gentherapie

In de betekenis van ‘behandeling door het inbrengen van genetisch materiaal’ voor het eerst aangetroffen in 1985

Gentherapie

het inbrengen van genetisch materiaal in (menselijke) cellen in het kader van een geneeskundige behandeling

Gentherapie is momenteel volop in ontwikkeling en de eerste toepassingen voor mensen komen waarschijnlijk in de komende jaren beschikbaar.


dampbad

Inhalation

het geleiden van damp of uitwaseming van warme geneesmiddelen naar een ziekelijk deel des lichaams voor inhalatie, huidreiniging

dampbaden (plural)
dampbadje (diminutive singular)
dampbadjes (diminutive plural)

toeleiding van damp of uitwaseming van warme geneesmiddelen naar een ziekelijk deel van het lichaam voor inhalatie, huidbehandeling

Bij het dampbad worden Kruiden met veel etherische oliën (aromatische kruiden) toegevoegd aan kokend water in een open schaal (evt met toevoeging van etherische oliën uit een flesje, zie ‘Aromatherapie’), waarna, met een handdoek over het hoofd en de schaal, de dampen worden geïnhaleerd (fytotherapie).


hormon

mogelijk via Duits Hormon van Engels hormone, gevormd uit Oudgrieks ὁρμῶν (hormoon), het tegenwoordig deelwoord van ὁρμάω (hormáoo) "in beweging brengen", dus: "de in beweging brengende"
De naam is in 1904 door de Britse artsen E.H. Starling en W.M. Bayliss bedacht, omdat het gaat om stoffen die voor het lichaam signaal zijn om bepaalde reacties op gang te brengen.

een stof die door een endocriene klier wordt afgescheiden en een bepaald effect veroorzaakt in het lichaam

In drop komt echter een stof voor waarvan de chemische samenstelling veel overeenkomst vertoont met een hormon dat het lichaam normaliter produceert.

Vraag het aan de dokter in: De Waarheid , jrg. 26 nr. 301 (23 december 1965), p. 4 kol. 4

⧖ Na intermusculaire of intraveneuse inspuiting van dit hormon (15 tot 20 ccm.) komt na 5 tot 7 dagen een eenige maanden aanhoudende darmperistaltiek tot stand, zonder dat er eenig onaangenaam bijkomstig versohïjnsel bij optreedt.

Een nieuw geneesmiddel. in: Het Vaderland , jrg. 42 nr. 193 (13 augustus 1910), M. Nijhoff & C.A. van Reyn, 's-Gravenhage, p. 5 kol. 5


irrigeren

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘bevloeien’ voor het eerst aangetroffen in 1847

afgeleid van het Franse irriguer met het achtervoegsel -eren

ոռոգել

op grote schaal water naar landbouwgrond transporteren om de gewassen mee te bevloeien

irrigeerde (past)
geïrrigeerd (past participle)
te irrigeren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen irrigeren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen irrigeren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geïrrigeerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geïrrigeerd (active infinitive perfect present long-form)
geïrrigeerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geïrrigeerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
irrigerend (imperfect participle)
geïrrigeerd (past participle)
irrigere (subjunctive)
irrigeer (indicative imperfect present singular first-person)
irrigeert (indicative imperfect present singular second-person)
irrigeert (indicative imperfect present singular second-person)
irrigeert (indicative imperfect present singular second-person)
irrigeert (indicative imperfect present singular third-person)
irrigeerde (indicative imperfect past singular first-person)
irrigeerde (indicative imperfect past singular second-person)
irrigeerde (indicative imperfect past singular second-person)
irrigeerde (indicative imperfect past singular second-person)
irrigeerde (indicative imperfect past singular third-person)
irrigeerden (indicative imperfect past plural first-person)
irrigeerden (indicative imperfect past plural second-person)
irrigeerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal irrigeren (indicative imperfect future singular first-person)
zult irrigeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal irrigeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult irrigeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal irrigeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult irrigeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal irrigeren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen irrigeren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen irrigeren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen irrigeren (indicative imperfect future plural third-person)
zou irrigeren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou irrigeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) irrigeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt irrigeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou irrigeren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden irrigeren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden irrigeren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden irrigeren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geïrrigeerd (perfect present first-person)
hebt geïrrigeerd (perfect present second-person)
hebt geïrrigeerd (perfect present second-person)
heeft geïrrigeerd (perfect present second-person)
hebt geïrrigeerd (perfect present second-person)
heeft geïrrigeerd (perfect present third-person)
hebben geïrrigeerd (perfect present first-person)
hebben geïrrigeerd (perfect present second-person)
hebben geïrrigeerd (perfect present third-person)
had geïrrigeerd (perfect past first-person)
had geïrrigeerd (perfect past second-person)
had geïrrigeerd (perfect past second-person)
hadt geïrrigeerd (perfect past second-person)
had geïrrigeerd (perfect past third-person)
hadden geïrrigeerd (perfect past first-person)
hadden geïrrigeerd (perfect past second-person)
hadden geïrrigeerd (perfect past third-person)
zal geïrrigeerd hebben (perfect future first-person)
zal geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zult geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zult geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zal geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zult geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zal geïrrigeerd hebben (perfect future third-person)
zullen geïrrigeerd hebben (perfect future first-person)
zullen geïrrigeerd hebben (perfect future second-person)
zullen geïrrigeerd hebben (perfect future third-person)
zou geïrrigeerd hebben (perfect conditional first-person)
zou geïrrigeerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geïrrigeerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geïrrigeerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geïrrigeerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geïrrigeerd (impersonal passive present imperfect)
er is geïrrigeerd (impersonal passive present perfect)
er werd geïrrigeerd (impersonal passive past imperfect)
er was geïrrigeerd (impersonal passive past perfect)
er zal geïrrigeerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geïrrigeerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geïrrigeerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geïrrigeerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
geïrrigeerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geïrrigeerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geïrrigeerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geïrrigeerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geïrrigeerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geïrrigeerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geïrrigeerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geïrrigeerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geïrrigeerd (singular imperfect present first-person)
wordt geïrrigeerd (singular imperfect present second-person)
wordt geïrrigeerd (singular imperfect present second-person)
wordt geïrrigeerd (singular imperfect present second-person)
wordt geïrrigeerd (singular imperfect present plural third-person)
worden geïrrigeerd (singular imperfect present plural first-person)
worden geïrrigeerd (singular imperfect present plural second-person)
worden geïrrigeerd (singular imperfect present third-person)
werd geïrrigeerd (singular imperfect past first-person)
werd geïrrigeerd (singular imperfect past second-person)
werd geïrrigeerd (singular imperfect past second-person)
werdt geïrrigeerd (singular imperfect past second-person)
werd geïrrigeerd (singular imperfect past plural third-person)
werden geïrrigeerd (singular imperfect past plural first-person)
werden geïrrigeerd (singular imperfect past plural second-person)
werden geïrrigeerd (singular imperfect past third-person)
zal geïrrigeerd worden (singular imperfect future first-person)
zult geïrrigeerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geïrrigeerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geïrrigeerd worden (singular imperfect future second-person)
zal geïrrigeerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geïrrigeerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geïrrigeerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geïrrigeerd worden (singular imperfect future third-person)
zou geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geïrrigeerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geïrrigeerd (perfect present first-person)
bent geïrrigeerd (perfect present second-person)
bent geïrrigeerd (perfect present second-person)
is geïrrigeerd (perfect present second-person)
zijt geïrrigeerd (perfect present second-person)
is geïrrigeerd (perfect present third-person)
zijn geïrrigeerd (perfect present first-person)
zijn geïrrigeerd (perfect present second-person)
zijn geïrrigeerd (perfect present third-person)
was geïrrigeerd (perfect past first-person)
was geïrrigeerd (perfect past second-person)
was geïrrigeerd (perfect past second-person)
waart geïrrigeerd (perfect past second-person)
was geïrrigeerd (perfect past third-person)
waren geïrrigeerd (perfect past first-person)
waren geïrrigeerd (perfect past second-person)
waren geïrrigeerd (perfect past third-person)
zal geïrrigeerd zijn (perfect future first-person)
zult geïrrigeerd zijn (perfect future second-person)
zult geïrrigeerd zijn (perfect future second-person)
zult geïrrigeerd zijn (perfect future second-person)
zal geïrrigeerd zijn (perfect future third-person)
zullen geïrrigeerd zijn (perfect future first-person)
zullen geïrrigeerd zijn (perfect future second-person)
zullen geïrrigeerd zijn (perfect future third-person)
zou geïrrigeerd zijn (perfect conditional first-person)
zou geïrrigeerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geïrrigeerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geïrrigeerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden geïrrigeerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden geïrrigeerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden geïrrigeerd zijn (perfect conditional third-person)


spasmodermie

het verschijnsel waarbij de huidspieren samentrekken en de haren gaan rechtstaan als reactie op bepaalde situaties zoals kou of schrik


horripilatie

afgeleid van het Franse horripilation (met het achtervoegsel -atie)


dunne

zn: afgeleid van dun bn met het achtervoegsel -e

Dünnschiss

darmstoornis die dunne ontlasting veroorzaakt

darmstoornis die de ontlasting vloeibaar maakt

Mijn hond is aan de dunne.


antemeticum

Hij schreef een antemeticum voor.


-ine

van Frans -ine of Oudfrans -ine, van het Latijn -īnus, van het Oudgrieks ινος (-inos)

Naar analogie van paraffine (1830) of benzine (1833)

Naar analogie van aniline (volgens (3) benoemd) (1840)

Naar analogie van amine (5), immers stikstof bevattend en organisch

vormt een naam van een bepaald hormoon of alkaloïde

Adrenaline.

Cafeïne.

Melatonine.

Nicotine.


zuchtigheid

Afgeleid van zuchtig met het achtervoegsel -heid

zuchtigheden (plural)
zuchtigheidje (diminutive singular)
zuchtigheidjes (diminutive plural)

het lijden aan een abnormale zucht naar iets

Alcoholisme en gokzucht zijn voorbeelden van zuchtigheid.


veearts

Veterinär

iemand die zich specialiseert in de geneeskunst van dieren

veeartsen (plural)
veeartsje (diminutive singular)
veeartsjes (diminutive plural)

Hij wil veearts worden.


afstoting

Naamwoord van handeling van afstoten met het achtervoegsel -ing.

repulsion

een kracht die twee voorwerpen zich van elkaar doet verwijderen.

afstotingen (plural)
afstotinkje (diminutive singular)
afstotinkjes (diminutive plural)

een proces van vernietiging waaraan een lichaamsvreemd voorwerp door het immuunsysteem onderworpen wordt


handicap

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘belemmering, gebrek’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1929

handicaps (plural)
handicapje (diminutive singular)
handicapjes (diminutive plural)

een lichamelijke of geestelijke beperking

Door zijn handicap moest hij zich verplaatsen met een rolstoel.


kritiek

via het Frans via Latijn criticus "kritisch, hachelijk; kritiek, beoordelaar" van Oudgrieks κριτικός (kritikos) "kritisch, in staat tot oordelen; beslissend, kritiek"

zn van Frans critique zn , in de betekenis van ‘beoordeling’ voor het eerst aangetroffen in 1761

zn van Frans critique bn "cruciaal, doorslaggevend"

kritisch

op het scherp van de snede, met onzekere uitkomst, zeer ernstig

zeer hachelijk, met groot gevaar voor leven of verdere gezondheid

De aangereden voetganger is in kritieke staat in het ziekenhuis opgenomen.


maanziek

In de betekenis van ‘zenuwziek’ voor het eerst aangetroffen in 1332

maanzieker (uninflected comparative)
maanziekst (uninflected superlative)
maanzieke (inflected positive)
maanziekere (inflected comparative)
maanziekste (inflected superlative)
maanzieks (partitive positive)
maanziekers (partitive comparative)

lijdend aan de -nu niet meer erkende- maanziekte

Men gaf maanzieke mensen wel knolselderij te eten.


maanziekte

maanziekten (plural)
maanziektes (plural)

een nu niet meer erkende ziekte waarbij iemand ernstige stemmingswisselingen zou ervaren afhankelijk van de fasen van de maan

In de middeleeuwen nam men maanziekte erg serieus.


aamborstigheid

Afgeleid van aamborstig met het achtervoegsel -heid.

het aamborstig zijn, moeilijk kunnen ademen als gevolg van bijvoorbeeld astma


X-benen

samenstelling van X zn "vanwege de vorm" en benen zn "meervoud van been" ; omdat X-benen met X is samengesteld om zo een overeenkomst aan te geven met de vorm van de gedrukte X, wordt het met een hoofdletter X geschreven, volgens spellingregel 6.G gevolgd door een koppelteken

aankapknieë

afwijking van de normale stand van de benen, waarbij de knieën naar binnen gericht zijn.

X-beentjes (diminutive singular)
x-benen
X-beenen

Die man heeft duidelijk X-benen.


verlossen

afgeleid van lossen met het voorvoegsel ver-

befreien

daadwerkelijk of overdrachtelijk van ketenen bevrijden

verloste (past)
verlost (past participle)
te verlossen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen verlossen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen verlossen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben verlost (active infinitive perfect present short-form)
te hebben verlost (active infinitive perfect present long-form)
verlost zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
verlost te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
verlossend (imperfect participle)
verlost (past participle)
verlosse (subjunctive)
verlos (indicative imperfect present singular first-person)
verlost (indicative imperfect present singular second-person)
verlost (indicative imperfect present singular second-person)
verlost (indicative imperfect present singular second-person)
verlost (indicative imperfect present singular third-person)
verloste (indicative imperfect past singular first-person)
verloste (indicative imperfect past singular second-person)
verloste (indicative imperfect past singular second-person)
verloste (indicative imperfect past singular second-person)
verloste (indicative imperfect past singular third-person)
verlosten (indicative imperfect past plural first-person)
verlosten (indicative imperfect past plural second-person)
verlosten (indicative imperfect past plural third-person)
zal verlossen (indicative imperfect future singular first-person)
zult verlossen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlossen (indicative imperfect future singular second-person)
zult verlossen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlossen (indicative imperfect future singular second-person)
zult verlossen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlossen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen verlossen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen verlossen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen verlossen (indicative imperfect future plural third-person)
zou verlossen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou verlossen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) verlossen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt verlossen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou verlossen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden verlossen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden verlossen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden verlossen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb verlost (perfect present first-person)
hebt verlost (perfect present second-person)
hebt verlost (perfect present second-person)
heeft verlost (perfect present second-person)
hebt verlost (perfect present second-person)
heeft verlost (perfect present third-person)
hebben verlost (perfect present first-person)
hebben verlost (perfect present second-person)
hebben verlost (perfect present third-person)
had verlost (perfect past first-person)
had verlost (perfect past second-person)
had verlost (perfect past second-person)
hadt verlost (perfect past second-person)
had verlost (perfect past third-person)
hadden verlost (perfect past first-person)
hadden verlost (perfect past second-person)
hadden verlost (perfect past third-person)
zal verlost hebben (perfect future first-person)
zal verlost hebben (perfect future second-person)
zult verlost hebben (perfect future second-person)
zult verlost hebben (perfect future second-person)
zal verlost hebben (perfect future second-person)
zult verlost hebben (perfect future second-person)
zal verlost hebben (perfect future third-person)
zullen verlost hebben (perfect future first-person)
zullen verlost hebben (perfect future second-person)
zullen verlost hebben (perfect future third-person)
zou verlost hebben (perfect conditional first-person)
zou verlost hebben (perfect conditional second-person)
zou verlost hebben (perfect conditional second-person)
zoudt verlost hebben (perfect conditional second-person)
zoudt verlost hebben (perfect conditional second-person)
zou verlost hebben (perfect conditional third-person)
zouden verlost hebben (perfect conditional first-person)
zouden verlost hebben (perfect conditional second-person)
zouden verlost hebben (perfect conditional third-person)
er wordt verlost (impersonal passive present imperfect)
er is verlost (impersonal passive present perfect)
er werd verlost (impersonal passive past imperfect)
er was verlost (impersonal passive past perfect)
er zal verlost worden (impersonal passive future imperfect)
er zal verlost zijn (impersonal passive future perfect)
er zou verlost worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou verlost zijn (impersonal passive conditional perfect)
verlost worden (passive infinitive imperfect present short-form)
verlost te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
verlost zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
verlost te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
verlost zijn (passive infinitive perfect present short-form)
verlost te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
verlost zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
verlost te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word verlost (singular imperfect present first-person)
wordt verlost (singular imperfect present second-person)
wordt verlost (singular imperfect present second-person)
wordt verlost (singular imperfect present second-person)
wordt verlost (singular imperfect present plural third-person)
worden verlost (singular imperfect present plural first-person)
worden verlost (singular imperfect present plural second-person)
worden verlost (singular imperfect present third-person)
werd verlost (singular imperfect past first-person)
werd verlost (singular imperfect past second-person)
werd verlost (singular imperfect past second-person)
werdt verlost (singular imperfect past second-person)
werd verlost (singular imperfect past plural third-person)
werden verlost (singular imperfect past plural first-person)
werden verlost (singular imperfect past plural second-person)
werden verlost (singular imperfect past third-person)
zal verlost worden (singular imperfect future first-person)
zult verlost worden (singular imperfect future second-person)
zult verlost worden (singular imperfect future second-person)
zult verlost worden (singular imperfect future second-person)
zal verlost worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen verlost worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen verlost worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen verlost worden (singular imperfect future third-person)
zou verlost worden (singular imperfect conditional first-person)
zou verlost worden (singular imperfect conditional second-person)
zou verlost worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt verlost worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt verlost worden (singular imperfect conditional second-person)
zou verlost worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden verlost worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden verlost worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden verlost worden (singular imperfect conditional third-person)
ben verlost (perfect present first-person)
bent verlost (perfect present second-person)
bent verlost (perfect present second-person)
is verlost (perfect present second-person)
zijt verlost (perfect present second-person)
is verlost (perfect present third-person)
zijn verlost (perfect present first-person)
zijn verlost (perfect present second-person)
zijn verlost (perfect present third-person)
was verlost (perfect past first-person)
was verlost (perfect past second-person)
was verlost (perfect past second-person)
waart verlost (perfect past second-person)
was verlost (perfect past third-person)
waren verlost (perfect past first-person)
waren verlost (perfect past second-person)
waren verlost (perfect past third-person)
zal verlost zijn (perfect future first-person)
zult verlost zijn (perfect future second-person)
zult verlost zijn (perfect future second-person)
zult verlost zijn (perfect future second-person)
zal verlost zijn (perfect future third-person)
zullen verlost zijn (perfect future first-person)
zullen verlost zijn (perfect future second-person)
zullen verlost zijn (perfect future third-person)
zou verlost zijn (perfect conditional first-person)
zou verlost zijn (perfect conditional second-person)
zou verlost zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verlost zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verlost zijn (perfect conditional second-person)
zou verlost zijn (perfect conditional third-person)
zouden verlost zijn (perfect conditional first-person)
zouden verlost zijn (perfect conditional second-person)
zouden verlost zijn (perfect conditional third-person)

een vrouw geneeskundig bijstaan bij de bevalling


bètablokker

bètablokkers (plural)
bètablokkertje (diminutive singular)
bètablokkertjes (diminutive plural)

een geneesmiddel met anti-ischemische, anti-aritmische en anti-hypertensieve eigenschappen, toegepast in de cardiologie en hematologie, waardoor o.a. de bloeddruk omlaag gaat

De bètablokkers propanolol en atenolol zijn effectief gebleken bij de farmacotherapie van het specifieke subtype SAS en niet bij het gegeneraliseerde subtype.


eczema

via Neolatijn eczema van Oudgrieks ἔκζεμα (ékzema)

Hij had toen al zeer veel eczema en droeg altijd handschoenen om dat te verbergen.


bloederziekte

Hämophilie

een ziekte waarbij het bloed moeilijk stolt

bloederziekten (plural)
bloederziektes (plural)


koudvuur

In de betekenis van ‘gangreen’ voor het eerst aangetroffen in 1557

gangræn

de afsterving en ontbinding van een levend organisme

Het koudvuur had een rottingsstank.


vetzucht

Fettsucht

ziekelijke vetafzetting in menselijke weefsels

Vetzucht bij kinderen wordt een steeds groter probleem.


caissonziekte

caissonsiekte

een ziekte veroorzaakt door het uit oplossing uitwijken van stikstofbelletjes in het bloed bij decompressie

Duikers moeten oppassen geen caissonziekte te krijgen.


heelkunde

Chirurgie

de tak van de geneeskunde die met operatie probeert te genezen

De heelkunde maakt momenteel een grote ontwikkeling door.


bypass

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘omleiding’ voor het eerst aangetroffen in 1968

bypasses (plural)
bypassje (diminutive singular)
bypassjes (diminutive plural)

een vaatomleiding om een vernauwd of afgesloten bloedvat te overbruggen

Bij verstopte beenslagaders zal een omleiding worden gemaakt met een bypass.


bifurcatie

Afgeleid van bi en furca met het achtervoegsel -atie.

bifurcaties (plural)
bifurcatietje (diminutive singular)
bifurcatietjes (diminutive plural)

de vorkvormige splitsing van de luchtpijp

De trachea vertakt zich ter hoogte van de vijfde borstwervel in de linker en de rechter hoofdbronchus. Deze splitsing heet de bifurcatie.


abortusarts

abortusartsen (plural)
abortusartsje (diminutive singular)
abortusartsjes (diminutive plural)

een arts die bevoegd is om abortussen te verrichten

Een abortusarts is opgeleid in een abortuskliniek.


aderlating

Naamwoord van handeling van aderlaten met het achtervoegsel -ing.

Aderlass

(medisch) de handeling van het aderlaten

aderlatingen (plural)
aderlatinkje (diminutive singular)
aderlatinkjes (diminutive plural)

Door middel van een aderlating werd geprobeerd de bloedstroom af te leiden.


zwachtelen

Afgeleid van zwachtel met het achtervoegsel -en

zwachtelde (past)
gezwachteld (past participle)
te zwachtelen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen zwachtelen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen zwachtelen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gezwachteld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gezwachteld (active infinitive perfect present long-form)
gezwachteld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gezwachteld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
zwachtelend (imperfect participle)
gezwachteld (past participle)
zwachtele (subjunctive)
zwachtel (indicative imperfect present singular first-person)
zwachtelt (indicative imperfect present singular second-person)
zwachtelt (indicative imperfect present singular second-person)
zwachtelt (indicative imperfect present singular second-person)
zwachtelt (indicative imperfect present singular third-person)
zwachtelde (indicative imperfect past singular first-person)
zwachtelde (indicative imperfect past singular second-person)
zwachtelde (indicative imperfect past singular second-person)
zwachtelde (indicative imperfect past singular second-person)
zwachtelde (indicative imperfect past singular third-person)
zwachtelden (indicative imperfect past plural first-person)
zwachtelden (indicative imperfect past plural second-person)
zwachtelden (indicative imperfect past plural third-person)
zal zwachtelen (indicative imperfect future singular first-person)
zult zwachtelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwachtelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult zwachtelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwachtelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult zwachtelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwachtelen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen zwachtelen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen zwachtelen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen zwachtelen (indicative imperfect future plural third-person)
zou zwachtelen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou zwachtelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) zwachtelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt zwachtelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou zwachtelen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden zwachtelen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden zwachtelen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden zwachtelen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gezwachteld (perfect present first-person)
hebt gezwachteld (perfect present second-person)
hebt gezwachteld (perfect present second-person)
heeft gezwachteld (perfect present second-person)
hebt gezwachteld (perfect present second-person)
heeft gezwachteld (perfect present third-person)
hebben gezwachteld (perfect present first-person)
hebben gezwachteld (perfect present second-person)
hebben gezwachteld (perfect present third-person)
had gezwachteld (perfect past first-person)
had gezwachteld (perfect past second-person)
had gezwachteld (perfect past second-person)
hadt gezwachteld (perfect past second-person)
had gezwachteld (perfect past third-person)
hadden gezwachteld (perfect past first-person)
hadden gezwachteld (perfect past second-person)
hadden gezwachteld (perfect past third-person)
zal gezwachteld hebben (perfect future first-person)
zal gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zult gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zult gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zal gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zult gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zal gezwachteld hebben (perfect future third-person)
zullen gezwachteld hebben (perfect future first-person)
zullen gezwachteld hebben (perfect future second-person)
zullen gezwachteld hebben (perfect future third-person)
zou gezwachteld hebben (perfect conditional first-person)
zou gezwachteld hebben (perfect conditional second-person)
zou gezwachteld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld hebben (perfect conditional second-person)
zou gezwachteld hebben (perfect conditional third-person)
zouden gezwachteld hebben (perfect conditional first-person)
zouden gezwachteld hebben (perfect conditional second-person)
zouden gezwachteld hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gezwachteld (impersonal passive present imperfect)
er is gezwachteld (impersonal passive present perfect)
er werd gezwachteld (impersonal passive past imperfect)
er was gezwachteld (impersonal passive past perfect)
er zal gezwachteld worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gezwachteld zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gezwachteld worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gezwachteld zijn (impersonal passive conditional perfect)
gezwachteld worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gezwachteld te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gezwachteld zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gezwachteld te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gezwachteld zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gezwachteld te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gezwachteld zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gezwachteld te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gezwachteld (singular imperfect present first-person)
wordt gezwachteld (singular imperfect present second-person)
wordt gezwachteld (singular imperfect present second-person)
wordt gezwachteld (singular imperfect present second-person)
wordt gezwachteld (singular imperfect present plural third-person)
worden gezwachteld (singular imperfect present plural first-person)
worden gezwachteld (singular imperfect present plural second-person)
worden gezwachteld (singular imperfect present third-person)
werd gezwachteld (singular imperfect past first-person)
werd gezwachteld (singular imperfect past second-person)
werd gezwachteld (singular imperfect past second-person)
werdt gezwachteld (singular imperfect past second-person)
werd gezwachteld (singular imperfect past plural third-person)
werden gezwachteld (singular imperfect past plural first-person)
werden gezwachteld (singular imperfect past plural second-person)
werden gezwachteld (singular imperfect past third-person)
zal gezwachteld worden (singular imperfect future first-person)
zult gezwachteld worden (singular imperfect future second-person)
zult gezwachteld worden (singular imperfect future second-person)
zult gezwachteld worden (singular imperfect future second-person)
zal gezwachteld worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gezwachteld worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gezwachteld worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gezwachteld worden (singular imperfect future third-person)
zou gezwachteld worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gezwachteld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gezwachteld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gezwachteld worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gezwachteld worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gezwachteld worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gezwachteld worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gezwachteld (perfect present first-person)
bent gezwachteld (perfect present second-person)
bent gezwachteld (perfect present second-person)
is gezwachteld (perfect present second-person)
zijt gezwachteld (perfect present second-person)
is gezwachteld (perfect present third-person)
zijn gezwachteld (perfect present first-person)
zijn gezwachteld (perfect present second-person)
zijn gezwachteld (perfect present third-person)
was gezwachteld (perfect past first-person)
was gezwachteld (perfect past second-person)
was gezwachteld (perfect past second-person)
waart gezwachteld (perfect past second-person)
was gezwachteld (perfect past third-person)
waren gezwachteld (perfect past first-person)
waren gezwachteld (perfect past second-person)
waren gezwachteld (perfect past third-person)
zal gezwachteld zijn (perfect future first-person)
zult gezwachteld zijn (perfect future second-person)
zult gezwachteld zijn (perfect future second-person)
zult gezwachteld zijn (perfect future second-person)
zal gezwachteld zijn (perfect future third-person)
zullen gezwachteld zijn (perfect future first-person)
zullen gezwachteld zijn (perfect future second-person)
zullen gezwachteld zijn (perfect future third-person)
zou gezwachteld zijn (perfect conditional first-person)
zou gezwachteld zijn (perfect conditional second-person)
zou gezwachteld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gezwachteld zijn (perfect conditional second-person)
zou gezwachteld zijn (perfect conditional third-person)
zouden gezwachteld zijn (perfect conditional first-person)
zouden gezwachteld zijn (perfect conditional second-person)
zouden gezwachteld zijn (perfect conditional third-person)

Ze zwachtelde zacht zijn hand.


taalpathologie

de wetenschappelijke studie van stoornissen in het taalgebruik

Een multidisciplinaire kijk op stem-, spraak- en taalpathologie.


codeïne

In de betekenis van ‘bestanddeel van opium’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1869

kodeïne

de 3-monomethylether van morfine, een alkaloïde dat gevonden wordt...

de 3-monomethylether van morfine, een alkaloïde dat gevonden wordt in opium in concentraties tussen 0,7 tot 2,5 procent

Zangers gebruiken soms codeïne om kriebelhoest te onderdrukken.


polio

In de betekenis van ‘kinderverlamming’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1957

polio

een ziekte veroorzaakt door het poliomyelitisvirus die tot verlammingsverschijnsel leidt.

Door vaccinatie is polio gelukkig in belangrijke mate bedwongen.


stoornis

Naamwoord van handeling van storen met het achtervoegsel -nis

disfunción

afwezigheid of afwijking van een functie die tot de normale menselijke ontwikkeling behoort

bilun

een psychische aandoening waardoor de normale gang van zaken wordt bemoeilijkt

stoornissen (plural)
stoornisje (diminutive singular)
stoornisjes (diminutive plural)


gezwel

Afgeleid van de stam van zwellen met het voorvoegsel ge-

Geschwulst

een onnatuurlijke verdikking in het weefsel

gezwellen (plural)
gezwelletje (diminutive singular)
gezwelletjes (diminutive plural)

Gelukkig is dit gezwel niet kwaadaardig.


gesteriliseerd

*vervoeging van steriliseren: de stam met omvoegsel ge- -d

zo bewerkt dat alle ziektekiemen zijn gedood

Schil de klitwortel en snij in blokjes van 2 cm dikte. Stoom ze in ongeveer 30 minuten beetgaar. Plaats ze in een gesteriliseerd potje.

Vermakelijk zijn ze wel, de anekdotes van Paramount-gids Mike. (…) Over John Travolta die in het kader van de smetvrees bij een waterscène eiste dat alleen gesteriliseerd water werd gebruikt.

zo behandeld dat voortbrengen van nageslacht niet meer mogelijk is

Gesteriliseerde vrouwen, bij wie de eileiders zijn afgesloten of de baarmoeder is verwijderd, hebben veel minder kans op eierstokkanker.

Groepen gesteriliseerde en gecastreerde katten zijn rustiger, veroorzaken minder overlast, voorkomen de komst van een nieuwe zwerfkattengroep en sterven langzaam uit.


letsel

In de betekenis van ‘kwetsuur’ voor het eerst aangetroffen in 1318

Naamwoord van handeling van letten (hinderen, belemmeren) met het achtervoegsel -sel

skade

lichamelijke schade met name aangericht in een ongeluk of gevecht

letsels (plural)
letseltje (diminutive singular)
letseltjes (diminutive plural)

Het motorongeluk veroorzaakte gelukkig weinig permanent letsel bij hem.

Dat moet veranderen, vindt minister Madlener van Infrastructuur, want elk jaar belanden veel mensen na een fietsongeluk op de spoedeisende hulp. Vorig jaar waren dat 74.300 fietsers, van wie 48.900 met ernstig letsel, blijkt uit nieuwe cijfers van VeiligheidNL. En de groep met ernstig letsel wordt steeds groter.

Weblink bron
Noor de Kort
 “Nederlanders willen geen fietshelm, maar dat gaat misschien veranderen” (16 april 2025), NOS


agglutineren

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘samenkleven’ voor het eerst aangetroffen in 1824

Van het Latijnse 'agglutinare' met het achtervoegsel -eren

agglutineerde (past)
geagglutineerd (past participle)
te agglutineren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen agglutineren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen agglutineren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geagglutineerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geagglutineerd (active infinitive perfect present long-form)
geagglutineerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geagglutineerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
agglutinerend (imperfect participle)
geagglutineerd (past participle)
agglutinere (subjunctive)
agglutineer (indicative imperfect present singular first-person)
agglutineert (indicative imperfect present singular second-person)
agglutineert (indicative imperfect present singular second-person)
agglutineert (indicative imperfect present singular second-person)
agglutineert (indicative imperfect present singular third-person)
agglutineerde (indicative imperfect past singular first-person)
agglutineerde (indicative imperfect past singular second-person)
agglutineerde (indicative imperfect past singular second-person)
agglutineerde (indicative imperfect past singular second-person)
agglutineerde (indicative imperfect past singular third-person)
agglutineerden (indicative imperfect past plural first-person)
agglutineerden (indicative imperfect past plural second-person)
agglutineerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal agglutineren (indicative imperfect future singular first-person)
zult agglutineren (indicative imperfect future singular second-person)
zal agglutineren (indicative imperfect future singular second-person)
zult agglutineren (indicative imperfect future singular second-person)
zal agglutineren (indicative imperfect future singular second-person)
zult agglutineren (indicative imperfect future singular second-person)
zal agglutineren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen agglutineren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen agglutineren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen agglutineren (indicative imperfect future plural third-person)
zou agglutineren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou agglutineren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) agglutineren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt agglutineren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou agglutineren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden agglutineren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden agglutineren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden agglutineren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geagglutineerd (perfect present first-person)
hebt geagglutineerd (perfect present second-person)
hebt geagglutineerd (perfect present second-person)
heeft geagglutineerd (perfect present second-person)
hebt geagglutineerd (perfect present second-person)
heeft geagglutineerd (perfect present third-person)
hebben geagglutineerd (perfect present first-person)
hebben geagglutineerd (perfect present second-person)
hebben geagglutineerd (perfect present third-person)
had geagglutineerd (perfect past first-person)
had geagglutineerd (perfect past second-person)
had geagglutineerd (perfect past second-person)
hadt geagglutineerd (perfect past second-person)
had geagglutineerd (perfect past third-person)
hadden geagglutineerd (perfect past first-person)
hadden geagglutineerd (perfect past second-person)
hadden geagglutineerd (perfect past third-person)
zal geagglutineerd hebben (perfect future first-person)
zal geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zult geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zult geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zal geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zult geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zal geagglutineerd hebben (perfect future third-person)
zullen geagglutineerd hebben (perfect future first-person)
zullen geagglutineerd hebben (perfect future second-person)
zullen geagglutineerd hebben (perfect future third-person)
zou geagglutineerd hebben (perfect conditional first-person)
zou geagglutineerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geagglutineerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geagglutineerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geagglutineerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geagglutineerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geagglutineerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geagglutineerd (impersonal passive present imperfect)
er is geagglutineerd (impersonal passive present perfect)
er werd geagglutineerd (impersonal passive past imperfect)
er was geagglutineerd (impersonal passive past perfect)
er zal geagglutineerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geagglutineerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geagglutineerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geagglutineerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
geagglutineerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geagglutineerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geagglutineerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geagglutineerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geagglutineerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geagglutineerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geagglutineerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geagglutineerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geagglutineerd (singular imperfect present first-person)
wordt geagglutineerd (singular imperfect present second-person)
wordt geagglutineerd (singular imperfect present second-person)
wordt geagglutineerd (singular imperfect present second-person)
wordt geagglutineerd (singular imperfect present plural third-person)
worden geagglutineerd (singular imperfect present plural first-person)
worden geagglutineerd (singular imperfect present plural second-person)
worden geagglutineerd (singular imperfect present third-person)
werd geagglutineerd (singular imperfect past first-person)
werd geagglutineerd (singular imperfect past second-person)
werd geagglutineerd (singular imperfect past second-person)
werdt geagglutineerd (singular imperfect past second-person)
werd geagglutineerd (singular imperfect past plural third-person)
werden geagglutineerd (singular imperfect past plural first-person)
werden geagglutineerd (singular imperfect past plural second-person)
werden geagglutineerd (singular imperfect past third-person)
zal geagglutineerd worden (singular imperfect future first-person)
zult geagglutineerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geagglutineerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geagglutineerd worden (singular imperfect future second-person)
zal geagglutineerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geagglutineerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geagglutineerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geagglutineerd worden (singular imperfect future third-person)
zou geagglutineerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geagglutineerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geagglutineerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geagglutineerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geagglutineerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geagglutineerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geagglutineerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geagglutineerd (perfect present first-person)
bent geagglutineerd (perfect present second-person)
bent geagglutineerd (perfect present second-person)
is geagglutineerd (perfect present second-person)
zijt geagglutineerd (perfect present second-person)
is geagglutineerd (perfect present third-person)
zijn geagglutineerd (perfect present first-person)
zijn geagglutineerd (perfect present second-person)
zijn geagglutineerd (perfect present third-person)
was geagglutineerd (perfect past first-person)
was geagglutineerd (perfect past second-person)
was geagglutineerd (perfect past second-person)
waart geagglutineerd (perfect past second-person)
was geagglutineerd (perfect past third-person)
waren geagglutineerd (perfect past first-person)
waren geagglutineerd (perfect past second-person)
waren geagglutineerd (perfect past third-person)
zal geagglutineerd zijn (perfect future first-person)
zult geagglutineerd zijn (perfect future second-person)
zult geagglutineerd zijn (perfect future second-person)
zult geagglutineerd zijn (perfect future second-person)
zal geagglutineerd zijn (perfect future third-person)
zullen geagglutineerd zijn (perfect future first-person)
zullen geagglutineerd zijn (perfect future second-person)
zullen geagglutineerd zijn (perfect future third-person)
zou geagglutineerd zijn (perfect conditional first-person)
zou geagglutineerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geagglutineerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geagglutineerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geagglutineerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden geagglutineerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden geagglutineerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden geagglutineerd zijn (perfect conditional third-person)

Bij venapunctie agglutineerde het bloed direct in de buis.


sepsis

Leenwoord uit het modern Latijn, in de betekenis van ‘rotting’ voor het eerst aangetroffen in 1847

een ernstige ontstekingsreactie van het hele lichaam als reactie op een infectie, die meestal wordt veroorzaakt door bacteriën of hun producten (toxinen)


bloedvergiftiging

Blutvergiftung

vergiftiging door ziekteverwekkende bacteriën in het bloed

Bloedvergiftiging blijkt veel vaker voor te komen dan gedacht. Volgens onderzoekers aan de University of Washington is sepsis wereldwijd zelfs de belangrijkste doodsoorzaak.


vergiftiging

Naamwoord van handeling van vergiftigen met het achtervoegsel -ing

de toestand die ontstaat na het in- of opnemen van een voldoende hoeveelheid van een vergif om symptomen te veroorzaken

Het is niet de eerste keer dat er, in het geval van Rusland, verdenkingen van vergiftiging opduiken. Vier jaar geleden werden de voormalige Russische spion Sergei Skripal en zijn dochter Julia vergiftigd in een Engels park.


nabehandeling

Naamwoord van handeling van het werkwoord "nabehandelen" op te vatten als samenstelling van na bw en behandeling zn

Nachbehandlung

een verdere behandeling na de hoofdingreep

nabehandelingen (plural)
nabehandelingetje (diminutive singular)
nabehandelingetjes (diminutive plural)

De nabehandeling nam nog enige maanden in beslag.


voorbehandeling

Naamwoord van handeling van voorbehandelen met het achtervoegsel -ing

Vorbehandlung

een voorbereidende behandeling voor de hoofdingreep

Vorbehandlung

een eerste behandeling van een nog verder te bewerken product

voorbehandelingen (plural)
voorbehandelingetje (diminutive singular)
voorbehandelingetjes (diminutive plural)

De voorbehandeling vond een week voor de operatie plaats.


therapeut

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘geneeskundige’ voor het eerst aangetroffen in 1847

therapeuten (plural)
therapeutje (diminutive singular)
therapeutjes (diminutive plural)

Ben je al naar de therapeut geweest?


myxoma cordis

cardiac myxoma

een zeer zeldzame en meestal goedaardige primaire tumor van het hart

Kortademigheid door myxoma cordis.


neoplasma

In de betekenis van ‘gezwel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1948

afgeleid van plasma met het voorvoegsel neo-

neoplasma van capillairen.


neoplasie

met het voorvoegsel neo- en met het achtervoegsel -plasie

neoplasie van de eilandjes van Langerhals.


neoplasme

neoplasme van de schildklier.


jicht

In de betekenis van ‘pijnlijke gewrichtsontsteking ten gevolge van onder meer een stofwisselingsziekte’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1599

نقرس

een pijnlijke ontsteking als gevolg van gekristalliseerd uraat in een gewricht

Hij had flink last van jicht.

Zo weet Abigail, die Annes jicht verlichtte zonder dat zij haar ooit had opgemerkt, zich bij de koningin in de kijker te spelen.


opvoedingstherapeut

samenstelling van opvoeding en therapeut met het invoegsel -s-

opvoedingstherapeuten (plural)
opvoedingstherapeutje (diminutive singular)
opvoedingstherapeutjes (diminutive plural)

iemand die zich bezighoudt met problemen gerelateerd aan opvoeding


nachtblindheid

afgeleid van nachtblind met het achtervoegsel -heid

νυχταλωπία

het onvermogen te zien bij geringe belichting

Hij lijdt onder nachtblindheid.


werkzaam

Afgeleid van werk- met het achtervoegsel -zaam.

werkzamer (uninflected comparative)
werkzaamst (uninflected superlative)
werkzame (inflected positive)
werkzamere (inflected comparative)
werkzaamste (inflected superlative)
werkzaams (partitive positive)
werkzamers (partitive comparative)

verantwoordelijk voor veranderingen in het lichaam bij inname

Dit is het werkzame bestanddeel van dit kruid.


kankergezwel

Krebsgeschwulst

een zwelling van het weefsel door kwaadaardige groei

kankergezwellen (plural)
kankergezwelletje (diminutive singular)
kankergezwelletjes (diminutive plural)

Het kankergezwel werd operatief verwijderd.


plak

In de betekenis van ‘dunne schijf’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1761

In de betekenis van ‘muntstuk’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1371

plakken (plural)
plakje (diminutive singular)
plakjes (diminutive plural)


beademen

Afgeleid van ademen met het voorvoegsel be-

beademde (past)
beademd (past participle)
te beademen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen beademen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen beademen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben beademd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben beademd (active infinitive perfect present long-form)
beademd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
beademd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
beademend (imperfect participle)
beademd (past participle)
beademe (subjunctive)
beadem (indicative imperfect present singular first-person)
beademt (indicative imperfect present singular second-person)
beademt (indicative imperfect present singular second-person)
beademt (indicative imperfect present singular second-person)
beademt (indicative imperfect present singular third-person)
beademde (indicative imperfect past singular first-person)
beademde (indicative imperfect past singular second-person)
beademde (indicative imperfect past singular second-person)
beademde (indicative imperfect past singular second-person)
beademde (indicative imperfect past singular third-person)
beademden (indicative imperfect past plural first-person)
beademden (indicative imperfect past plural second-person)
beademden (indicative imperfect past plural third-person)
zal beademen (indicative imperfect future singular first-person)
zult beademen (indicative imperfect future singular second-person)
zal beademen (indicative imperfect future singular second-person)
zult beademen (indicative imperfect future singular second-person)
zal beademen (indicative imperfect future singular second-person)
zult beademen (indicative imperfect future singular second-person)
zal beademen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen beademen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen beademen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen beademen (indicative imperfect future plural third-person)
zou beademen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou beademen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) beademen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt beademen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou beademen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden beademen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden beademen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden beademen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb beademd (perfect present first-person)
hebt beademd (perfect present second-person)
hebt beademd (perfect present second-person)
heeft beademd (perfect present second-person)
hebt beademd (perfect present second-person)
heeft beademd (perfect present third-person)
hebben beademd (perfect present first-person)
hebben beademd (perfect present second-person)
hebben beademd (perfect present third-person)
had beademd (perfect past first-person)
had beademd (perfect past second-person)
had beademd (perfect past second-person)
hadt beademd (perfect past second-person)
had beademd (perfect past third-person)
hadden beademd (perfect past first-person)
hadden beademd (perfect past second-person)
hadden beademd (perfect past third-person)
zal beademd hebben (perfect future first-person)
zal beademd hebben (perfect future second-person)
zult beademd hebben (perfect future second-person)
zult beademd hebben (perfect future second-person)
zal beademd hebben (perfect future second-person)
zult beademd hebben (perfect future second-person)
zal beademd hebben (perfect future third-person)
zullen beademd hebben (perfect future first-person)
zullen beademd hebben (perfect future second-person)
zullen beademd hebben (perfect future third-person)
zou beademd hebben (perfect conditional first-person)
zou beademd hebben (perfect conditional second-person)
zou beademd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt beademd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt beademd hebben (perfect conditional second-person)
zou beademd hebben (perfect conditional third-person)
zouden beademd hebben (perfect conditional first-person)
zouden beademd hebben (perfect conditional second-person)
zouden beademd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt beademd (impersonal passive present imperfect)
er is beademd (impersonal passive present perfect)
er werd beademd (impersonal passive past imperfect)
er was beademd (impersonal passive past perfect)
er zal beademd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal beademd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou beademd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou beademd zijn (impersonal passive conditional perfect)
beademd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
beademd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
beademd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
beademd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
beademd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
beademd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
beademd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
beademd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word beademd (singular imperfect present first-person)
wordt beademd (singular imperfect present second-person)
wordt beademd (singular imperfect present second-person)
wordt beademd (singular imperfect present second-person)
wordt beademd (singular imperfect present plural third-person)
worden beademd (singular imperfect present plural first-person)
worden beademd (singular imperfect present plural second-person)
worden beademd (singular imperfect present third-person)
werd beademd (singular imperfect past first-person)
werd beademd (singular imperfect past second-person)
werd beademd (singular imperfect past second-person)
werdt beademd (singular imperfect past second-person)
werd beademd (singular imperfect past plural third-person)
werden beademd (singular imperfect past plural first-person)
werden beademd (singular imperfect past plural second-person)
werden beademd (singular imperfect past third-person)
zal beademd worden (singular imperfect future first-person)
zult beademd worden (singular imperfect future second-person)
zult beademd worden (singular imperfect future second-person)
zult beademd worden (singular imperfect future second-person)
zal beademd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen beademd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen beademd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen beademd worden (singular imperfect future third-person)
zou beademd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou beademd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou beademd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt beademd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt beademd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou beademd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden beademd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden beademd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden beademd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben beademd (perfect present first-person)
bent beademd (perfect present second-person)
bent beademd (perfect present second-person)
is beademd (perfect present second-person)
zijt beademd (perfect present second-person)
is beademd (perfect present third-person)
zijn beademd (perfect present first-person)
zijn beademd (perfect present second-person)
zijn beademd (perfect present third-person)
was beademd (perfect past first-person)
was beademd (perfect past second-person)
was beademd (perfect past second-person)
waart beademd (perfect past second-person)
was beademd (perfect past third-person)
waren beademd (perfect past first-person)
waren beademd (perfect past second-person)
waren beademd (perfect past third-person)
zal beademd zijn (perfect future first-person)
zult beademd zijn (perfect future second-person)
zult beademd zijn (perfect future second-person)
zult beademd zijn (perfect future second-person)
zal beademd zijn (perfect future third-person)
zullen beademd zijn (perfect future first-person)
zullen beademd zijn (perfect future second-person)
zullen beademd zijn (perfect future third-person)
zou beademd zijn (perfect conditional first-person)
zou beademd zijn (perfect conditional second-person)
zou beademd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt beademd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt beademd zijn (perfect conditional second-person)
zou beademd zijn (perfect conditional third-person)
zouden beademd zijn (perfect conditional first-person)
zouden beademd zijn (perfect conditional second-person)
zouden beademd zijn (perfect conditional third-person)

door kunstmatige inbreng van lucht in iemands longen het ademhalingsproces voortgang doen vinden

Na de operatie werd hij nog enige tijd kunstmatig beademd.


verlamde

Afgeleid van verlamd met het achtervoegsel -e

iemand die verlamd is d.w.z. die beroofd is van het vermogen zich te bewegen


ziekenfondswet

de codificatie van het eerdere ziekenfondsbesluit van het bezette Nederland van 1941 onder minister G.M.J. Veldkamp in 1965

De ziekenfondswet is later vervangen door de zorgverzekeringswet.


pest

Leenwoord uit het Frans of Latijn, in de betekenis van ‘ziekte’ voor het eerst aangetroffen in 1554

Pest

(medisch) Dodelijke en besmettelijke ziekten veroorzaakt door de bacterie Yersinia pestis

Dodelijke en besmettelijke ziekten veroorzaakt door de bacterie Yersinia pestis, die verspreid wordt door vlooien die met name op de zwarte rat parasiteren. Altijd gebruikt met lidwoord: 'de pest' of 'de Pest'.

Al zeventig doden door pest op Madagaskar.


onderdruk

underpressure

een druk in een vat die lager is dan die van de buitenwereld

bloeddruk wanneer het hart zich weer vult met bloed na een hartslag en de druk in de slagaders daalt

Een verhoogde onderdruk levert vooral risico's voor de kleine bloedvaten op.

Een gemiddelde verlaging van de onderdruk met 5 millimeter kwik verlaagt bij de bevolking als geheel het risico op beroertes al met eenderde en het risico op hartaanvallen met 20 procent.

Weblink bron “Zonlicht op de huid kan de bloeddruk verlagen” (21 januari 2014) op nrc.nl


zwemmerseczeem

samenstelling van zwemmer en eczeem met het invoegsel -s-

een schimmelinfectie van (meestal) een of beide voeten, veroorzaakt door een schimmel uit de groep van de dermatofyten

Het zwembad is de plaats waar mensen vaak zwemmerseczeem oplopen.


affectie

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘genegenheid’ voor het eerst aangetroffen in 1433

via het Franse affection en het Latijnse affectionem van affectio

Naamwoord van handeling van affecteren met het achtervoegsel -ie

Voor longaffectie is een snelle diagnose en stoppen met methotrexaat noodzakelijk.


operatie

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘geneeskundige handeling’ voor het eerst aangetroffen in 1637

Naamwoord van handeling van opereren met het achtervoegsel -atie

Operatie geslaagd, patiënt overleden.

Iets is gelukt, maar met zoveel bijkomende schade dat het uiteindelijke resultaat toch negatief is.

operaties (plural)
operatietje (diminutive singular)
operatietjes (diminutive plural)

Hij was al weer snel hersteld na de operatie.

Het Bronovo-ziekenhuis in Den Haag blijft ook na 2024 open. Dat staat in plannen van Haaglanden Medisch Centrum (HMC) waar het ziekenhuis onder valt. Tot 2030 blijft het zeker open, schrijft Omroep West, voor operaties en andere niet-spoedeisende behandelingen, laat de HMC-directie weten.

Weblink bron “Ziekenhuis Bronovo in Den Haag blijft toch open” (10 mei 2022), NOS


abduceren

abduceerde (past)
geabduceerd (past participle)
te abduceren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen abduceren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen abduceren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geabduceerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geabduceerd (active infinitive perfect present long-form)
geabduceerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geabduceerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
abducerend (imperfect participle)
geabduceerd (past participle)
abducere (subjunctive)
abduceer (indicative imperfect present singular first-person)
abduceert (indicative imperfect present singular second-person)
abduceert (indicative imperfect present singular second-person)
abduceert (indicative imperfect present singular second-person)
abduceert (indicative imperfect present singular third-person)
abduceerde (indicative imperfect past singular first-person)
abduceerde (indicative imperfect past singular second-person)
abduceerde (indicative imperfect past singular second-person)
abduceerde (indicative imperfect past singular second-person)
abduceerde (indicative imperfect past singular third-person)
abduceerden (indicative imperfect past plural first-person)
abduceerden (indicative imperfect past plural second-person)
abduceerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal abduceren (indicative imperfect future singular first-person)
zult abduceren (indicative imperfect future singular second-person)
zal abduceren (indicative imperfect future singular second-person)
zult abduceren (indicative imperfect future singular second-person)
zal abduceren (indicative imperfect future singular second-person)
zult abduceren (indicative imperfect future singular second-person)
zal abduceren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen abduceren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen abduceren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen abduceren (indicative imperfect future plural third-person)
zou abduceren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou abduceren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) abduceren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt abduceren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou abduceren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden abduceren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden abduceren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden abduceren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geabduceerd (perfect present first-person)
hebt geabduceerd (perfect present second-person)
hebt geabduceerd (perfect present second-person)
heeft geabduceerd (perfect present second-person)
hebt geabduceerd (perfect present second-person)
heeft geabduceerd (perfect present third-person)
hebben geabduceerd (perfect present first-person)
hebben geabduceerd (perfect present second-person)
hebben geabduceerd (perfect present third-person)
had geabduceerd (perfect past first-person)
had geabduceerd (perfect past second-person)
had geabduceerd (perfect past second-person)
hadt geabduceerd (perfect past second-person)
had geabduceerd (perfect past third-person)
hadden geabduceerd (perfect past first-person)
hadden geabduceerd (perfect past second-person)
hadden geabduceerd (perfect past third-person)
zal geabduceerd hebben (perfect future first-person)
zal geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zult geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zult geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zal geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zult geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zal geabduceerd hebben (perfect future third-person)
zullen geabduceerd hebben (perfect future first-person)
zullen geabduceerd hebben (perfect future second-person)
zullen geabduceerd hebben (perfect future third-person)
zou geabduceerd hebben (perfect conditional first-person)
zou geabduceerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geabduceerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geabduceerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geabduceerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geabduceerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geabduceerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geabduceerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geabduceerd hebben (perfect conditional third-person)

van de middellijn af bewegen, in geval van een arm of een been van de mediaanlijn af


remedie

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘geneesmiddel’ voor het eerst aangetroffen in 1375

lääke

een medicijn of een op genezing gerichte behandeling

lääke

iets dat iets anders corrigeert of iets schadelijks wegwerkt

remedies (plural)
remedietje (diminutive singular)
remedietjes (diminutive plural)

Nog altijd is er geen remedie gevonden tegen de kastanjeziekte.


bijholteontsteking

samenstelling van bijholte en ontsteking

bijholteontstekingen (plural)
bijholteontstekinkje (diminutive singular)
bijholteontstekinkjes (diminutive plural)

Bij een acute bijholteontsteking is het slijmvlies van de bijholten, meestal de neusbijholten, ontstoken.


ausculteren

Naamwoord van handeling van het Franse ausculter (met het achtervoegsel -eren)

ausculteerde (past)
geausculteerd (past participle)
te ausculteren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen ausculteren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen ausculteren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geausculteerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geausculteerd (active infinitive perfect present long-form)
geausculteerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geausculteerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
ausculterend (imperfect participle)
geausculteerd (past participle)
auscultere (subjunctive)
ausculteer (indicative imperfect present singular first-person)
ausculteert (indicative imperfect present singular second-person)
ausculteert (indicative imperfect present singular second-person)
ausculteert (indicative imperfect present singular second-person)
ausculteert (indicative imperfect present singular third-person)
ausculteerde (indicative imperfect past singular first-person)
ausculteerde (indicative imperfect past singular second-person)
ausculteerde (indicative imperfect past singular second-person)
ausculteerde (indicative imperfect past singular second-person)
ausculteerde (indicative imperfect past singular third-person)
ausculteerden (indicative imperfect past plural first-person)
ausculteerden (indicative imperfect past plural second-person)
ausculteerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal ausculteren (indicative imperfect future singular first-person)
zult ausculteren (indicative imperfect future singular second-person)
zal ausculteren (indicative imperfect future singular second-person)
zult ausculteren (indicative imperfect future singular second-person)
zal ausculteren (indicative imperfect future singular second-person)
zult ausculteren (indicative imperfect future singular second-person)
zal ausculteren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen ausculteren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen ausculteren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen ausculteren (indicative imperfect future plural third-person)
zou ausculteren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou ausculteren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) ausculteren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt ausculteren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou ausculteren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden ausculteren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden ausculteren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden ausculteren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geausculteerd (perfect present first-person)
hebt geausculteerd (perfect present second-person)
hebt geausculteerd (perfect present second-person)
heeft geausculteerd (perfect present second-person)
hebt geausculteerd (perfect present second-person)
heeft geausculteerd (perfect present third-person)
hebben geausculteerd (perfect present first-person)
hebben geausculteerd (perfect present second-person)
hebben geausculteerd (perfect present third-person)
had geausculteerd (perfect past first-person)
had geausculteerd (perfect past second-person)
had geausculteerd (perfect past second-person)
hadt geausculteerd (perfect past second-person)
had geausculteerd (perfect past third-person)
hadden geausculteerd (perfect past first-person)
hadden geausculteerd (perfect past second-person)
hadden geausculteerd (perfect past third-person)
zal geausculteerd hebben (perfect future first-person)
zal geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zult geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zult geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zal geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zult geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zal geausculteerd hebben (perfect future third-person)
zullen geausculteerd hebben (perfect future first-person)
zullen geausculteerd hebben (perfect future second-person)
zullen geausculteerd hebben (perfect future third-person)
zou geausculteerd hebben (perfect conditional first-person)
zou geausculteerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geausculteerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geausculteerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geausculteerd hebben (perfect conditional second-person)
zou geausculteerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geausculteerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geausculteerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geausculteerd hebben (perfect conditional third-person)

luisteren naar de geluiden in het lichaam

De dokter bevoelde zijn pols en ausculteerde zijn hart.


katheter

kateter

buisje dat tijdelijk in een lichaamsholte wordt aangebracht, bijv. om lichaamsvocht op te vangen of een medicijn toe te dienen

katheters (plural)
kathetertje (diminutive singular)
kathetertjes (diminutive plural)

De katheter werd verwijderd.


orthodontist

afgeleid van orthodontie (met het voorvoegsel ortho-) met het achtervoegsel -ist

Kieferorthopäde

een tandarts-specialist die de vorm, groei en ontwikkeling van het gebit en de kaken bestudeert

orthodontisten (plural)
orthodontistje (diminutive singular)
orthodontistjes (diminutive plural)

De orthodontist had net een nieuwe beugel bij me geplaatst, toen ik van de fiets viel.


kuren

ww: afgeleid van kuur zn met het achtervoegsel -en

kuurde (past)
gekuurd (past participle)
te kuren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen kuren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen kuren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gekuurd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gekuurd (active infinitive perfect present long-form)
gekuurd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gekuurd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
kurend (imperfect participle)
gekuurd (past participle)
kure (subjunctive)
kuur (indicative imperfect present singular first-person)
kuurt (indicative imperfect present singular second-person)
kuurt (indicative imperfect present singular second-person)
kuurt (indicative imperfect present singular second-person)
kuurt (indicative imperfect present singular third-person)
kuurde (indicative imperfect past singular first-person)
kuurde (indicative imperfect past singular second-person)
kuurde (indicative imperfect past singular second-person)
kuurde (indicative imperfect past singular second-person)
kuurde (indicative imperfect past singular third-person)
kuurden (indicative imperfect past plural first-person)
kuurden (indicative imperfect past plural second-person)
kuurden (indicative imperfect past plural third-person)
zal kuren (indicative imperfect future singular first-person)
zult kuren (indicative imperfect future singular second-person)
zal kuren (indicative imperfect future singular second-person)
zult kuren (indicative imperfect future singular second-person)
zal kuren (indicative imperfect future singular second-person)
zult kuren (indicative imperfect future singular second-person)
zal kuren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen kuren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen kuren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen kuren (indicative imperfect future plural third-person)
zou kuren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou kuren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) kuren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt kuren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou kuren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden kuren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden kuren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden kuren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gekuurd (perfect present first-person)
hebt gekuurd (perfect present second-person)
hebt gekuurd (perfect present second-person)
heeft gekuurd (perfect present second-person)
hebt gekuurd (perfect present second-person)
heeft gekuurd (perfect present third-person)
hebben gekuurd (perfect present first-person)
hebben gekuurd (perfect present second-person)
hebben gekuurd (perfect present third-person)
had gekuurd (perfect past first-person)
had gekuurd (perfect past second-person)
had gekuurd (perfect past second-person)
hadt gekuurd (perfect past second-person)
had gekuurd (perfect past third-person)
hadden gekuurd (perfect past first-person)
hadden gekuurd (perfect past second-person)
hadden gekuurd (perfect past third-person)
zal gekuurd hebben (perfect future first-person)
zal gekuurd hebben (perfect future second-person)
zult gekuurd hebben (perfect future second-person)
zult gekuurd hebben (perfect future second-person)
zal gekuurd hebben (perfect future second-person)
zult gekuurd hebben (perfect future second-person)
zal gekuurd hebben (perfect future third-person)
zullen gekuurd hebben (perfect future first-person)
zullen gekuurd hebben (perfect future second-person)
zullen gekuurd hebben (perfect future third-person)
zou gekuurd hebben (perfect conditional first-person)
zou gekuurd hebben (perfect conditional second-person)
zou gekuurd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gekuurd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gekuurd hebben (perfect conditional second-person)
zou gekuurd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gekuurd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gekuurd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gekuurd hebben (perfect conditional third-person)

Ze doelt op de Oostenrijkse keizer Franz-Joseph I die hier kuurde. In Mariënbad heeft iedereen gekuurd die in Europa wat voorstelde: van Goethe tot Franz Kafka, van Wagner tot Gontsjarov.


mammografie

afgeleid van het Latijnse mamma (borst) met het achtervoegsel -grafie

mammography

het afbeelden van de borstklier door middel van röntgenstraling

De mammografie wordt veel toegepast om borstkanker vroeg te detecteren.


darmbacterie

gut bacteria

een bacterie die zich in het maag-darmkanaal ophoudt

darmbacteriën (plural)
darmbacterietje (diminutive singular)
darmbacterietjes (diminutive plural)

microbe die zich in het maag-darmkanaal ophoudt

E.coli is een relatief onbekende darmbacterie.


endemie

afgeleid van het Griekse 'dẽmos' (volk) met het voorvoegsel endo-

het continu voorkomen van een besmettelijke ziekte onder een bepaald deel van de bevolking, zonder dat de ziekte zich verder verspreidt

Endemieën worden gevaarlijk als de infectie, door bijvoorbeeld besmetting van toeristen, toch terechtkomt in een gebied waar hij tot dusver onbekend was.


bedwateren

bednatmaak

aandoening waarbij men tijdens de slaap urineert

Bedwateren wordt niet als een ernstig medisch probleem gezien.


comazuipen

leenvertaling van Duits Komasaufen; op te vatten als samenstellinɡ van het zelfstandig naamwoord coma en het werkwoord zuipen

Komasaufen

alcohol consumeren totdat men het bewustzijn verliest

De infinitief met te wordt meestal niet gescheiden: "te comazuipen".

Het zwak ongescheiden voltooid deelwoord "gecomazuipt" werd in januari 2016 zeker tien keer minder getroffen dan het sterk ongescheiden "comagezopen".

Er is geen gangbare vorm voor de onvoltooid verleden tijd. Je kunt die vorm omschrijven met een hulpwerkwoord:
**aan het comazuipen zijn geeft dan: was aan het comazuipen;
**gaan comazuipen geeft dan: ging comazuipen.

Men maakt zich zorgen omdat er zo veel door jongeren comagezopen wordt.


maagzuur

zoutzuur dat deel uitmaakt van maagsap en wordt gemaakt door cellen in het slijmvlies van de maagwand die maagwandklieren worden genoemd

Wanneer maagzuur in de onbeschermde slokdarm terugstroomt kan dat tot ernstige klachten leiden.


suppositoire

Als clubarts bij Club Brugge, tussen 1972 en 1987, had ik een speler – zijn naam noem ik nooit – die het veld niet betrad zonder een suppositoire Indocid. Een zetpil, jawel.


platjes

jeukende geslachtsziekte veroorzaakt door de schaamluis, platluis


strontje

zweertje op het ooglid door infectie van een talgkliertje of zweetkliertje bij het haarzakje van een wimper


drukverband

compression bandage

een verband dat zorgt voor extra druk op het onderliggend weefsel

drukverbanden (plural)
drukverbandje (diminutive singular)
drukverbandjes (diminutive plural)

Hij liep met een drukverband om zijn enkel, omdat hij tijdens het sporten zijn enkel had verzwikt.


echografisch

Afgeleid van echografie met het achtervoegsel -isch.

echografischer (uninflected comparative)
echografische (inflected positive)
echografischere (inflected comparative)
echografischers (partitive comparative)

Een nieuwe echografische methode.


echolalie

afgeleid van echo met het achtervoegsel -lalie

ехолалия

het dwangmatig herhalen van woorden of zinnen, zonder de betekenis ervan daadwerkelijk te doorgronden

Echolalie komt voor bij blinde en slechtziende kinderen maar ook bij verstandelijk gehandicapte kinderen.


tandartsangst

Zahnbehandlungsangst

angst voor een behandeling bij de tandarts

Tips voor mensen met tandartsangst.


verband

bandage

een stuk stof om een wond e.d. mee af te dekken

verbanden (plural)
verbandje (diminutive singular)
verbandjes (diminutive plural)

een strook stof om een wond e.d. mee af te dekken

De verpleegster legde een nieuw verband aan omdat het oude helemaal vies was geworden.

Zelf kon hij 'helaas' niet mee - zijn enkel was in een dik verband gewikkeld - maar hij verzekerde ons dat we er met de app wel uit zouden komen en anders zou de zwart-gele markering op de rotsen ons helpen.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Griekse god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471


tandartsboor

samenstelling van tandarts zn en boor zn

Zahnbohrer

een soort kleine boor waarmee de tandarts zieke tanden openboort

tandartsboren (plural)
tandartsboortje (diminutive singular)
tandartsboortjes (diminutive plural)

Het geluid van een tandartsboor.


cauteriseren

afgeleid van het Franse cautériser (met het achtervoegsel -iseren)

cauteriseerde (past)
gecauteriseerd (past participle)
te cauteriseren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen cauteriseren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen cauteriseren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gecauteriseerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gecauteriseerd (active infinitive perfect present long-form)
gecauteriseerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gecauteriseerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
cauteriserend (imperfect participle)
gecauteriseerd (past participle)
cauterisere (subjunctive)
cauteriseer (indicative imperfect present singular first-person)
cauteriseert (indicative imperfect present singular second-person)
cauteriseert (indicative imperfect present singular second-person)
cauteriseert (indicative imperfect present singular second-person)
cauteriseert (indicative imperfect present singular third-person)
cauteriseerde (indicative imperfect past singular first-person)
cauteriseerde (indicative imperfect past singular second-person)
cauteriseerde (indicative imperfect past singular second-person)
cauteriseerde (indicative imperfect past singular second-person)
cauteriseerde (indicative imperfect past singular third-person)
cauteriseerden (indicative imperfect past plural first-person)
cauteriseerden (indicative imperfect past plural second-person)
cauteriseerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal cauteriseren (indicative imperfect future singular first-person)
zult cauteriseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal cauteriseren (indicative imperfect future singular second-person)
zult cauteriseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal cauteriseren (indicative imperfect future singular second-person)
zult cauteriseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal cauteriseren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen cauteriseren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen cauteriseren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen cauteriseren (indicative imperfect future plural third-person)
zou cauteriseren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou cauteriseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) cauteriseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt cauteriseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou cauteriseren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden cauteriseren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden cauteriseren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden cauteriseren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gecauteriseerd (perfect present first-person)
hebt gecauteriseerd (perfect present second-person)
hebt gecauteriseerd (perfect present second-person)
heeft gecauteriseerd (perfect present second-person)
hebt gecauteriseerd (perfect present second-person)
heeft gecauteriseerd (perfect present third-person)
hebben gecauteriseerd (perfect present first-person)
hebben gecauteriseerd (perfect present second-person)
hebben gecauteriseerd (perfect present third-person)
had gecauteriseerd (perfect past first-person)
had gecauteriseerd (perfect past second-person)
had gecauteriseerd (perfect past second-person)
hadt gecauteriseerd (perfect past second-person)
had gecauteriseerd (perfect past third-person)
hadden gecauteriseerd (perfect past first-person)
hadden gecauteriseerd (perfect past second-person)
hadden gecauteriseerd (perfect past third-person)
zal gecauteriseerd hebben (perfect future first-person)
zal gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zult gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zult gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zal gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zult gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zal gecauteriseerd hebben (perfect future third-person)
zullen gecauteriseerd hebben (perfect future first-person)
zullen gecauteriseerd hebben (perfect future second-person)
zullen gecauteriseerd hebben (perfect future third-person)
zou gecauteriseerd hebben (perfect conditional first-person)
zou gecauteriseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gecauteriseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gecauteriseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gecauteriseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gecauteriseerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gecauteriseerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gecauteriseerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gecauteriseerd hebben (perfect conditional third-person)


arthrokinematisch therapeut

Samenstelling van arthrokinematisch en therapeut.

arthrokinematisch therapeuten (plural)
arthrokinematische therapeuten (plural)

een therapeut die pijnklachten aan gewrichten, spieren en pezen van voet, knie, rug, nek en schouder behandelt

Een arthrokinematisch therapeut kan gebruik maken van een aantal verschillende behandelmethoden zoals de zolenmethode, de acupunctuur of de orthomoleculaire methode.


arthrokinematisch

afgeleid van kinematica met het voorvoegsel arthro- en met het achtervoegsel -isch

betrekking hebbend op de bewegingsvrijheid van de gewrichten


verloskundige

Afgeleid van verloskundig met het achtervoegsel -e

midwife

iemand bekwaamd in de hulp bij geboortes

Is de verloskundige al geweest?


drankzucht

Trunksucht

een ziekelijk verlangen naar alcoholische dranken

Zijn drankzucht heeft hem te gronde gericht.


brancard

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘draagbed’ voor het eerst aangetroffen in 1847

stretcher

een draagbaar bedoeld om patiënten te vervoeren die niet ambulant zijn

brancards (plural)
brancardje (diminutive singular)
brancardjes (diminutive plural)

Er kwamen verzorgers het veld op met een brancard om de geblesseerde speler van het veld te dragen.


draadworm

draadwormen (plural)
draadwormpje (diminutive singular)
draadwormpjes (diminutive plural)

verwekkers van de tropische ziekte filariasis, kleine rondwormen die infecties bij de mens veroorzaken (bijv. Wuchereria bancrofti of Brugia malayi)

Een infectie met draadworm kan ernstige misvormingen veroorzaken, zoals elefantiase.


schutkring

samenstelling van schut ww en kring , in de betekenis "beschermingszone" aangetroffen vanaf 1947 (zie vindplaats hieronder)

cordon sanitaire

zone rond een besmettingshaard waar maatregelen worden toegepast om verspreiding van een ziekte te voorkomen

schutkringen (plural)
schutkringetje (diminutive singular)
schutkringetjes (diminutive plural)

De autoriteiten legden een schutkring aan rond het getroffen gebied.

Ik noem het een schutkring, zoals ze dat aanleggen rond gebieden waar de varkenspest is uitgebroken.

Weblink bron
Anil Ramdas
 “Déjà vu” (15 oktober 1994) op nrc.nl

[Art. 1] § 3. De schutkring omvat de ruimte welke de haar in een straal van driehonderd meter in vogelvlucht omringt.

P.-M. Orban
 Reglement van gezondheidspolitie inzake mond- en klauwzeer. (15 oktober 1947) in: Belgisch Staatsblad, jrg. 117 nr. 333 (29 november 1947), p. 11080 kol. 2


inflatie

van Frans inflation (met het achtervoegsel -atie), in de betekenis van ‘opzetting van de buik’ aangetroffen vanaf 1624

kosmische inflatie

(astronomie) hypothetische korte periode van extreme uitzetting van het heelal, zeer kort na de oerknal

inflatie van het ego

(psychologie) (Jung ) assimilatie van iemands bewuste identiteit met een archetype uit het onbewuste

inflasie

stijging van het prijspeil waardoor het geld in waarde daalt

opzwellen van een holte of weefsel door gas

Tijdens een astma-aanval is ook een te hoge inflatie van de longen te zien op een röntgenfoto.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Astma” (24 maart 2021) op dokter.nu


zandbed

Sandbett

een laag aangestampt zand die als ondergrond voor iets dient, gewoonlijk een bouwwerk

zandbedden (plural)
zandbedje (diminutive singular)
zandbedjes (diminutive plural)

een speciaal bed vervaardigd van zand bedoeld om doorliggen te voorkomen


pregnant

Leenwoord uit Frans prégnant, in de betekenis van ‘scherp geformuleerd, overtuigend’ voor het eerst aangetroffen in 1559

pregnanter (uninflected comparative)
pregnantst (uninflected superlative)
pregnante (inflected positive)
pregnantere (inflected comparative)
pregnantste (inflected superlative)
pregnants (partitive positive)
pregnanters (partitive comparative)


gaapworm

gaapwurm

bepaald soort parasitaire nematode die de luchtpijp van zekere vogels infecteert, Syngamus trachea

gaapwormen (plural)
gaapwormpje (diminutive singular)
gaapwormpjes (diminutive plural)

De gaapworm komt vooral bij jonge kippen, kalkoenen en fazanten voor.


mee-eter

In de betekenis van ‘verstopt talgkliertje’ voor het eerst aangetroffen in 1824

Naamwoord van handeling van mee-eten met het achtervoegsel -er

mee-eters (plural)
mee-etertje (diminutive singular)
mee-etertjes (diminutive plural)

een puistje, gewoonlijk in het gelaat ontstaan door verstopping van een haarzakje

Veel tieners hebben last van mee-eters en jeugdpuistjes.


focus

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘brandpunt’ voor het eerst aangetroffen in 1778

Fokus

een punt of verzameling van punten waar alle stralengangen samenkomen

focussen (plural)
focusje (diminutive singular)
focusjes (diminutive plural)


schildklierkanker

De jodiumpillen moeten bescherming bieden tegen schildklierkanker onstaan door blootstelling aan radioactieve straling.


drain

drains (plural)
draintje (diminutive singular)
draintjes (diminutive plural)

afvoerbuisje voor overtollig lichaamsvocht dat in het lichaam wordt aangebracht