schipdeur

bateau-porte

een afsluiting van een droogdok door een caisson/schip

schipdeuren (plural)
schipdeurtje (diminutive singular)
schipdeurtjes (diminutive plural)

de afsluiting van een gegraven droogdok waarbij gebruik wordt gemaakt van een caisson of schip dat voor de ingang wordt gesleept en afgezonken

De schipdeur van dok 2 in Willemsoord is gerestaureerd.


vonkenboer

samenstelling van vonk en boer met het invoegsel -en-

vonkenboeren (plural)
vonkenboertje (diminutive singular)
vonkenboertjes (diminutive plural)

De vonkenboer heeft zijn bijnaam te danken aan z'n werk met de antieke "vonkenzenders.".


hopper

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘baggervaartuig’ voor het eerst aangetroffen in 1905

Naamwoord van handeling van hoppen met het achtervoegsel -er

hoppers (plural)
hoppertje (diminutive singular)
hoppertjes (diminutive plural)

vaartuig, ingericht met een trechtervormige laadruimte, om bagger te vervoeren, onderlosser


havenhoofd

havenhoofden (plural)
havenhoofdje (diminutive singular)
havenhoofdjes (diminutive plural)

een golfbreker waarmee rustig water aan de ingang van een haven wordt verkregen

Aan het einde van dit havenhoofd is een lichtbaken, een zogenaamde 'lichtopstand' geplaatst.


leioog

samenstelling van de afkorting van de stam van geleiden en oog

leiogen (plural)
leioogje (diminutive singular)
leioogjes (diminutive plural)

een gat of ring waardoor een stang of touw wordt geleid

Haal de schoot door het leioog en leg er dan een Vlaamse achtknoop in.


Vlaamse steek

Vlaamse steken (plural)
Vlaams steekje (diminutive singular)
Vlaamse steekjes (diminutive plural)

een knoop die men aan het eind van een door een katrol of oog geleid touw legt, om terugschieten (uitscheren) te verhinderen

Haal de schoot door het leioog en leg er dan een Vlaamse steek in.


Vlaamse achtknoop

Vlaamse achtknopen (plural)
Vlaams achtknoopje (diminutive singular)
Vlaamse achtknoopjes (diminutive plural)

een steek die men aan het eind van een door een katrol of oog geleid touw legt, om terugschieten (uitscheren) te verhinderen


tjetten

tjette (past)
getjet (past participle)
te tjetten (active infinitive imperfect present long-form)
zullen tjetten (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen tjetten (active infinitive imperfect future long-form)
hebben getjet (active infinitive perfect present short-form)
te hebben getjet (active infinitive perfect present long-form)
getjet zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
getjet te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
tjettend (imperfect participle)
getjet (past participle)
tjette (subjunctive)
tjet (indicative imperfect present singular first-person)
tjet (indicative imperfect present singular second-person)
tjet (indicative imperfect present singular second-person)
tjet (indicative imperfect present singular second-person)
tjet (indicative imperfect present singular third-person)
tjette (indicative imperfect past singular first-person)
tjette (indicative imperfect past singular second-person)
tjette (indicative imperfect past singular second-person)
tjette (indicative imperfect past singular second-person)
tjette (indicative imperfect past singular third-person)
zal tjetten (indicative imperfect future singular first-person)
zult tjetten (indicative imperfect future singular second-person)
zal tjetten (indicative imperfect future singular second-person)
zult tjetten (indicative imperfect future singular second-person)
zal tjetten (indicative imperfect future singular second-person)
zult tjetten (indicative imperfect future singular second-person)
zal tjetten (indicative imperfect future singular third-person)
zullen tjetten (indicative imperfect future plural first-person)
zullen tjetten (indicative imperfect future plural second-person)
zullen tjetten (indicative imperfect future plural third-person)
zou tjetten (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou tjetten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) tjetten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt tjetten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou tjetten (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden tjetten (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden tjetten (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden tjetten (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb getjet (perfect present first-person)
hebt getjet (perfect present second-person)
hebt getjet (perfect present second-person)
heeft getjet (perfect present second-person)
hebt getjet (perfect present second-person)
heeft getjet (perfect present third-person)
hebben getjet (perfect present first-person)
hebben getjet (perfect present second-person)
hebben getjet (perfect present third-person)
had getjet (perfect past first-person)
had getjet (perfect past second-person)
had getjet (perfect past second-person)
hadt getjet (perfect past second-person)
had getjet (perfect past third-person)
hadden getjet (perfect past first-person)
hadden getjet (perfect past second-person)
hadden getjet (perfect past third-person)
zal getjet hebben (perfect future first-person)
zal getjet hebben (perfect future second-person)
zult getjet hebben (perfect future second-person)
zult getjet hebben (perfect future second-person)
zal getjet hebben (perfect future second-person)
zult getjet hebben (perfect future second-person)
zal getjet hebben (perfect future third-person)
zullen getjet hebben (perfect future first-person)
zullen getjet hebben (perfect future second-person)
zullen getjet hebben (perfect future third-person)
zou getjet hebben (perfect conditional first-person)
zou getjet hebben (perfect conditional second-person)
zou getjet hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getjet hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getjet hebben (perfect conditional second-person)
zou getjet hebben (perfect conditional third-person)
zouden getjet hebben (perfect conditional first-person)
zouden getjet hebben (perfect conditional second-person)
zouden getjet hebben (perfect conditional third-person)
er wordt getjet (impersonal passive present imperfect)
er is getjet (impersonal passive present perfect)
er werd getjet (impersonal passive past imperfect)
er was getjet (impersonal passive past perfect)
er zal getjet worden (impersonal passive future imperfect)
er zal getjet zijn (impersonal passive future perfect)
er zou getjet worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou getjet zijn (impersonal passive conditional perfect)
getjet worden (passive infinitive imperfect present short-form)
getjet te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
getjet zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
getjet te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
getjet zijn (passive infinitive perfect present short-form)
getjet te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
getjet zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
getjet te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
wordt getjet (singular imperfect present plural third-person)
worden getjet (singular imperfect present third-person)
werd getjet (singular imperfect past plural third-person)
werden getjet (singular imperfect past third-person)
zal getjet worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen getjet worden (singular imperfect future third-person)
zou getjet worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden getjet worden (singular imperfect conditional third-person)
is getjet (perfect present third-person)
zijn getjet (perfect present third-person)
was getjet (perfect past third-person)
waren getjet (perfect past third-person)
zal getjet zijn (perfect future third-person)
zullen getjet zijn (perfect future third-person)
zou getjet zijn (perfect conditional third-person)
zouden getjet zijn (perfect conditional third-person)

Na het breeuwen kan de scheepshuid getjet worden.


grootstag

touw dat de hoofdmast met de voormast verbindt en stabiliteit helpt te garanderen

Het dikste touw aan boord is het grootstag.


binnenlopen

liep binnen (past)
binnengelopen (past participle)
binnen te lopen (active infinitive imperfect present long-form)
zijn binnengelopen (active infinitive perfect present short-form)
te zijn binnengelopen (active infinitive perfect present long-form)
binnengelopen zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
binnengelopen te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
binnenlopend (imperfect participle)
binnengelopen (past participle)
loop binnen (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
loopt binnen (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
loopt binnen (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
loopt binnen (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
loopt binnen (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
lopen binnen (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
lopen binnen (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
lopen binnen (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
liep binnen (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
liep binnen (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
liep binnen (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
liept binnen (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
liep binnen (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
liepen binnen (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
liepen binnen (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
liepen binnen (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal binnenlopen (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen binnenlopen (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen binnenlopen (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen binnenlopen (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden binnenlopen (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
binnenloop (subordinate-clause present)
binnenloopt (subordinate-clause present)
binnenloopt (subordinate-clause present)
binnenloopt (subordinate-clause present)
binnenloopt (subordinate-clause present)
binnenliep (subordinate-clause past)
binnenliep (subordinate-clause past)
binnenliep (subordinate-clause past)
binnenliept (subordinate-clause past)
binnenliep (subordinate-clause past)
binnenliepen (subordinate-clause past)
binnenliepen (subordinate-clause past)
binnenliepen (subordinate-clause past)
ben binnengelopen (perfect present first-person)
bent binnengelopen (perfect present second-person)
bent binnengelopen (perfect present second-person)
is binnengelopen (perfect present second-person)
zijt binnengelopen (perfect present second-person)
is binnengelopen (perfect present third-person)
zijn binnengelopen (perfect present first-person)
zijn binnengelopen (perfect present second-person)
zijn binnengelopen (perfect present third-person)
was binnengelopen (perfect past first-person)
was binnengelopen (perfect past second-person)
was binnengelopen (perfect past second-person)
waart binnengelopen (perfect past second-person)
was binnengelopen (perfect past third-person)
waren binnengelopen (perfect past first-person)
waren binnengelopen (perfect past second-person)
waren binnengelopen (perfect past third-person)
zal binnengelopen zijn (perfect future first-person)
zal binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zult binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zult binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zal binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zult binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zal binnengelopen zijn (perfect future third-person)
zullen binnengelopen zijn (perfect future first-person)
zullen binnengelopen zijn (perfect future second-person)
zullen binnengelopen zijn (perfect future third-person)
zou binnengelopen zijn (perfect conditional first-person)
zou binnengelopen zijn (perfect conditional second-person)
zou binnengelopen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt binnengelopen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt binnengelopen zijn (perfect conditional second-person)
zou binnengelopen zijn (perfect conditional third-person)
zouden binnengelopen zijn (perfect conditional first-person)
zouden binnengelopen zijn (perfect conditional second-person)
zouden binnengelopen zijn (perfect conditional third-person)

Het schip was nog niet helemaal binnengelopen toen er een storm losbarstte.

Zo liep donderdagavond, enkele uren voor het begin van de staking van het Vlaamse overheidspersoneel nog een aardgastanker binnen in de haven van Zeebrugge. Alleen de vertrekkende schepen moesten rekening houden met vertraging omdat de verkeersleiding voor de scheepvaart in Zeebrugge niet aan de slag was.

Weblink bron
Pascal Sertyn
 “Staking verlamt vooral Antwerpse haven” (26/03/2005), De Standaard


kof

In de betekenis van ‘zeilschip’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1750

[1] cognaat met koof "schuine overgang tussen wand en plafond" en Middelnederlands cove "hut"

[6] via Surinaams kofoe van Engels cuff "manchet"

[1] koffen (plural)
[2-6] kofs (plural)
kofje (diminutive singular)
kofjes (diminutive plural)
[2, 3] koef

type zeilschip voor binnen- en kustvaart met platte bodem en ronde voor- en achtersteven


dekschuit

dekschuiten (plural)
dekschuitje (diminutive singular)
dekschuitjes (diminutive plural)

een eenvoudig vrachtvaartuig met een gesloten en vlak dek, zonder opbouw of aandrijving

De dekschuit kan ook als "drijvende werkvloer" worden gebruikt zoals een ponton.


kelderen

van Middelnederlands kelren ww ; afgeleid van kelder zn met het achtervoegsel -en, zowel letterlijk in de betekenis van "een ondergrondse bergplaats" als overdrachtelijk in de betekenis "laagst gelegen plaats"

kelderde (past)
gekelderd (past participle)
te kelderen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen kelderen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen kelderen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gekelderd (active infinitive perfect present short-form)
zijn gekelderd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben/zijn gekelderd (active infinitive perfect present long-form)
gekelderd zullen hebben/zijn (active infinitive perfect future short-form)
gekelderd te zullen hebben/zijn (active infinitive perfect future long-form)
kelderend (imperfect participle)
gekelderd (past participle)
keldere (subjunctive)
kelder (indicative imperfect present singular first-person)
keldert (indicative imperfect present singular second-person)
keldert (indicative imperfect present singular second-person)
keldert (indicative imperfect present singular second-person)
keldert (indicative imperfect present singular third-person)
kelderde (indicative imperfect past singular first-person)
kelderde (indicative imperfect past singular second-person)
kelderde (indicative imperfect past singular second-person)
kelderde (indicative imperfect past singular second-person)
kelderde (indicative imperfect past singular third-person)
kelderden (indicative imperfect past plural first-person)
kelderden (indicative imperfect past plural second-person)
kelderden (indicative imperfect past plural third-person)
zal kelderen (indicative imperfect future singular first-person)
zult kelderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal kelderen (indicative imperfect future singular second-person)
zult kelderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal kelderen (indicative imperfect future singular second-person)
zult kelderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal kelderen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen kelderen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen kelderen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen kelderen (indicative imperfect future plural third-person)
zou kelderen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou kelderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) kelderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt kelderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou kelderen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden kelderen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden kelderen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden kelderen (indicative imperfect conditional plural third-person)
er wordt gekelderd (impersonal passive perfect present first-person imperfect)
er is gekelderd (impersonal passive perfect present third-person perfect)
er werd gekelderd (impersonal passive perfect past first-person imperfect)
er was gekelderd (impersonal passive perfect past third-person perfect)
er zal gekelderd worden (impersonal passive perfect future first-person imperfect)
er zal gekelderd zijn (impersonal passive perfect future third-person perfect)
er zou gekelderd worden (impersonal passive perfect conditional first-person imperfect)
er zou gekelderd zijn (impersonal passive perfect conditional third-person perfect)
gekelderd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gekelderd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gekelderd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gekelderd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gekelderd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gekelderd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gekelderd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gekelderd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gekelderd (singular imperfect present first-person)
wordt gekelderd (singular imperfect present second-person)
wordt gekelderd (singular imperfect present second-person)
wordt gekelderd (singular imperfect present second-person)
wordt gekelderd (singular imperfect present plural third-person)
worden gekelderd (singular imperfect present plural first-person)
worden gekelderd (singular imperfect present plural second-person)
worden gekelderd (singular imperfect present third-person)
werd gekelderd (singular imperfect past first-person)
werd gekelderd (singular imperfect past second-person)
werd gekelderd (singular imperfect past second-person)
werdt gekelderd (singular imperfect past second-person)
werd gekelderd (singular imperfect past plural third-person)
werden gekelderd (singular imperfect past plural first-person)
werden gekelderd (singular imperfect past plural second-person)
werden gekelderd (singular imperfect past third-person)
zal gekelderd worden (singular imperfect future first-person)
zult gekelderd worden (singular imperfect future second-person)
zult gekelderd worden (singular imperfect future second-person)
zult gekelderd worden (singular imperfect future second-person)
zal gekelderd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gekelderd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gekelderd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gekelderd worden (singular imperfect future third-person)
zou gekelderd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gekelderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gekelderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gekelderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gekelderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gekelderd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gekelderd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gekelderd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gekelderd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gekelderd (perfect present first-person)
bent gekelderd (perfect present second-person)
bent gekelderd (perfect present second-person)
is gekelderd (perfect present second-person)
zijt gekelderd (perfect present second-person)
is gekelderd (perfect present third-person)
zijn gekelderd (perfect present first-person)
zijn gekelderd (perfect present second-person)
zijn gekelderd (perfect present third-person)
was gekelderd (perfect past first-person)
was gekelderd (perfect past second-person)
was gekelderd (perfect past second-person)
waart gekelderd (perfect past second-person)
was gekelderd (perfect past third-person)
waren gekelderd (perfect past first-person)
waren gekelderd (perfect past second-person)
waren gekelderd (perfect past third-person)
zal gekelderd zijn (perfect future first-person)
zult gekelderd zijn (perfect future second-person)
zult gekelderd zijn (perfect future second-person)
zult gekelderd zijn (perfect future second-person)
zal gekelderd zijn (perfect future third-person)
zullen gekelderd zijn (perfect future first-person)
zullen gekelderd zijn (perfect future second-person)
zullen gekelderd zijn (perfect future third-person)
zou gekelderd zijn (perfect conditional first-person)
zou gekelderd zijn (perfect conditional second-person)
zou gekelderd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gekelderd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gekelderd zijn (perfect conditional second-person)
zou gekelderd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gekelderd zijn (perfect conditional first-person)
zouden gekelderd zijn (perfect conditional second-person)
zouden gekelderd zijn (perfect conditional third-person)

onder water verdwijnen door verlies van het drijfvermogen, "naar de kelder gaan"

In het Amsterdamse havengebied is door een ongeluk bij een kolenoverslag een schip gekelderd.

tot zinken brengen, "naar de kelder jagen"

Op 30 december werd het schip gekelderd door de U-435.


alhidade

Van het Arabische "al idada" (vizierliniaal)

alhidades (plural)
alhidadetje (diminutive singular)
alhidadetjes (diminutive plural)

een draaibare arm, wijzer, liniaal of vizier van een gradenboog, die op verschillende peiltoestellen kompas, sextant enz. wordt toegepast om het aantal graden van een peiling af te lezen

Op het draaipunt van de alhidade van de sextant is de zg. grote spiegel gemonteerd.


sextant

van Latijn sextans "zesde (deel)", in de betekenis van ‘instrument voor plaatsbepaling’ voor het eerst aangetroffen in 1809

sextanten (plural)
sextantje (diminutive singular)
sextantjes (diminutive plural)

hoekmeetinstrument dat onder meer werd gebruikt om de hoogtehoek van een hemellichaam boven de horizon te meten, en om de hoek tussen twee aardse objecten te meten

De gradenboog van een sextant is eenzesde deel van een cirkel.


octant

van Frans octant, in de betekenis van ‘hoekmeter’ voor het eerst aangetroffen in 1740

octanten (plural)
octantje (diminutive singular)
octantjes (diminutive plural)

een hoekmeetinstrument dat ondermeer werd gebruikt om de hoogtehoek van een hemellichaam boven de horizon te meten, en om de hoek tussen twee aardse objecten te meten

De gradenboog van een octant is eenachtste deel van een cirkel.


kimspiegel

Horizntspiegel

de kleine spiegel van in sextant of octant

kimspiegels (plural)
kimspiegeltje (diminutive singular)
kimspiegeltjes (diminutive plural)

een halfdoorlatende spiegel van een sextant of octant, waardoorheen men tegelijk de horizon, en een gereflecteerd van een hemellichaam kan zien

Een spiegelsextant heeft twee spiegels: één die met de alhidade meedraait (de zg. grote spiegel) en de andere, de kleine spiegel, is de kimspiegel.


inclinometer

samenstelling van het Griekse 'klinein' (hellen) en meter

inclinometers (plural)
inclinometertje (diminutive singular)
inclinometertjes (diminutive plural)

een indicator die aangeeft hoeveel graden een (zeil-)schip zijwaarts overhelt

Bij meer dan dertig graden op inclinometer gaan we minder zeil voeren.

Het gaat om een fout met de zogeheten inclinometer. Dat is een belangrijke sensor voor Ingenuity, omdat die wordt gebruikt om de zwaartekracht te meten voordat hij kan opstijgen. De sensor is ook belangrijk bij het positioneren van de helikopter. Die moet altijd in de buurt van de Marsrover Perseverance landen, zodat het apparaat contact kan houden met de aarde.

Weblink bron “Marshelikopter heeft een update nodig om te kunnen blijven vliegen na sensorfout” (07 juni 2022), NU.nl


peiling

Van de stam van”peilen” met het achtervoegsel -ing

peilingen (plural)
peilinkje (diminutive singular)
peilinkjes (diminutive plural)

een voor bepaalde grootheden gebruikelijke naam voor de meting van hoogten (hemellichamen, bergen, wolken), diepten (zeewateren) , hoeken en richtingen in het horizontale vlak (koersen, kompasrichtingen) en statistische gegevens (opinies)

Een peiling, dat klinkt toch minder exact dan “meting”, vind je niet?


kaai

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘wal’ voor het eerst aangetroffen in 1457

kaaien (plural)
kaaitje (diminutive singular)
kaaitjes (diminutive plural)


zandstrook

zandstroken (plural)
zandstrookje (diminutive singular)
zandstrookjes (diminutive plural)

de meestal verbrede eerste gangplank naast de kiel

Zij hadden de zandstroken al aangebracht.


opbouw

Naamwoord van handeling van opbouwen ww zonder het achtervoegsel -en

opbouwen (plural)
opbouwtje (diminutive singular)
opbouwtjes (diminutive plural)

bouw, structuur, constructie geplaatst bovenop een bestaande (romp)

hij plaatste op zijn Amsterdamse huis een hele mooie opbouw


overhaal

overhalen (plural)
overhaaltje (diminutive singular)
overhaaltjes (diminutive plural)

een installatie waarbij een schip over land van het ene in het andere water wordt getrokken, met het doel een peilverschil te overwinnen.


overzet

overzetten (plural)
overzetje (diminutive singular)
overzetjes (diminutive plural)

plaats waar men over het water kan worden gezet


sprenkel

sprenkels (plural)
sprenkeltje (diminutive singular)
sprenkeltjes (diminutive plural)

opstaande steun waarover het touw wordt geleid waarmee de mast wordt opgezet of gestreken

Zelf had ik een sprenkel gemaakt omdat wij altijd de mast moesten strijken en ik dit in mijn eentje wilde kunnen doen.

Weblink bron Gearchiveerde versie
Erwin van Leeuwerden
 “De houten grundel 'Zeehond'” op ssrp.nl


gezagvoerder

In de betekenis van ‘iem. die het bevel heeft’ voor het eerst aangetroffen in 1856

Samenstellende afleiding van gezag en de stam van voeren met het achtervoegsel -der

een persoon op wie de hoogste verantwoordelijkheid rust aan boord van een vlieg- of vaartuig

Omdat de gezagvoerder geveld werd door een ziekte, moest de eerste stuurman zijn taak overnemen.


kits

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘type zeilschip’ aangetroffen vanaf 1572

[zelfstandig naamwoord] van Engels ketch

[bijvoeglijk naamwoord] als deel van Jiddisch alles gites van Duits alles Gute "alles goed"

kitsen (plural)
kitsje (diminutive singular)
kitsjes (diminutive plural)

een zeiljacht met twee langsgetuigde masten, waarbij de achterste ruim voor de positie van het roer is geplaatst

De achterste mast van een kits is korter dan de grote mast.


zeediepte

de afstand van een punt op de zeebodem tot het oppervlak

Terwijl het land gemiddeld 840 m hoog is, is de gemiddelde zeediepte 3800 m.


uitrusting

Naamwoord van handeling van uitrusten met het achtervoegsel -ing

de beschikbaar gestelde voer-, vlieg- of vaartuigen, bewapening, gereedschappen en hulpmiddelen, om een taak uit te voeren

De uitrusting van de expeditie was ontoereikend, het gestelde doel werd niet bereikt.

Stap voor stap kon ik nalezen hoe zij haar Amerikaanse visum had geregeld, welke telefoonprovider het meest geschikt was en welke uitrusting ze had aangeschaft.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers

Toch was het alsof hij iets uit zijn jeugd opnieuw beleefde, maar deze keer met een betere uitrusting.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142


toerusting

Naamwoord van handeling van toerusten met het achtervoegsel -ing

Het was al laat in het seizoen, voor de toerusting van een ander schip, was geen tijd meer.


uitrusten

In de betekenis van ‘van het nodige voorzien’ voor het eerst aangetroffen in 1517

rustte uit (past)
uitgerust (past participle)
uit te rusten (active infinitive imperfect present long-form)
hebben uitgerust (active infinitive perfect present short-form)
te hebben uitgerust (active infinitive perfect present long-form)
uitgerust zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
uitgerust te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
uitrustend (imperfect participle)
uitgerust (past participle)
rust uit (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
rust uit (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust uit (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust uit (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust uit (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
rusten uit (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
rusten uit (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
rusten uit (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
rustte uit (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
rustte uit (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte uit (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte uit (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte uit (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
rustten uit (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
rustten uit (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
rustten uit (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal uitrusten (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen uitrusten (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen uitrusten (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen uitrusten (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden uitrusten (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
uitrust (subordinate-clause present)
uitrust (subordinate-clause present)
uitrust (subordinate-clause present)
uitrust (subordinate-clause present)
uitrust (subordinate-clause present)
uitrustte (subordinate-clause past)
uitrustte (subordinate-clause past)
uitrustte (subordinate-clause past)
uitrustte (subordinate-clause past)
uitrustte (subordinate-clause past)
uitrustten (subordinate-clause past)
uitrustten (subordinate-clause past)
uitrustten (subordinate-clause past)
heb uitgerust (perfect present first-person)
hebt uitgerust (perfect present second-person)
hebt uitgerust (perfect present second-person)
heeft uitgerust (perfect present second-person)
hebt uitgerust (perfect present second-person)
heeft uitgerust (perfect present third-person)
hebben uitgerust (perfect present first-person)
hebben uitgerust (perfect present second-person)
hebben uitgerust (perfect present third-person)
had uitgerust (perfect past first-person)
had uitgerust (perfect past second-person)
had uitgerust (perfect past second-person)
hadt uitgerust (perfect past second-person)
had uitgerust (perfect past third-person)
hadden uitgerust (perfect past first-person)
hadden uitgerust (perfect past second-person)
hadden uitgerust (perfect past third-person)
zal uitgerust hebben (perfect future first-person)
zal uitgerust hebben (perfect future second-person)
zult uitgerust hebben (perfect future second-person)
zult uitgerust hebben (perfect future second-person)
zal uitgerust hebben (perfect future second-person)
zult uitgerust hebben (perfect future second-person)
zal uitgerust hebben (perfect future third-person)
zullen uitgerust hebben (perfect future first-person)
zullen uitgerust hebben (perfect future second-person)
zullen uitgerust hebben (perfect future third-person)
zou uitgerust hebben (perfect conditional first-person)
zou uitgerust hebben (perfect conditional second-person)
zou uitgerust hebben (perfect conditional second-person)
zoudt uitgerust hebben (perfect conditional second-person)
zoudt uitgerust hebben (perfect conditional second-person)
zou uitgerust hebben (perfect conditional third-person)
zouden uitgerust hebben (perfect conditional first-person)
zouden uitgerust hebben (perfect conditional second-person)
zouden uitgerust hebben (perfect conditional third-person)
er wordt uitgerust (impersonal passive present imperfect)
er is uitgerust (impersonal passive present perfect)
er werd uitgerust (impersonal passive past imperfect)
er was uitgerust (impersonal passive past perfect)
er zal uitgerust worden (impersonal passive future imperfect)
er zal uitgerust zijn (impersonal passive future perfect)
er zou uitgerust worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou uitgerust zijn (impersonal passive conditional perfect)
uitgerust worden (passive infinitive imperfect present short-form)
uitgerust te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
uitgerust zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
uitgerust te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
uitgerust zijn (passive infinitive perfect present short-form)
uitgerust te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
uitgerust zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
uitgerust te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word uitgerust (singular imperfect present first-person)
wordt uitgerust (singular imperfect present second-person)
wordt uitgerust (singular imperfect present second-person)
wordt uitgerust (singular imperfect present second-person)
wordt uitgerust (singular imperfect present plural third-person)
worden uitgerust (singular imperfect present plural first-person)
worden uitgerust (singular imperfect present plural second-person)
worden uitgerust (singular imperfect present third-person)
werd uitgerust (singular imperfect past first-person)
werd uitgerust (singular imperfect past second-person)
werd uitgerust (singular imperfect past second-person)
werdt uitgerust (singular imperfect past second-person)
werd uitgerust (singular imperfect past plural third-person)
werden uitgerust (singular imperfect past plural first-person)
werden uitgerust (singular imperfect past plural second-person)
werden uitgerust (singular imperfect past third-person)
zal uitgerust worden (singular imperfect future first-person)
zult uitgerust worden (singular imperfect future second-person)
zult uitgerust worden (singular imperfect future second-person)
zult uitgerust worden (singular imperfect future second-person)
zal uitgerust worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen uitgerust worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen uitgerust worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen uitgerust worden (singular imperfect future third-person)
zou uitgerust worden (singular imperfect conditional first-person)
zou uitgerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zou uitgerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt uitgerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt uitgerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zou uitgerust worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden uitgerust worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden uitgerust worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden uitgerust worden (singular imperfect conditional third-person)
ben uitgerust (perfect present first-person)
bent uitgerust (perfect present second-person)
bent uitgerust (perfect present second-person)
is uitgerust (perfect present second-person)
zijt uitgerust (perfect present second-person)
is uitgerust (perfect present third-person)
zijn uitgerust (perfect present first-person)
zijn uitgerust (perfect present second-person)
zijn uitgerust (perfect present third-person)
was uitgerust (perfect past first-person)
was uitgerust (perfect past second-person)
was uitgerust (perfect past second-person)
waart uitgerust (perfect past second-person)
was uitgerust (perfect past third-person)
waren uitgerust (perfect past first-person)
waren uitgerust (perfect past second-person)
waren uitgerust (perfect past third-person)
zal uitgerust zijn (perfect future first-person)
zult uitgerust zijn (perfect future second-person)
zult uitgerust zijn (perfect future second-person)
zult uitgerust zijn (perfect future second-person)
zal uitgerust zijn (perfect future third-person)
zullen uitgerust zijn (perfect future first-person)
zullen uitgerust zijn (perfect future second-person)
zullen uitgerust zijn (perfect future third-person)
zou uitgerust zijn (perfect conditional first-person)
zou uitgerust zijn (perfect conditional second-person)
zou uitgerust zijn (perfect conditional second-person)
zoudt uitgerust zijn (perfect conditional second-person)
zoudt uitgerust zijn (perfect conditional second-person)
zou uitgerust zijn (perfect conditional third-person)
zouden uitgerust zijn (perfect conditional first-person)
zouden uitgerust zijn (perfect conditional second-person)
zouden uitgerust zijn (perfect conditional third-person)

één of meer personen, vaar- of voertuigen e.d. voorzien van de benodigdheden voor een taak, expeditie of reis

De vloot werd uitgerust met een nieuw radarsysteem.

Het viel hem op dat er veel politie was maar dat ze niet waren uitgerust met witte oproerhelmen en schilden.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “1968, De grote eeuw deel 7” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044633535


toerusten

rustte toe (past)
toegerust (past participle)
toe te rusten (active infinitive imperfect present long-form)
hebben toegerust (active infinitive perfect present short-form)
te hebben toegerust (active infinitive perfect present long-form)
toegerust zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
toegerust te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
toerustend (imperfect participle)
toegerust (past participle)
rust toe (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
rust toe (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust toe (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust toe (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rust toe (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
rusten toe (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
rusten toe (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
rusten toe (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
rustte toe (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
rustte toe (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte toe (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte toe (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
rustte toe (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
rustten toe (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
rustten toe (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
rustten toe (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal toerusten (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult toerusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal toerusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult toerusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal toerusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult toerusten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal toerusten (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen toerusten (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen toerusten (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen toerusten (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou toerusten (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou toerusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) toerusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt toerusten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou toerusten (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden toerusten (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden toerusten (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden toerusten (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
toerust (subordinate-clause present)
toerust (subordinate-clause present)
toerust (subordinate-clause present)
toerust (subordinate-clause present)
toerust (subordinate-clause present)
toerustte (subordinate-clause past)
toerustte (subordinate-clause past)
toerustte (subordinate-clause past)
toerustte (subordinate-clause past)
toerustte (subordinate-clause past)
toerustten (subordinate-clause past)
toerustten (subordinate-clause past)
toerustten (subordinate-clause past)
heb toegerust (perfect present first-person)
hebt toegerust (perfect present second-person)
hebt toegerust (perfect present second-person)
heeft toegerust (perfect present second-person)
hebt toegerust (perfect present second-person)
heeft toegerust (perfect present third-person)
hebben toegerust (perfect present first-person)
hebben toegerust (perfect present second-person)
hebben toegerust (perfect present third-person)
had toegerust (perfect past first-person)
had toegerust (perfect past second-person)
had toegerust (perfect past second-person)
hadt toegerust (perfect past second-person)
had toegerust (perfect past third-person)
hadden toegerust (perfect past first-person)
hadden toegerust (perfect past second-person)
hadden toegerust (perfect past third-person)
zal toegerust hebben (perfect future first-person)
zal toegerust hebben (perfect future second-person)
zult toegerust hebben (perfect future second-person)
zult toegerust hebben (perfect future second-person)
zal toegerust hebben (perfect future second-person)
zult toegerust hebben (perfect future second-person)
zal toegerust hebben (perfect future third-person)
zullen toegerust hebben (perfect future first-person)
zullen toegerust hebben (perfect future second-person)
zullen toegerust hebben (perfect future third-person)
zou toegerust hebben (perfect conditional first-person)
zou toegerust hebben (perfect conditional second-person)
zou toegerust hebben (perfect conditional second-person)
zoudt toegerust hebben (perfect conditional second-person)
zoudt toegerust hebben (perfect conditional second-person)
zou toegerust hebben (perfect conditional third-person)
zouden toegerust hebben (perfect conditional first-person)
zouden toegerust hebben (perfect conditional second-person)
zouden toegerust hebben (perfect conditional third-person)
er wordt toegerust (impersonal passive present imperfect)
er is toegerust (impersonal passive present perfect)
er werd toegerust (impersonal passive past imperfect)
er was toegerust (impersonal passive past perfect)
er zal toegerust worden (impersonal passive future imperfect)
er zal toegerust zijn (impersonal passive future perfect)
er zou toegerust worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou toegerust zijn (impersonal passive conditional perfect)
toegerust worden (passive infinitive imperfect present short-form)
toegerust te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
toegerust zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
toegerust te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
toegerust zijn (passive infinitive perfect present short-form)
toegerust te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
toegerust zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
toegerust te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word toegerust (singular imperfect present first-person)
wordt toegerust (singular imperfect present second-person)
wordt toegerust (singular imperfect present second-person)
wordt toegerust (singular imperfect present second-person)
wordt toegerust (singular imperfect present plural third-person)
worden toegerust (singular imperfect present plural first-person)
worden toegerust (singular imperfect present plural second-person)
worden toegerust (singular imperfect present third-person)
werd toegerust (singular imperfect past first-person)
werd toegerust (singular imperfect past second-person)
werd toegerust (singular imperfect past second-person)
werdt toegerust (singular imperfect past second-person)
werd toegerust (singular imperfect past plural third-person)
werden toegerust (singular imperfect past plural first-person)
werden toegerust (singular imperfect past plural second-person)
werden toegerust (singular imperfect past third-person)
zal toegerust worden (singular imperfect future first-person)
zult toegerust worden (singular imperfect future second-person)
zult toegerust worden (singular imperfect future second-person)
zult toegerust worden (singular imperfect future second-person)
zal toegerust worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen toegerust worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen toegerust worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen toegerust worden (singular imperfect future third-person)
zou toegerust worden (singular imperfect conditional first-person)
zou toegerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zou toegerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt toegerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt toegerust worden (singular imperfect conditional second-person)
zou toegerust worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden toegerust worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden toegerust worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden toegerust worden (singular imperfect conditional third-person)
ben toegerust (perfect present first-person)
bent toegerust (perfect present second-person)
bent toegerust (perfect present second-person)
is toegerust (perfect present second-person)
zijt toegerust (perfect present second-person)
is toegerust (perfect present third-person)
zijn toegerust (perfect present first-person)
zijn toegerust (perfect present second-person)
zijn toegerust (perfect present third-person)
was toegerust (perfect past first-person)
was toegerust (perfect past second-person)
was toegerust (perfect past second-person)
waart toegerust (perfect past second-person)
was toegerust (perfect past third-person)
waren toegerust (perfect past first-person)
waren toegerust (perfect past second-person)
waren toegerust (perfect past third-person)
zal toegerust zijn (perfect future first-person)
zult toegerust zijn (perfect future second-person)
zult toegerust zijn (perfect future second-person)
zult toegerust zijn (perfect future second-person)
zal toegerust zijn (perfect future third-person)
zullen toegerust zijn (perfect future first-person)
zullen toegerust zijn (perfect future second-person)
zullen toegerust zijn (perfect future third-person)
zou toegerust zijn (perfect conditional first-person)
zou toegerust zijn (perfect conditional second-person)
zou toegerust zijn (perfect conditional second-person)
zoudt toegerust zijn (perfect conditional second-person)
zoudt toegerust zijn (perfect conditional second-person)
zou toegerust zijn (perfect conditional third-person)
zouden toegerust zijn (perfect conditional first-person)
zouden toegerust zijn (perfect conditional second-person)
zouden toegerust zijn (perfect conditional third-person)

De vloot werd toegerust voor een andere taak.


equipage

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘paard met rijtuig’ voor het eerst aangetroffen in 1734

Naamwoord van handeling van equiperen met het achtervoegsel -age

bemanning op een schip, beneden de rang van officier


tuigage

In de betekenis van ‘wat hoort bij de optuiging van een schip’ voor het eerst aangetroffen in 1755

Takelage

het geheel van masten, bomen, zeilen en touwwerk van moderne zeilschepen

De masten en hun verstaging, de takelage, werden vroeger niet tot de tuigage gerekend.


takelage

Naamwoord van handeling van takelen met het achtervoegsel -age

Takelage

het geheel van masten en de verstaging van traditionele zeilschepen

de masten en hun verstaging (het zg. staande want) van een traditioneel zeilschip.

Van de takelage stond alleen nog den bezaans- en voorondermast.


zandzuiger

Samenstellende afleiding van zand en de stam van zuigen met het achtervoegsel -er

zandzuigers (plural)
zandzuigertje (diminutive singular)
zandzuigertjes (diminutive plural)

een schip uitgerust om zand van de bodem op te zuigen

Men gebruikt een zandzuiger voor het uitdiepen van rivieren, van riviermondingen, van stroomgeulen, benevens voor het graven van havens en kanalen.


onttakelen

Afgeleid van takel met het voorvoegsel ont- met het achtervoegsel -en

desarmar

het van een schip verwijderen of verliezen van tuig en uitrusting

onttakelde (past)
onttakeld (past participle)
te onttakelen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen onttakelen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen onttakelen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben onttakeld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben onttakeld (active infinitive perfect present long-form)
onttakeld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
onttakeld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
onttakelend (imperfect participle)
onttakeld (past participle)
onttakele (subjunctive)
onttakel (indicative imperfect present singular first-person)
onttakelt (indicative imperfect present singular second-person)
onttakelt (indicative imperfect present singular second-person)
onttakelt (indicative imperfect present singular second-person)
onttakelt (indicative imperfect present singular third-person)
onttakelde (indicative imperfect past singular first-person)
onttakelde (indicative imperfect past singular second-person)
onttakelde (indicative imperfect past singular second-person)
onttakelde (indicative imperfect past singular second-person)
onttakelde (indicative imperfect past singular third-person)
onttakelden (indicative imperfect past plural first-person)
onttakelden (indicative imperfect past plural second-person)
onttakelden (indicative imperfect past plural third-person)
zal onttakelen (indicative imperfect future singular first-person)
zult onttakelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal onttakelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult onttakelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal onttakelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult onttakelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal onttakelen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen onttakelen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen onttakelen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen onttakelen (indicative imperfect future plural third-person)
zou onttakelen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou onttakelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) onttakelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt onttakelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou onttakelen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden onttakelen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden onttakelen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden onttakelen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb onttakeld (perfect present first-person)
hebt onttakeld (perfect present second-person)
hebt onttakeld (perfect present second-person)
heeft onttakeld (perfect present second-person)
hebt onttakeld (perfect present second-person)
heeft onttakeld (perfect present third-person)
hebben onttakeld (perfect present first-person)
hebben onttakeld (perfect present second-person)
hebben onttakeld (perfect present third-person)
had onttakeld (perfect past first-person)
had onttakeld (perfect past second-person)
had onttakeld (perfect past second-person)
hadt onttakeld (perfect past second-person)
had onttakeld (perfect past third-person)
hadden onttakeld (perfect past first-person)
hadden onttakeld (perfect past second-person)
hadden onttakeld (perfect past third-person)
zal onttakeld hebben (perfect future first-person)
zal onttakeld hebben (perfect future second-person)
zult onttakeld hebben (perfect future second-person)
zult onttakeld hebben (perfect future second-person)
zal onttakeld hebben (perfect future second-person)
zult onttakeld hebben (perfect future second-person)
zal onttakeld hebben (perfect future third-person)
zullen onttakeld hebben (perfect future first-person)
zullen onttakeld hebben (perfect future second-person)
zullen onttakeld hebben (perfect future third-person)
zou onttakeld hebben (perfect conditional first-person)
zou onttakeld hebben (perfect conditional second-person)
zou onttakeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt onttakeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt onttakeld hebben (perfect conditional second-person)
zou onttakeld hebben (perfect conditional third-person)
zouden onttakeld hebben (perfect conditional first-person)
zouden onttakeld hebben (perfect conditional second-person)
zouden onttakeld hebben (perfect conditional third-person)
er wordt onttakeld (impersonal passive present imperfect)
er is onttakeld (impersonal passive present perfect)
er werd onttakeld (impersonal passive past imperfect)
er was onttakeld (impersonal passive past perfect)
er zal onttakeld worden (impersonal passive future imperfect)
er zal onttakeld zijn (impersonal passive future perfect)
er zou onttakeld worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou onttakeld zijn (impersonal passive conditional perfect)
onttakeld worden (passive infinitive imperfect present short-form)
onttakeld te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
onttakeld zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
onttakeld te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
onttakeld zijn (passive infinitive perfect present short-form)
onttakeld te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
onttakeld zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
onttakeld te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word onttakeld (singular imperfect present first-person)
wordt onttakeld (singular imperfect present second-person)
wordt onttakeld (singular imperfect present second-person)
wordt onttakeld (singular imperfect present second-person)
wordt onttakeld (singular imperfect present plural third-person)
worden onttakeld (singular imperfect present plural first-person)
worden onttakeld (singular imperfect present plural second-person)
worden onttakeld (singular imperfect present third-person)
werd onttakeld (singular imperfect past first-person)
werd onttakeld (singular imperfect past second-person)
werd onttakeld (singular imperfect past second-person)
werdt onttakeld (singular imperfect past second-person)
werd onttakeld (singular imperfect past plural third-person)
werden onttakeld (singular imperfect past plural first-person)
werden onttakeld (singular imperfect past plural second-person)
werden onttakeld (singular imperfect past third-person)
zal onttakeld worden (singular imperfect future first-person)
zult onttakeld worden (singular imperfect future second-person)
zult onttakeld worden (singular imperfect future second-person)
zult onttakeld worden (singular imperfect future second-person)
zal onttakeld worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen onttakeld worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen onttakeld worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen onttakeld worden (singular imperfect future third-person)
zou onttakeld worden (singular imperfect conditional first-person)
zou onttakeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou onttakeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt onttakeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt onttakeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou onttakeld worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden onttakeld worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden onttakeld worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden onttakeld worden (singular imperfect conditional third-person)
ben onttakeld (perfect present first-person)
bent onttakeld (perfect present second-person)
bent onttakeld (perfect present second-person)
is onttakeld (perfect present second-person)
zijt onttakeld (perfect present second-person)
is onttakeld (perfect present third-person)
zijn onttakeld (perfect present first-person)
zijn onttakeld (perfect present second-person)
zijn onttakeld (perfect present third-person)
was onttakeld (perfect past first-person)
was onttakeld (perfect past second-person)
was onttakeld (perfect past second-person)
waart onttakeld (perfect past second-person)
was onttakeld (perfect past third-person)
waren onttakeld (perfect past first-person)
waren onttakeld (perfect past second-person)
waren onttakeld (perfect past third-person)
zal onttakeld zijn (perfect future first-person)
zult onttakeld zijn (perfect future second-person)
zult onttakeld zijn (perfect future second-person)
zult onttakeld zijn (perfect future second-person)
zal onttakeld zijn (perfect future third-person)
zullen onttakeld zijn (perfect future first-person)
zullen onttakeld zijn (perfect future second-person)
zullen onttakeld zijn (perfect future third-person)
zou onttakeld zijn (perfect conditional first-person)
zou onttakeld zijn (perfect conditional second-person)
zou onttakeld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt onttakeld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt onttakeld zijn (perfect conditional second-person)
zou onttakeld zijn (perfect conditional third-person)
zouden onttakeld zijn (perfect conditional first-person)
zouden onttakeld zijn (perfect conditional second-person)
zouden onttakeld zijn (perfect conditional third-person)

het van een (zeil-)schip verwijderen of verliezen van tuig en uitrusting: masten, laadbomen, staand en lopend want, verlichting enz.

Na zo'n lange reis werd een schip geheel onttakeld en van nieuwe tuigage voorzien.


stag

In de betekenis van ‘staand want’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1600

Stag

een touw of kabel waarmee een mast stabiel wordt gehouden

een touw of staalkabel die aan de voor- en/of achterzijde van een mast is gespannen, om hem in de juiste stand te houden

Het stag wordt op spanning gehouden door spanschroeven.


achterstag

Achterstag

stag aan achterkant van zeil boot naar de top van de mast

achterstagen (plural)
achterstagje (diminutive singular)
achterstagjes (diminutive plural)

lijn of staalkabel die gespannen is tussen masttop en de achtersteven (hek) van een zeilboot


voorstag

Vorstag

lijn of staalkabel die is gespannen tussen de boeg en de masttop

voorstagen (plural)
voorstagje (diminutive singular)
voorstagjes (diminutive plural)

Bij het hijsen van de fok glijden de leuvers langs de voorstag.


kraanlijn

samenstelling van kraan en lijn (kraan = hijstoestel)

kraanlijnen (plural)
kraanlijntje (diminutive singular)
kraanlijntjes (diminutive plural)

een lijn die vanuit de masttop de giek draagt bij weggenomen zeil

Tijdens het zeilen dient het zeil de giek te dragen, de kraanlijn moet dan slap hangen.


dirk

van Engels derrick "hijskraan", een eponiem dat verwijst naar de Engelse beul T. Derrick , de uitvinder van een hijsmechanisme voor galgen

Dirk

lijn die vanuit de masttop de giek draagt bij weggenomen zeil

dirken (plural)
dirkje (diminutive singular)
dirkjes (diminutive plural)

Tijdens het zeilen dient het zeil de giek te dragen, de dirk moet dan slap hangen.


putting

chainplate

een stevig aan dek of boord verankerd oog waaraan het want of een stag want wordt bevestigd

puttings (plural)
puttinkje (diminutive singular)
puttinkjes (diminutive plural)

Met een wantspanner tussen stag en putting kan men de spanning instellen.


puttingijzer

puttingijzers (plural)
puttingijzertje (diminutive singular)
puttingijzertjes (diminutive plural)

een zware uitvoering van een putting, een stevig aan het boord verankerde ijzeren strip, die voorzien is van een oog waaraan de wantstagen zijn bevestigd

Op klassieke schepen zijn de puttingijzers ook wel buitenboord aangebracht op een brede klamp die men "wantrust" noemt.


talreep

talrepen (plural)
talreepje (diminutive singular)
talreepjes (diminutive plural)

een touw dat bij wijze van want- of stagspanner, enkele malen door de ogen van een stag en putting is gehaald en vastgezet

De wanttalie met talreep is een eenvoudige voorloper van de spanschroef.


weeflijn

Webleine

weeflijnen (plural)
weeflijntje (diminutive singular)
weeflijntjes (diminutive plural)

elk van de horizontaal tussen de wanten van een zeilschip gespannen touwen, die samen een ladder vormen om in het want te klimmen


escaleren

[1]-[3]: van Engels escalate ww met het achtervoegsel -eren, in de betekenis van ‘steeds ernstiger worden’ voor het eerst aangetroffen in 1969

[4]: van Frans escaler ww met het achtervoegsel -eren

eskalieren

stapsgewijs toenemen in omvang, intensiteit

escaleerde (past)
geëscaleerd (past participle)
te escaleren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen escaleren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen escaleren (active infinitive imperfect future long-form)
zijn geëscaleerd (active infinitive perfect present short-form)
te zijn geëscaleerd (active infinitive perfect present long-form)
geëscaleerd zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
geëscaleerd te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
escalerend (imperfect participle)
geëscaleerd (past participle)
escalere (subjunctive)
escaleer (indicative imperfect present singular first-person)
escaleert (indicative imperfect present singular second-person)
escaleert (indicative imperfect present singular second-person)
escaleert (indicative imperfect present singular second-person)
escaleert (indicative imperfect present singular third-person)
escaleerde (indicative imperfect past singular first-person)
escaleerde (indicative imperfect past singular second-person)
escaleerde (indicative imperfect past singular second-person)
escaleerde (indicative imperfect past singular second-person)
escaleerde (indicative imperfect past singular third-person)
escaleerden (indicative imperfect past plural first-person)
escaleerden (indicative imperfect past plural second-person)
escaleerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal escaleren (indicative imperfect future singular first-person)
zult escaleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal escaleren (indicative imperfect future singular second-person)
zult escaleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal escaleren (indicative imperfect future singular second-person)
zult escaleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal escaleren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen escaleren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen escaleren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen escaleren (indicative imperfect future plural third-person)
zou escaleren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou escaleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) escaleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt escaleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou escaleren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden escaleren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden escaleren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden escaleren (indicative imperfect conditional plural third-person)
ben geëscaleerd (perfect present first-person)
bent geëscaleerd (perfect present second-person)
bent geëscaleerd (perfect present second-person)
is geëscaleerd (perfect present second-person)
zijt geëscaleerd (perfect present second-person)
is geëscaleerd (perfect present third-person)
zijn geëscaleerd (perfect present first-person)
zijn geëscaleerd (perfect present second-person)
zijn geëscaleerd (perfect present third-person)
was geëscaleerd (perfect past first-person)
was geëscaleerd (perfect past second-person)
was geëscaleerd (perfect past second-person)
waart geëscaleerd (perfect past second-person)
was geëscaleerd (perfect past third-person)
waren geëscaleerd (perfect past first-person)
waren geëscaleerd (perfect past second-person)
waren geëscaleerd (perfect past third-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future first-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future third-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future first-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future third-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional first-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional third-person)
er wordt geëscaleerd (impersonal passive present imperfect)
er is geëscaleerd (impersonal passive present perfect)
er werd geëscaleerd (impersonal passive past imperfect)
er was geëscaleerd (impersonal passive past perfect)
er zal geëscaleerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geëscaleerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geëscaleerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geëscaleerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
geëscaleerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geëscaleerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geëscaleerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geëscaleerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geëscaleerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geëscaleerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geëscaleerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geëscaleerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geëscaleerd (singular imperfect present first-person)
wordt geëscaleerd (singular imperfect present second-person)
wordt geëscaleerd (singular imperfect present second-person)
wordt geëscaleerd (singular imperfect present second-person)
wordt geëscaleerd (singular imperfect present plural third-person)
worden geëscaleerd (singular imperfect present plural first-person)
worden geëscaleerd (singular imperfect present plural second-person)
worden geëscaleerd (singular imperfect present third-person)
werd geëscaleerd (singular imperfect past first-person)
werd geëscaleerd (singular imperfect past second-person)
werd geëscaleerd (singular imperfect past second-person)
werdt geëscaleerd (singular imperfect past second-person)
werd geëscaleerd (singular imperfect past plural third-person)
werden geëscaleerd (singular imperfect past plural first-person)
werden geëscaleerd (singular imperfect past plural second-person)
werden geëscaleerd (singular imperfect past third-person)
zal geëscaleerd worden (singular imperfect future first-person)
zult geëscaleerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geëscaleerd worden (singular imperfect future second-person)
zult geëscaleerd worden (singular imperfect future second-person)
zal geëscaleerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geëscaleerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geëscaleerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geëscaleerd worden (singular imperfect future third-person)
zou geëscaleerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geëscaleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geëscaleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geëscaleerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geëscaleerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geëscaleerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geëscaleerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geëscaleerd (perfect present first-person)
bent geëscaleerd (perfect present second-person)
bent geëscaleerd (perfect present second-person)
is geëscaleerd (perfect present second-person)
zijt geëscaleerd (perfect present second-person)
is geëscaleerd (perfect present third-person)
zijn geëscaleerd (perfect present first-person)
zijn geëscaleerd (perfect present second-person)
zijn geëscaleerd (perfect present third-person)
was geëscaleerd (perfect past first-person)
was geëscaleerd (perfect past second-person)
was geëscaleerd (perfect past second-person)
waart geëscaleerd (perfect past second-person)
was geëscaleerd (perfect past third-person)
waren geëscaleerd (perfect past first-person)
waren geëscaleerd (perfect past second-person)
waren geëscaleerd (perfect past third-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future first-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zult geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zal geëscaleerd zijn (perfect future third-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future first-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future second-person)
zullen geëscaleerd zijn (perfect future third-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional first-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou geëscaleerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden geëscaleerd zijn (perfect conditional third-person)


smarting

smartings (plural)
smartingen (plural)
smartinkje (diminutive singular)
smartinkjes (diminutive plural)

een op een stag of want aangebrachte omwikkeling van oud touwmateriaal, om de slijtage te verminderen die optreedt door het steeds langs elkaar schuren van zeilen of touwen

Bij wijze van smarting is om de staalkabels van het want een kunststof kous aangebracht.


schavielen

schavielde (past)
geschavield (past participle)
te schavielen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen schavielen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen schavielen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geschavield (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geschavield (active infinitive perfect present long-form)
geschavield zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geschavield te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
schavielend (imperfect participle)
geschavield (past participle)
schaviele (subjunctive)
schaviel (indicative imperfect present singular first-person)
schavielt (indicative imperfect present singular second-person)
schavielt (indicative imperfect present singular second-person)
schavielt (indicative imperfect present singular second-person)
schavielt (indicative imperfect present singular third-person)
schavielde (indicative imperfect past singular first-person)
schavielde (indicative imperfect past singular second-person)
schavielde (indicative imperfect past singular second-person)
schavielde (indicative imperfect past singular second-person)
schavielde (indicative imperfect past singular third-person)
schavielden (indicative imperfect past plural first-person)
schavielden (indicative imperfect past plural second-person)
schavielden (indicative imperfect past plural third-person)
zal schavielen (indicative imperfect future singular first-person)
zult schavielen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavielen (indicative imperfect future singular second-person)
zult schavielen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavielen (indicative imperfect future singular second-person)
zult schavielen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavielen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen schavielen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen schavielen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen schavielen (indicative imperfect future plural third-person)
zou schavielen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou schavielen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) schavielen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt schavielen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou schavielen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden schavielen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden schavielen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden schavielen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geschavield (perfect present first-person)
hebt geschavield (perfect present second-person)
hebt geschavield (perfect present second-person)
heeft geschavield (perfect present second-person)
hebt geschavield (perfect present second-person)
heeft geschavield (perfect present third-person)
hebben geschavield (perfect present first-person)
hebben geschavield (perfect present second-person)
hebben geschavield (perfect present third-person)
had geschavield (perfect past first-person)
had geschavield (perfect past second-person)
had geschavield (perfect past second-person)
hadt geschavield (perfect past second-person)
had geschavield (perfect past third-person)
hadden geschavield (perfect past first-person)
hadden geschavield (perfect past second-person)
hadden geschavield (perfect past third-person)
zal geschavield hebben (perfect future first-person)
zal geschavield hebben (perfect future second-person)
zult geschavield hebben (perfect future second-person)
zult geschavield hebben (perfect future second-person)
zal geschavield hebben (perfect future second-person)
zult geschavield hebben (perfect future second-person)
zal geschavield hebben (perfect future third-person)
zullen geschavield hebben (perfect future first-person)
zullen geschavield hebben (perfect future second-person)
zullen geschavield hebben (perfect future third-person)
zou geschavield hebben (perfect conditional first-person)
zou geschavield hebben (perfect conditional second-person)
zou geschavield hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschavield hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschavield hebben (perfect conditional second-person)
zou geschavield hebben (perfect conditional third-person)
zouden geschavield hebben (perfect conditional first-person)
zouden geschavield hebben (perfect conditional second-person)
zouden geschavield hebben (perfect conditional third-person)

het almaar langs elkaar wrijven van touw of zeil waardoor snel slijtplekken ontstaan

Waar de fok steeds langs de stag schavielt, omwikkelen we de stag met een smarting.


schavelen

schaveelde (past)
geschaveeld (past participle)
te schavelen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen schavelen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen schavelen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geschaveeld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geschaveeld (active infinitive perfect present long-form)
geschaveeld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geschaveeld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
schavelend (imperfect participle)
geschaveeld (past participle)
schavele (subjunctive)
schaveel (indicative imperfect present singular first-person)
schaveelt (indicative imperfect present singular second-person)
schaveelt (indicative imperfect present singular second-person)
schaveelt (indicative imperfect present singular second-person)
schaveelt (indicative imperfect present singular third-person)
schaveelde (indicative imperfect past singular first-person)
schaveelde (indicative imperfect past singular second-person)
schaveelde (indicative imperfect past singular second-person)
schaveelde (indicative imperfect past singular second-person)
schaveelde (indicative imperfect past singular third-person)
schaveelden (indicative imperfect past plural first-person)
schaveelden (indicative imperfect past plural second-person)
schaveelden (indicative imperfect past plural third-person)
zal schavelen (indicative imperfect future singular first-person)
zult schavelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult schavelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult schavelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal schavelen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen schavelen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen schavelen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen schavelen (indicative imperfect future plural third-person)
zou schavelen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou schavelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) schavelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt schavelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou schavelen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden schavelen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden schavelen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden schavelen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geschaveeld (perfect present first-person)
hebt geschaveeld (perfect present second-person)
hebt geschaveeld (perfect present second-person)
heeft geschaveeld (perfect present second-person)
hebt geschaveeld (perfect present second-person)
heeft geschaveeld (perfect present third-person)
hebben geschaveeld (perfect present first-person)
hebben geschaveeld (perfect present second-person)
hebben geschaveeld (perfect present third-person)
had geschaveeld (perfect past first-person)
had geschaveeld (perfect past second-person)
had geschaveeld (perfect past second-person)
hadt geschaveeld (perfect past second-person)
had geschaveeld (perfect past third-person)
hadden geschaveeld (perfect past first-person)
hadden geschaveeld (perfect past second-person)
hadden geschaveeld (perfect past third-person)
zal geschaveeld hebben (perfect future first-person)
zal geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zult geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zult geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zal geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zult geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zal geschaveeld hebben (perfect future third-person)
zullen geschaveeld hebben (perfect future first-person)
zullen geschaveeld hebben (perfect future second-person)
zullen geschaveeld hebben (perfect future third-person)
zou geschaveeld hebben (perfect conditional first-person)
zou geschaveeld hebben (perfect conditional second-person)
zou geschaveeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld hebben (perfect conditional second-person)
zou geschaveeld hebben (perfect conditional third-person)
zouden geschaveeld hebben (perfect conditional first-person)
zouden geschaveeld hebben (perfect conditional second-person)
zouden geschaveeld hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geschaveeld (impersonal passive present imperfect)
er is geschaveeld (impersonal passive present perfect)
er werd geschaveeld (impersonal passive past imperfect)
er was geschaveeld (impersonal passive past perfect)
er zal geschaveeld worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geschaveeld zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geschaveeld worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geschaveeld zijn (impersonal passive conditional perfect)
geschaveeld worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geschaveeld te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geschaveeld zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geschaveeld te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geschaveeld zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geschaveeld te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geschaveeld zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geschaveeld te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geschaveeld (singular imperfect present first-person)
wordt geschaveeld (singular imperfect present second-person)
wordt geschaveeld (singular imperfect present second-person)
wordt geschaveeld (singular imperfect present second-person)
wordt geschaveeld (singular imperfect present plural third-person)
worden geschaveeld (singular imperfect present plural first-person)
worden geschaveeld (singular imperfect present plural second-person)
worden geschaveeld (singular imperfect present third-person)
werd geschaveeld (singular imperfect past first-person)
werd geschaveeld (singular imperfect past second-person)
werd geschaveeld (singular imperfect past second-person)
werdt geschaveeld (singular imperfect past second-person)
werd geschaveeld (singular imperfect past plural third-person)
werden geschaveeld (singular imperfect past plural first-person)
werden geschaveeld (singular imperfect past plural second-person)
werden geschaveeld (singular imperfect past third-person)
zal geschaveeld worden (singular imperfect future first-person)
zult geschaveeld worden (singular imperfect future second-person)
zult geschaveeld worden (singular imperfect future second-person)
zult geschaveeld worden (singular imperfect future second-person)
zal geschaveeld worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geschaveeld worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geschaveeld worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geschaveeld worden (singular imperfect future third-person)
zou geschaveeld worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geschaveeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geschaveeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geschaveeld worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geschaveeld worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geschaveeld worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geschaveeld worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geschaveeld (perfect present first-person)
bent geschaveeld (perfect present second-person)
bent geschaveeld (perfect present second-person)
is geschaveeld (perfect present second-person)
zijt geschaveeld (perfect present second-person)
is geschaveeld (perfect present third-person)
zijn geschaveeld (perfect present first-person)
zijn geschaveeld (perfect present second-person)
zijn geschaveeld (perfect present third-person)
was geschaveeld (perfect past first-person)
was geschaveeld (perfect past second-person)
was geschaveeld (perfect past second-person)
waart geschaveeld (perfect past second-person)
was geschaveeld (perfect past third-person)
waren geschaveeld (perfect past first-person)
waren geschaveeld (perfect past second-person)
waren geschaveeld (perfect past third-person)
zal geschaveeld zijn (perfect future first-person)
zult geschaveeld zijn (perfect future second-person)
zult geschaveeld zijn (perfect future second-person)
zult geschaveeld zijn (perfect future second-person)
zal geschaveeld zijn (perfect future third-person)
zullen geschaveeld zijn (perfect future first-person)
zullen geschaveeld zijn (perfect future second-person)
zullen geschaveeld zijn (perfect future third-person)
zou geschaveeld zijn (perfect conditional first-person)
zou geschaveeld zijn (perfect conditional second-person)
zou geschaveeld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geschaveeld zijn (perfect conditional second-person)
zou geschaveeld zijn (perfect conditional third-person)
zouden geschaveeld zijn (perfect conditional first-person)
zouden geschaveeld zijn (perfect conditional second-person)
zouden geschaveeld zijn (perfect conditional third-person)

Waar de fok steeds langs de stag schaveelt, omwikkelen we de stag met een smarting.


wantrust

wantrusten (plural)
wantrustje (diminutive singular)
wantrustjes (diminutive plural)

een stevige klamp of brede rand die buitenboord op dekhoogte van een zeilschip is aangebracht, om er het want aan te bevestigen

De bevestigingspunten voor de wanten (puttings) zijn op de wantrust aangebracht.


wanttalie

wanttalies (plural)
wanttalietje (diminutive singular)
wanttalietjes (diminutive plural)

een takel tussen putting en want om het want te spannen

De wanttalie is een voorloper van de schroefspanner, een talreep met of zonder blokken.


lijkentouw

samenstelling van lijk en touw met het invoegsel -en-

bolt rope

een touw dat ter versteviging in de zoom van een zeil wordt genaaid

lijkentouwen (plural)
lijkentouwtje (diminutive singular)
lijkentouwtjes (diminutive plural)

De zoom met het lijkentouw moet worden gerepareerd.


bolder

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘klamp’ voor het eerst aangetroffen in 1856

bolders (plural)
boldertje (diminutive singular)
boldertjes (diminutive plural)

een stevig bevestigingspunt op een schip of de kade om een schip aan vast te leggen

In sommige sluizen gaan de bolders met het water mee op en neer.


shanty

Leenwoord uit het Engels (zie [[#Engels]], bet. 3). In de betekenis van ‘ritmisch zeemanslied’ voor het eerst aangetroffen in 1957 . Via het Engels verder te herleiden tot het Franse “chantez”.

een ritmisch passend liedje dat matrozen in koor zongen tijdens monotone karweitjes zoals het anker lichten, of gewoon voor de lol

Zingen bij het werk is in onbruik geraakt, maar bij allerlei evenementen worden nog shanty's gezongen door shantykoren.


kaapstander

Ontleend aan Middelfrans cabestant, volksetymologisch geïnterpreteerd als een samenstelling van kaap en stander .

In de betekenis van ‘windas’ voor het eerst aangetroffen in 1530.

kaapstanders (plural)
kaapstandertje (diminutive singular)
kaapstandertjes (diminutive plural)

een vertikaal opgestelde windas die rondgedraaid wordt door middel van vier of meer handspaken, en waarmee zware lasten kunnen worden geheven of verplaatst

Het touw waaraan de last is vastgemaakt, wordt langzaam maar zeker om de ronddraaiende spil van de kaapstander opgewikkeld.


windas

Leenwoord uit het Oudnoor(d)s, in de betekenis van ‘lier’ voor het eerst aangetroffen in 1273

windassen (plural)
windasje (diminutive singular)
windasjes (diminutive plural)

een werktuig met een horizontaal opgestelde spil waaromheen een touw wordt opgewikkeld om lasten te heffen of te verschuiven

Naast het huis stond een waterput met een windas die nogal kon piepen.


schee

scheeën (plural)
scheetje (diminutive singular)
scheetjes (diminutive plural)

een verdikking onder de voorsteven van een schip ter bevordering van de stuurbaarheid


feloek

een zeilvaartuig zonder verdek, sterk gelijkend op de Arabische dhow

Zowel op de Nijl als op de Arabische Zee zijn feloeken aan te treffen.