tuin

In de betekenis van ‘omheining’ voor het eerst aangetroffen in 901.

erfwoord: Middelnederlands tuun ‘vlechtwerk van teen; omheining, omheinde ruimte’, uit Oudnederlands tūn ‘omheining’. Verder te herleiden tot Oergermaans *tūnan ‘omheining, omheinde ruimte’, ontleend aan Transalpijns-Gallisch dūnon ‘versterking, versterkte stad’ (vgl. Oudiers dún ‘burcht, omwalde stad’, Welsh vero. din ‘vesting’).. Verder cognaat met Tuun ‘hek; tuin’, Duits Zaun ‘hek’, Engels town ‘kleine stad/gemeente’ en Nynorsk tun ‘hoeve; erf’.

kopsht

begrensd stuk grond waarop gewassen worden geplant of verbouwd

tuinen (plural)
tuintje (diminutive singular)
tuintjes (diminutive plural)

een omheind stuk grond waar bloemen gekweekt of groenten geteeld worden

Zijn al die bloemen voor je tuin bedoeld?


kas

[1][2] Ontwikkeld uit Middelnederlands casse “doos, kistje”(1240), ook “kistje voor relikwieën”, ontleend aan Oudfrans casse “kistje (i.h.b. voor relikwieën)” (uit Latijn cassa), modern Frans chässe.

[3][4] Uit ouder cassa, casse, kas in de betekenis van “geldkist, geldkoffer”, ontleend aan Italiaans cassa “geldkist” (uit Latijn cassa) voor het eerst aangetroffen in 1543.

Gewächshaus

een doorzichtige -meest glazen- constructie...

kassen (plural)
kasje (diminutive singular)
kasjes (diminutive plural)

een doorzichtige en meest glazen constructie die het cultiveren mogelijk maakt van planten die een ander klimaat vergen dan buiten heerst

Het Westland heet vanwege zijn vele kassen ook wel de Glazen Stad.


tablet

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘plak, pastille’ voor het eerst aangetroffen in 1680

[táblet] van Engels, verkorting van tablet computer

tabletten (plural)
tabletje (diminutive singular)
tabletjes (diminutive plural)

kweekbak die wordt geplaatst in een kas ([3])

In de kas bevindt zich aan één kant een groot tablet met planten in pot, daartegenover is een tufwand gemaakt van dunne travertinplaten.


eg

van Middelnederlands egge, in de betekenis van ‘landbouwwerktuig’ voor het eerst aangetroffen in 1240

eg

een landbouw- of tuinbouwwerktuig dat gebruikt wordt voor het zaaiklaar maken van de grond

eggen (plural)
egje (diminutive singular)
egjes (diminutive plural)

werktuig dat gebruikt wordt voor het zaaiklaar maken van de grond door het maken van kleine geultjes


tuinder

In de betekenis van ‘groente- en fruitkweker’ voor het eerst aangetroffen in 1723

Afgeleid van tuin met het achtervoegsel -der

tuinders (plural)
tuindertje (diminutive singular)
tuindertjes (diminutive plural)

Een biologische tuinder kweekt zijn producten zonder kunstmest of bestrijdingsmiddelen te gebruiken.


border

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘rand met bloemen in tuin’ voor het eerst aangetroffen in 1909 . Verder te herleiden tot het Franse bordure/bordeure, "rand". Doublet van borduur en borduren.

borders (plural)
bordertje (diminutive singular)
bordertjes (diminutive plural)

de rand van een tuin waar bloemen en struiken in staan

Dit is misschien wel het allerbelangrijkste! Planten hebben voldoende voeding nodig en in een border staan veel planten dicht op elkaar. Zorg daarom dat je voor het planten flink wat organisch materiaal door de grond werkt en bemest je border regelmatig.

Weblink bron “10 tips voor een prachtige border” (2018-10-14), blogspot.com


serre

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘glazen veranda’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1889

Treibhaus

gebouw(tje) met veel glas voor het kweken van planten

serres (plural)
serretje (diminutive singular)
serretjes (diminutive plural)

Deze planten worden gekweekt in de serre.


tuinbouw

Gartenbau

vorm van landbouw die zich specifiek toelegt op het intensief telen van groenten, bloemen, planten, bomen, bollen of zaden

vorm van landbouw die zich specifiek toelegt op het intensief wijze telen van groenten, bloemen, planten, bomen, bollen of zaden

Het Westland staat bekend om zijn tuinbouw.


kasplant

kasplanten (plural)
kasplantje (diminutive singular)
kasplantjes (diminutive plural)

Kasplanten groeien niet in de volle grond.


glastuinbouw

een vorm van gewassenteelt waarbij men gebruikmaakt van een beschermende kas gemaakt van glas of een andere kunststof, die de lucht van buitenaf tegenhoudt

De Glazenstad is het gebied in het Westland waar veel glastuinbouw is.

De glastuinbouw wil in 2050 klimaatneutraal zijn.


slaplant

slaplanten (plural)
slaplantje (diminutive singular)
slaplantjes (diminutive plural)

Oma heeft van een wasmiddelfles een gietertje gemaakt, en ik mag de slaplantjes water geven.

Weblink bron “Tuinman” (02 jun. 2014), De Telegraaf


groenteteler

samenstelling van groente zn en teler zn

Er zijn steeds meer boeren die de erwten laten voor wat ze zijn, zegt Jan Roefs. Hij is zelf groenteteler in Noord-Brabant en verbonden aan land- en tuinbouworganisatie LTO. "We zien een verschuiving van Nederland naar België en Frankrijk. In Frankrijk telen die boeren heel veel graan en erwten passen daar beter bij qua bodemziektes."

Weblink bron “Doperwt verliest terrein op Nederlandse akkers” (28-07-2017), NOS

Voor de groenteteler is het vooral ook een middag waarop hij zijn enthousiasme en zijn kennis kan overbrengen op de gasten.

Weblink bron
Gerard Menting
 “Genieten van Winterswijkse sterrenmaaltijd in kas” (30-09-2018), Tubantia


groentekas

een doorzichtige en meest glazen constructie die het cultiveren mogelijk maakt van groentes die een ander klimaat vergen dan buiten heerst

Het meest recente plan van Wim Haase vond ook geen genade in de ogen van B en W, ondanks het feit dat de initiatiefnemer de ambitie had om het terrein een innovatieve, duurzame, groene en passende functie te geven. Haase wilde op het terrein 13 talud- en 12 recreatiewoningen bouwen, benevens een gemeenschappelijke groentekas.

Weblink bron
Ronald Vrugteman
 “SGP wil discussie over terrein van voormalige steenfabriek in Rijssen” (30-04-2018), Tubantia

Voor verse kruiden ga je langs de groentekas.

Weblink bron “Dit wil je dit weekend niet missen (10 tips)” (2 november 2017), Het Parool


groenteteelt

samenstelling van groente zn en teelt zn

De aanhoudende droogte leidt tot steeds meer maatregelen om natuurbranden en watertekorten te voorkomen. Zo geldt onder meer in Twente en delen van Noord-Nederland een stookverbod en mogen boeren op plekken in Gelderland, Utrecht en Brabant geen water halen uit sloten, beken en kanalen. Boeren in de fruitteelt, akkerbouw en de groenteteelt krijgen mogelijk te maken met een kleinere oogst.

Weblink bron “Droogte in Nederland: rook- en stookverboden en minder sproeien” (03-07-2018), NOS

In principe is het nu al mogelijk om aardappels, bonen, erwten, tuinkers, rucola, wortels en tomaten te verbouwen op Mars. Ook kunnen wormen, die belangrijk zijn bij groenteteelt, daar leven. "We maakten ons eerst zorgen over die wormen. Het zand op Mars is zo scherp als glas, dat kan een probleem zijn als ze het binnenkrijgen."

Weblink bron “Onderzoekers vinden de beste woonlocatie op Mars” (27-02-2018), NOS

Hij noemt de prijs de ultieme erkenning voor de miljoenen kleine boeren die van de landbouw hun bedrijf hebben kunnen maken. "Kleinschalige groenteteelt is een geweldige manier om inkomen en werkgelegenheid op het platteland te realiseren, en tegelijkertijd het voedingspatroon voor heel veel mensen te verbeteren."

Weblink bron “De zaden van Simon Groot (84) zorgen voor minder honger en meer winst voor miljoenen” (14-06-2019), NOS


groentekweker

samenstelling van groente zn en kweker zn

Albert Hoedjes, groentekweker in Anna Paulowna, kan erover mee praten. "Bij mij staan er drie windmolens, een op 320 meter afstand van m'n huis, een op 380 en een op 550 meter. Ze maken altijd geluid, al wisselt het erg, afhankelijk van de windrichting. Het leidt geregeld tot slapeloosheid in mijn gezin."

Weblink bron
Heleen Ekker
 “Steeds meer zorgen over gezondheidsrisico's windmolens, RIVM begint expertisecentrum” (03-06-2021), NOS

'Je kijkt bijvoorbeeld of je een ander product kan gaan telen. Je probeert wegen te zoeken. Je bent toch een ondernemer', zegt groentekweker Leon Duijvestijn uit 's Gravenzande. Hij oogstte vanwege de boycot afgelopen week maar zo'n 20.000 kroppen krulandijvie, tegen 40.000 in een normale week.

Weblink bron “Telers op zoek naar nieuwe afzetmarkten” (17-08-2014), Tubantia


glastuinder

eigenaar van een tuinbouwbedrijf met kassen

De glastuinbouw is een van de grootste gasverbruikers van Nederland. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek is de sector verantwoordelijk voor zo'n 9 procent van het totale gasverbruik. De energiekosten vormen volgens Glastuinbouw Nederland voor de gemiddelde glastuinbouwer zo'n 30 procent van de totale kosten.

Weblink bron “Lichten uit in kassen door hoge gasprijs: 'Onderstreept dat sector moet verduurzamen'” (Maandag 3 januari 2022, 18:17), NOS


glastuinbouwbedrijf

samenstelling van glastuinbouw zn en bedrijf zn

glastuinbouwbedrijven (plural)
glastuinbouwbedrijfje (diminutive singular)
glastuinbouwbedrijfjes (diminutive plural)

landbouwbedrijf waar men grassen teelt in kassen

Bijna een derde van de glastuinbouwbedrijven in Nederland kan de rekeningen niet meer betalen of daar op korte termijn problemen mee. Dat stelt de brancheorganisatie Glastuinbouw Nederland. Oorzaak van de problemen zijn de hoge prijzen voor gas en elektriciteit.

Weblink bron “Glastuinbouwers in de problemen door energiecrisis” (Dinsdag 11 oktober 2022, 22:33), NOS

Wouter Kuiper is directeur van een groot glastuinbouwbedrijf. "We hebben nu overproductie", zegt hij. "En we kampen met concurrentie van groente en fruit uit andere Europese landen en Afrika. Het is hoog tijd dat we weer een product hebben waar de Nederlandse kweker wat aan kan verdienen."

Weblink bron “'Medicinale wiet kan kwekers in het Westland miljarden opleveren'” (Woensdag 17 april 2019, 16:34), NOS


glastuinbouwgebied

samenstelling van glastuinbouw zn en gebied zn

deel van een land waar veel kassen voor de tuinbouw aanwezig zijn

Dat er veel relatief goedkope panden in Den Haag staan, maakt de stad aantrekkelijk voor de verhuur van woonruimte aan arbeidsmigranten die vaak kort in Nederland werkzaam zijn. In het glastuinbouwgebied in het Westland bijvoorbeeld, in nabijgelegen distributiecentra, of in de vleesverwerkende industrie verder weg van de stad. "Den Haag is het centrum geworden van de problematiek met arbeidsmigranten", constateert Balster.

Weblink bron
Reinalda Start
 “In Den Haag is 1 op 10 arbeidsmigrant, gemeente snakt naar nieuwe uitzendregels” (Vrijdag 13 oktober, 17:27), NOS

Na de VS is Nederland de grootste voedselexporteur ter wereld. Een derde van alle zaden komt uit ons land en 60 procent van de pootaardappelen. We zijn de grootste zuivelexporteur van de EU en laten wereldwijd alleen Nieuw-Zeeland voor. Het Westland is het grootste glastuinbouwgebied ter wereld.

Weblink bron
Lambert Teuwissen
 “'Nederlands voedsel veiliger dan ooit'” (Maandag 24 november 2014, 13:32), NOS


plantenkwekerij

samenstelling van plant zn en kwekerij zn met het invoegsel -en-

De verdere middag werd besteed aan het bezoeken van een druivenkwekerij, het eten van druiven en tot slot een bezoek aan de plantenkwekerij van de firma Vogel.

Bond van Volkstuinders Amsterdam
 Van maand tot maand : Excursies in: De volkstuin, jrg 32 nr. 11 (1 november 1949), Bond van Huurders van Volkstuinen, p. 128 kol. 3