas kilęs iš žodžio „vėlė“.

Nazwa Wielkanoc pochodzi od słowa „duch”.


Великдень

Що традиційно їдять на Великдень?

Co tradycyjnie spożywa się na Wielkanoc?


hindúismi

Hindúismi eru þriðju fjölmennustu trúarbrögð heims.

Hinduizm to trzecia pod względem liczby wiernych religia świata.


missel

st.franc. messel < łac. missalis + liber → książka mszalna


krucifix

krucifixy (nominative plural)
krucifixu (genitive singular)
krucifixů (genitive plural)
krucifixu (dative singular)
krucifixům (dative plural)
krucifixy (accusative plural)
krucifixe (vocative singular)
krucifixy (vocative plural)
krucifixu (locative singular)
krucifixech (locative plural)
krucifixem (instrumental singular)
krucifixy (instrumental plural)


aube

alba, biała szata liturgiczna katolickich duchownych


abdest

nazwa rytualnych obmywań u muzułmanów, bez których nie wolno odprawiać zwykłych pięciu modlitw dziennych


satan

W znaczeniu Szatana słowo pisane wielką literą: Satan


satanist

Ved præsten, at du er satanist?

Vores nye bisp sagde angiveligt, at alle ateister, blasfemikere og satanister skulle korsfæstes.

Podobno nasz nowy biskup powiedział, że wszyscy ateiści, bluźniercy i sataniści powinni zostać ukrzyżowani.


Schiff

zobacz też: Indeks:Niemiecki - Jednostki pływające


consacrer

święcić, poświęcić, błogosławić, pobłogosławić


katechetka

katechetki (genitive singular)
katechetce (dative singular)
katechetkę (accusative singular)
katechetką (instrumental singular)
katechetce (locative singular)
katechetko (vocative singular)
katechetki (nominative plural)
katechetek (genitive plural)
katechetkom (dative plural)
katechetki (accusative plural)
katechetkami (instrumental plural)
katechetkach (locative plural)
katechetki (vocative plural)

kobieta stanu duchownego lub świeckiego nauczająca zasad religii chrześcijańskiej

Nauczyciele (…) reprezentowali wszystkie prowadzone w szkole przedmioty, był także nauczyciel bibliotekarz i nauczyciel pedagog świetlicy i katechetka zakonna

Anna Rozalska, strona o sztuce i informatyce, Korpus Języka Polskiego http://sjp.pwn.pl/korpus/zrodlo/katechetka;955;12200.html

Krakowska szkoła zwolniła z pracy katechetkę w ciąży

Przegląd prasy: Katechetka w ciąży zwolniona za życie w konkubinacie, serwis tvn24.pl, 2014–11–05


katechetka

katechetky (nominative plural)
katechetky (genitive singular)
katechetek (genitive plural)
katechetce (dative singular)
katechetkám (dative plural)
katechetku (accusative singular)
katechetky (accusative plural)
katechetko (vocative singular)
katechetky (vocative plural)
katechetce (locative singular)
katechetkách (locative plural)
katechetkou (instrumental singular)
katechetkami (instrumental plural)


ćela

ćeli (genitive singular)
ćeli (dative singular)
ćelę (accusative singular)
ćelą (instrumental singular)
ćeli (locative singular)
ćelo (vocative singular)
ćeli (genitive plural)
ćelom (dative plural)
ćeli (accusative plural)
ćelami (instrumental plural)
ćelach (locative plural)


hallelujah

łac. alleluia < gr. ἀλληλούϊα < hebr. הללויה


Amish

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-Amish.wav


bodhisattva

sanskr. बोधिसत्त्व


bodhisattva

sanskr. बोधिसत्त्व


chador

To ældre kvinder kom klædt i en chador, en pige bar en burka, og resten havde kun et traditionelt hovedtørklæde på, en såk. hijab.

Dwie starsze kobiety przyszły ubrane w czador, jedna dziewczyna nosiła burkę, a reszta miała tylko tradycyjną chustę na głowie, tzw. hidżab.


dispensation

dɪsˌpɛnˈseɪʃən


gifte

łączyć węzłem małżeńskim, stwierdzać małżeństwo


релігія

Uk-релігія.ogg


heterodoxy

ˈhɛtɛɹədɒksi

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-heterodoxy.wav


litany

st.franc. letanie < p.łac. litania < gr. λιτανεία < gr. λιτανεύω < gr. λιτή (litḗ)


angelas

Kur galiu nusipirkti žemėlapį, kuriame pažymėti angelų skulptūras?

Gdzie mogę kupić mapę, na której zaznaczone są posągi aniołów?


madrasah

medresa, madrasa (teologiczna szkoła islamska)


mikveh

inna pisownia mikva, mikve, mikweh, miqveh, miqweh, bryt. mikvah


kneeler

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-kneeler.wav


cosmogony

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-cosmogony.wav


nirvana

(1.1) sanskr. निर्वाण (nirvāṇa) < pali nibbāna (निब्बान)


orthodoxy

ˈɔːrθədɑːksi


tabernakulum

(1.1) łac. tabernaculum → szałas, namiot

tabernakula (nominative plural)
tabernakulów (genitive plural)
tabernakulom (dative plural)
tabernakula (accusative plural)
tabernakulami (instrumental plural)
tabernakulach (locative plural)
tabernakula (vocative plural)

szafka umieszczona na ołtarzu w kościele katolickim, przeznaczona do przechowywania hostii


klasztor

prawdop. czes. klášter < śwn. klostár < łac. claustrum → zamknięcie

klasztoru (genitive singular)
klasztorowi (dative singular)
klasztorem (instrumental singular)
klasztorze (locative singular)
klasztorze (vocative singular)
klasztory (nominative plural)
klasztorów (genitive plural)
klasztorom (dative plural)
klasztory (accusative plural)
klasztorami (instrumental plural)
klasztorach (locative plural)
klasztory (vocative plural)

budynek lub kompleks budynków będący siedzibą zakonnic lub zakonników określonej reguły

W mieście, którego nazwiska nie powiem było trzy karczmy, bram cztery ułomki, dziesięć klasztorów, i gdzieniegdzie domki

Pagoda jest elementem klasztoru, który najbardziej różni się od koreańskiego lub chińskiego wzorca

Nawet przed rodzicami ukrywał, że wybiera się do klasztoru.

Przeorysza uwielbia opowiadać o życiu klasztoru.


ateistyczny

ˌatɛʲiˈstɨt͡ʃnɨ

ateistyczna (nominative singular feminine)
ateistyczne (nominative singular neuter)
ateistyczni (nominative plural masculine)
ateistyczne (nominative plural nonvirile)
ateistycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
ateistycznej (genitive singular feminine)
ateistycznego (genitive singular neuter)
ateistycznych (genitive plural masculine nonvirile)
ateistycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
ateistycznej (dative singular feminine)
ateistycznemu (dative singular neuter)
ateistycznym (dative plural masculine nonvirile)
ateistycznego (accusative singular masculine animate)
ateistyczną (accusative singular feminine)
ateistyczne (accusative singular neuter)
ateistycznych (accusative plural masculine)
ateistyczne (accusative plural nonvirile)
ateistycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
ateistyczną (instrumental singular feminine)
ateistycznym (instrumental singular neuter)
ateistycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
ateistycznym (locative singular masculine animate inanimate)
ateistycznej (locative singular feminine)
ateistycznym (locative singular neuter)
ateistycznych (locative plural masculine nonvirile)
ateistyczna (vocative singular feminine)
ateistyczne (vocative singular neuter)
ateistyczni (vocative plural masculine)
ateistyczne (vocative plural nonvirile)

związany z ateizmem lub ateistami, zgodny z ateizmem

Ideologię tę, w najgłębszych fundamentach ateistyczną, trudno pogodzić z wiarą i nauczaniem Kościoła uznającego, że umysł ludzki, badając rzeczywistość biologiczną, odnajduje w niej jej Stwórcę

Tomasz P. Terlikowski, Ozon, 2005, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


biskopsinvigning

(1.1) szw. biskop + invigning → biskup + konsekracja


damn

przeklinać kogoś, potępiać, skazywać na piekło


православие

Ru-православие.ogg

Окончательное разделение православия и католицизма произошло в 1054 году.

Ostateczny rozdział prawosławia i katolicyzmu nastąpił w 1054 roku.


مهدي

(1.1) źródłosłów dla ang. Mahdi, franc. Mehdi


مسجد

(1.1) źródłosłów dla franc. mosquée, hin. मस्जिद, hiszp. mezquita, pers. مسجد, uzb. masjid, wł. moschea, beng. মসজিদ, amhar. መስጊድ

: (1.1) lp masjíd; lm masajíd (transliteration)

في لبنان مساجد و كنائس كثيرة

W Libanie jest wiele meczetów i kościołów.


pallium

źródłosłów dla alb. pajë, ang. pallium, hiszp. palio, pol. paliusz, port. pálio, wł. pallio, wł. palio


Pentecostalism

ang. Pentecost + -alism < p.łac. Pentecoste < gr. Πεντηκοστή


rectory

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-rectory.wav


postulant

postulanta (genitive singular)
postulantowi (dative singular)
postulanta (accusative singular)
postulantem (instrumental singular)
postulancie (locative singular)
postulancie (vocative singular)
postulanci (nominative plural)
postulantów (genitive plural)
postulantom (dative plural)
postulantów (accusative plural)
postulantami (instrumental plural)
postulantach (locative plural)
postulanci (vocative plural)

kandydat do zakonu, odbywający w nim okres próbny


presbyter

presbyteři (nominative plural)
presbytera (genitive singular)
presbyterů (genitive plural)
presbyterovi (dative singular)
presbyteru (dative singular)
presbyterům (dative plural)
presbytera (accusative singular)
presbytery (accusative plural)
presbytere (vocative singular)
presbyteři (vocative plural)
presbyterovi (locative singular)
presbyteru (locative singular)
presbyterech (locative plural)
presbyterem (instrumental singular)
presbytery (instrumental plural)


desecration

dɛsɨˈkɹejʃn̩


salvo

Chi crede sarà salvo.


secularism

ˈsɛkjʊləˌrɪzəm


seraph

(1.1) łac. seraph < gr. σεραφίμ < hebr. שרף (saraf)


seraph

(1.1) gr. σεραφίμ < hebr. שרף (saraf) → serafin, utworzone od hebr. שרף (saraf) → spalić, spalać


teismo

teismoj (nominative plural)
teismon (accusative singular)
teismojn (accusative plural)


panteismo

panteismoj (nominative plural)
panteismon (accusative singular)
panteismojn (accusative plural)


thanatology

θanəˈtɒlədʒi


Tartarus

gr. Τάρταρος < gr. Ταρτησσός; źródłosłów dla pol. Tartar


triptych

triptychy (nominative plural)
triptychu (genitive singular)
triptychů (genitive plural)
triptychu (dative singular)
triptychům (dative plural)
triptychy (accusative plural)
triptychu (vocative singular)
triptychy (vocative plural)
triptychu (locative singular)
triptyších (locative plural)
triptychem (instrumental singular)
triptychy (instrumental plural)


eschatologie

gr. έσχατος + λόγος


viaticum

łac. viaticus < łac. via + -aticus; źródłosłów dla ang. viaticum, ceb. biyatiko, franc. viatique, hiszp. viático, pol. wiatyk, port. viático, st.franc. voiage, wł. viatico


vihara

wihara (klasztor buddyjski lub dżinijski)


vicar

wikary, wikariusz (w Kościele katolickim i ewangelickim)


underworld

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-underworld.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-underworld.wav


تناسخ

(1.1) źródłosłów dla tur. tenasüh, pers. تناسخ (tanasokh)


نيرفانا

sanskr. निर्वाण (nirvāṇa) < pali nibbāna


socynianin

(1.1) od nazwiska Fausta Socyna (1539-1604), unitariańskiego reformatora religijnego

ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲä̃ɲĩn

socynianina (genitive singular)
socynianinowi (dative singular)
socynianina (accusative singular)
socynianinem (instrumental singular)
socynianinie (locative singular)
socynianinie (vocative singular)
socynianie (nominative plural)
socynian (genitive plural)
socynianów (genitive plural)
socynianom (dative plural)
socynian (accusative plural)
socynianów (accusative plural)
socynianami (instrumental plural)
socynianach (locative plural)
socynianie (vocative plural)


dziekański

d͡ʑɛˈkãj̃sʲci

ʒ́ekãĩ ̯sʹḱi

dziekańska (nominative singular feminine)
dziekańskie (nominative singular neuter)
dziekańscy (nominative plural masculine)
dziekańskie (nominative plural nonvirile)
dziekańskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
dziekańskiej (genitive singular feminine)
dziekańskiego (genitive singular neuter)
dziekańskich (genitive plural masculine nonvirile)
dziekańskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
dziekańskiej (dative singular feminine)
dziekańskiemu (dative singular neuter)
dziekańskim (dative plural masculine nonvirile)
dziekańskiego (accusative singular masculine animate)
dziekańską (accusative singular feminine)
dziekańskie (accusative singular neuter)
dziekańskich (accusative plural masculine)
dziekańskie (accusative plural nonvirile)
dziekańskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
dziekańską (instrumental singular feminine)
dziekańskim (instrumental singular neuter)
dziekańskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
dziekańskim (locative singular masculine animate inanimate)
dziekańskiej (locative singular feminine)
dziekańskim (locative singular neuter)
dziekańskich (locative plural masculine nonvirile)
dziekańska (vocative singular feminine)
dziekańskie (vocative singular neuter)
dziekańscy (vocative plural masculine)
dziekańskie (vocative plural nonvirile)


orionista

ˌɔrʲjɔ̇̃ˈɲista

orionisty (genitive singular)
orioniście (dative singular)
orionistę (accusative singular)
orionistą (instrumental singular)
orioniście (locative singular)
orionisto (vocative singular)
orioniści (nominative plural)
orionistów (genitive plural)
orionistom (dative plural)
orionistów (accusative plural)
orionistami (instrumental plural)
orionistach (locative plural)
orioniści (vocative plural)

zakonnik ze zgromadzenia zakonnego Małe Dzieło Boskiej Opatrzności


orionistka

ˌɔrʲjɔ̇̃ˈɲistka

orionistki (genitive singular)
orionistce (dative singular)
orionistkę (accusative singular)
orionistką (instrumental singular)
orionistce (locative singular)
orionistko (vocative singular)
orionistki (nominative plural)
orionistek (genitive plural)
orionistkom (dative plural)
orionistki (accusative plural)
orionistkami (instrumental plural)
orionistkach (locative plural)
orionistki (vocative plural)

zakonnica ze zgromadzenia zakonnego Siostry Małe Misjonarki Miłosierdzia


archdiocese

ˌɑːtʃˈdaɪ.ə.sɪs

ˌɑrtʃˈdaɪəsɪs


ariański

arʹi ̯ä̃ĩ ̯sʹḱi

ariańska (nominative singular feminine)
ariańskie (nominative singular neuter)
ariańscy (nominative plural masculine)
ariańskie (nominative plural nonvirile)
ariańskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
ariańskiej (genitive singular feminine)
ariańskiego (genitive singular neuter)
ariańskich (genitive plural masculine nonvirile)
ariańskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
ariańskiej (dative singular feminine)
ariańskiemu (dative singular neuter)
ariańskim (dative plural masculine nonvirile)
ariańskiego (accusative singular masculine animate)
ariańską (accusative singular feminine)
ariańskie (accusative singular neuter)
ariańskich (accusative plural masculine)
ariańskie (accusative plural nonvirile)
ariańskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
ariańską (instrumental singular feminine)
ariańskim (instrumental singular neuter)
ariańskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
ariańskim (locative singular masculine animate inanimate)
ariańskiej (locative singular feminine)
ariańskim (locative singular neuter)
ariańskich (locative plural masculine nonvirile)
ariańska (vocative singular feminine)
ariańskie (vocative singular neuter)
ariańscy (vocative plural masculine)
ariańskie (vocative plural nonvirile)

związany z naukami lub osobą Ariusza, arianami lub arianizmem

Szczytowy okres wpływów arianizmu w Cesarstwie Rzymskim przypadł na panowanie ariańskiego cesarza Konstancjusza II w latach 350-361.

związany ze wspólnotą arian, braci polskich


socyniański

ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲä̃j̃sʲci

socỹńä̃ĩ ̯sʹḱi

socyniańska (nominative singular feminine)
socyniańskie (nominative singular neuter)
socyniańscy (nominative plural masculine)
socyniańskie (nominative plural nonvirile)
socyniańskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
socyniańskiej (genitive singular feminine)
socyniańskiego (genitive singular neuter)
socyniańskich (genitive plural masculine nonvirile)
socyniańskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
socyniańskiej (dative singular feminine)
socyniańskiemu (dative singular neuter)
socyniańskim (dative plural masculine nonvirile)
socyniańskiego (accusative singular masculine animate)
socyniańską (accusative singular feminine)
socyniańskie (accusative singular neuter)
socyniańskich (accusative plural masculine)
socyniańskie (accusative plural nonvirile)
socyniańskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
socyniańską (instrumental singular feminine)
socyniańskim (instrumental singular neuter)
socyniańskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
socyniańskim (locative singular masculine animate inanimate)
socyniańskiej (locative singular feminine)
socyniańskim (locative singular neuter)
socyniańskich (locative plural masculine nonvirile)
socyniańska (vocative singular feminine)
socyniańskie (vocative singular neuter)
socyniańscy (vocative plural masculine)
socyniańskie (vocative plural nonvirile)

Krytyka pacyfizmu socyniańskiego pojawiała się też ze strony kościołów protestanckich, m.in. na terenie Niemiec.


engl

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-engl (wersja Józefa Gary).ogg


onwent

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-onwent (wersja Józefa Gary).ogg


taojfśtan

wilam. taojf + śtan
por. niem. Taufstein

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-taojfśtan (wersja Józefa Gary).ogg

taufśtaen (alternative)
taufštǡn (alternative)


gaon

(1.1) hebr. גאון → geniusz, znakomitość, blask

honorowy tytuł przyznawany rabinom z dwóch akademii talmudycznych w babilońskich miastach Sura i Pumbedita w VII-XIII w.


gybāt

śwn. gebët, gebët < swn. gibet <prazachgerm. *gabed. por. : niem. Gebet

gybat (alternative)
gybaot (alternative)


gybātbihła

wilam. gybāt + bihła
por. niem. Gebetbuch

gybatbyhła (alternative)
gybaotbichła (alternative)


maos

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-maos (wersja Józefa Gary).ogg


siaopła

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-siaopła (wersja Józefa Gary).ogg


Halikier Łajchnaomstaog

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-Halikier Łajchnaomstaog (wersja Józefa Gary).ogg

haelikie Łaeihnysdunyśtag (alternative)
Hȧlikjałȧjtnysdunyśtag (alternative)

zobacz też: Indeks:Wilamowski - Religie • Indeks:Wilamowski - Święta


bisku̇p

bisküp (alternative)
biskup (alternative)


jubileo

La jaro 2000 estis jubileo.


jüd

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-jüd (wersja Józefa Gary).ogg


vía crucis

La tradición de los vía crucis se mantiene vigente.

Tradycja dróg krzyżowych pozostaje wciąż żywa.


burka

(1.1) źródłosłów dla pol. burkini
(1.2) ukr.

burki (genitive singular)
burce (dative singular)
burkę (accusative singular)
burką (instrumental singular)
burce (locative singular)
burko (vocative singular)
burki (nominative plural)
burek (genitive plural)
burkom (dative plural)
burki (accusative plural)
burkami (instrumental plural)
burkach (locative plural)
burki (vocative plural)

wywodzący się z Afganistanu element stroju noszonego przez niektóre muzułmanki, zasłaniający całą głowę oprócz niewielkiego obszaru wokół oczu (czasem z siatką w tym miejscu) lub całe ciało

Podczas rządów talibów w Afganistanie burka była obowiązkowym strojem kobiet.

por. nikab • czador
zobacz też: Indeks:Polski - Ubrania


burka

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-burka.wav


burka

burky (nominative plural)
burky (genitive singular)
burek (genitive plural)
burce (dative singular)
burkám (dative plural)
burku (accusative singular)
burky (accusative plural)
burko (vocative singular)
burky (vocative plural)
burce (locative singular)
burkách (locative plural)
burkou (instrumental singular)
burkami (instrumental plural)


anachoreta

anachorety (genitive singular)
anachorecie (dative singular)
anachoretę (accusative singular)
anachoretą (instrumental singular)
anachorecie (locative singular)
anachoreto (vocative singular)
anachoreci (nominative plural)
anachoretów (genitive plural)
anachoretom (dative plural)
anachoretów (accusative plural)
anachoretami (instrumental plural)
anachoretach (locative plural)
anachoreci (vocative plural)

człowiek pędzący życie w odosobnieniu, w ascezie, oddający się modlitwie i rozmyślaniom

Nigdy nie myślałem o życiu anachorety.


tera

tery (nominative plural)
tery (genitive singular)
ter (genitive plural)
teře (dative singular)
terám (dative plural)
teru (accusative singular)
tery (accusative plural)
tero (vocative singular)
tery (vocative plural)
teře (locative singular)
terách (locative plural)
terou (instrumental singular)
terami (instrumental plural)


transept

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-transept.wav


صلاة

modlitwa, salat (zazwyczaj w odniesieniu do pięciu obowiązkowych modlitw muzułmańskich)


siülbüw

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-siülbüw (wersja Józefa Gary).ogg

śülbüw (alternative)
šu̐lbu̐v (alternative)
siulbuw (alternative)


ömbłaotła

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-ömbłaotła (wersja Józefa Gary).ogg

opłatki (alternative)
uøpłatki (alternative)


bön

st.szw. bøn < st.nord. bœn < pragerm. *bōniz


Biblio

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-Biblio.wav

Biblioj (nominative plural)
Biblion (accusative singular)
Bibliojn (accusative plural)

Li ofte uzas citaĵojn el Biblio.


ālkan

sztucznie od st.prus. Alkayne (nazwa miejscowa)

En šismu deīktan bēi wūran ālkan.


Advent

zobacz też: Indeks:Niemiecki - Kalendarz i czas


cope

(1.1-3) średnioang. copen, coupen → uderzać < st.franc. couper < prarom. *colpāre, utworzone od p.łac. colpus → uderzenie, cios


amen

(1.1) łac. amen < gr. ἀμήν < hebr. אמן (pewne, wiarygodne)

przysłowie: bogatego i na szubienicy diabli nie wezmą, a biednemu człowiekowi lada sznurek robi amen

gw. (Śląsk Cieszyński i Górny Śląsk) amyn

…używany na zakończenie chrześcijańskiej modlitwy

…i nie wódź nas na pokuszenie, ale nas zbaw ode złego. Amen.

Niepoprawne jest wymawianie z t na końcu „ament”


amen

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-amen.wav

se ne estus "se" kaj "tamen", mi al ĉio dirus amen


amen

Maledictus, qui errare facit caecum in itinere’. Et dicet omnis populus: ‘Amen’.

Przeklęty, kto sprowadza ślepego z drogi, aby błądził. A cały lud powie: Amen.

Słowo używane w ramach łaciny kościelnej, stosowane w przekładach odpowiednich terminów z greki i języka hebrajskiego.


amen

zapożyczenie z niem. amen, z łac. āmēn, z gr. ᾱ̓μήν, z hebr. אָמֵן


amen

ora e nei secoli eterni. Amen.

Chwała Chrystusowi Panu, / Ojcu i Świętemu Duchowi, / teraz i po wieki wieczne. Amen.


krucjata

krucjaty (genitive singular)
krucjacie (dative singular)
krucjatę (accusative singular)
krucjatą (instrumental singular)
krucjacie (locative singular)
krucjato (vocative singular)
krucjaty (nominative plural)
krucjat (genitive plural)
krucjatom (dative plural)
krucjaty (accusative plural)
krucjatami (instrumental plural)
krucjatach (locative plural)
krucjaty (vocative plural)

wyprawa wojenna podejmowana w XI–XII wieku przez chrześcijaństwo zachodnie w celu zdobycia Ziemi Świętej

(każda) wyprawa wojenna inicjowana przez papiestwo przeciwko muzułmanom, poganom lub przeciwnikom Kościoła (także heretykom)


misja

działalność instytucji religijnych mająca na celu rozpowszechnianie jakiejś religii i pozyskanie jej nowych wyznawców

placówka prowadząca działalność mającą na celu rozpowszechnianie jakiejś religii i pozyskanie jej nowych wyznawców

w Kościele katolickim: rekolekcje służące pogłębianiu życia religijnego parafian


adwentystka

adwentystki (genitive singular)
adwentystce (dative singular)
adwentystkę (accusative singular)
adwentystką (instrumental singular)
adwentystce (locative singular)
adwentystko (vocative singular)
adwentystki (nominative plural)
adwentystek (genitive plural)
adwentystkom (dative plural)
adwentystki (accusative plural)
adwentystkami (instrumental plural)
adwentystkach (locative plural)
adwentystki (vocative plural)

członkini protestanckiego Kościoła chrześcijańskiego, głoszącego bliskie ponowne przyjście Chrystusa, chrzest tylko dorosłych, sobotę jako dzień święty

Żona mojego kolegi jest adwentystką.


vall

zobacz też: bevall • kivall • megvall • rávall


monje

Los monjes se levantan a las cinco de la mañana para los rezos matinales.

Mnisi wstają o piątej rano na poranne modlitwy.


bib

gr. βιβλία → księgi < gr. βυβλίον → księga


Bībeli

sztucznie od niem. Bibel, ostatecznie z gr. βῐβλῐ́ᾰ (biblía)


penitent

penitenta (genitive singular)
penitentowi (dative singular)
penitenta (accusative singular)
penitentem (instrumental singular)
penitencie (locative singular)
penitencie (vocative singular)
penitenci (nominative plural)
penitentów (genitive plural)
penitentom (dative plural)
penitentów (accusative plural)
penitentami (instrumental plural)
penitentach (locative plural)
penitenci (vocative plural)
penitenty (depreciative nominative vocative plural)

osoba przystępująca do sakramentu spowiedzi świętej

Od wewnętrznego przygotowania (dyspozycji) penitenta zależy ważność przyjętego sakramentu.


Allah

Allaha (genitive singular)
Allahowi (dative singular)
Allaha (accusative singular)
Allahem (instrumental singular)
Allahu (locative singular)
Allahu (vocative singular)
Allahowie (nominative plural)
Allahów (genitive plural)
Allahom (dative plural)
Allahów (accusative plural)
Allahami (instrumental plural)
Allahach (locative plural)
Allahowie (vocative plural)

Muzułmańskie wyznanie wiary brzmi: „(Oświadczam, że) nie ma bóstwa prócz Boga (Allaha) i oświadczam, że Mahomet (Muhammad) jest wysłannikiem Boga”.

w języku polskim istnieje wariantowa pisownia: „Allah – Allach”; tę pierwszą spotyka się w nowszych źródłach, drugą w starszych


Allah

“Allah” is the Arabic word for “God” and has been so long before the existence of Islam

Allah” jest arabskim terminem na określenie Boga, i było nim na długo przed powstaniem islamu.

Why do many Arab Christians refer to God as “Allah”?


Allah

Allah gümüş kapıyı kaparsa altın kapıyı açar


Jesus Christ

(1.1) łac. Iesus Christus < gr. Ἰησοῦς Χριστός


Adventskranz

atˈvɛnʦkʀɛnʦə


evensong

wieczorne nabożeństwo (w kościele anglikańskim)


Aschermittwoch

ˌaʃɐˈmɪtvɔxə


ex cathedra

oryginalne znaczenie: odnosi się do sytuacji, w której papież, zgodnie z dogmatem katolickim (potwierdzonym na Pierwszym Soborze Watykańskim), wypowiada się w sposób nieomylny w sprawach wiary, z katedry/tronu (papieskiego)


lego

(1) (2) łac. laĭcus < gr. λαϊκός (laikós)


milito

źródłosłów dla ang. militate, franc. militer, goc. 𐌼𐌹𐌻𐌹𐍄𐍉𐌽, hiszp. militar, port. militar, wł. militare


apostoł

st.czes. apoštol < łac. apostolus < gr. ἀπόστολος (apóstolos) → wysłannik

apostoła (genitive singular)
apostołowi (dative singular)
apostoła (accusative singular)
apostołem (instrumental singular)
apostole (locative singular)
apostole (vocative singular)
apostołowie (nominative plural)
apostołów (genitive plural)
apostołom (dative plural)
apostołów (accusative plural)
apostołami (instrumental plural)
apostołach (locative plural)
apostołowie (vocative plural)

każdy z dwunastu najbliższych uczniów Jezusa Chrystusa powołanych przez niego w celu głoszenia jego nauk

Najstarsze na świecie portrety apostołów Piotra, Pawła, Andrzeja i Jana znaleźli archeolodzy w rzymskich katakumbach świętej Tekli

ktoś, kto rozpowszechnia chrześcijaństwo


epifania

epifanii (genitive singular)
epifanii (dative singular)
epifanię (accusative singular)
epifanią (instrumental singular)
epifanii (locative singular)
epifanio (vocative singular)
epifanie (nominative plural)
epifanii (genitive plural)
epifaniom (dative plural)
epifanie (accusative plural)
epifaniami (instrumental plural)
epifaniach (locative plural)
epifanie (vocative plural)

(…) szum w uszach i zawrót głowy zwiastował Anwaldtowi, że oto następuje epifania


ateisme

En ateisme, der accepterer guds eksistens, lyder som noget af en selvmodsigelse. Som en vegetar, der spiser kød.

Ateizm, który akceptuje istnienie boga, brzmi nieco jak wewnętrzna sprzeczność. Jak wegetarianin jedzący mięso.

Ib Ulbæk: Selv ateister kan trænge til lidt gud (da). Informatíon, 2016-05-12. [dostęp 2021-04-14].


prałat

prałata (genitive singular)
prałatowi (dative singular)
prałata (accusative singular)
prałatem (instrumental singular)
prałacie (locative singular)
prałacie (vocative singular)
prałaci (nominative plural)
prałatów (genitive plural)
prałatom (dative plural)
prałatów (accusative plural)
prałatami (instrumental plural)
prałatach (locative plural)
prałaci (vocative plural)


owieczka

owieczki (nominative plural)
owieczki (genitive singular)
owieczek (genitive plural)
owieczce (dative singular)
owieczkom (dative plural)
owieczkę (accusative singular)
owieczki (accusative plural)
owieczką (instrumental singular)
owieczkami (instrumental plural)
owieczce (locative singular)
owieczkach (locative plural)
owieczko (vocative singular)
owieczki (vocative plural)

członek chrześcijańskiej wspólnoty religijnej

Potem bardzo wymownie i z wielkim przejęciem się ostrzegał swoje owieczki, aby jako prostaczkowie, ubodzy niby owi ptakowie niebiescy, a zatem mili Bogu, nie słuchali rozmaitych fałszywych mędrców…


cerkiew

cerkwie (nominative plural)
cerkwi (genitive singular)
cerkwi (genitive plural)
cerkwi (dative singular)
cerkwiom (dative plural)
cerkwie (accusative plural)
cerkwią (instrumental singular)
cerkwiami (instrumental plural)
cerkwi (locative singular)
cerkwiach (locative plural)
cerkwi (vocative singular)
cerkwie (vocative plural)

Za czasów Stalina w ZSRR masowo burzono cerkwie.

wspólnota chrześcijan wyznania prawosławnego

wspólnota chrześcijan wyznania greckokatolickiego (unickiego)


Zmartwychwstanie

Zmartwychwstania (genitive singular)
Zmartwychwstaniu (dative singular)
Zmartwychwstaniem (instrumental singular)
Zmartwychwstaniu (locative singular)

w tradycji chrześcijańskiej powrót Jezusa Chrystusa do życia po trzech dniach w grobie

W centralnej części tryptyku artysta przedstawił Zmartwychwstanie Chrystusa.


sakrament

p.łac. sacramentum < łac. sacro < łac. sacer < praindoeur. *sh₂krós < praindoeur. *seh₂k-

źródłosłów dla białor. сакрамант

sakramentu (genitive singular)
sakramentowi (dative singular)
sakramentem (instrumental singular)
sakramencie (locative singular)
sakramencie (vocative singular)
sakramenty (nominative plural)
sakramentów (genitive plural)
sakramentom (dative plural)
sakramenty (accusative plural)
sakramentami (instrumental plural)
sakramentach (locative plural)
sakramenty (vocative plural)

w chrześcijaństwie obrzęd religijny uważany za znak lub sposób przekazania łaski Bożej

Przełożeni powinni zostawić swoim podwładnym należną wolność w zakresie korzystania z sakramentu pokuty i kierownictwa duchowego, z zachowaniem wszakże dyscypliny instytutu

Sypania głów popiołem w Środę Popielcową nie zalicza się do sakramentów Kościoła katolickiego.


lumo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-lumo.wav

lumoj (nominative plural)
lumon (accusative singular)
lumojn (accusative plural)

Vi estas la lumo de la mondo.


szopka

model stajenki betlejemskiej, zwykle ze żłobkiem i figurkami

Na Górnym Śląsku szopkę nazywają betlejką.

widowisko teatralne związane z Bożym Narodzeniem

Piotruś w szopce bożonarodzeniowej zagrał świętego Józefa.


bazylika

łac. basilica < gr. βασιλικός < ἄρχων βασιλεύς → archont basileus, urzędnik rady miejskiej zastępujący króla

bazyliki (genitive singular)
bazylice (dative singular)
bazylikę (accusative singular)
bazyliką (instrumental singular)
bazylice (locative singular)
bazyliko (vocative singular)
bazyliki (nominative plural)
bazylik (genitive plural)
bazylikom (dative plural)
bazyliki (accusative plural)
bazylikami (instrumental plural)
bazylikach (locative plural)
bazyliki (vocative plural)

tytuł nadawany przez papieża niektórym kościołom


manichejski

kształtować coś w kategoriach manichejskich

manichejska (nominative singular feminine)
manichejskie (nominative singular neuter)
manichejscy (nominative plural masculine)
manichejskie (nominative plural nonvirile)
manichejskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
manichejskiej (genitive singular feminine)
manichejskiego (genitive singular neuter)
manichejskich (genitive plural masculine nonvirile)
manichejskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
manichejskiej (dative singular feminine)
manichejskiemu (dative singular neuter)
manichejskim (dative plural masculine nonvirile)
manichejskiego (accusative singular masculine animate)
manichejską (accusative singular feminine)
manichejskie (accusative singular neuter)
manichejskich (accusative plural masculine)
manichejskie (accusative plural nonvirile)
manichejskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
manichejską (instrumental singular feminine)
manichejskim (instrumental singular neuter)
manichejskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
manichejskim (locative singular masculine animate inanimate)
manichejskiej (locative singular feminine)
manichejskim (locative singular neuter)
manichejskich (locative plural masculine nonvirile)
manichejska (vocative singular feminine)
manichejskie (vocative singular neuter)
manichejscy (vocative plural masculine)
manichejskie (vocative plural nonvirile)
bardziej manichejski (comparative)
bardziej manichejski (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejska (nominative singular feminine)
bardziej manichejskie (nominative singular neuter)
bardziej manichejscy (nominative plural masculine)
bardziej manichejskie (nominative plural nonvirile)
bardziej manichejskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejskiej (genitive singular feminine)
bardziej manichejskiego (genitive singular neuter)
bardziej manichejskich (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej manichejskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejskiej (dative singular feminine)
bardziej manichejskiemu (dative singular neuter)
bardziej manichejskim (dative plural masculine nonvirile)
bardziej manichejskiego (accusative singular masculine animate)
bardziej manichejski (accusative singular masculine inanimate)
bardziej manichejską (accusative singular feminine)
bardziej manichejskie (accusative singular neuter)
bardziej manichejskich (accusative plural masculine)
bardziej manichejskie (accusative plural nonvirile)
bardziej manichejskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejską (instrumental singular feminine)
bardziej manichejskim (instrumental singular neuter)
bardziej manichejskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej manichejskim (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejskiej (locative singular feminine)
bardziej manichejskim (locative singular neuter)
bardziej manichejskich (locative plural masculine nonvirile)
bardziej manichejski (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej manichejska (vocative singular feminine)
bardziej manichejskie (vocative singular neuter)
bardziej manichejscy (vocative plural masculine)
bardziej manichejskie (vocative plural nonvirile)
najbardziej manichejski (superlative)
najbardziej manichejski (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejska (nominative singular feminine)
najbardziej manichejskie (nominative singular neuter)
najbardziej manichejscy (nominative plural masculine)
najbardziej manichejskie (nominative plural nonvirile)
najbardziej manichejskiego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejskiej (genitive singular feminine)
najbardziej manichejskiego (genitive singular neuter)
najbardziej manichejskich (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej manichejskiemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejskiej (dative singular feminine)
najbardziej manichejskiemu (dative singular neuter)
najbardziej manichejskim (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej manichejskiego (accusative singular masculine animate)
najbardziej manichejski (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej manichejską (accusative singular feminine)
najbardziej manichejskie (accusative singular neuter)
najbardziej manichejskich (accusative plural masculine)
najbardziej manichejskie (accusative plural nonvirile)
najbardziej manichejskim (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejską (instrumental singular feminine)
najbardziej manichejskim (instrumental singular neuter)
najbardziej manichejskimi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej manichejskim (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejskiej (locative singular feminine)
najbardziej manichejskim (locative singular neuter)
najbardziej manichejskich (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej manichejski (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej manichejska (vocative singular feminine)
najbardziej manichejskie (vocative singular neuter)
najbardziej manichejscy (vocative plural masculine)
najbardziej manichejskie (vocative plural nonvirile)

dotyczący manicheizmu lub manichejczyków, albo zawierający elementy przyjętej przez nich doktryny

Filozofia manichejska, powstała w III w. n.e., czerpała ze źródeł zoroastryzmu, buddyzmu i chrześcijaństwa.


komunia

świętych obcowanie, społeczność świętych

część mszy, w czasie której celebrans i wierni spożywają hostię


Chan

(1.1) chiń. 禪 (chán) < sanskr. ध्यान (dhyāna)


spowiednik

spowiednika (genitive singular)
spowiednikowi (dative singular)
spowiednika (accusative singular)
spowiednikiem (instrumental singular)
spowiedniku (locative singular)
spowiedniku (vocative singular)
spowiednicy (nominative plural)
spowiedników (genitive plural)
spowiednikom (dative plural)
spowiedników (accusative plural)
spowiednikami (instrumental plural)
spowiednikach (locative plural)
spowiednicy (vocative plural)
spowiedniki (depreciative nominative vocative plural)

Zakonnica poprosiła o pomoc swojego spowiednika z zakonu redemtorystów.


confesor

wyznawca (osoba publicznie wyznająca wiarę w Jezusa Chrystusa)


Jezus Chrystus

Jezusa Chrystusa (genitive singular)
Jezusowi Chrystusowi (dative singular)
Jezusa Chrystusa (accusative singular)
Jezusem Chrystusem (instrumental singular)
Jezusie Chrystusie (locative singular)
Jezusie Chrystusie (vocative singular)
Jezu Chryste (vocative singular)

Boże Narodzenie jest świętem, podczas którego celebruje się narodziny Jezusa Chrystusa.


relikwiarz

relikwiarza (genitive singular)
relikwiarzowi (dative singular)
relikwiarzem (instrumental singular)
relikwiarzu (locative singular)
relikwiarzu (vocative singular)
relikwiarze (nominative plural)
relikwiarzy (genitive plural)
relikwiarzów (genitive plural)
relikwiarzom (dative plural)
relikwiarze (accusative plural)
relikwiarzami (instrumental plural)
relikwiarzach (locative plural)
relikwiarze (vocative plural)

przedmiot kultu służący do przechowywania relikwii, zazwyczaj bogato zdobiony

Na ołtarzu wystawiono relikwiarz św. Antoniego z Padwy.


epistoła

łac. epistola < gr. ἐπιστολή (epistolḗ) → list < gr. ἐπιστέλλω (epistellō) - wysyłam wiadomość < gr. ἐπί 'epi' nad + gr. στέλλω 'stellō' przygotowuję, wysyłam


katolsk

Syv gange om dagen bad katolske præster tidebønner, og de var trykt i et breviar.


sacred

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-sacred.wav


koleda

koledy (nominative plural)
koledy (genitive singular)
koled (genitive plural)
koledě (dative singular)
koledám (dative plural)
koledu (accusative singular)
koledy (accusative plural)
koledo (vocative singular)
koledy (vocative plural)
koledě (locative singular)
koledách (locative plural)
koledou (instrumental singular)
koledami (instrumental plural)


sanctuary

średnioang. seintuarie, sentwary < anglonormańskie sentuarie < st.franc. saintuaire < łac. sānctuārium < łac. sānctus

Anne and Jack leave at four in the morning and arrive at the sanctuary at two in the afternoon.

Anne i Jack wyjeżdżają o czwartej rano i przyjeżdżają do sanktuarium o drugiej po południu.


خلافة

(1.1) źródłosłów dla tur. hilafet, pers. خلافت


جهاد

(1) źródłosłów dla pol. dżihad, pers. جهاد, est. džihaad, franc. djihad, hiszp. yihad, ang. jihad (jehad), serb. џихад, tur. cihad, afr. djihad

w islamie: indywidualny trud w celu wzmocnienia swojej wiary muzułmańskiej, samodoskonalenia

كيف نبدأ في جهادنا الروحي؟

(1.1-2) هدف حياتنا أن نصبح قديسين وكاملين وأبناء لله ورثة لملكوته السماوي، والجهاد الروحي هو الوسيلة لتحقيق ذلك

Celem naszego życia jest stać się świętymi i pełnymi synami Boga (= Allaha) oraz dziedzicami jego królestwa niebieskiego, a duchowy dżihad (= trud, wysiłek) jest sposobem, aby to osiągnąć.

ليس جهاد الكفار بالقتال واجبا على المرأة

Dżihad jako walka z niewiernymi nie jest obowiązkiem kobiet.


djihad

w islamie: dżihad, święta wojna muzułmańska


presentation

ˈprɛzənˈteɪʃən


Messias

gr. Μεσσίας < hebr. משיח → pomazaniec; ; źródłosłów dla ang. Messiah, czes. Mesiáš, hiszp. Mesías, ia Messia, kasz. Mesjôsz, niem. Messias, pol. Mesjasz, port. Messias, słc. Mesiáš, szw. Messias, wł. Messia


Messias

łac. Messias < gr. Μεσσίας < hebr. משיח → pomazaniec


Zoroastrian

ang. Zoroaster < łac. Zoroastres < st.pers.

ˌzɒrəʊˈæstrɪən


Zoroastrian

ˌzɒrəʊˈæstrɪən

It is possible to find rational and historical grounds for the Zoroastrian regard for the dog. The herd-dog and watch-dog (…), must have been man's valued helpers in ancient times on the steppes; and with his qualities of loyalty, obedience and affection the dog undoubtedly seems to have a moral nature, and the capacity of choice.

Możliwe jest odnalezienie racjonalnego i historycznego podłoża zoroastryjskiego szacunku wobec psa. Pies pasterski i pies stróżujący musiały być docenianymi pomocnikami człowieka na stepach w czasach antycznych; z ich lojalnością, posłuszeństwem i oddaniem, psy bez wątpienia wydają się mieć naturę moralną oraz zdolność dokonywania wyborów.

Mary Boyce, A History of Zoroastrianism. Volume I, The Early Period


ablucja

ablucji (genitive singular)
ablucji (dative singular)
ablucję (accusative singular)
ablucją (instrumental singular)
ablucji (locative singular)
ablucjo (vocative singular)
ablucje (nominative plural)
ablucji (genitive plural)
ablucyj (genitive plural obsolete)
ablucjom (dative plural)
ablucje (accusative plural)
ablucjami (instrumental plural)
ablucjach (locative plural)
ablucje (vocative plural)

U dawnych Słowian były znane niektóre formy ablucji jeszcze przed wprowadzeniem chrześcijaństwa


قبلة

ISO: qúbla (transliteration)
ISO: qíbla (transliteration)


Stolica Apostolska

Stolicy Apostolskiej (genitive singular)
Stolicy Apostolskiej (dative singular)
Stolicę Apostolską (accusative singular)
Stolicą Apostolską (instrumental singular)
Stolicy Apostolskiej (locative singular)
Stolico Apostolska (vocative singular)

organ władzy zwierzchniej w Kościele katolickim

Kardynał był sekretarzem stanu Stolicy Apostolskiej w latach 1930–1939.


Stolica Piotrowa

Stolicy Piotrowej (genitive singular)
Stolicy Piotrowej (dative singular)
Stolicę Piotrową (accusative singular)
Stolicą Piotrową (instrumental singular)
Stolicy Piotrowej (locative singular)
Stolico Piotrowa (vocative singular)


KUL

KUL-u (genitive singular)
KUL-owi (dative singular)
KUL-em (instrumental singular)
KUL-u (locative singular)
KUL-u (vocative singular)
KUL-e (nominative plural)
KUL-i (genitive plural)
KUL-om (dative plural)
KUL-e (accusative plural)
KUL-ami (instrumental plural)
KUL-ach (locative plural)
KUL-e (vocative plural)

Teraz studiuję na KUL-u, choć wcześniej byłem rok na UŚ-u.


NMP

Kościół pw. NMP Królowej Polski oraz dom zakonny Salwatorianów w Bielsku-Białej wywodzą się z pierwszej placówki salwatoriańskiej w tym mieście.


cleric

p.łac. clericus < gr. κληρικός (klērikós) < gr. κλῆρος + -ικός (klêros + -ikós)


dżihad

dżihadu (genitive singular)
dżihadowi (dative singular)
dżihadem (instrumental singular)
dżihadzie (locative singular)
dżihadzie (vocative singular)
dżihady (nominative plural)
dżihadów (genitive plural)
dżihadom (dative plural)
dżihady (accusative plural)
dżihadami (instrumental plural)
dżihadach (locative plural)
dżihady (vocative plural)

Dowolny akt terrorystyczny z którejkolwiek części świata ma jakiś związek z Pakistanem. To dlatego, że organizacje spod znaku dżihadu wciąż cieszą się tu swobodą i otrzymują wsparcie.

w szerszym znaczeniu, przeniesione z nauk muzułmańskich: podejmowanie wysiłku w celu szerzenia islamu lub/i samodoskonalenia

Dżihad to działanie podejmowane w imię Boga. Może być przedsięwzięte przez jednostkę bądź społeczność, aby naprawić jej kondycję moralną.

red. Grzegorz Babiński i Maria Kapiszewska, Zrozumieć współczesność, 2009.


iftar

iftaru (genitive singular)
iftarowi (dative singular)
iftarem (instrumental singular)
iftarze (locative singular)
iftarze (vocative singular)
iftary (nominative plural)
iftarów (genitive plural)
iftarom (dative plural)
iftary (accusative plural)
iftarami (instrumental plural)
iftarach (locative plural)
iftary (vocative plural)

w islamie: pierwszy posiłek, który spożywa muzułmanin po zachodzie słońca w okresie postu ramadan; posiłek przerywający post dzienny


إفطار

(1.1) źródłosłów dla pol. iftar, ang. iftar, franc. iftar


PP

Prajnaparamita → sutra wielkiej mądrości prowadzącej na drugi brzeg (buddyzm)


PP

Pastor Pastorum → Pasterz Pasterzy (przydomek papieża)


Shinto

jap. 神道 (shintō, しんとう) < chiń. 神道 (shéndào)

shinto, shintoizm, sintoizm (tradycyjna religia japońska)


Ummah

w islamie: umma (ummah), wspólnota muzułmańska na świecie, świat muzułmański


Mohammedanism

məʊˈhæmɪdəˌnɪzəm


mahometanizm

ˌmaxɔ̃mɛˈtãɲism̥

mahometanizmu (genitive singular)
mahometanizmowi (dative singular)
mahometanizmem (instrumental singular)
mahometanizmie (locative singular)
mahometanizmie (vocative singular)

inne określenie islamu wywodzące się od imienia proroka Mahometa


oumma

w islamie: umma, wspólnota muzułmańska na świecie


surplice

st.franc. surpeliz < p.łac. superpelliceum < łac. super + pellis


aspergillum

ˌæspərˈdʒɪləm


soutane

franc. soutane < wł. sottana < łac. subtana < łac. subtus

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-soutane.wav


κόλαση

piekło, inferno (miejsce kary po śmierci)


Bar-Mizwa

ˌbaːɐ̯ˈmɪʦva

ˌbaːɐ̯ˈmɪʦvas

bar micwa, chłopiec żydowski wkraczający w dorosłe życie


Bar-Mizwa

ˌbaːɐ̯ˈmɪʦva

ˌbaːɐ̯ˈmɪʦvas

bar micwa; uroczystość żydowska świętująca wkraczanie chłopców w dorosłe życie


Basilika

łac. basilica < gr. βασιλικός; od βασιλικὴ στοά → portyk królewski


Isa

W islamie Jezus – po arabsku Isa – postrzegany jest jako prorok, a nie Syn Boży ani Bóg w jednej z trzech postaci. W Koranie wymienia się go z imienia aż 25 razy, sześciokrotnie zaś nadaje mu tytuł Mesjasz (albo Chrystus – w zależności, którym przekładem Koranu się posługujemy). Mówi się o nim także: Posłaniec i Prorok, a przede wszystkim Słowo i Duch Boży.

Mehdi Hasan, Isa i jego uczniowie, Tygodnik Forum nr 51/52/2010.


islamistyczny

islamistyczna (nominative singular feminine)
islamistyczne (nominative singular neuter)
islamistyczni (nominative plural masculine)
islamistyczne (nominative plural nonvirile)
islamistycznego (genitive singular masculine animate inanimate)
islamistycznej (genitive singular feminine)
islamistycznego (genitive singular neuter)
islamistycznych (genitive plural masculine nonvirile)
islamistycznemu (dative singular masculine animate inanimate)
islamistycznej (dative singular feminine)
islamistycznemu (dative singular neuter)
islamistycznym (dative plural masculine nonvirile)
islamistycznego (accusative singular masculine animate)
islamistyczną (accusative singular feminine)
islamistyczne (accusative singular neuter)
islamistycznych (accusative plural masculine)
islamistyczne (accusative plural nonvirile)
islamistycznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
islamistyczną (instrumental singular feminine)
islamistycznym (instrumental singular neuter)
islamistycznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
islamistycznym (locative singular masculine animate inanimate)
islamistycznej (locative singular feminine)
islamistycznym (locative singular neuter)
islamistycznych (locative plural masculine nonvirile)
islamistyczna (vocative singular feminine)
islamistyczne (vocative singular neuter)
islamistyczni (vocative plural masculine)
islamistyczne (vocative plural nonvirile)


Bergpredigt

ˈbɛʁkˌpʀeːdɪçt


szarytka

(1.2) franc. charité → miłosierdzie; zapożyczenie fonetyczne

szarytki (genitive singular)
szarytce (dative singular)
szarytkę (accusative singular)
szarytką (instrumental singular)
szarytce (locative singular)
szarytko (vocative singular)
szarytki (nominative plural)
szarytek (genitive plural)
szarytkom (dative plural)
szarytki (accusative plural)
szarytkami (instrumental plural)
szarytkach (locative plural)
szarytki (vocative plural)

członkini zakonu Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo


Holy See

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-Holy See.wav


Christus

gr. Χριστός (Khrīstós) < χριστός (khrīstós) → namaszczony; źródłosłów dla ang. Christ, franc. Christ, hiszp. Cristo, litew. Kristus, niem. Christus, pol. Chrystus, port. Cristo, szkoc. Christ, gael. Crìosd, wł. Cristo


اسلامی

urd. اسلام + ـی


أيقونة

gr. εἰκών (obraz) ← gr. εἴκω (być podobnym)


Καθαρή Δευτέρα

Czysty Poniedziałek (nazwa greckiego święta)

forma równoważna Καθαρά Δευτέρα


Dekalog

(1.1) łac. decalogus < gr. δεκάλογος < gr. δέκα + λόγος (deka + logos) → dziesięć słów; por. Wyj 20; Pwt 5

Dekalogu (genitive singular)
Dekalogowi (dative singular)
Dekalogiem (instrumental singular)
Dekalogu (locative singular)
Dekalogu (vocative singular)
Dekalogi (nominative plural)
Dekalogów (genitive plural)
Dekalogom (dative plural)
Dekalogi (accusative plural)
Dekalogami (instrumental plural)
Dekalogach (locative plural)
Dekalogi (vocative plural)

w judaizmie i chrześcijaństwie: kodeks praw moralno-religijnych przekazany Żydom przez Mojżesza na Synaju

Mojżesz rozbił pierwsze tablice z Dekalogiem po grzesznym uczczeniu przez Hebrajczyków złotego cielca.

Staram się przestrzegać wszystkich przykazań Dekalogu.


Czysty Poniedziałek

ˈt͡ʃɨstɨ ˌpɔ̃ɲɛ̇ˈd͡ʑawɛk

Czyste Poniedziałki (nominative plural)
Czystego Poniedziałku (genitive singular)
Czystych Poniedziałków (genitive plural)
Czystemu Poniedziałkowi (dative singular)
Czystym Poniedziałkom (dative plural)
Czyste Poniedziałki (accusative plural)
Czystym Poniedziałkiem (instrumental singular)
Czystymi Poniedziałkami (instrumental plural)
Czystym Poniedziałku (locative singular)
Czystych Poniedziałkach (locative plural)
Czysty Poniedziałku (vocative singular)
Czyste Poniedziałki (vocative plural)

nazwa prawosławnego święta greckiego, pierwszy dzień postu przed Wielkanocą

W Grecji Czysty Poniedziałek jest dniem ustawowo wolnym od pracy.


requiem

kompozycja mszalna wykonywana w Zaduszki lub podczas uroczystości żałobnych


Καθαρά Δευτέρα

forma równoważna Καθαρή Δευτέρα


bailiwick

baliwat (w zakonach rycerskich struktura administracyjna pośrednia pomiędzy przeoratem a komandorią)


religionist

religiant, dewot, osoba manifestująca swą religijność


karmiczny

karmiczna (nominative singular feminine)
karmiczne (nominative singular neuter)
karmiczni (nominative plural masculine)
karmiczne (nominative plural nonvirile)
karmicznego (genitive singular masculine animate inanimate)
karmicznej (genitive singular feminine)
karmicznego (genitive singular neuter)
karmicznych (genitive plural masculine nonvirile)
karmicznemu (dative singular masculine animate inanimate)
karmicznej (dative singular feminine)
karmicznemu (dative singular neuter)
karmicznym (dative plural masculine nonvirile)
karmicznego (accusative singular masculine animate)
karmiczną (accusative singular feminine)
karmiczne (accusative singular neuter)
karmicznych (accusative plural masculine)
karmiczne (accusative plural nonvirile)
karmicznym (instrumental singular masculine animate inanimate)
karmiczną (instrumental singular feminine)
karmicznym (instrumental singular neuter)
karmicznymi (instrumental plural masculine nonvirile)
karmicznym (locative singular masculine animate inanimate)
karmicznej (locative singular feminine)
karmicznym (locative singular neuter)
karmicznych (locative plural masculine nonvirile)
karmiczna (vocative singular feminine)
karmiczne (vocative singular neuter)
karmiczni (vocative plural masculine)
karmiczne (vocative plural nonvirile)

Stan karmicznego obciążenia w momencie śmierci decyduje jak wysoko, czyli do którego piętra będzie mogła wznieść się

Andrzej Wasilewski, Karma - los człowieka, 2002, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


Erzbistum

ˈeːɐ̯ʦˌbɪstuːm

ˈeːɐ̯ʦˌbɪstyːmɐ

por. Erzbistum • Erzstift • Fürsterzbistum • Fürsterzstift • Fürststift • Fürstbistum • Hochstift • Metropolitanbistum • Stift


Evangelium

evaŋˈɡeːlɪ̯ʊm

evaŋˈɡeːlɪ̯ən


islamita

muzułmanka, islamistka (wyznawczyni islamu)


cónclave

dawna forma conclave jest dziś niezalecana i uważana za przestarzałą.


yashmak

czarczaf (chusta na twarz, noszona przez muzułmańskie kobiety)


آمين

.وسينقذني الرب من كل عمل رديء .ويخلصني لملكوته السماوي. الذي له المجد الى دهر الدهور. آمين

Wyrwie mię Pan od wszelkiego złego czynu i wybawi mię, przyjmując do swego królestwa niebieskiego; Jemu chwała na wieki wieków! Amen.


clergyman

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Usmaan (Middle river exports)-clergyman.wav


Frieden

Ruhe in Frieden!


سورة

(1.1) źródłosłów dla franc. sourate, ros. сура

: (1.1) lp suura; lm súwar (transliteration)


يوم القيامة

dzień Sądu Ostatecznego, dzień zmartwychwstania


برزخ

w muzułmańskiej eschatologii: stan barzakh, barzach


صحيح

zobacz też: Indeks:Arabski - Najpopularniejsze słowa


Geistlicher

ˈɡaɪ̯stlɪçən


metastasis

śr.łac. metastasis < gr. μετάστασις < gr. μεθίστημι


venerable

w Kościele anglikańskim: tytuł archidiakona


K+M+B

Kasper (lub Kacper) + Melchior + Baltazar (imiona Trzech Króli)

K+M+B 2011

Skrót wraz z datą tradycyjnie wypisywany jest święconą kredą po zewnętrznej stronie drzwi wejściowych podczas odwiedzin duszpasterskich, tradycyjnej kolędy.

Christus Mansionem Benedicat → Niech Chrystus błogosławi temu domowi


parlor

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-parlor.wav


grazia

Per grazia di Dio però sono quello che sono, e la sua grazia in me non è stata vana.

Lecz za łaską Boga jestem tym, czym jestem, a dana mi łaska Jego nie okazała się daremna.


anni di grazia

w chrześcijaństwie: lata odkupienia (od narodzin Chrystusa)


ascesi

p.łac. ascesis < gr. ἄσκησις < gr. ἀσκέω → ćwiczyć


kalif

kalifa (genitive singular)
kalifowi (dative singular)
kalifa (accusative singular)
kalifem (instrumental singular)
kalifie (locative singular)
kalifie (vocative singular)
kalifowie (nominative plural)
kalifów (genitive plural)
kalifom (dative plural)
kalifów (accusative plural)
kalifami (instrumental plural)
kalifach (locative plural)
kalifowie (vocative plural)

islamski przywódca religijny, a początkowo także i polityczny, tytularny następca Mahometa

Pewien bogaty kalif obchodził urodziny


aureole

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-عُثمان (Middle river exports)-aureole.wav


profanation

pɹɒfəˈneɪʃ(ə)n


Halleluja

łac. alleluia < gr. ἀλληλούϊα < hebr. הללויה


potępiać

pɔˈtɛ̃mpʲjät͡ɕ

potẽmpʹi ̯äć

potępiam (singular first-person present)
potępiasz (singular second-person present)
potępia (singular third-person present)
potępiamy (plural first-person present)
potępiacie (plural second-person present)
potępiają (plural third-person present)
potępiałem (singular first-person past masculine)
potępiałeś (singular second-person past masculine)
potępiał (singular third-person past masculine)
potępialiśmy (plural first-person past masculine)
potępialiście (plural second-person past masculine)
potępiali (plural third-person past masculine)
potępiałam (singular first-person past feminine)
potępiałaś (singular second-person past feminine)
potępiała (singular third-person past feminine)
potępiałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
potępiałyście (plural second-person past feminine neuter)
potępiały (plural third-person past feminine neuter)
potępiałom (singular first-person past neuter potential rare)
potępiałoś (singular second-person past neuter potential rare)
potępiało (singular third-person past neuter)
niech potępiam (singular first-person imperative)
potępiaj (singular second-person imperative)
niech potępia (singular third-person imperative)
potępiajmy (plural first-person imperative)
potępiajcie (plural second-person imperative)
niech potępiają (plural third-person imperative)
będę potępiał (singular first-person future masculine)
będę potępiać (singular first-person future masculine)
będziesz potępiał (singular second-person future masculine)
będziesz potępiać (singular second-person future masculine)
będzie potępiał (singular third-person future masculine)
będzie potępiać (singular third-person future masculine)
będziemy potępiali (plural first-person future masculine)
będziemy potępiać (plural first-person future masculine)
będziecie potępiali (plural second-person future masculine)
będziecie potępiać (plural second-person future masculine)
będą potępiali (plural third-person future masculine)
będą potępiać (plural third-person future masculine)
będę potępiała (singular first-person future feminine)
będę potępiać (singular first-person future feminine)
będziesz potępiała (singular second-person future feminine)
będziesz potępiać (singular second-person future feminine)
będzie potępiała (singular third-person future feminine)
będzie potępiać (singular third-person future feminine)
będziemy potępiały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy potępiać (plural first-person future feminine neuter)
będziecie potępiały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie potępiać (plural second-person future feminine neuter)
będą potępiały (plural third-person future feminine neuter)
będą potępiać (plural third-person future feminine neuter)
będę potępiało (singular first-person future neuter potential rare)
będę potępiać (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz potępiało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz potępiać (singular second-person future neuter potential rare)
będzie potępiało (singular third-person future neuter)
będzie potępiać (singular third-person future neuter)
potępiałem był (singular first-person pluperfect masculine)
potępiałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
potępiał był (singular third-person pluperfect masculine)
potępialiśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
potępialiście byli (plural second-person pluperfect masculine)
potępiali byli (plural third-person pluperfect masculine)
potępiałam była (singular first-person pluperfect feminine)
potępiałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
potępiała była (singular third-person pluperfect feminine)
potępiałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
potępiałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
potępiały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
potępiałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
potępiałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
potępiało było (singular third-person pluperfect neuter)
potępiano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
potępiałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym potępiał (singular first-person conditional masculine)
potępiałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś potępiał (singular second-person conditional masculine)
potępiałby (singular third-person conditional masculine)
byłby potępiał (singular third-person conditional masculine)
potępialibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy potępiali (plural first-person conditional masculine)
potępialibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście potępiali (plural second-person conditional masculine)
potępialiby (plural third-person conditional masculine)
byliby potępiali (plural third-person conditional masculine)
potępiałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym potępiała (singular first-person conditional feminine)
potępiałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś potępiała (singular second-person conditional feminine)
potępiałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby potępiała (singular third-person conditional feminine)
potępiałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy potępiały (plural first-person conditional feminine neuter)
potępiałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście potępiały (plural second-person conditional feminine neuter)
potępiałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby potępiały (plural third-person conditional feminine neuter)
potępiałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym potępiało (singular first-person conditional neuter potential rare)
potępiałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś potępiało (singular second-person conditional neuter potential rare)
potępiałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby potępiało (singular third-person conditional neuter)
potępiający (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
niepotępiający (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
potępiająca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
niepotępiająca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
potępiające (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
niepotępiające (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
potępiające (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
niepotępiające (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
potępiany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
niepotępiany (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
potępiani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
niepotępiani (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
potępiana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
niepotępiana (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
potępiane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
niepotępiane (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
potępiane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
niepotępiane (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
potępiając (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie potępiając (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
potępianie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
niepotępianie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

skazywać na potępienie, skazywać na piekło


sunnicki

sũɲˈːit͡sʲci

sunnicka (nominative singular feminine)
sunnickie (nominative singular neuter)
sunniccy (nominative plural masculine)
sunnickie (nominative plural nonvirile)
sunnickiego (genitive singular masculine animate inanimate)
sunnickiej (genitive singular feminine)
sunnickiego (genitive singular neuter)
sunnickich (genitive plural masculine nonvirile)
sunnickiemu (dative singular masculine animate inanimate)
sunnickiej (dative singular feminine)
sunnickiemu (dative singular neuter)
sunnickim (dative plural masculine nonvirile)
sunnickiego (accusative singular masculine animate)
sunnicką (accusative singular feminine)
sunnickie (accusative singular neuter)
sunnickich (accusative plural masculine)
sunnickie (accusative plural nonvirile)
sunnickim (instrumental singular masculine animate inanimate)
sunnicką (instrumental singular feminine)
sunnickim (instrumental singular neuter)
sunnickimi (instrumental plural masculine nonvirile)
sunnickim (locative singular masculine animate inanimate)
sunnickiej (locative singular feminine)
sunnickim (locative singular neuter)
sunnickich (locative plural masculine nonvirile)
sunnicka (vocative singular feminine)
sunnickie (vocative singular neuter)
sunniccy (vocative plural masculine)
sunnickie (vocative plural nonvirile)


szyicki

szyicka (nominative singular feminine)
szyickie (nominative singular neuter)
szyiccy (nominative plural masculine)
szyickie (nominative plural nonvirile)
szyickiego (genitive singular masculine animate inanimate)
szyickiej (genitive singular feminine)
szyickiego (genitive singular neuter)
szyickich (genitive plural masculine nonvirile)
szyickiemu (dative singular masculine animate inanimate)
szyickiej (dative singular feminine)
szyickiemu (dative singular neuter)
szyickim (dative plural masculine nonvirile)
szyickiego (accusative singular masculine animate)
szyicką (accusative singular feminine)
szyickie (accusative singular neuter)
szyickich (accusative plural masculine)
szyickie (accusative plural nonvirile)
szyickim (instrumental singular masculine animate inanimate)
szyicką (instrumental singular feminine)
szyickim (instrumental singular neuter)
szyickimi (instrumental plural masculine nonvirile)
szyickim (locative singular masculine animate inanimate)
szyickiej (locative singular feminine)
szyickim (locative singular neuter)
szyickich (locative plural masculine nonvirile)
szyicka (vocative singular feminine)
szyickie (vocative singular neuter)
szyiccy (vocative plural masculine)
szyickie (vocative plural nonvirile)
bardziej szyicki (comparative)
bardziej szyicki (nominative singular masculine animate inanimate)
bardziej szyicka (nominative singular feminine)
bardziej szyickie (nominative singular neuter)
bardziej szyiccy (nominative plural masculine)
bardziej szyickie (nominative plural nonvirile)
bardziej szyickiego (genitive singular masculine animate inanimate)
bardziej szyickiej (genitive singular feminine)
bardziej szyickiego (genitive singular neuter)
bardziej szyickich (genitive plural masculine nonvirile)
bardziej szyickiemu (dative singular masculine animate inanimate)
bardziej szyickiej (dative singular feminine)
bardziej szyickiemu (dative singular neuter)
bardziej szyickim (dative plural masculine nonvirile)
bardziej szyickiego (accusative singular masculine animate)
bardziej szyicki (accusative singular masculine inanimate)
bardziej szyicką (accusative singular feminine)
bardziej szyickie (accusative singular neuter)
bardziej szyickich (accusative plural masculine)
bardziej szyickie (accusative plural nonvirile)
bardziej szyickim (instrumental singular masculine animate inanimate)
bardziej szyicką (instrumental singular feminine)
bardziej szyickim (instrumental singular neuter)
bardziej szyickimi (instrumental plural masculine nonvirile)
bardziej szyickim (locative singular masculine animate inanimate)
bardziej szyickiej (locative singular feminine)
bardziej szyickim (locative singular neuter)
bardziej szyickich (locative plural masculine nonvirile)
bardziej szyicki (vocative singular masculine animate inanimate)
bardziej szyicka (vocative singular feminine)
bardziej szyickie (vocative singular neuter)
bardziej szyiccy (vocative plural masculine)
bardziej szyickie (vocative plural nonvirile)
najbardziej szyicki (superlative)
najbardziej szyicki (nominative singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyicka (nominative singular feminine)
najbardziej szyickie (nominative singular neuter)
najbardziej szyiccy (nominative plural masculine)
najbardziej szyickie (nominative plural nonvirile)
najbardziej szyickiego (genitive singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyickiej (genitive singular feminine)
najbardziej szyickiego (genitive singular neuter)
najbardziej szyickich (genitive plural masculine nonvirile)
najbardziej szyickiemu (dative singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyickiej (dative singular feminine)
najbardziej szyickiemu (dative singular neuter)
najbardziej szyickim (dative plural masculine nonvirile)
najbardziej szyickiego (accusative singular masculine animate)
najbardziej szyicki (accusative singular masculine inanimate)
najbardziej szyicką (accusative singular feminine)
najbardziej szyickie (accusative singular neuter)
najbardziej szyickich (accusative plural masculine)
najbardziej szyickie (accusative plural nonvirile)
najbardziej szyickim (instrumental singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyicką (instrumental singular feminine)
najbardziej szyickim (instrumental singular neuter)
najbardziej szyickimi (instrumental plural masculine nonvirile)
najbardziej szyickim (locative singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyickiej (locative singular feminine)
najbardziej szyickim (locative singular neuter)
najbardziej szyickich (locative plural masculine nonvirile)
najbardziej szyicki (vocative singular masculine animate inanimate)
najbardziej szyicka (vocative singular feminine)
najbardziej szyickie (vocative singular neuter)
najbardziej szyiccy (vocative plural masculine)
najbardziej szyickie (vocative plural nonvirile)


szyita

szyity (genitive singular)
szyicie (dative singular)
szyitę (accusative singular)
szyitą (instrumental singular)
szyicie (locative singular)
szyito (vocative singular)
szyici (nominative plural)
szyitów (genitive plural)
szyitom (dative plural)
szyitów (accusative plural)
szyitami (instrumental plural)
szyitach (locative plural)
szyici (vocative plural)

wyznawca szyizmu, szyickiego nurtu w islamie

Setki szyitów protestowały w Prowincji Wschodniej Arabii Saudyjskiej, domagając się uwolnienia więźniów i wycofania oddziałów saudyjskich z sąsiedniego Bahrajnu, gdzie uczestniczą w uśmierzaniu społecznej rewolty tamtejszej większości szyickiej


Heide

(1.1) śwn. heiden < swn. heidano < prawdop. got haiÞno, por. gr. τα + ἔθνος (ἔθνη)


Heiligabend

ˌhaɪ̯lɪçˈʔaːbn̩t

ˌhaɪ̯lɪçˈʔaːbn̩də


Heiligenschein

ˈhaɪ̯lɪgn̩ˌʃaɪ̯n

ˈhaɪ̯lɪgn̩ˌʃaɪ̯nə


Heiliger Stuhl

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q188 (deu)-Mathieu Kappler-Heiliger Stuhl.wav


anamnesis

ˌænæmˈniːsɪs


remission

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-remission.wav


Jezusi

(1.1) łac. Iesus < gr. Ἰησοῦς (iēsoũs) < hebr. ישו (jeszua), hebr. ישוע (jehoszua) → Jahwe zbawia

Kush është Jezusi?


예수

예수님을 사랑 해요.


Gesù

(1.1) łac. Iēsus
(1.1) źródłosłów dla malt. Ġesù

Gesù, Ti chiedo di guarire mia figlia.


Iesus

Nomen Iesu est Latinum aequipar terminus nomini Graeco „Iesous”.

Imię łacińskie Jezusa jest dokładnym określeniem greckiej nazwy „Iesous”.


Iesus

Iesus wæs on Bethleheme geboren.


Jahwe

Bóg w judaizmie i chrześcijaństwie, sakralne imię Boga

Jako przykład może tu służyć król Salomon: oddawał on wprawdzie cześć boską Jahwe, ale jednocześnie kazał ustawić w Jerozolimie posążki bożków kananejskich

Zenon Kosidowski, Opowieści biblijne, 1996, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


Karfreitag

kaːʁˈfraɪ̯taːɡə


Kathedrale

łac. cathedra < gr. καθέδρα (kathédra) → krzesło, siedzenie (na którym siedzi biskup)


Kirchenjahr

'kɪʁçənjaːɐ̯

ˈkɪʁçənjaːʀə


alfa y omega

Chrystus (jako Bóg: początek i koniec wszystkich rzeczy)


luteranizm

luteranizmu (genitive singular)
luteranizmowi (dative singular)
luteranizmem (instrumental singular)
luteranizmie (locative singular)
luteranizmie (vocative singular)
luteranizmy (potential rare nominative plural)
luteranizmów (potential rare genitive plural)
luteranizmom (potential rare dative plural)
luteranizmy (potential rare accusative plural)
luteranizmami (potential rare instrumental plural)
luteranizmach (potential rare locative plural)
luteranizmy (potential rare vocative plural)

doktryna teologiczna, jeden z nurtów protestantyzmu, zapoczątkowany przez Marcina Lutra

Luteranizm jest główną religią m.in. na Islandii.

Liczba mnoga w tabeli odmiany została podana za Słownikiem gramatycznym języka polskiego. Inne słowniki (np.: Uniwersalny słownik języka polskiego) odnotowują, że rzeczownik ten nie tworzy liczby mnogiej.


socynjanin

ˌsɔt͡sɨ̃ˈnʲjä̃ɲĩn

socỹnʹi ̯ä̃ńĩn

socynjanina (genitive singular)
socynjaninowi (dative singular)
socynjanina (accusative singular)
socynjaninem (instrumental singular)
socynjaninie (locative singular)
socynjaninie (vocative singular)
socynjaninowie (nominative plural)
socynjaninów (genitive plural)
socynjaninom (dative plural)
socynjaninów (accusative plural)
socynjaninami (instrumental plural)
socynjaninach (locative plural)
socynjaninowie (vocative plural)


socynista

ˌsɔt͡sɨ̃ˈɲista

socynisty (genitive singular)
socyniście (dative singular)
socynistę (accusative singular)
socynistą (instrumental singular)
socyniście (locative singular)
socynisto (vocative singular)
socyniści (nominative plural)
socynistów (genitive plural)
socynistom (dative plural)
socynistów (accusative plural)
socynistami (instrumental plural)
socynistach (locative plural)
socyniści (vocative plural)


Kreuzzug

Kreuzzug für + Akk.; Kreuzzug gegen + Akk.


Kruzifix

ˈkʀuːʦifɪksə


Moslem

Forma Moslem jest obecnie coraz bardziej wypierana przez formę Muslim. Ten trend może spowodować, że słowo Moslem, jako forma rzadsza, nabierze wkrótce w Niemczech pejoratywnego znaczenia. Do początków XIX w. używano określenia Muselmann (Muselman), później również Mohammedaner.

por. Islamist • Islamit • Mohammedaner • Moslem • Muselman • Muselmann • Muslim • Sarazene


Isten

Isten irányítja a világot.


monoteísmo

hiszp. mono- + gr. θεός → bóg + hiszp. -ismo


OP

Ordo Prædicatorum → Zakon Kaznodziejski ( dominikanie)


brimstone

(1.1-2) średnioang. brimston < st.ang. brynstān


Gesù Cristo

(1.1) łac. Iesus Christus < gr. Ἰησοῦς Χριστός

L'anno della nascita di Gesù Cristo non può essere fissato con assoluta precisione.

Nie jest możliwe dokładne wyznaczenie roku narodzenia Jezusa Chrystusa.


evangelist

ɪˈvændʒəlɪst

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Usmaan (Middle river exports)-evangelist.wav


Lễ Phục Sinh

Lễ Phục Sinh là ngày lễ quan trọng nhất của Thiên Chúa Giáo, kỷ niệm ngày Chúa Jesus từ cõi chết trở về.

Wielkanoc to najważniejsze święto chrześcijan, upamiętnia powrót Jezusa z martwych.


Páscoa

Como para celebrar a Páscoa?


Pesaĥo

Pesaĥoj (nominative plural)
Pesaĥon (accusative singular)
Pesaĥojn (accusative plural)


hidżab

hidżabu (genitive singular)
hidżabowi (dative singular)
hidżabem (instrumental singular)
hidżabie (locative singular)
hidżabie (vocative singular)
hidżaby (nominative plural)
hidżabów (genitive plural)
hidżabom (dative plural)
hidżaby (accusative plural)
hidżabami (instrumental plural)
hidżabach (locative plural)
hidżaby (vocative plural)
hidżabu (genitive singular)
hidżabowi (dative singular)
hidżabem (instrumental singular)
hidżabie (locative singular)
hidżabie (vocative singular)

tradycyjna zasada muzułmańskiego kobiecego i męskiego sposobu ubierania, ale także zachowywania się, zgodna z nakazem religijnej przyzwoitości, cnotliwości bądź skromności

Termin hidżab obejmuje nie tylko ubranie i okrycie całego ciała, lecz również zachowanie w obecności kobiet…

Wymogi hidżabu zgodnie z Koranem, sunną i praktyką pobożnych porzedników (sic!)


Пасха

На практике католическая Пасха происходит, как правило, на неделю или на две раньше православной, и три раза в 19 лет совпадает с ней.

W praktyce katolicka Wielkanoc, na ogół, jest tydzień lub dwa przed prawosławną, a trzy razy co 19 lat zbiega się z nią.


ইসলাম

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9610 (ben)-Symoum Syfullah Priyo-ইসলাম.wav


พุทธศาสนา

taj. พุทธ + ศาสนา

pʰút tʰáʔ sàːt sà nǎː


ศาสนาอิสลาม

taj. ศาสนา + อิสลาม


ศาสนาคริสต์

taj. ศาสนา + คริสต์