поміж

Але́ями, помі́ж квіту́чих кущі́в бузку́ й пала́ючих черво́ними тюльпа́нами клумб походжа́ла наря́дна пу́бліка — да́ми під мере́живними (щоб запобі́гти ластови́нню) парасо́льками, бо́нни з ді́тьми в матро́ських костю́мчиках, молодики́ із зну́дженим ви́глядом, вбра́ні в мо́дні шевйо́тові сюртуки́ або́ в коро́ткі на англі́йський зразо́к піджаки́.

Alejami, pośród kwitnących krzewów bzu i pałających czerwonymi tulipanami klombów, przechadzało się szykowne towarzystwo — damy pod koronkowymi parasolkami (żeby zapobiec piegom), bony z dziećmi w marynarskich ubrankach, młodzieńcy o znudzonym wyglądzie ubrani w modne szewiotowe surduty albo w krótkie na angielską modłę marynarki.

Розділ перший w: Борис Акунін, Азазель, tłum. Лариса Дубас, Сім кольорів, Kijów 2017, ISBN 978-966-2054-67-5, s. 3.


навколо

Uk-навколо.ogg


замість

Uk-замість.ogg


troc

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-troc (wersja Józefa Gary).ogg


secundum

Est hominum secundum naturam vivere.

Jest rzeczą ludzi żyć w zgodzie z naturą.

Lectio sancti Evangelii secundum Lucam

Czytanie z Ewangelii według (świętego) Łukasza.

Passio Domini Nostri Iesu Christi secundum Ioannem

Męka Pana Naszego Jezusa Chrystusa według (świętego) Jana.


ii

odziedziczone z prabałtosł. *in, z praindoeur. *h₁én


floruit

Używane na ogół, gdy data urodzenia lub śmierci danej osoby historycznej nie jest znana, znane są jednak daty czynów, które zapewniły jej miejsce w historii. Zwykle stosowany jest skrót fl.

określenie poprzedzające datę lub przedział dat dla wskazania, kiedy dana osoba bądź też organizacja czy szkoła była aktywna

Hans Klawincker, floruit 1586-1635 w Norymberdze, w Niemczech


floruit

Hans Klawincker, floruit 1586-1635 in Nuremberg, Germany.

Hans Klawincker, floruit 1586-1635 w Norymberdze, w Niemczech.


spomiędzy

…który informuje, że z miejsca położonego między jakimiś obiektami wysunęła się, wyjrzała lub wyszła rzecz lub osoba, o której mowa

Wąż wodny gonił drobną rybkę, unosząc kłębki mułu spomiędzy kamieni

Ewa Białołęcka, Tkacz iluzji, 2004, Narodowy Korpus Języka Polskiego.

…który informuje, że to, o czym mowa w zdaniu, dotyczy pewnej wyróżnionej części zbioru


навкруг

Uk-навкруг.ogg


giữa

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-giữa.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-giữa.wav


naprzeciwko

On mieszka naprzeciwko pubu.

Najpierw czytałem książkę, a potem rozmawiałem z mężczyzną, który siedział naprzeciwko mnie.

na wprost, w kierunku opisywanego obiektu


крім

Ви́вільга зни́щує таки́х шкідникі́в, яки́х крім не́ї та зозу́лі не їдя́ть і́нші птахи́.

Wilga niszczy szkodniki, które nie są zjadane przez inne ptaki niż przez (=oprócz) nią i kukułki.

Hasło „Вивільга” w: Наталія Лещенко, Фантастичний світ птахів, Wydawnictwo «Classica», Kijów 2020, ISBN 978-966-2522-27-3, s. 9.


buiten

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-buiten.wav


miast

Miast kochać bliźniego swego, ludzie się nienawidzą i gotowi [są] za byle co posłać na tamten świat. Wrogów ma każdy, a motywów nigdy nie brakuje

Andrzej Sapkowski, Narrenturm, 2002, Narodowy Korpus Języka Polskiego.


中间

HSK: 1

你们中间有谁会唱歌？


tegen

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-tegen.wav


absque

bez, wyjąwszy, z wykluczeniem, poza tym, prócz


αντί

forma równoważna (idiomatyczna) αντίς


після

Білору́ські та украї́нські грома́дські активі́сти вимага́ли ви́пустити політв'я́знів, яки́х заарештува́ли в Білору́сі пі́сля президе́нтських ви́борів.

Białoruscy i ukraińscy aktywiści społeczni żądali wypuszczenia więźniów politycznych, których aresztowano na Białorusi po wyborach prezydenckich.

„У Києві активісти пікетували посольства Білорусі та Росії” w: Корреспондент.net.

Якщо́ пі́сля сме́рті працівника́ зали́ши́вся лише́ оди́н член сім'ї́, яки́й ма́є пра́во на посме́ртну ви́плату, він отри́мує посме́ртну ви́плату у ро́змірі полови́ни відповідно́ї су́ми, ви́значеної в § 2.

Jeżeli po zmarłym pracowniku pozostał tylko jeden członek rodziny uprawniony do odprawy pośmiertnej, przysługuje mu odprawa w wysokości połowy odpowiedniej kwoty określonej w § 2.

Art. 93. Przesłanki nabycia; wysokość; osoby uprawnione w: Kodeks pracy. Трудовий Кодекс, C. H. Beck, 2020, ISBN 978-83-8198-443-0, s. 110.


dinanzi

alternatywna pisownia: dinnanzi


mithilfe

Obok mithilfe prawidłowa jest również pisownia mit Hilfe, ale redakcja słownika Dudena preferuje pisownię mithilfe.


nuo

Jis dirba nuo ryto ligi vakaro.

Hasło „nuo” w: Lietuvių–lenkų kalbų žodynas, ekalba.lt, Lietuvių kalbos institutas.

Jis kilęs nuo Kauno.

Pasveikink jį ir nuo manęs.

Jis turi du sūnus nuo pirmosios žmonos.


ausweislich

ˈaʊ̯sˌvaɪ̯slɪç


hyna

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-hyna (wersja Józefa Gary).ogg


terug

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-terug.wav


תּחילת

na początku / z początkiem (jakiegoś okresu)

עס האָט אַלץ געבליט, געזונגען, געלעבט – עס איז געווען תּחילת מײַ, איר פֿאַרשטייט?…

Wszystko kwitło, śpiewało, żyło – było to z początkiem maja, rozumiecie?…


przed-

pierwszy człon wyrazów złożonych określający wcześniejsze zaistnienie od tego, co jest nazywane drugim członem

przedpotopowy, przedabrahamowy, przedmojżeszowy, przedpiastowski


לטובֿת

na rzecz, na korzyść, w interesie, dla dobra, z myślą o


śród

Śród fali łąk szumiących, śród kwiatów powodzi, • Omijam koralowe ostrowy burzanu.


пры

przy (przyimek opisujący miejsce, niedaleko którego odbywa się czynność)


erga

wobec, w stosunku do, względem (określając obiekt działań lub uczuć pozytywnych bądź negatywnych)

Meus amor erga te multo maior est hodie.

Moja miłość do ciebie jest dziś o wiele większa.


trods

Trods stigende leversmerter drak hun mere og mere.

Pomimo narastających bólów wątroby piła coraz więcej.


зо

z, ze
:: (1.1.1) wskazuje na bliskość lub związek dwóch rzeczy
:: (1.1.2) wskazuje na wspólne uczestnictwo w czynności lub stanie
:: (1.1.3) wskazuje na obecność czegoś w czymś lub posiadanie czegoś
:: (1.1.4) służy do oznaczania zjawiska lub stanu towarzyszącego jakiejś czynności
:: (1.1.5) używany przy oznaczeniu pośrednictwa w czynności
:: (1.1.6) wskazuje co lub kto jest obiektem działania lub stanu
:: (1.1.7) używany do oznaczenia początku zakresu czasowego jakiegoś stanu
:: (1.1.8) używany do określenia celu działania

z, od, ze
:: (1.2.1) używany do oznaczania miejsca lub przedmiotu, od którego się coś oddala
:: (1.2.2) używany do oznaczania miejsca pochodzenia lub źródła czegoś
:: (1.2.3) używany do oznaczania tego, od czego pochodzi lub zaczyna się dany stan
:: (1.2.4) używany do oznaczania, co jest przyczyną danej czynności
:: (1.2.5) używany do oznaczania miejsca związanego z danym działaniem
:: (1.2.6) używany do oznaczania tego, od czego (kogo) coś odejmujemy lub jest jednostką rozliczeń
:: (1.2.7) używany do oznaczania wzorca
:: (1.2.8) używany do oznaczenia, że coś jest wystarczające dla czegoś
:: (1.2.9) używany do oznaczenia czynności pozwalającej


一起

chiń. 一 + 起 → jeden + podnieść się, stanąć

HSK: 1

水饺用水煮，随汤一起吃。

Pierogi gotuje się w wodzie, i zjada wraz z wywarem.

shuǐjiǎo yòngshuǐ zhǔ, suí tāng yīqǐ chī


theo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-theo.wav

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-theo.wav


dov'

forma skrócona używana przed samogłoskami i „h”


midden

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-midden.wav


boven

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-boven.wav


anent

ramię w ramię z, równo z, w jednym rzędzie z


aangaande

co do, jeśli chodzi o, o, w odniesieniu do


wele

Starko, zicnijcie se wele ujka Zigi.


using

z użyciem, przy użyciu, używając, przy udziale, za pomocą, korzystając z


poole

zobacz też: Indeks:Estoński - Fałszywi przyjaciele


ನಂತರ

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33673 (kan)-Shilpa Bhat N H-ನಂತರ.wav


pod-

pierwszy człon wyrazów złożonych określający zewnętrzne położenie w stosunku do tego, co jest nazywane drugim członem

podkatowicki, podleśny, podmiejski

pierwszy człon wyrazów złożonych określający niższe położenie w stosunku do tego, co jest nazywane drugim członem

podgórski, podskórny, podwawelski, podwodny, podziemny

pierwszy człon wyrazów złożonych określający gorszą jakość lub wartość od tego, co jest nazywane drugim członem

podludzie, podgromada


przi

Widza, że przi kożdym skrziżowaniu, abo rondzie, stoji jakoś tanksztela, abo jom stawiajom


цераз

Камандзір правёў атрад салдат цераз лес.

Dowódca przeprowadził oddział żołnierzy przez las.

za (przyimek określający kategorie czasu)


vəjder

(1.1) por. niem. wider
(2.1) por. niem. wieder


супраць

Be-супраць.ogg


ತಿಳಿಯಬಲ್ಲುದಾಗಿ

Kn-ತಿಳಿಯಬಲ್ಲುದಾಗಿ.ogg


angelegentlich

ˈanɡəleːɡəntlɪç


попід

У норі́ попі́д земле́ю жив собі́ го́біт.

Неждана гостина w: J.R.R. Tolkien, Гобіт, або туди і звідти, tłum. Олена О'Лір, Астролябія, Lwów 2020, ISBN 978-617-664-214-5, s. 12.


з-під

Ґандалф зи́ркнув на ньо́го з-під до́вгих кошла́тих брів, які́ виступа́ли за широ́кі кри́си його́ капелю́ха.

łypnął na niego spod długich, krzaczastych brwi, które wystawały poza szerokie rondo kapelusza.

Неждана гостина w: J.R.R. Tolkien, Гобіт, або туди і звідти, tłum. Олена О'Лір, Астролябія, Lwów 2020, ISBN 978-617-664-214-5, s. 16.


щодо

Вчо́ра Єврокомі́сія відкли́кала попере́дження що́до можли́вої небезпе́ки вжива́ння в ї́жу іспа́нських огіркі́в.

Wczoraj Komisja Europejska wycofała ostrzeżenie dotyczące (=co do) możliwego niebezpieczeństwa używania w żywności hiszpańskich ogórków.

„Україна посилила контроль за імпортом овочів з Євросоюзу” w: Корреспондент.net.


wzorem

Reszta zaś, wzorem Prusaków, przekręcających na swój sposób odwieczne nazwy słowiańskie, imię Orzeszkowej tak dalece germanizuje, iż z czasem poznać go nie będziemy mogli

Maurycy Karasowski: A. B. C. (wyd. 1893)

Wzorem uniwersytetów anglosaskich uczelnia przewiduje szeroki program stypendialny, który pozwoli zwolnić wybitnych studentów z jakichkolwiek opłat związanych ze studiowaniem


inunder

zobacz też: inemot • inför • inifrån • inom • inpå • intill • inunder • invid • inåt (złożenia przyimkowe z in)

pod czymś, poniżej czegoś (zwykle będąc wewnątrz czegoś)


ⰸⰰ

…opisujący pozycję omawianego elementu, dalszą w stosunku do wyrażenia za przyimkiem: za

…opisujący czynność odbywającą się w kierunku dalszym w stosunku do wyrażenia za przyimkiem: za

…opisujący poparcie, np. w głosowaniu: za


medelst

zobacz warianty: medels


паводле

Be-паводле.ogg

Паводле ацэнкі экспертаў (…) прыкладна 15% дарослага насельніцтва Беларусі займаецца самагонаварэннем.

Według oceny ekspertów około 15% dorosłej populacji Białorusi zajmuje się pędzeniem bimbru.


不用

HSK: 1

为什么不可以在线预约不用卡支付？

Dlaczego nie można umówić się online na wizytę bez płatności kartą?

wèishénme bù kěyǐ zàixiàn yùyuē bùyòng kǎ zhīfù


jämte

wraz z, razem z, wspólnie z, łącznie z czymś


vegja

dla, z powodu, ze względu na, z przyczyny


ⱀⰰ

…wyrażający lokalizację przestrzenną: na, w

…wyrażający grę na jakimś instrumencie: na


后边

HSK: 1

他们可能就跟在你们后边！


æfter

pragerm. *after < praindoeur. *h₂epoteros


里边

裡邊 (Traditional Chinese)
裏邊 (Traditional Chinese)

HSK: 1

我觉得凶手是在旅馆里边躲藏的。

Sądzę, że zabójca ukrywa się wewnątrz hotelu.

wǒ juédé xiōngshǒu shì zài lǚguǎn lǐbian duǒcáng de


au̯

(1.1) prasł. *u (por. pol. u, czes. u, scs. оу, ros. у) < prabałtosł. *au < praindoeur. *h₂ew.

Joz bålă au̯ jădai̯.


ai̯

(1.1) por. pol. aj, kasz. aj, słowiń. ãi̯, dłuż. aj, głuż. aj, czes. aj, słc. aj, słń. ȃj, serb. aj, chorw. aj, ros. ай, ukr. ай, białor. ай, bułg. ай.

(2.1) prasł. *u (por. pol. u, czes. u, scs. оу, ros. у) < prabałtosł. *au < praindoeur. *h₂ew.

cis ai̯ manĕ såpăt?


没有

HSK: 1

没有牌子能拿到包吗？


безо

Wariant stosowany przed formą dopełniacza zaimków весь i вся́кий oraz niektórych jednosylabowych rzeczowników zawierających w temacie tzw. «бе́глые гла́сные» (лёд, лоб, сон).

безо всего́…

безо вся́кого…

безо льда

безо лба

безо сна


前边

HSK: 1

星期一下午，国会大厦前边的草地上仍然有40个抗议着。

W poniedziałkowe popołudnie na trawniku przed gmachem parlamentu wciąż protestowało czterdzieści osób.

xīngqíyī xiàwǔ guóhuì dàshà qiánbian de cǎodì shàng réngrán yǒu sìshí ge kàngyìzhe

你在前边走，不要转过身子来！

nǐ zài qiánbian zǒu bùyào zhuǎnguò shēnzi lái


上边

HSK: 1

上边确定的问题的解决方案就是目标。

Celem jest rozwiązanie wskazanego powyżej problemu.

shàngbiān quèdìng de wèntí de jiějué fāng'àn jiù shì mùbiāo

在选定对象的上边插入题注。

zài xuǎn dìng duìxiàng de shàngbiān chārù tí zhù


时候

HSK: 1

业余的时候他就打高尔夫。

在星期天的早上事件发生的时候车上大约有150人。

Podczas zdarzenia w niedzielny poranek na pokładzie znajdowało się około 150 osób.

zài xīngqítiān de zǎoshang shìjiàn fāshēng de shíhòu chē shàng dàyuē yǒu yībǎiwǔshí rén

你们什么时候来了？


外边

HSK: 1

以下诗文是在卷轴的外边发现的。

Poniższy werset został znaleziony na zewnętrznej stronie zwoju.

yǐxià shī wén shì zài juànzhóu de wàibian fāxiàn de


下边

HSK: 1

下边是波兰风景的订做油画。

Poniżej znajduje się wykonany na zamówienie obraz olejny przedstawiający pejzaż polski.

xiàbian shì bōlán fēngjǐng de dìng zuò yóuhuà

座位下边有一件救生衣。

Pod siedzeniem jest kamizelka ratunkowa.


ungeachtet

ˈʊnɡəˌʔaxtət


一边

HSK: 1

最高法院已经站到了医疗器械生产商一边。

Sąd Najwyższy stanął po stronie producentów urządzeń medycznych.

zuìgāo fǎyuàn yǐjīng zhàn dàole yīliáo qìxiè shēngchǎn shāng yībiān


härom

(1.1) szw. här + om → tu + o
(2.1) szw. här + om → tu + wokoło


不满

HSK: 2

自杀者中几乎四分之一是不满25岁的青少年。

Prawie jedna czwarta samobójców to młodzież poniżej 25 roku życia.

zìshāzhě zhōng jīhū sì fēn zhī yī shì bùmǎn èrshíwǔ suì de qīngshàonián


超过

HSK: 2

每年都有超过一百万外国游客来到纳米比亚。

Co roku do Namibii przyjeżdża ponad milion zagranicznych turystów.

měinián dōu yǒu chāoguò yībǎi wàn wàiguó yóukè láidào nàmǐbǐyǎ

我一辈子睡觉从没超过八小时。

Nigdy w życiu nie spałam więcej niż osiem godzin.

wǒ yībèizi shuìjiào cóngméi chāoguò bā xiǎoshí


nästintill

zobacz warianty: näst intill


προ

Όμως, προ κρίσεως, είχαμε μια πολύ πλούσια βεντάλια λογοτεχνικών περιοδικών.

Ale przed kryzysem mieliśmy bardzo bogaty wachlarz pism literackich.


对面

HSK: 2

我们家对面搬来了新邻居。

Nowi sąsiedzi przeprowadzili się naprzeciwko naszego domu.

突然对面出现了一只巨大的熊。

Nagle naprzeciwko pojawił się ogromny niedźwiedź.

túrán duìmiàn chūxiànle yī zhǐ jùdà de xióng


aig

szkocki gaelicki nie ma czasownika mieć i stan posiadania wyraża za pomocą przyimka aig


frå

war. ifrå

Vi hentar opplysningar mellom anna om namn og adresse frå Folkeregisteret.

Informacje między innymi o imieniu i nazwisku oraz adresie pobieramy z Rejestru Ludności.

Personvernerklæring (nn). Brønnøysundregistera, 2023-07-14. [dostęp 2023-08-19].


מן

forma מִן min używana jest wyłącznie przed rodzajnikiem określonym, forma מֵ־ me- wyłącznie przed spółgłoskami gardłowymi, natomiast forma מִ־ mi- była pierwotnie używana tylko w pozostałych pozycjach, ale obecnie może wystąpić w dowolnym przypadku

wariant מן min pisany jest osobno, wariant מ־ me- / mi- zaś razem z następującym wyrazem

(począwszy) od (jakiegoś punktu w czasie)


andedan

Mwen andedan lakay.


aojs

por. śwn. ūz < swn. ūz (na zewnątrz) < pragerm. *ūt. por. niem. aus, niderl. uit, ang. out, duń. ud.

…służący do określania materiału, z jakiego wykonany jest przedmiot → z

…służący do określania sposobu zachowania poprzez emocję, która jest jego przyczyną → z


σύν

źródłosłów dla ang. syn-, ang. sym-, franc. syn-, niem. syn-, pol. syn-, wł. sin-, wł. sim-


pras

por. litew. priẽš < príešais → naprzeciw


经过

chiń. 经 + 过 → przeżyć coś + partykuła wskazująca mijanie

HSK: 2

他们准备走私一吨海洛因经过孟买。

Przygotowywali się do przemytu tony heroiny przez Bombaj.

tāmen zhǔnbèi zǒusī yī dūn hǎiluòyīn jīngguò mèngmǎi

我看见你进来经过窗户。

经过清洗整理和销售协助维护展厅。

Utrzymanie salonu poprzez sprzątanie, organizację i pomoc w sprzedaży.

jīngguò qīngxǐ zhěnglǐ hé xiāoshòu xiézhù wéihù zhǎntīng

经过长途跋涉你一定非常累了。

Musisz być bardzo zmęczony po długiej podróży.

jīngguò chángtú báshè nǐ yīdìng fēicháng lèile


aufseiten

ˌaʊ̯fˈzaɪ̯tn̩

Przyimek ten łączy się z reguły z Gen.. Należy zwrócić uwagę, w pewnych sytuacjach rzeczownik towarzyszący w lp może stracić końcówkę fleksyjną Gen. -(e)s, a w lm może wystąpić w Dat..

Pisownią alternatywną dla aufseiten jest auf Seiten. Obie formy są prawidłowe, ale formą zalecaną jest pisownia aufseiten.

Die Truppen des Kaisers kämpften aufseiten der Katholiken

Oddziały cesarza walczyły po stronie katolików.

na podst. Spektrum.de, Am Rande der Glaubwürdigkeit, 24.05.2007, dostęp 25.02.2024

Er sieht das Problem vor allem aufseiten der Logopäden

Problem widzi on przede wszystkim po stronie logopedów.

na podst. Spektrum.de, Ofenwerkstatt deutet auf Zerstörung Magdeburgs, 25.05.2005, dostęp 25.02.2024


wpośród

Dlatego kto by się chciał doszukać wpośród tej nowoczesności dawnego pejzażu i rytmu, to bardzo by się zawiódł.


tanpa

tanpa gula


atas

terima kasih atas semuanya


yli

Marcin on onnellisessa suhteessa yli 20 vuotta häntä vanhemman Outin kanssa.

Marcin jest w szczęśliwym związku z o ponad 20 lat od niego starszą Outi.


вследствие

Ru-вследствие.ogg


dokoła

ze wszystkich stron czegoś znajdującego się pośrodku

Zgraja psów atakowała nas dokoła.

służy do określenia głównego tematu rozmowy, myśli itp.


εν

przyimek używany tylko w oficjalnych lub utartych zwrotach/frazach (z dawnym celownikiem) wyrażających sposób lub czas.

Το έκανε εν ριπή οφθαλμού.