słowo

(1.1) prasł. *slovo, prasł. *slovese → to, co się słyszy

(1.2) skrót od słowo honoru (por. słowo harcerza, słowo oficera)

zobacz też: przysłowia o słowie i słowach

słowa (genitive singular)
słowu (dative singular)
słowem (instrumental singular)
słowie (locative singular)
słowa (nominative plural)
słów (genitive plural)
słowom (dative plural)
słowa (accusative plural)
słowami (instrumental plural)
słowy (instrumental plural dated)
słowach (locative plural)
słowa (vocative plural)

wyróżniona fonetycznie lub graficznie część wypowiedzi składająca się z jednego lub więcej morfemów, wyrażająca pewną niezmienną treść w danym języku

W Wikisłowniku staramy się omówić wszystkie słowa.

Mądre słowa sycą mózg.


w

jak w Wiliję gwiazdy świecą, kury dobrze jajka niesą

dwudziesta ósma litera polskiego alfabetu

Na kurtce miała wyszytą wielką literę „W”.

Od litery „W” zaczynają się tablice rejestracyjne województwa mazowieckiego.

zobacz też: a • A • ą • Ą • b • B • c • C • ć • Ć • d • D • e • E • ę • Ę • f • F • g • G • h • H • i • I • j • J • k • K • l • L • ł • Ł • m • M • n • N • ń • Ń • o • O • ó • Ó • p • P • (q) • (Q) • r • R • s • S • ś • Ś • t • T • u • U • (v) • (V) • w • W • (x) • (X) • y • Y • z • Z • ź • Ź • ż • Ż


vi

zobacz też: a • bi • ci • di • e • effe • gi • acca • i • elle • emme • enne • o • pi • cu • erre • esse • ti • u • vi • zeta


termin

wyrażenie lub wyraz o specyficznym znaczeniu

Słownik zawiera dużo terminów związanych z biologią.


ton

tonu (genitive singular)
tonowi (dative singular)
tonem (instrumental singular)
tonie (locative singular)
tonie (vocative singular)
tony (nominative plural)
tonów (genitive plural)
tonom (dative plural)
tony (accusative plural)
tonami (instrumental plural)
tonach (locative plural)
tony (vocative plural)
tonu (genitive singular)
tonowi (dative singular)
tonem (instrumental singular)
tonie (locative singular)
tonie (vocative singular)

modulacja głosu zmieniająca znaczenie wyrazu w językach tonalnych

Język mandaryński ma cztery tony.


tuk

kod ISO 639-3 język turkmeński, turkmeńszczyzna


tur

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język turecki, turecczyzna


u

dwudziesta siódma litera polskiego alfabetu


u

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-u.wav

u-oj / uoj (nominative plural)
u-on / uon (accusative singular)
u-ojn / uojn (accusative plural)

zobacz też: a • bo • co • ĉo • do • e • fo • go • ĝo • ĥo • i • jo • ĵo • ko • mo • no • o • po • kuo • ro • so • ŝo • to • u • ŭo • vo • vuo • ikso • ipsilono • zo


u

minuskuła dwudziestej siódmej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: a • ą • b • c • č • d • e • ę • ė • f • g • h • i • į • y • j • k • l • m • n • o • p • r • s • š • t • u • ų • ū • v • z • ž


u

minuskuła trzydziestej czwartej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: a • á • b • c • cs • d • dz • dzs • e • é • f • g • gy • h • i • í • j • k • l • ly • m • n • ny • o • ó • ö • ő • p • r • s • sz • t • ty • u • ú • ü • ű • v • z • zs


a

(1.1-2) W polszczyźnie od XIII wieku; ogsłow. (por. czes. a 'i', rzadziej 'a', ros. а 'a, ale, lecz, i', serb.-chorw. a 'a, i', scs. a 'a, ale, i, chociaż, jakkolwiek') z prasł. *a – partykuła wzmacniająca i nawiązująca, prapokrewne z litew. õ 'i, a' oraz st.ind. ât 'potem, i, tak'.

To małe a napisałeś okropnie koślawo.


a

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-a.wav

a-oj / aoj (nominative plural)
a-on / aon (accusative singular)
a-ojn / aojn (accusative plural)


a

minuskuła pierwszej litery alfabetu litewskiego


a

minuskuła pierwszej litery alfabetu węgierskiego


a

Sei stato a scuola oggi?

Domani vado a Varsavia.

Mi sveglio sempre alle sei.

Scrivo la lettera a macchina.

Mi sono svegliata a un forte rumore.

A vent'anni ho comprato questa macchina.

W wieku dwudziestu lat kupiłem ten samochód.

Ho comprato a poco prezzo una borsa di marca.

Andiamo a fare la spesa.

Ho fatto male ad accettare la tua proposta.

Źle zrobiłem, że przyjąłem twoją propozycję.

A dire la verità non ci credo.

Al sentire i gemiti, siamo usciti da casa.

zobacz też: a • b • c • d • e • f • g • h • i • l • m • n • o • p • q • r • s • t • u • v • z

Sei stato a scuola oggi?

Domani vado a Varsavia.

Mi sveglio sempre alle sei.

Scrivo la lettera a macchina.

Mi sono svegliata a un forte rumore.

Andiamo a fare la spesa.

A dire la verità non ci credo.


akcent

akcentu (genitive singular)
akcentowi (dative singular)
akcentem (instrumental singular)
akcencie (locative singular)
akcencie (vocative singular)
akcenty (nominative plural)
akcentów (genitive plural)
akcentom (dative plural)
akcenty (accusative plural)
akcentami (instrumental plural)
akcentach (locative plural)
akcenty (vocative plural)

wyróżnienie za pomocą środków fonetycznych niektórych sylab w obrębie wyrazu

W niektórych wyrazach pochodzenia greckiego akcent pada na sylabę trzecią od końca.

specyficzny sposób wymawiania słów, często w połączeniu z charakterystyczną intonacją zdaniową

Ten jej mąż mówi z dziwnym akcentem, dlatego zastanawiam się, skąd on pochodzi?


akcent

akcent, przycisk – wyróżnienie sylab w słowie lub słów w zdaniu

akcent – znak graficzny nad (pod) literą


akcent

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-akcent (wersja Józefa Gary).ogg


alt

kod ISO 639-3 język południowoałtajski, południowa ałtajszczyzna

kod ISO 639-2 język (makrojęzyk) ałtajski, ojrocki, ałtajszczyzna


bak

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język baszkirski, baszkirszczyzna


bo

(1.1) źródłosłów dla morfemu eo aboc oraz dla eo aboco

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-bo.wav

b-oj / boj (nominative plural)
b-on / bon (accusative singular)
b-ojn / bojn (accusative plural)

W wariancie odmiany „z myślnikiem” wymawia się dwa razy „o” - raz jako część nazwy litery, a raz jako morfem rzeczownika


do

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-do.wav

d-oj / doj (nominative plural)
d-on / don (accusative singular)
d-ojn / dojn (accusative plural)


e

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-e.wav

e-oj / eoj (nominative plural)
e-on / eon (accusative singular)
e-ojn / eojn (accusative plural)


e

minuskuła siódmej litery alfabetu litewskiego


e

minuskuła dziewiątej litery alfabetu węgierskiego


e

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-e.wav


fald

Tysk og islandsk har bevaret fire fald: nominativ, akkusativ, genitiv og dativ.

W niemieckim i islandzkim zachowały się cztery przypadki: mianownik, biernik, dopełniacz i celownik.


dupunkto

dupunktoj (nominative plural)
dupunkton (accusative singular)
dupunktojn (accusative plural)


i

dwunasta litera alfabetu polskiego oznaczająca samogłoskę ustną

Miód pisze się przez i.


i

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-i.wav

i-oj / ioj (nominative plural)
i-on / ion (accusative singular)
i-ojn / iojn (accusative plural)


i

minuskuła trzynastej litery alfabetu litewskiego


i

minuskuła piętnastej litery alfabetu węgierskiego


j

minuskuła szesnastej litery alfabetu litewskiego


j

minuskuła siedemnastej litery alfabetu węgierskiego


kaz

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język kazachski, kazaski, kazachszczyzna


konsonant

kɔ̃w̃ˈsɔ̃nãnt

konsonantu (genitive singular)
konsonantowi (dative singular)
konsonantem (instrumental singular)
konsonancie (locative singular)
konsonancie (vocative singular)
konsonanty (nominative plural)
konsonantów (genitive plural)
konsonantom (dative plural)
konsonanty (accusative plural)
konsonantami (instrumental plural)
konsonantach (locative plural)
konsonanty (vocative plural)

dźwięk języka mówionego powstający poprzez zablokowanie przepływu powietrza w aparacie mowy

Który z konsonantów występuje we wszystkich językach Kaukazu?


korpus

korpusu (genitive singular)
korpusowi (dative singular)
korpusem (instrumental singular)
korpusie (locative singular)
korpusie (vocative singular)
korpusy (nominative plural)
korpusów (genitive plural)
korpusom (dative plural)
korpusy (accusative plural)
korpusami (instrumental plural)
korpusach (locative plural)
korpusy (vocative plural)

zbiór tekstów będący podstawą badań językoznawczych

Korpus języka polskiego liczy kilkadziesiąt milionów słów.


long

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-long.wav


mem

(1.1) ang. – analogia do słowa gen; termin pochodzi z książki Richarda Dawkinsa Samolubny gen (2007)

memy (nominative plural)
memu (genitive singular)
memów (genitive plural)
memowi (dative singular)
memom (dative plural)
memy (accusative plural)
memem (instrumental singular)
memami (instrumental plural)
memie (locative singular)
memach (locative plural)
memie (vocative singular)
memy (vocative plural)

trzynasta litera alfabetów semickich (fenickiego, arabskiego م, hebrajskiego מ, aramejskiego i syryjskiego)


n

(2.1) ze słownictwa matematycznego: przy szeregach lub ciągach zmienna „n” zwykle dąży do nieskończoności

przym. w funkcji liczebnika porządkowego n-ty


n

minuskuła dwudziestej litery alfabetu litewskiego


n

minuskuła dwudziestej drugiej litery alfabetu węgierskiego


o

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-o.wav

o-oj (nominative plural)
o-on (accusative singular)
o-ojn (accusative plural)


o

minuskuła dwudziestej pierwszej litery alfabetu litewskiego


o

minuskuła dwudziestej czwartej litery alfabetu węgierskiego


objekt

objekty (nominative plural)
objektu (genitive singular)
objektů (genitive plural)
objektu (dative singular)
objektům (dative plural)
objekty (accusative plural)
objekte (vocative singular)
objekty (vocative plural)
objektu (locative singular)
objektech (locative plural)
objektem (instrumental singular)
objekty (instrumental plural)


rod

prasł. *rodъ < praindoeur. *ord-
zob. ród


silent

Silent letters can make some words difficult to spell.

Nieme litery mogą utrudnić wymowę niektórych słów.


standard

standardu (genitive singular)
standardowi (dative singular)
standardem (instrumental singular)
standardzie (locative singular)
standardzie (vocative singular)
standardy (nominative plural)
standardów (genitive plural)
standardom (dative plural)
standardy (accusative plural)
standardami (instrumental plural)
standardach (locative plural)
standardy (vocative plural)


standard

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-standard.wav


substantiv

I det danske sprog har de fleste substantiver 8 bøjningsformer.

W języku duńskim większość rzeczowników ma osiem form odmiany.


z

minuskuła trzydziestej pierwszej litery alfabetu litewskiego


z

minuskuła trzydziestej dziewiątej litery alfabetu węgierskiego


mianownik

mʲjãˈnɔvʲɲik

mianownika (genitive singular)
mianownikowi (dative singular)
mianownikiem (instrumental singular)
mianowniku (locative singular)
mianowniku (vocative singular)
mianowniki (nominative plural)
mianowników (genitive plural)
mianownikom (dative plural)
mianowniki (accusative plural)
mianownikami (instrumental plural)
mianownikach (locative plural)
mianowniki (vocative plural)

pierwszy przypadek deklinacji, który odpowiada na pytania: kto? co?

Mianownik jest formą wyrazu podawaną w słownikach.

zobacz też: Aneks:Język polski - deklinacja


zaciągać

zaˈt͡ɕɔ̃ŋɡat͡ɕ

zaciągam (singular first-person present)
zaciągasz (singular second-person present)
zaciąga (singular third-person present)
zaciągamy (plural first-person present)
zaciągacie (plural second-person present)
zaciągają (plural third-person present)
zaciągałem (singular first-person past masculine)
zaciągałeś (singular second-person past masculine)
zaciągał (singular third-person past masculine)
zaciągaliśmy (plural first-person past masculine)
zaciągaliście (plural second-person past masculine)
zaciągali (plural third-person past masculine)
zaciągałam (singular first-person past feminine)
zaciągałaś (singular second-person past feminine)
zaciągała (singular third-person past feminine)
zaciągałyśmy (plural first-person past feminine neuter)
zaciągałyście (plural second-person past feminine neuter)
zaciągały (plural third-person past feminine neuter)
zaciągałom (singular first-person past neuter potential rare)
zaciągałoś (singular second-person past neuter potential rare)
zaciągało (singular third-person past neuter)
niech zaciągam (singular first-person imperative)
zaciągaj (singular second-person imperative)
niech zaciąga (singular third-person imperative)
zaciągajmy (plural first-person imperative)
zaciągajcie (plural second-person imperative)
niech zaciągają (plural third-person imperative)
będę zaciągał (singular first-person future masculine)
będę zaciągać (singular first-person future masculine)
będziesz zaciągał (singular second-person future masculine)
będziesz zaciągać (singular second-person future masculine)
będzie zaciągał (singular third-person future masculine)
będzie zaciągać (singular third-person future masculine)
będziemy zaciągali (plural first-person future masculine)
będziemy zaciągać (plural first-person future masculine)
będziecie zaciągali (plural second-person future masculine)
będziecie zaciągać (plural second-person future masculine)
będą zaciągali (plural third-person future masculine)
będą zaciągać (plural third-person future masculine)
będę zaciągała (singular first-person future feminine)
będę zaciągać (singular first-person future feminine)
będziesz zaciągała (singular second-person future feminine)
będziesz zaciągać (singular second-person future feminine)
będzie zaciągała (singular third-person future feminine)
będzie zaciągać (singular third-person future feminine)
będziemy zaciągały (plural first-person future feminine neuter)
będziemy zaciągać (plural first-person future feminine neuter)
będziecie zaciągały (plural second-person future feminine neuter)
będziecie zaciągać (plural second-person future feminine neuter)
będą zaciągały (plural third-person future feminine neuter)
będą zaciągać (plural third-person future feminine neuter)
będę zaciągało (singular first-person future neuter potential rare)
będę zaciągać (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz zaciągało (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz zaciągać (singular second-person future neuter potential rare)
będzie zaciągało (singular third-person future neuter)
będzie zaciągać (singular third-person future neuter)
zaciągałem był (singular first-person pluperfect masculine)
zaciągałeś był (singular second-person pluperfect masculine)
zaciągał był (singular third-person pluperfect masculine)
zaciągaliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
zaciągaliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
zaciągali byli (plural third-person pluperfect masculine)
zaciągałam była (singular first-person pluperfect feminine)
zaciągałaś była (singular second-person pluperfect feminine)
zaciągała była (singular third-person pluperfect feminine)
zaciągałyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
zaciągałyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
zaciągały były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
zaciągałom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
zaciągałoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
zaciągało było (singular third-person pluperfect neuter)
zaciągano (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
zaciągałbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym zaciągał (singular first-person conditional masculine)
zaciągałbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś zaciągał (singular second-person conditional masculine)
zaciągałby (singular third-person conditional masculine)
byłby zaciągał (singular third-person conditional masculine)
zaciągalibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy zaciągali (plural first-person conditional masculine)
zaciągalibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście zaciągali (plural second-person conditional masculine)
zaciągaliby (plural third-person conditional masculine)
byliby zaciągali (plural third-person conditional masculine)
zaciągałabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym zaciągała (singular first-person conditional feminine)
zaciągałabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś zaciągała (singular second-person conditional feminine)
zaciągałaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby zaciągała (singular third-person conditional feminine)
zaciągałybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy zaciągały (plural first-person conditional feminine neuter)
zaciągałybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście zaciągały (plural second-person conditional feminine neuter)
zaciągałyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby zaciągały (plural third-person conditional feminine neuter)
zaciągałobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym zaciągało (singular first-person conditional neuter potential rare)
zaciągałobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś zaciągało (singular second-person conditional neuter potential rare)
zaciągałoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby zaciągało (singular third-person conditional neuter)
zaciągający (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
niezaciągający (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
zaciągająca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
niezaciągająca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
zaciągające (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
niezaciągające (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
zaciągające (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
niezaciągające (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
zaciągając (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie zaciągając (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
zaciąganie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
niezaciąganie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

wymawiać wyrazy, rozciągając artykulację niektórych głosek w sposób charakterystyczny dla Polaków z terenów wschodnich

Sklepikarz basem dyszy, zaciągając z ruska śpiewnie


ty

minuskuła trzydziestej trzeciej litery alfabetu węgierskiego


tautologia

gr. ταὐτό + λόγος (tautó + logos) → to samo + słowo, mowa

tautologii (genitive singular)
tautologii (dative singular)
tautologię (accusative singular)
tautologią (instrumental singular)
tautologii (locative singular)
tautologio (vocative singular)
tautologie (nominative plural)
tautologii (genitive plural)
tautologij (genitive plural obsolete)
tautologiom (dative plural)
tautologie (accusative plural)
tautologiami (instrumental plural)
tautologiach (locative plural)
tautologie (vocative plural)

konstrukcja wyrazowa, w której jeden lub kilka wyrazów pokrywają się znaczeniowo, przez co część wyrazów jest zbędna

Przykłady tautologii: „cofnąć się do tyłu” i „poprawa i polepszenie zdrowia”.


tautologia

gr. ταὐτολογία < gr. ταὐτο- + -λογία < gr. ταὐτό + λόγος


język

(1.1-2) wyraz ogólnosłowiański, por. pol. język, czes. jazyk, słc. jazyk, głuż. jazyk, dłuż. jězyk, ros. язык, ukr. язик, białor. язык, bułg. език, serb. језик, chorw. jezik, mac. јазик, słń. jezik. Wszystkie te formy pochodzą z prasłowiańskiego *językъ, co z wcześniejszej formy ęzy z jotacją oraz sufiksem -kъ.

przysłowia Boga na języku, a diabła ma w sercu

języka (genitive singular)
językowi (dative singular)
językiem (instrumental singular)
języku (locative singular)
języku (vocative singular)
języki (nominative plural)
języków (genitive plural)
językom (dative plural)
języki (accusative plural)
językami (instrumental plural)
językach (locative plural)
języki (vocative plural)

zbiór słów, reguł gramatycznych, zasad wymowy, idiomów, umożliwiający porozumiewanie się osób znających ten zbiór

Warto znać języki obce.


x

siedemnasta litera alfabetu łacińskiego, spotykana w nielicznych zapożyczeniach, jak „telex”, „taxi”


b

(1.1) litera łacińska b < fenicka i północnosemicka litera bếth < gr. β; wymowa niem. b

jeśli się powiedziało a, trzeba powiedzieć b


b

minuskuła trzeciej litery alfabetu litewskiego


b

minuskuła trzeciej litery alfabetu węgierskiego


k

minuskuła siedemnastej litery alfabetu litewskiego


k

minuskuła osiemnastej litery alfabetu węgierskiego


m

minuskuła dziewiętnastej litery alfabetu litewskiego


m

minuskuła dwudziestej pierwszej litery alfabetu węgierskiego


l

minuskuła osiemnastej litery alfabetu litewskiego


l

minuskuła dziewiętnastej litery alfabetu węgierskiego


P

lʲistʲ ɕfʲjɛ̃nˈtɛɡɔ ˈpʲjɔtra

majuskuła dwudziestej drugiej litery polskiego alfabetu


P

majuskuła dwudziestej drugiej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: A • Ą • B • C • Č • D • E • Ę • Ė • F • G • H • I • Į • Y • J • K • L • M • N • O • P • R • S • Š • T • U • Ų • Ū • V • Z • Ž


P

majuskuła dwudziestej ósmej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: A • Á • B • C • Cs • D • Dz • Dzs • E • É • F • G • Gy • H • I • Í • J • K • L • Ly • M • N • Ny • O • Ó • Ö • Ő • P • R • S • Sz • T • Ty • U • Ú • Ü • Ű • V • Z • Zs


r

dwudziesta trzecia litera polskiego alfabetu

Niektórzy nie wymawiają dobrze głoski „r”.


r

minuskuła dwudziestej trzeciej litery alfabetu litewskiego


r

minuskuła dwudziestej dziewiątej litery alfabetu węgierskiego


s

dwudziesta czwarta litera polskiego alfabetu

Przy jej imieniu widniał inicjał nazwiska, to znaczy S.


s

minuskuła dwudziestej czwartej litery alfabetu litewskiego


s

minuskuła trzydziestej litery alfabetu węgierskiego


s

siedemnasta litera włoskiego alfabetu, nazywana esse


h

minuskuła dwunastej litery alfabetu litewskiego


h

minuskuła czternastej litery alfabetu węgierskiego


ko

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-ko.wav

k-oj / koj (nominative plural)
k-on / kon (accusative singular)
k-ojn / kojn (accusative plural)


d

minuskuła szóstej litery alfabetu litewskiego


d

minuskuła szóstej litery alfabetu węgierskiego


f

minuskuła dziesiątej litery alfabetu litewskiego


f

minuskuła jedenastej litery alfabetu węgierskiego


omega

omegi (nominative plural)
omegi (genitive singular)
omeg (genitive plural)
omedze (dative singular)
omegom (dative plural)
omegę (accusative singular)
omegi (accusative plural)
omegą (instrumental singular)
omegami (instrumental plural)
omedze (locative singular)
omegach (locative plural)
omego (vocative singular)
omegi (vocative plural)

dwudziesta czwarta litera alfabetu greckiego, ω

zob. też omega (ujednoznacznienie) w Wikipedii

litera wczesnej cyrylicy wzorowana na omedze (1.1), ѡ


omega

zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • epsilon • zeta • eta • teta • iota • kappa • lambda • mu • nu • xi • omikron • pi • ro • sigma • tau • upsilon • fi • khi • psi • omega


omega

zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • épsilon • dseta • eta • zeta • iota • kappa • lambda • mi • ni • xi • ómicron • pi • ro • sigma • tau • ípsilon • fi • ji • psi • omega


omega

zobacz też: alfa • beta • gama • delta • epsilon • zéta • éta • théta • jota • kapa • lambda • mí • ní • ksí • omikron • pí • ró • sigma • tau • ypsilon • fí • chí • psí • omega


mora

(1.1-2) franc. moiré → mora (1.2) < ang. mohair

(1.5) łac. mora → zwłoka, opóźnienie, okres czasu, przeszkoda

jednostka iloczasu określająca „wagę” sylaby lub samogłoski

Każda długa samogłoska zajmuje dwie mory.


co

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-co.wav

c-oj / coj (nominative plural)
c-on / con (accusative singular)
c-ojn / cojn (accusative plural)

Źródłosłów dla morfemu aboc i pochodzącego od niego słowa aboco


polski

przysłowie: polski most, niemiecki post, włoskie nabożeństwo, to wszystko błazeństwo

polskiego (genitive singular)
polskiemu (dative singular)
polskim (instrumental singular)
polskim (locative singular)
polskiego (genitive singular)
polskiemu (dative singular)
polskim (instrumental singular)
polskim (locative singular)
polskie (nominative plural)
polskich (genitive plural)
polskim (dative plural)
polskie (accusative plural)
polskimi (instrumental plural)
polskich (locative plural)
polskie (vocative plural)

zachodniosłowiański język używany przez Polaków


å

litera używana w tekstach naukowych do zapisu pochylonego „a”, staropolskiej oraz współczesnej dialektalnej samogłoski pośredniej między „a” i „o”


å

Å/å to ostatnia litera alfabetu duńskiego; przed reformą ortografii w 1948 zapisywana była jako Aa; zob. też omówienie w haśle „bolle-å”.


polsk

Polsk er det offisielle språk i Polen.

Polski jest językiem urzędowym w Polsce.


go

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-go.wav

g-oj / goj (nominative plural)
g-on / gon (accusative singular)
g-ojn / gojn (accusative plural)

W wariancie odmiany „z myślnikiem” wymawia się dwa razy „o” - raz jako część nazwy litery, a raz jako mofrem rzeczownika


Cs

majuskuła piątej litery alfabetu węgierskiego


y

w międzynarodowym alfabecie fonetycznym: samogłoska przymknięta przednia zaokrąglona

zob. też samogłoska przymknięta przednia zaokrąglona w Wikipedii


y

dwudziesta dziewiąta litera polskiego alfabetu

zobacz też: a • A • ą • Ą • b • B • c • C • ć • Ć • d • D • e • E • ę • Ę • f • F • g • G • h • H • i • I • j • J • k • K • l • L • ł • Ł • m • M • n • N • ń • Ń • o • O • ó • Ó • p • P • (q) • (Q) • r • R • s • S • ś • Ś • t • T • u • U • (v) • (V) • w • W • (x) • (X) • y • Y • z • Z • ź • Ź • ż • Ż

używana na początku tylko niektórych wyrazów obcego pochodzenia, jak „yeti”


y

minuskuła piętnastej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: a • ą • b • c • č • d • e • ę • ė • f • g • h • i • į • y • j • k • l • m • n • o • p • r • s • š • t • u • ų • ū • v • z • ž


V

majuskuła dwudziestej drugiej litery alfabetu łacińskiego, spotykanej we wzorach matematycznych i nielicznych zapożyczeniach


V

majuskuła trzydziestej litery alfabetu litewskiego


V

majuskuła trzydziestej ósmej litery alfabetu węgierskiego


c

minuskuła czwartej litery alfabetu litewskiego


c

minuskuła czwartej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: a • á • b • c • cs • d • dz • dzs • e • é • f • g • gy • h • i • í • j • k • l • ly • m • n • ny • o • ó • ö • ő • p • r • s • sz • t • ty • u • ú • ü • ű • v • z • zs


Ga

ga (język z rodziny kwa, używany w Ghanie)


liczba

liczby (genitive singular)
liczbie (dative singular)
liczbę (accusative singular)
liczbą (instrumental singular)
liczbie (locative singular)
liczbo (vocative singular)
liczby (nominative plural)
liczb (genitive plural)
liczbom (dative plural)
liczby (accusative plural)
liczbami (instrumental plural)
liczbach (locative plural)
liczby (vocative plural)

w deklinacji: kategoria gramatyczna wynikająca z liczności elementów, które dany wyraz określa

Większość polskich rzeczowników ma zarówno liczbę pojedynczą, jak i mnogą.


pierwiastek

pierwiastka (genitive singular)
pierwiastkowi (dative singular)
pierwiastkiem (instrumental singular)
pierwiastku (locative singular)
pierwiastku (vocative singular)
pierwiastki (nominative plural)
pierwiastków (genitive plural)
pierwiastkom (dative plural)
pierwiastki (accusative plural)
pierwiastkami (instrumental plural)
pierwiastkach (locative plural)
pierwiastki (vocative plural)


duński

W Danii mówi się po duńsku.

Językiem narodowym Wysp Owczych jest farerski, ale wszystkie farerskie dzieci uczą się w szkole duńskiego, ponieważ jest to drugi urzędowy język w tym kraju.


norweski

norweskiego (genitive singular)
norweskiemu (dative singular)
norweskim (instrumental singular)
norweskim (locative singular)
norweskie (nominative plural)
norweskich (genitive plural)
norweskim (dative plural)
norweskie (accusative plural)
norweskimi (instrumental plural)
norweskich (locative plural)
norweskie (vocative plural)

W Norwegii mówi się po norwesku.


szwedzki

szwedzkiego (genitive singular)
szwedzkiemu (dative singular)
szwedzkim (instrumental singular)
szwedzkim (locative singular)

W Szwecji mówi się po szwedzku.


esse

zobacz też: a • bi • ci • di • e • effe • gi • acca • i • elle • emme • enne • o • pi • cu • erre • esse • ti • u • vi • zeta


alpha

alfa, pierwsza litera greckiego alfabetu, α


alternation

ˈɔːl.tɚˌneɪ.ʃən


americanismo

amerykanizm (w odniesieniu do języków miejscowych Ameryki)


antepenultima

zobacz też: ultima • penult / penultima • antepenult / antepenultima


antiphrase

antyfraza (celowe użycie słowa odwrotnie do ich znaczenia)


argot

odmiana języka używana przez grupę zawodową albo środowiskową


argot

His argot was totally incomprehensible.

Jego żargon był całkowicie niezrozumiały.


argot

argoty (nominative plural)
argotu (genitive singular)
argotů (genitive plural)
argotu (dative singular)
argotům (dative plural)
argoty (accusative plural)
argote (vocative singular)
argoty (vocative plural)
argotu (locative singular)
argotech (locative plural)
argotem (instrumental singular)
argoty (instrumental plural)


aspecto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-aspecto.wav


augmentative

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-augmentative.wav


barbarismo

łac. barbarismus < gr. βαρβαρισμός (barbarismós) < gr. βάρβαρος (bárbaros)


barytone

słowo z akcentem nie na ostatniej sylabie


basco

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-basco.wav


bilabial

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-bilabial.wav


cedilla

cedylla, haczyk (znak diakrytyczny pod niektórymi literami, np. Ç ç Ḉ ḉ Ȩ ȩ Ḝ ḝ Ģ ģ Ḩ ḩ)


rząd

rządu (genitive singular)
rządowi (dative singular)
rządem (instrumental singular)
rządzie (locative singular)
rządzie (vocative singular)
rządy (nominative plural)
rządów (genitive plural)
rządom (dative plural)
rządy (accusative plural)
rządami (instrumental plural)
rządach (locative plural)
rządy (vocative plural)
rządy (nominative plural)
rządów (genitive plural)
rządom (dative plural)
rządy (accusative plural)
rządami (instrumental plural)
rządach (locative plural)
rządy (vocative plural)
tak
rzędu (genitive singular)
rzędowi (dative singular)
rzędem (instrumental singular)
rzędzie (locative singular)
rzędzie (vocative singular)
rzędy (nominative plural)
rzędów (genitive plural)
rzędom (dative plural)
rzędy (accusative plural)
rzędami (instrumental plural)
rzędach (locative plural)
rzędy (vocative plural)

przypadek deklinacji, w którym znajduje się wyraz będący określeniem danego

Rządem czasownika „nienawidzić” jest dopełniacz.


collocation

ˌkɒləˈkeɪʃən


delta

(1.2) od kształtu tego ujścia, na podobieństwo wielkiej litery delta (1.1)

(1.3) od oznaczenia wyróżnika wielką literą delta

delty (genitive singular)
delcie (dative singular)
deltę (accusative singular)
deltą (instrumental singular)
delcie (locative singular)
delto (vocative singular)
delty (nominative plural)
delt (genitive plural)
deltom (dative plural)
delty (accusative plural)
deltami (instrumental plural)
deltach (locative plural)
delty (vocative plural)

nazwa czwartej litery alfabetu greckiego, δ


denotative

denotacyjny, denotatywny, odnoszący się do znaczenia


determinative

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-determinative.wav


diacritico

gr. διακριτικός < gr. διακρίνω


digamma

litera z archaicznego alfabetu greckiego, oznaczająca głoskę [v] lub [w] oraz liczbę 6


diminutive

średniofranc. diminutif < łac. diminutivum < łac. deminuere


francuski

francuski pocałunek (pocałunek francuski)

język urzędowy Francji, części Belgii, Szwajcarii, Kanady oraz kilkunastu innych państw

We Francji francuski ma status języka urzędowego.


islandzki

islandzkiego (genitive singular)
islandzkiemu (dative singular)
islandzkim (instrumental singular)
islandzkim (locative singular)

Na Islandii mówi się po islandzku.


elision

elizja (opuszczenie głoski na granicy dwóch słów)


etymologia

łac. etymologia < gr. ἐτυμολογία (etymologia) < gr. ἔτυμος + λόγος (etymos + logos) → prawdziwy + słowo, przemowa

ˌɛtɨ̃mɔˈlɔɟja

etymologii (genitive singular)
etymologii (dative singular)
etymologię (accusative singular)
etymologią (instrumental singular)
etymologii (locative singular)
etymologio (vocative singular)
etymologie (potential rare nominative plural)
etymologii / przest. etymologij (potential rare genitive plural)
etymologiom (potential rare dative plural)
etymologie (potential rare accusative plural)
etymologiami (potential rare instrumental plural)
etymologiach (potential rare locative plural)
etymologie (potential rare vocative plural)
etymologii (genitive singular)
etymologii (dative singular)
etymologię (accusative singular)
etymologią (instrumental singular)
etymologii (locative singular)
etymologio (vocative singular)
etymologie (nominative plural)
etymologii (genitive plural)
etymologij (genitive plural obsolete)
etymologiom (dative plural)
etymologie (accusative plural)
etymologiami (instrumental plural)
etymologiach (locative plural)
etymologie (vocative plural)

nauka zajmująca się pochodzeniem wyrazów

Etymologia, będąca działem językoznawstwa historycznego, zaczęła się rozwijać w sposób naukowy w XIX wieku.

pochodzenie danego wyrazu; informacja o tym pochodzeniu

Jaka jest etymologia wyrazu „komputer”?

W wielu hasłach Wikisłownika, obok znaczenia i przykładów użycia danego słowa, znaleźć można także jego etymologię.


exclamation

ˌɛkskləˈmeɪʃən

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Naomi Persephone Amethyst (NaomiAmethyst)-exclamation.wav


forma

体調

たいちょう, taichō

formy (genitive singular)
formie (dative singular)
formę (accusative singular)
formą (instrumental singular)
formie (locative singular)
formo (vocative singular)
formy (nominative plural)
form (genitive plural)
formom (dative plural)
formy (accusative plural)
formami (instrumental plural)
formach (locative plural)
formy (vocative plural)


gothic

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-gothic.wav


grave

o wyrazach: akcentowany na przedostatniej sylabie


Dz

majuskuła siódmej litery alfabetu węgierskiego


związek zgody

(1.1) ponieważ oba wyrazy są „w zgodzie”, czyli przyjmują taką samą formę

ˈzvʲjɔ̃w̃zɛɡ ˈzɡɔdɨ

związku zgody (genitive singular)
związkowi zgody (dative singular)
związkiem zgody (instrumental singular)
związku zgody (locative singular)
związku zgody (vocative singular)
związki zgody (nominative plural)
związków zgody (genitive plural)
związkom zgody (dative plural)
związki zgody (accusative plural)
związkami zgody (instrumental plural)
związkach zgody (locative plural)
związki zgody (vocative plural)

związek dwóch wyrazów, w którym oba wyrazy znajdują się zawsze w tym samym rodzaju, przypadku, liczbie i osobie

W związku zgody oba wyrazy odmieniają się równocześnie, np. „mały pies”, „małego psa”, „małemu psu” itd.


związek rządu

(1.1) ponieważ jeden wyraz „rządzi” formą drugiego

ˈzvʲjɔ̃w̃zɛɡ ˈʒɔ̃ndu

związku rządu (genitive singular)
związkowi rządu (dative singular)
związkiem rządu (instrumental singular)
związku rządu (locative singular)
związku rządu (vocative singular)
związki rządu (nominative plural)
związków rządu (genitive plural)
związkom rządu (dative plural)
związki rządu (accusative plural)
związkami rządu (instrumental plural)
związkach rządu (locative plural)
związki rządu (vocative plural)

związek dwóch wyrazów, w którym jeden wyraz narzuca formę drugiemu wyrazowi, który zawsze przyjmuje tę narzuconą formę

W związku rządu tylko jeden wyraz się odmienia, np. „mam psa”, „miałem psa”, „mielibyście psa” itd.

Wyrażenia „sukienka w kropki”, „góra śmieci”, „kot Ali” to związki rządu.

zobacz też: związek zgody • związek przynależności

wyrażenie „związek rządu” również jest związkiem rządu


slang

slangu (genitive singular)
slangowi (dative singular)
slangiem (instrumental singular)
slangu (locative singular)
slangu (vocative singular)
slangi (nominative plural)
slangów (genitive plural)
slangom (dative plural)
slangi (accusative plural)
slangami (instrumental plural)
slangach (locative plural)
slangi (vocative plural)

zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej

Oni mówią swoim własnym, gangsterskim slangiem.

W ulotce tej firmy odnaleźć można bardzo dużo slangu informatycznego.


slang

slangy (nominative plural)
slangu (genitive singular)
slangů (genitive plural)
slangu (dative singular)
slangům (dative plural)
slangy (accusative plural)
slangu (vocative singular)
slangy (vocative plural)
slangu (locative singular)
slanzích (locative plural)
slangem (instrumental singular)
slangy (instrumental plural)


niemiecki

prasł. *němьčьskъ < prasł. *němьcь; pol. Niemiec + -ski

ɲɛ̃ˈmʲjɛt͡sʲci

ńẽmʹi ̯ecʹḱi

polski most, niemiecki post, włoskie nabożeństwo, to wszystko błazeństwo

język używany w Niemczech, Austrii i części Szwajcarii (język niemiecki)

Znam zaledwie kilka słów po niemiecku.

forma celownika: „niemieckiemu” z wyjątkiem związku „po niemiecku”


angielski

angielskiego (genitive singular)
angielskiemu (dative singular)
angielskim (instrumental singular)
angielskim (locative singular)
angielskie (nominative plural)
angielskich (genitive plural)
angielskim (dative plural)
angielskie (accusative plural)
angielskimi (instrumental plural)
angielskich (locative plural)
angielskie (vocative plural)

język używany w Wielkiej Brytanii i wielu innych krajach

Znam zaledwie kilka słów po angielsku, a korepetycje u pani Agnieszki już za chwilę.

forma celownika: „angielskiemu” z wyjątkiem związku „po angielsku”


idioma

Yo hablo tres idiomas.

Un conocido suyo es capaz de hablar cinco idiomas con fluidez.

Jego/jej znajomy potrafi mówić płynnie w pięciu językach.

Él aprende español en nuestra escuela de idiomas en Valencia

On uczy się (języka) hiszpańskiego w naszej szkole językowej (patrz kolokacje) w Walencji.


idioma

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-idioma.wav


antonim

franc. antonyme < gr. ἀντί + ὄνομα (antí + ónoma) → (na)przeciw + nazwa

antonimu (genitive singular)
antonimowi (dative singular)
antonimem (instrumental singular)
antonimie (locative singular)
antonimie (vocative singular)
antonimy (nominative plural)
antonimów (genitive plural)
antonimom (dative plural)
antonimy (accusative plural)
antonimami (instrumental plural)
antonimach (locative plural)
antonimy (vocative plural)

Antonimem słowa „dobry” jest „zły”, a „zły” jest antonimem dla „dobry”.


lingwista

lʲĩŋɡˈvʲista

lingwisty (genitive singular)
lingwiście (dative singular)
lingwistę (accusative singular)
lingwistą (instrumental singular)
lingwiście (locative singular)
lingwisto (vocative singular)
lingwiści (nominative plural)
lingwistów (genitive plural)
lingwistom (dative plural)
lingwistów (accusative plural)
lingwistami (instrumental plural)
lingwistach (locative plural)
lingwiści (vocative plural)

Ta uczelnia wykształciła znakomitych lingwistów.


rodzina

od prasł. *rodina (połączenie prasł. *rodъ + *-ina) → to, co jest związane z rodem

por. bułg. родина, czes. rodina, ros. родина, słc. rodina i ukr. роди́на

z rodziną wychodzi się dobrze tylko na zdjęciu

gdy rodzina żyje w zgodzie, to jej bieda nie dobodzie

rodziny (genitive singular)
rodzinie (dative singular)
rodzinę (accusative singular)
rodziną (instrumental singular)
rodzinie (locative singular)
rodzino (vocative singular)
rodziny (nominative plural)
rodzin (genitive plural)
rodzinom (dative plural)
rodziny (accusative plural)
rodzinami (instrumental plural)
rodzinach (locative plural)
rodziny (vocative plural)

grupa języków wywodzących się od wspólnego prajęzyka

zob. też rodzina w Wikipedii
zob. też rodzina w Wikicytatach


tworzyć

tworzę (singular first-person present)
tworzysz (singular second-person present)
tworzy (singular third-person present)
tworzymy (plural first-person present)
tworzycie (plural second-person present)
tworzą (plural third-person present)
tworzyłem (singular first-person past masculine)
tworzyłeś (singular second-person past masculine)
tworzył (singular third-person past masculine)
tworzyliśmy (plural first-person past masculine)
tworzyliście (plural second-person past masculine)
tworzyli (plural third-person past masculine)
tworzyłam (singular first-person past feminine)
tworzyłaś (singular second-person past feminine)
tworzyła (singular third-person past feminine)
tworzyłyśmy (plural first-person past feminine neuter)
tworzyłyście (plural second-person past feminine neuter)
tworzyły (plural third-person past feminine neuter)
tworzyłom (singular first-person past neuter potential rare)
tworzyłoś (singular second-person past neuter potential rare)
tworzyło (singular third-person past neuter)
niech tworzę (singular first-person imperative)
twórz (singular second-person imperative)
niech tworzy (singular third-person imperative)
twórzmy (plural first-person imperative)
twórzcie (plural second-person imperative)
niech tworzą (plural third-person imperative)
będę tworzył (singular first-person future masculine)
będę tworzyć (singular first-person future masculine)
będziesz tworzył (singular second-person future masculine)
będziesz tworzyć (singular second-person future masculine)
będzie tworzył (singular third-person future masculine)
będzie tworzyć (singular third-person future masculine)
będziemy tworzyli (plural first-person future masculine)
będziemy tworzyć (plural first-person future masculine)
będziecie tworzyli (plural second-person future masculine)
będziecie tworzyć (plural second-person future masculine)
będą tworzyli (plural third-person future masculine)
będą tworzyć (plural third-person future masculine)
będę tworzyła (singular first-person future feminine)
będę tworzyć (singular first-person future feminine)
będziesz tworzyła (singular second-person future feminine)
będziesz tworzyć (singular second-person future feminine)
będzie tworzyła (singular third-person future feminine)
będzie tworzyć (singular third-person future feminine)
będziemy tworzyły (plural first-person future feminine neuter)
będziemy tworzyć (plural first-person future feminine neuter)
będziecie tworzyły (plural second-person future feminine neuter)
będziecie tworzyć (plural second-person future feminine neuter)
będą tworzyły (plural third-person future feminine neuter)
będą tworzyć (plural third-person future feminine neuter)
będę tworzyło (singular first-person future neuter potential rare)
będę tworzyć (singular first-person future neuter potential rare)
będziesz tworzyło (singular second-person future neuter potential rare)
będziesz tworzyć (singular second-person future neuter potential rare)
będzie tworzyło (singular third-person future neuter)
będzie tworzyć (singular third-person future neuter)
tworzyłem był (singular first-person pluperfect masculine)
tworzyłeś był (singular second-person pluperfect masculine)
tworzył był (singular third-person pluperfect masculine)
tworzyliśmy byli (plural first-person pluperfect masculine)
tworzyliście byli (plural second-person pluperfect masculine)
tworzyli byli (plural third-person pluperfect masculine)
tworzyłam była (singular first-person pluperfect feminine)
tworzyłaś była (singular second-person pluperfect feminine)
tworzyła była (singular third-person pluperfect feminine)
tworzyłyśmy były (plural first-person pluperfect feminine neuter)
tworzyłyście były (plural second-person pluperfect feminine neuter)
tworzyły były (plural third-person pluperfect feminine neuter)
tworzyłom było (singular first-person pluperfect neuter potential rare)
tworzyłoś było (singular second-person pluperfect neuter potential rare)
tworzyło było (singular third-person pluperfect neuter)
tworzono (singular plural first-person second-person third-person impersonal past)
tworzyłbym (singular first-person conditional masculine)
byłbym tworzył (singular first-person conditional masculine)
tworzyłbyś (singular second-person conditional masculine)
byłbyś tworzył (singular second-person conditional masculine)
tworzyłby (singular third-person conditional masculine)
byłby tworzył (singular third-person conditional masculine)
tworzylibyśmy (plural first-person conditional masculine)
bylibyśmy tworzyli (plural first-person conditional masculine)
tworzylibyście (plural second-person conditional masculine)
bylibyście tworzyli (plural second-person conditional masculine)
tworzyliby (plural third-person conditional masculine)
byliby tworzyli (plural third-person conditional masculine)
tworzyłabym (singular first-person conditional feminine)
byłabym tworzyła (singular first-person conditional feminine)
tworzyłabyś (singular second-person conditional feminine)
byłabyś tworzyła (singular second-person conditional feminine)
tworzyłaby (singular third-person conditional feminine)
byłaby tworzyła (singular third-person conditional feminine)
tworzyłybyśmy (plural first-person conditional feminine neuter)
byłybyśmy tworzyły (plural first-person conditional feminine neuter)
tworzyłybyście (plural second-person conditional feminine neuter)
byłybyście tworzyły (plural second-person conditional feminine neuter)
tworzyłyby (plural third-person conditional feminine neuter)
byłyby tworzyły (plural third-person conditional feminine neuter)
tworzyłobym (singular first-person conditional neuter potential rare)
byłobym tworzyło (singular first-person conditional neuter potential rare)
tworzyłobyś (singular second-person conditional neuter potential rare)
byłobyś tworzyło (singular second-person conditional neuter potential rare)
tworzyłoby (singular third-person conditional neuter)
byłoby tworzyło (singular third-person conditional neuter)
tworzący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
nietworzący (singular plural first-person second-person third-person active participle masculine)
tworząca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
nietworząca (singular first-person second-person third-person active participle feminine)
tworzące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
nietworzące (plural first-person second-person third-person active participle feminine neuter)
tworzące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
nietworzące (singular first-person second-person third-person active participle neuter)
tworzony (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
nietworzony (singular first-person second-person third-person passive participle masculine)
tworzeni (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
nietworzeni (plural first-person second-person third-person passive participle masculine)
tworzona (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
nietworzona (singular first-person second-person third-person passive participle feminine)
tworzone (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
nietworzone (plural first-person second-person third-person passive participle feminine neuter)
tworzone (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
nietworzone (singular first-person second-person third-person passive participle neuter)
tworząc (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
nie tworząc (singular plural first-person second-person third-person contemporary adverbial participle)
tworzenie (singular plural first-person second-person third-person gerund)
nietworzenie (singular plural first-person second-person third-person gerund)

służyć do utworzenia jakiegoś wyrazu lub jego formy

I tak -ość w połączeniu z tematem przymiotnikowym tworzy nomina actionis (burzliwość), nomina attributiva (cenność, społeczność, zręczność, narodowość) i nomina essendi (cichość, stronność).

Zofia Kawyn-Kurz. Język Pamiętników krzemienieckiego lekarza (Dokończenie) w: Poradnik Językowy, zeszyt 2 (157). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo "Wiedza Powszechna", 1958, s. 50.


khmer

zobacz też: języki krajów Azji w języku szwedzkim


alfa

alfy (nominative plural)
alfy (genitive singular)
alf (genitive plural)
alfie (dative singular)
alfom (dative plural)
alfę (accusative singular)
alfy (accusative plural)
alfą (instrumental singular)
alfami (instrumental plural)
alfie (locative singular)
alfach (locative plural)
alfo (vocative singular)
alfy (vocative plural)

nazwa pierwszej litery alfabetu greckiego, α

Litera alfa jest podobna do łacińskiego a.


alfa

zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • epsilon • zeta • eta • teta • iota • kappa • lambda • mu • nu • xi • omikron • pi • ro • sigma • tau • upsilon • fi • khi • psi • omega


alfa

zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • épsilon • dseta • eta • zeta • iota • kappa • lambda • mi • ni • xi • ómicron • pi • ro • sigma • tau • ípsilon • fi • ji • psi • omega


alfa

zobacz też: alfa • beta • gama • delta • epsilon • zéta • éta • théta • jota • kapa • lambda • mí • ní • ksí • omikron • pí • ró • sigma • tau • ypsilon • fí • chí • psí • omega


alfa

zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • epsilon • zeta • eta • theta • iota • kappa • lambda • mi • ni • xi • omicron • pi • rho • sigma • tau • ypsilon • phi • chi • psi • omega


beta

bety (genitive singular)
becie (dative singular)
betę (accusative singular)
betą (instrumental singular)
becie (locative singular)
beto (vocative singular)
bety (nominative plural)
bet (genitive plural)
betom (dative plural)
bety (accusative plural)
betami (instrumental plural)
betach (locative plural)
bety (vocative plural)

nazwa drugiej litery alfabetu greckiego, β

Nauczyciel oznaczył kąt betą.


dansk

Taler du dansk?

Færøernes nationalsprog er færøsk, men alle færøske børn lærer dansk i skolen, da det er det officielle andetsprog i landet.

Językiem narodowym Wysp Owczych jest farerski, ale wszystkie farerskie dzieci uczą się w szkole duńskiego, ponieważ jest to drugi urzędowy język w tym kraju.


latin

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-latin.wav


lemma

gr. λῆμμᾰ (lêmmă; przesłanka, przypuszczenie) ← rdzeń gr. *λᾱβ-, skąd gr. λᾰμβᾰ́νω (lămbắnō; biorę) + gr. -μᾰ (-mă)

lemmy (genitive singular)
lemmie (dative singular)
lemmę (accusative singular)
lemmą (instrumental singular)
lemmie (locative singular)
lemmo (vocative singular)
lemmy (nominative plural)
lemm (genitive plural)
lemmom (dative plural)
lemmy (accusative plural)
lemmami (instrumental plural)
lemmach (locative plural)
lemmy (vocative plural)

kanoniczna forma wyrazu, używana np. w słownikach


ligatura

ligatury (genitive singular)
ligaturze (dative singular)
ligaturę (accusative singular)
ligaturą (instrumental singular)
ligaturze (locative singular)
ligaturo (vocative singular)
ligatury (nominative plural)
ligatur (genitive plural)
ligaturom (dative plural)
ligatury (accusative plural)
ligaturami (instrumental plural)
ligaturach (locative plural)
ligatury (vocative plural)

znak będący połączeniem kilku liter, na przykład ß, æ, Æ


medium

(1.1-10) łac. medium → środek, pośrednik < łac. medius → środkowy, pośredni

media (nominative plural)
mediów (genitive plural)
mediom (dative plural)
media (accusative plural)
mediami (instrumental plural)
mediach (locative plural)
media (vocative plural)


metaphora

gr. μεταφορά < gr. μεταφέρω < gr. μετά + φέρω


elipsa

elipsy (nominative plural)
elipsy (genitive singular)
elips (genitive plural)
elipse (dative singular)
elipsám (dative plural)
elipsu (accusative singular)
elipsy (accusative plural)
elipso (vocative singular)
elipsy (vocative plural)
elipse (locative singular)
elipsách (locative plural)
elipsou (instrumental singular)
elipsami (instrumental plural)


neologismo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-neologismo.wav

neologismoj (nominative plural)
neologismon (accusative singular)
neologismojn (accusative plural)


ordbog

Tekniske ordbøger er dyre, men nyttige.

Słowniki techniczne są drogie, ale przydatne.


sprog

det skrevne/talte sprog

język pisany/mówiony • at kunne et sprog znać język

język (zbiór słów, reguł gramatycznych, alfabetu)

Det danske sprog er en dialekt af et fælles nordisk sprog.

Język duński jest dialektem języka nordyckiego.

Vores blad fører en meget puristisk sprogpolitik, derfor må journalisterne ikke bruge anglicismer i sine artikler.

Nasz magazyn prowadzi bardzo purystyczną politykę językową, dlatego dziennikarzom nie wolno używać anglicyzmów w swoich artykułach.


paradigma

p.łac. paradigma < gr. παράδειγμα < gr. παραδείκνυμι < gr. παρα- + δείκνυμι


periphrastic

ˌpɛ.ɹəˈfɹæ.stɪk

ˌpɛ.ɹəˈfɹæ.stɪk


phrase

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Visiteuse JEP (Madehub)-phrase.wav

Une phrase commence par une majuscule.


в

minuskuła trzeciej litery alfabetu bułgarskiego

zobacz też: а • б • в • г • д • е • ж • з • и • й • к • л • м • н • о • п • р • с • т • у • ф • х • ц • ч • ш • щ • ъ • ь • ю • я


и

minuskuła dziewiątej litery alfabetu bułgarskiego


lingua

parlare in lingua

mówić czystym językiem włoskim (nie dialektem)

(przysłowie) la lingua batte dove il dente duole


rybka

rybki (genitive singular)
rybce (dative singular)
rybkę (accusative singular)
rybką (instrumental singular)
rybce (locative singular)
rybko (vocative singular)
rybki (nominative plural)
rybek (genitive plural)
rybkom (dative plural)
rybki (accusative plural)
rybkami (instrumental plural)
rybkach (locative plural)
rybki (vocative plural)

dosłowny, filologiczny przekład tekstu, jako podstawa przekładu artystycznego


rhetorica

łac. rhetoricus < gr. ῥητορικός < gr. ῥήτωρ


romanisation

romanizacja (transliteracja na alfabet łaciński)


romanista

ˌrɔ̃mãˈɲista

romanisty (genitive singular)
romaniście (dative singular)
romanistę (accusative singular)
romanistą (instrumental singular)
romaniście (locative singular)
romanisto (vocative singular)
romaniści (nominative plural)
romanistów (genitive plural)
romanistom (dative plural)
romanistów (accusative plural)
romanistami (instrumental plural)
romanistach (locative plural)
romaniści (vocative plural)


tyv

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język tuwiński, tuwański, tuwińszczyzna


ą

(1.1) pol. a (dawna wymowa jak a nosowe)

W języku polskim żaden wyraz nie zaczyna się na ą.

zobacz też: a • A • ą • Ą • b • B • c • C • ć • Ć • d • D • e • E • ę • Ę • f • F • g • G • h • H • i • I • j • J • k • K • l • L • ł • Ł • m • M • n • N • ń • Ń • o • O • ó • Ó • p • P • (q) • (Q) • r • R • s • S • ś • Ś • t • T • u • U • (v) • (V) • w • W • (x) • (X) • y • Y • z • Z • ź • Ź • ż • Ż

Litera ą oznacza nosowe o [õ]. Dawniej, w języku staropolskim, nie występowała głoska [õ], lecz istniało nosowe [å] (a pochylone, dźwięk pośredni między a i o; obecnie nie występuje w języku ogólnym, spotkać go można w gwarach). Dlatego mamy literę a z ogonkiem, ale nie mamy o z tym znakiem diakrytycznym.


ą

minuskuła drugiej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: a • ą • b • c • č • d • e • ę • ė • f • g • h • i • į • y • j • k • l • m • n • o • p • r • s • š • t • u • ų • ū • v • z • ž


ć

przed samogłoskami zapisywana jako dwuznak ci (np. złość → złości)


perski

język urzędowy Iranu, Afganistanu i Tadżykistanu


dialekt

dialektu (genitive singular)
dialektowi (dative singular)
dialektem (instrumental singular)
dialekcie (locative singular)
dialekcie (vocative singular)
dialekty (nominative plural)
dialektów (genitive plural)
dialektom (dative plural)
dialekty (accusative plural)
dialektami (instrumental plural)
dialektach (locative plural)
dialekty (vocative plural)

swoista odmiana języka, właściwa dla pewnej społeczności, grupy społecznej lub pewnego terytorium

Narzecze sztokawskie jest dialektem południowosłowiańskim.

terytorialna odmiana języka, przeciwstawiana jego formie ogólnoetnicznej, standardowej

język pozbawiony formy pisanej lub standaryzacji, używany w kraju rozwijającym się lub w odizolowanej części świata, język wernakularny

Chwała Zmartwychwstałego Pana rozbrzmiewa w j. hiszpańskim, francuskim, polskim, angielskim, włoskim, arabskim i w wielu dialektach afrykańskich

Ordo Fratrum Minorum - Prowincja Matki Bożej Anielskiej - Aktualności, data dostępu: 12.05.2019


dialekt

Nedersaksies ken baie dialekte.

Język dolnosaksoński ma wiele dialektów.


dialekt

dialekty (nominative plural)
dialektu (genitive singular)
dialektů (genitive plural)
dialektu (dative singular)
dialektům (dative plural)
dialekty (accusative plural)
dialekte (vocative singular)
dialekty (vocative plural)
dialektě (locative singular)
dialektu (locative singular)
dialektech (locative plural)
dialektem (instrumental singular)
dialekty (instrumental plural)


dialekt

gr. διάλεκτος


dialekt

Jeg har ingenting imot dialekter da jeg snakker dialekt selv.

Nic nie mam przeciwko dialektom, bo sam mówię dialektem.


dialekt

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-dialekt (wersja Józefa Gary).ogg


esperanto

(1.1) od pseudonimu twórcy, od eo Esperanto

esperanta (genitive singular)
esperantu (dative singular)
esperantem (instrumental singular)
esperancie (locative singular)
esperanta (potential rare nominative plural)
esperant (potential rare genitive plural)
esperantom (potential rare dative plural)
esperanta (potential rare accusative plural)
esperantami (potential rare instrumental plural)
esperantach (potential rare locative plural)
esperanta (potential rare vocative plural)

sztuczny język międzynarodowy, opracowany przez Ludwika Łazarza Zamenhofa w 1887 r.

Esperanto jest najpopularniejszym językiem sztucznym na świecie.


esperanto

esperanta (potential rare nominative plural)
esperanta (genitive singular)
esperant (potential rare genitive plural)
esperantu (dative singular)
esperantům (potential rare dative plural)
esperanta (potential rare accusative plural)
esperanta (potential rare vocative plural)
esperantě (locative singular)
esperantu (locative singular)
esperantech (potential rare locative plural)
esperantem (instrumental singular)
esperanty (potential rare instrumental plural)


esperanto

od pseudonimu Esperanto, który nosił Ludwik Zamenhof, twórca tego języka


esperanto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-esperanto.wav


stigma

gr. στίγμα < gr. στίζω → kłuć

stigmy (genitive singular)
stigmie (dative singular)
stigmę (accusative singular)
stigmą (instrumental singular)
stigmie (locative singular)
stigmo (vocative singular)
stigmy (nominative plural)
stigm (genitive plural)
stigmom (dative plural)
stigmy (accusative plural)
stigmami (instrumental plural)
stigmach (locative plural)
stigmy (vocative plural)

litera alfabetu greckiego, obecnie nieużywana w języku greckim; w greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 6; jest ligaturą liter sigma i tau

Na biurku leżała kartka z wykaligrafowaną stigmą koloru czerwonego.


tok pisin

ˈtɔk ˈpʲisʲĩn

jeden z języków kreolskich używany w Papui-Nowej Gwinei

Język tok pisin zna ponad 2 miliony osób.


volapük

niem. Volapük < ang. world + speak → świat + mówić

volapüku (genitive singular)
volapükowi (dative singular)
volapükiem (instrumental singular)
volapüku (locative singular)
volapüku (vocative singular)

dziewiętnastowieczny język sztuczny oparty na łacinie, niemieckim, francuskim i angielskim

Volapük co prawda wystrzegał się dowolności całkowitej w tworzeniu słów; czerpał obficie z angielszczyzny, ale przeinaczał wyrazy angielskie w sposób tak daleko idący i tak dowolny, że z trudem można je było w tym przebraniu rozpoznać

Władysław Kopaliński, Trzeci kot w worku czyli rozmaitość świata, Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1982, s. 8


vosear

zwracać się do kogoś przez zaimek 2. os. „vos”; tykać (zob. uwagi)

por. tutear → zwracać się do kogoś na „ty”, tykać


labiodental

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-labiodental.wav


ny

minuskuła dwudziestej trzeciej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: a • á • b • c • cs • d • dz • dzs • e • é • f • g • gy • h • i • í • j • k • l • ly • m • n • ny • o • ó • ö • ő • p • r • s • sz • t • ty • u • ú • ü • ű • v • z • zs


tysk

Kan du sige det på tysk?


norsk

Kan du gentage det på norsk?


nimski

Wopytaj powědaś serbski z tymi luźimi, kenž rozměju serbski, lěcrownož sy zwucony z nimi nimski powědaś.

Spróbuj rozmawiać po łużycku z tymi ludźmi, którzy rozumieją łużycki, ale z którymi jesteś przyzwyczajony rozmawiać po niemiecku.


svensk

Hændelsen fandt sted i Sverige, men jeg klarede mig fint trods mit lidt rustne svensk.

Incydent miał miejsce w Szwecji, ale dobrze sobie poradziłem pomimo mojego nieco zaniedbanego szwedzkiego.


højsorbisk

Kan du sige det på højsorbisk?

Czy możesz powiedzieć to po górnołużycku?


hindi

W Indiach mówi się w języku hindi.


hindi

I Indien tales der hindi.


hindi

związany z językiem hindi, w języku hindi


gudźarati

jeden z języków nowoindyjskich, którym posługuje się ponad 46 mln mówiących – głównie mieszkańców Indii, stanu Gudźarat

Niektóre dialekty sindhi, używane na pustyni Thar, uznaje się za przynależące do radźasthani bądź do gudźarati. Granica między nimi jest bowiem dość płynna

Barbara Weigl, Romowie 2009: między wędrówką a edukacją, s. 118

Jego wiersze tłumaczono na języki: angielski, francuski, niemiecki, rosyjski, hiszpański, węgierski, norweski, arabski, gudźarati, marathi, bengali, polski


japoński

i ̯apõĩ ̯sʹḱi

japońskiego (genitive singular)
japońskiemu (dative singular)
japońskim (instrumental singular)
japońskim (locative singular)

Znam zaledwie kilka słów po japońsku.

forma celownika: „japońskiemu” z wyjątkiem związku „po japońsku”


с

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7918 (bul)-Kiril kovachev-с (voiced).wav

minuskuła osiemnastej litery alfabetu bułgarskiego


ę

Czy w języku polskim są jakiekolwiek wyrazy zaczynające się na literę ę?

W słownikach języka polskiego nie występują wyrazy zaczynające się na tę literę; wyjątkiem jest prawdopodobnie tylko Słownik Języka Polskiego pod red. M. Szymczaka, w którym zanotowane jest słowo „ęsi” oznaczające „okrzyk dziecka zawiadamiający o potrzebie naturalnej; potrzeba naturalna (u dziecka)”.


ę

minuskuła ósmej litery alfabetu litewskiego


g

spółgłoska dźwięczna, zwarto-wybuchowa, tylnojęzykowa


g

minuskuła jedenastej litery alfabetu litewskiego


g

minuskuła dwunastej litery alfabetu węgierskiego


g

siódma litera włoskiego alfabetu, nazywana gi

zobacz też: a • b • c • d • e • f • g • h • i • l • m • n • o • p • q • r • s • t • u • v • z


ł

(1.1) od łacińskiej litery l, ok. XVI w.


ó

dwudziesta pierwsza litera polskiego alfabetu


ó

minuskuła dwudziestej piątej litery alfabetu węgierskiego


ś

dwudziesta piąta litera polskiego alfabetu


t

dwudziesta szósta litera polskiego alfabetu


t

minuskuła dwudziestej szóstej litery alfabetu litewskiego


t

minuskuła trzydziestej drugiej litery alfabetu węgierskiego


ź

trzydziesta pierwsza, przedostatnia litera polskiego alfabetu

spółgłoska szczelinowa, środkowojęzykowa, dźwięczna


ż

trzydziesta druga litera polskiego alfabetu


ogonek

my sobie śledziowi ogonka utrzeć nie pozwolimy

nie płynie piesek, aże ogonek zamoczy (sic!)

ogonka (genitive singular)
ogonkowi (dative singular)
ogonkiem (instrumental singular)
ogonku (locative singular)
ogonku (vocative singular)
ogonki (nominative plural)
ogonków (genitive plural)
ogonkom (dative plural)
ogonki (accusative plural)
ogonkami (instrumental plural)
ogonkach (locative plural)
ogonki (vocative plural)

znak diakrytyczny w postaci ogonka (1.2) umieszczany pod literą

Dwie samogłoski w języku polskim mają ogonki: „ą” oraz „ę”.


littera

jectar un littera in le cassa de litteras


zeta

zobacz też: a • bi • ci • di • e • effe • gi • acca • i • elle • emme • enne • o • pi • cu • erre • esse • ti • u • vi • zeta


jota

joty (genitive singular)
jocie (dative singular)
jotę (accusative singular)
jotą (instrumental singular)
jocie (locative singular)
joto (vocative singular)
joty (nominative plural)
jot (genitive plural)
jotom (dative plural)
joty (accusative plural)
jotami (instrumental plural)
jotach (locative plural)
joty (vocative plural)

nazwa trzynastej litery alfabetu polskiego, j

nazwa dziewiątej litery alfabetu greckiego, ι

spółgłoska półotwarta podniebienna dźwięczna; dźwięk zapisywany w języku polskim jotą (1.1)


sigma

sigmy (genitive singular)
sigmie (dative singular)
sigmę (accusative singular)
sigmą (instrumental singular)
sigmie (locative singular)
sigmo (vocative singular)
sigmy (nominative plural)
sigm (genitive plural)
sigmom (dative plural)
sigmy (accusative plural)
sigmami (instrumental plural)
sigmach (locative plural)
sigmy (vocative plural)

nazwa osiemnastej litery alfabetu greckiego, σ


tau

starogrecka nazwa dziewiętnastej litery alfabetu greckiego, τ


tau

(1.1) zobacz też: alfa • beta • gamma • delta • epsilon • zeta • eta • teta • iota • kappa • lambda • mu • nu • xi • omikron • pi • ro • sigma • tau • upsilon • fi • khi • psi • omega


Sprache

Deutsch ist eine schöne Sprache.


я

minuskuła trzydziestej litery alfabetu bułgarskiego


gramatika

gramatiky (nominative plural)
gramatiky (genitive singular)
gramatik (genitive plural)
gramatice (dative singular)
gramatikám (dative plural)
gramatiku (accusative singular)
gramatiky (accusative plural)
gramatiko (vocative singular)
gramatiky (vocative plural)
gramatice (locative singular)
gramatikách (locative plural)
gramatikou (instrumental singular)
gramatikami (instrumental plural)


polszczyzna

pɔlˈʃt͡ʃɨzna

polszczyzny (genitive singular)
polszczyźnie (dative singular)
polszczyznę (accusative singular)
polszczyzną (instrumental singular)
polszczyźnie (locative singular)
polszczyzno (vocative singular)
polszczyzny (potential rare nominative plural)
polszczyzn (potential rare genitive plural)
polszczyznom (potential rare dative plural)
polszczyzny (potential rare accusative plural)
polszczyznami (potential rare instrumental plural)
polszczyznach (potential rare locative plural)
polszczyzny (potential rare vocative plural)

Henryk Sienkiewicz zręcznie posługiwał się siedemnastowieczną polszczyzną.

Na to odmienne rozwarstwienie polszczyzny i czeszczyzny wpłynęła inna historia obu języków

Jacek Baluch, "Wstęp", w: Jaroslav Hašek, Przygody dobrego wojaka Szwejka czasu wojny światowej, Ossolineum, Wrocław 2017, s. XLIII

zobacz też: angielszczyzna • arabszczyzna • białoruszczyzna • bułgarszczyzna • chińszczyzna • chorwacczyzna • czeszczyzna • francuszczyzna • greczyzna • hiszpańszczyzna • hebrajszczyzna • mongolszczyzna • niemczyzna • portugalszczyzna • ruszczyzna • słowacczyzna • słoweńszczyzna • turecczyzna • ukraińszczyzna • węgierszczyzna • włoszczyzna


Manchu

Manchu is the indigenous language spoken in Manchuria.

Mandżurski jest rodzimym językiem używanym (=


alfabet

(1.1) łac. alphabetum < gr. ἀλφάβητος (alphábetos) od dwóch pierwszych liter α – ἄλφα (alfa) i β – βῆτα (beta) < fen. 𐤀 + 𐤁

ئېلىپبە

елипбә, élipbe

alfabetu (genitive singular)
alfabetowi (dative singular)
alfabetem (instrumental singular)
alfabecie (locative singular)
alfabecie (vocative singular)
alfabety (nominative plural)
alfabetów (genitive plural)
alfabetom (dative plural)
alfabety (accusative plural)
alfabetami (instrumental plural)
alfabetach (locative plural)
alfabety (vocative plural)

zbiór wszystkich liter ułożony w ogólnie przyjętym porządku

W alfabecie litera „s” znajduje się po „r”.


litera

litery (genitive singular)
literze (dative singular)
literę (accusative singular)
literą (instrumental singular)
literze (locative singular)
litero (vocative singular)
litery (nominative plural)
liter (genitive plural)
literom (dative plural)
litery (accusative plural)
literami (instrumental plural)
literach (locative plural)
litery (vocative plural)

nazwany znak graficzny, odpowiadający konkretnemu dźwiękowi, umożliwiający zapis słów

Litery w tej książce mają dziwny krój.


albański

albańskiego (genitive singular)
albańskiemu (dative singular)
albańskim (instrumental singular)
albańskim (locative singular)
albańskie (nominative plural)
albańskich (genitive plural)
albańskim (dative plural)
albańskie (accusative plural)
albańskimi (instrumental plural)
albańskich (locative plural)
albańskie (vocative plural)

wymarły język używany przez mieszkańców starożytnej Albanii Kaukaskiej


fra

kod ISO 639-3 język francuski, francuszczyzna


jazika

Slovio es novju mezxunarodju jazika ktor razumijut cxtirsto milion ludis na celoju zemla.

Slovio jest nowym międzynarodowym językiem, który rozumie czterysta milionów ludzi na całej Ziemi.


prowansalski

prowansalskiego (genitive singular)
prowansalskiemu (dative singular)
prowansalskim (instrumental singular)
prowansalskim (locative singular)
prowansalskie (nominative plural)
prowansalskich (genitive plural)
prowansalskim (dative plural)
prowansalskie (accusative plural)
prowansalskimi (instrumental plural)
prowansalskich (locative plural)
prowansalskie (vocative plural)

jeden z dialektów języka oksytańskiego używany w południowo-wschodniej Francji

Jacek biegle posługuje się prowansalskim w mowie i piśmie.


tjekkisk

Bogen er blevet oversat til tjekkisk.

Książka została przetłumaczona na czeski.


family

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-family.wav

Poles speak a form of West Slavic, a linguistic family that also includes Czech, Slovak, and Sorbian.

Polacy mówią formą języka zachodniosłowiańskiego z rodziny językowej, do której należą również czeski, słowacki i łużycki.


root

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-root.wav

zobacz też: Indeks:Angielski - Matematyka


jezik

Jedan naš učitelj zna deset stranih jezika.

Jeden nasz nauczyciel zna dziesięć języków obcych.


koniugacja

ˌkɔ̃ɲuˈɡat͡sʲja

koniugacji (genitive singular)
koniugacji (dative singular)
koniugację (accusative singular)
koniugacją (instrumental singular)
koniugacji (locative singular)
koniugacjo (vocative singular)
koniugacje (nominative plural)
koniugacji (genitive plural)
koniugacyj (genitive plural obsolete)
koniugacjom (dative plural)
koniugacje (accusative plural)
koniugacjami (instrumental plural)
koniugacjach (locative plural)
koniugacje (vocative plural)

odmiana czasownika przez osoby, liczbę, czas, tryb, aspekt, rodzaj

Czasowniki, które odmieniają się w ten sam sposób, stanowią koniugację.


gjuhë

Përkthyes nga shqipja në gjuhën ruse.

Tłumacz z albańskiego na język rosyjski.


turco

arab. تُرْكِيٌّ (turkīy) → Turek < tur. Türk


opozycja

łac. oppositio → opór < łac. oppono → przeciwstawiać, kłaść naprzeciw < łac. ob + pono → naprzeciw + kłaść

ˌɔpɔˈzɨt͡sʲja

opozycji (genitive singular)
opozycji (dative singular)
opozycję (accusative singular)
opozycją (instrumental singular)
opozycji (locative singular)
opozycjo (vocative singular)
opozycje (nominative plural)
opozycji (genitive plural)
opozycyj (genitive plural obsolete)
opozycjom (dative plural)
opozycje (accusative plural)
opozycjami (instrumental plural)
opozycjach (locative plural)
opozycje (vocative plural)

zestawienie przeciwstawnych sobie elementów języka

zob. też opozycja w Wikipedii
zob. też opozycja w Wikicytatach


grecki

greckie (potential rare nominative plural)
greckiego (genitive singular)
greckich (potential rare genitive plural)
greckiemu (dative singular)
greckim (potential rare dative plural)
greckie (potential rare accusative plural)
greckim (instrumental singular)
greckimi (potential rare instrumental plural)
greckim (locative singular)
greckich (potential rare locative plural)
greckie (potential rare vocative plural)

Nie znam greckiego.

Rozmawiam biegle po grecku • i nie tylko z żywymi.


apheresis

afereza, zanik początkowych głosek w wyrazie


jãzëk

Kaszëbsczi jãzëk.


у

minuskuła dwudziestej litery alfabetu bułgarskiego


о

minuskuła piętnastej litery alfabetu bułgarskiego


азбука

Od pierwszych liter głagolicy - dawnego alfabetu słowiańskiego: азъ (az) i буки (buki).


азбука

Od pierwszych liter dawnego alfabetu słowiańskiego tzw. глаголицы: азъ (az) i буки (buki).

Азбука Морзе используется в радиосвязи по сей день.

Alfabet Morse'a jest wykorzystywany w łączności radiowej po dziś dzień.


буква

Тя пише писмото с хубави кръгли букви.

Ona pisze list pięknymi, okrągłymi literami.


буква

„А” – це перша буква алфавіту.


azbuka

pismo słowiańskie tj. cyrylica albo głagolica


fonetik

I eksperimentel fonetik bruger man indimellem en teknik der hedder palatografi til at udforske hvordan konsonanter artikuleres.

W eksperymentalnej fonetyce czasem używa się techniki zwanej palatografią do badania, jak artykułowane są spółgłoski.

Ruben Schachtenhaufen: Gør-det-selv-palatografi (da). schwa.dk, 2012-05-13. [dostęp 2024-01-11].


judaizm

wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z języka jidysz

zobacz też: Indeks:Polski - Językoznawstwo


kontekst

konteksty (nominative plural)
kontekstu (genitive singular)
kontekstów (genitive plural)
kontekstowi (dative singular)
kontekstom (dative plural)
konteksty (accusative plural)
kontekstem (instrumental singular)
kontekstami (instrumental plural)
kontekście (locative singular)
kontekstach (locative plural)
kontekście (vocative singular)
konteksty (vocative plural)

Uwzględnienie zdaniowego kontekstu jest głównym postulatem analizy semantycznej.


kaka

język z rodziny bantu, używany w Kamerunie i Republice Środkowoafrykańskiej


nog

kod ISO 639-3 język nogajski, nogajszczyzna


włoski

język z grupy romańskich, używany między innymi we Włoszech

Osobom uczącym się języka włoskiego spore trudności sprawia zapamiętanie imiesłowów czasu przeszłego czasowników nieregularnych.


Swedish

I don't speak Swedish.


słowacki

słowackiego (genitive singular)
słowackiemu (dative singular)
słowackim (instrumental singular)
słowackim (locative singular)
słowackie (nominative plural)
słowackich (genitive plural)
słowackim (dative plural)
słowackie (accusative plural)
słowackimi (instrumental plural)
słowackich (locative plural)
słowackie (vocative plural)

Od jutra zaczynam naukę słowackiego.


A

Na pierwszej w życiu lekcji języka polskiego, poznajemy literkę A.


A

majuskuła pierwszej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: A • Ą • B • C • Č • D • E • Ę • Ė • F • G • H • I • Į • Y • J • K • L • M • N • O • P • R • S • Š • T • U • Ų • Ū • V • Z • Ž


A

Staat A wurde mit einem Embargo von Staat B belegt.

Państwo B nałożyło embargo na państwo A.


A

majuskuła pierwszej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: A • Á • B • C • Cs • D • Dz • Dzs • E • É • F • G • Gy • H • I • Í • J • K • L • Ly • M • N • Ny • O • Ó • Ö • Ő • P • R • S • Sz • T • Ty • U • Ú • Ü • Ű • V • Z • Zs


B

majuskuła trzeciej litery alfabetu polskiego


B

majuskuła trzeciej litery alfabetu litewskiego


B

majuskuła trzeciej litery alfabetu węgierskiego


C

majuskuła czwartej litery polskiego alfabetu


C

majuskuła czwartej litery alfabetu litewskiego


C

majuskuła czwartej litery alfabetu węgierskiego


D

majuskuła szóstej litery polskiego alfabetu


D

majuskuła szóstej litery alfabetu litewskiego


D

majuskuła szóstej litery alfabetu węgierskiego


Dialekt

W niemieckim językoznawstwie termin Dialekt rezerwuje się zwykle dla narzeczy wydzielonych regionalnie. Inaczej niż w lingwistyce amerykańskiej, formy standardowe czy też socjolekty nie są przeważnie określane tym mianem. Jako ogólne określenie na wszelkie odmiany językowe mogą posłużyć terminy Sprachvarietät i Lekt.

Terminy Dialekt i Mundart są przeważnie używane synonimicznie. Wg niektórych źródeł różnica między tymi określeniami polega na tym, że Dialekt w formie zapisanej jest rozpoznawalny, natomiast Mundart nie.

zobacz też: Indeks: Niemiecki - Odmiany języka


E

zobacz też: a • A • ą • Ą • b • B • c • C • ć • Ć • d • D • e • E • ę • Ę • f • F • g • G • h • H • i • I • j • J • k • K • l • L • ł • Ł • m • M • n • N • ń • Ń • o • O • ó • Ó • p • P • (q) • (Q) • r • R • s • S • ś • Ś • t • T • u • U • (v) • (V) • w • W • (x) • (X) • y • Y • z • Z • ź • Ź • ż • Ż


E

majuskuła siódmej litery alfabetu litewskiego


E

majuskuła dziewiątej litery alfabetu węgierskiego


Esperanto

ˌɛspəˈɹæntəʊ

ˌɛspəˈɹæntoʊ


Esperanto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-Esperanto.wav

Esperantoj (no-plural potential rare nominative plural virtual)
Esperanton (no-plural accusative singular)
Esperantojn (no-plural potential rare accusative plural virtual)

Mi ne konas Esperanton.


Esperanto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-Esperanto.wav


F

majuskuła dziewiątej litery polskiego alfabetu


F

majuskuła dziesiątej litery alfabetu litewskiego


F

majuskuła jedenastej litery alfabetu węgierskiego


H

majuskuła jedenastej litery alfabetu polskiego

W szkolnej toalecie pojawił się wczoraj brzydki napis na „H”.

zob. też H (ujednoznacznienie) w Wikipedii


H

majuskuła dwunastej litery alfabetu litewskiego


H

majuskuła dziewiątej litery alfabetu niemieckiego


H

majuskuła czternastej litery alfabetu węgierskiego


I

majuskuła dwunastej litery alfabetu polskiego


I

majuskuła trzynastej litery alfabetu litewskiego


I

majuskuła piętnastej litery alfabetu węgierskiego


J

ˌɛvãŋˈɡɛlʲja ˈvɛdwuc ɕfʲjɛ̃nˈtɛɡɔ ˈjãna

evãŋgelʹi ̯a vedu̯uḱ śfʹi ̯ẽntego i ̯ãna

majuskuła trzynastej litery polskiego alfabetu


J

majuskuła szesnastej litery alfabetu litewskiego


J

majuskuła siedemnastej litery alfabetu węgierskiego


K

majuskuła siedemnastej litery alfabetu litewskiego


K

majuskuła osiemnastej litery alfabetu węgierskiego


M

majuskuła dziewiętnastej litery alfabetu litewskiego


M

majuskuła dwudziestej pierwszej litery alfabetu węgierskiego


N

majuskuła osiemnastej litery polskiego alfabetu


N

majuskuła dwudziestej litery alfabetu litewskiego


N

majuskuła dwudziestej drugiej litery alfabetu węgierskiego


O

majuskuła dwudziestej litery polskiego alfabetu


O

majuskuła dwudziestej pierwszej litery alfabetu litewskiego


O

majuskuła dwudziestej czwartej litery alfabetu węgierskiego


Occitan

Occitan is a language spoken in some parts of France, Spain, and Italy.

Język prowansalski jest językiem używanym (= mówionym) w pewnych częściach Francji, Hiszpanii i Włoch.


R

majuskuła dwudziestej trzeciej litery polskiego alfabetu


R

majuskuła dwudziestej trzeciej litery alfabetu litewskiego


R

majuskuła dwudziestej dziewiątej litery alfabetu węgierskiego


S

majuskuła dwudziestej czwartej litery polskiego alfabetu

Przy jej imieniu widniał inicjał nazwiska, to znaczy S.


S

majuskuła dwudziestej czwartej litery alfabetu litewskiego


S

majuskuła trzydziestej litery alfabetu węgierskiego


T

majuskuła dwudziestej szóstej litery polskiego alfabetu


T

majuskuła dwudziestej szóstej litery alfabetu litewskiego


T

majuskuła trzydziestej drugiej litery alfabetu węgierskiego


Volapük

volapük, volapik, wolapik, język volapük


W

majuskuła dwudziestej ósmej litery alfabetu


Å

majuskuła litery używanej w tekstach naukowych do zapisu pochylonego „a”, staropolskiej oraz współczesnej dialektalnej samogłoski pośredniej między „a” i „o”


p

dwudziesta druga litera polskiego alfabetu

Powiedz mi wyraz na literę „P”.


p

minuskuła dwudziestej drugiej litery alfabetu litewskiego

zobacz też: a • ą • b • c • č • d • e • ę • ė • f • g • h • i • į • y • j • k • l • m • n • o • p • r • s • š • t • u • ų • ū • v • z • ž


p

spółgłoska i trzydziesta litera słowackiego alfabetu, nazywana pé

zobacz też: a • á • ä • b • c • č • d • ď • dz • dž • e • é • f • g • h • ch • i • í • j • k • l • ĺ • ľ • m • n • ň • o • ó • ô • p • q • r • ŕ • s • š • t • ť • u • ú • v • w • x • y • ý • z • ž


p

minuskuła dwudziestej ósmej litery alfabetu węgierskiego

zobacz też: a • á • b • c • cs • d • dz • dzs • e • é • f • g • gy • h • i • í • j • k • l • ly • m • n • ny • o • ó • ö • ő • p • r • s • sz • t • ty • u • ú • ü • ű • v • z • zs


p

czternasta litera włoskiego alfabetu, nazywana pi


rwanda

Rwanda är Rwandas officiella språk.


á

minuskuła drugiej litery alfabetu węgierskiego


potocznie

(1.1) od pol. toczyć się; według Andrzeja Bańkowskiego słowo pojawiło się jako przekład z francuskiego w XVIII w.

w sposób codzienny, powszechny, nieformalny, swobodny

Bezpieczniki instalacji elektrycznej w mieszkaniu potocznie nazywa się korkami.


verlan

(1.1) franc. słowa l'envers, czyli "na odwrót"

rodzaj slangu w języku francuskim, polegający na odwróceniu kolejności sylab w wyrazie

przykładowe słowa: meuf, keuf, teuf, zarbi, ripou, beur


Wort

Der Durchschnittsdeutsche verwendet aktiv ein paar Tausend Wörter.

Przeciętny Niemiec używa aktywnie kilku tysięcy słów.


palabra

Estas dos palabras son préstamos del inglés.

Te dwa słowa to zapożyczenia z angielskiego.


palavra

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-palavra.wav


parola

Le parolas curre ex su corde.


vorto

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-vorto.wav

el la buŝ' multaj vortoj eliras, sed ne ĉiuj ion diras

ju disputo pli forta, des pli multaj la vortoj

kiam vorto eliris, vi ĝin jam ne retiros

kiu mensogis per unu vorto, ne trovos kredon ĝis la morto

pli bona estas vorto afabla, ol kuko agrabla

por virta orelo ne danĝeras vorto malbela

pri dolĉa vorto ne fieru, maldolĉan ne koleru

rapide iras la vortoj, sed ne rapide la faroj

se ne venas per bona vorto, oni prenas per forto

vi sekrete vorton diros, ĝi tra l' tuta mondo iros

vorto dirita al la mondo apartenas kaj neniam revenas

Ŝi martelis ĉiun vorton.


woord

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-woord.wav


词

chiń. 讠 + 司 → mowa (uproszczone) + zarządzać

这个词在这篇文章中的词频很高。

To słowo pojawia się w tym artykule z dużą (wysoką) częstotliwością.

zhège cí zài zhè piān wénzhāng zhōng de cípín hěn gāo

通常人们明白这个词和它所代表的概念。

Zwykle ludzie rozumieją to słowo i pojęcie, które reprezentuje.

tōngcháng rénmen míngbái zhège cí hé tā suǒ dàibiǎo de gàiniàn

klasyfikator: 个 (ge) lub 组 (zǔ); 一个词 → jedno słowo, 一组词 → jedna grupa słów

这一词有两个具体的含义。

Termin ten ma dwa specyficzne znaczenia.

我更喜欢《行为榜样》这个词。

zǒ gèng xǐhuān xíngwéi bǎngyàng zhège cí

klasyfikator: 个 (ge) lub brak → mówiąc o konkretnym wyrażeniu, zwykle używa się 一词


كلمة

(1.1) źródłosłów dla malt. kelma
arab. ك ل م

zobacz też: Indeks:Arabski - Najpopularniejsze słowa


Wörterbuch

Das Wikiwörterbuch ist ein freies, mehrsprachiges Wörterbuch.

Wikisłownik to wolny, wielojęzyczny słownik.


kompozicija

Kompozicija ako słowotworna metoda jo w dolnoserbšćinje až do drugeje swětoweje wojny podrědowanu rolu grała, tak až se jawi w Mukowem słowniku jano gjarstka kompozitumow.

Złożenie jako metoda słowotwórcza odgrywała w języku dolnołużyckim aż do czasów drugiej wojny światowej podrzędną rolę, tak iż w słowniku Arnoszta Muki jest tylko garść compositów.


lýsingarorð

ˈlʊisɪŋɡarˌoːr


е

minuskuła szóstej litery alfabetu bułgarskiego

zobacz też: а • б • в • г • д • е • ж • з • и • й • к • л • м • н • о • п • р • с • т • у • ф • х • ц • ч • ш • щ • ъ • ь • ю • я


serbski

serbskie (nominative plural)
serbskiego (genitive singular)
serbskich (genitive plural)
serbskiemu (dative singular)
serbskim (dative plural)
serbskie (accusative plural)
serbskim (instrumental singular)
serbskimi (instrumental plural)
serbskim (locative singular)
serbskich (locative plural)
serbskie (vocative plural)

jedna z czterech uregulowanych odmian języka serbsko-chorwackiego, ze statusem języka urzędowego w Serbii i BiH


czeski

czeskiego (genitive singular)
czeskiemu (dative singular)
czeskim (instrumental singular)
czeskim (locative singular)
czeskie (nominative plural)
czeskich (genitive plural)
czeskim (dative plural)
czeskie (accusative plural)
czeskimi (instrumental plural)
czeskich (locative plural)
czeskie (vocative plural)

Uczę się czeskiego od kilku lat.


łacina

łaciny (genitive singular)
łacinie (dative singular)
łacinę (accusative singular)
łaciną (instrumental singular)
łacinie (locative singular)
łacino (vocative singular)
łaciny (nominative plural)
łacin (genitive plural)
łacinom (dative plural)
łaciny (accusative plural)
łacinami (instrumental plural)
łacinach (locative plural)
łaciny (vocative plural)

Lekcje łaciny były dla niego męczarnią.


polonista

ˌpɔlɔ̃ˈɲista

polonisty (genitive singular)
poloniście (dative singular)
polonistę (accusative singular)
polonistą (instrumental singular)
poloniście (locative singular)
polonisto (vocative singular)
poloniści (nominative plural)
polonistów (genitive plural)
polonistom (dative plural)
polonistów (accusative plural)
polonistami (instrumental plural)
polonistach (locative plural)
poloniści (vocative plural)

osoba zajmująca się naukowo językiem polskim

Studiuję filologię polską, by zostać polonistą.


średnik

średnika (genitive singular)
średnikowi (dative singular)
średnikiem (instrumental singular)
średniku (locative singular)
średniku (vocative singular)
średniki (nominative plural)
średników (genitive plural)
średnikom (dative plural)
średniki (accusative plural)
średnikami (instrumental plural)
średnikach (locative plural)
średniki (vocative plural)

znak przestankowy (;) oddzielający dwie wypowiedzi, posiadajcy funkcję pośrednią między kropką a przecinkiem

Znowu pomylił średnik z przecinkiem.


deviant

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-deviant.wav

odstępstwo od normy (np. w strukturze, formie)


wyraz

wyrazu (genitive singular)
wyrazowi (dative singular)
wyrazem (instrumental singular)
wyrazie (locative singular)
wyrazie (vocative singular)
wyrazy (nominative plural)
wyrazów (genitive plural)
wyrazom (dative plural)
wyrazy (accusative plural)
wyrazami (instrumental plural)
wyrazach (locative plural)
wyrazy (vocative plural)

symbol fonetyczny (ciąg głosek) lub graficzny (znak lub ciąg znaków), niosący określone znaczenie bądź pełniący funkcję składniową

W języku polskim istnieje wiele wyrazów zapożyczonych z języka niemieckiego.


kaszubski

Na Kaszubach mówi się po kaszubsku.


rosyjski

rosyjskiego (genitive singular)
rosyjskiemu (dative singular)
rosyjskim (instrumental singular)
rosyjskim (locative singular)
rosyjskiego (genitive singular)
rosyjskiemu (dative singular)
rosyjskim (instrumental singular)
rosyjskim (locative singular)
rosyjskie (nominative plural)
rosyjskich (genitive plural)
rosyjskim (dative plural)
rosyjskie (accusative plural)
rosyjskimi (instrumental plural)
rosyjskich (locative plural)
rosyjskie (vocative plural)


аз

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-аз.wav

pierwsza litera alfabetu cerkiewnosłowiańskiego


језик

Којим је језиком писао Андрић?


arbitralny

łac. arbītrālis (→ rozjemczy) + pol. -ny, z kontaminacją semantyczną łac. arbītrārius (→ samowolny)

arbitralna (nominative singular feminine)
arbitralne (nominative singular neuter)
arbitralni (nominative plural masculine)
arbitralne (nominative plural nonvirile)
arbitralnego (genitive singular masculine animate inanimate)
arbitralnej (genitive singular feminine)
arbitralnego (genitive singular neuter)
arbitralnych (genitive plural masculine nonvirile)
arbitralnemu (dative singular masculine animate inanimate)
arbitralnej (dative singular feminine)
arbitralnemu (dative singular neuter)
arbitralnym (dative plural masculine nonvirile)
arbitralnego (accusative singular masculine animate)
arbitralną (accusative singular feminine)
arbitralne (accusative singular neuter)
arbitralnych (accusative plural masculine)
arbitralne (accusative plural nonvirile)
arbitralnym (instrumental singular masculine animate inanimate)
arbitralną (instrumental singular feminine)
arbitralnym (instrumental singular neuter)
arbitralnymi (instrumental plural masculine nonvirile)
arbitralnym (locative singular masculine animate inanimate)
arbitralnej (locative singular feminine)
arbitralnym (locative singular neuter)
arbitralnych (locative plural masculine nonvirile)
arbitralna (vocative singular feminine)
arbitralne (vocative singular neuter)
arbitralni (vocative plural masculine)
arbitralne (vocative plural nonvirile)


български

Bg-български.ogg


voice

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-voice.wav


białoruski

język wschodniosłowiański używany na Białorusi

Nie znam białoruskiego.


rumuński

rumuńskiego (genitive singular)
rumuńskiemu (dative singular)
rumuńskim (instrumental singular)
rumuńskim (locative singular)

Jacek biegle mówi po rumuńsku.


synonym

The two words are near synonyms.


pleonazm

(1.1) gr. πλεονασμός (pleonasmós) → nadmiar, nadwyżka

wyrażenie składające się z wyrazów to samo lub prawie to samo znaczących

Wyrażenie „mokra woda” to pleonazm.


animalizacja

animalizacji (genitive singular)
animalizacji (dative singular)
animalizację (accusative singular)
animalizacją (instrumental singular)
animalizacji (locative singular)
animalizacjo (vocative singular)
animalizacje (nominative plural)
animalizacji (genitive plural)
animalizacjom (dative plural)
animalizacje (accusative plural)
animalizacjami (instrumental plural)
animalizacjach (locative plural)
animalizacje (vocative plural)

rodzaj metafory; nadawanie cech zwierzęcych rzeczom (w celu ich dynamizacji) lub ludziom (dla zdeprecjonowania wartości ludzkich, podkreślenia elementów biologicznych)


Hungarian

I don't speak Hungarian.


ייִדיש

YIVO: yidish; polska: jidisz (transliteration)

jidyszowy, odnoszący się do języka jidysz

(1.1, 2.1) ווען ייִדיש נעמט און גייט אַזוי פּלוצלינג אויס, וואָלט עס געווען גלײַך ווי אַ גרויס ליכט האָט זיך אויסגעלאָשן אין ייִדישן לעבן…

Gdyby jidysz wziął i tak nagle wymarł, to byłoby tak, jakby w żydowskim życiu zgasło jakieś wielkie światło…


ייִדיש

איך לערן זיך ייִדיש.

רעדט צו מיר אין ייִדיש.


IPA

International Phonetic Alphabet → międzynarodowy alfabet fonetyczny

Pronunciation in many languages is written with IPA.

Wymowę w wielu językach zapisuje się międzynarodowym alfabetem fonetycznym.


joto

jotoj (nominative plural)
joton (accusative singular)
jotojn (accusative plural)


kaa

kody ISO 639-2 i ISO 639-3 język karakałpacki, karakałpaski, karakałpaczyzna


paka

paki (genitive singular)
pace (dative singular)
pakę (accusative singular)
paką (instrumental singular)
pace (locative singular)
pako (vocative singular)
paki (nominative plural)
pak (genitive plural)
pakom (dative plural)
paki (accusative plural)
pakami (instrumental plural)
pakach (locative plural)
paki (vocative plural)

język z grupy sepik-rami, z rodziny języków indopacyficznych


Norwegian

nɔːˈwiː.dʒən


Croatian

ˌkɹəʊˈeɪ.ʃən

ˌkɹoʊˈeɪ.ʃən


Deutsch

Deutsch ist die Muttersprache für etwa ein Hundert Millionen Menschen.

Niemiecki jest językiem ojczystym dla około stu milionów ludzi.


English

st.ang. Englisc → Anglów < st.ang. Engle → Anglowie (plemię germańskie)

Do you speak English?


English

For this analysis, let's combine the Englishes — American English, British English, etc.

Dla celów tej analizy, połączmy dialekty angielskie — amerykański angielski, brytyjski angielski, itp.


ö

minuskuła dwudziestej szóstej litery alfabetu węgierskiego


ortografia

gr. ὀρθογραφία < gr. οῤθός + -γραφία


abecadło

W użyciu od XVIII w. (w XVI w. abiecadło), od nazw pierwszych liter alfabetu: a, be, ce, de. Wyraz wyparł wcześniejszą (XV–XVIII w.) formę obiecadło. W XV w. funkcjonowała również forma obiecado → elementarz, częściowo odbiegająca od przyjętych nazw liter, zapożyczona ze śwn. abecede, dostosowanego przez dodanie powszechnego w nazwach narzędzi przyrostka -(a)dło. Źródłosłów dla ros. абецадло.

abecadła (genitive singular)
abecadłu (dative singular)
abecadłem (instrumental singular)
abecadle (locative singular)
abecadła (nominative plural)
abecadeł (genitive plural)
abecadłom (dative plural)
abecadła (accusative plural)
abecadłami (instrumental plural)
abecadłach (locative plural)
abecadła (vocative plural)

zbiór wszystkich liter ułożony w ogólnie przyjętym porządku

Polskie abecadło składa się z 32 liter.

Abecadło z pieca spadło

Jaś musi się jeszcze podszkolić w abecadle.


przecinek

przecinka (genitive singular)
przecinkowi (dative singular)
przecinkiem (instrumental singular)
przecinku (locative singular)
przecinku (vocative singular)
przecinki (nominative plural)
przecinków (genitive plural)
przecinkom (dative plural)
przecinki (accusative plural)
przecinkami (instrumental plural)
przecinkach (locative plural)
przecinki (vocative plural)

znak interpunkcyjny służący do oddzielania pojęć przy ich wymienianiu lub do oddzielania zdań w zdaniu złożonym

Nie zawsze przed słowem „że” stawiamy przecinek.


tryk

Ordet »aske« har tryk på første stavelse.

W słowie „aske” (popiół) akcent pada na pierwszą sylabę.


άρθρο

Στα πολωνικά δεν υπάρχουν άρθρα.

W języku polskim nie istnieją rodzajniki.


wokalizm

wokalizmu (genitive singular)
wokalizmowi (dative singular)
wokalizmem (instrumental singular)
wokalizmie (locative singular)
wokalizmie (vocative singular)


ಇಂಗ್ಲಿಷ್

Kn-ಇಂಗ್ಲಿಷ್.ogg


polština

polštiny (potential rare nominative plural)
polštiny (genitive singular)
polštin (potential rare genitive plural)
polštině (dative singular)
polštinám (potential rare dative plural)
polštinu (accusative singular)
polštiny (potential rare accusative plural)
polštino (vocative singular)
polštiny (potential rare vocative plural)
polštině (locative singular)
polštinách (potential rare locative plural)
polštinou (instrumental singular)
polštinami (potential rare instrumental plural)


jidysz

jid. ייִדיש (jidisz) < śwn. jüdisch → żydowski

jidyszu (genitive singular)
jidyszowi (dative singular)
jidyszem (instrumental singular)
jidyszu (locative singular)
jidyszu (vocative singular)
jidysze (potential rare nominative plural)
jidyszy / jidyszów (potential rare genitive plural)
jidyszom (potential rare dative plural)
jidysze (potential rare accusative plural)
jidyszami (potential rare instrumental plural)
jidyszach (potential rare locative plural)
jidysze (potential rare vocative plural)

Mówił tylko w jidysz, ale rozumiał też kilka innych języków.

Opowieść przy stole toczył po angielsku, my rozmawialiśmy ze sobą po rosyjsku, czasem wstawiałem jakieś popularne powiedzonko w jidysz, co spotykało się z uśmiechem zrozumienia i wdzięczności

Józef Hen, Dziennik na nowy wiek, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2009, ISBN 9788374147064.

W trzecim okresie swej twórczości literackiej podejmuje pionierską inicjatywę zaadaptowania na grunt polski utworów żydowskich, czym utoruje drogę przyszłym tłumaczom literatury jidysz na język polski oraz tym twórcom, którzy – jak Szaniawski – wprowadzać będą żydowskie wątki i charaktery do literatury rodzimej

Anna Wereszczyńska, Ostatni Mohikanin drobnej szlachty i niezrównany monografista Żydów. Żywot Klemensa Junoszy-Szaniawskiego, Norbertinum 2008.


kolokacja

kolokacji (genitive singular)
kolokacji (dative singular)
kolokację (accusative singular)
kolokacją (instrumental singular)
kolokacji (locative singular)
kolokacjo (vocative singular)
kolokacje (nominative plural)
kolokacji (genitive plural)
kolokacyj (genitive plural obsolete)
kolokacjom (dative plural)
kolokacje (accusative plural)
kolokacjami (instrumental plural)
kolokacjach (locative plural)
kolokacje (vocative plural)

często spotykany związek wyrazów, którego znaczenie wynika ze znaczenia jego składników

„Obrać jabłko” to przykład kolokacji.


мотт

Оьрсийн маттера нохчийн матта гочдан

Przetłumaczyć z języka rosyjskiego na język czeczeński.


němčina

němčiny (nominative plural)
němčiny (genitive singular)
němčin (genitive plural)
němčině (dative singular)
němčinám (dative plural)
němčinu (accusative singular)
němčiny (accusative plural)
němčino (vocative singular)
němčiny (vocative plural)
němčině (locative singular)
němčinách (locative plural)
němčinou (instrumental singular)
němčinami (instrumental plural)


lapoński

lapońskiego (genitive singular)
lapońskiemu (dative singular)
lapońskim (instrumental singular)
lapońskim (locative singular)

forma celownika: „lapońskiemu” z wyjątkiem związku „po lapońsku”


рай

zobacz też: Indeks:Kazachski - Językoznawstwo


גראַמאַטיק

YIVO: gramatik; polska: gramatik (transliteration)


ӕвзаг

wschodnioirański *zwāka- < prair *hizwāka-, gdzie prair *zwā- → zwać, nazywać

ирон ӕвзаг


וואָרט

YIVO: vort; polska: wort (transliteration)


gramatyka

(1.1) gr. γραμματική
źródłosłów nazwiska Gramatyka

gramatyki (genitive singular)
gramatyce (dative singular)
gramatykę (accusative singular)
gramatyką (instrumental singular)
gramatyce (locative singular)
gramatyko (vocative singular)
gramatyki (nominative plural)
gramatyk (genitive plural)
gramatykom (dative plural)
gramatyki (accusative plural)
gramatykami (instrumental plural)
gramatykach (locative plural)
gramatyki (vocative plural)

Gramatyka jest przydatna podczas nauki języka.

dział językoznawstwa obejmujący morfologię i składnię


dolnołużycki

dolnołużyckiego (genitive singular)
dolnołużyckiemu (dative singular)
dolnołużyckim (instrumental singular)
dolnołużyckim (locative singular)

Dolnołużycki jest podobny po polskiego.


grammar

W rozumieniu lingwistycznym termin grammar odnosi się do reguł rządzących pewnym systemem językowym (podobnie jak polskie określenie „gramatyka”). Poza kontekstem fachowym pojęcie grammar bywa zawężane do zasad języka standardowego, zwłaszcza do autorytatywnych przepisów normatywnych, a w jego zakres włącza się nawet zagadnienia ortografii. Jak stwierdza Jeremy Butterfield, „Określenie grammar często w sposób ogólny odwołuje się do każdego aspektu angielszczyzny, który jest przedmiotem sprzeciwu”.


German

łac. germanus lub od połączenia dwu wyrazów swn. gër → „oszczep”, „włócznia” oraz mann, lub manus → wojownik dzierżący oszczep z ostrym żelaznym grotem, członek plemienia (por. Gerlach, Gary)

German chamomile

rumianek pospolity (Matricaria chamomilla)

Can you speak German?


źródłosłów

źródłosłowu (genitive singular)
źródłosłowowi (dative singular)
źródłosłowem (instrumental singular)
źródłosłowie (locative singular)
źródłosłowie (vocative singular)
źródłosłowy (nominative plural)
źródłosłowów (genitive plural)
źródłosłowom (dative plural)
źródłosłowy (accusative plural)
źródłosłowami (instrumental plural)
źródłosłowach (locative plural)
źródłosłowy (vocative plural)


ню

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q8798 (ukr)-Po ukraińsku (Andriana)-ню.wav

zobacz też: а́льфа • бе́та • га́мма • де́льта • е́псилон • дзе́та • е́та • те́та • йо́та • ка́ппа • ля́мбда • мю • ню • ксі • омікро́н • пі • ро • си́гма • та́у • і́псилон • фі • хі • псі • оме́га


aksent

Hun snakker polsk med utenlandsk aksent.