doodpolderen

samenstelling van dood bn en polderen ww

polderde dood (past)
doodgepolderd (past participle)
dood te polderen (active infinitive imperfect present long-form)
hebben doodgepolderd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben doodgepolderd (active infinitive perfect present long-form)
doodgepolderd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
doodgepolderd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
doodpolderend (imperfect participle)
doodgepolderd (past participle)
polder dood (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
poldert dood (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
poldert dood (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
poldert dood (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
poldert dood (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
polderen dood (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
polderen dood (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
polderen dood (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
polderde dood (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
polderde dood (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
polderde dood (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
polderde dood (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
polderde dood (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
polderden dood (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
polderden dood (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
polderden dood (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal doodpolderen (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen doodpolderen (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen doodpolderen (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen doodpolderen (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden doodpolderen (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
doodpolder (subordinate-clause present)
doodpoldert (subordinate-clause present)
doodpoldert (subordinate-clause present)
doodpoldert (subordinate-clause present)
doodpoldert (subordinate-clause present)
doodpolderde (subordinate-clause past)
doodpolderde (subordinate-clause past)
doodpolderde (subordinate-clause past)
doodpolderde (subordinate-clause past)
doodpolderde (subordinate-clause past)
doodpolderden (subordinate-clause past)
doodpolderden (subordinate-clause past)
doodpolderden (subordinate-clause past)
heb doodgepolderd (perfect present first-person)
hebt doodgepolderd (perfect present second-person)
hebt doodgepolderd (perfect present second-person)
heeft doodgepolderd (perfect present second-person)
hebt doodgepolderd (perfect present second-person)
heeft doodgepolderd (perfect present third-person)
hebben doodgepolderd (perfect present first-person)
hebben doodgepolderd (perfect present second-person)
hebben doodgepolderd (perfect present third-person)
had doodgepolderd (perfect past first-person)
had doodgepolderd (perfect past second-person)
had doodgepolderd (perfect past second-person)
hadt doodgepolderd (perfect past second-person)
had doodgepolderd (perfect past third-person)
hadden doodgepolderd (perfect past first-person)
hadden doodgepolderd (perfect past second-person)
hadden doodgepolderd (perfect past third-person)
zal doodgepolderd hebben (perfect future first-person)
zal doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zult doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zult doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zal doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zult doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zal doodgepolderd hebben (perfect future third-person)
zullen doodgepolderd hebben (perfect future first-person)
zullen doodgepolderd hebben (perfect future second-person)
zullen doodgepolderd hebben (perfect future third-person)
zou doodgepolderd hebben (perfect conditional first-person)
zou doodgepolderd hebben (perfect conditional second-person)
zou doodgepolderd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd hebben (perfect conditional second-person)
zou doodgepolderd hebben (perfect conditional third-person)
zouden doodgepolderd hebben (perfect conditional first-person)
zouden doodgepolderd hebben (perfect conditional second-person)
zouden doodgepolderd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt doodgepolderd (impersonal passive present imperfect)
er is doodgepolderd (impersonal passive present perfect)
er werd doodgepolderd (impersonal passive past imperfect)
er was doodgepolderd (impersonal passive past perfect)
er zal doodgepolderd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal doodgepolderd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou doodgepolderd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou doodgepolderd zijn (impersonal passive conditional perfect)
doodgepolderd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
doodgepolderd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
doodgepolderd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
doodgepolderd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
doodgepolderd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
doodgepolderd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
doodgepolderd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
doodgepolderd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word doodgepolderd (singular imperfect present first-person)
wordt doodgepolderd (singular imperfect present second-person)
wordt doodgepolderd (singular imperfect present second-person)
wordt doodgepolderd (singular imperfect present second-person)
wordt doodgepolderd (singular imperfect present plural third-person)
worden doodgepolderd (singular imperfect present plural first-person)
worden doodgepolderd (singular imperfect present plural second-person)
worden doodgepolderd (singular imperfect present third-person)
werd doodgepolderd (singular imperfect past first-person)
werd doodgepolderd (singular imperfect past second-person)
werd doodgepolderd (singular imperfect past second-person)
werdt doodgepolderd (singular imperfect past second-person)
werd doodgepolderd (singular imperfect past plural third-person)
werden doodgepolderd (singular imperfect past plural first-person)
werden doodgepolderd (singular imperfect past plural second-person)
werden doodgepolderd (singular imperfect past third-person)
zal doodgepolderd worden (singular imperfect future first-person)
zult doodgepolderd worden (singular imperfect future second-person)
zult doodgepolderd worden (singular imperfect future second-person)
zult doodgepolderd worden (singular imperfect future second-person)
zal doodgepolderd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen doodgepolderd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen doodgepolderd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen doodgepolderd worden (singular imperfect future third-person)
zou doodgepolderd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou doodgepolderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou doodgepolderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou doodgepolderd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden doodgepolderd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden doodgepolderd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden doodgepolderd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben doodgepolderd (perfect present first-person)
bent doodgepolderd (perfect present second-person)
bent doodgepolderd (perfect present second-person)
is doodgepolderd (perfect present second-person)
zijt doodgepolderd (perfect present second-person)
is doodgepolderd (perfect present third-person)
zijn doodgepolderd (perfect present first-person)
zijn doodgepolderd (perfect present second-person)
zijn doodgepolderd (perfect present third-person)
was doodgepolderd (perfect past first-person)
was doodgepolderd (perfect past second-person)
was doodgepolderd (perfect past second-person)
waart doodgepolderd (perfect past second-person)
was doodgepolderd (perfect past third-person)
waren doodgepolderd (perfect past first-person)
waren doodgepolderd (perfect past second-person)
waren doodgepolderd (perfect past third-person)
zal doodgepolderd zijn (perfect future first-person)
zult doodgepolderd zijn (perfect future second-person)
zult doodgepolderd zijn (perfect future second-person)
zult doodgepolderd zijn (perfect future second-person)
zal doodgepolderd zijn (perfect future third-person)
zullen doodgepolderd zijn (perfect future first-person)
zullen doodgepolderd zijn (perfect future second-person)
zullen doodgepolderd zijn (perfect future third-person)
zou doodgepolderd zijn (perfect conditional first-person)
zou doodgepolderd zijn (perfect conditional second-person)
zou doodgepolderd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt doodgepolderd zijn (perfect conditional second-person)
zou doodgepolderd zijn (perfect conditional third-person)
zouden doodgepolderd zijn (perfect conditional first-person)
zouden doodgepolderd zijn (perfect conditional second-person)
zouden doodgepolderd zijn (perfect conditional third-person)

middels overvloedig overleg en commissiewerk in de doofpot stoppen

Dat voorstel is volledig doodgepolderd


defensiecommissie

samenstelling van defensie zn en commissie zn

groep mensen die belast is met het vormgeven van het beleid met betrekking tot de nationale veiligheid

President Niinisto en premier Marin van Finland zijn voorstander van het NAVO-lidmaatschap van hun land. Volgens de twee moet het land "zonder vertraging" een aanvraag doen voor het lidmaatschap van het militaire bondgenootschap. Dinsdag zei de defensiecommissie van het Finse parlement al dat toetreden tot de NAVO de beste optie is om nationale veiligheid te garanderen.

Weblink bron “Finse politieke leiders willen toetreden tot de NAVO, Rusland ziet dreiging” (12 mei 2022), NOS

Joeri Sjvytkin, vicevoorzitter van de defensiecommissie in de Doema, het Russische lagerhuis, geeft blijk van een slechte kennis van het Engels. Hij neemt de woorden van het onderzoekscomité, dat de Buk-installatie een ‘unieke vingerafdruk’ zou hebben gevormd, namelijk letterlijk. ,,Hoe kunnen vingerafdrukken behoren tot een brigade? Ze kunnen alleen maar behoren tot een specifieke militair. Hoe kunnen ze vingerafdrukken nagaan van een militair?"

Weblink bron
Joost Bosman
 “Russische media en politici sarcastisch en boos: 'Dit is oneerlijk'” (25-05-2018), Tubantia


middenpartij

samenstelling van midden zn en partij zn

hinge party

een politieke partij met een programma dat tussen twee uitersten in zit

middenpartijen (plural)
middenpartijtje (diminutive singular)
middenpartijtjes (diminutive plural)

Demissionair premier Netanyahu van de rechtse Likud-partij bereikte vorige maand een overeenkomst met zijn voormalig rivaal Benny Gantz van de middenpartij Blauw en Wit. Volgens het akkoord wordt Netanyahu eerst premier en lost Gantz hem na anderhalf jaar af.

Weblink bron
Ties Brock
 “Netanyahu mag van Israëlische rechters premier worden” (06-05-2020), NOS

Van Thijn was de bedenker van de polarisatiestrategie, waarbij de tegenstelling tussen links en rechts centraal werd gesteld. Het moest de macht van de confessionele middenpartijen breken. Van Thijn vond dat de PvdA alleen met hen moest regeren als ze vóór de verkiezingen een voorkeur uitspraken voor een progressief kabinet. Dat zou bij hen 'een scheiding der geesten' teweegbrengen.

Weblink bron
Dik Verkuil
 “Ed van Thijn, 'man achter Den Uyl', hervond zijn Joodse identiteit” (ZO 19 DECEMBER 2021), NOS


aanwijzingsbesluit

samenstelling van aanwijzing zn en besluit zn met het invoegsel -s-

besluit van een hogere overheid dat door een lagere overheid moet worden opgevolgd

Nadat de burgemeester op grond daarvan had besloten de zaken per direct te sluiten is dat ‘bekrachtigd’ door de voorzitter van de veiligheidsregio in een officieel aanwijzingsbesluit.

Weblink bron
Teake Dijkstra
 “Te laat met bezorgen in coronatijd: drie afhaalrestaurants dicht in Harderwijk” (19-11-2020), Tubantia

Waterwinbedrijf Vitens en de gemeente Hof van Twente hadden hier vorig jaar al afspraken over gemaakt, maar nu zijn die afspraken ook bekrachtigd met een zogenoemd ‘aanwijzingsbesluit’. Binnenkort worden ook de verbodsborden geplaatst. Een ommetje met de hond kan dus niet meer dwars door het gebied. De paden rondom, dat is het rondje IJsbaanweg, Slagdijk en Markeloseweg zijn nog wél toegestaan voor honden.

Weblink bron
Jantien Bussink
 “Honden niet meer welkom in waterwingebied bij Goor: ‘Hondenpoep vervuilt ons drinkwater’” (7-03-2022), Tubantia


accreditief

documentary credit

opdracht aan een bank om iemand geld te overhandigen

schriftelijk bewijsstuk dat iemand bevoegd is benoemd te worden tot een bepaalde (diplomatieke of ambtelijke) functie


achterstandenbeleid

samenstelling van achterstand zn en beleid zn met het invoegsel -en-

een plan van aanpak om mensen met een achterstand in de samenleving vooruit te helpen

Vooruitlopend op de museumnota wil het college van B en W dat de gemeenteraad eenmalig 100.000 euro reserveert voor de uitvoering van dit beleid. Daarnaast is er structureel 80.000 euro nodig om het Gemeentelijk Onderwijs Achterstandenbeleid (GOA) op peil te houden.

Weblink bron “Extra geld nodig voor peuters en musea” (13-06-2006), Tubantia

Vooral asielzoekersscholen zijn de dupe van het nieuwe achterstandenbeleid van het ministerie van Onderwijs. Het nieuwe systeem zorgt er volgens scholenkoepel PO-Raad voor dat met name de 43 basisscholen die onderwijs aan jonge asielzoekers aanbieden, miljoenen euro's mislopen.

Weblink bron
Sanne Schelfaut
 “Fors minder geld naar asielzoekersscholen: ‘Dit is heel beroerd’” (20-02-2019), Tubantia


achterstandsbeleid

samenstelling van achterstand zn en beleid zn met het invoegsel -s-

En geërgerd over de recente conclusie van het Sociaal en Cultureel Planbureau dat het achterstandsbeleid is mislukt. „Wie zoiets zegt, moet zijn schoolgeld weer ophalen”, zei Jozef Swaters, wijkraadslid van het eerste uur.

Weblink bron “Actieve bewoners cruciaal in wijkaanpak” (04-11-2013), Tubantia

Toen Eski voor het CDA voor het eerst in de Kamer zat, hield hij zich bezig met onderwijszaken, zoals veiligheid op scholen en het achterstandsbeleid. Hij voerde verder het woord over onderwerpen als medezeggenschap, emancipatie, overheidscommunicatie en zaken betreffende de Nationale Ombudsman.

Weblink bron “Eski weer CDA–Kamerlid” (15 december 2009), Reformatorisch Dagblad


actiekamp

bivak waar actievoerders verblijven als protest

Tijdens een discussie met een woordvoerder van het Haagse actiekamp "Recht op bestaan" is PvdA-leider Samsom boos geworden. De woordvoerder verweet Samsom te hebben gekozen voor het kinderpardon, en nu niet meer te "vechten" tegen de strafbaarstelling van illegaliteit. Bron: "Recht op bestaan" (van Youtube).

Weblink bron “Samsom boos over verwijt koehandel rondom illegaliteit” (14-03-2013), NOS

Zo'n 500 mensen hebben zich in het centrum van Rotterdam verzameld om te protesteren tegen "het keiharde Nederlandse vluchtelingenbeleid". Het protest, op Plein 1940, is ook de afsluiting van het No Border Camp, een actiekamp in Rotterdam-Zuid waar asielactivisten de afgelopen week bivakkeerden.

Weblink bron “Protest tegen "keihard asielbeleid"” (10-08-2013), NOS


actiepartij

politieke partij die zich meer richt op oppositievoeren en buitenparlementaire acties dan op regeren of besturen

Suzanne Groot, die als lijstduwer voor de Actiepartij in Haarlem mee wilde doen, weet niets van haar 'emigratie'.

Weblink bron “Kandidaat geweigerd om 'emigratie'” (04-03-2014), NOS

Volgens politiek verslaggever Xander van der Wulp wreekt zich bij de SP bijvoorbeeld dat lijsttrekker Lilian Marijnissen in de afgelopen jaren wellicht te veel gelonkt heeft naar kabinetsdeelname: "Bij de achterban ligt het gevoelig. Velen willen meer een actiepartij zijn."

Weblink bron “Pijnlijke verliesrekening: links verliest een derde” (18-03-2021), NOS


actiesite

website die men gebruikt tijdens een campagne

Vandaag start de campagne 'Open voor kansen, open voor 50-plus' met onder meer radiospotjes en een speciale actiesite. Daarop worden werkgevers opgeroepen om aan te geven dat zij bij een vacature ook een 50-plusser meenemen in de procedure. Ook kunnen ze aanbieden om een netwerkgesprek te voeren met een 50-plusser.

Weblink bron “Actie UWV en MKB voor 50-plussers” (30-06-2014), NOS

De club startte de actie Free Bieber. Op de speciale actiesite kun je een petitie tekenen en een filmpje uploaden waarop je vanuit de gevangenis uitlegt waarom jij vindt dat de wet niet moet worden ingevoerd. Er is zelfs een speciaal Tumblr-blog waarop je foto's kunt plaatsen van Justin Bieber in de gevangenis.

Weblink bron “Actie tegen mogelijke gevangenisstraf Justin Bieber” (20-10-2011), NOS


actievergadering

samenstelling van actie zn en vergadering zn

bijeenkomst in het kader van een politieke campagne

De rechter in Leeuwarden heeft de geplande politieactie tijdens de wedstrijd Cambuur-Zwolle verboden. De politie wilde op dat moment een actievergadering houden, waardoor er onvoldoende agenten beschikbaar zouden zijn tijdens de wedstrijd van aanstaande zondag.

Weblink bron “Rechter verbiedt weer politie-actie” (30-03-2012), NOS

Het is crisis in Suriname. De Surinaamse dollar wordt met de dag minder waard en de bevolking heeft steeds minder te besteden. De vakbond van leraren vindt het mooi geweest en stelt de regering van president Bouterse een ultimatum. Gisteren lagen verschillende scholen in het land plat omdat de honderden docenten aanwezig waren bij een actievergadering van de bond.

Weblink bron
Harmen Boerboom
 “Lerarenprotest tegen beleid regering Bouterse” (12-03-2016), NOS


vriendschapsverdrag

samenstelling van vriendschap zn en verdrag zn met het invoegsel -s-

een verdrag tussen twee staten die een band van vriendschap aangaan

In 1782 sloot de Republiek een vriendschapsverdrag met de Verenigde Staten dat zou resulteren in de Vierde Engelse Oorlog.


afbraakbeleid

samenstelling van afbraak zn en beleid zn

een plan van aanpak dat, althans volgens tegenstanders van dit plan, veel dingen kapot maakt

De mensen op het Malieveld demonstreren tegen "het afbraakbeleid van de regering". Ze zeggen op te komen voor armen en ouderen die het slecht hebben in Nederland.

Weblink bron “Politie stopt demonstratie tegen 'afbraakbeleid'” (27-01-2015), NOS

De misstanden zijn volgens de bond het gevolg van het "afbraakbeleid" van staatssecretaris Teeven. Abvakabo wil dat hij ervoor zorgt dat gevangenissen weer veilig worden.

Weblink bron “FNV: spanning in gevangenissen” (05-04-2014), NOS


denuclearisatie

afleiding van nuclearisatie met het voorvoegsel de-

denuclearisation

het verwijderen of verminderen van het aantal kernwapens

Thunberg is niet de enige die genoemd wordt in de voorspelling van het Noorse onderzoekinstituut. Ook de Amerikaanse president Donald Trump zou in de race zijn vanwege zijn gesprekken over denuclearisatie met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un.

Weblink bron “Nobelprijzen dit jaar mogelijk diverser dan ooit” (07-10-2019), NOS

De Amerikaanse vice-president Pence en de Japanse premier Abe verklaarden vandaag in Tokio dat de noodzaak van sancties blijft bestaan om Noord-Korea tot denuclearisatie te brengen.

Weblink bron “Noord-Korea nog actief op raketbases, zegt Amerikaanse denktank” (13-11-2018), NOS


boerenactiegroep

samenstelling van boer zn en actiegroep zn met het invoegsel -en-

boerenactiegroepen (plural)
boerenactiegroepje (diminutive singular)
boerenactiegroepjes (diminutive plural)

een groep boeren die actie voert om op te komen voor hun belangen

Lang bestaat Farmers Defence Force (FDF) nog niet. De eerste kalfjes sinds de oprichting van de boerenactiegroep worden rond deze tijd geboren. Voor iedereen die het boerenleven niet kent: negen maanden dus. Toch lijkt de organisatie het stadium van net geboren kalf wel gepasseerd, en lijkt de groep soms eerder op een boze stier.

Weblink bron “Farmers Defence Force: ‘We gaan er met gestrekt been in’” (06-02-2020), NOS

"Het is onduidelijk hoe onze toekomst eruit ziet en hoe we het goed en nog beter kunnen doen. In de aanpak van de minister wordt daar helemaal niet over gepraat", zegt Bart Kemp van boerenactiegroep Agractie.

Weblink bron
Babette olde Hanhof
 “Boeren leggen gesprekken over uitkoop stil” (VR 15 APRIL 2022), NOS


boerenactivist

samenstelling van boer zn en activist zn met het invoegsel -en-

boer die actievoert om de belangen van boeren veilig te stellen; lid van een boerenactiegroep

De 30-jarige Arjen Schuiling, een van de bekendste boerenactivisten van Nederland, is weer op vrije voeten nadat hij maandag werd aangehouden voor betrokkenheid bij een levensgevaarlijk incident met een trekker in Groningen. Hij blijft verdacht van openlijke geweldpleging, maar houdt vol onschuldig te zijn. ,,Ik moest gewoon in Groningen zijn. Voor mezelf, de boeren en voor mijn vader.”

Weblink bron
Sebastiaan Quekel
 “Bekende boerenactivist na tractor-ravage: ‘Mijn vader pleegde zelfmoord om landbouwbeleid’” (16 okt. 2019), Tubantia

Boerenactivist Rutger van Lier vindt dat de Haagse politiek in ’stikstofsprookjes’ gelooft. „Kijk eens op het platteland naar buiten, hoe groen het hier is in vergelijking met de randstad.”

Weblink bron “Boze boeren op trekkers naar huis van stikstofminister: ’Ontslagbrief overhandigd’” (10 jun. 2022), De Telegraaf


boerenprotest

samenstelling van boer zn en protest zn met het invoegsel -en-

verzet van boeren tegen bepaalde door de overheid genomen maatregelen

Het boerenprotest komende woensdag mag doorgaan. De actiedag tegen de stikstofplannen van het kabinet is op het land van een boer in Stroe. Op zijn land worden woensdag tienduizenden boeren verwacht.

Weblink bron “Boer stelt zijn land beschikbaar voor protestactie: 'Maar we zijn niet boer geworden om te demonstreren'” (20/6/2022), NOS

SGP en BBB namen afstand van de actie voor de deur van de minister. Maar zij vinden dat er te veel aandacht is voor boerenprotesten in vergelijking met de volgens hen ook intimiderende acties van bijvoorbeeld Greenpeace en Extinction Rebellion.

Weblink bron “Kabinet noemt boerenprotest bij huis minister onacceptabel” (DI 14 JUNI 2022), NOS


boerenbelangenorganisatie

samenstelling van boer zn en belangenorganisatie zn met het invoegsel -en-

organisatie die opkomt voor de belangen van boeren

Boerenbelangenorganisatie LTO Noord was een vaste gesprekspartner van de provincie Overijssel en de relatie is nog steeds goed, zegt regiovoorzitter Harold Zoet van LTO Noord afdeling oost. Maar het gebrek aan perspectief zorgt ervoor dat de boeren zich afvragen wat hun rol aan tafel nog is.

Weblink bron
Kelly Adams
 “‘Te weinig perspectief voor toekomst’: boeren stappen uit stikstofoverleg Overijssel” (07-04-2022), Tubantia

Het is de zevende keer dat er een wolf wordt doodgereden sinds het roofdier in 2019 in Nederland terugkeerde. Boerenbelangenorganisatie ZLTO vraagt zich af of Nederland „met zijn hoge bevolkingsdichtheid en intensieve infrastructuur” geschikt is voor de wolf.

Weblink bron “Dode wolf op vluchtstrook A67 gevonden” (17 jan. 2022), De Telegraaf


defensieminister

samenstelling van defensie zn en minister zn

defensieministers (plural)
defensieministertertje (diminutive singular)
defensieministertertjes (diminutive plural)

de politiek verantwoordelijke voor het Ministerie van Defensie

Volgens het Russische ministerie van Defensie boekt het Russische leger behalve in Marioepol ook elders successen. De verovering van de provincies Loehansk zou ,,bijna zijn voltooid”, aldus Defensieminister Sjojgoe.

Weblink bron
Bob van Huët
 “Rusland kraait victorie na ‘overgave’ Marioepol, Oekraïens cultuurpaleis weggevaagd” (21-05-2022), Tubantia

Israël werkt volgens defensieminister Benny Gantz aan een regionaal verdedigingssysteem tegen luchtaanvallen van Iran en eventuele bondgenoten. Gantz zei dinsdag tegen het parlement dat zijn land al een jaar samenwerkt met de Verenigde Staten en enkele Arabische landen in de regio. De Middle East Air Defence Alliance is nog niet voltooid, maar zou al wel luchtaanvallen uit Iran hebben afgeslagen.

Weblink bron “Israël bouwt luchtverdedigingssysteem met VS en Arabische landen” (20 jun. 2022), De Telegraaf


justitieminister

samenstelling van justitie zn en minister zn

justitieministers (plural)
justitieministertje (diminutive singular)
justitieministertjes (diminutive plural)

politiek leidinggevende van het Ministerie van Justitie

Justitieminister Yesilgöz laat geen vervolging instellen tegen Forum voor Democratie-leider Baudet, tegen wie er een aangifte ligt voor het sturen van racistische en antisemitische whatsappjes. De minister volgt hiermee een advies van de procureur-generaal bij de Hoge Raad, schrijft ze aan de Tweede Kamer.

Weblink bron “Minister: geen vervolging Baudet om appjes, Kamer kan wel anders beslissen” (VR 25 MAART 2022), NOS

De uitkomsten van het onderzoek naar de zaak blijven geheim. Volgens justitie vanwege privacy-redenen. De conclusies zouden volgens Justitieminister Dilan Yeşilgöz wel aansluiten bij een eerder onderzoeksrapport.

Weblink bron “'Undercover-agenten hebben leiding nodig die dicht op hun mensen zit'” (ZA 30 APRIL 2022), NOS


klimaatactiegroep

samenstelling van klimaat zn en actiegroep zn

klimaatactiegroepen (plural)
klimaatactiegroepje (diminutive singular)
klimaatactiegroepjes (diminutive plural)

een groep mensen die actie voeren om de klimaatverandering een halt toe te roepen

De politie heeft woensdagmiddag zo'n dertig actievoerders van klimaatactiegroep Extinction Rebellion aangehouden wegens het blokkeren van de toegang tot de A12 in Den Haag. De demonstranten voerden actie door over de volle breedte van de weg op het asfalt te gaan zitten. Twee anderen ketenden zich aan een auto vast.

Weblink bron “Circa dertig aanhoudingen na blokkade Extinction Rebellion op A12 Den Haag” (06 juli 2022), NU.nl

De klimaatactiegroep kondigde eerder al aan de hele week protestacties te houden in Den Haag, onder meer door het kruispunt tussen de tijdelijke Tweede Kamer en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat te blokkeren. Zo willen de actievoerders de overheid ertoe aanzetten meer te doen om Nederland in 2025 klimaatneutraal te maken.

Weblink bron “Ruim zestig arrestaties bij beëindigen klimaatprotest in Den Haag” (Maandag 11 oktober 2021), NOS


vaccinatiecampagne

samenstelling van vaccinatie zn en campagne zn

actie waarbij men in een relatief beperkte tijd zeer veel mensen vaccineert

Voor hun onderzoek bekeken de wetenschappers het eerste half jaar van de vaccinatiecampagne met de zogenoemde mRNA-vaccins van Pfizer en Moderna, schrijven ze in het medische vaktijdschrift The Lancet. Dat kwam neer op bijna 299 miljoen prikken, waar ruim 340.000 meldingen over binnenkwamen bij het VAERS-systeem.

Weblink bron “300 miljoen coronaprikken in VS: milde bijwerkingen, geen bewijs 'vaccindoden'” (Dinsdag 8 maart), NOS

De Belgische overheid begint dit najaar een nieuwe vaccinatiecampagne tegen COVID-19. Alle volwassen Belgen kunnen als ze dat willen een tweede boosterprik tegen het virus krijgen, hebben de Belgische ministers van Volksgezondheid besloten. Wel zijn eerst de risicogroepen en het zorgpersoneel aan de beurt.

Weblink bron “Alle volwassen Belgen kunnen na de zomer tweede boosterprik krijgen” (06 juli 2022), NU.nl


regeringslid

samenstelling van regering zn en lid zn met het invoegsel -s-

rəˈɣerɪŋsˌlɪt

iemand die deel uitmaakt van het landsbestuur

Na het vertrek van de belangrijke ministers stapten nog enkele tientallen regeringsleden op. Daarna vroegen Britse politiek analisten zich af of Johnson hen wel allemaal kon vervangen.

Weblink bron “Britse premier Johnson stapt op, maar blijft zitten tot opvolger bekend is” (onderdag 07 juli 2022), NU.nl

De Nederlanders lijken er in deze vakantiedagen niet wakker van te liggen dat ze het al ruim vier maanden zonder volwaardige, want demissionaire, regering moeten stellen. Alleen regeringslid koning Willem-Alexander is niet demissionair.

Weblink bron
Piet van Asseldonk
 “Alleen regeringslid Willem-Alexander is niet demissionair” (Zaterdag 29 juli 2017), NOS


senaatsverkiezing

samenstelling van senaat zn en verkiezing zn met het invoegsel -s-

stemming om de leden van het hogerhuis van een parlement aan te wijzen

Abe werd doodgeschoten toen hij vrijdag in de stad Nara kiezers toesprak namens regeringspartij LDP, in de aanloop naar de senaatsverkiezingen van zondag. Yamagami heeft bekend en volgens Kyodo ook toegegeven dat hij meerdere plekken had bezocht waar Abe verkiezingstoespraken hield.

Weblink bron “Verdachte van moord op oud-premier Abe had eerst ander doelwit” (09 juli 2022), NU.nl

Het voorlopige resultaat van de gedeeltelijke Franse senaatsverkiezing van gisteren bezorgt het kamp van president Emmanuel Macron weinig vreugde.

Weblink bron
kv
 “Pak slaag voor kamp-Macron bij senaatsverkiezing” (25 september 2017) op hln.be


verkiezingstoespraak

samenstelling van verkiezing zn en toespraak zn met het invoegsel -s-

verkiezingstoespraken (plural)
verkiezingstoespraakje (diminutive singular)
verkiezingstoespraakjes (diminutive plural)

lezing voor een groep kiezers om hun keuze bij een verkiezing te beïnvloeden

Bij een verkiezingstoespraak in de zuidelijke stad Ashkelon werd hij gisteravond van het podium gehaald na een melding dat er vanuit de Gazastrook een raket was afgevuurd. Dit gebeurde tijdens de vorige campagne ook al, waarna de vermoedelijke dader werd geliquideerd.

Weblink bron
Ties Brock
 “Likud-leden beslissen over lot premier Netanyahu” (Donderdag 26 december 2019), NOS


arbeidersmeerderheid

samenstelling van arbeider zn en meerderheid zn met het invoegsel -s-

een meerderheid in een vertegenwoordigend lichaam die gevormd wordt door politieke partijen die opkomen voor de belangen van arbeiders

Want de arbeidersmeerderheid had het probleem dat ze geen opgeleide mensen hadden voor alle bureaucratische en politieke posten.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Tussen rood en zwart” (2014), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044625691

Het volk, dat dien weg opgaat, dat de toelagen zijner armenzorg door middel van een stel-‘ukasen’ zijner arbeidersmeerderheid omstempelt tot maatregelen van zoogenaamd ‘recht’, zal, eer het dat vermoedt, aan het eind der ‘schoone dagen’ zijn, juist als die boer, door wien de hen, die hem zijne gouden eieren legde, was geslacht.

Weblink bron
Mr. W. van der Vlugt
 “Onpartijdigheid in staatsbeleid.” (6 April 1911), DBNL


klassenvijand

samenstelling van klasse zn en vijand zn met het invoegsel -n-

iemand uit een andere maatschappelijke stand

De enige klassenvijanden die beschikbaar waren op de Hardangervidda toen de spoorwegarbeiders 1 mei zouden vieren, wij waren ten slotte ingenieurs.

Half maart heeft De Boer naar eigen zeggen contact gezocht met de vakcentrale FNV, omdat hij doorhad dat de coronacrisis ernstige gevolgen zou krijgen. „Het eerste wat ik heb gedaan was FNV-voorman Han Busker bellen. Toen hebben wij tegen elkaar gezegd, we zijn dan wel ’klassenvijanden’, maar nu is het tijd voor eendracht en daadkracht.”

Weblink bron “De Boer: we onderschatten de diepte van de coronacrisis” (25 apr. 2020), De Telegraaf


partijganger

samenstelling van partij zn en ganger zn

iemand die lid is van een politieke partij

Maar Harald? Ontvoerde landgenoten, geboeid bij een graf, neerschieten? Of hoe die rechtse partijgangers het in de praktijk ook aanpakten.

Op de verkiezingsavond van 15 maart staan vader Loek Hermans en zijn twee dochters Sophie en Caroliene na de eerste exitpoll even samen te praten. In het Haagse World Trade Centre, waar de VVD bijeen is, ziet een partijganger het trio en zegt: ,,Ha! De dynastie-Hermans! Heb je nog andere kinderen, Loek?’’

Weblink bron
Jan Hoedeman en Laurens Kok
 “Mark Rutte wisselt van zusje Hermans als adviseur” (16-05-2017), Tubantia


stormtroepenpartij

samenstelling van stormtroepen zn en partij zn

stormtroepenpartijen (plural)
stormtroepenpartijtje (diminutive singular)
stormtroepenpartijtjes (diminutive plural)

politieke partij die gebruik maakt van knokploegen

En het werd meer dan normaal toen ze algauw in hun gebruikelijke, levendige discussie verwikkeld raakten over goed en kwaad in deze tijd en vooral over het fiasco van de stormtroepenpartij.


bijeenkomstenterreur

samenstelling van bijeenkomst zn en terreur zn met het invoegsel -en-

georganiseerde geweldpleging tijdens de bijeenkomsten van politieke tegenstanders

De aanslag op Christa's bijeenkomst was er maar een van tientallen soortgelijke aanvallen, of 'strafexpedities', zoals de rechts-extremen hun bijeenkomstenterreur zelf noemden.


klassenverschil

samenstelling van klasse zn en verschil zn met het invoegsel -n-

klassenverschillen (plural)
klassenverschilletje (diminutive singular)
klassenverschilletjes (diminutive plural)

de verschillende belangen van mensen die horen tot andere sociaal economische klassen van de samenleving

Het was een aanzienlijk verschil om zoals zijn zoon Karl uit de oorlog te komen als kapitein van de marinereservisten met een diploma van de Handelshogeschool en verzekerd te zijn van werk in het familiebedrijf of zoals haar zoon Hjalmar een afgedankte sergeant te zijn zonder verdere opleiding. Maar in principe was het hetzelfde, aan klassenverschillen kon je niet veel doen.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142

Boca en River werden beide opgericht in het arme stadsdeel La Boca, maar River Plate besloot te verhuizen naar het welvarende deel van de stad, Nuñez. Het klassenverschil is een van de voornaamste oorzaken van de haat en nijd.

Weblink bron “Superclásico Boca Juniors-River Plate: moeder aller voetbalgevechten” (Zaterdag 10 november 2018), NOS


links-radicaal

samenstelling van links zn en radicaal zn

iemand meteen extreem progressieve, socialistische voorkeur

Marine Le Pen zal moeten proberen zoveel mogelijk kiezers van de gisteren weggestemde negen andere kandidaten achter zich te krijgen. Wellicht dat ze bij de aanhang van de links-radicaal Mélenchon nog wel wat succes zal hebben. Die zitten vaak in de hoek waar economisch de klappen vallen.

Weblink bron
Hans Brom
 “Macron versus Le Pen, wat nu?” (24 april 2017), NOS

Ze waren allebei links-radicalen geweest in hun jeugd in Duitsland, Christa had zelfs jarenlang seksuele voorlichting gegeven aan de arbeidersklasse in Berlijn, ze had bovendien meerdere abortussen gehad in die jaren.


kerstvrede

het stoppen van de vijandelijkheden tijdens de kerstdagen

De kerstvrede hield uiteindelijk geen stand, maar aangezien de populariteit van het beroemde kerstlied niet afneemt, zal Mohr's hoopvolle boodschap nog jarenlang met Kerst te horen zijn.

Weblink bron “Stille Nacht: hoopvolle kersthit viert 200ste verjaardag” (Maandag 24 december 2018), NOS

Allerlei vredesbesprekingen worden gehouden, maar de vrede is ver weg. Kerstvrede wordt veelal romantisch ingekleurd, met een wereld van schijn. Ook na de geboorte van Christus volgen oorlogen elkaar immers op in een repeterende breuk, die tegelijk teken van de eindtijd is.

Weblink bron
Ds. P. Molenaar
 “Echte vrede” (25 december 2015), Reformatorisch Dagblad


Participatiewet

Participatiewetten (singular)
Participatiewetje (plural)
Participatiewetjes (diminutive singular)
participatiewet

op 1 januari 2015 door de Nederlandse politiek aangenomen wet, die tot doel heeft om zoveel mogelijk mensen aan de arbeidsmarkt te laten deelnemen

De gemeenten zijn verantwoordelijk voor het uitvoeren van de Participatiewet.


afschrikkingsevenwicht

samenstelling van afschrikking zn en evenwicht zn met het invoegsel -s-

een machtsevenwicht dat gebaseerd is op de angst van verschillende partijen voor elkaar

Je zou je voor kunnen stellen dat de Amerikanen een zucht van verlichting slaakten toen het Sovjetleger de opstand neersloeg en de rust en het afschrikkingsevenwicht werden hersteld.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “1968, De grote eeuw deel 7” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044633535

Obama staat echter meer in de realistische traditie van het Amerikaanse buitenlands beleid, die hoogtijdagen beleefde met de ontspanningspolitiek van Richard Nixon en Henry Kissinger tegenover de communistische wereld. Mensenrechten en democratiebevordering waren toen ondergeschikt aan afschrikkingsevenwicht en stabiliteit.

Weblink bron “Lakmoesproef Iran” (03/07/2009), HP de Tijd


apartheidsstaat

samenstelling van apartheid zn en staat zn met het invoegsel -s-

land waar verschillende etnische groepen verschillende wettelijke rechten hebben en zich niet mogen mengen

Hij had een week geleden ook in Bàstad moeten zijn toen de kameraden de tenniswedstrijd tegen de apartheidsstaat Rhodesië tegenhielden.


bevrijdingsfront

samenstelling van bevrijding zn en front zn met het invoegsel -s-

organisatie of groep van organisaties die een bezettende of onderdrukkende macht bestrijdt

Ze hadden bemiddeld tussen de politieleiding in Stockholm en de vertegenwoordigers van de VNBG, de Verenigde Nationaal Bevrijdingsfront Groepen.


bezettingspolitiek

samenstelling van bezetting zn en politiek zn met het invoegsel -s-

het streven om een bepaald gebied met een gewapende macht onder controle te houden

Want wat hadden de Arabieren erbij te winnen dat er nu een Republikein kwam, een conservatieve bovendien, die in de herfst tot president gekozen zou worden? Richard Nixon als president betekende ongetwijfeld dat de oorlog in Vietnam werd voortgezet en dat er nog meer steun kwam voor Israëls bezettingspolitiek.


eenheidsfront

samenstelling van eenheid zn en front zn met het invoegsel -s-

strijd gevoerd door alle arbeiders tegen de bourgeoisie ongeacht of ze wel of niet communist zijn

Lieve hemel, we zijn maar met zijn vijfentwintigen in de vereniging. Dan kon je van zuiver in de leer zijn toch geen prioriteit maken, dan was dat zogenaamde eenheidsfront toch de enige manier om je te organiseren zonder te blijven hangen aan de vraag om welk soort socialisme het ging? Dan zou het belangrijker moeten zijn om te proberen groter te worden - wanneer zou bijvoorbeeld de eerste vrouwelijke kameraad erbij komen — dan om zoals Gôte probeerde het aantal socialistische juristen in Stockholm terug te brengen van 25 naar 23.


meerderheidsregering

samenstelling van meerderheid zn en regering zn met het invoegsel -s-

een regering die gesteund wordt door de meerderheid van de parlementsleden

Wat op geen enkele manier aanleiding gaf tot een mildere kijk op die beroepsdemonstranten, of op de onwil om die antidemocratische krachten in toom te houden, zoals de nieuwe sociaaldemocratische meerderheidsregering die voortdurend demonstreerde.


partijbijeenkomst

samenstelling van partij zn en bijeenkomst zn

vergadering van leden van een politieke partij

Ludwig en FrantiSek waren naar een niet heel ver gelegen stadje gereisd om bij een lokale partijbijeenkomst te zijn, Jifi en Martina zaten vast in een vergadering van de leiding van de jeugdvereniging, dat soort vergaderingen had tegenwoordig de neiging om steeds langer te duren.


rebellenbeweging

samenstelling van rebel zn en beweging zn met het invoegsel -en-

organisatie van (gewapende) opstandelingen

Terwijl ze schrobden vertelde ze giechelend hoe de rebellenbeweging in het voorjaar als een rode zon was opgekomen en nu allang als een gele pannenkoek was geland, ze hadden nauwelijks een zomer gedanst, maar wat voor een zomer. Ze waren bezig heel links te schande te maken, terwijl het misschien maar iets van honderd gekken waren.


schijnproces

samenstelling van schijn zn en proces zn

proces dat weinig met rechtspraak van doen heeft en waarbij de uitkomst (=schuldigverklaring van de verdachten) al bij voorbaat vaststaat

Degenen die in de vroege jaren vijftig in politieke processen veroordeeld waren zouden worden gerehabiliteerd, de echt schuldigen zouden voor de rechtbank van de geschiedenis worden gebracht en nieuwe wetten zouden politieke schijnprocessen in de toekomst onmogelijk maken.


beschermingsplan

samenstelling van bescherming zn en plan zn met het invoegsel -s- , in de betekenis "concurrentiebeperkende maatregelen" aangetroffen vanaf 1897 (zie vindplaats hieronder)

doordacht geheel van voorgenomen maatregelen om onheil te voorkomen

De Soil Conservation Districts ontlenen hun reden van bestaan aan de omstandigheid, dat bodembescherming slechts mogelijk is door de samenwerking van vele grondgebruikers. Dit geldt in het bijzonder voor de noodzakelijke grotere werken, zoals afdammingen van erosiegeulen, regelingen van waterafvoer, regularisatie van beken en stromen, bebossingen enz., die een onderdeel vormen van ieder enigszins ingrijpend beschermingsplan.

Edelman, C.H.
 “Sociale en economische bodemkunde” (1949), Noord-Hollandsche Uitgevers Maatschappij, Amsterdam, p. 43

⧖ En vóór den dag der verkiezing hebben ze nog tijd genoeg om te leeren inzien, dat ook het uitgebreide beschermingsplan niet anders is dan een middel om enkelen te bevoordeelen, ten koste van anderen.

En Welvaart Hoor Bescherming, Hiep, hiep, hoera! in: De Graafschap-bode (15 mei 1897), C.Misset, Doetinchem, p. 1 kol. 2


alt-right

zn: van Amerikaans Engels alt-right zn
bn: van Amerikaans Engels alt-right bn

extreemrechtse nationalistische stroming zoals die zich in de 21e eeuw heeft ontwikkeld in de VS

Ook extreemlinks gebruikt memes als strategie om hun ideologie te verspreiden. Zij zijn echter duidelijk minder fanatiek dan de alt-right.

Weblink bron
Floris Schleicher
 “Het virus van de alt-right” (20 juni 2019) op bnnvara.nl

Toen de opkomst van de digitale cultuur en de social media tien jaar geleden net begon waren het al een soort tegencultuur met eigen regels. Denk aan de beginjaren van GeenStijl die toen nodeloos kwetsend waren, exact hoe de conventionele pers niet wilde zijn. Daar is uiteindelijk het alt-right uit voortgekomen. Die hebben het extreemrechts denken sterk bevorderd en daar kwam de opkomst van social media dan nog bij. Dat doet polarisatie groeien, dat is wat mensen prikkelt.

Peter Vasterman (citaat)
 “‘Het kan gebeuren dat politieke stromingen hun eigen media gaan beginnen’” (26 oktober 2020) op montesquieu-instituut.nl


volksfrontstrategie

samenstelling van volksfront zn en strategie zn

strategie waarbij er een samenwerkingsverband is tussen alle linkse partijen

Vanzelfsprekend zonder strafblad, vaak hoogopgeleid, politiek gedrild in het duivelse marxisme en leninisme en de volksfrontstrategie en al die dingen.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “De tweede doodzonde” (2020), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044645149


stemverhouding

samenstelling van stem zn en verhouding zn

verdeling van de stemmen tussen de verschillende partijen bij een stemming of verkiezing

Griffier Karin Zomer zegt dat de keuze van de zeventien raadsleden een afspiegeling vormt van de bestaande stemverhouding in de raad. In de Hellendoornzaal is ruimte voor negen raadsleden van de vier coalitiepartijen en acht leden van de oppositie. De resterende acht raadsleden kunnen de vergadering volgen vanuit de nabijgelegen foyer of raadszaal, zodat ze eventueel nog hoofdelijk kunnen meestemmen over bepaalde voorstellen.

Weblink bron
Han Haveman
 “Raad Hellendoorn ‘verhuist’ tijdelijk door corona” (06-05-2020), Tubantia

In een reactie op het bericht heeft een zekere Michel Wijnands zich gemeld. ‘Ik heb dat doek eraf getrokken en in de bak geflikkerd!! alleen al hierom!!!’, schrijft hij. Wijnands toont daarbij de stemverhouding van de Tweede Kamer over de motie Jetten, die pleit voor een zo snel mogelijke invoering van het coronapaspoort. Het CDA heeft, met een meerderheid van de Kamer, voor de motie gestemd.

Weblink bron
Henk Bouwhuis
 “Drie CDA-spandoeken in Almelo weg; dader niet eens met coronabeleid, dumpt doek in afvalbak” (11-03-2021), Tubantia


apartheidssysteem

samenstelling van apartheid zn en systeem zn met het invoegsel -s-

politiek systeem waarbij groepen van verschillende etniciteit gescheiden van elkaar worden gehouden en verschillende rechten hebben

Zo leidde hij in opdracht van de Verenigde Naties de vredesonderhandelingen tussen Iran en Irak, en voerde hij strijd tegen het apartheidssysteem in Zuid-Afrika.

Weblink bron
Rolien Créton
 “Wordt na 34 jaar de moord op de Zweedse premier Palme toch opgelost?” (woensdag 10 juni 2020), NOS

De in Kaapstad gevestigde media- en techgigant Naspers, Afrika's grootste bedrijf, vraagt een beursnotering aan in Amsterdam. Het bedrijf is hier onbekend, maar speelde lange tijd een dubieuze rol in het Zuid-Afrikaanse apartheidssysteem.

Weblink bron
David Bremmer
 “Ex-spreekbuis apartheid komt naar de Amsterdamse beurs” (25-03-2019), Tubantia


kernwapenclub

samenstelling van kernwapen zn en club zn

alle landen die in het bezit zijn van atoombommen

Als Zweden, juist Zweden, zich bij de kernwapenclub aansloot, welke conclusies zouden ze dan trekken in Israël en Egypte, India en Pakistan, Zuid-Afrika, Noord-Korea, Brazilië, Argentinië enzovoort? In zo'n wereld zou er maar één gekke generaal in een van die landen nodig zijn die op de verkeerde knop drukt om een kernwapenwinter op aarde teweeg te brengen die tienduizend jaar zou duren.


centrumkiezer

samenstelling van centrum zn en kiezer zn

iemand die tijdens verkiezingen stemt op een middenpartij

Hij behoorde bovendien tot de rechterzijde van de partij, degenen die vonden dat je de politieke winden van de tijd, de politiek van Reagan en Thatcher dus, eerder met imitatie tegemoet moest treden dan met socialisme om de centrumkiezers te veroveren terwijl er nog tijd was.


falangistenregime

samenstelling van falangist zn en regime zn met het invoegsel -en-

regering met een conservatieve christelijke ideologie die fascistoïde trekken heeft

Begin kon ongehinderd een verbintenis aangaan met de Libanese falangisten, onvervalste fascistische zwarthemden dus, hij kon eisen dat er een falangistenregime in Beiroet kwam als voorwaarde om het Israëlische leger terug te trekken uit Libanon, zijn soldaten konden letterlijk met hun armen over elkaar staan toen Ariel Sharon de falangisten binnenliet in Sabra en Shatila om een massamoord te begaan op vrouwen en kinderen.


incesthysterie

samenstelling van incest zn en hysterie zn

de overdreven en onterechte opwinding over vermeend seksueel misbruik van kinderen door ouders

De dramaturgie werd precies zoals Ponti had beloofd toen ze elkaar een hele werkdag in Malmô hadden ontmoet om de val voor Henning Sjôstrand te zetten en de aanval op de incesthysterie voor te bereiden.


defensiepolitiek

samenstelling van defensie zn en politiek zn

politiek beleid dat betrekking heeft op de verdediging van een land of groep landen

De Chinese defensiepolitiek is volgens hem geen bedreiging voor andere staten.

Weblink bron “China verhoogt uitgaven defensie” (Vrijdag 4 maart 2011), NOS

Ook in de buitenlandse en defensiepolitiek willen ze een krachtiger en eensgezinder Europees optreden. Dat kan bereikt worden door ook op dit gebied niet altijd uit te gaan van unanimiteit, zodat niet langer enkele landen een gezamenlijk besluit of optreden kunnen blokkeren.

Weblink bron “Merkel en Macron eens over eurozonebudget” (Dinsdag 19 juni 2018), NOS


ministerspost

samenstelling van minister zn en post zn met het invoegsel -s-

ministersposten (plural)
ministerspostje (diminutive singular)
ministerspostjes (diminutive plural)

De Jonge zei vanavond bij het CDA-partijbureau dat het bestrijden van de coronacrisis en het partijleiderschap niet te combineren zijn. "Hoeveel ik ook hou van de partij, ik zie dat ik niet allebei kan doen, vandaar dat ik deze keuze heb gemaakt", zei hij. Hij is ook niet beschikbaar voor een andere plek op de CDA-lijst voor de Tweede Kamerverkiezingen. Een ministerspost in het volgende kabinet sluit hij niet uit.

Weblink bron “Hugo de Jonge stopt als lijsttrekker van het CDA, te druk met coronacrisis” (Donderdag 10 december 2020), NOS

Hij is de eerste rivaal van Biden in de voorverkiezingen die een ministerspost krijgt in Bidens kabinet. Daarnaast kan Buttigieg het eerste openlijk homoseksuele kabinetslid worden in de VS dat is goedgekeurd door de Senaat.

Weblink bron “Biden kiest 'probleemoplosser' Pete Buttigieg als transportminister” (Woensdag 16 december 2020), NOS


antizionistisch

afgeleid van zionistisch met het voorvoegsel anti-

antizionistischer (uninflected comparative)
antizionistische (inflected positive)
antizionistischere (inflected comparative)
antizionistischers (partitive comparative)

tegen het streven van Joden om een Joodse staat te stichten in Eretz Israël

De rel begon met het aantreffen van antisemitische karikaturen in tentoongestelde kunst. De organisatie schakelde een wetenschappelijke commissie in die vorige week dringend adviseerde om ’Tokyo Reels’ van het programma te schrappen. Het werk van collectief Subversive Film zou ’antisemitische en antizionistische’ propaganda bevatten, haat tegen Israël verspreiden en terrorisme verheerlijken.

Weblink bron
MARIJN SCHRIJVER
 “’Antisemitisch en terrorisme-verheerlijkend’ filmproject krijgt podium in Amsterdam” (20 sep. 2022), De Telegraaf


daensisme

eponiem, afgeleid met het achtervoegsel -isme van de familienaam van de broers Adolf en Pieter Daens en die zich eind 19e eeuw inzetten voor een meer sociale katholieke politiek

Vlaamse progressief katholieke politieke stroming aan het eind van de 19e en het begin van de 20e eeuw

De tijd is rijp voor de oprichting van de ‘Christen Volkspartij’, van meet af aan bekend als het daensisme. De nieuwe partij wordt genadeloos bestreden door katholieke politici en geestelijken onder leiding van Woeste en de Gentse bisschop Stillemans, die achter de antisocialisten stond.

Bert Vanheste
 Louis Paul Boon : Pieter Daens of hoe in de negentiende eeuw de arbeiders van Aalst vochten tegen armoede en onrecht (augustus 1990) in:
Ton Anbeek e.a.
 Lexicon van literaire werken., Wolters-Noordhoff, Groningen / Garant-Uitgevers, Antwerpen, ISBN isbn9001032303, p. 4


naziofficier

samenstelling van nazi zn en officier zn

naziofficiers (plural)
naziofficieren (plural)

iemand met een hoge militaire rang tijdens het naziregime

Het is niet de eerste keer dat in Rusland iemand de holocaust een geschikt thema vindt voor tv-entertainment. De Russische versie van 'Dancing with the stars' voerde in april een naziofficier op die aan het zoeken was naar een jong joods meisje dat zich verschool achter een piano.

Weblink bron
Tom Tates
 “Vrouw van Poetins zegsman ijsdanst in holocaustoutfit” (27-11-2016), Tubantia


nazioorlogsmisdadiger

samenstelling van nazi zn en oorlogsmisdadiger zn

iemand die tijdens het naziregime oorlogsmisdaden heeft gepleegd

De meest gezochte nazioorlogsmisdadiger, Laszlo Csatary, is gevonden in de hoofdstad van Hongarije, Boedapest. Hij staat bovenaan een lijst van meest gezochte oorlogsmisdadigers uit de Tweede Wereldoorlog van het Simon Wiesenthal Centrum. Dit centrum werd vernoemd naar een bekende Joodse nazi-jager. Hieronder volgt een overzicht van de meest gezochte nazi's.

Weblink bron “Lijst 'meest gezochte nazi's'” (16-07-2012), Tubantia

Het Simon Wiesenthal Center heeft nazi Alois Brunner officieel van de lijst van meest gezochte nazioorlogsmisdadigers geschrapt. Er is voldoende informatie dat hij vier jaar geleden in Syrië is overleden.

Weblink bron “Alois Brunner (102) geschrapt van lijst meest gezochte nazi's” (30-11-2014), Tubantia


ontwikkelingspolitiek

samenstelling van ontwikkeling zn en politiek zn met het invoegsel -s-

beleid gericht op de ontwikkeling van arme landen

Hollande zei dat Europa in een buitengewone situatie zit, die niet zomaar voorbijgaat. Afspraken maken over het opvangen van vluchtelingen en migranten is volgens hem niet voldoende. "We moeten ook praten over ontwikkelingspolitiek. Dat gebeurt ook, op een top die in de herfst in Afrika wordt gehouden."

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Merkel: waarde van elk mens accepteren” (Maandag 24 augustus 2015, 17:59), NOS

Overigens gaat het niet alleen om publiek geld. Ook investeringen van bedrijven kunnen worden meegeteld, vertelt onderzoeker Pieter Pauw, die in december vorig jaar aan de universiteit Utrecht promoveerde op klimaatfinanciering en werkt bij het Duitse instituut voor ontwikkelingspolitiek.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “'Westerse landen komen afspraak klimaatgeld niet na'” (Donderdag 3 mei 2018, 00:04), NOS


oorlogsresolutie

samenstelling van oorlog zn en resolutie zn met het invoegsel -s-

op politiek niveau genomen besluit om oorlog te gaan voeren

Frankrijk, dat binnen de VN-Veiligheidsraad dreigde met een veto tegen een oorlogsresolutie, sprak vanochtend zijn „diepe bezorgdheid” uit. Minister van Buitenlandse Zaken Dominique de Villepin riep de landen in de regio op „zich te onthouden van initiatieven die de situatie kunnen verergeren.”

Weblink bron “Wereld reageert ongerust op oorlog” (20 maart 2003), Reformatorisch Dagblad

Het ministerie verduidelijkte niet wat er precies gezegd is in het Britse Lagerhuis waarover de Fransen zo verbolgen zijn. Tijdens het debat van gisteren in het Lagerhuis, bekritiseerde premier Tony Blair Frankrijk omdat het het bereiken van een compromis in de VN-Veiligheidsraad over de kwestie Irak zou hebben tegengewerkt door te zeggen dat het sowieso een veto zou uitspreken over een oorlogsresolutie.

Weblink bron
psr
 “Frankrijk woedend over Britse kritiek” (19/03/2003), De Standaard


verrechtsing

Naamwoord van handeling verrechtsen met het achtervoegsel -ing

het conservatiever en behoudender worden

In München hebben enkele tienduizenden mensen gedemonstreerd tegen de verrechtsing van de politiek en de harde aanpak van migranten. Het protest was vooral gericht tegen het asielbeleid van de CSU, de zusterpartij van de CDU van bondskanselier Merkel.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Tienduizenden in München op de been tegen strenger migratiebeleid” (Zondag 22 juli 2018, 17:45), NOS

Populisme-deskundige Léonie de Jonge kijkt er anders tegenaan. Volgens haar is het vooral een volgende stap in de verrechtsing van Oostenrijk. "De Oostenrijkse regering wordt steeds vaker in één adem genoemd met leiders als Donald Trump en de Braziliaanse president Jair Bolsonaro. Dat gaat denk ik wel heel ver, maar het land schuift wel steeds verder naar rechts."

Weblink bron
Nasrah Habiballah
 “'Oostenrijk schuift steeds verder naar rechts'” (Donderdag 16 mei 2019, 19:42), NOS


voorkeursstem

samenstelling van voorkeur zn en stem zn met het invoegsel -s-

een stem die men niet uitbrengt op de lijsttrekker

Op het kleinere stembiljet staat niet elke kandidaat genoemd, zoals nu het geval is, maar alleen de partijen. Als de stemmer een voorkeursstem wil uitbrengen, kan hij aan de onderkant van het formulier een cijfer aanvinken dat correspondeert met de plaats van de gewenste kandidaat op de kieslijst.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Plasterk wil niet aan stemcomputer, wel aan kleiner stembiljet” (Zondag 26 maart 2017, 18:34), NOS

Het belangrijkste wapen is de voorkeursstem. "Stem op mij", is de boodschap die de vrouwen moeten verkondigen. Een van de organisatoren: "Stem niet op de hoogste vrouw op de lijst, want die komt er meestal toch wel in, maar stem op een vrouw die op een lagere, soms onverkiesbare tekst staat. Lager stemmen is beter, dan komen er vrouwen in plaats van mannen in het nieuwe Europees Parlement."

Weblink bron
Bert van Slooten
 “Vrouwen op Europese kieslijst 'moeten het hebben van voorkeursstem'” (Zondag 28 april 2019, 10:46), NOS


burgerregering

samenstelling van burger zn en regering zn

regering waarin burgers zitting hebben en dus geen militairen of aristocraten

Uit de aantekeningen blijkt volgens de documentairemakers dat Kok vond dat Máxima's vader er niet bij kon zijn, omdat die deel had uitgemaakt van de burgerregering tijdens de Argentijnse dictatuur. Toen premier Kok dat vertelde aan koningin Beatrix en prins Willem-Alexander was die laatstgenoemde ontstemd. "Max van der Stoel noteert: Prins van Oranje boos", aldus documentairemaker Hans Hermans, die de aantekeningen heeft ingezien.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “'Willem-Alexander dreigde troon op te geven vanwege kwestie-Zorreguieta'” (Maandag 31 januari 2022, 10:33), NOS

De staatsgreep op 25 oktober gebeurde namelijk een maand voor de machtsoverdracht aan een burgerregering, zoals was afgesproken in 2019.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Leger en partijen Sudan sluiten akkoord, Hamdok terug als premier” (Zondag 21 november 2021, 08:17), NOS


boerenpartij

samenstelling van boer zn en partij zn met het invoegsel -en-

boerenpartijen (plural)
boerenpartijtje (diminutive singular)
boerenpartijtjes (diminutive plural)

partij die opkomt voor de belangen van agrariërs

"Ik heb het niet op partijen die opkomen voor één groep. Ook een boerenpartij vind ik niets. In de politiek moet je opkomen voor iedereen", zegt Rienk van Splunder, voorzitter van de Protestants Christelijke Ouderenbond, PCOB in Trouw.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Ouderenbonden niet blij met 50Plus” (Woensdag 27 maart 2013, 07:52), NOS


viceminister

afleiding van minister met het voorvoegsel vice-

iemand die een minister assisteert en zo nodig vervangt

Misrata is de enige stad in het westen van Libië die in handen is van de opstandelingen. Gisteren zinspeelde de regering al op een vertrek van het leger. Viceminister Kaim van Buitenlandse Zaken zei dat de regering de strijd in Misrata vermoedelijk overlaat aan lokale stammen die trouw zijn aan kolonel Kadhafi.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Opstandelingen Misrata claimen zege” (Zaterdag 23 april 2011, 14:30), NOS

De viceminister van Cultuur vond de zoen ongepast. "De Iraanse vrouw is het symbool van kuisheid en onschuld", aldus Hossein Noushabadi. Hij wil niet dat Iraanse vrouwen in het buitenland een slechte naam krijgen.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Iraanse actrice: sorry voor zoen” (Zaterdag 24 mei 2014, 10:47), NOS


foedus pacificum

van modern Latijn foedus pacificum, een term die de 18e-eeuwse Duitse filosoof I. Kant in zijn verhandeling Zum ewigen Frieden introduceerde; gevormd uit foedus zn "verbond" en pacificus bn "vreedzaam"

theoretische organisatie van vredelievende landen die oorlog zou moeten voorkomen

Vrede bestaat niet zomaar uit zichzelf, de vrede moet door een volkenrechtelijk verdrag gesticht of verzekerd worden. Hiervoor is, volgens Kant, een vredesbond (foedus pacificum) nodig, die alle oorlogen voor altijd probeert te beëindigen. Dat was en dat is het volkenrechtelijk ideaal dat we moeten nastreven.

Weblink bron
Afshin Ellian
 “VN zijn niet heilig” (22 maart 2003) op nrc.nl

En opnieuw vormt Kant de inspiratiebron, en wel zijn ideeën uit Ten eeuwige vrede (1795) en zijn idee van foedus pacificum.

Weblink bron
Percy B. Lehning
 “Profiel: John Rawls : De laatste linkse filosoof” (16 juni 2001) op groene.nl

⧖ Daarom moet er worden aangedrongen op een foedus pacificum, een vredesverbond van vrije volken, eerlijk en oprecht gemeend, en als allerbelangrijkst gevolg van dit verbond: langzame gelijkmatige ontwapening van leger en vloot tot dien graad als noodig is om tegen het buiten het vredesverbond staande volken zich veilig te kunnen gevoelen.

B.H.C.K. van der Wijck
 Voorwaarden van duurzamen Vrede in: De Toekomst, jrg. 1 nr. 24 (11 september 1915), p. 492 kol. 2


coalitiegenoot

samenstelling van coalitie zn en genoot zn

politieke partij waarmee men samen een regering vormt

Ook coalitiegenoot D66 vindt dat knelpunten moeten worden opgelost, maar volgens Kamerlid Bergkamp slaat de minister stappen over. "Hier moet geen campagne-De Jonge van worden gemaakt; de Kamer en de gemeenten zijn nauwelijks meegenomen", zegt Bergkamp.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “De Jonge: vreselijke bureaucratie in jeugdzorg aanpakken” (Vrijdag 8 november 2019, 11:56), NOS

Coalitiegenoot ChristenUnie vindt het goed dat het kabinet "opnieuw fors extra investeert in leraren". Volgens Kamerlid Bruins is ook een compliment aan de bonden op zijn plaats. Hij benadrukt dat de manier waarop het kabinet nu de portemonnee trekt de snelste manier is om het extra geld nu echt in de klas te krijgen.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Kamer blij met extra geld voor aanpak lerarentekort en werkdruk” (Zaterdag 2 november 2019, 12:45), NOS


machtsdeling

samenstelling van macht zn en deling zn met het invoegsel -s-

de macht met anderen delen; de macht samen met anderen bezitten

De verkiezingen maakten een eind aan de machtsdeling van de twee, waarbij Tsvangirai als premier onder president Mugabe diende.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Mugabe (89) opnieuw beëdigd” (Donderdag 22 augustus 2013, 12:09), NOS

Irak zit sinds de verkiezingen in maart zonder regering. Donderdag werden de sjiieten, soennieten en Koerden het eens over een machtsdeling. Iraqiya stelt nu nieuwe eisen, waar de andere partijen binnen een maand aan moeten voldoen.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “'Machtsdeling Irak lijkt al mislukt'” (Zaterdag 13 november 2010, 05:27), NOS


ontwikkelingsmodel

samenstelling van ontwikkeling zn en model zn met het invoegsel -s-

een methode om een land rijker en welvarender te maken

De opbrengst van twee dagen topoverleg leidt tot zowel kritiek als positieve reacties. VN-secretaris-generaal Guterres is teleurgesteld. "Alle landen moeten beseffen dat het oude, koolstof-verbrandende ontwikkelingsmodel een doodvonnis is voor hun economieën en de planeet", zegt hij op Twitter. Toch heeft hij nog hoop dat de vandaag officieel begonnen klimaattop in Glasgow meer oplevert.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Kritiek op gebrek aan concrete beloftes in G20-slotverklaring, Rutte positief” (Zondag 31 oktober 2021, 21:07), NOS

Door de investeringen zijn Afrikaanse landen positiever tegen China aan gaan kijken, zegt Tobias. Een land als Ethiopië heeft volgens hem een look-east-policy. "Ze zien China als rolmodel, en willen dat ontwikkelingsmodel toepassen op het eigen land: armoede verkleinen en zorgen voor een razendsnelle economische groei."

Weblink bron “Wat heeft China te zoeken in Afrikaanse landen?” (Donderdag 14 december 2017, 13:29), NOS


consensusmodel

samenstelling van consensus zn en model zn

manier van overleggen waarbij de verschillende partijen proberen een resultaat te behalen waar alle partijen tevreden over kunnen zijn

Jansen verwacht niet dat de lonen fors zullen stijgen, ook niet nu werknemers een relatief sterke onderhandelingspositie hebben door de prijsstijgingen en het personeelstekort. De loonontwikkeling in de cao's is al 30 jaar nihil. "Het is een beetje onderdeel van het consensusmodel: gematigde loonontwikkeling in ruil voor veel werkgelegenheid. Je ziet nu wel dat het loon van individuele werknemers stijgt, maar het loon in de cao wordt niet verhoogd."

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Vakbonden blijven leden verliezen: bijna 100.000 in twee jaar” (Woensdag 3 november 2021, 00:00), NOS

Polderen staat voor het Nederlandse overlegmodel. Werkgevers, vakbonden en overheid zitten met elkaar aan tafel om bijvoorbeeld afspraken te maken over arbeidsvoorwaarden en lonen. Een consensusmodel dus.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Wat is polderen ook alweer?” (Vrijdag 30 november 2012, 11:07), NOS


coalitievorming

samenstelling van coalitie zn en vorming zn

het ontstaan van een samenwerkingsverband tussen twee of meer politieke partijen om samen een regering of bestuur te vormen

Rode cijfers op veel Europese beurzen na de mislukte coalitievorming van afgelopen weekend. In Italië vallen de hardste klappen, maar ook in Nederland wordt de Italiaanse crisis voelbaar.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Europese beurzen op verlies mede door politieke onrust Italië” (Maandag 28 mei 2018, 18:54), NOS

Nog een sleutelrol in Italië is het ministerschap van Financiën en Economie. Op die plek komt niet de eurosceptische Paolo Savona, die de eerste keus was van de coalitiepartners. Zijn standpunt voor afschaffing van de euro als Italiaanse munt ging de Italiaanse president te ver, waardoor de hele coalitievorming begin deze week op het punt van knappen kwam te staan. Dus komt Savona op een andere, minder invloedrijke post: Europese Zaken.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Nieuwe regering in Italië beëdigd, EU bekijkt het met argusogen” (Vrijdag 1 juni 2018, 16:26), NOS


deelstaatregering

samenstelling van deelstaat zn en regering zn

de regering van een van de staten of landen die samen een federatie vormen

De politie heeft bevestigd dat de bestuurder vermoedelijk een man van 48 uit Munster was, die zichzelf even later in zijn wagen heeft doodgeschoten. Duitse media schrijven dat hij afkomstig is uit Olsberg, in de regio Sauerland. Er zijn geen aanwijzingen dat de dader een islamitische achtergrond had, zei een minister van de deelstaatregering in Noordrijn-Westfalen, waarin Munster ligt.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Slachtoffers Munster geïdentificeerd, dader had ook nepwapen en vuurwerk” (Zondag 8 april 2018, 05:32), NOS

Puigdemont verklaarde vorige week dat de Catalaanse deelstaatregering in het referendum het mandaat had gekregen om de onafhankelijkheid uit te roepen, maar dat hij eerst nog de voorkeur gaf aan overleg met Madrid. De Spaanse regering vroeg daarop om duidelijkheid: wil Catalonië nu wel of niet de onafhankelijkheid uitroepen? Spanje voelt niets voor een dialoog over onafhankelijkheid van Catalonië.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Spanje en Catalonië stellen elkaar op de proef vlak voor deadline” (Woensdag 18 oktober 2017, 10:37), NOS


tussenpartij

samenstelling van tussen bw en partij zn

partij met standpunten die tussen twee uitersten inzitten


onafhankelijkheidsbeweging

samenstelling van onafhankelijkheid zn en beweging zn met het invoegsel -s-

onafhankelijkheidsbewegingen (plural)
onafhankelijkheidsbeweginkje (diminutive singular)
onafhankelijkheidsbeweginkjes (diminutive plural)

organisatie die ernaar streeft om de overheersing door een vreemde mogendheid te beëindigen

De Britse prins William en zijn vrouw Kate worden mogelijk ingezet om de Schotse onafhankelijkheidsbeweging de wind uit te zeilen te nemen. Er zijn plannen om hen meer tijd te laten doorbrengen in Schotland, schrijft The Sunday Times. "Ze moeten niet overkomen als gasten, maar als inwoners."

Weblink bron
NOS Nieuws
 “'William en Kate moeten Schotse roep om onafhankelijkheid stoppen'” (Zondag 6 juni 2021, 06:07), NOS

Spanje en Marokko stonden een jaar lang lijnrecht tegenover elkaar. De crisis begon toen Spanje een prominent lid van de onafhankelijkheidsbeweging Polisario in een Spaans ziekenhuis had opgenomen. Polisario strijdt voor de autonomie van de Westelijke Sahara en wordt door Marokko als terroristisch gezien. Spanje had Marokko niet ingelicht over de opname en dat viel verkeerd in Rabat. Marokko besloot zelfs de grenscontroles te staken.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Grenzen weer open tussen Marokko en Spaanse exclaves” (Dinsdag 17 mei 2022, 13:20), NOS


onderraad

deel van de ministerraad waar alleen de direct betrokken ministers en en premier deel van uitmaken

Om al deze punten aan te pakken zou de overheid er volgens de WRR goed aan doen om een AI-coördinatiecentrum op te richten, met een eigen ministeriële onderraad. "Door nu in actie te komen kan Nederland de vruchten plukken van AI - de elektriciteit van de 21e eeuw."

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Overheid moet veel meer doen met kunstmatige intelligentie, vindt adviesraad WRR” (Donderdag 11 november 2021, 00:01), NOS


polderland

polderlanden (plural)
polderlandje (diminutive singular)
polderlandjes (diminutive plural)

land waarin men veel overlegt en bereid is compromissen te sluiten

"We leven in een polderland. Iedereen is verantwoordelijk en dus is niemand verantwoordelijk", zegt Laurent de Vries, oud-directeur van GGD Nederland. Volgens hem moet in elk geval de minister van Volksgezondheid snel meer bevoegdheid krijgen.

Weblink bron
Dieuwke van Ooij
 “Minister de Jonge lijkt wel de baas in de crisis, maar hij is het niet” (Woensdag 2 september 2020, 13:37), NOS

Verslaggever Chris Ostendorf blikt met De Bruijn vooruit op het naderend EU-voorzitterschap van Nederland. "Het is geen toeval dat veel belangrijke verdragen over de invoering van de euro en de uitbreiding van de EU in Nederland zijn gesloten. Als polderland, gewend aan het smeden van compromissen, laat Europa graag lastige dossiers juist door Nederland oplossen", zegt De Bruijn.

Weblink bron
Chris Ostendorf
 “'Met voorzitterschap EU kan Rutte laten zien wat hij kan'” (Donderdag 5 november 2015, 14:27), NOS


kabinetsbesluit

samenstelling van kabinet zn en besluit zn met het invoegsel -s-

een beslissing gemaakt door de ministerraad

Het kabinetsbesluit van dinsdagavond maakt het de internationale autosportfederatie FIA moeilijker Zandvoort een plek te geven op een vernieuwde kalender. De start van het Formule 1-seizoen laat nog altijd op zich wachten, de eerste tien grands prix zijn uitgesteld of afgelast.

Weblink bron
NOS Sport
 “TT Assen en GP Zandvoort tasten in het duister, maar hopen op het najaar” (Woensdag 22 april 2020, 06:41), NOS

De richtlijn komt na het kabinetsbesluit van gisteren, dat de basisscholen tot 11 mei dichtblijven en daarna weer open gaan. Rutte noemde het besluit een maatregel "die het leven van thuiswerkende ouders makkelijk maakt."

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Advies: basisschoolleerling geen halve, maar hele dag naar school” (Woensdag 22 april 2020, 15:30), NOS


apartheidsregering

samenstelling van apartheid zn en regering zn met het invoegsel -s-

een regering die gebaseerd is op rassenscheiding

Tutu is woedend en spreekt van een nationale schande. Hij noemde de Zuid-Afrikaanse regering in deze kwestie "erger dan de apartheidsregering".

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Dalai lama niet naar Zuid-Afrika” (Dinsdag 4 oktober 2011, 22:22), NOS

Onderhandelen Dat moment is voor veel Zuid-Afrikanen hét symbool geworden voor het einde van de onderdrukking en vernedering van de apartheid. Mandela zat meer dan 27 jaar in de gevangenis. Door een grote opstand in de jaren 80 en internationale druk voelde de apartheidsregering zich gedwongen met hem te onderhandelen over een overgang van het apartheidssysteem naar een democratie.

Weblink bron
Lucas Waagmeester
 “Mandela niet bij herdenking in Paarl” (Donderdag 11 februari 2010, 15:06), NOS


atlanticus

afleiding van Atlantisch met het achtervoegsel -icus

voorstander van de Noord-Atlantische samenwerking

Minister Frans Timmermans is blij met de nieuwe NAVO-baas. Hij is "een bruggenbouwer, atlanticus en een man die, zoals bleek na de laffe daad van Breivik, in een crisis het hoofd koel weet te houden en tegelijkertijd een warm hart heeft voor de samenleving", aldus Timmermans.

Weblink bron
NOS Nieuws
 “Wie is Jens Stoltenberg?” (Vrijdag 28 maart 2014, 21:31), NOS

Maar uit vertrouwelijke telegrammen van de Amerikaanse ambassade in Den Haag blijkt dat de Amerikanen zich afvroegen of Bot wel voldoende Atlanticus zou zijn, dus de pro-Amerikaanse lijn zou volgen.

Weblink bron “Amerikanen twijfelden aan Bot” (Zaterdag 22 januari 2011, 21:45), NOS


ontwikkelingsvraagstuk

samenstelling van ontwikkeling zn en vraagstuk zn met het invoegsel -s-

probleem rond de naar verhouding sterk achterblijvende welvaart van een land of gebied

Telkens is de vraag: wat werkt? En wat werkt niet – en is dus zonde van de tijd en het geld? Kun je je kleine budget het beste besteden aan leraren beter trainen, of schoolboeken uitdelen? Het zijn vragen waarmee de drie economen sinds het begin van het millennium proberen het grote ontwikkelingsvraagstuk op te breken in behapbare onderdelen, aldus het Nobelprijscomité.

Weblink bron
Ykje Vriesinga & Milo van Bokkum
 “Werkt ontwikkelingshulp? Test het als medicijnen” (18 oktober 2019) op nrc.nl


kabinetsberaad

samenstelling van kabinet zn en beraad zn met het invoegsel -s-

Het aantal nieuwe besmettingen met corona stabiliseert zich, maar is nog wel te hoog. Demissionair minister De Jonge van VWS heeft dat gezegd na het kabinetsberaad. De afgelopen 24 uur zijn er zo'n 9000 nieuwe positieve tests gemeld, zei hij.

Weblink bron
-
 “De Jonge: aantal nieuwe besmettingen stabiliseert zich” (Maandag 19 juli 2021, 13:20), NOS

De cultuurinstellingen moeten zo snel mogelijk weer open kunnen. Dat zei staatssecretaris Uslu voor Cultuur en Media voor aanvang van het kabinetsberaad.

Weblink bron
-
 “Staatssecretaris Uslu: cultuur moet zo snel mogelijk open” (Vrijdag 21 januari 2022, 10:49), NOS


kerntakendiscussie

samenstelling van kerntaak zn en discussie zn met het invoegsel -en-

kerntakendiscussies (plural)
kerntakendiscussietje (diminutive singular)
kerntakendiscussietjes (diminutive plural)

twistgesprek over wat de belangrijkste taken van iets of iemand zijn

Gerda Oskam, lijsttrekker D66 Utrecht "Afhankelijk van de financiële mogelijkheden zullen investeringen versnellen of temporariseren. D66 wil voor de komende periode onder meer een kerntakendiscussie: wat doet de overheid wel en wat niet?." Provincie Utrecht Ook provincie Utrecht constateert in de provincie dat steeds meer gemeenten de eindjes niet meer aan elkaar kunnen knopen. De kosten voor de bijstand lopen op en de ontwikkeling van bouwgrond stagneert. Op langere termijn kijken de utrechtse gemeenten ook aan tegen toenemende begrotingstekorten. "Veel gemeenten zullen dit jaar aanvullende bezuinigingen moeten treffen om een sluitende begroting 2011 vast te kunnen stellen," aldus de provincie in een persbericht.

Weblink bron
-
 “Provincie Utrecht en kandidaten over bezuinigingen gemeenten” (Donderdag 4 februari 2010, 09:00), NOS


lijsttrekkersdebat

samenstelling van lijsttrekker zn en debat zn met het invoegsel -s-

lijsttrekkersdebatten (plural)
lijsttrekkersdebatje (diminutive singular)
lijsttrekkersdebatjes (diminutive plural)

twistgesprek, voor radio of televisie, tussen de kandidaten die bovenaan de stemlijsten van de verschillende partijen staan

"Wat een belachelijke haatvertoning." Een aantal twitteraars heeft geen goed woord over voor het verhitte lijsttrekkersdebat in Rotterdam zondagavond. Zowel de lokale PVV als Denk ging over tot een nazi-vergelijking. En nog verder.

Weblink bron
Paulus Houthuijs
 “'Verruwing in de politiek komt steeds een stapje hoger te liggen'” (Maandag 19 maart 2018, 18:58), NOS

Petra Grijzen (1978) studeerde psychologie en werkte aan de Universiteit van Amsterdam. Ze begon haar omroepcarrière in 2006 bij BNR Nieuwsradio, waar ze geruime tijd in wisselende periodes werkzaam was. Ook was ze onder meer presentator van het WNL-televisieprogramma Ochtendspits en van het RTL-televisieprogramma Editie NL. Ook presenteerde ze het RTL-lijsttrekkersdebat van 2012 vanuit Carré. Momenteel werkt ze als presentator bij het BNR-programma Spitsuur, waar ze de stem van de avondspits is.

Weblink bron “Petra Grijzen van BNR naar Nieuws en Co op NPO Radio 1” (Donderdag 29 maart 2018, 13:30), NOS


militarisering

afleiding van Naamwoord van handeling militariseren met het achtervoegsel -ing

toenemende organisatie van de samenleving rond het gebruik van geweld; verhoging van het geweldsniveau

Veel Amerikanen maken zich zorgen om deze 'militarisering' van de politie. Sinds het terugtrekken van troepen uit Irak en Afghanistan is er een enorm aanbod aan militair wapentuig. Lokale politiekorpsen kopen voor een prikkie tweedehands pantservoertuigen en andere uitrusting en vormen daarmee SWAT-teams.

Weblink bron “Amerikaanse oom agent steeds meer soldaat” (Vrijdag 15 augustus 2014, 12:56), NOS

Hij deed een dringende oproep aan landen die wapens leveren aan het Syrische regime en de oppositie, daarmee op te houden, omdat het leidt tot een verdere militarisering van het conflict. Volgens hem is de situatie in Syrië 'catastrofaal'.

Weblink bron “Situatie in Syrië 'catastrofaal'” (Maandag 8 oktober 2012, 12:56), NOS


moslimpartij

samenstelling van moslim zn en partij zn

politieke partij die zich baseert op het gedachtegoed van de Islam

De moslimpartij doet door het opstappen van El Bachiri in Zwijndrecht niet mee aan de komende gemeenteraadsverkiezingen. Eerder zijn andere kandidaat-raadsleden van de partij in Zwijndrecht al gestopt.

Weblink bron “Moslimpoliticus stopt na bedreiging” (Vrijdag 24 januari 2014, 08:47), NOS

In Bangladesh is opnieuw een leider van de grootste moslimpartij in het land ter dood veroordeeld. Het is Mir Quasem Ali, prominent leider en financier van Jemaat-e-Islami. Hij werd door een speciaal tribunaal veroordeeld voor misdaden tegen de menselijkheid.

Weblink bron “Weer Bengaalse moslimleider ter dood veroordeeld” (Zondag 2 november 2014, 10:23), NOS


onderwijswethouder

samenstelling van onderwijs zn en wethouder zn

gemeentebestuurder die het onderwijs in zijn of haar portefeuille heeft

"Onvoorstelbaar dat hier vrijdag nog leerlingen en leerkrachten volop in de weer waren. Het is tot de grond toe afgebrand", zegt onderwijswethouder Jannie Visscher, die zelf poolshoogte nam. "Alles is erop gericht om samen met de school zo snel mogelijk nieuw onderdak te vinden."

Weblink bron “Brand verwoest basisschool Eindhoven” (Zaterdag 10 juni 2017, 12:00), NOS

Over die uitspraak zijn ouders van leerlingen van de school boos: zij vinden dat de onderwijswethouder eerst het onderzoek naar de examenfraude moet afwachten voordat hij zijn standpunt inneemt.

Weblink bron “Staatssecretaris op de koffie bij Ibn Ghaldoun” (Vrijdag 21 juni 2013, 14:34), NOS


oorlogskabinet

samenstelling van oorlog zn en kabinet zn met het invoegsel -s-

deel van de ministerraad dat militaire beslissingen neemt

De Britse premier May roept donderdag een speciaal oorlogskabinet bijeen voor een besluit over deelname aan eventuele raketaanvallen op Syrië. Volgens Sky News wordt het kabinet gevraagd om goedkeuring voor deelname aan de militaire aanval, die moet worden geleid door de VS en Frankrijk.

Weblink bron “Britse premier May roept 'oorlogskabinet' bijeen voor besluit over Syrië” (Woensdag 11 april 2018, 23:46), NOS

De Amerikaanse president Trump denkt samen met Frankrijk en Groot-Brittannië na over een vergeldingsactie na de vermoedelijke gifgasaanval op Douma. Vandaag roept de Britse premier May een speciaal oorlogskabinet bijeen voor een besluit over deelname aan eventuele raketaanvallen op Syrië.

Weblink bron “VN-baas over Syrië: laat de situatie niet verder uit de hand lopen” (Donderdag 12 april 2018, 03:18), NOS

Weblink bron “SS-verleden Bernhard al bekend bij oorlogskabinet” (Zaterdag 23 januari 2010, 17:19), NOS


raadslidmaatschap

samenstelling van raad zn en lidmaatschap zn met het invoegsel -s-

raadslidmaatschappen (plural)
raadslidmaatschapje (diminutive singular)
raadslidmaatschapjes (diminutive plural)

Voor de komende gemeenteraadsverkiezingen is het weer een uitdaging om de gemeentepolitiek onder de aandacht te krijgen. Voor de lokale partijen is er een extra uitdaging: mensen motiveren voor het raadslidmaatschap. Minister Plasterk bezocht Hilversum om te praten over de wijze waarop de raad in de mediastad zijn inwoners betrekt en om de ervaringen van zittende raadsleden aan te horen. Hans Haselager (fractievoorzitter PvdA Hilversum) gaat met veel nieuwe kandidaat-raadsleden de verkiezingen in. Léonie Sazias heeft veel moeite gehad om de lijst van Hart voor Hilversum met goede politici te vullen.

Weblink bron “Plasterk bezoekt Hilversumse raad” (Dinsdag 21 januari 2014, 18:14), NOS

In 1990 wordt hij gemeenteraadslid in Amsterdam. Hij blijft dat tot 1998. De laatste vijf jaar van zijn raadslidmaatschap is hij fractievoorzitter van de PvdA.

Weblink bron “Van der Laan oude bekende in hoofdstad” (Woensdag 23 juni 2010, 22:59), NOS


rebellenleger

samenstelling van rebel zn en leger zn met het invoegsel -en-

rebellenlegers (plural)
rebellenlegertje (diminutive singular)
rebellenlegertjes (diminutive plural)

Geholpen door de Libische leider Kadhafi zette Taylor in Ivoorkust een rebellenleger op, dat in 1989 Liberia binnenviel. Samuel Doe werd afgezet en door een concurrende rebellengroep doodgemarteld (de video daarvan werd een van de eerste zogenoemde snuff-movies). Er volgde een burgeroorlog die aan 200.000 mensen het leven kostte.

Weblink bron
Esther Bootsma
 “Charles Taylor: showman uit de hel” (Donderdag 26 april 2012, 02:21), NOS

Begin dit jaar kreeg Kony ineens opmerkelijk veel aandacht op internet toen de organisatie Invisible Children de film Kony2012 online zette. Daarin werd uiteengezet hoe het rebellenleger kinderen misbruikt.

Weblink bron “Kony kidnapte 600 kinderen in 3 jaar” (Vrijdag 8 juni 2012, 09:43), NOS


rebellenleider

samenstelling van rebel zn en leider zn met het invoegsel -en-

Bellingcat baseert zich op duizenden telefoongesprekken die de Oekraïense veiligheidsdienst rond de MH17-ramp onderschepte. Op een van de gesprekken is te horen hoe iemand tegen rebellenleider Igor Bezler zegt dat er "een vogeltje" komt aangevlogen, waarop Bezler vraagt om het door te geven aan hogerop. Nu blijkt dat het telefoontje kwam van Valeri Stelmach.

Weblink bron “Valeri Stelmach” (Woensdag 19 juni 2019, 11:13), NOS


revanchist

afleding van revanche met het achtervoegsel -ist

iemand die zich ernstig tekortgedaan voelt en uit is op wraak

Orbán ontpopte zich vervolgens tot een felle revanchist, maar in 2006 verloor hij de verkiezingen opnieuw. Een paar maanden na de beëdiging van de nieuwe regering lekte een speech uit waarin de socialitische premier zijn partijgenoten opriep om een einde te maken aan de leugens over de stand van het land. "We liegen 's nachts en overdag", werd een gehate passage uit die speech.

Weblink bron
Tijn Sadée
 “De machtshonger van een revanchist” (Maandag 3 januari 2011, 07:18), NOS

Dan is er een hele andere kwestie: Erika Steinbach, de voorzitster van de Bund der Vertriebenen, de organisatie van Duitsers die na 1945 uit (vooral) Polen zijn verdreven. Er komt een herdenkingscentrum voor die Vertriebenen en Steinbach wilde in het bestuur. Maar de Poolse regering is mordicus tegen haar, ze wordt in Polen gezien als een revanchist die de oude bezittingen terugwil.

Weblink bron
Wouter Meijer
 “Duitse regering heeft nu al onderhoud nodig” (Zondag 17 januari 2010, 10:55), NOS


staatsverband

samenstelling van staat zn en verband zn met het invoegsel -s-

relatie tussen verschillende delen van één land

Vooral op Curaçao en Bonaire zijn delen van de bevolking ontevreden over de met Nederland gemaakte afspraken over opheffing van het Antilliaanse staatsverband. Dat staat nu gepland voor 10 oktober 2010. Dan worden Bonaire, Sint-Eustatius en Saba, de zogeheten BES-eilanden, als bijzondere gemeenten opgenomen in het Nederlandse staatsbestel.

Weblink bron
Miriam Sluis
 “Verkiezingen Antillen zijn peiling over staatshervorming” (Vrijdag 22 januari 2010, 07:44), NOS

Autonomie Op Curaçao en Bonaire staan coalitie en oppositie lijnrecht tegenover elkaar over de met Nederland gemaakte afspraken over de opheffing van het Antilliaanse staatsverband, per 10 oktober 2010.

Weblink bron
Miriam Sluis
 “Regeringspartij wint op Antillen” (Zaterdag 23 januari 2010, 09:48), NOS


stadspartij

samenstelling van stad zn en partij zn met het invoegsel -s-

stadspartijen (plural)
stadspartijtje (diminutive singular)
stadspartijtjes (diminutive plural)

Bijna alle Bredase partijen maken hun partijfinanciering transparant en hebben hun cijfers opgestuurd. Alleen de Stadspartij Breda, een lokale nieuwkomer, doet niet mee. Die partij zegt als nieuwkomer nog niet veel financiële gegevens te hebben.

Weblink bron “Criminelen regelen zaakjes via gemeenteraad: 'Je staat zo op een kieslijst'” (Zondag 11 maart 2018, 17:04), NOS

De motie tegen etnisch profileren werd ook gesteund door de coalitiepartijen PvdA, D66 en de Haagse Stadspartij. Zij willen dat agenten verantwoording moeten afleggen over elke aanhouding. Op een 'stopformulier' moet worden aangegeven waarom een aanhouding is verricht.

Weblink bron “Crisisdreiging over etnisch profileren in Haagse raad wijkt snel” (Donderdag 30 juni 2016, 19:16), NOS


tegendemonstratie

samenstelling van tegen bw en demonstratie zn

protest dat gericht is tegen een ander protest

Dinsdag leidde dat tot een tegendemonstratie van het personeel. "Werknemers zijn niet tegen natuur, maar deze uitbreiding is van cruciaal belang om de toekomst van 4200 banen veilig te stellen", aldus Ron Peters van vakbond FNV Metaal toen. "Ze hebben al zo vaak moeten vechten voor lijfsbehoud. Nu is die kans er en wordt die ze ontnomen door een aantal mensen in een hangmat."

Weblink bron “Even plassen leidt tot aanhouding actievoerder Sterrebos” (Donderdag 3 februari 2022, 08:19), NOS

Wat ze niet zullen doen, is nu zelf de straat op gaan als tegendemonstratie. Dat zet geen zoden aan de dijk, omdat ze vanwege de maatregelen niet met meer dan tien mensen bij elkaar willen komen. Tiede: "En omdat we ervan uitgaan, na de laatste twee maandagen, dat er een grote groep rechts-extremisten is die niet terugschrikt voor geweld."

Weblink bron
Charlotte Waaijers
 “Tegenacties na Duitse coronademonstraties: 'Dit willen we hier niet zien'” (Dinsdag 4 januari 2022, 20:35), NOS


torentjesoverleg

samenstelling van torentje zn en overleg zn met het invoegsel -s-

beraad op het kantoor van de minister president van Nederland waarbij vertegenwoordigers van de coalitiepartijen betrokken zijn

PvdA-leider Samsom zei na afloop van het Torentjesoverleg dat er er gezocht wordt naar een oplossing.

Weblink bron “Samsom: altijd zicht op een oplossing” (Woensdag 17 december 2014, 01:11), NOS

Dit achtkantige gebouw aan de Hofvijver dateert waarschijnlijk uit de eerste helft van de veertiende eeuw. Het wordt voor het eerst genoemd in een kroniek uit 1354. Het was aanvankelijk het zomerprieel van de graven van Holland. Later werd het onder meer gebruikt als herberg, wijnkelder en conciërgewoning. In 1982 nam Ruud Lubbers het als eerste in gebruik als werkkamer van de premier. Als politici bij de premier worden geroepen voor een Torentjesoverleg, betekent dat meestal dat het politiek heel spannend is.

Weblink bron “Binnenhof: wat moet er worden verbouwd?” (Vrijdag 13 februari 2015, 13:31), NOS


ultranationalist

intensiverende afleiding van nationalist met het voorvoegsel ultra-

iemand die teveel van zijn eigen land houdt en met name een hekel heeft aan alles wat uit het buitenland komt

Galeotti noemde Strelkov eerder in The New York Times "een karikatuur van het Poetin-tijdperk". Een oud-studiegenoot omschreef de separatisten-leider als een persoon die in het begin van de 20ste eeuw leeft. Hij is geobsedeerd met de militaire historische geschiedenis van Rusland. Strelkov is een reactionair en een ultranationalist. Eigenlijk wil hij terug naar de tijd waarin de tsaren het voor het zeggen hadden.

Weblink bron “Wie zijn deze mannen en wat willen ze?” (Maandag 21 juli 2014, 12:50), NOS

Het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag heeft de Servische ultranationalist Vojislav Seselj veroordeeld tot 18 maanden celstraf voor minachting van het hof.

Weblink bron “Weer straf Seselj voor minachting” (Maandag 31 oktober 2011, 09:30), NOS


veiligheidsconferentie

samenstelling van veiligheid zn en conferentie zn met het invoegsel -s-

beraad van verschillende landen over zaken van oorlog en vrede

Op de jaarlijkse Veiligheidsconferentie in München heeft de Amerikaanse vice-president Mike Pence Europa verzekerd dat de Verenigde Staten verbonden blijven met de NAVO. Hij zei er wel bij dat de NAVO-lidstaten een eerlijke bijdrage moeten leveren aan het bondgenootschap.

Weblink bron “De uitzending van 18 februari” (Zaterdag 18 februari 2017, 15:55), NOS

Bij de veiligheidsconferentie in München gaat het vooral over Rusland. De Amerikaanse vice-president Mike Pence vindt dat Rusland zich aan het akkoord van Minsk moet houden en de Duitse bondskanselier Angela Merkel wil zich blijven inzetten voor een goede band met Rusland, ondanks meningsverschillen.

Weblink bron “Pence en Merkel richten pijlen op Rusland” (Zaterdag 18 februari 2017, 11:01), NOS


verkiezingsdebat

samenstelling van verkiezing zn en debat zn met het invoegsel -s-

verkiezingsdebatten (plural)
verkiezingsdebatje (diminutive singular)
verkiezingsdebatjes (diminutive plural)

twistgesprek tussen politieke tegenstanders in het kader van naderende verkiezingen

Na het vorige debat tussen Joe Biden en Donald Trump waren de verwachtingen niet al te hoog gespannen. En toch werden de ruim 55 miljoen kijkers vannacht getrakteerd op een inhoudelijk verkiezingsdebat. Ook de kiezers in Nashville zijn blij verrast.

Weblink bron “'Ik was een zwevende kiezer, maar na gisteravond weet ik het'” (Vrijdag 23 oktober 2020, 21:17), NOS


vicefractievoorzitter

afleding fractievoorzitter met het voorvoegsel vice-

assistent van de leider van een fractie van een politieke partij in een volksvertegenwoordiging die zo nodig deze leider vervangt bij afwezigheid

Namens de VVD zitten premier Rutte en fractieleider Blok aan tafel. Het CDA wordt vertegenwoordigd door vicepremier Verhagen en fractieleider Van Haersma Buma, de PVV door fractieleider Wilders en vicefractievoorzitter Agema.

Weblink bron “Eerste dag van bezuinigingsoverleg” (Maandag 5 maart 2012, 04:57), NOS

Vorige week werd vicefractievoorzitter Arnoud van Doorn gedwongen tot een vertrek uit de Haagse PVV-fractie. Hij zou fouten hebben gemaakt bij het beheer van het fractiebudget. Ook hij heeft besloten in de raad te blijven. Van Doorn stelt nu voor om samen met Van de Waal een fractie te vormen.

Weblink bron “Weer Haags PVV-raadslid alleen door” (Maandag 19 december 2011, 21:00), NOS


wethouderskandidaat

samenstelling van wethouder zn en kandidaat zn met het invoegsel -s-

iemand die in aanmerking komt voor de functie van wethouder

"Het was niet moeilijk om de eerste tien kandidaten te krijgen die ook werkelijk geïnteresseerd zijn in het lokale bestuur. Onder de kandidaten is één vrouwelijke wethouderskandidaat en er is nog een vrouw beschikbaar om afhankelijk van de te verkrijgen wethouderszetel namens GemeenteBelangen in het college te gaan. Tot nu toe eigenlijk alleen goed nieuws."

Weblink bron “Kandidaten voor de gemeenteraad moeilijk te vinden” (Zaterdag 16 januari 2010, 11:32), NOS

"Omdat het voor de koers van de stad van cruciaal belang is dat Hart voor Den Haag in het stadsbestuur komt, hebben Rachid en ik besloten om geen wethouderskandidaat te zijn", zei De Mos eerder vandaag. "Het moet om de stad gaan, niet om de poppetjes."

Weblink bron “Haagse partijen weigeren uitgestoken hand De Mos: 'Standpunt verandert niet'” (Vrijdag 18 maart 2022, 13:41), NOS


zusterpartij

samenstelling van zuster zn en partij zn

zusterpartijen (plural)
zusterpartijtje (diminutive singular)
zusterpartijtjes (diminutive plural)

politiekepartij met een vergelijkbaar partijprogramma

In Denemarken kwam de sociaaldemocratische zusterpartij twee maanden geleden al met een plan. Een nationalistisch beleidsplan om parallelle samenlevingen tegen te gaan. Migranten moeten zich voortaan aan Denemarken aanpassen en niet andersom.

Weblink bron “Wat deed PvdA-leider Asscher in Denemarken?” (Dinsdag 19 juni 2018, 18:07), NOS

Merkel zei dat CDU en zusterpartij CSU op 1 juli gaan overleggen over de resultaten van de EU-top in Brussel. Volgens haar is het zeker niet zo dat op die datum het terugsturen begint.

Weblink bron “Merkel krijgt tijd van zusterpartij CSU voor asieloverleg op EU-top” (Maandag 18 juni 2018, 14:58), NOS


inentingscampagne

samenstelling van inenting zn en campagne zn met het invoegsel -s-

actie waarbij men in een relatief beperkte tijd zeer veel mensen vaccineert

Vervolgens komen in de eerste fase van de inentingscampagne andere werknemers in de gezondheidszorg, bewoners van zorginstellingen en mensen die essentiële functies bekleden bij de overheid aan de beurt. In de tweede fase, waarschijnlijk vanaf februari, krijgen mensen boven de 70 jaar en andere kwetsbare groepen de twee prikken. Zij kunnen terecht bij meer dan 1000 vaccinatiepunten. De inenting is gratis, vrijwillig en op afspraak.

Weblink bron “Duitsland, Hongarije en Slowakije begonnen met inenten • Minder nieuwe ziekenhuisopnames” (Zondag 27 december 2020, 01:29), NOS

De Wereldgezondheidsorganisatie WHO dringt er bij landen wereldwijd op aan om geen pauzes in te lassen maar de vaccinatiecampagne op volle kracht voort te zetten. "Tot dusver zijn er geen aanwijzingen dat de gezondheidsproblemen het gevolg zijn van het vaccin. Het is daarom van belang dat de inentingscampagne overal doorgaat zodat we levens kunnen redden en de pandemie een halt kunnen toeroepen", zei een woordvoerder vandaag.

Weblink bron “Grote Europese landen stoppen voorlopig met AstraZeneca” (Maandag 15 maart 2021, 17:05), NOS


kabinetsdeelname

samenstelling van kabinet zn en deelname zn met het invoegsel -s-

kabinetsdeelnames (plural)
kabinetsdeelnamen (plural)

het deelnemen van een politieke partij aan een coalitieregering

Jop Fackeldey, PvdA-wethouder in Lelystad "Wouter Bos heeft het wat mij betreft prima gedaan. Hoop nu weer een beetje de oude fanatieke Wouter terug te zien, niet geremd door kabinetsdeelname en bestuurlijke redelijkheid."

Weblink bron “Lokale partijen vrezen voor aanzien politiek: PvdA” (Maandag 22 februari 2010, 07:00), NOS

CDA-congres stemt voor kabinetsdeelname

Weblink bron “CDA-congres stemt voor kabinetsdeelname” (Zaterdag 2 oktober 2010, 18:05), NOS


kabinetsvergadering

samenstelling van kabinet zn en vergadering zn met het invoegsel -s-

bespreking van de ministers en staatssecretarissen

Premier Maris Kucinskis van Letland zei na afloop van een buitengewone kabinetsvergadering over de kwestie dat er "beperkende maatregelen" tegen Rimsevics genomen worden. Welke restricties dat zijn wordt later bekend gemaakt. Volgens de Baltic News Service zou hij onder meer niet meer op kantoor mogen komen.

Weblink bron “Bankenwereld in Letland geteisterd door corruptie” (Maandag 19 februari 2018, 15:01), NOS

Minister Schippers sprak vanmorgen voor aanvang van de kabinetsvergadering van een "groot persoonlijk drama" voor Yuri van Gelder. Omdat de zaak nu onder de rechter is wil de minister er niet inhoudelijk op ingaan.

Weblink bron “Van Gelder eist deelname aan finale en dwangsom van NOC*NSF” (Vrijdag 12 augustus 2016, 09:13), NOS


opkomstpercentage

samenstelling van opkomst zn en percentage zn

het aantal mensen dat gaat stemmen per honder kiesgerechtigden

De ledenraadpleging bij de FNV is een 'raadgevend referendum'. Dat betekent dat het ledenparlement (105 leden) z'n eigen afweging maakt. Opkomstpercentage en marge tussen ja- en nee-stemmers zouden een rol kunnen gaan spelen bij de afwegingen van parlementsleden.

Weblink bron
Bart Kamphuis
 “Dit gebeurt er als het principeakkoord pensioenen wordt goed- of afgekeurd” (Dinsdag 11 juni 2019, 20:04), NOS

Meer dan bij vorige verkiezingen zijn Europeanen van plan hun (on)genoegen te uiten en te gaan stemmen. "We doen dit soort onderzoek sinds 1999, en het opkomstpercentage bleek altijd lastig te voorspellen. Maar het percentage mensen dat zegt 'helemaal zeker' te gaan stemmen, is altijd een goede indicatie geweest. En dat percentage is hoger dan eerder."

Weblink bron “Europeanen kritisch over EU, maar nergens veel steun voor 'exit'” (Maandag 13 mei 2019, 17:04), NOS


paspoortaffaire

samenstelling van paspoort zn en affaire zn

paspoortaffaires (plural)
paspoortaffairetje (diminutive singular)
paspoortaffairetjes (diminutive plural)

politiekschandaal rond de invoering van een nieuw paspoort in jaren tachtig van de 20ste eeuw

Minister van Defensie was hij overigens maar 17 dagen. Hij volgde daar in 1988 Wim van Eekelen op die moest aftreden vanwege de 'paspoortaffaire', en maakte vervolgens plaats voor de latere VVD-leider Frits Bolkestein.

Weblink bron “Piet Bukman, tuinderszoon die het CDA met straffe hand leidde en daarna minister van Landbouw werd” (Woensdag 16 maart 2022, 17:08), NOS

Het komt niet heel vaak voor dat afgetreden bewindslieden nog in dezelfde periode terugkeren als Kamerlid. Oud-staatssecretaris Van der Linden van Buitenlandse Zaken deed het in 1988. Hij stapte op als bewindsman in verband met de paspoortaffaire en werd enkele maanden later weer Tweede Kamerlid.

Weblink bron “Teeven terug in Tweede Kamer” (Donderdag 19 maart 2015, 19:58), NOS


pensioenplan

samenstelling van pensioen zn en plan zn

pensioenplannen (plural)
pensioenplannetje (diminutive singular)
pensioenplannetjes (diminutive plural)

voornemens om een pensioenstelsel te wijzigen

Raad van State kraakt pensioenplan

Weblink bron “Raad van State kraakt pensioenplan” (Vrijdag 21 juni 2013, 19:18), NOS

Pensioenplan: Het kabinet wil bijna 3 miljard bezuinigen door het verlagen van de aftrek van pensioenpremies. Nu kunnen werknemers maximaal 2,25 procent van hun salaris belastingvrij voor hun pensioen sparen. Dat zou in 2015 maximaal 1,75 procent moeten worden.

Weblink bron “Prinsjesdag, wat weten we al?” (Woensdag 11 september 2013, 15:38), NOS


raadsperiode

samenstelling van raad zn en periode zn met het invoegsel -s-

raadsperiodes (plural)
raadsperioden (plural)

tijdperk tussen aanstelling en ontbinding van een gemeenteraad, een periode die in principe 4 jaar duurt

De VVD in Roermond zal de komende raadsperiode zeker niet met de Liberale Volkspartij Roermond van Jos van Rey in een coalitie samenwerken. Dat zegt VVD-lijsttrekker Michiel Huurdeman over zijn voormalige partijgenoot tegen Dagblad De Limburger.

Weblink bron “VVD Roermond sluit Van Rey uit” (Woensdag 26 februari 2014, 09:15), NOS

In de afgelopen raadsperiode zijn nog meer wethouders vertrokken dan vorig jaar werd aangenomen. Inmiddels is 40 procent van de wethouders opgestapt. Van de 627 opgestapte wethouders gingen 327 weg vanwege een politiek conflict.

Weblink bron “Vier op de tien wethouders haakt af” (Vrijdag 19 februari 2010, 09:32), NOS