Holland

Holland odder die Nidderlenner iss der Eiropeeisch Deel vum Keenichreich Holland.

Holland of Nederland is de Europese deel van het Koninkrijk Nederland.


alle

Es is schee un aa bedauerlich alle die Blumme un Faahne uff em Karichhoffe zu sehe.

Het is mooi en ook triest om alle bloemen en vlaggen op het kerkhof te zien.


arm

Der arm Mann hot kee Heemet.


arm

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van arm

bepaald nominatief en accusatief vrouwelijk en onzijdig enkelvoud stellende trap van arm

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van arm


Belgien

België; een land in West-Europa met grenzen met Nederland, Frankrijk, Duitsland en Luxemburg


Frankreich

Ontleend aan het Duitse woord Frankreich: Rijk van de Franken


Abril

In Abril 1912 hot der bekannte Schiff, der Titanic, en Eisbarrick gedroffe un iss in em Nadd-Atlantik nunnergange.

In april 1912 ramde het beroemde schip "Titanic" een ijsberg en zonk in de Noord-Atlantische Oceaan.


Dezember

Ontleend aan het Duitse woord Dezember zn , dat van het Latijnse woord decem ht komt

Duits: Dezember zn , m
Engels: December zn

Der Belsnickel kummt uff em 24. Dezember un er bringt Sache fer die Kinner.

De Belsnickel komt op 24 december en brengt dingen voor de kinderen.


waar

Geschder waar en grosse Daag do in Pennsylfaania. Der ganze Schtaat waar uffgeregt. Die Pittsburgh Steelers un die Arizona Cardinals hen in die Super Bowl gschpielt.

Gisteren was een grote dag hier in Pennsylvania. De hele staat was opgewonden. De Pittsburg Steelers en de Arizona Cardinals hebben in de Super Bowl gespeeld.


Washington

Genoemd naar George Washington, ex-president van de Verenigde Staten van Amerika

Duits:
**[1]: Washington, Washington, D.C.
**[2]: Washington, Bundesstaat Washington, m

Engels:
**[1]: Washington, (Washington, D.C.)
**[2]: Washington, (Washington State)


September

In Oktower odder schpot September is es Zeit fer Sauergraut zu mache.

In oktober of eind september is het tijd om zuurkool te maken.


nee

nee; duidt ontkenning aan, het tegengestelde van ja


Mittwoch

Duits: Mittwoch, m, Sonnabend, m
Engels: Wednesday

Mittwoch, den 23. April ist Shakespeares Geburtstag.

Woensdag 23 april, is Shakespeare's verjaardag.


en

Er waar en arrig bschaffigte Dichder un Schreiwer.

Hij was een erg bezige dichter en schrijver.


in

Deitschland iss en Land in Eiropaa.


paar

Duits: ein paar, einige
Engels: a couple of, some

Letschde Woch hemmer ee paar scheene warme Daage ghatt.

Vorige week hebben we een paar mooie dagen gehad.


bis

Duits: bist
Engels: until, up to, as far as

Es Fescht geht vun em 3 bis 10 Tschulei.


Luft

Die Luft is net meh schwiehl.


eb

Eb er in Bolitiks gange iss, waar er en Businessmann.

Voordat hij in de politiek is gegangen, was hij een zakenman.


dankbaar

Afkomstig van het Middelhoogduitse bijvoeglijke naamwoord dancbære, dat van het Oudhoogduitse bijvoeglijke naamwoord thancbāri komt

Pennslyvania-Duits bijvoeglijk naamwoord met het achtervoegsel -baar

Duits: dankbar
Engels: grateful, thankful

Ich bin arrig dankbaar as mir mei Grossmudder fer so lang ghat hen.

Ik ben erg dankbaar dat we mijn grootmoeder zo lang hebben gehad.


mer

Duits: man, die Leute
Engels: one, people, they, you

Wie weess mer as die Grumbiere ready sin?

Hoe weet men dat de aardappelen rijp zijn?


selle

Duits: diesen
Engels: this
Nederlands: deze

accusatief mannelijk enkelvoud van seller

Gedechtnisdaag in Amerikaa: Do sin ee paar Wadde iwwer selle Feierdaag: ...

Memorial Day in de Verenigde Staten: Hier zijn een paar woorden over deze feestdag: ...


as

Ich bin arrig dankbaar as mei gleene neie Dochder aa gsund iss un ich bede as sie so bleibt!

Ik ben erg dankbaar dat mijn nieuwe dochtertje gezond is en ik bid dat dat zo blijft.

As viel vun eich schunn wisse, der Dr. Martin Luther King hot versucht unsre Gsellschaft zu refermiere.

Zoals vele van jullie al weten, heeft Dr. Martin Luther King geprobeerd onze samenleving te hervormen.


do

Gedechtnisdaag iss der Daag as mir do in Amerikaa denke un errinere uff all die Soldaade die in Griege gschtarewe sin.

Memorial Day is de dag op die we denken en herinneren hier in Amerika aan al de soldaten die zijn omgekomen in oorlogen.


Wikipedia

Wikipedia; een door de Wikimedia Foundation gecreëerde rechtenvrije encyclopedie op het internet, die door iedereen te wijzigen en aan te vullen is


alt

Die Karrichhof seht gut aus, awwer die Karrich net so viel. Sell hawwich drauerich gefunne, en alde Karrich, un kee Gottesdinscht meh.

De begraafplaats ziet er goed uit, maar de kerk niet zo veel. Ik vond ze triest, een oude kerk, en geen diensten meer.


alt

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van alt

bepaald nominatief en accusatief enkelvoud stellende trap van alt

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van alt


hot

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hawwe


hot

Engels: he has, m, she has, v, it has, o

Nederlands: hij heeft, m, zij heeft, v, het heeft, o


die

Die Aerd iss allsfatt am drehe.

Mer kann all die Geruche vun drause rieche: frisch gemaehte Graas, Blumme, die Beem un annere.

U kunt alle geuren vana buiten ruiken: vers gemaaid gras, de bloemen, de bomen en andere.


Skorpion

Ontleend aan het Duitse zelfstandige naamwoord Skorpion zn ← Middelhoogduits: schorpiōn zn , scorpe zn , schorpe zn ← Oudhoogduits: scorpio zn , scorpo zn (9e eeuw) ← Latijn: scorpio zn (tweede naamval van scorpiōnis zn ) ← Oudgrieks: σκορπίων zn ('skorpíōn'), σκορπίος zn ('skorpíos')

Duits: Skorpion zn , m
Engels: Scorpio zn

teken van de dierenriem Schorpioen (23 oktober tot 21 november)


macht

Duits: macht
Engels: makes
Nederlands: maakt

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van mache

So heit will ich beschreiwe wie mer Dillgummere macht un weckduht.

Dus, vandaag zal ik beschrijven hoe men komkommer met dille inmaakt en bewaard.


hen

Hen is hier gebruikt als een modaal werkwoord.

eerste persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hawwe

Mir hen viel gesse, gedrunke un viel Kaarde gschpielt.

We hebben veel gegeten, gedronken en kaarten gespeeld.


der

Der Belsnickel kummt uff em 24. Diesember un er bringt Sache fer die Kinner.

De Belsnickel komt op 24 december en brengt dingen voor de kinderen.


Appel

Der Appel iss en Obscht der im Schpotyaahr ready iss zu picke un esse.

De appel is een vrucht die in de herfst kan worden geplukt en gegeten.


fer

Un gross Dank fer dei Arewet!


Wetter

Es Wetter wechselt oft un geschwindt.


's

'S Wedder wechselt oft un geschwindt.


's

het (nominatief onzijdig enkelvoud van de derde persoon)


es

Es Wedder wechselt oft un geschwindt.


an

Duits: an
Engels: at, along, by, on, of, to

Der Governor will Geld an die Schule in Pennsylvaania gewwe so as die Kinner bessere Meeglichkeite hen.

De gouverneur wil geld geven aan de scholen in Pennsylvania, zodat de kinderen betere opties hebben.


ich

Oh ya, ich bin en Deitscher.


du

Afgeleid van het Middelhoogduitse du / dū / duo


hex

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hexe


Katze

Duits: Katzen, mv
Engels: cats, mv
Nederlands: katten, mv


Schule

Mir hen Rege un Wind grickt, die Schule waare zwee Daage zugemacht.

We hebben regen en wind gekregen en de scholen werden voor twee dagen gesloten.


Bo

Duits: Freund, m, Geliebter, m
Engels: boyfriend


bin

sterke verbuiging eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van sei

Ich bin in San Francisco gebore.


musik

verouderde spelling of vorm van Myusick
vrouwelijke enkelvoudsvorm


musik

verouderde spelling of vorm van Myuusick


sell

Duits: das, dies, dieses
Engels: that, those

dat, dit (derde persoon, enkelvoud, onzijdig, nominatief en accusatief)

Heitzudaage iss sell net meh die Regel.

Ich hab ihn gsaat , as sell waar eppes Neies zu mir.

Ik hab hem gezegd dat dit iets nieuws voor mij was.


am

Samentrekking van de Pennsylvania-Duitse woorden an en em (datiefvorm mannelijk en onzijdig) met verval van de 'n" en de 'e"

Engels: wordt vervangen door onvoltooid deelwoord (It's snowing outside all the time, but ...)

Drauss iss es am schneehe alleweil, awwer wann die Daage laenger warre un’s widder wennich waarm watt, schtaerte die Bauere widder mit ihr Arewet.

Buiten is het de hele tijd aan het sneeuwen, maar als de dagen langer worden en het weer een beetje warm wordt, beginnen de boeren weer met hun werk.


back

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van backe


ready

Duits: [1]: fertig, [2]: reif, ausgewachsen


Hund

Afkomstig van het Oudhoogduitse zelfstandige naamwoord hunt

Kummt mer iwwer der Hund, so kummt mer iwwer der Schwans.

Komt men over de hond, dan komt men over de staart. (We hebben de grootste moeilijkheid overwonnen, de rest is maar een kleinigheid.)

uff der Hund kumme

in slechte (externe of gezondheids-) omstandigheden komen

Fer vier Yaahre hawwich ken Hund in mei Lewe ghatt.

Vier jaar lang heb ik geen hond in mijn leven gehad.


Friede

Duits:
**[1]: Ruhe, v
**[2]: Friede, m, Frieden, m


aller

onbepaald nominatief en accusatief mannelijk enkelvoud van all

onbepaald datief vrouwelijk enkelvoud van all


Buch

In sell Buch mit viel Pickders kenne Kinner eppes lanne vum Pennsylvaanisch-Deitsche Grischtdaag.

In dit boek met veel foto's kunnen kinderen iets leren van de Pennsylvania-Duitse kerstdag.


Schnee

Selle Winder hemmer viel Schnee un Eis ghatt.

Deze winter hebben we veel sneeuw en ijs gehad.


gut

Ich hab schunn viel weisse Schparregraas in Deitschland gesse un ich kann ehrlich saage ass es arrig gut iss.

Ik heb al veel witte asperges in Duitsland gegeten en ik kan eerlijk zeggen dat het zeer goed is.


Freiheit

Afleiding van Pennsylvania-Duits: frei met het achtervoegsel -heit


November

Advent: Nau iss der November widder vorbei un mir fange mit Diesember aa.

Advent: Nou is november weer voorbij en we beginnen met december.


Disember

Der Belsnickel kummt uff em 24. Disember un er bringt Sache fer die Kinner.


sei

Wie alt bischt du?


Berlin

Berlijn (hoofdstad en grote stad in Duitsland)


-en

Afkomstig van het Duitse achtervoegsel -in

Namen die eindigen op –ert, –i, –l, –man: voeg –sen toe

het achtervoegsel van eigennamen om de echtgenote van iemand aan te duiden

der Fleck - die Flecken


Sudan

Soedan; land in Noordoost Afrika, officieel de Republiek Soedan


Kind

Afkomstig van Duits: Kind zn ← Middelhoogduits: kint zn ← Oudhoogduits: kind zn

Die Mudderschprooch iss die Schprooch, ass en Kind zuerscht lannt deheem vun die Eldere.

De moedertaal is de taal die een kind in het begin leert thuis van de ouders.


viel

As viel vun eich schunn wisse, der Dr. Martin Luther King hot versucht unsre Gsellschaft zu refermiere.

Zoals vele van jullie al weten, heeft Dr. Martin Luther King geprobeerd onze samenleving te hervormen.


bringe

Afkomstig van Duits: fahren ww ← Middelhoogduits: bringen ← Oudhoogduits: prinkan en bringan

Des Woch bring ich grosse Neiichkeede.


danse

Danse macht Schpass un is aa gsund.


all

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud van all


wann

als (als aankondiging van een tegenstelling)

Buiten sneeuwt het de hele tijd, maar als de dagen langer worden en het weer een beetje warm wordt, beginnen de boeren weer met hun werk.


mir

Mir winsche all unser Zeiding Leser un Heemetblatt Bsucher en wunnerbaar guudes un gsundes Yaahr 2015.

Wij wensen al onze krantlezers een heerlijk goed en gezond jaar 2015.


mich

me, mij (accusatief van de eerste persoon enkelvoud)

Nau glee bissel iwwer mich.


dir

“Ich helf dir”, saagt en gude Fee.


watt

Duits: wird
Engels: becomes
Nederlands: wordt

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van waerra


denkt

Duits: (er, sie, es) denkt
Engels: (he, she, it) thinks
Nederlands: (hij, zij, het) denkt
Duits: (ihr) denkt
Engels: (you) think
Nederlands: (zij, ze) denken

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van denke


denke

eerste persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van denke

mir denke

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van denke

dihr / der / ihr / er / nihr / ner denke


kenne

Afkomstig van Duits: kennen ww
Afkomstig van Duits: können ww

Engels: (to) be acquainted with, (to) know


bissel

Duits: ein bisschen, etwas
Engels: a little, something

Nau glee bissel iwwer mich.


Zeit

Afkomstig van het Middelhoogduitse zelfstandige naamwoord zît zn , dat van het Oudhoogduitse zelfstandige naamwoord zît zn komt ("iets dat afgezonderd is")

Duits:
** [1]: Zeit, v
** [2]: Menstruation zn , v, Regel zn , v


laaf

Duits: (ich) laufe
Engels: (I) run, I'm running
Nederlands: (ik) loop

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van laafe


uns

Zwee neie Bicher fer uns!


Mann

Duits:
**[1]: Mann zn , m
**[2]: Ehemann zn , m


Keller

Ontleend aan het Duitse zelfstandige naamwoord Keller

Wann all die Grumbiere uffgelese sin, gehne sie in em Keller fer es Winder.

Als alle aardappelen werden geplukt zijn, komen ze in de kelder om te overwinteren.


Schuh

Die Escheputtel kummt in es Schtubb. “Sei so gut un browier der Schuh”, saagt der Keenichsoh. Der Schuh basst ihr fehlerfrei.

Assepoester komt de kamer binnen. 'Wees zo goed en probeer de schoen', zegt de koningszoon. De schoen past precies.


Gitarre

Duits: Gitarren, mv
Engels: guitars, mv
Nederlands: gitaren, mv


Geschenk

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord schenke met het voorvoegsel ge-


Bier

Nooch es Esse miss mei Familye Kaarde schpiele un vielleicht ee paar Biere luschdere!

Na het eten moet mijn familie kaarten spelen en misschien een paar biertjes drinken.


hatt

Sell iss hatt fer mich, weil ...


Woche

Duits: Wochen, mv
Engels: weeks, mv
Nederlands: weken, mv


heit

Heit will ich eppes mit eich mitdeele.


so

Duits:
**[1]: also
**[2]: so dass, sodass


ins

Samentrekking van de Pennsylvania-Duitse woorden in en es met verval van de 'e'


Welt

500 Millonyen Twitter Yuuser iss 14% vun all die Leit in re Welt.

500 miljoen Twittergebruiker is 14% van alle mensen in de wereld.


Mauer

Mir hen es RegieringGebei (Reichstag), der Brandenburger Dier un der Berline Mauer gsehne.

We zagen het regeringsgebouw (Reichstag), de Brandenburger Poort en de Berlijnse muur.


uff

Duits:
** auf
** bis uff: alles außer, bis auf
** uff ... hi: aufgrund von, wegen

Engels:
** for, on, upon
** bis uff: all but, except, up to
** uff ... hi: on the strength of


ringe

Afkomstig van het Engelse werkwoord (to) ring

Duits: klingeln, läuten, schellen
Engels: (to) bell


ass

Mer welle net vergesse, was die Bauere am duh sinn fer uns all, so ass mer net hungerich ins Bett geh misse.

Laten we niet vergeten wat de boeren doen voor ons allemaal, zodat we hoeven niet met honger naar bed.


ass

Duits:
**der, m
**die, m
**das, m
**die, mv

Die Pennsilfaanisch Deitsch Schprooch iss en Schprooch, ass gschwetzt watt bei verleicht 300,000 Leit in die USA un in Kanadaa.

De Pennsylvania-Duitse taal is een taal die wordt gesproken door misschien wel 300.000 mensen in de Verenigde Staten en in Canada.


Fisch

Ontleend aan het Duitse woord Fisch zn ← Middelhoogduits: visch zn ← Oudhoogduits: fisc zn ← Middelnederduits: visch zn

Duits: Fische zn , m (Tierkreiszeichen)
Engels: Pisces zn (sign of the zodiac)

teken van de dierenriem Vissen (19 februari tot 20 maart)


Kuh

Afkomstig van het Duitse woord Kuh zn , dat van het Middelhoogduitse woord kuo zn en Oudhoogduitse woord kuo zn komt


laaft

Duits: (er, sie, es) läuft
Engels: (he, she, it) runs
Nederlands: (hij, zij, het) loopt
Duits: (ihr) laufen
Engels: (you) run
Nederlands: (zij, ze) lopen

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van laafe


nau

Nau glee bissel iwwer mich.


Kapp

Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Kappe

Duits:
** [1]: Kappe, v, Mütze, v; Schutzkappe, v
** [2]: Hut, m
** [3]: Barett, o, Birett, o
** [4]: die Zehenkappe von einem Schuh
** [5]: die Abdeckung einer Getreidehocke
** [6]: das u-förmige Stück am Ende des Griffs von einem Klöppel

Engels:
** [1]: cap
** [2]: hat
** [3]: biretta
** [4]: toe cap (of a shoe)
** [5]: sheaf covering of a shock of grain
** [6]: U-shaped piece at the end of the handle of a flail

U-vormig stuk aan het uiteinde van het handvat van een dorsvlegel


Deitschland

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglijke naamwoord deitsch en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Land

Letschde Woch hawwich en E-Poscht vun meim guten Freind in Deitschland grickt.

Vorige week heb ik een mailtje van mijn goede vriend in Duitsland gekregen.


iss

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van sei

Pennsilfaani iss eens vun de erscht 13 Schtaate in Amerikaa.

Pennsylavanië is een van de eerste 13 staten in de Verenigde Staten.


Pennsilfaani

Duits: Pennsylvania
Engels: Pennsylvania
Pennsylvaanisch bn

Pennsilfaani iss en Schtaat in Amerikaa.


Amerikaa

Waschington D.C. iss die Haaptschtadtt vun Amerikaa.

Washington D.C is de hoofdstad van de Verenigde Staten.


Eiropaa

Denemarrick iss en Land in Eiropaa.


Prag

Prag iss die greescht Schtadt vun der Tschecherei unn hot iwwer 1,223,000 Eiwuhner.

Praag is de grootste stad van Tsjechië en heeft ongeveer 1,223,000 inwoners.


arme

onbepaald datief enkelvoud stellende trap van arm


armer

Duits: ärmer
Engels: poorer
Nederlands: armer


armer

nominatief en accusatief mannelijk enkelvoud stellende trap van arm

datief vrouwelijk enkelvoud stellende trap van arm


armer

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud vergrotende trap van armer

bepaald nominatief en accusatief enkelvoud vergrotende trap van armer

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud vergrotende trap van armer


Ottawa

Ottawa iss die Haaptschtadt vun Kanadaa.


Kanadaa

Die Owwerichkeit in Kanadaa yuust zwee Schprooche, Englisch unn Franzeesisch.

De autoriteiten in Canada gebruiken twee talen, Engels en Frans.


Blatt

Duits:
**[1]: Blatt, o
**[2]: Blatt, o
**[3]: Blatt, o

Engels:
**[1]: leaf
**[2]: page
**[3]: blade


Blume

Duits: Blumen, mv
Engels: flowers, mv
Nederlands: bloemen, mv

Mer kann all die Geruche vun drause rieche: frisch gemaehte Graas, Blumme, die Beem un annere.

U kunt alle geuren vana buiten ruiken: vers gemaaid gras, de bloemen, de bomen en andere.


losse

Duits: [5]: abgeben, hinterlassen
Engels: [5]: (to) leave


alder

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief mannelijk enkelvoud stellende trap van alt

onbepaald (zonder lidwoord) datief vrouwelijk enkelvoud stellende trap van alt

onbepaald nominatief en accusatief mannelijk enkelvoud stellende trap van alt


schee

Duits: schön
Engels: beautiful, nice, wonderful

Nova Scotia is wunnerbaar schee.


Gedicht

Es aerschde Buch vun ihre Gedichte iss im Yaahr 1890 rauskumme.

Het eerste boek met haar gedichten kwam uit in 1890.


wisse

As viel vun eich schunn wisse, der Dr. Martin Luther King hot versucht unsre Gsellschaft zu refermiere.

Zoals vele van jullie al weten, heeft Dr. Martin Luther King geprobeerd onze samenleving te hervormen.


gange

Duits: gegangen
Engels: gone
Nederlands: gegaan


gange

eerste persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van geh

derde persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van geh

Noch em aerschde Welt Grieg, Soldaate vun Australia sin heemkumme un sin zerick zu ihre alde Tschopps as Bauern gange.

Na de Eerste Wereldoorlog kwamen de soldaten uit Australië thuis en gingen terug naar hun oude baan als boeren.


lewe

Er waar en echt gude Man un hett lenger lewe solle.

Hij was echt een goede man en hij zou moeten hebben langer geleefd.


Nacht

Afkomstig Duits: Nacht zn , een woord, dat teruggaat op het Middel- en Oudhoogduitse woord "naht" (= oorspronkelijk de tijd tussen een zonsondergang en de volgende zonsondergang) komt


glee

Ich schick eich en Griess aus Hershey, Pennsylvaania. Ich bin datt in em Grankehaus, weil mei gleene Soh am Samschdaag datt in die Welt kumme iss.

Groeten uit Hershey, Pennsylvanië. Ik bin daar in het ziekenhuis omdat mijn klein zoontje daar zaterdag is geboren.


glee

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van glee

bepaald nominatief en accusatief enkelvoud stellende trap van glee

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van glee


glee

Duits: gleich
Engels: immediately, right now

meteen (zonder te wachten), onmiddellijk

Nau glee bissel iwwer mich.


aa

Die Veggel singe aa net meh.


aa

Duits: an
Engels: at, along, by, on, of, to


gewest

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: gewesen
Engels: been
Nederlands: geweest


gewest

eerste persoon enkelvoud voltooid verleden tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van sei

derde persoon enkelvoud voltooid verleden tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van sei

Die aerschde Versammling vun der Gsellschaft waar aa in Lengeschder gewest.

De eerste bijeenkomst van de organisatie was in Lancaster geweest.


Regge

Afkomstig van het Duitse woord Regen zn , dat van het Middelhoogduitse zelfstandige namwoord regen komt, dat weer van het Oudhoogduitse zelfstandige naamwoord regan komt

Wann die Schpinne Neschder uff es Graas baue, gebt’s Regge.

Abrill iss en scheene Zeit mit Regge un Sunneschein dadrin.

April is een mooie tijd met regen en zonneschijn erin.


Worm

cognaat met
**Duits: Wurm, m
**Engels: worm


beret

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van berede


beret

dihr, der
dihr, der
ihr, er
ihr, er
nihr, ner

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van berede


beret

dihr, der
dihr, der
dihr, der
ihr, er
nihr, ner


beret

derde persoon enkelvoud toekomende tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van berede


beret

tweede persoon meervoud toekomende tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van berede


beret

dihr, der
dihr, der
dihr, der
ihr. er
nihr, ner


zwette

Der Wilhelm Tell schiesst der zwette Feil in es Hatz vun em Gessler un er iss dod uff em Grund gfalle.

Wilhelm Tell vuurt af een tweede pijl in het hart van de Gessler en die viel dood op de grond.


Pederli

Afkomstig van 'Peterling' (Duitse streektaal)

In der Kich kann mer em Pederli sei Bledder yuuse.

In de keuken kunt u de bladeren van peterselie gebruiken.


Wassmeloon

[1-2]: Duits: Wassermelone, v
[1]: Engels: watermelon


ruft

sterke verbuiging derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van rufe


ruft

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van rufe


ruft

derde persoon enkelvoud toekomende tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van rufe


ruft

tweede persoon meervoud toekomende tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van rufe


Aschermittwoch

Duits: Aschermittwoch, m
Engels: Ash Wednesday


Felder

Die Felder un Grass sin braun. Mir misse Rege griege.

De velden en het gras zijn bruin. We moeten regen krijgen.


Haerbscht

Engels: autumn zn , fall zn , harvest zn

Der Haerbscht mit seinem gehle Gleed is nau bei uns.

De herfst met zijn gele jurk is nu bij ons.


Gleed

Duits: [1-2]: Kleidungstück, o
Engels: [1]: garment
Zie ook: Gleeder zn , mv

meestal het verschijningsbeeld van een jaargetijde, in het bijzonder van de herfst


Peterli

In der Kich kann mer em Peterli sei Bledder yuuse.


Dichder

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord dichde met het achtervoegsel -er

Er waar en arrig bschaffigte Dichder un Schreiwer.

Hij was een erg bezige dichter en schrijver.


Schreiwer

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord schreiwe met het achtervoegsel -er

[1]: Autor zn m, Schreiber, m, Schriftsteller, m

auteur, letterkundige, literator, schrijver


arrig

Hij was een zeer bezige dichter en schrijver.


bschaffigte

Pennsylvania-Duitse bijvoeglijk-naamwoordsvorm met het voorvoegsel b-

Duits: beschäftigt
Engels: busy
Nederlands: bezig

bepaald nominatief mannelijk enkelvoud van bschaffigt


Wedder

Eigennaam: Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Widder zn

Zelfstandig naamwoord: Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Wetter zn

[1]: Duits: Widder, m
[1]: Engels: Aries

teken van de dierenriem Ram (ca. 21 maart tot ca. 20 april)


Wedder

Es Wedder wechselt oft un geschwindt.


Veggel

Die Veggel singe aa net meh.


Froscht

Der Haerbscht will uns besuche mit Froscht.


Welschkann

Die Leit hacke’s Welschkann ab.


Leit

Die Leit hacke’s Welschkann ab.


Abbel

Der Abbel iss en Obscht der im Schpotyaahr ready iss zu picke un esse.

De appel is een vrucht die in de herfst kan worden geplukt en gegeten.


Eppel

Duits: Äpfel, mv
Engels: apples, mv
Nederlands: appelen, mv, appels, mv


Yaahr

Wie ich baut 18 Yaahr alt waar, hawwich mei aerschde Cell Phone grickt.

Toen ik ongeveer 18 jaar oud was, heb ik mijn eerste mobiele telefoon gekregen.


Lattwaerick

Duits: Apfelbutter, v
Engels: apple butter


Erd

Duits: [1]: Erde, v
Duits: [2]: Boden, m, Grund, m
Engels: [1]: earth
Engels: [2]: floor, ground, soil

Die Erd is bedeckt mit Laab.


Laab

Duits: Laub, o
Engels: foliage, leaves, mv

Die Erd is bedeckt mit Laab.


maryets

Maryets scheint die Sunn so schee.


Schtanne

Duits: Sterne, mv
Engels: stars, mv
Nederlands: sterren, mv


Schtanne

Duits: Stirnen, mv
Engels: foreheads, mv
Nederlands: voorhoofden, mv


Friehyaahr

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijwoord frieh en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Yaahr

Duits: Frühjahr, o
Engels: spring, springtime


Mudderschprooch

Samenstelling van Mudder zn "moeder" en schprooch zn "taal"

Engels: first language, mother tongue, first native language, first native tongue


Essblatz

Samenstelling van de woordstam 'ess' van het Pennsylvania-Duitse werkwoord essen en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Blatz

Engels: dining corner, eating place, eating house, inn, restaurant


deitscher

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief mannelijk enkelvoud van deitsch


deitscher

onbepaald (zonder lidwoord) accusatief vrouwelijk enkelvoud van deitsch


deitscher

onbepaald nominatief mannelijk enkelvoud van deitsch


deitscher

Duits: deutscher
Engels: German
Nederlands: Duitse

onbepaald accusatief mannelijk enkelvoud van deitsch


kiehler

Duits: kühler
Engels: cooler
Nederlands: koeler

Die Nechte sin kiehler un die Daage sin katzer.

De nachten zijn koeler en de dagen zijn korter.


katzer

Duits: kürzer
Engels: shorter
Nederlands: korter


Millich

Afkomstig van Duits: Milch zn ← Middelhoogduits: milich zn en milch zn ← Oudhoogduits: miluh zn

melk (product van veeteelt; diervoeder, dierenvoeder)

Datt misse sie Millich, Brot un Oier kaafe.

Er moeten ze melk, brood en eieren kopen.

in samengestelde woorden met andere betekenissen


Samschdaag

Duits: Samstag, m, Sonnabend, m
Engels: Saturday

Mei Bruder waerd naegschde Samschdaag sei Hochzich hawwe.

Mijn broer zal zijn bruiloft volgende week zaterdag hebben.


Dinschdaag

Mir hen unser Dinschdaag mit en guder Laaf aagfange.

We hebben onze dinsdag met een goede run begonnen.


Dunnerschdaag

Uff Dunnerschdaag hot mei Dochder ihr Gebottsdaag gfeiert.

Op donderdag heeft mijn dochter haar verjaardag gevierd.


Daage

Letschde Woch hemmer ee Paar scheene warme Daage ghatt.

Vorige week hadden we een paar mooie dagen.


annere

Mer kann all die Geruche vun drause rieche: frisch gemaehte Graas, Blumme, die Beem un annere.

U kunt alle geuren vana buiten ruiken: vers gemaaid gras, de bloemen, de bomen en andere.


zerick

Well, ich bin endlich zerick in Amerikaa.

Nu ben ik eindelijk terug in de Verenigde Staten.


Schmuck

Duits: Schmuck, m
Engels: jewellery (VK), jewelry (VS)


zwee

Zwee neie Bicher fer uns!


zwee dausend vazeh

Samenstelling van de Pannsylvania-Duitse woorden zwee, dausend en vazeh

tweeduizend en veertien, tweeduizend veertien


Arewet

Drauss iss es am schneehe alleweil, awwer wann die Daage laenger warre un’s widder wennich waarm watt, schtaerte die Bauere widder mit ihr Arewet.

Buiten sneeuwt het de hele tijd, maar als de dagen langer worden en het weer een beetje warm wordt, beginnen de boeren weer met hun werk.


Hausarewet

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Haus en Arewet

Duits: Hausarbeit, v, Hausaufgabe, v
Engels: homework


Bekanntmaching

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord bekanntmache "bekendmaken" met het voorvoegsel be- en met het achtervoegsel -ing

Duits:
**[1]: Bekanntmachung, v
**[2]: Einführung, v
**[3]: Begrüßung, v

Engels:
**[1]: disclosure
**[2]: introduction
**[3]: welcome


Bekanntmachinge

Pennsylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel be- en met het achtervoegsel -ing en mez de woorduitgang -e


Griesse

Duits: Grüße, mv
Engels: regards, mv
Nederlands: groeten, mv


Guder Daag!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Guder en Daag met een spatie en een uitroepteken

Duits: Guten Tag!
Engels: Good day!, Hello!

Dag!, Goeden dag!, Goedendag!, Goedenmiddag!, Goeiedag!


Guder Mariye!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden guder en Mariye met een spatie en een uitroepteken

Duits: Guten Morgen!
Engels: Good morning!


Guder Nummidaag!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Guder en Nummidaag met een spatie en een uitroepteken

Duits: Guten Tag!
Engels: Good afternoon!

Goede middag!, Goedemiddag!, Goeie middag!, Goedenamiddag!, Goede namiddag!, Goeienamiddag!


Guder Owed!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Guder en Owed met een spatie en een uitroepteken

Duits: Guten Abend!
Engels: Good evening!


Guti Nacht!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Guti en Nacht met een spatie en een uitroepteken


Mach's gut!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Mach's en gut met een spatie en een uitroepteken

Duits: Mach's gut!
Engels: Keep well!, Take care!


Sehn dich schpeeder!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Sehn, dich en schpeeder met twee spaties en een uitroepteken

Duits: Auf Wiedersehen!, Bis bald!
Engels: See you later!


Gawwel

een gawwelachtig voorwerp (bijv. een stemvork)


Wu Schmook iss, iss aa Feier.

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden wu, Schmook, tweemaal iss, aa en Feier

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/pdc-Wu Schmook iss, iss aa Feier..ogg

Wu Schmook iss, iss aa Feier.

In de meeste geruchten zit ook iets waarheid in.

Duits:
**Wo Rauch ist, da ist auch Feuer.
**Wo Rauch ist, ist auch Feuer.

Engels:
**No smoke without a fire.
**Where there's smoke, there's fire.


Barye macht Sarye.

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Barye, macht en Sarye

Duits:
**Borgen bringt Sorgen.
**Borgen macht Sorgen.

Engels:
**Better buy than borrow.
**Borrowing makes sorrowing.
**He who does lend, loses his friend.


Schmook

Duits:
** Qualm zn , m
** Rauch zn , m
** (verouderd) Schmauch zn , m


Feier

Fer viel Amerikaanern iss der 17. Matz en Feier fer Sankt Patrick. Es gebt viel Amerikaanern mit Irische Watzele, un fer die Irische Leit iss der Patrick arrig wichdich.

Voor veel Amerikanen is 17 maart een viering van Sint Patrick. Er zijn veel Amerikanen met Ierse roots, en Patrick is erg belangrijk voor de Ierse bevolking.


Sarye

Duits: Problem, v, Sorge, v
Engels: problem, trouble


Barye

Duits: Borgen, o, Leihen, o
Engels: borrowing, lending


odder

Nee, ich bin net grank odder verletzt.


zwee dausend fuffzeh

Samenstelling van de Pannsylvania-Duitse woorden zwee, dausend en fuffzeh

tweeduizend en vijftien, tweeduizend vijftien


Belsnickel

samenstelling van Bels zn "pels" en Nickel en "kortvorm van Nicolaas"

"Bels" ist afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Pelz "pels" (gewestelijk, verouderd = (menselijke) huid, gebruikt nog in enkele uitdrukkingen), dat van het Westmiddelduitse werkwoord "pelzen" (= ranselen) komt.

"Nickel" is een kortvorm van de Duitse mannelijke voornaam Nikolaus.

Belsnickel: een combinatie van Kerstman, Sinterklaas en Zwarte Piet

Der Belsnickel kummt uff em 24. Diesember un er bringt Sache fer die Kinner.

De Belsnickel komt op 24 december en brengt dingen voor de kinderen.


mehner

Am letschte Sunndaag waare mehner as en hunnert Kinner in der Sunndaagschul.

Afgelopen zondag waren meer dan honderd kinderen in de zondagsschool.


gedenkt

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

zwakke verbuiging voltooid (verleden) deelwoord van denke


gedenkt

zwakke verbuiging eerste persoon enkelvoud verleden tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van denke

Ich hab gedenkt, ass sell wunnerbaar waar.


hab

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hawwe

Ich hab sell arrig indersannt gefunne.


hab

Duits: ich habe
Engels: I have
Nederlands: ik heb


iwwer

Ich will eich glee bissel iwwer mei Rees nooch Deitschland verzaehle.

Ik wil jullie graag iets vertellen over mijn reis naar Duitsland.


awwer

maar (als aankondiging van een tegenstelling)

Es gebt viele schwatze Kieh, awwer sie gewwe all weissi Millich.

Er zijn vele zwarte koeien, maar ze geven allemaal witte melk.


Eckschtee

Samenstelling van Eck zn "hoek" en Schtee zn "steen"

Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Eckstein zn

Duits:
** [1]: Eckstein zn , m
** [2]: Karo zn , o

Engels:
** [1]: cornerstone zn
** [2]: diamond zn

ruiten (een van de vier kleuren van het kaartspel)


Kaunty

Afkomstig van het Engelse zelfstandige naamwoord county

Duits: Bezirk, m, County, o
Engels: county, o


datt

Ich bin em Grankehaus weil mei gleene Soh am Samschdaag datt in die Welt kumme iss.

Ik ben in het ziekenhuis omdat mijn kleine jongen daar op zaterdag ter wereld is gekomen.

Meim Grossdaadi sei Eldre sin in Shillington begraabt. Mir gehne datt alle Yaahr.

Mijn opa's ouders zijn begraven in Washington. We gaan elk jaar daarheen.


Grankehaus

Duits: Hospital, o, Krankenhaus, o
Engels: hospital


heess

Duits: ich heiße
Engels: my name is
Nederlands: ik heet

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van heesse

Ich heess Nicholas Herkimer.


wuhn

Duits: ich wohne
Engels: I live
Nederlands: ik woon

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van wuhne

Ich wuhn in Tokyo.


geduh

Duits: getan
Engels: done
Nederlands: gedaan

Sankt Patrick hot viele Wunner geduh un hot viel iwwer sei Lewe mit Gott gschriwwe.

St. Patrick heeft vele wonderen gedaan en heeft veel geschreven over zijn leven met God.


Schulmeeschder

Samenstelling van Schul zn "school" en Meeschder zn "meester"

Engels: school teacher zn , schoolmaster

leerkracht, leraar, onderwijzer, schoolmeester (mannelijke vorm)

Um en guder Schulmeeschder zu sei, muss mer en Feier drin hawwe.

Om een goede schoolmeester te zijn, moet je een vuur in zich hebben.


gebore

Duits: geboren
Engels: born
Nederlands: geboren

voltooid (verleden) deelwoord van gebaere

Ich bin in San Francisco gebore.


uffgwaxe

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord uffwaxe met het voorvoegsel uff- en met het voorvoegsel g-

Duits: aufgewachsen
Engels: grown up
Nederlands: opgegroeid

voltooid (verleden) deelwoord van uffwaxe


uffgwaxe

eerste persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van uffwaxe

Ich bin in Nei Yarrick Schtadt gebore un uffgwaxe.

Ik ben in New York City geboren en opgegroeid.

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van uffwaxe


Bariye

Duits: Berge, mv
Engels: mountains, mv
Nederlands: bergen, mv


Eisbarig

Samenstelling van Eis zn "ijs" en Barig zn "berg"


Feld

Duits:
** [1]: Acker, m, Feld, o
** [2]: Feld, o (Schlachtfeld)

Engels:
** [1]: field
** [2]: field (battlefield)

En alter Bauer waar naus ins Feld am schaffe bis es dunkel waar.

Een oude boer was in het veld aan het werk tot het donker was.


Schlachdefelder

Ich hab viel Schlachdefelder bsucht un ich will meh bsuche.

Ik heb vele slagvelden bezocht en wil nog meer bezoeken.


Schlachtfeld

Duits: Feld, o, Schlachtfeld, o
Engels: battlefield, field

Seller Summer faahr ich nooch Tennesse um ei Schlachtfeld zu bsuche.

Deze zomer ga ik naar Tennessee om een slagveld te bezoeken.


Busch

Engels:
**[1]: forest
**[2]: bush, scrub

Mer kann do campe geh, fische, un uff viele Wege in die Busch laafe.

Je kunt daar gaan kamperen, gaan vissen en op vele paden in die bossen lopen.


Grund

Duits:
**[1]: Grund, m
**[2]: Basis, v, Fundament, o

Engels:
**[1]: reason
**[2]: ground, soil


Grund

Duits: Grund, m, Grund, m
Engels: ground, soil


Grundsau

Samenstelling van Grund zn "grond" en Sau zn "zwijn"

Engels: groundhog, land beaver, whislepig, woodchuck


Wasserloch

Engels: lake, water hole, water-hole, waterhole


Grundsau Fescht

Duits: Murmeltierfest, m
Engels: Groundhog Day celebration

Groundhog Day-viering (letterlijk: marmottenfeest)


Grundsaudaag

Duits: Groundhog Day, m (letterlijk: Murmeltiertag)

Groundhog Day (letterlijk: bosmarmottendag)


Rewwer

Der Rewwer fliesst munder un froh dehie.

De rivier stroomt fleurig en vrolijk daarheen.


Grick

Duits: Bach, o
Engels: brook, creek, stream


Kinner un Narre saage die Waahret.

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Kinner (mv), un, Narre (mv), saage, die en Waahret

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/pdc-Kinner un Narre saage die Waahret..ogg

Kinner un Narre saage die Waahret.

Kinderen en gekken spreken open, onbevangen en zonder sociale remmingen.

Duits: Kinder und Narren sagen die Wahrheit.

Engels: Children and fools say the truth.


Was mer net weess, macht eem net heess.

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Was, mer, net, wees, macht, eem, net en heess

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/pdc-Was mer net weess, macht eem net heess..ogg

Was mer net wees, macht eem net heess.

Soms is het beter slechte nieuws niet te vertellen, want wat iemand niet weet, kan hem ook niet belasten.

Was mer net weess, das macht eem net heess.

Duits: Was ich nicht weiß, macht mich nicht heiß.

Engels: What the eye does not see, the heart does not grieve.


Eegeloob schtinkt!

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden eegeloob en schtinkt met een uitroepteken

Engels: A man's praise in his own mouth stinks.


Guut gewetzt iss halwer gemaeht.

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden guut, gewetzt, iss, halwer en gemaeht

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/pdc-Guut gewetzt iss halwer gemaeht..ogg

Guut gewetzt iss halwer gemaeht.

Een goede voorbereiding verbetert de kans op succes.

Duits: Gut begonnen ist halb gewonnen.
Engels: Well begun is half done.


Kinneraage

Duits: Kinderaugen, mv
Engels: children's eyes, mv
Nederlands: kinderogen, mv


gleiche

Afkomstig van het Engelse werkwoord (to) like

Duits: gern haben, lieben, mögen
Engels: like

Die Leit gleiche esse.


Wie bischt du?

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Wie, bischt en du met een vraagteken

Engels: [1-4]: How are you?, How do you do?


Was duscht du?

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Was, duscht en du met een vraagteken

Duits: [1-3]: Was machst du?, Was tust du?


backe

eerste persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van backe


backe

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van backe


backe

derde persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van backe


fliege

Afkomstig van Duits: fliegen ww ("vliegen") ← Middelhoogduits: vliegen ww ("vliegen") ← Oudhoogduits: fliogan ww ("vliegen")

om in de lucht van de grond te bewegen, zweven, zeilen

Heit, mei Fraa un ich fliege nooch Deitschland fer 8 Daage.

Mijn vrouw en ik vliegen vandaag voor acht dagen naar Duitsland.

: een vliegtuig besturen, leiden, piloteren

: waarnaar ergens wordt verwezen, uitschoppen, verwijzen


gucke

sich nix meh gleich gucke

niet op dezelfde persoon lijken (bijvoorbeeld na jaren)
alle gelijkenis verliezen (bijvoorbeeld als een lijk)

Duits:
** gucken, schauen, sehen
** starren
** auftreten, aussehen, erscheinen

Engels:
** (to) look
** (to) stare
** (to) appear

Der Belsnickel hot greislich geguckt un die Kinner ware bang vor ihm.

De Belsnickel heeft afschuwelijk gekeken en de kinderen waren bang voor hem.


gucke

zwakke verbuiging tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van gucke


hocke

Duits: hocken ww , sitzen ww
Engels: seat ww , sit ww , squat ww


laafe

Engels:
** (to) go
** (to) walk
** (to) flow (as water)
** (to) run (for office)
** (to) run (of contracts)


laafe

eerste persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van laafe

mir laafe

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van laafe

dihr / der / ihr / er / nihr / ner laafe


mache

So heit will ich beschreiwe wie mer Dillgummere macht un weckduht.

Dus, vandaag zal ik beschrijven hoe men komkommer met dille inmaakt en bewaard.


sehne

Afkomstig van Duits: sehen
Afkomstig van Duits: sehnen


sehne

Duits: sehen
Engels: (to) look, (to) see


Zung

Afkomstig van het Duitse woord Zunge zn , dat van het Oudhoogduitse woord tunga zn komt


Grischtbaam

Duits: Christbaum, m
Engels: Christmas tree


Grischtdaag

Samenstelling van Grischt zn "kerst" en Daag zn "dag"

En frehlicher Grischtdaag un en hallich Nei Yaahr!

Prettige kerstdagen en gelukkig nieuwjaar!

Duits: erster Weihnachtstag, m, Weihnachten, m


Munet

Wiffel Munet hot's Yaahr? 'S Yaahr hot zwelf Munete.

Hoeveel maanden heeft het jaar? Het jaar heeft twaalf maanden.


Aag

Afkomstig van het Duitse woord Auge zn ← Middelhoogduits: ouge zn ← Oudhoogduits: ouga zn ← Middelnederduits: ōge zn

ebbes im Aag hawwe

a) een vuiltje in het oog hebben
b) iemand of iets in het oog houden
c) iemand of iets observeren

een knop of oog op wortels of knollen, bijv. op aardappelen


aarem

Der aarem Mann hot kee Heemet.


aarem

onbepaald (zonder lidwoord) nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van aarem

bepaald nominatief en accusatief enkelvoud stellende trap van aarem

onbepaald nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van aarem


Baamgaarde

Samenstelling van Baam zn "boom" en Gaarde zn "tuin"

Duits: Obstgarten, m, Obstplantage, v
Engels: orchard

Mir hen ettliche Bierebeem in unserm Baamgaarde ghat.

We hebben een ettelijk aantal perenbomen in onze boomgaard gehad.


Backebaart

Duits: Backenbart, m
Engels: whiskers, mv


Menscherecht

Duits: Menschenrecht, v
Engels: human right


Aebeer

Duits: [1-3]: Erdbeere, v
Engels: [1-3]: strawberry


Hembeer

Duits: [1-3]: Himbeere, v
Engels: [1-3]: raspberry

Rubus idaeus, framboos, een plant uit he taxonomisch geslacht van de Rubus


guudes

onbepaald accusatief onzijdig enkelvoud van guud

Mir winsche all unser Zeiding Leser un Heemetblatt Bsucher en wunnerbaar guudes un gsundes Yaahr 2015.

Wij wensen al onze krantlezers een heerlijk goed en gezond jaar 2015.


gsundes

onbepaald accusatief onzijdig enkelvoud van gsund


Bauere

Duits: Bauern, mv
Engels: farmers, mv
Nederlands: boeren, mv

Drauss iss es am schneehe alleweil, awwer wann die Daage laenger warre un’s widder wennich waarm watt, schtaerte die Bauere widder mit ihr Arewet.

Buiten sneeuwt het de hele tijd, maar als de dagen langer worden en het weer een beetje warm wordt, beginnen de boeren weer met hun werk.


laenger

Duits: länger
Engels: longer
Nederlands: langer


alleweil

Duits: fortwährend, laufend, immerzu, ständig, unaufhörlich

de hele tijd, onophoudelijk, voortdurend


drauss

Duits: draußen
Engels: outdoors, outside


warre

derde persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van waerra


un's

Verkorting van de samentrekking van het Pennsylvania-Duitse woord un en de letter 's' van es met een weglatingsteken (apostrof)


schtaerte

Duits: anfangen, beginnen, starten
Engels: begin, start


Bicher

Alle Bicher sin voll mit inderessande Gschichte vun Pennsylvaania un unsre Gschichte.

Alle boeken zijn vol met interessante verhalen van Pennsylvania en onze geschiedenis.


Schtaat

Duits:
** [1]: Status, m, Zustand, m
** [2]: Stolz, m
** [3]: Staatenbund, m, Staatgemeinschaft, v
** [4]: Staat, m

Engels:
** [1]: state
** [2]: pride
** [3]: commonwealth
** [4]: stat

Missouri iss en Schtaat in de Schteets.

Missouri is een staat in de Verenigde Staten.


Schtaate

Pennsilfaani iss eens vun de erscht 13 Schtaate in Amerikaa.

Pennsylvania is een van de eerste 13 staten in de Verenigde Staten.


geschder

Afkomstig van Duits: gestern bw ← Middelhoogduits: gestern bw en gester bw ← Oudhoogduits: gestere bw , gestre bw , gesterēn bw en gesteron bw

Mei beschde Freind vun meinre Kindheit iss geschder gheiert.

Mijn beste vriend uit mijn kindertijd trouwde gisteren.


Schtunn

In en halwer Schtunn bin ich widder do.


Konzert

Es Konzert waar um elf Uhr datt.


Rees

Duits: Reise, v
Engels: journey, tour, trip, voyage

Nova Scotia waar mein grosse Ziel in sellre Rees.

Nova Scotia was mijn grote doel op deze reis.


Schul

Heitzudaage gebt es viel Busse die kumme zu de Kinner ihr Haus un dann faahre sie graad zu Schul!

Tegenwoordig zijn er vele bussen die komen naar het huis van de kinderen en dan rijden ze meteen naar school.


Fescht

Es Fescht hot um halwe Zehe aagfange un is bis baut vier Uhr gange.

Het festival begon om half tien en ging tot ongeveer vier uur.


Feschte

Duits: Feste, mv
Engels: feasts, mv, festivals, mv
Nederlands: feesten, mv

Ich find soddiche Feschte arrig wichdig.

Ik vind zulke festivals heel belangrijk.


Schtudent

Afkomstig van het Middelhoogduitse woord studente zn , dat aan het Latijnse deelwoord studens ww ontleend is, dat van het Latijnse werkwoord studere "streven, studeren" komt

Myusick waar arrig wichdig fer mich as ich en Schtudent waar.

Muziek was erg belangrijk voor mij toen ik student was.


Schtudente

Duits: Studenten, mv
Engels: students, mv
Nederlands: studenten, mv

Die Schtudente hen dreizeh Lieder gsunge.

De studenten hebben dertien liedjes gezongen.


Schtunne

Duits: Stunden, mv
Engels: hours, mv
Nederlands: uren, mv

Wiffel Schtunne hot der Daag?


Brofessor

Afkomstig van het Latijnse zelfstandig naamwoord professor

Alles was ich weess, hawwich vun en Brofessor gelannt.

Alles wat ik weet heb ik van een professor geleerd.


Chor

Die Chor hot meh as 120 Saenger drin!


Saenger

Duits: Sänger, v / mv
Engels: singer, vocalist
Engels: singers, mv

Die Chor hot meh as 120 Saenger drin!


Lied

Duits:
[1]: Hymne zn , Lied zn , o
[2]: Hymne zn , o, Kirchenlied zn , o
Engels:
[1]: song zn
[1]: hymn zn

Die Schtudente hen en Lied in Spanisch un zwee Lieder in Latein gsunge.

De studenten zongen een Spaans lied en twee liederen in het Latijn.

Mir hen in re Karrich en arrig gudes Lied gsunge.

We hebben in de kerk een zeer goed kerklied gezongen.


Lieder

De studenten hebben dertien liederen gezongen.


Wuhninge

Nederlands: woningen, mv, huurwoningen, mv


Wuhning

Duits: Mietwohnung, v, Wohnung, v
Engels: flat, lodging

Ich hab des Haus verkaaft, un du muscht der 'n annere Wuhning sucha.

Ik heb het huis verkocht en je moet gaan op zoek naar een ander huurwoning.


gleene

bepaald datief enkelvoud stellende trap van glee

Ich bin em Grankehaus weil mei gleene Soh am Samschdaag datt in die Welt kumme iss.

Ik ben in het ziekenhuis omdat mijn kleine jongen daar op zaterdag ter wereld is gekomen.


gleene

onbepaald datief enkelvoud stellende trap van glee


Geld

Die Leit in Brazil sin net so froh as ihre Regiering so viel Geld ausgewwe hot.

De mensen van Brazilië zijn niet zo blij dat hun regering zoveel geld heeft uitgegeven.


frieher

Duits: einstig, früher, vormalig
Engels: earlier, former, previous


frieher

Duits: ehemals, einst, früher
Engels: formerly, previously

Frieher waar es normal uff em Freidaag odder Samschdaag Owed uff en Dans zu geh.

Voorheen was het normaal op vrijdag- of zaterdagavond naar de dans te gaan.


heitzudaag

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden heit, zu en Daag

Duits: heutzutage
Engels: nowadays, these days

Dem Johann Sebastian Bach sei Haus in Eisenach iss heitzudaag en Museum.

Het huis van Johann Sebastian Bach in Eisenach is nu een museum.


Owed

Die Escheputtel un der Keenichsoh danse der ganze Owed.

Assepoester en de koningszoon dansen de hele avond.


Froog

Sell is en Froog as mer net so oft heert.

Dit is een vraag die je niet vaak hoort.


Frooge

Duits: Fragen, mv
Engels: questions, mv
Nederlands: vragen, mv

Der Keenichsoh froogt die Eschputtel viele Frooge, awwer die gebt ihn ken Antwadde.

De koningszoon vraagt Assepoester veel vragen, maar ze geeft hem geen antwoorden.


Antwadde

Pennsylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel ant-

Duits: Antworten, mv
Engels: answers, mv
Nederlands: antwoorden, mv


Soh

Er hot yo gsaat: Ich bin Goddes Soh.

Hij heeft gezegd: "Ik ben de zoon van God."


Keenichsoh

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Keenich en Soh

Duits: Königssohn, m
Engels: king's son, prince


Schpass

Duits: Spaß, m, Vergnügen, o
Engels: fun, pleasure

Danse macht Schpass un is aa gsund.


gsund

Afkomstig van het Middelhoogduitse bijvoeglijke naamwoord gesunt

Danse macht Schpass un is aa gsund.


Hatz

Der Wilhelm Tell schiesst der zwette Feil in es Hatz vun em Gessler un er iss dod uff em Grund gfalle.

Wilhelm Tell vuurt af een tweede pijl in het hart van de Gessler en die viel dood op de grond.


Gleeder

Duits: Kleider, mv, Kleidung, v
Engels: clothes, mv


Waahrheit

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglijke naamwoord waahr met het achtervoegsel -heit


Aafang

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord aafange met het voorvoegsel aa-

Duits:
** [1]: Anfang, m
** [2]: Beginn, m, Ursprung, m

Engels:
** [1]: start
** [2]: beginning, origin

Am Aafang 2015 hot Twitter meh as 500 Millonyen Yuuser.

Aan het begin van 2015 heeft Twitter meer dan 500 miljoen gebruikers.


Schritte

Duits: Schritte, mv
Engels: steps, mv
Nederlands: stappen, mv


Schritt

Duits: Schritt, o
Engels: footstep, step


Glicksgfiehl

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Glick en Gfiehl met het invoegsel -s- en met het voorvoegsel g-

Engels: feeling of happiness, happiness, sense of pleasure

Es gebt mer en Glicksgfiehl.


Yenner

Der Benjamin Franklin waar uff em 17. Yenner im Yaahr 1706 in Boston gebore.

Benjamin Franklin werd in Boston geboren op 17 januari 1706.


schunn

Der George hut schunn viel Druwwel gemacht fer sei Eldre.

De George heeft zijn ouders al veel problemen gemaakt.


eich

jullie (datief en accusatief van de tweede persoon meervoud)

As viel vun eich schunn wisse, der Dr. Martin Luther King hot versucht unsre Gsellschaft zu refermiere.

Zoals vele van jullie al weten, heeft Dr. Martin Luther King geprobeerd onze samenleving te hervormen.


Eidies

Afkomstig van het Engelse zelfstandige naamwoord idea

Duits: Ideen, mv
Engels: ideas, mv
Nederlands: ideeën, mv


versucht

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ver-

Duits: versucht
Engels: tried
Nederlands: geprobeerd, verzoekt

voltooid (verleden) deelwoord van versuche


Gsellschaft

Pennsylvania-Duits zelfstandig naamwoord met het voorvoegsel g- en met het achtervoegsel -schaft


refermiere

Afkomstig van het Latijnse werkwoord reformare, dat van het Latijnse zelfstandige naamwoord forma komt

Pennsylvania-Duits werkwoord met het voorvoegsel re- en met het achtervoegsel -iere


hett

derde persoon enkelvoud verleden tijd aanvoegende wijs bedrijvende vorm van hawwe

Er waar en echt gude Man un hett lenger lewe solle.

Hij was een echt goede man en had langer moeten leven.
Hij was echt een goede man en zou langer hebben moeten leven.


hett

Duits: er hätte, m, sie hätte, v, es hätte, o

Engels: he should have, m, she should have, v, it should have, o

Nederlands: hij zou hebben, m, zij zou hebben, v, het zou hebben, o


fechde

Sie wolle kenne annere Governor hawwe un schliesse en Bund, um fer ihre Freiheit zu fechde.

Zij wilden geen andere gouverneur en sluiten een verbond om te vechten voor hun vrijheid.


gfochde

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel g-

Nederlands: gekampt, gestreden, gevochten

voltooid (verleden) deelwoord van fechde


gfochde

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van fechde

Dr.Martin Luther King hot fer menschliche Rechte gfochde.

Dr Martin Luther King heeft voor de mensenrechten gestreden.


menschliche

onbepaald (zonder lidwoord) accusatief meervoud van menschlich

Dr Martin Luther King heeft voor de menselijke rechten (mensenrechten) gestreden.


erschosse

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel er-

erschosse worre (voltooid tegenwoordige tijd, aantoonende wijs, lijdende vorm)

voltooid (verleden) deelwoord van erschiesse

Im Kriesch war er als Gfongener in Germersche un is do ach erschosse worre.

Tijdens de oorlog was hij een gevangene in Germersheim en daar ook neergeschoten geworden.


gewunne

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: gewonnen
Engels: won
Nederlands: gewonnen

voltooid (verleden) deelwoord van gewinne

Dr. Martin Luther King hot im Yaahr 1964 die Nobel Friede Preiz gewunne.

Dr Martin Luther King heeft in het jaar 1964 de Nobelprijs voor de Vrede gewonnen.


Minutt

Afkomstig van het Duitse woord Minute zn , dat van het Latijnse woord minuta zn

Die Lobsters waare im Kiehler (lewendig) un en Mann hot mei Lobster graad in heesem Seewasser gschteckt. Nooch baut 15 Minutte waar er faddich. Ich muss saage, sell waar der beschde Lobster der ich in meim Lewe gesse hab.

De kreeften lagen in de koelkast (levend) en een man legde mijn kreeft dadelijk in heet zeewater. Het duurde ongeveer 15 minuten om te voltooien. Ik moet zeggen dat dit de beste kreeft was die ik in mijn leven heb gegeten.

Weblink bron
Doug Madenford
 “En Rees nooch Kanada!”, Blog (2009-07-20), PA Dutch 101 Alles was mer fer Pennsylvaanisch Deitsch braucht!


Minudde

Duits: Minuten, mv
Engels: minutes, mv, schoolrooms, mv
Nederlands: minuten, mv


Matz

Matz iss normally kiehl un nass.


Hanning

Afkomstig van het verouderde Duitse woord Hornung zn

Der Abe waar in Kentucky uff em 12. Hanning im Yaahr 1809 gebore.

Abraham Lincoln werd in Kentucky geboren op 12 februari 1809.


Abrill

In Abrill 1912 hot der bekannte Schiff, der Titanic, en Eisbarrick gedroffe un iss in em Nadd-Atlantik nunnergange.

In april 1912 ramde het beroemde schip "Titanic" een ijsberg en zonk in de Noord-Atlantische Oceaan.


Moi

Es Semester beginnt uff em 23. Yenner un laaft bis Moi.

Het semester begint 23 januari en loopt tot en met mei.


Tschuun

All zwee Yaahre in Oktower kumme deitsche Schtudente do un dann die naegschde Tschuun geh unsere Schtudente nooch Deitschland.

Om de twee jaar in oktober komen Duitse studenten naar hier en volgend jaar juni gaan onze studenten naar Duitsland.


Tschulei

alleen in het enkelvoud, singulare tantum

Ich winsch all mei Leser en wunnerbaar 4. Tschulei.

Ik wens al mijn lezers een prachtige 4 juli.


Augscht

Afleiding van de naam van de Romeinse keizer Augustus

Mir sin endlich uff em zwette Augscht widder in Pennsylvaania aakumme.

We zijn uiteindelijk op de tweede augustus teruggekomen in Pennsylvania.


Auguscht

Afkomstig uit het Latijn, vernoemd naar de Romeinse keizer Augustus

/ ˈaʊ̯ɡʊʃt /

/ aʊ̯ˈɡʊʃt /

een Pennsylvania-Duitse mannelijke voornaam


Auguscht

/ ˈaʊ̯ɡʊʃt /

/ aʊ̯ˈɡʊʃt /

Mir sin endlich uff em zwette Auguscht widder in Pennsylvaania aakumme.

We zijn uiteindelijk op de tweede augustus teruggekomen in Pennsylvanië.


Aagscht

Mir sin endlich uff em zwette Aagscht widder in Pennsylvaania aakumme.


Oktower

In Oktower odder schpot September is es Zeit fer Sauergraut zu mache.

In oktober of eind september is het tijd om zuurkool te maken.


Diesember

Der Belsnickel kummt uff em 24. Diesember un er bringt Sache fer die Kinner.

De Belsnickel komt op 24 december en brengt dingen voor de kinderen.


Woch

Well ich muss saage as selle Woch en arrige volle Woch waar!

Dus, ik moet zeggen dat deze week was een zeer volle week!


Vedder

Duits: Väter, mv
Engels: fathers, mv
Nederlands: vaderen, mv, vaders, mv


Advent Kalenner

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Advent en Kalenner

Duits: Adventskalender, m, (Oostenrijk): Adventkalender, m

En Advent Kalenner is en Kalenner fer die 24 Daage vun em aerschde Dezember bis Grischtowed.

Een adventskalender is een kalender voor de 24 dagen vanaf 1 december tot kerstavond.


Kalenner

Ontleend aan het Duitse woord Kalender zn , dat van het Latijnse woord calendarius zn komt

Duits:
** [1]: Kalender, m
** [2]: Almanach, m

Engels:
** [1]: calendar
** [2]: almanac

Heit iss Pingschde in em Grischtliche Kalenner.

Vandaag is Pinksteren in de christelijke kalender.


letschde

Duits: vorige
Engels: last
Nederlands: vorige

onbepaald (zonder lidwoord) datief mannelijk enkelvoud van letschd

Letschde Woch bin ich heem gfaahre um en ganze Woch mit der Familye zu hawwe.

Vorige week ben ik naar huis gereden om een hele week te hebben met de familie.


gschriwwe

/ gəˈʃrɪvə /

Duits: geschrieben
Engels: written
Nederlands: geschreven

sterke verbuiging voltooid (verleden) deelwoord van schreiwe


gschriwwe

/ gəˈʃrɪvə /

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe

Sankt Patrick hot viele Wunner geduh un hot viel iwwer sei Lewe mit Gott gschriwwe.

St. Patrick heeft vele wonderen gedaan en heeft veel geschreven over zijn leven met God.


hawwich

Samentrekking van de Pennsylvania-Duitse woorden hawwe en ich

Alles was ich weess, hawwich vun en Brofessor gelannt.

Alles wat ik weet heb ik van een professor geleerd.


antwadde

Pennsylvania-Duits werkwoord met het voorvoegsel ant-

Engels:
** (to) answer
** (to) reply
** (to) respond

Der Tell lacht un antwattet: “Ich kann net glaawe, as du een so en dumme Befehl gebscht, en Schtang zu griesse.”

De Tell lacht en antwoordt: "Ik kan niet geloven dat je een zo domme bevel geeft om voor een staaf te saluteren".


antwadde

zwakke verbuiging tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van antwadde


Schweschder

Duits:
** [1]: Schwester zn , v
** [2]: Klosterfrau zn , v, Nonne zn , v

Engels:
** [1]: sister zn
** [2]: nun zn

Martha hot en Schweschder ghatt, ass die Maria gheesse hot, un die hot allsfatt bei Yesus seine Fiess ghockt un hot sei Wadde aagheert.

Marta had een zus die Maria heette, en zij zat altijd aan de voeten van Jezus en luisterde naar zijn woorden.


Daadi

Ontleend aan het Engelse zelfstandige naamwoord daddy


Mammi

Duits: Mama, v, Mammi, v
Engels: VK: mum, VS: mom


Paepp

Duits: Vater, m, Papa, m, Papi, m
Engels: daddy, father


Groossdaadi

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord grooss en het aan het Engelse ontleende zelfstandige naamwoord daddy

Duits: Großvater, v, Opa, v
Engels: grandfather, grandpa

Meim Groossdaadi sei Eldre sin in Washington begraabt.

Mijn opa's ouders zijn begraven in Washington.


Groossmammi

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord grooss en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Mammi

Duits: Großmama, v, Oma, v
Engels: grandma


Groosseldre

Samenstelling van grooss bn "groot" en Eldre zn "ouders"

Duits: Großeltern, mv
Engels: grandparents, mv


Gschwischder

Duits: Geschwister, mv
Engels: siblings, mv

één broer en één zus (= één zus en één broer)


Gschwischderkind

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Gschwischder en Kind met het voorvoegsel g-

Duits: Geschwisterkind, o
Engels: child of brother or sister


Daadis

Duits: Papas, mv
Engels: daddies, mv
Nederlands: papa's, mv


Ants

Duits: Tanten, mv
Engels: aunts, mv
Nederlands: tantes, mv


Groossdaadis

Duits: Opas, mv
Engels: grandpas, mv
Nederlands: opa's, mv


Dechder

Duits: Töchter, mv
Engels: daughters, mv
Nederlands: dochters, mv


Weiwer

Weiwer is het meervoud van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Fraa en Weib.


Groossmammis

Duits: Omas, mv
Engels: grandmas, mv
Nederlands: oma's, mv


Mammis

Duits: Mamas, mv
Engels: mammies, mv
Nederlands: mammie's, mv


Midder

Duits: Mütter, mv
Engels: mothers, mv
Nederlands: moederen, mv, moeders, mv


Onkels

Duits: Onkels, mv
Engels: uncles, mv
Nederlands: ooms, mv


Schweschdere

/ ˈʃvɛʃdɾə /


Seeh

Duits: Söhne, mv
Engels: sons, mv
Nederlands: zonen, mv, zoons, mv


Gschwischderkinner

Pennsylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel g-

Nederlands: kinderen van een broer of een zus


Groossmudder

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord grooss en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Mudder

Duits: Großmutter, v
Engels: grandmother


Groossvadder

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord grooss en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Vadder


Groossvedder

Nederlands: grootvaderen, mv, grootvaders, mv


Bos

Duits: Freunde, mv, Geliebte, mv
Engels: boyfriends, mv
Nederlands: minnaars, mv, minnaren, mv


Nei Yarrick Schtadt

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Nei, Yarrick en Schtadt

New York (stad in die deelstaat New York)


solle

Duits: sollen
Engels: ougt to, shall, should


brauche

Duits:
** [1]: benötigen, brauchen
** [2]: beratschlagen
** [3]: brauchen

Engels:
** [1]: (to) need, stand in need of, use
** [2]: (to) powwow, meet for discussion
** [3]: (to) need


daufe

Duits: dürfen
Engels: be allowed to, may


Wadde

Duits:
**[1]: Wörter, mv
**[2]: Text, mv

Engels:
**[1]: words, mv
**[2]: text, mv

Die Melodie iss schee un die Wadde sin luschdig un gut.

De melodie is mooi en de tekst is grappig.


Zwiwwel

Duits:
** [1]: Zwiebel zn , v
** [2]: Blumenzwiebel zn , v, Zwiebel zn , v

Engels:
** [1]: onion zn
** [2]: bulb zn


Zwiwwele

Letschde Sunndaag hawwich mei Zwiwwele geblanst.

Afgelopen zondag heb ik mijn uien geplant.


Zwiwwelkuche

Samenstelling van Zwiwwel zn "ui" en Kuche zn "cake"

Duits: Zwiebelkuchen, m
Engels: onion tart


Zwiwwelsass

Duits: Zwiebelsauce, m, Zwiebelsoße, m
Engels: onion sauce


Zwiwwelschaal

Engels:
**VK: onion skin
**VS: onionskin


Zwiwwelschlott

Duits: Frühlingszwiebel, v, Lauchzwiebel, v, Schlotte, v

Engels: green onion, spring onion, onion top

Allium fistulosum, grof bieslook, stengelui


Zwiwwelsupp

Samenstelling van Zwiwwel zn "ui" en Supp zn "soep"

Duits: Zwiebelsuppe zn , v
Engels: onion soup zn


zwiwwle

/ ˈʦviːʋlə /

Duits: herumhacken, plagen, schikanieren, zusetzen, zwiebeln

jennen, judassen, klieren, pesten, treiteren


Feierdaag

Samenstelling van Feier zn "feest" en Daag zn "dag"

Mariye is en Feierdaag do in Amerikaa.

Morgen is een feestdag hier in de Verenigde Staten.


Yuuser

Afkomstig van het Engelse zelfstandige naamwoord user

Bis Yaahr 2012 hot Twitter meh as 100 Millyonen Yuuser.

Tot 2012 heeft Twitter meer dan 100 miljoen gebruikers.


Feierbohn

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Feier (= vuur) en Bohn

Engels: runner bean, scarlet runner bean


Blickbohn

Samenstelling van de stam van het Pennsylvania-Duitse werkwoord blicke en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Bohn

Het Pennsylvania-Duitse werkwoord blicke is verwant met het Hoogduitse werkwoord pflücken en heeft de betekenis doppen, maar in Hoogduits is pflücken met deze betekenis verouderd).

Duits: Bohnenkern, m (aus nicht essbaren Bohnenschalen)

dopboon (dopboonen zijn eetbare bonenpitten uit niet-eetbare peulen)


Feldbohn

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Feld en Bohn

Duits: Ackerbohne, v, Dicke Bohne, v, Faberbohne, v, Favabohne, v, Große Bohne, v, Pferdebohne, v, Puffbohne, v, Saubohne, v, Schweinsbohne, v, Viehbohne, v

Engels: bell bean, broad bean, faba bean, fava bean, field bean, tic bean


Budderbohn

Samenstelling van Budder zn "boter" en Bohn zn "boon"

Duits:
** [1]: Brechbohne, v, Butterbohne, v, Gartenbohne, v, Gelbe Buschbohne, v, Wachsbohne, v
** [2-3]: Limabohne, v, Mondbohne, v

Engels:
** [1]: common bean, French bean
** [2-3]: lima bean, butter bean, sieva bean, double bean, Madagascar bean, chad bean, wax bean

Phaseolus lunatus, limaboon, wilgenbladboon

in Vlaanderen: , Phaseolus lunatus, boterboon


Rankelbohne

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Rankel (van ranke) en Bohn

Duits: Stangenbohne, v
Engels: pole bean, vine bean


Kochbohn

Samenstelling van de stam van het Pennsylvania-Duitse werkwoord koche en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Bohn

Duits: Brechbohne, v, Grüne Bohne, v
Engels: string bean


blicke

Engels: bare, show the teeth (in smiling or anger)


Blick

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord blicke

Engels:
**look, glance
**cast of the eye


blecke

: Afkomstig van Duits: blecken ww (dialectwoord)


blecke

Duits: bähen, blöken, meckern
Engels: baa, bleat


Blickaerbs

Samenstelling van de stam van het Pennsylvania-Duitse werkwoord blicke en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Aerbs

Duits: Erbse, m (ohne Hülsen)
Engels: shell pea

doperwt (doperwten zijn eetbare erwten uit niet-eetbare peulen)


auslosse

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord losse met het voorvoegsel aus-

Duits:
** [1]: (einen Saum) auslassen, rauslassen, herauslassen
** [2]: (eine Information an jemand) herausgeben, (etwas) bekannt machen, (etwas) offenbaren
** [3]: (seine Wut an jemand) auslassen
** [4]: seine Meinung kundtun, seine Meinung sagen
** [5]: auslassen,versäumen, verpassen
** [5]: nix auslosse: nichts auslassen

Engels:
** [1]: let out (a seam)
** [2]: manifest
** [3]: wreak upon
** [4]: utter (one's mind)
** [5]: let on
** [5]: nix auslosse: not to let on


ausloche

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord loche met het voorvoegsel aus-

Duits:
** (etwas mit einem Loch) versehen mit
** en poschde ausloche: einen Pfosten mit einem Loch versehen

Engels:
** (to) put a hole in
** en poschde ausloche:: to put a hole in a post


dihr

Widder hawwich ich Glick ghatt as ich en Tschopp hawwe. As dihr schunn wisst, kenne viele Amerikaaner sell net saage.

Wat mij betreft, had ik het geluk dat ik een baan heb. Zoals jullie al weet, kunnen veel Amerikanen dat van zich niet zeggen.


Babblebaam

Duits: Amerikanische Schwarzpappel, v, Kanadische Schwarzpappel, v, Pappel, v, Pappelbaum, v, Rosenkranzpappel, v

Populus deltoides, Amerikaanse populier, Amerikaanse zwarte populier, populier


Gedechtnisdaag

Samenstelling van Gedechtnis zn "herinnering" en daag zn "dag" met het voorvoegsel ge- en met het achtervoegsel -nis

Duits: Memorial Day, m (Heldengedenktag, m)

Engels: Memorial Day (verouderd: Decoration Day)

Memorial Day (gedenkdag, herdenkingsdag)

Gedechtnisdaag iss der Daag as mir do in Amerikaa denke un errinere uff all die Soldaade die in Griege gschtarewe sin.

Memorial Day is de dag op die we denken en herinneren hier in Amerika aan al de soldaten die zijn omgekomen in oorlogen.


gedenke

Afleiding van Pennsylvania-Duits: denke met het voorvoegsel ge-


ee

Uff dem lange Welschkannfeld wolle mir um die Wett laafe - der Haas in de ee Faricht un ich in de anner.

Op het lange maïsveld willen we wedlopen - de haas in de een voor en ik in de andere.


ee

Meinre Mudder ihre Eldere hen yuscht ee Meil vun uns gewuhnt.

De ouders van mijn moeder hebben slechts één mijl van ons weg gewoond.


Opfer

Engels:
**[1]: victim
**[2]: offering, sacrifice


mitaus

Afkomstig en letterlijke vertaling van het Engelse voorzetsel without

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse voorzetels mit en aus

Duits: ohne
Engels: except, unless, without

Was iss Summer mitaus frische Gaardesache?

Wat is de zomer zonder verse tuinproducten?


darrich

: es Yaahr 1999 ...
: throuhout the year 1999 ...

Duits:
** vollkommen
** darrich un darrich: durch und durch, ganz und gar

Engels:
** throughout
** darrich un darrich: thoroughly


darrich

Duits: durch, über (bijv. über Nacht)
Engels: through

Do bei mir in de Bariye kann es nooch zu kalt darrich die Necht sei fer gleene Blanse.

Hier bij mij in de bergen kan het nog te koud zijn 's nachts (door de nacht) voor kleine planten.


nooch

Duits:
**noch
**nooch un nooch: immer wieder, noch und noch

Engels:
**still
**nooch un nooch: again and again

Hier bij mij in de bergen kan het nog te koud zijn 's nachts voor kleine planten.


noochdenklich

Afkomstig van het Pennsylvania-Duitse werkwoord denke met het voorvoegsel nooch- en met het achtervoegsel -lich

Duits: nachdenklich
Engels: pensive ⁽ᵉⁿ⁾
Noors: ettertenksom ⁽ⁿᵒ⁾


Gschicht

Afkomstig van het Middelhoogduitse zelfstandige naamwoord geschiht zn , dat van het Oudhoogduitse zelfstandige naamwoord giskiht zn komt (Nederlands: gebeurtenis, gebeuren, sinds de 16e eeuw ook verhaal)

Pennsylvania-Duits zelfstandig naamwoord met het voorvoegsel g-

Duits:
** [1]: Geschichte, v
** [2]: Geschichte, v
** [3]: Affaire, v, Geschichte, v

Engels:
** [1]: history
** [2]: story, tale
** [3]: affair

So was kenne mir vun sellre Gschicht lanne?

Dus, wat kunnen we leren van dit verhaal?


yeder

Ich drink een odder zwee Kuppche Kaffie yeder Daag.

Ik drink een of twee kopjes koffie per dag.


aerschd

En Advent Kalenner is en Kalenner fer die 24 Daage vun em aerschde Dezember bis Grischtowed.

Een adventskalender is een kalender voor de 24 dagen vanaf de eerste december tot kerstavond.


zwett

Der Wilhelm Tell schiesst der zwette Feil in es Hatz vun em Gessler un er iss dod uff em Grund gfalle.

Wilhelm Tell vuurt af een tweede pijl in het hart van de Gessler en die viel dood op de grond.


wecknemme

Afleiding van Pennsylvania-Duits: nemme met het voorvoegsel weck-

Engels: take away, cause to disappear, cure


Harrevoggel

Samenstelling van Harr zn "heer" en Voggel zn "vogel" met het invoegsel -e-

Afkomstig van het historische Duitse woord Herrenvogel zn

Duits: Eichelhäher, m
Engels: Eurasian jay


Weibsleit

samenstelling van Weib zn "vrouw" en Leit zn "lui" met het invoegsel -s-

Engels: women (in tegenstelling tot mannen)

40,000 Mannsleit un Weibsleit sin uff em Pennsylvaania Avenue gschtrutzt.

40.000 mannen en vrouwen zijn op de Pennsylvania Avenue geparadeerd.


Mannsleit

Engels: men (in tegenstelling tot vrouwen)

Er hot en Drupp vun Mannsleit zammegrickt um dem Damm zu rette.

Hij heeft een ploeg van mannen samengesteld om de dam te redden.


heechschte

Duits: größten, höchsten
Engels: greatest, highest
Nederlands: grootste, hoogste

attributieve vorm datief mannelijk enkelvoud overtreffende trap van heechscht


heechschte

Duits: größte, höchste
Engels: greatest, highest
Nederlands: grootste, hoogste

attributieve vorm accusatief onzijdig enkelvoud overtreffende trap van heechscht


ihre

hen, ze (accusatief van de derde persoon meervoud)

haar (accusatief van de derde persoon enkelvoud, vrouwelijk)

Mijn moeder haar ouders hebben slechts één mijl van ons weg gewoond.


Soldaate

In Torgau sin Soldaate vun Russland un Amerikaa zammekumme.

In Torgau zijn soldaten van Rusland en Amerika samengekomen.


Karrichheef

Die Karrichheef schtelle gleene amerikaanische Faahne uff em Graewe vun Soldaate.

De begraafplaatsen stellen kleine Amerikaanse vlaggen op de graven van soldaten.


Faahne

Duits: Fahne, v, Flagge, v
Engels: banner, flag

Unsere Faahne iss weiss un hot siwwe wichdige Dinge druff.

Onze vlag is wit en heeft zeven belangrijke dingen erop.


Kaerrich

Duits: [1-2]: Kirche, v
Engels: [1]: church

Sell hawwich drauerich gefunne, en alde Kaerrich, un kee Gottesdinscht meh.

Ik vond dit triest, een oude kerk en geen aanbidding meer.


Karrich

Sell hawwich drauerich gefunne, en alde Karrich, un kee Gottesdinscht meh.


Karrichhof

Samenstelling van Karrich zn "kerk" en Hof zn "hof"

Duits: Friedhof, m, Kirchhof, m
Engels: cemetery, churchyard, graveyard

Ich gleich arrig viel uff en Karrichhof rumzulaafe. Mer seht Gschichte, alde Naame un alde Soldaade.

Ik vind het erg leuk om in een kerkhof rond te lopen. Men ziet geschiedenis, oude namen en oude soldaten.


Grossdaadi

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord gross en het aan het Engelse ontleende zelfstandige naamwoord daddy

Duits: Großvater, v, Opa, v
Engels: grandfather, grandpa

Meim Grossdaadi sei Eldre sin in Washington begraabt.

Mijn opa's ouders zijn begraven in Washington.


Grossdaadis

Duits: Opas, mv
Engels: grandpas, mv
Nederlands: opa's, mv


verschiddlich

Pennsylvania-Duits bijvoeglijk naamwoord met het voorvoegsel ver- en met het achtervoegsel -lich

Duits: verschieden
Engels: varied, various

Der Woimacher hot 6 verschiddliche Wois zu uns gebracht.

De wijnboer heeft zes verschillende wijnen voor ons gebracht.


Soldaat

Die Karrichhoffe schtelle gleene amerikaanische Faahne uff em Graewe vun Soldaate.


Woimacher

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Woi en Macher

Engels: vintner, wine grower, winegrower

Es waar cool alles iwwer Woi vun em Woimacher zu heere.

Het was cool van een wijnboer alles over wijn te horen.


Woi

Mer kennt seh wie schtols der Woimacher waar uff sei Woi.

Je kon zien hoe trots de wijnmaker was op zijn wijn.


abgeflogge

Pennsylvania-Duitse werkwoordvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: abgeflogen
Engels: started
Nederlands: weggevlogen

voltooid (verleden) deelwoord van abfliege

Bevor mir vun Amerikaa abgeflogge sin, hen viel Leit in unsre Drupp gsaat as sie en echde Castle seh gewollt hen.

Voordat we weggevlogen zijn uit de Verenigde Staten, hebben veel mensen van onze groep gezegd dat ze graag een echt kasteel willen zien.


Uffguckbichli

Samenstelling van de stam van het Pennsylvania-Duitse werkwoord uffgucke (= naslaan, opzoeken) en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Bichli (verkleinvorm; = boekje) met het voorvoegsel uff- en met het achtervoegsel -li

Duits: Enzyklopädie, v, Lexikon, o, Nachschlagewerk, o

Wikipedia iss en Uffguckbichli mit iwwer zwee hunnert fuffzich Schprooche.

Wikipedia is een encyclopedie met meer dan tweehonderdvijftig talen.


uffgucke

Afleiding van Pennsylvania-Duits: gucke ww met het voorvoegsel uff-

Duits: nachschlagen
Engels: (to) look up


gemacht

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: gemacht, eingemacht
Engels: maked, preserved
Nederlands: gemaakt, ingemaakt

Mir hen Dillgummere un Siessgummere gemacht.

We hebben augurken met dille en zoetzure augurken ingemaakt.


Gaarde

Wann mer ken Gaarde hot, kann mer Gummere in em Supermarrick odder uff en Gaardesachmarrick griege.

Als je geen tuin heeft, kunt je komkommers kopen in een supermarkt of op een groentemarkt.


schreiwe

Ich hab gsaat as ich Deitsch schwetze un schreiwe kann.

Ik heb gezegd dat ik Pennsylvania-Duits spreken en schrijven kan.


schreiwe

eerste persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe


schreiwe

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe


gewwe

Do gebt's nix draus.

Het zal tot niets komen (ik zal het niet toestaan).

Heitzudaage gebt es meh as 600 Elk in Pennsylvaania.

Tegenwoordig zijn er meer dan 600 elanden in Pennsylvania.


gewwe

derde persoon enkelvoud aantonende wijs bedrijvende vorm van gewwe

Der Bresident hot en arrig inderesaante Reed gewwe.

De president heeft een arg interessante toespraak gegeven.


zwischich

Zwischich em 23. un em 26. Abril 2015 nemmt der "10. Deutsch-Pennsylvanische Tag" Blatz im Schtettel Bockenheim in die Pfalz im alte Land.


Neiyaahrswunsch

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Neiyaahr en Wunsch met het invoegsel -s-

Duits: Neujahrswunsch, o
Engels: wish for the New Year


Neiyaahrswinsch

Duits: Neujahrswünsche, mv
Engels: wishes for the New Year, mv
Nederlands: Nieuwjaarswensen, mv


Schpatz

Duits: Spatz, m, Sperling, m
Engels: house sparrow


Blaad

Duits:
**[1]: Blatt, o
**[2]: Blatt, o
**[3]: Blatt, o

Engels:
**[1]: leaf
**[2]: page
**[3]: blade


Bledder

Nederlands: bladen, mv, bladeren, mv, blaren, mv


mariyets

Mariyets scheint die Sunn so schee.


marjets

Marjets scheint die Sunn so schee.


hallich

Pennsylvania-Duits bijvoeglijk naamwoord met het achtervoegsel -lich

Duits: glücklich, herrlich
Engels: happy, lucky, successful

Ich winsch all vun eich en arrig hallicher Grischtdaag!

Ik wens u allen een gelukkige kerstdaag!


glicklich

Ontleend aan het Duitse woord glücklich bn , dat van het Duitse woord Glück zn is afgeleid, zie ook het Pennsylvania-Duitse woord Glick zn met het achtervoegsel -lich

/ ˈɡlɪklɪç /

Ich winsch dir en hallich, frehlich, glicklich Nei Yaahr!

Ik wens jullie een prachtig, vrolijk, gelukkig Nieuwjaar!


glicklich

/ ˈɡlɪklɪç /

nominatief en accusatief onzijdig enkelvoud stellende trap van glicklich


glicklich

/ ˈɡlɪklɪç /

Duits: glücklich
Engels: happily, luckily, successfully


Schpetzel

Verkleinvorm van het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Schpatz zn

Duits: Spätzchen zn , o, Spätzlein zn , o


Baemche

Verkleinvorm van het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Baam


Versammling

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord met het voorvoegsel ver- en met het achtervoegsel -ing

Duits: Versammlung, v, Treffen, o, Zusammenkunft, o


Schtettel

Verkleinvorm van het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Schtadt


Latt

Es hot en Latt Information gewwe.

Het heeft een waslijst met informaties gegeven.


Auswannering

Duits: Auswanderung, v
Engels: emigration

Es hot en Latt Information gewwe iwwer die Auswannering vun die Paelzer nach Pennsilfaani.

Het heeft een waslijst met informaties gegeven over de emigratie van de Paltser naar Pennsylvania.


wunnerbaar

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Wunner en met het achtervoegsel -baar

/ ˈvʊˈnɐbaːɾ /

'S Wedder waar ganz wunnerbaar an seller Freidaag und Samschdaag.

Het weer was heel geweldig op deze vrijdag en zaterdag.


baut

Afkomstig van het Engelse bijwoord about


Uffgwaxene

Pennsylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel uff- en met het voorvoegsel g-

Duits: Erwachsene, mv
Engels: adults, mv
Nederlands: volwassenen, mv


abschreiwe

Afleiding van Pennsylvania-Duits: schreiwe ww met het voorvoegsel ab-

Duits: abschreiben, kopieren
Engels: (to) copy


Schpotyaahr

Samenstelling van schpot bn "laat" en yaahr zn "jaar"

Engels: autumn zn , fall zn , harvest zn


Ebbel

Duits: Äpfel, mv
Engels: apples, mv
Nederlands: appelen, mv; appels, mv


kiehl

Matz iss normally kiehl un nass.


waermer

Duits: wärmer
Engels: warmer
Nederlands: warmer


Schpinneweb

Samenstelling van Schpinne zn "spinnen" en Web zn "netz"

Duits: Spinnengewebe zn , o, Spinnennetz zn , o, Spinnenwebe zn , v, Spinngewebe zn , o


Schulbell

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Schul en Bell

Duits: Schulglocke, v
Engels: schoolbell

Die Schulbell ringt.


geh

Mir sin aa in ee paar alde Karrichhoffe gange, die so alt waare, ass sie viel Graabschtee aus em 1700s ghatt hen!

We gingen ook naar een paar oude begraafplaatsen die zo oud waren dat ze veel grafstenen uit de 18e eeuw hadden.


geh

sterke verbuiging eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van geh


schteh

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schteh


schreib ab

Duits: (ich) schreibe ab
Engels: (I) copy
Nederlands: (ik) schrijf over

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van abschreiwe


schreibscht ab

Duits: (du) schreibst ab
Engels: (you) copy
Nederlands: (jij, je, u) schrijft over

tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van abschreiwe


schreibt ab

Nederlands: (hij, zij, het) schrijft over

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van abschreiwe


schreibt ab

Duits: (ihr) schreibt ab
Engels: (you) copy
Nederlands: (jullie) schrijven over

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van abschreiwe


schreiwe ab

Duits: (wir) schreiben ab
Engels: (we) copy
Nederlands: (wij, we) schrijven over

eerste persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van abschreiwe


schreiwe ab

Duits: (ihr) schreibt ab
Engels: (you) copy
Nederlands: (jullie) schrijven over
Duits: (sie, Sie) schreiben ab
Engels: (they) copy
Nederlands: (zij, ze) schrijven over


schreib

Duits: (ich) schreibe
Engels: (I) copy
Nederlands: (ik) schrijf

eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe


schreibscht

Duits: (du) schreibst
Engels: (you) copy
Nederlands: (jij, je, u) schrijft

tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe


schreibt

Duits: (er, sie, es) schreibt
Engels: (he, she, it) copies
Nederlands: (hij, zij, het) schrijft

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schreiwe


schreibt

Duits: (ihr) schreibt
Engels: (you) copy
Nederlands: (jullie) schrijven


henke

der Kopp henke

neerslachtig zijn
zich voor iets schamen

es Maul henke

de lip laten hangen, een lip trekken, mokken, pruilen

henke:
** [1]: hängen ww
** [2]: festhalten an ww

der Kopp henke:
** niedergeschlagen sein; sich schämen

es Maul henke:
** schmollen ww , sich schämen

henke:
** [1]: hang ww
** [2]: stick to ww

der Kopp henke:
** to be downcast; to be ashamed


wuhne

Duits:
** [1]: übernachten
** [2]: wohnen

Engels:
** [1]: (to) overnight
** [2]: (to) dwell, (to) live, (to) reside


heesse

Duits:
** [1]: benennen, heißen, bezeichnen, nennen, rufen
** [2]: bitten, fragen, heißen

Engels:
** [1]: be called, be named, call, name
** [2]: bid, request


lese

Ontleend aan het Duitse woord lesen ww , dat ontleend is aan Middelhoogduitse woord lesen ww , dat van het Oudhoogduitse woord lesan ww (Nederlands: lezen, verzamelen) komt

Duits:
** [1]: lesen
** [2]: aufsammeln
** [3]: berichten, erzählen

Engels:
** [1]: (to) read
** [2]: (to) pick up
** [3]: (to) give an account of


yuuse

Duits: benutzen, gebrauchen, verwenden
Engels: (to) use


Schulkinner

Engels: pupils, mv, schoolchildren, mv, VS: students, mv


Schulhaus

Duits: Schulgebäude, o
Engels: schoolhouse


Heiser

Duits: Häuser, mv
Engels: houses, mv
Nederlands: huizen, mv


Schulheiser

Duits: Schulhäuser, mv
Engels: schoolhouses, mv
Nederlands: schoolgebouwen, mv


Schtubb

Afkomstig van het Duitse woord Stube zn "kamer"

Duits: Raum, m, Stube, v, Zimmer, o
Engels: room

Es Schulhaus hot yuscht ee Schtubb.


Bank

bank (een plek om daar te knielen, mokken, slapen of zitten ("zitbank"))


Schtiehl

Duits: Stühle, mv
Engels: chairs, mv
Nederlands: stoelen, mv


Schreibdisch

Samenstelling van de vervoegde stam "schreib" van het Pennsylvania-Duitse werkwoord schreiwe en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Disch


Schreibdische

Duits: Schreibtische, mv
Engels: desks, mv
Nederlands: bureaus, mv


Klasse

Duits: Klassen, mv
Engels: classes, mv
Nederlands: klassen, mv


Schuldaag

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Schul en Daag

Duits: Schultag, m
Engels: school day, schoolday


Schuldaage

Duits: Schultage, mv
Engels: school days, mv, schooldays, mv
Nederlands: schooldagen, mv


Erfaahring

Pennsylvania-Duits zelfstandig naamwoord met het voorvoegsel er- en met het achtervoegsel -ing


Erfaahringe

Duits: Erfahrungen, mv
Engels: experiences, mv
Nederlands: ervaringen, mv


Buchschtaab

Afkomstig van de Middelhoogduitse woorden buochstab en buochstabe, die van het Oudhoogduitse woord buohstabb komen

Duits: Buchstabe, m
Engels: character, letter


Millyonen

Duits: Millionen, mv
Engels: millions, mv
Nederlands: miljoen, mv, miljoenen, mv

Bis Yaahr 2012 hot Twitter meh as 100 Millyonen Yuuser.

Tot 2012 heeft Twitter meer dan 100 miljoen gebruikers.


Yuusere

Duits: Benutzer, mv
Engels: users, mv
Nederlands: gebruikers, mv


Geleyeheit

Pennsylvania-Duits zelfstandig naamwoord met het voorvoegsel ge- en met het achtervoegsel -heit

Duits: Chance, v, Gelegenheit, v
Engels: chance, opportunity


Geleyeheite

Duits: Gelegenheiten, mv
Engels: chances, mv, opportunities, mv
Nederlands: kansen, mv


Deitsche

Duits: Deutsche, mv
Engels: Germans, mv
Nederlands: Duitsers, mv


Gebottsdaag

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Gebott en Daag met het invoegsel -s-

Am Dinschdaag hot mei Daadi Gebottsdaag.

Op dinsdag is de verjaardag van mijn vader.


Gebottsdaage

Duits: Geburtstage, mv
Engels: birthdays, mv
Nederlands: verjaardagen, mv


Yaahre

Duits: Jahre zn , mv
Engels: years zn , mv
Nederlands: jaren zn , mv


Glick

Glick winsche

feliciteren, geluk wensen, succes wensen

Duits: Glück, m
Engels: fortune, good luck, luck


Gebottsyaahr

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Gebott en Yaahr met het invoegsel -s- en met het voorvoegsel ge-

Duits: Geburtsjahr, o
Engels: year of birth


Gebottsyaahre

Duits: Geburtsjahre, mv
Engels: years of birth, mv
Nederlands: geboortejaren, mv


Dinge

Duits: Dinge, mv
Engels: things, mv
Nederlands: dingen, mv, spullen, mv


Diktator

Duits: Diktator, m
Engels: dictator, strongman


Bresident

Duits: [1-2]: Präsident, m
Engels: [1-2]: president


Schwetzkaschde

Samenstelling van de stam van het Pennsylvania-Duitse werkwoord schwetze en het Pennsyövania-Duitse zelfstandige naamwoord Kaschde


Aerdbeewing

Samenstelling van de Pennylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Aerd en Beewing met het voorvoegsel be- en met het achtervoegsel -ing


Aerdbeewinge

Pennylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel be-

Duits: Erdbeben, mv
Engels: earthquakes, mv
Nederlands: aardvevingen, mv


Mol

Duits: [1]: Maulwurf zn
Duits: [2]: Zeichen zn
Duits: [3]: Narbe zn
Engels: [1]: mole zn
Engels: [2]: mark zn
Engels: [3]: scar zn
Duits: [1]: Mal zn , o
Engels: [1]: time zn


Griege

Duits: Kriege, mv
Engels: wars, mv
Nederlands: oorlogen, mv


Nachricht

Afleiding van het Pennylvania-Duitse werkwoord richte met het voorvoegsel nach-


Nachrichte

Duits: Nachrichten, mv
Engels: berichten, mv, nieuws, mv
Nederlands: news, mv


Regiering

Ontleend aan het Duitse woord Regierung zn , dat van het Duitse woord regieren ww komt, en evenzeer naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord regiere ww met het achtervoegsel -ing

Die Leit in Brazil sin net so froh as ihre Regiering so viel Geld ausgewwe hot.

De mensen in Brazilië zijn niet zo blij dat hun regering zoveel geld heeft uitgegeven.


Land

Altes Land

land van herkomst van de Pennsylvania-Duitsers (Duitsland)

Polen iss en Land in Eiropaa.


Lenner

Duits: Länder, mv
Engels: countries, mv
Nederlands: landen, mv


Sunndaagsschul

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden Sunndag en Schul met het invoegsel -s-

Duits: Sonntagsschule, v
Engels: Sunday school


Sunndaagsschule

Duits: Sonntagsschulen, mv
Engels: Sunday schools, mv
Nederlands: zondagsscholen, mv


Bauerei

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Bauer met het achtervoegsel -ei, het gaat terug op Duits: Bauer zn

En Bauerei iss en wichdige Symbol fer uns Deitsche.

Een boerderij is een belangrijk symbool voor en Duitsers.


Deitsch

Duits: Pennsylvania-Deutsch, o, Pennsylvaniadeutsch, o

Engels: Pennsylvania Dutch, Pennsylvania German


Pickders

In sell Buch mit viel Pickders kenne Kinner eppes lanne vum Pennsylvaanisch-Deitsche Grischtdaag.

In dit boek met veel foto's kunnen kinderen iets leren van de Pennsylvania-Duitse kerstdag.


Bisch

Duits:
**[1]: Büsche, mv
**[2]: Sträucher, mv

Engels:
**[1]: forests, mv
**[2]: bushes, mv

Nederlands:
**[1]: bossen, mv
**[2]: struiken, mv


aerscht

Dialectwoord van het Duitse woord erst bw


aerscht

Wann die Bledder aerscht vum Gippel vun de Beem falle, gebt’s en leichder Winder; falle sie aerscht newwe rum, gebt’s en hadder Winder.

Wanneer de bladeren voor het eerst van de top van de bomen vallen, is er een lichte winter; als ze eerst van de lagere takken vallen, is er een strenge winter.


Winder

Selle Winder hemmer viel Schnee un Eis ghatt.

Deze winter hebben we veel sneeuw en ijs gehad.


Windre

Duits: Winter, mv
Engels: winters, mv
Nederlands: winters, mv


Freind

Mei gute alte Freind iss do kumme fer en Bsuch.

Mijn goede oude vriend is gekomen om me te bezoeken.


Freinde

Duits: Freunde, mv
Engels: friends, mv
Nederlands: vrienden, mv


Groossmemm

Samenstelling van het Pennsylvania-Duitse bijvoeglike naamwoord grooss en het Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoord Memm

Duits: Großmama, v, Oma, v
Engels: grandma


Groossmemms

Duits: Omas, mv
Engels: grandmas, mv
Nederlands: oma's, mv


Uhr

Engels:
**clock, watch
**at five, at five o'clock

Mir hen um fimf Uhr gesse.


Uhre

Nederlands: horlogen, mv, horloges, mv, klokken, mv


Hinkel

Afkomstig van het Duitse dialectnaamwoord "Hinkel" kip


Brieh

Duits:
**[1]: Brühe, v, Suppe, v
**[2]: Bratensoße, v, Soße, v
**[3]: Saft, m
**[4]: Fraß, m

Engels: , gravy, juice, slop
**[1]: broth, soup
**[2]: gravy
**[3]: juice
**[4]: slop


Lung

Duits: [1-2]: Lunge, v
Engels: [1-2]: lung


Ribbe

Duits: Rippen, mv
Engels: ribs, mv
Nederlands: ribben, mv


Lunge

Duits: Lungen, mv
Engels: lungs, mv
Nederlands: longen, mv


Bruscht

Engels:
**[1]: breast, chest
**[2]: mamma


aageh

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord geh met het voorvoegsel aa-

Engels:
** (to) begin
** (to) proceed
** (to) carry on
** (to) rave
** (to) take fire
** (to) concern


abbadiches

onbepaald accusatief onzijdig enkelvoud van abbadich

Fer viel Leit iss Winder en Yaahreszeit fer abbadiches Esse.

Voor veel mensen is de winter een seizoen voor speciaal eten.


Acht gewwe

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Acht en gewwe

Duits: Acht geben, achtgeben
Engels: (to) watch out for


achtgewwe

Samenstelling van Acht zn "voorzichtigheid" en gewwe ww "geve"

Engels: (to) watch out ww , (to) be careful ww


alde

onbepaald (zonder lidwoord) datief enkelvoud stellende trap van alt

onbepaald datief enkelvoud stellende trap van alt

bepaald enkelvoud stellende trap van alt


Niederlaendisch

Nederlands, Germaanse taal die veel wordt gesproken in Nederland en Vlaanderen


Busche

Duits: Büsche, mv
Engels: forests, mv
Nederlands: bossen, mv


Broblem

In de 16e eeuw ontleent aan Latijn: problēma zn ← Oudgrieks: πρόβλημα zn ('próblēma', probleem)

Duits: Problem zn , o
Engels: problem zn


Republikaaner

Duits: Republikaner, o
Engels: republican


gebt

Duits: (er, sie, es) gibt
Engels: (he, she, it) gives
Nederlands: (hij, zij, het) geeft

derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van gewwe


gebt

Duits: (ihr) gebt
Engels: (you) give
Nederlands: (jullie) geven

tweede persoon meervoud tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van gewwe


kumme

Duits: kommen
Engels: (to) come, (to) be put in


kumme

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kumme

Der aerschde Voreldre vun Dwight D. Eisenhower der nooch Amerikaa kumme iss, waar der Hans Nicholas Eisenhauer.

De eerste voorouder van Dwight D. Eisenhower, die naar Amerika iss gekomen, was Hans Nicholas Eisenhauer.

derde persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kumme


bassiere

Afkomstig van Duits: passieren ww ← Frans: 'se passer ww ' ("gebeuren") met het achtervoegsel -iere


Eishockey

Samenstelling van Eis zn "ijs" en hockey zn "hockey"

Engels:
**[VK]: ice hockey
**[VS]: hockey


Acht

in Acht nemme

(iets) voorzichtig en zorgvuldig behandelen

Duits: Acht, v, Beachtung, v
Engels: attention

Sell iss en Broblem as viel Acht griege muss.

Dit is een probleem dat veel aandacht moet krijgen.


bassiert

Duits: passiert
Engels: happened
Nederlands: gebeurd

voltooid (verleden) deelwoord van bassiere

Do sin die wichdige Dinge die im Yaahr 1950 bassiert sin.

Hier zijn de belangrijke dingen die in het jaar 1950 zijn gebeurd.


Wardaag

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoorden War en Daag

Duits: Arbeitstag, m, Werktag, m, Wochentag, m


Wardaage

Duits: Werktage, mv
Engels: workdays, mv
Nederlands: werkdagen, mv


Gedechtnisdaage

Pennsylvania-Duitse zelfstandig-naamwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: Gedächtnistage, mv
Engels: Memorial Days, mv
Nederlands: Memorial Days, mv


Besitzer

Naamwoord van handeling van het Pennsylvania-Duitse werkwoord besitze met het voorvoegsel be- en met het achtervoegsel -er

Duits:
**[1]: Besitzer, m
**[2]: Besitzerin, v

Engels:
**[1-2]: occupant, owner, possessor


eldeschde

Duits: älteste
Engels: oldest
Nederlands: oudste

attributieve vorm nominatief vrouwelijk enkelvoud overtreffende trap van eldscht


ghalde

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel g-

Duits: gehalten
Engels: held
Nederlands: gehouden


Tschunn

All zwee Yaahre in Oktower kumme deitsche Schtudente do un dann die naegschde Tschunn geh unsere Schtudente nooch Deitschland.

Om de twee jaar in oktober komen Duitse studenten naar hier en volgend jaar juni gaan onze studenten naar Duitsland.


aerschde

attributieve vorm nominatief vrouwelijk enkelvoud van aerscht


katze

attributieve vorm bepaald datief enkelvoud van katz

attributieve vorm bepaald meervoud van katz


katze

attributieve vorm onbepaald datief enkelvoud van katz

attributieve vorm onbepaald datief meervoud van katz


Schwetzer

Duits: Redner, m, Sprecher, m
Engels: talker, speaker

Es gebt viel Verkaafer, Entertainment, Schwetzer, un Myusick.

Er zijn veel verkopers, entertainment, sprekers en muziek.


zammekumme

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord kumme met het voorvoegsel zamme-

Duits: zusammengekommen
Engels: came together

bij elkaar gekomen, bijeengekomen, samengekomen, samengelopen


zammekumme

Duits: treffen, zusammenkommen
Engels: (to) come together, (to) meet

bij elkaar komen, bijeenkomen, samenkomen, samenlopen

In Torgau sin Soldaate vun Russland un Amerikaa zammekumme.

In Torgau zijn soldaten van Rusland en Amerika samengekomen.


zammekumme

voltooid (verleden) deelwoord van zammekumme

eerste persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van zammekumme

derde persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van zammekumme

Um 9 Uhr sin all die Leit in der Karrich zammekumme.

Om 9 uur zijn alle mensen in de kerk bij elkaar gekomen.


gsaat

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm van saage met het voorvoegsel g- en met de woorduitgang -t


gsaat

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van saage


gsaat

zwakke verbuiging eerste persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van saage

zwakke verbuiging derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van saage

zwakke verbuiging derde persoon enkelvoud aantonende wijs bedrijvende vorm van saage


gheert

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm van heere met het voorvoegsel g-

Duits: gehört
Engels: heard
Nederlands: gehoord


gheert

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van heere

Die Versammling hot en arrig inderesaante Reed gheert.

De Vergadering heeft een zeer interessante toespraak gehoord.


gheert

tweede persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van heere

Hett dihr schunn vun dem Grosse Emu Grieg vun 1932 gheert?

Heb je al van de grote emoeoorlog van 1932 gehoord?


gschwetzt

Duits: geredet, gesprochen
Engels: talked, spoken
Nederlands: gepraat, gesproken

voltooid (verleden) deelwoord bedrijvende vorm van schwetze


gschwetzt

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van schwetze

Sie hot iwwer die verschiddliche Karriche in de friehe Yaahre vun Pennsylvaania gschwetzt.

Ze heeft gesproken over de verschillende kerken in de vroege jaren van Pennsylvania.


verzaehlt

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ver-

Duits: erzählt
Engels: told
Nederlands: verteld

voltooid (verleden) deelwoord van verzaehle


verzaehlt

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van verzaehle

Sie hot vun de Luddrische Karrich verzaehlt.


verzeehlt

voltooid (verleden) deelwoord van verzeehle


verzeehlt

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van verzeehle

Sie hot vun de Luddrische Karrich verzeehlt.


mitgebrocht

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ge-

Duits: mitgebracht
Engels: brought along
Nederlands: meegebracht

voltooid (verleden) deelwoord bedrijvende vorm van mitbringe


mitgebrocht

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van mitbringe

Sie hot Liederbicher aus em 18. Yaahrhunnert mitgebrocht.

Ze heeft liedboeken uit de 18e eeuw meegebracht.


Breddich

Akomstig van Duits: Predigt zn ← Middelhoogduits: bredige zn en predige zn ← Oudhoogduits: brediga zn en predige zn , in de 9e eeuw ontleend aan Middeleeuws Latijn predica zn "openbare lezing, preek"

Duits: [1-2]: Predigt, v
Engels: [1]: sermon


Kaerriche

Duits: Kirchen, mv
Engels: churches, mv
Nederlands: kerken, mv


Preddich

Duits: [1-2]: Predigt zn , v
Engels: [1]: sermon zn


gsunge

Duits: gesungen
Engels: sung
Nederlands: gezongen


gsunge

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van singe

En Kor hot viele Karrichlieder gsunge.

Een koor heeft vele kerkliederen zongen.


rauskumme

Afleiding van het Pennsylvania-Duitse werkwoord kumme met het voorvoegsel raus-

Duits: herauskommen
Engels: (to) come out


rauskumme

voltooid (verleden) deelwoord van rauskumme

eerste persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van rauskumme


Karrichlied

Afkomstig van het Duitse woord Kirchenlied zn

Samenstelling van Karrich zn "kerk" en Lied zn "lied"

Duits: Kirchenlied zn
Engels: church song zn


Kaerrichlied

Samenstelling van Kaerrich zn "kerk" en Lied zn "lied"

Duits: Kirchenlied, v
Engels: church song


ghatt

Duits: gehabt
Engels: had
Nederlands: gehad

voltooid (verleden) deelwoord bedrijvende vorm van hawwe


ghatt

derde persoon enkelvoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hawwe

Er waar en Gaerwer un hot aa en Kunnemiehl ghatt.

Hij was leerlooier en heeft ook een klantenmolen gehad.

eerste persoon meervoud voltooide tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van hawwe

Letschde Woch hemmer ee Paar scheene warme Daage ghatt.

Vorige week hebben we een paar mooie dagen gehad.


Yaehrlichsfescht

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse zelfstandige naamwoordenn yaehrlich en Fescht met het invoegsel -s-

Duits: Jubiläumsfeier, v, Jubiläumsfest, o


eiglaade

Pennsylvania-Duitse werkwoordsvorm met het voorvoegsel ei- en met het voorvoegsel g-

Duits: eingeladen
Engels: invited
Nederlands: uitgenodigd

voltooid (verleden) deelwoord van eilaade


eiglaade

eerste persoon meervoud voltooid verleden tijd aantonende wijs lijdende vorm van schreiwe

derde persoon meervoud voltooid verleden tijd aantonende wijs lijdende vorm van schreiwe

All die Mitglieder waare vun der Gsellschaft eiglaade.

Alle leden waren door de organisatie uitgenodigd.