genocide

Leenwoord van Engels genocide, in de betekenis van ‘uitroeiing van een volk’ aangetroffen vanaf 1945 (zie vindplaats hieronder)

"een van de volgende handelingen, gepleegd met de bedoeling om een nationale, etnische, godsdienstige groep, dan wel een groep, behorende tot een bepaald ras, geheel of gedeeltelijk als zodanig te vernietigen: het doden van leden van de groep; het toebrengen van ernstig lichamelijk of geestelijk letsel aan leden van de groep; het opzettelijk aan de groep opleggen van levensvoorwaarden die gericht zijn op haar gehele of gedeeltelijke lichamelijke vernietiging; het nemen van maatregelen, bedoeld om geboorten binnen de groep te voorkomen en het gewelddadig overbrengen van kinderen van de groep naar een andere groep." (definitie uit Verdrag inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide van de Verenigde Naties uit 1948)


jurist

Leenwoord uit het middeleeuws Latijn, in de betekenis van ‘rechtsgeleerde’ voor het eerst aangetroffen in 1401

afgeleid van Latijnse 'ius' (recht) met het achtervoegsel -ist

Jurist

een deskundige op het gebied van rechtsleer

juristen (plural)
juristje (diminutive singular)
juristjes (diminutive plural)

Als jurist was Nixon een meester in wat Roth omschreef als ‘taal die leugens waar doen schijnen, moord fatsoenlijk en voze winderigheid betrouwbaar’, wat een satiricus veel geeft om mee te werken.

En dat kwam heel goed uit omdat ze jurist was en een heleboel vragen had die de andere kameraden waarschijnlijk niet zo interessant vonden.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “1968, De grote eeuw deel 7” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044633535


rechtsgeleerde

samenstelling van recht en geleerde met het invoegsel -s-

rechtsgeleerden (plural)
rechtsgeleerdetje (diminutive singular)
rechtsgeleerdetjes (diminutive plural)


misbruik

Uit Middelnederlands mesbruuc, misbruuc, misbruyck, een puristische leenvertaling naast de oudere ontlening mesuus “misdrijf” aan Oudfrans mesus (=mod. Frans mésus “verkeerd, slecht gebruik”).

De formatie is vergelijkbaar met Duits miszbrauch (= mod. spell. Missbrauch), vertaald uit Latijn abusus.

misbruiken (plural)
misbruikje (diminutive singular)
misbruikjes (diminutive plural)

mishandeling en uitbuiting (van personen)

Vijftien jaar na het misbruik laat hij zich opnemen in een afkickkliniek in Zuid-Afrika. In de ontwenningskliniek komt het seksueel misbruik aan het licht. Eind 2015 doet hij alsnog aangifte tegen zijn voormalige coach.

Weblink bron “Turncoach Gerrit Beltman: Ik mishandelde en vernederde jonge turnsters om medailles te winnen” (25 juli 2020) op trouw.nl

Deze volkeren volgden hier in zekerlyk de zeden der Lacedemoners, die gewoon waeren hunne dieven te pryzen en het stelen voor eene konst hielden, gelyk hier vooren gezeyd is. Zy waeren afgoden-dienaeren, en daerom is het min te verwonderen dat hunne staetkunde dit misbruyk begunstigde; maer dat dit rooven in zommige gewesten van hun land nog plaets gehad heeft lang naer dat zy tot het christen geloof bekeerd.

Marcus van Vaernewyck
 XXXV Kapittel.
Van het Ongeloof, de Zeden en Gewoonten der heydensche Duydsche of Germaenen. in: De historie van Belgis (1829), D.J. Vanderhaeghen, Gent, p. 423

Dit Tucht-huys … om de misbruycken der boosaerdige menschen te tuchtigen,

Dirck van Bleyswijck Ez.
 “Beschryvinge der Stadt Delft. Voor-af met een korte Beschrijvinge van Delflandt” (1667), Arnold Bon, Delft, p. 540.


medeplichtig

In de betekenis van ‘opzettelijk behulpzaam bij een misdrijf’ voor het eerst aangetroffen in 1558

samenstelling 'mede' ook en Middelnederlands 'plichtig' schuldig

Samenstellende afleiding van mede en de stam van plegen met het achtervoegsel -ig

accessory

bewust bijgedragen hebbend tot een wandaad

medeplichtiger (uninflected comparative)
medeplichtigst (uninflected superlative)
medeplichtige (inflected positive)
medeplichtigere (inflected comparative)
medeplichtigste (inflected superlative)
medeplichtigs (partitive positive)
medeplichtigers (partitive comparative)

bewust bijgedragen hebbend tot een bepaalde wandaad

De aan berovingen medeplichtige man werd veroordeeld tot vijf jaar gevangenis.


eerlijk

erfwoord via Middelnederlands eerlijc "braaf" van Oudnederlands erlik "respectabel", in de betekenis van ‘respectabel’ aangetroffen vanaf 901, op te vatten als afgeleid van eer met het achtervoegsel -lijk

eerlijker (uninflected comparative)
eerlijkst (uninflected superlative)
eerlijke (inflected positive)
eerlijkere (inflected comparative)
eerlijkste (inflected superlative)
eerlijks (partitive positive)
eerlijkers (partitive comparative)

Wees eerlijk en vertel de waarheid!


witteboordencriminaliteit

Samenstelling van witte, boord en criminaliteit met het invoegsel -en-

criminaliteit die gepleegd wordt door personen uit hogere milieus (zoals advocaten, bankiers, managers en notarissen)

Vaak vinden mensen witteboordencriminaliteit nog erger dan gewone criminaliteit.


dagen

In de betekenis van ‘oproepen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240

vorladen

dagvaarden: de opdracht geven op een bepaalde dag voor het hof te verschijnen

klar werden

beginnen te beseffen, beginnen bewust te worden

daagde (past)
gedaagd (past participle)
te dagen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen dagen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen dagen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gedaagd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gedaagd (active infinitive perfect present long-form)
gedaagd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gedaagd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
dagend (imperfect participle)
gedaagd (past participle)
dage (subjunctive)
daag (indicative imperfect present singular first-person)
daagt (indicative imperfect present singular second-person)
daagt (indicative imperfect present singular second-person)
daagt (indicative imperfect present singular second-person)
daagt (indicative imperfect present singular third-person)
daagde (indicative imperfect past singular first-person)
daagde (indicative imperfect past singular second-person)
daagde (indicative imperfect past singular second-person)
daagde (indicative imperfect past singular second-person)
daagde (indicative imperfect past singular third-person)
daagden (indicative imperfect past plural first-person)
daagden (indicative imperfect past plural second-person)
daagden (indicative imperfect past plural third-person)
zal dagen (indicative imperfect future singular first-person)
zult dagen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dagen (indicative imperfect future singular second-person)
zult dagen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dagen (indicative imperfect future singular second-person)
zult dagen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dagen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen dagen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen dagen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen dagen (indicative imperfect future plural third-person)
zou dagen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou dagen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) dagen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt dagen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou dagen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden dagen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden dagen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden dagen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gedaagd (perfect present first-person)
hebt gedaagd (perfect present second-person)
hebt gedaagd (perfect present second-person)
heeft gedaagd (perfect present second-person)
hebt gedaagd (perfect present second-person)
heeft gedaagd (perfect present third-person)
hebben gedaagd (perfect present first-person)
hebben gedaagd (perfect present second-person)
hebben gedaagd (perfect present third-person)
had gedaagd (perfect past first-person)
had gedaagd (perfect past second-person)
had gedaagd (perfect past second-person)
hadt gedaagd (perfect past second-person)
had gedaagd (perfect past third-person)
hadden gedaagd (perfect past first-person)
hadden gedaagd (perfect past second-person)
hadden gedaagd (perfect past third-person)
zal gedaagd hebben (perfect future first-person)
zal gedaagd hebben (perfect future second-person)
zult gedaagd hebben (perfect future second-person)
zult gedaagd hebben (perfect future second-person)
zal gedaagd hebben (perfect future second-person)
zult gedaagd hebben (perfect future second-person)
zal gedaagd hebben (perfect future third-person)
zullen gedaagd hebben (perfect future first-person)
zullen gedaagd hebben (perfect future second-person)
zullen gedaagd hebben (perfect future third-person)
zou gedaagd hebben (perfect conditional first-person)
zou gedaagd hebben (perfect conditional second-person)
zou gedaagd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gedaagd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gedaagd hebben (perfect conditional second-person)
zou gedaagd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gedaagd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gedaagd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gedaagd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gedaagd (impersonal passive present imperfect)
er is gedaagd (impersonal passive present perfect)
er werd gedaagd (impersonal passive past imperfect)
er was gedaagd (impersonal passive past perfect)
er zal gedaagd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gedaagd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gedaagd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gedaagd zijn (impersonal passive conditional perfect)
gedaagd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gedaagd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gedaagd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gedaagd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gedaagd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gedaagd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gedaagd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gedaagd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gedaagd (singular imperfect present first-person)
wordt gedaagd (singular imperfect present second-person)
wordt gedaagd (singular imperfect present second-person)
wordt gedaagd (singular imperfect present second-person)
wordt gedaagd (singular imperfect present plural third-person)
worden gedaagd (singular imperfect present plural first-person)
worden gedaagd (singular imperfect present plural second-person)
worden gedaagd (singular imperfect present third-person)
werd gedaagd (singular imperfect past first-person)
werd gedaagd (singular imperfect past second-person)
werd gedaagd (singular imperfect past second-person)
werdt gedaagd (singular imperfect past second-person)
werd gedaagd (singular imperfect past plural third-person)
werden gedaagd (singular imperfect past plural first-person)
werden gedaagd (singular imperfect past plural second-person)
werden gedaagd (singular imperfect past third-person)
zal gedaagd worden (singular imperfect future first-person)
zult gedaagd worden (singular imperfect future second-person)
zult gedaagd worden (singular imperfect future second-person)
zult gedaagd worden (singular imperfect future second-person)
zal gedaagd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gedaagd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gedaagd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gedaagd worden (singular imperfect future third-person)
zou gedaagd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gedaagd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gedaagd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gedaagd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gedaagd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gedaagd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gedaagd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gedaagd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gedaagd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gedaagd (perfect present first-person)
bent gedaagd (perfect present second-person)
bent gedaagd (perfect present second-person)
is gedaagd (perfect present second-person)
zijt gedaagd (perfect present second-person)
is gedaagd (perfect present third-person)
zijn gedaagd (perfect present first-person)
zijn gedaagd (perfect present second-person)
zijn gedaagd (perfect present third-person)
was gedaagd (perfect past first-person)
was gedaagd (perfect past second-person)
was gedaagd (perfect past second-person)
waart gedaagd (perfect past second-person)
was gedaagd (perfect past third-person)
waren gedaagd (perfect past first-person)
waren gedaagd (perfect past second-person)
waren gedaagd (perfect past third-person)
zal gedaagd zijn (perfect future first-person)
zult gedaagd zijn (perfect future second-person)
zult gedaagd zijn (perfect future second-person)
zult gedaagd zijn (perfect future second-person)
zal gedaagd zijn (perfect future third-person)
zullen gedaagd zijn (perfect future first-person)
zullen gedaagd zijn (perfect future second-person)
zullen gedaagd zijn (perfect future third-person)
zou gedaagd zijn (perfect conditional first-person)
zou gedaagd zijn (perfect conditional second-person)
zou gedaagd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gedaagd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gedaagd zijn (perfect conditional second-person)
zou gedaagd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gedaagd zijn (perfect conditional first-person)
zouden gedaagd zijn (perfect conditional second-person)
zouden gedaagd zijn (perfect conditional third-person)
daagt (present)
daagde (past)
zal dagen (future)
dagend (imperfect participle)
heeft gedaagd (past participle)
daag (imperative)
dage (subjunctive)

Hij werd voor de rechtbank gedaagd.


passeren

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘voorbijgaan’ voor het eerst aangetroffen in 1294

Afkomstig van het Franse passer (met het achtervoegsel -eren)

De revue passeren

(oorspronkelijk militair jargon) beoordeeld worden; voorbijkomen; gesteld worden (van vragen)

Zich gepasseerd voelen

Zich buiten spel gezet voelen, vinden dat er bij een beslissing door een ander geen rekening is gehouden met het belang dat men zelf bij de zaak had

passeerde (past)
gepasseerd (past participle)
te passeren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen passeren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen passeren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gepasseerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gepasseerd (active infinitive perfect present long-form)
gepasseerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gepasseerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
passerend (imperfect participle)
gepasseerd (past participle)
passere (subjunctive)
passeer (indicative imperfect present singular first-person)
passeert (indicative imperfect present singular second-person)
passeert (indicative imperfect present singular second-person)
passeert (indicative imperfect present singular second-person)
passeert (indicative imperfect present singular third-person)
passeerde (indicative imperfect past singular first-person)
passeerde (indicative imperfect past singular second-person)
passeerde (indicative imperfect past singular second-person)
passeerde (indicative imperfect past singular second-person)
passeerde (indicative imperfect past singular third-person)
passeerden (indicative imperfect past plural first-person)
passeerden (indicative imperfect past plural second-person)
passeerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal passeren (indicative imperfect future singular first-person)
zult passeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal passeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult passeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal passeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult passeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal passeren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen passeren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen passeren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen passeren (indicative imperfect future plural third-person)
zou passeren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou passeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) passeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt passeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou passeren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden passeren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden passeren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden passeren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gepasseerd (perfect present first-person)
hebt gepasseerd (perfect present second-person)
hebt gepasseerd (perfect present second-person)
heeft gepasseerd (perfect present second-person)
hebt gepasseerd (perfect present second-person)
heeft gepasseerd (perfect present third-person)
hebben gepasseerd (perfect present first-person)
hebben gepasseerd (perfect present second-person)
hebben gepasseerd (perfect present third-person)
had gepasseerd (perfect past first-person)
had gepasseerd (perfect past second-person)
had gepasseerd (perfect past second-person)
hadt gepasseerd (perfect past second-person)
had gepasseerd (perfect past third-person)
hadden gepasseerd (perfect past first-person)
hadden gepasseerd (perfect past second-person)
hadden gepasseerd (perfect past third-person)
zal gepasseerd hebben (perfect future first-person)
zal gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zal gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zal gepasseerd hebben (perfect future third-person)
zullen gepasseerd hebben (perfect future first-person)
zullen gepasseerd hebben (perfect future second-person)
zullen gepasseerd hebben (perfect future third-person)
zou gepasseerd hebben (perfect conditional first-person)
zou gepasseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gepasseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gepasseerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gepasseerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gepasseerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gepasseerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gepasseerd (impersonal passive present imperfect)
er is gepasseerd (impersonal passive present perfect)
er werd gepasseerd (impersonal passive past imperfect)
er was gepasseerd (impersonal passive past perfect)
er zal gepasseerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gepasseerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gepasseerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gepasseerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
gepasseerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gepasseerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gepasseerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gepasseerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gepasseerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gepasseerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gepasseerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gepasseerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gepasseerd (singular imperfect present first-person)
wordt gepasseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepasseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepasseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepasseerd (singular imperfect present plural third-person)
worden gepasseerd (singular imperfect present plural first-person)
worden gepasseerd (singular imperfect present plural second-person)
worden gepasseerd (singular imperfect present third-person)
werd gepasseerd (singular imperfect past first-person)
werd gepasseerd (singular imperfect past second-person)
werd gepasseerd (singular imperfect past second-person)
werdt gepasseerd (singular imperfect past second-person)
werd gepasseerd (singular imperfect past plural third-person)
werden gepasseerd (singular imperfect past plural first-person)
werden gepasseerd (singular imperfect past plural second-person)
werden gepasseerd (singular imperfect past third-person)
zal gepasseerd worden (singular imperfect future first-person)
zult gepasseerd worden (singular imperfect future second-person)
zult gepasseerd worden (singular imperfect future second-person)
zult gepasseerd worden (singular imperfect future second-person)
zal gepasseerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gepasseerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gepasseerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gepasseerd worden (singular imperfect future third-person)
zou gepasseerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gepasseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepasseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepasseerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gepasseerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gepasseerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gepasseerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gepasseerd (perfect present first-person)
bent gepasseerd (perfect present second-person)
bent gepasseerd (perfect present second-person)
is gepasseerd (perfect present second-person)
zijt gepasseerd (perfect present second-person)
is gepasseerd (perfect present third-person)
zijn gepasseerd (perfect present first-person)
zijn gepasseerd (perfect present second-person)
zijn gepasseerd (perfect present third-person)
was gepasseerd (perfect past first-person)
was gepasseerd (perfect past second-person)
was gepasseerd (perfect past second-person)
waart gepasseerd (perfect past second-person)
was gepasseerd (perfect past third-person)
waren gepasseerd (perfect past first-person)
waren gepasseerd (perfect past second-person)
waren gepasseerd (perfect past third-person)
zal gepasseerd zijn (perfect future first-person)
zult gepasseerd zijn (perfect future second-person)
zult gepasseerd zijn (perfect future second-person)
zult gepasseerd zijn (perfect future second-person)
zal gepasseerd zijn (perfect future third-person)
zullen gepasseerd zijn (perfect future first-person)
zullen gepasseerd zijn (perfect future second-person)
zullen gepasseerd zijn (perfect future third-person)
zou gepasseerd zijn (perfect conditional first-person)
zou gepasseerd zijn (perfect conditional second-person)
zou gepasseerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepasseerd zijn (perfect conditional second-person)
zou gepasseerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gepasseerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden gepasseerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden gepasseerd zijn (perfect conditional third-person)

bekrachtigen van een akte door een notaris

Vandaag is de statutenwijziging de notaris gepasseerd.


cliënt

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘klant’ voor het eerst aangetroffen in 1699

Al dan niet via Frans client ‘klant’ [19e eeuw; Rey], eerder al ‘beschermeling, leenman’ [1538; Rey] en ‘persoon die gebruikmaakt van de diensten van een rechtskundige’ [1437; Rey], ontleend aan Laatlatijn cliens (genitief clientis) ‘vazal; horige’, eerder al Latijn cliēns ‘beschermeling van een patriciër’, een woord dat mogelijk uit het Etruskisch komt.

Aanvankelijk was cliënt een politieke en juridische term; pas veel later werd het in zakelijke betekenis gebruikt, zie ook klant. Hoewel cliënt al in de 19e eeuw gebruikt kon worden voor de patiënten van een arts, begint het pas in het laatste decennium van de 20e eeuw naar Amerikaans voorbeeld in medische context het woord patiënt bij wijze van eufemisme te verdringen.

cliënten (plural)
cliëntje (diminutive singular)
cliëntjes (diminutive plural)

iemand die door een jurist bijgestaan wordt

Holleeder is een lastige cliënt. Het is tekenend voor hun ambitie dat Janssen en Malewicz de verdediging van de meest bekende crimineel van Nederland op zich hebben genomen. Binnen de advocatuur is bekend dat Willem Holleeder een moeilijke en veeleisende cliënt is. Hij is een dominante man die zeer nauw betrokken is bij zijn verdediging en de afgelopen tien jaar al vijf advocaten heeft versleten.

De cliënten stroomden Henning Sjôstrands advocatenbureau dus binnen. Niet alleen omdat hij de bekendste van alle advocaten was, zij het notoir berucht volgens boze tongen, maar ook omdat hij in de pers door middel van advertenties naar cliënten zocht.


vernietigen

In de betekenis van ‘vernielen, tenietdoen’ voor het eerst aangetroffen in 1557

Afgeleid van nietig met het voorvoegsel ver-

vernichten

een einde maken aan, het bestaan uitwissen van, volledig tenietdoen

vernietigde (past)
vernietigd (past participle)
te vernietigen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen vernietigen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen vernietigen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben vernietigd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben vernietigd (active infinitive perfect present long-form)
vernietigd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
vernietigd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
vernietigend (imperfect participle)
vernietigd (past participle)
vernietige (subjunctive)
vernietig (indicative imperfect present singular first-person)
vernietigt (indicative imperfect present singular second-person)
vernietigt (indicative imperfect present singular second-person)
vernietigt (indicative imperfect present singular second-person)
vernietigt (indicative imperfect present singular third-person)
vernietigde (indicative imperfect past singular first-person)
vernietigde (indicative imperfect past singular second-person)
vernietigde (indicative imperfect past singular second-person)
vernietigde (indicative imperfect past singular second-person)
vernietigde (indicative imperfect past singular third-person)
vernietigden (indicative imperfect past plural first-person)
vernietigden (indicative imperfect past plural second-person)
vernietigden (indicative imperfect past plural third-person)
zal vernietigen (indicative imperfect future singular first-person)
zult vernietigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vernietigen (indicative imperfect future singular second-person)
zult vernietigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vernietigen (indicative imperfect future singular second-person)
zult vernietigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vernietigen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen vernietigen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen vernietigen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen vernietigen (indicative imperfect future plural third-person)
zou vernietigen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou vernietigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) vernietigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt vernietigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou vernietigen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden vernietigen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden vernietigen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden vernietigen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb vernietigd (perfect present first-person)
hebt vernietigd (perfect present second-person)
hebt vernietigd (perfect present second-person)
heeft vernietigd (perfect present second-person)
hebt vernietigd (perfect present second-person)
heeft vernietigd (perfect present third-person)
hebben vernietigd (perfect present first-person)
hebben vernietigd (perfect present second-person)
hebben vernietigd (perfect present third-person)
had vernietigd (perfect past first-person)
had vernietigd (perfect past second-person)
had vernietigd (perfect past second-person)
hadt vernietigd (perfect past second-person)
had vernietigd (perfect past third-person)
hadden vernietigd (perfect past first-person)
hadden vernietigd (perfect past second-person)
hadden vernietigd (perfect past third-person)
zal vernietigd hebben (perfect future first-person)
zal vernietigd hebben (perfect future second-person)
zult vernietigd hebben (perfect future second-person)
zult vernietigd hebben (perfect future second-person)
zal vernietigd hebben (perfect future second-person)
zult vernietigd hebben (perfect future second-person)
zal vernietigd hebben (perfect future third-person)
zullen vernietigd hebben (perfect future first-person)
zullen vernietigd hebben (perfect future second-person)
zullen vernietigd hebben (perfect future third-person)
zou vernietigd hebben (perfect conditional first-person)
zou vernietigd hebben (perfect conditional second-person)
zou vernietigd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt vernietigd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt vernietigd hebben (perfect conditional second-person)
zou vernietigd hebben (perfect conditional third-person)
zouden vernietigd hebben (perfect conditional first-person)
zouden vernietigd hebben (perfect conditional second-person)
zouden vernietigd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt vernietigd (impersonal passive present imperfect)
er is vernietigd (impersonal passive present perfect)
er werd vernietigd (impersonal passive past imperfect)
er was vernietigd (impersonal passive past perfect)
er zal vernietigd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal vernietigd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou vernietigd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou vernietigd zijn (impersonal passive conditional perfect)
vernietigd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
vernietigd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
vernietigd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
vernietigd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
vernietigd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
vernietigd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
vernietigd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
vernietigd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word vernietigd (singular imperfect present first-person)
wordt vernietigd (singular imperfect present second-person)
wordt vernietigd (singular imperfect present second-person)
wordt vernietigd (singular imperfect present second-person)
wordt vernietigd (singular imperfect present plural third-person)
worden vernietigd (singular imperfect present plural first-person)
worden vernietigd (singular imperfect present plural second-person)
worden vernietigd (singular imperfect present third-person)
werd vernietigd (singular imperfect past first-person)
werd vernietigd (singular imperfect past second-person)
werd vernietigd (singular imperfect past second-person)
werdt vernietigd (singular imperfect past second-person)
werd vernietigd (singular imperfect past plural third-person)
werden vernietigd (singular imperfect past plural first-person)
werden vernietigd (singular imperfect past plural second-person)
werden vernietigd (singular imperfect past third-person)
zal vernietigd worden (singular imperfect future first-person)
zult vernietigd worden (singular imperfect future second-person)
zult vernietigd worden (singular imperfect future second-person)
zult vernietigd worden (singular imperfect future second-person)
zal vernietigd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen vernietigd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen vernietigd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen vernietigd worden (singular imperfect future third-person)
zou vernietigd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou vernietigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou vernietigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt vernietigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt vernietigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou vernietigd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden vernietigd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden vernietigd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden vernietigd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben vernietigd (perfect present first-person)
bent vernietigd (perfect present second-person)
bent vernietigd (perfect present second-person)
is vernietigd (perfect present second-person)
zijt vernietigd (perfect present second-person)
is vernietigd (perfect present third-person)
zijn vernietigd (perfect present first-person)
zijn vernietigd (perfect present second-person)
zijn vernietigd (perfect present third-person)
was vernietigd (perfect past first-person)
was vernietigd (perfect past second-person)
was vernietigd (perfect past second-person)
waart vernietigd (perfect past second-person)
was vernietigd (perfect past third-person)
waren vernietigd (perfect past first-person)
waren vernietigd (perfect past second-person)
waren vernietigd (perfect past third-person)
zal vernietigd zijn (perfect future first-person)
zult vernietigd zijn (perfect future second-person)
zult vernietigd zijn (perfect future second-person)
zult vernietigd zijn (perfect future second-person)
zal vernietigd zijn (perfect future third-person)
zullen vernietigd zijn (perfect future first-person)
zullen vernietigd zijn (perfect future second-person)
zullen vernietigd zijn (perfect future third-person)
zou vernietigd zijn (perfect conditional first-person)
zou vernietigd zijn (perfect conditional second-person)
zou vernietigd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vernietigd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vernietigd zijn (perfect conditional second-person)
zou vernietigd zijn (perfect conditional third-person)
zouden vernietigd zijn (perfect conditional first-person)
zouden vernietigd zijn (perfect conditional second-person)
zouden vernietigd zijn (perfect conditional third-person)

herroepen, nietig verklaren (v.e. eerdere uitspraak)

Het vonnis werd vernietigd.


verhaal

Het is einde verhaal

Het is afgelopen, voorbij (m.n. gezegd van iets dat geen kans van slagen meer heeft)

het grote verhaal

het belangrijkste deel van een boodschap zonder al te veel details

Het verhaal gaat/wil, dat ....

Er zijn geruchten – of bijv. een legende – dat iets zo is of ooit is gebeurd

Zijn verhaal doen

Iets uitleggen (waarbij vooral wordt benadrukt dat het vertelde de verteller persoonlijk aangaat)

Op verhaal komen

Uitrusten, na inspanning weer op krachten komen

Verhaal halen

Om nadere uitleg vragen, m.n. voor iets vervelends dat is voorgevallen

Geschichte

verslag (mondeling of schriftelijk) van een waargebeurde of verzonnen gebeurtenis

verhalen (plural)
verhaaltje (diminutive singular)
verhaaltjes (diminutive plural)

opgeëiste vergoeding voor geleden schade

Met het verhaal van alle onkosten op de daders was de gemeente nog jaren bezig.


strafrecht

Strafrecht

het geheel van rechtsregels waarmee bepaalde handelingen strafbaar worden gesteld

Dit staat in het wetboek van strafrecht.


verschotten

griffierechten, deurwaarderskosten, reis- en verblijfkosten

leges en kadasterkosten betaald bij het uitvoeren van een opdracht

In zijn nieuwsbrief schrijft KNB-voorzitter Nick van Buitenen medio juli: „Notarissen horen niet te verdienen aan leges en verschotten, die horen één-op-één te worden doorberekend aan onze cliënten. Verdienen doen we met ons honorarium.”

Weblink bron
Camil Driessen
 “Notarissen staken jarenlang Kadastergeld in eigen zak” (15 februari 2019) op nrc.nl


lokhomo

samenstelling van lok ww en homo zn , (neologisme) bedacht in 2007

lokhomo's (plural)
lokhomootje (diminutive singular)
lokhomootjes (diminutive plural)

undercoveragent die zich als homo presenteert om potenrammers tot geweld uit te lokken om hen te kunnen aanhouden

De politie in Amsterdam zet een nieuw wapen in bij de strijd tegen potenrammers, de "lokhomo". Deze undercoveragent doet zich voor als een homo en kan eventueel potenrammers op heterdaad betrappen. In hoeverre is het gebruik van een lokhomo juridisch toelaatbaar? Is hier sprake van uitlokking?

Een lokhomo wordt losgelaten in een gebied waar zich veel homoseksuelen ophouden. Als potenrammers hem aanvallen, grijpt de politie in. Appeltje, eitje: de lokhomo doet aangifte, de rammers worden op heterdaad betrapt.

Weblink bron
Menno van der Veen
 “Partij voor de Verrotting” (10 juli 2007) op nrc.nl


AMvB

AMvB's (plural)
AMvB'tje (diminutive singular)
AMvB'tjes (diminutive plural)

de afkorting voor Algemene Maatregel van Bestuur, het uitvoeringsbesluit behorende bij een Nederlandse wet

Een AMvB wordt genomen door de Kroon of regering.


ANW

de afkorting voor Algemene Nabestaandenwet

De ANW wordt nu in sommige landen geïntroduceerd.


wettigheid

Afgeleid van wettig met het achtervoegsel -heid.

De wettigheid van dit optreden is te betwijfelen.


zetel

van Middelnederlands setel, in de betekenis van ‘zitplaats’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1285

Sitz

constructie bestemd om prettig op te zitten

Sitz

lidmaatschap van een raad of vergadering met een beperkt aantal leden

Sitz

plaats waar een organisatie gevestigd is

zetels (plural)
zeteltje (diminutive singular)
zeteltjes (diminutive plural)

De zetel van het Europese Hof is in Luxemburg.


aanhouder

afgeleid van aanhouden met het achtervoegsel -er

De aanhouder wint

Wie lang genoeg volhoudt, krijgt uiteindelijk zijn zin

aanhouders (plural)
aanhoudertje (diminutive singular)
aanhoudertjes (diminutive plural)

iemand (m.n. een politieagent) die iemand anders aanhoudt, die een aanhouding verricht


zaakgelastigde

samenstelling van zaak zn en gelastigde zn

een persoon die de volmacht gekregen heeft in naam van een ander een zaak te behartigen

In plaats van een ambassadeur werd er een zaakgelastigde gestuurd.


mandement van spolie

een dagvaarding met het verzoek van een beroofde om iets wederom in bezit te ontvangen dat hem z.i. onrechtmatig onthouden wordt.


zekerheid

Afgeleid van zeker met het achtervoegsel -heid.

zekerheden (plural)
zekerheidje (diminutive singular)
zekerheidjes (diminutive plural)


schavot

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘stellage voor lijfstraf’ voor het eerst aangetroffen in 1340

scaffold

een stellage voorzien van een galg of een valbijl waar veroordeelden terechtgesteld worden

schavotten (plural)
schavotje (diminutive singular)
schavotjes (diminutive plural)

een stellage [1] voorzien van een galg of een valbijl waar veroordeelden terechtgesteld worden/werden

Hij betrad moedig het schavot.

En daar staan we weer voor de strijd uitgerust, dacht Albert, klaar om het schavot te beklimmen (zo werd de ladder genoemd die ze gewoonlijk gebruikten om de loopgraaf uit te komen, over perspectief gesproken) en dan met het hoofd vooruit op de vijandelijke linies af te stormen.


A-biljet

A-biljetten (plural)
A-biljetje (diminutive singular)
A-biljetjes (diminutive plural)

een aangifteformulier van inkomstenbelasting in Nederland

Hij was in de haast vergeten zijn A-biljet op te sturen.


verschijnen

In de betekenis van ‘zich vertonen’ voor het eerst aangetroffen in 1265

Afgeleid van schijnen met het voorvoegsel ver-.

be published

in druk of in andere vorm voor het eerst aangeboden worden

verscheen (past)
verschenen (past participle)
te verschijnen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen verschijnen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen verschijnen (active infinitive imperfect future long-form)
zijn verschenen (active infinitive perfect present short-form)
te zijn verschenen (active infinitive perfect present long-form)
verschenen zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
verschenen te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
verschijnend (imperfect participle)
verschenen (past participle)
verschijne (subjunctive)
verschijn (indicative imperfect present singular first-person)
verschijnt (indicative imperfect present singular second-person)
verschijnt (indicative imperfect present singular second-person)
verschijnt (indicative imperfect present singular second-person)
verschijnt (indicative imperfect present singular third-person)
verscheen (indicative imperfect past singular first-person)
verscheen (indicative imperfect past singular second-person)
verscheen (indicative imperfect past singular second-person)
verscheen (indicative imperfect past singular second-person)
verscheen (indicative imperfect past singular third-person)
verschenen (indicative imperfect past plural first-person)
verschenen (indicative imperfect past plural second-person)
verschenen (indicative imperfect past plural third-person)
zal verschijnen (indicative imperfect future singular first-person)
zult verschijnen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verschijnen (indicative imperfect future singular second-person)
zult verschijnen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verschijnen (indicative imperfect future singular second-person)
zult verschijnen (indicative imperfect future singular second-person)
zal verschijnen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen verschijnen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen verschijnen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen verschijnen (indicative imperfect future plural third-person)
zou verschijnen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou verschijnen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) verschijnen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt verschijnen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou verschijnen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden verschijnen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden verschijnen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden verschijnen (indicative imperfect conditional plural third-person)
ben verschenen (perfect present first-person)
bent verschenen (perfect present second-person)
bent verschenen (perfect present second-person)
is verschenen (perfect present second-person)
zijt verschenen (perfect present second-person)
is verschenen (perfect present third-person)
zijn verschenen (perfect present first-person)
zijn verschenen (perfect present second-person)
zijn verschenen (perfect present third-person)
was verschenen (perfect past first-person)
was verschenen (perfect past second-person)
was verschenen (perfect past second-person)
waart verschenen (perfect past second-person)
was verschenen (perfect past third-person)
waren verschenen (perfect past first-person)
waren verschenen (perfect past second-person)
waren verschenen (perfect past third-person)
zal verschenen zijn (perfect future first-person)
zal verschenen zijn (perfect future second-person)
zult verschenen zijn (perfect future second-person)
zult verschenen zijn (perfect future second-person)
zal verschenen zijn (perfect future second-person)
zult verschenen zijn (perfect future second-person)
zal verschenen zijn (perfect future third-person)
zullen verschenen zijn (perfect future first-person)
zullen verschenen zijn (perfect future second-person)
zullen verschenen zijn (perfect future third-person)
zou verschenen zijn (perfect conditional first-person)
zou verschenen zijn (perfect conditional second-person)
zou verschenen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verschenen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verschenen zijn (perfect conditional second-person)
zou verschenen zijn (perfect conditional third-person)
zouden verschenen zijn (perfect conditional first-person)
zouden verschenen zijn (perfect conditional second-person)
zouden verschenen zijn (perfect conditional third-person)

Hij moest vandaag voor de rechter verschijnen.


fine

ontleend aan de ablatief van Latijn finis "eind"

Het bilateraal tewerkstellingsakkoord tussen België en Marokko van 17 februari 1964 49 bevat 'meer voordelige bepalingen' (artikel 10, 4°, eerste lid, in fine Vreemdelingenwet).


trust

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘vorm van bedrijfsconcentratie’ voor het eerst aangetroffen in 1896

beheersvorm waarbij de beheerder handelt als eigenaar


navette

vergoeding aan een pachter na afloop van de pacht, omdat het land door hem bemest is

De navette is de vergoeding voor de meststoffen die de afgaande pachter de laatste drie jaar effectief meststoffen heeft gebruikt op het perceel dat hij van de verpachter pachtte.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Navette” (22 mei 2022) op elfri.be


forensisch

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘betrekking hebbend op het gerecht’ voor het eerst aangetroffen in 1832

van Latijn forum "plein" via forensis "van het plein, publiek" (in dit geval duidend op het plein als plaats waar recht werd gesproken) met het achtervoegsel -isch

forensisch

(juridisch) betrekking hebbend op justitie

forensischer (uninflected comparative)
forensische (inflected positive)
forensischere (inflected comparative)
forensischers (partitive comparative)

Hij specialiseerde zich in forensische geneeskunde.


gezocht

*vervoeging van zoeken: de stam met omvoegsel ge- -t

In navolging van Interpol en Europol zet de federale politie in ons land vandaag de meest gezochte voortvluchtige veroordeelden online op een nieuwe ‘Most Wanted’-website.


testament

via Middelnederlands testament van Latijn testamentum, in de betekenis van ‘beschikking voor na de dood’ aangetroffen vanaf 1240

Testament

akte met een wilsbeschikking voor na de dood

testamenten (plural)
testamentje (diminutive singular)
testamentjes (diminutive plural)

notariële of onderhandse akte met persoonlijke, eenzijdig herroepbare verklaring(en), de uiterste wilsbeschikkingen, waarin een erflater bij leven bepaalt wat er na overlijden met zijn nalatenschap gebeurt, het wettelijke begrip is uiterste wil

In het testament staat dat de kinderen uit beide huwelijken voor gelijke delen erven.


carrouselfraude

oplichting door met behulp van nepfirma's artikelen meerdere malen in en uit te voeren waarbij wel btw wordt teruggevraagd maar niet afgedragen

Zij werden beschuldigd van carrouselfraude en kregen 2 jaar celstraf.


ban

erfwoord via Middelnederlands ban van Oudnederlands ban, naamwoord van handeling bannen ww , in de betekenis van ‘afkondiging, uitsluiting’ aangetroffen vanaf 995
**[6] van Duits Bann, in de betekenis van ‘betovering’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1898
**[7] via Kroatisch ban van Perzisch بان (bān) "prins, heer, gouverneur"

in de ban van

dwangmatig geïnteresseerd in of beheerst/geobsedeerd door

straf in de vorm van een verbod om in een bepaald gebied te zijn


zwijgplicht

In de Nederlandse wetgeving bestaat er geen zwijgplicht.

De chefs in 'het open werk'werd bovendien een zo strikte zwijgplicht opgelegd dat ze niet eens hun ondergeschikte rechercheurs mochten informeren over de feitelijke situatie.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “De tweede doodzonde” (2020), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044645149


raad

In de betekenis van ‘advies, adviserend college’ voor het eerst aangetroffen in 901

Afgeleid van de stam van het werkwoord raden

Goede raad is duur.

bijna te moeilijk om raad te kunnen geven

Komt tijd, komt raad.

door het verloop van tijd komt de oplossing vanzelf aanzetten

advice

aanbeveling hoe om te gaan met een probleem

councel

een orgaan dat bestaat uit leden die raadgevende of beslissende bevoegdheden bezitten

raden (plural)
raadje (diminutive singular)
raadjes (diminutive plural)

De raad besloot gezien de nieuwe gegevens het genomen besluit weer in te trekken.

min of meer formele bijeenkomst met als doel tot een gezamenlijk besluit te komen

Tijdens de raad van 7 februari 2012 is besloten tot uitbreiding van de stallingcapaciteit bij station.


zaakwaarnemer

samenstellen afgeleid uit zaak zn en waarnemen ww met het achtervoegsel -er

zaakwaarnemers (plural)
zaakwaarnemertje (diminutive singular)
zaakwaarnemertjes (diminutive plural)

iemand die voor een ander optreedt en de belangen van die ander behartigt

De zaakwaarnemer nam een nieuw personeelslid aan.

iemand met juridische kennis die geen advocaat is, maar mensen wel officieel bijstaat in juridische procedures

De rechter luisterde naar het betoog van de zaakwaarnemer.


zaaksgevolg

samenstelling van zaak en gevolg met het invoegsel -s-

Folgerecht

recht om een goed te volgen in andere handen

zaaksgevolgen (plural)
zaaksgevolgje (diminutive singular)
zaaksgevolgjes (diminutive plural)

recht waarover de titularis van een zakelijk recht beschikt, om het daaraan onderworpen goed te volgen ongeacht in wiens handen het goed overgaat


zaakvorming

zaakvormingen (plural)
zaakvorminkje (diminutive singular)
zaakvorminkjes (diminutive plural)

een wijze van eigendomsverkrijging waarbij iemand een voorwerp maakt, waarna hij de stof van het voorwerp tegen betaling zijn eigendom kan maken

De zaakvorming was positief voor dat bedrijf.


laesie

In de betekenis van ‘kwetsing’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1565.

Leenwoord uit Latijn laesio ‘kwetsing; beschadiging, benadeling’

læsion

beschadiging van het weefsel in een organisme

laesies (plural)
laesietje (diminutive singular)
laesietjes (diminutive plural)


renovatie

Naamwoord van handeling van renoveren met het achtervoegsel -atie.

renovaties (plural)
renovatietje (diminutive singular)
renovatietjes (diminutive plural)

De renovatie is gisteren verstuurd.


wettigen

In de betekenis van ‘wettig maken’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1608

wettigde (past)
gewettigd (past participle)
te wettigen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen wettigen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen wettigen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gewettigd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gewettigd (active infinitive perfect present long-form)
gewettigd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gewettigd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
wettigend (imperfect participle)
gewettigd (past participle)
wettige (subjunctive)
wettig (indicative imperfect present singular first-person)
wettigt (indicative imperfect present singular second-person)
wettigt (indicative imperfect present singular second-person)
wettigt (indicative imperfect present singular second-person)
wettigt (indicative imperfect present singular third-person)
wettigde (indicative imperfect past singular first-person)
wettigde (indicative imperfect past singular second-person)
wettigde (indicative imperfect past singular second-person)
wettigde (indicative imperfect past singular second-person)
wettigde (indicative imperfect past singular third-person)
wettigden (indicative imperfect past plural first-person)
wettigden (indicative imperfect past plural second-person)
wettigden (indicative imperfect past plural third-person)
zal wettigen (indicative imperfect future singular first-person)
zult wettigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal wettigen (indicative imperfect future singular second-person)
zult wettigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal wettigen (indicative imperfect future singular second-person)
zult wettigen (indicative imperfect future singular second-person)
zal wettigen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen wettigen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen wettigen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen wettigen (indicative imperfect future plural third-person)
zou wettigen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou wettigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) wettigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt wettigen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou wettigen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden wettigen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden wettigen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden wettigen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gewettigd (perfect present first-person)
hebt gewettigd (perfect present second-person)
hebt gewettigd (perfect present second-person)
heeft gewettigd (perfect present second-person)
hebt gewettigd (perfect present second-person)
heeft gewettigd (perfect present third-person)
hebben gewettigd (perfect present first-person)
hebben gewettigd (perfect present second-person)
hebben gewettigd (perfect present third-person)
had gewettigd (perfect past first-person)
had gewettigd (perfect past second-person)
had gewettigd (perfect past second-person)
hadt gewettigd (perfect past second-person)
had gewettigd (perfect past third-person)
hadden gewettigd (perfect past first-person)
hadden gewettigd (perfect past second-person)
hadden gewettigd (perfect past third-person)
zal gewettigd hebben (perfect future first-person)
zal gewettigd hebben (perfect future second-person)
zult gewettigd hebben (perfect future second-person)
zult gewettigd hebben (perfect future second-person)
zal gewettigd hebben (perfect future second-person)
zult gewettigd hebben (perfect future second-person)
zal gewettigd hebben (perfect future third-person)
zullen gewettigd hebben (perfect future first-person)
zullen gewettigd hebben (perfect future second-person)
zullen gewettigd hebben (perfect future third-person)
zou gewettigd hebben (perfect conditional first-person)
zou gewettigd hebben (perfect conditional second-person)
zou gewettigd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gewettigd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gewettigd hebben (perfect conditional second-person)
zou gewettigd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gewettigd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gewettigd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gewettigd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gewettigd (impersonal passive present imperfect)
er is gewettigd (impersonal passive present perfect)
er werd gewettigd (impersonal passive past imperfect)
er was gewettigd (impersonal passive past perfect)
er zal gewettigd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gewettigd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gewettigd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gewettigd zijn (impersonal passive conditional perfect)
gewettigd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gewettigd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gewettigd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gewettigd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gewettigd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gewettigd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gewettigd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gewettigd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gewettigd (singular imperfect present first-person)
wordt gewettigd (singular imperfect present second-person)
wordt gewettigd (singular imperfect present second-person)
wordt gewettigd (singular imperfect present second-person)
wordt gewettigd (singular imperfect present plural third-person)
worden gewettigd (singular imperfect present plural first-person)
worden gewettigd (singular imperfect present plural second-person)
worden gewettigd (singular imperfect present third-person)
werd gewettigd (singular imperfect past first-person)
werd gewettigd (singular imperfect past second-person)
werd gewettigd (singular imperfect past second-person)
werdt gewettigd (singular imperfect past second-person)
werd gewettigd (singular imperfect past plural third-person)
werden gewettigd (singular imperfect past plural first-person)
werden gewettigd (singular imperfect past plural second-person)
werden gewettigd (singular imperfect past third-person)
zal gewettigd worden (singular imperfect future first-person)
zult gewettigd worden (singular imperfect future second-person)
zult gewettigd worden (singular imperfect future second-person)
zult gewettigd worden (singular imperfect future second-person)
zal gewettigd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gewettigd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gewettigd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gewettigd worden (singular imperfect future third-person)
zou gewettigd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gewettigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gewettigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gewettigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gewettigd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gewettigd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gewettigd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gewettigd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gewettigd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gewettigd (perfect present first-person)
bent gewettigd (perfect present second-person)
bent gewettigd (perfect present second-person)
is gewettigd (perfect present second-person)
zijt gewettigd (perfect present second-person)
is gewettigd (perfect present third-person)
zijn gewettigd (perfect present first-person)
zijn gewettigd (perfect present second-person)
zijn gewettigd (perfect present third-person)
was gewettigd (perfect past first-person)
was gewettigd (perfect past second-person)
was gewettigd (perfect past second-person)
waart gewettigd (perfect past second-person)
was gewettigd (perfect past third-person)
waren gewettigd (perfect past first-person)
waren gewettigd (perfect past second-person)
waren gewettigd (perfect past third-person)
zal gewettigd zijn (perfect future first-person)
zult gewettigd zijn (perfect future second-person)
zult gewettigd zijn (perfect future second-person)
zult gewettigd zijn (perfect future second-person)
zal gewettigd zijn (perfect future third-person)
zullen gewettigd zijn (perfect future first-person)
zullen gewettigd zijn (perfect future second-person)
zullen gewettigd zijn (perfect future third-person)
zou gewettigd zijn (perfect conditional first-person)
zou gewettigd zijn (perfect conditional second-person)
zou gewettigd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gewettigd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gewettigd zijn (perfect conditional second-person)
zou gewettigd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gewettigd zijn (perfect conditional first-person)
zouden gewettigd zijn (perfect conditional second-person)
zouden gewettigd zijn (perfect conditional third-person)

Mijn handtekening op dat document werd meteen gewettigd.


sharia

Leenwoord uit het Arabisch, in de betekenis van ‘aan de koran ontleende wetgeving’ voor het eerst aangetroffen in 1992

Er zijn maar weinig landen waarin de sharia de nationale wetgeving is en dat is maar goed ook.


deurwaarder

In de betekenis van ‘gerechtelijk ambtenaar’ voor het eerst aangetroffen in 1523

Afkomstig van het Middelnederlandse durwardere, verwant aan Oudhoogduitse turiwartari, Oudengelse duruweard.

Samenstellende afleiding van deur en de stam van waren met het achtervoegsel -er

Gerichtsvollzieher

gerechtelijk ambtenaar die exploten en executien doet, dagvaardingen uitbrengt en beslagen legt

deurwaarders (plural)
deurwaardertje (diminutive singular)
deurwaardertjes (diminutive plural)

gerechtelijk ambtenaar die voornamelijk assisteert bij rechtszaken, exploten en executien doet, verkoopingen houdt, dagvaardingen uitbrengt en beslagen legt

Indien u binnen twee weken de schulden nog niet afbetaald heeft, sturen wij een deurwaarder naar uw woonadres.

Helaas kruipt het incassobloed waar het niet gaan kan. In een recent schuldsaneringsdossier zat een opgave door de deurwaarder van de vordering van zijn cliënte. De hoofdsom, wegens een teleshopbestelling, bedroeg € 76,94. De schuld was opgelopen tot € 866,65. Hoe kan dat nu ? De kosten waren toch gelimiteerd ?

Gerard Sanderink is Limburger geworden. Uit de dagvaarding van de laatste rechtszitting blijkt dat hij zich officieel heeft laten inschrijven als inwoner van Nunhem, een dorpje van 670 inwoners in Noord-Limburg. Onderzoek door een door Van Egten ingeschakelde deurwaarder leerde dat op het betreffende adres een Roemeense familie woont, die beweerde nog nooit van Sanderink te hebben gehoord.

Weblink bron
Angelique Kunst
 “Na elk krantenartikel lijdt Gerard Sanderinks Centric verlies: ‘We worden afgeschilderd als domme mensen’” (26-04-2022), Tubantia


vermaken

In de betekenis van ‘anders maken’ voor het eerst aangetroffen in 1276

afgeleid van maken met het voorvoegsel ver-

vermaakte (past)
vermaakt (past participle)
te vermaken (active infinitive imperfect present long-form)
zullen vermaken (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen vermaken (active infinitive imperfect future long-form)
hebben vermaakt (active infinitive perfect present short-form)
te hebben vermaakt (active infinitive perfect present long-form)
vermaakt zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
vermaakt te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
vermakend (imperfect participle)
vermaakt (past participle)
vermake (subjunctive)
vermaak (indicative imperfect present singular first-person)
vermaakt (indicative imperfect present singular second-person)
vermaakt (indicative imperfect present singular second-person)
vermaakt (indicative imperfect present singular second-person)
vermaakt (indicative imperfect present singular third-person)
vermaakte (indicative imperfect past singular first-person)
vermaakte (indicative imperfect past singular second-person)
vermaakte (indicative imperfect past singular second-person)
vermaakte (indicative imperfect past singular second-person)
vermaakte (indicative imperfect past singular third-person)
vermaakten (indicative imperfect past plural first-person)
vermaakten (indicative imperfect past plural second-person)
vermaakten (indicative imperfect past plural third-person)
zal vermaken (indicative imperfect future singular first-person)
zult vermaken (indicative imperfect future singular second-person)
zal vermaken (indicative imperfect future singular second-person)
zult vermaken (indicative imperfect future singular second-person)
zal vermaken (indicative imperfect future singular second-person)
zult vermaken (indicative imperfect future singular second-person)
zal vermaken (indicative imperfect future singular third-person)
zullen vermaken (indicative imperfect future plural first-person)
zullen vermaken (indicative imperfect future plural second-person)
zullen vermaken (indicative imperfect future plural third-person)
zou vermaken (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou vermaken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) vermaken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt vermaken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou vermaken (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden vermaken (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden vermaken (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden vermaken (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb vermaakt (perfect present first-person)
hebt vermaakt (perfect present second-person)
hebt vermaakt (perfect present second-person)
heeft vermaakt (perfect present second-person)
hebt vermaakt (perfect present second-person)
heeft vermaakt (perfect present third-person)
hebben vermaakt (perfect present first-person)
hebben vermaakt (perfect present second-person)
hebben vermaakt (perfect present third-person)
had vermaakt (perfect past first-person)
had vermaakt (perfect past second-person)
had vermaakt (perfect past second-person)
hadt vermaakt (perfect past second-person)
had vermaakt (perfect past third-person)
hadden vermaakt (perfect past first-person)
hadden vermaakt (perfect past second-person)
hadden vermaakt (perfect past third-person)
zal vermaakt hebben (perfect future first-person)
zal vermaakt hebben (perfect future second-person)
zult vermaakt hebben (perfect future second-person)
zult vermaakt hebben (perfect future second-person)
zal vermaakt hebben (perfect future second-person)
zult vermaakt hebben (perfect future second-person)
zal vermaakt hebben (perfect future third-person)
zullen vermaakt hebben (perfect future first-person)
zullen vermaakt hebben (perfect future second-person)
zullen vermaakt hebben (perfect future third-person)
zou vermaakt hebben (perfect conditional first-person)
zou vermaakt hebben (perfect conditional second-person)
zou vermaakt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt vermaakt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt vermaakt hebben (perfect conditional second-person)
zou vermaakt hebben (perfect conditional third-person)
zouden vermaakt hebben (perfect conditional first-person)
zouden vermaakt hebben (perfect conditional second-person)
zouden vermaakt hebben (perfect conditional third-person)
er wordt vermaakt (impersonal passive present imperfect)
er is vermaakt (impersonal passive present perfect)
er werd vermaakt (impersonal passive past imperfect)
er was vermaakt (impersonal passive past perfect)
er zal vermaakt worden (impersonal passive future imperfect)
er zal vermaakt zijn (impersonal passive future perfect)
er zou vermaakt worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou vermaakt zijn (impersonal passive conditional perfect)
vermaakt worden (passive infinitive imperfect present short-form)
vermaakt te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
vermaakt zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
vermaakt te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
vermaakt zijn (passive infinitive perfect present short-form)
vermaakt te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
vermaakt zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
vermaakt te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word vermaakt (singular imperfect present first-person)
wordt vermaakt (singular imperfect present second-person)
wordt vermaakt (singular imperfect present second-person)
wordt vermaakt (singular imperfect present second-person)
wordt vermaakt (singular imperfect present plural third-person)
worden vermaakt (singular imperfect present plural first-person)
worden vermaakt (singular imperfect present plural second-person)
worden vermaakt (singular imperfect present third-person)
werd vermaakt (singular imperfect past first-person)
werd vermaakt (singular imperfect past second-person)
werd vermaakt (singular imperfect past second-person)
werdt vermaakt (singular imperfect past second-person)
werd vermaakt (singular imperfect past plural third-person)
werden vermaakt (singular imperfect past plural first-person)
werden vermaakt (singular imperfect past plural second-person)
werden vermaakt (singular imperfect past third-person)
zal vermaakt worden (singular imperfect future first-person)
zult vermaakt worden (singular imperfect future second-person)
zult vermaakt worden (singular imperfect future second-person)
zult vermaakt worden (singular imperfect future second-person)
zal vermaakt worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen vermaakt worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen vermaakt worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen vermaakt worden (singular imperfect future third-person)
zou vermaakt worden (singular imperfect conditional first-person)
zou vermaakt worden (singular imperfect conditional second-person)
zou vermaakt worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt vermaakt worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt vermaakt worden (singular imperfect conditional second-person)
zou vermaakt worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden vermaakt worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden vermaakt worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden vermaakt worden (singular imperfect conditional third-person)
ben vermaakt (perfect present first-person)
bent vermaakt (perfect present second-person)
bent vermaakt (perfect present second-person)
is vermaakt (perfect present second-person)
zijt vermaakt (perfect present second-person)
is vermaakt (perfect present third-person)
zijn vermaakt (perfect present first-person)
zijn vermaakt (perfect present second-person)
zijn vermaakt (perfect present third-person)
was vermaakt (perfect past first-person)
was vermaakt (perfect past second-person)
was vermaakt (perfect past second-person)
waart vermaakt (perfect past second-person)
was vermaakt (perfect past third-person)
waren vermaakt (perfect past first-person)
waren vermaakt (perfect past second-person)
waren vermaakt (perfect past third-person)
zal vermaakt zijn (perfect future first-person)
zult vermaakt zijn (perfect future second-person)
zult vermaakt zijn (perfect future second-person)
zult vermaakt zijn (perfect future second-person)
zal vermaakt zijn (perfect future third-person)
zullen vermaakt zijn (perfect future first-person)
zullen vermaakt zijn (perfect future second-person)
zullen vermaakt zijn (perfect future third-person)
zou vermaakt zijn (perfect conditional first-person)
zou vermaakt zijn (perfect conditional second-person)
zou vermaakt zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vermaakt zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vermaakt zijn (perfect conditional second-person)
zou vermaakt zijn (perfect conditional third-person)
zouden vermaakt zijn (perfect conditional first-person)
zouden vermaakt zijn (perfect conditional second-person)
zouden vermaakt zijn (perfect conditional third-person)
vermaak me (first-person present singular)
vermaken ons (first-person present plural)
vermaakte me (first-person past singular)
vermaakten ons (first-person past plural)
zal me vermaken (first-person future singular)
zullen ons vermaken (first-person future plural)
vermaakt je (second-person present singular)
vermaken je (second-person present plural)
vermaakte je (second-person past singular)
vermaakten je (second-person past plural)
zal, zult je vermaken (second-person future singular)
zullen je vermaken (second-person future plural)
vermaakt zich/u (second-person present plural)
vermaakt zich/u (second-person past singular)
vermaakte zich/u (second-person past plural)
vermaakte zich/u (second-person future singular)
zult zich/u vermaken (second-person future plural)
zult zich/u vermaken (second-person)
vermaakt u (second-person present plural)
vermaakt u (second-person past singular)
vermaakte u (second-person past plural)
vermaakte u (second-person future singular)
zult u vermaken (second-person future plural)
zult u vermaken (second-person)
vermaakt zich (third-person present singular)
vermaken zich (third-person present plural)
vermaakte zich (third-person past singular)
vermaakten zich (third-person past plural)
zal zich vermaken (third-person future singular)
zullen zich vermaken (third-person future plural)
zich vermakend (imperfect participle)
zich vermaakt hebben (past)
vermaak u/je , vermaakt je (imperative)
vermake zich (subjunctive)

Zij vermaken hun huis aan hun enige kind.


gremium

Leenwoord uit het Latijn, met als letterlijke betekenis "schoot", "boezem". In de betekenis van ‘college van vertegenwoordigers’ voor het eerst aangetroffen in 1847

gremiums, gremia (plural)
gremiumpje (diminutive singular)
gremiumpjes (diminutive plural)

Frankrijk tracht Pierre Moscovici benoemd te krijgen als permanent hoofd van de eurogroep, een gremium van de Europese Unie.


rechtbank

Gericht

een instelling waar rechtgesproken wordt

rechtbanken (plural)
(rechtbankje) (diminutive singular)
(rechtbankjes) (diminutive plural)

Hij moet morgen naar de rechtbank.


reserve

deel van de nalatenschap van de overledene dat door de wet, bij zijn overlijden, wordt voorbehouden voor bepaalde erfgenamen


translatie

afgeleid van het Franse translation (met het achtervoegsel -atie)

[5] Vertaling van kerkelijk Latijn translatio.

translaties (plural)
translatietje (diminutive singular)
translatietjes (diminutive plural)


verdict

Voor de krijgsraad van Rijsel vond in december 1946 het proces plaats tegen vooraanstaande leden van het Vlaams Verbond van Frankrijk (1923-1944) dat zich gecompromitteerd had met de bezetter. Na bewogen debatten waarin de leider van het verbond, Jean-Marie Gantois (1904-1968), zich met verve had verdedigd, viel het verdict. De vereniging werd ontbonden en haar goederen verbeurd verklaard.


hoedanig

In de betekenis van ‘vragend en betrekkelijk voornaamwoord’ voor het eerst aangetroffen in 1285

Samenstellende afleiding van hoe en de stam van doen met het achtervoegsel -ig

… waarbij in het bijzonder moet worden gedacht aan het geval dat de koper den verkoper omtrent de eigenschap der zaak had kunnen inlichten en daartoe, naar de eisen van de goede trouw, gehouden was, hoedanige nevenomstandigheden zich te dezen blijkens ’s Hofs arrest niet voordoen.


conform

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘voorzetsel’ voor het eerst aangetroffen in 1559

in overeenstemming met, volgens, net zoals

U heeft conform de regels gehandeld.


verstek

In de betekenis van ‘afwezigheid bij rechtszitting’ voor het eerst aangetroffen in 1551

Naamwoord van handeling van "versteken" «verbergen, verstoppen»

afwezigheid wanneer men verwacht wordt aanwezig te zijn

Hij is bij verstek veroordeeld.

Hij liet verstek gaan.


incident

Leenwoord uit het Frans, verder te herleiden tot het Latijnse incidens. In de betekenis van ‘(hinderlijk) voorval’ voor het eerst aangetroffen in 1683

incidenten (plural)
incidentje (diminutive singular)
incidentjes (diminutive plural)

twistpunt naast het hoofdgeschil in een geding [1]

De RvA kan voor de behandeling van het incident om een aanvulling van de waarborgsom vragen.

Weblink bron “complicaties in de procedure”, Raad van Arbitrage in bouwgeschillen


pand

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘slip van jas’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1562

In de betekenis van ‘gebouw’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1351

In de betekenis van ‘onderpand’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1210

panden (plural)
pandje (diminutive singular)
pandjes (diminutive plural)

een zakelijk recht op het roerend goed van een ander om met voorrang een vordering te kunnen verhalen


staatsburgerschap

Afgeleid van staatsburger met het achtervoegsel -schap.

staatsburgerschappen (plural)
staatsburgerschapje (diminutive singular)
staatsburgerschapjes (diminutive plural)

de hoedanigheid van het staatsburger zijn

Er werd hem staatsburgerschap aangeboden.


rover

Ontleend aan het Middelnederduitse woord "rover"

Naamwoord van handeling van roven met het achtervoegsel -er

rower

iemand die door geweldpleging iemand besteelt

rovers (plural)
rovertje (diminutive singular)
rovertjes (diminutive plural)

Robin Hood staat bekend als een rover die de rijken bestal, maar de armen hielp.

de grootste rovers vinden we nog altijd in de top van het bedrijfsleven


gronden

grondde (past)
gegrond (past participle)
te gronden (active infinitive imperfect present long-form)
zullen gronden (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen gronden (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gegrond (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gegrond (active infinitive perfect present long-form)
gegrond zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gegrond te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
grondend (imperfect participle)
gegrond (past participle)
gronde (subjunctive)
grond (indicative imperfect present singular first-person)
grondt (indicative imperfect present singular second-person)
grondt (indicative imperfect present singular second-person)
grondt (indicative imperfect present singular second-person)
grondt (indicative imperfect present singular third-person)
grondde (indicative imperfect past singular first-person)
grondde (indicative imperfect past singular second-person)
grondde (indicative imperfect past singular second-person)
grondde (indicative imperfect past singular second-person)
grondde (indicative imperfect past singular third-person)
grondden (indicative imperfect past plural first-person)
grondden (indicative imperfect past plural second-person)
grondden (indicative imperfect past plural third-person)
zal gronden (indicative imperfect future singular first-person)
zult gronden (indicative imperfect future singular second-person)
zal gronden (indicative imperfect future singular second-person)
zult gronden (indicative imperfect future singular second-person)
zal gronden (indicative imperfect future singular second-person)
zult gronden (indicative imperfect future singular second-person)
zal gronden (indicative imperfect future singular third-person)
zullen gronden (indicative imperfect future plural first-person)
zullen gronden (indicative imperfect future plural second-person)
zullen gronden (indicative imperfect future plural third-person)
zou gronden (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou gronden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) gronden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt gronden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou gronden (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden gronden (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden gronden (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden gronden (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gegrond (perfect present first-person)
hebt gegrond (perfect present second-person)
hebt gegrond (perfect present second-person)
heeft gegrond (perfect present second-person)
hebt gegrond (perfect present second-person)
heeft gegrond (perfect present third-person)
hebben gegrond (perfect present first-person)
hebben gegrond (perfect present second-person)
hebben gegrond (perfect present third-person)
had gegrond (perfect past first-person)
had gegrond (perfect past second-person)
had gegrond (perfect past second-person)
hadt gegrond (perfect past second-person)
had gegrond (perfect past third-person)
hadden gegrond (perfect past first-person)
hadden gegrond (perfect past second-person)
hadden gegrond (perfect past third-person)
zal gegrond hebben (perfect future first-person)
zal gegrond hebben (perfect future second-person)
zult gegrond hebben (perfect future second-person)
zult gegrond hebben (perfect future second-person)
zal gegrond hebben (perfect future second-person)
zult gegrond hebben (perfect future second-person)
zal gegrond hebben (perfect future third-person)
zullen gegrond hebben (perfect future first-person)
zullen gegrond hebben (perfect future second-person)
zullen gegrond hebben (perfect future third-person)
zou gegrond hebben (perfect conditional first-person)
zou gegrond hebben (perfect conditional second-person)
zou gegrond hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gegrond hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gegrond hebben (perfect conditional second-person)
zou gegrond hebben (perfect conditional third-person)
zouden gegrond hebben (perfect conditional first-person)
zouden gegrond hebben (perfect conditional second-person)
zouden gegrond hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gegrond (impersonal passive present imperfect)
er is gegrond (impersonal passive present perfect)
er werd gegrond (impersonal passive past imperfect)
er was gegrond (impersonal passive past perfect)
er zal gegrond worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gegrond zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gegrond worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gegrond zijn (impersonal passive conditional perfect)

het stichten/oprichten van een bedrijf, onderneming of instelling

Zijn overgrootvader heeft het bedrijf in 1876 gegrond.


verzekeringsmaatschappij

samenstelling van verzekering en maatschappij met het invoegsel -s-

verzekeringsmaatschappijen (plural)
verzekeringsmaatschappijtje (diminutive singular)
verzekeringsmaatschappijtjes (diminutive plural)

een bedrijf dat verzekeringen [1] aanbiedt

Volgens de Wet op het financieel toezicht (Wft) is een verzekeringsmaatschappij een schadeverzekeraar, een natura-uitvaartverzekeraar of een levensverzekeraar.

Door het natuurgeweld moeten honderdduizenden mensen hun leven en hun huis weer opbouwen. Daarvoor kloppen ze aan bij hun verzekeraar. Maar volgens Weppner, die zelf voor een verzekeringsmaatschappij werkt, komen huiseigenaren van een koude kermis thuis.

Weblink bron
Ryan Hermelijn
 “Zorgen over verzekeringscrisis Florida groeien na orkaan Milton” (12-10-2024), NOS


bedrijfsactiviteit

samenstelling van bedrijf zn en activiteit zn met het invoegsel -s-

business activity

activiteit in een specifieke bedrijfstak

Er is sprake van beëindiging van bedrijfsactiviteiten indien een bedrijfsactiviteit niet duurzaam wordt voortgezet.


bedrijfsbelasting

samenstelling van bedrijf en belasting met het invoegsel -s-

de belasting, die een bedrijf de overheid en andere instaties verschuldigd is

De omzetbelasting en winstbelasting zijn de bekendste vormen van bedrijfsbelastingen.


bedrijfsadvocaat

samenstelling van bedrijf en advocaat met het invoegsel -s-

bedrijfsadvocaten (plural)
bedrijfsadvocaatje (diminutive singular)
bedrijfsadvocaatjes (diminutive plural)

een specialist binnen het bedrijf die belast is met juridische zaken

De bedrijfsadvocaat heeft een contract opgesteld met de nieuwe leveringsvoorwaarden.


bedrijfsjurist

samenstelling van bedrijf en jurist met het invoegsel -s-

bedrijfsjuristen (plural)
bedrijfsjuristje (diminutive singular)
bedrijfsjuristjes (diminutive plural)

De bedrijfsjurist heeft een contract opgesteld met de nieuwe leveringsvoorwaarden.


jurysysteem

jurysystemen (plural)
jurysysteempje (diminutive singular)
jurysysteempjes (diminutive plural)

een rechtsproces waarin een zaak aan een jury wordt voorgelegd


panden

iets in beslag nemen; beslag leggen op iets


eenmansbedrijf

samenstellende samenstelling van een ht "1", man zn "mannelijk persoon" en bedrijf zn "onderneming" met het invoegsel -s-

eenmansbedrijven (plural)
eenmansbedrijfje (diminutive singular)
eenmansbedrijfjes (diminutive plural)

bedrijfsvorm waarbij één persoon in alle opzichten verantwoordelijk is voor de onderneming


staatsburger

Samenstelling van de genitiefvorm van staat met het invoegsel -s- en burger (burger des staats, burger van de staat).

Staatsbürger

iemand die burgerrechten in een staat heeft

staatsburgers (plural)
staatsburgertje (diminutive singular)
staatsburgertjes (diminutive plural)

De staatsburgers demonstreerden tegen de aanname van de nieuwe wet.

Je heet, je moet me de uitspraak niet kwalijk nemen, ging hij verder, nog steeds met diezelfde vreemde blik, je heet Eric Henri Oscar Lauritz Letang. En je bent Frans staatsburger.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Echte Amerikaanse jeans” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044632767

Nieuwe socialistische wetten gaven deze instanties het recht om ook als de buitenlandreizigers onberispelijke staatsburgers waren naar smokkelgeld te zoeken.


balie

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘toonbank, rechtbank’ voor het eerst aangetroffen in 1290

vezne

langgerekte bank van waarachter men klanten bedient

balies (plural)
balietje (diminutive singular)
balietjes (diminutive plural)


gericht

zn: naamwoord van handeling, afgeleid van richten ww "rechtspreken" met het voorvoegsel ge-


petoet

Leenwoord uit het Javaans, in de betekenis van ‘gevangenis’ voor het eerst aangetroffen in 1936

petoeten (plural)
petoetje (diminutive singular)
petoetjes (diminutive plural)

En zo belandde hij in de petoet.


vervallen

Afleiding van vallen met het voorvoegsel ver-.

verviel (past)
vervallen (past participle)
te vervallen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen vervallen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen vervallen (active infinitive imperfect future long-form)
zijn vervallen (active infinitive perfect present short-form)
te zijn vervallen (active infinitive perfect present long-form)
vervallen zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
vervallen te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
vervallend (imperfect participle)
vervalle (subjunctive)
verval (indicative imperfect present singular first-person)
vervalt (indicative imperfect present singular second-person)
vervalt (indicative imperfect present singular second-person)
vervalt (indicative imperfect present singular second-person)
vervalt (indicative imperfect present singular third-person)
verviel (indicative imperfect past singular first-person)
verviel (indicative imperfect past singular second-person)
verviel (indicative imperfect past singular second-person)
vervielt (indicative imperfect past singular second-person)
verviel (indicative imperfect past singular third-person)
vervielen (indicative imperfect past plural first-person)
vervielen (indicative imperfect past plural second-person)
vervielen (indicative imperfect past plural third-person)
zal vervallen (indicative imperfect future singular first-person)
zult vervallen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vervallen (indicative imperfect future singular second-person)
zult vervallen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vervallen (indicative imperfect future singular second-person)
zult vervallen (indicative imperfect future singular second-person)
zal vervallen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen vervallen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen vervallen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen vervallen (indicative imperfect future plural third-person)
zou vervallen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou vervallen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) vervallen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt vervallen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou vervallen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden vervallen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden vervallen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden vervallen (indicative imperfect conditional plural third-person)
ben vervallen (perfect present first-person)
bent vervallen (perfect present second-person)
bent vervallen (perfect present second-person)
is vervallen (perfect present second-person)
zijt vervallen (perfect present second-person)
is vervallen (perfect present third-person)
zijn vervallen (perfect present first-person)
zijn vervallen (perfect present second-person)
zijn vervallen (perfect present third-person)
was vervallen (perfect past first-person)
was vervallen (perfect past second-person)
was vervallen (perfect past second-person)
waart vervallen (perfect past second-person)
was vervallen (perfect past third-person)
waren vervallen (perfect past first-person)
waren vervallen (perfect past second-person)
waren vervallen (perfect past third-person)
zal vervallen zijn (perfect future first-person)
zal vervallen zijn (perfect future second-person)
zult vervallen zijn (perfect future second-person)
zult vervallen zijn (perfect future second-person)
zal vervallen zijn (perfect future second-person)
zult vervallen zijn (perfect future second-person)
zal vervallen zijn (perfect future third-person)
zullen vervallen zijn (perfect future first-person)
zullen vervallen zijn (perfect future second-person)
zullen vervallen zijn (perfect future third-person)
zou vervallen zijn (perfect conditional first-person)
zou vervallen zijn (perfect conditional second-person)
zou vervallen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vervallen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt vervallen zijn (perfect conditional second-person)
zou vervallen zijn (perfect conditional third-person)
zouden vervallen zijn (perfect conditional first-person)
zouden vervallen zijn (perfect conditional second-person)
zouden vervallen zijn (perfect conditional third-person)

van een overeenkomst, regeling, wettelijke bepaling e.d.

Deze regeling is op 1 januari komen te vervallen.


oog om oog, tand om tand

verbinding van  oog, om en tand, verwijzing naar Deuteronomium 19:21 in de Bijbel: Leven om leven, oog om oog, tand om tand, hand om hand, voet om voet. Dit is het klassieke beginsel van "ius talionis": proportionele vergelding van schade, waarbij de wraak van het slachtoffer beperkt is tot de omvang van de schade die door de dader is toegebracht. Dit beginsel reguleert bloedwraak in afwezigheid van een rechtssysteem met justitie-apparaat.

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-oog om oog, tand om tand.ogg

Een 24-jarige Iraniër die zijn vrouw had vermoord is bij wijze van vergelding en met toestemming van een rechtbank door zijn schoonvader gedood. Daarmee is voor het eerst in Iran het bij de wet geregelde oog om oog tand om tand toegepast, aldus de Iraanse krant Islamitische Republiek.

Weblink bron “Oog om oog, tand om tand in Iran toegepast” (29 juni 1983) op nrc.nl


enquête

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘onderzoek’ voor het eerst aangetroffen in 1494

/ɑŋ.ˈkɛː.tə/

Umfrage

een vragenlijst die aan meerdere personen wordt voorgelegd

enquêtes (plural)
enquêtetje (diminutive singular)
enquêtetjes (diminutive plural)

een getuigenverhoor in het burgerlijk recht

een parlementaire ~: een onderzoek uitgevoerd door en in opdracht van het parlement waarin mensen onder ede gehoord kunnen worden

De bankdirecteur was verplicht om voor de parlementaire enquêtecommissie de waarheid en niets dan de waarheid te vertellen.


onschendbaar

Afgeleid van schendbaar met het voorvoegsel on-

onschendbaarder (uninflected comparative)
onschendbaarst (uninflected superlative)
onschendbare (inflected positive)
onschendbaardere (inflected comparative)
onschendbaarste (inflected superlative)
onschendbaars (partitive positive)
onschendbaarders (partitive comparative)

niet voor strafrechterlijke vervolging ontvankelijk

De Italiaanse premier Silvio Berlusconi is niet langer onschendbaar.


roerend

~e zaak, ~ goed gemakkelijk van zijn plaats te krijgen

Hij handelt alleen in roerende goederen.


braak

In de betekenis van ‘onbebouwd’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1562

In de betekenis van ‘inbraak, huisbraak’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1843

Flachsbreche

werktuig om vlas of hennep te braken of te kneden.

braken (plural)
braakje (diminutive singular)
braakjes (diminutive plural)

het ongeoorloofd verbreken van een verzegeling of vergrendeling