uier

In de betekenis van ‘melkklier’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1434

uiers (plural)
uiertje (diminutive singular)
uiertjes (diminutive plural)


staart

In de betekenis van ‘achterste gedeelte’ voor het eerst aangetroffen in 1197

Middelnederlands: stert (1240), staert (1285), start (1287)

West: Engels: start in redstart ‘roodstaart, Phoenicurus ’ (Angelsaksisch: steort), Duits: (verouderd) Sterz, (Oudhoogduits: sterz), Fries: sturt (Oudfries: stert)

Noord: Zweeds: stjärt, (Oudnoords: stertr ‘vogelstaart’)

Komt men over de hond, dan komt men over de staart

Als het moeilijkste deel van iets is gelukt, gaat de rest vanzelf en veel makkelijker

Met de staart tussen de benen/poten [afdruipen/weggaan, ...]

Ergens ontredderd, terneergeslagen, teleurgesteld etc. vandaan gaan

Als men over de duivel spreekt, dan trapt men hem op zijn staart

het over iemand hebben en die dan plots tegen het lijf lopen, of iets gebeurt terwijl je het er net over had

Een aal ( of een paling) bij de staart hebben

Hij is te vangen als een aal bij de staart

Maart roert zijn staart

in maart kan het erg koud zijn met winterse buien

bisht

een verlengstuk van de ruggengraat bij sommige dieren

Schwanz

het achterste stuk van een vliegtuig of een auto

staarten (plural)
staartje (diminutive singular)
staartjes (diminutive plural)

De meeste zoogdieren hebben een staart.


haas

erfwoord via Middelnederlands haas / hase van Oudnederlands haso, in de betekenis van ‘haasachtige’ aangetroffen vanaf 1240

Wat de vos niet weet, weet de haas ook niet

Je kunt niet iets weten wat je nooit is verteld

Je weet nooit hoe een koe een haas vangt

Voor een ogenschijnlijk onoplosbaar probleem bestaat misschien toch een oplossing

Gebraden hazen lopen de slaper niet in de mond

Een slak op de goede weg, wint het van een haas op de verkeerde weg

Het is beter om iets langzaam maar wel goed te doen, dan om het snel en slordig af te maken

Wie twee hazen jaagt, vangt er geen enkele

Twee dingen tegelijk proberen te doen levert niets op

Honden aan de lijn vangen geen hazen

Om iets te bereiken is vrijheid van handelen nodig

lepuri i egër

Lepus eropaeus, een konijnachtig zoogdier met lange achterpoten een gespleten lip en lange oren

hazen (plural)
haasje (diminutive singular)
haasjes (diminutive plural)

een malse magere spier onder de lenden van slachtdieren

Biefstuk van de haas.


gewei

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘hoorns van herten e.d.’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1592

gevir

een stel uit been bestaande hoorns van herten; al dan niet vertakt

geweien (plural)
geweitje (diminutive singular)
geweitjes (diminutive plural)

Het gewei van het hert was afgebroken en lag op de grond.

Minder dan een halfuur later zat ik aan een versleten bar van de enige kroeg in de wijde omgeving. Het resort was een muffig dorpshuis met wat geweien aan de muur.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


krop

In de betekenis van ‘keelgezwel, struma’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1617

In de betekenis van ‘voormaag’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1080

[1,2]: kroppen (plural)
[1,2]: kropje (diminutive singular)
[1,2]: kropjes (diminutive plural)

Duiven kunnen voedsel vervoeren in hun krop.


hoef

In de betekenis van ‘hoornschoen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1287.

hoeven (plural)
hoefje (diminutive singular)
hoefjes (diminutive plural)

vergrote, voortdurend doorgroeiende teennagel die de derde teenkootje omgeeft en vaak zeer is versterkt om het gewicht van hoefdieren te dragen

De afdruk van de hoef van het paard was te zien in het zand.


angel

In de betekenis van ‘haak, hengel’ voor het eerst aangetroffen in 1276

de angel uit iets halen

het moeilijke van een bepaalde kwestie oplossen

Stachel

het orgaan waarmee wespen, bijen en soortgelijke dieren steken

angels (plural)
angeltje (diminutive singular)
angeltjes (diminutive plural)

De angel van de bij blijft in de steekwond achter.


veer

veerbalans

2. mechanische tong of spiraal waarop door buiging spanning gezet kan worden

veer

veren (singular)
veertje (diminutive)
veertjes (diminutive singular)

Vogels in de rui verliezen hun veren.


vleugel

van Middelnederlands vlogel / vloghele, in de betekenis van ‘lichaamsdeel om mee te vliegen’ voor het eerst aangetroffen in 1240

vleugels (plural)
vleugelen (plural)
vleugeltje (diminutive singular)
vleugeltjes (diminutive plural)

lichaamsdeel van diersoorten als vogels, vleermuizen en sommige insecten dat vliegen mogelijk maakt, in de vorm van een beweegbaar vlak dat paarsgewijs aan beide kanten van het lichaam zit

Een wesp heeft vier vleugels.

De vogel had een gebroken vleugel en kon niet meer vliegen.

Zwanen delen wel degelijk klappen uit met hun vleugel.

Weblink bron
Eppo König
 “Kan een boze zwaan je arm breken?” (21 augustus 2008) op nrc.nl


hoorn

erfwoord via Middelnederlands horn van Oudnederlands horn
**[1] in de betekenis van ‘uitsteeksel aan dierenkop’ aangetroffen vanaf 901
**[5] in de betekenis van ‘blaasinstrument’ aangetroffen vanaf 1300

horn

hard en meestal gebogen uitsteeksel aan de kop van verschillende dieren

hoorns (plural)
hoorntje (diminutive singular)
hoorntjes (diminutive plural)

Zij vonden allerlei hoorns toen ze langs het strand liepen.


schelp

In de betekenis van ‘schaal (van weekdier)’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1287

Schale

een uit kalk gewoonlijk uitwendig skelet, dat door een weekdier wordt aangemaakt

uit kalk (calciet en/of aragoniet) en andere mineralen bestaand, gewoonlijk uitwendig skelet, dat door een weekdier (stam der Mollusca) wordt aangemaakt

Schelpen op het strand.


poot

van Middelnederlands pote, in de betekenis van ‘been’ aangetroffen vanaf 1287
**[4] (verkorting) van ruigpoot, in de betekenis van ‘mannelijke homoseksueel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1974
**[6] naamwoord van handeling van poten ww

Op de poot spelen

bij de kleinste tegenslag flink tekeergaan/razen

Op hoge poten ( of benen) ergens heen gaan

Op zijn poten ( of pootjes) terecht komen

poten (plural)
pootje (diminutive singular)
pootjes (diminutive plural)


schaar

[1, 3] In de betekenis van ‘werktuig om te knippen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240.
** erfwoord: Middelnederlands scāre ‘schaar, nijptang, scheermes’, westelijke umlautloze bijvorm van oostelijk scēre (waaruit Limburgs sjièr, Afrikaans skêr), ontwikkeld uit Oergermaans *skēri-, dualisvorm afgeleidet met rekkingstrap uit de wortel van *skēran- ‘scheiden, verdelen’, waarvoor zie scheren. Evenals Nederduits Scheer, Duits Schere, Fries skjirre, Engels shears ‘schapen-, blikschaar’ en IJslands skæri.

[2] erfwoord: Middelnederlands scare, ontwikkeld uit Oergermaans *skar(j)ōn ‘ploegijzer’, afleiding met korte vocaal uit de wortel van *skēran- ‘scheiden, verdelen’, waarvoor zie scheren. Evenals Duits Schar, Engels share en Noors skere.

[4] In de betekenis van ‘menigte’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1080. Doublet van schare, verder zie aldaar.

[5, 6] In de betekenis van ‘aandeel in de meent’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 855.
** erfwoord: Middelnederlands scāre ‘gewas, oogst, opbrengst’, ontwikkeld uit Oergermaans *skarō-, afleiding uit de wortel van *skēran- ‘scheiden, verdelen’, waarvoor zie scheren. Evenals Fries skar, sker ‘deel in de gemene wei; zomerweide voor vee, hoeveelheid mest van een koe gedurende de winterstaltijd’ en Engels share ‘(aan)deel’.

はさみ

ромадзи: hasami

Schere

grijporgaan van sommige schaaldieren en spinachtigen

scharen (plural)
schaartje (diminutive singular)
schaartjes (diminutive plural)

paarsgewijs voorkomend grijporgaan, gedragen aan het uiteinde van de voorpoten van sommige schaaldieren (kreeften en krabben) en spinachtigen (schorpioenen)


spoor

In de betekenis van ‘voetindruk’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1100

In de betekenis van ‘prikkel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1080

Iets op het spoor zijn

Iets dat men zoekt bijna gevonden hebben

In het rechte spoor houden

Ervoor zorgen dat iemand geen verkeerde dingen doet

Gleis

twee met elkaar verbonden ijzeren staven waarover een trein rijdt

spur

hol uitsteeksel aan de voet van een kelkblad, kroonblad of vergroeide kroon

spur

metalen punt of getand wieltje aan de hiel van de rijlaars

espolón

doornachtige uitsteeksel aan de poten van mannelijke, hoenderachtige vogels

sporen (plural)
spoortje (diminutive singular)
spoortjes (diminutive plural)

Deze haan heeft gevaarlijke sporen.


voelspriet

قرون استشعار

een langgerekt, gewoonlijk geleed, uitwendig orgaan op de kop van een insect dat zintuigen voor de tastzin of soms ook voor gehoor of smaak bevat

voelsprieten (plural)
voelsprietje (diminutive singular)
voelsprietjes (diminutive plural)


abdomen

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘onderbuik’ voor het eerst aangetroffen in 1661

De discussie ging over in een meningsverschil over de rangschikking van de haren op het abdomen.

Thomas Harris
 “De schreeuw van het lam” (1994), Luitingh-Sijthoff , ISBN 902451990X


gaffel

In de betekenis van ‘tweetandige stok, vork’ voor het eerst aangetroffen in 1477

Gabel

het gewei van een tweejarig hert of ree met twee uiteinden

gaffels (plural)
gaffeltje (diminutive singular)
gaffeltjes (diminutive plural)


slurf

In de betekenis van ‘verlengde snuit’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1540

slurven (plural)
slurfje (diminutive singular)
slurfjes (diminutive plural)

verlengde snuit van een olifant en van andere dieren


snavel

van Middelnederlands snavel "snuit", in de betekenis van ‘vogelbek’ voor het eerst aangetroffen in 1287

snavels (plural)
snaveltje (diminutive singular)
snaveltjes (diminutive plural)

De snavel van de kluut buigt enigszins omhoog.


graat

In de betekenis van ‘been van vis’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1116

graten (plural)
graatje (diminutive singular)
graatjes (diminutive plural)

kleine lange scherpe botjes van een ander dier dan een vis

Met een lange dolk bracht hij een groot stuk slang naar me toe. Dankbaar pakte ik het aan en nam voorzichtig een hap om te proeven hoe het smaakte. De zwart verkoolde buitenkant omhulde zacht, wit vlees. Het duurde even voordat ik de smaak kon plaatsen. Het leek op een soort combinatie van kip, vis en kauwgom met opvallend veel kleine graatjes. Bij elke hap moest ik drie graatjes uit mijn mond halen.


kop

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘drinkgerei’ voor het eerst aangetroffen in 1265

van Latijn caput, van Indo-Europees *kauput- waarvan ook het Germaanse *xaubiþa- komt (verg. Nederlands: hoofd)

De kop in de wind gooien

Koppig, balsturig en/of onwillig reageren

De kous op de kop krijgen/Met de kous op de kop thuiskomen

Niet datgene krijgen waar men op had gehoopt en/of teleurgesteld worden

Een bord voor de kop hebben

Niet ontvankelijk zijn voor / niet openstaan voor kritiek; onbeschaamd zijn eigen gang gaan; slecht van begrip zijn

Iets de kop indrukken

Iets onderdrukken, de verdere ontwikkeling belemmeren

Op/Aan kop liggen

Aan de leiding staan, de eerste zijn (vaak bij een wedstrijd)

Spijkers met koppen slaan

Eindelijk een stap vooruit maken in het proces

Vis begint aan de kop te stinken

Een organisatie of bedrijf gaat ten onder door slecht bestuur

Kopf

zijde van een geldstuk met een afgebeeld hoofd

koppen (plural)
kopje (diminutive singular)
koppie (diminutive singular)
kopjes (diminutive plural)
koppies (diminutive plural)

[1] 'Hoofd' wordt in principe alleen gebruikt voor mensen en paarden.

[2] In sommige streken van het taalgebied, zoals in Limburg, is 'kop' het gewone woord voor 'hoofd'


paardenstaart

samenstelling van paard zn en staart zn met het invoegsel -en-

paardenstaarten (plural)
paardenstaartje (diminutive singular)
paardenstaartjes (diminutive plural)

Ik moest niezen door die paardenstaart die in m'n gezicht zwiepte.


stoottand

samenstelling van stoot ww en tand zn
**[2] vanwege de gelijkenis in vorm

stoottanden (plural)
stoottandje (diminutive singular)
stoottandjes (diminutive plural)

Olifanten, walrussen en narwals hebben stoottanden.

Narwals zijn middelgrote tandwalvissen die een lange vooruitstekende stoottand hebben.

Weblink bron “Wetenschap kort” (2 november 2010) op nrc.nl


zwemvlies

zwemvliezen (plural)
zwemvliesje (diminutive singular)
zwemvliesjes (diminutive plural)

huidplooi tussen vingers of tenen die het vergemakkelijkt zich bij het zwemmen tegen het water af te zetten

Kikkers hebben zwemvliezen tussen hun tenen.


vin

In de betekenis van ‘zwemorgaan van vis’ voor het eerst aangetroffen in 1285

Afkomstig van het Middelnederlandse woord vinne

Geen vin verroeren

Geen enkele beweging maken, zich volledig stilhouden

ласт

een zwemvin, gebruikt bij het snorkelen en duiken...

vinnen (plural)
vinnetje (diminutive singular)
vinnetjes (diminutive plural)

uitstekend lichaamsdeel van vissen en andere aquatische dieren die zij gebruiken voor de voortbeweging

Een vis heeft zowel gepaarde als ongepaarde vinnen.


zwilwrat

zwilwratten (plural)
zwilwratje (diminutive singular)
zwilwratjes (diminutive plural)

eeltachtige bobbel aan de binnenzijde van het been van een paard

Er wordt vermoed dat de zwilwrat de plaats van een rudimentaire teen aangeeft.


talg

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘huidsmeer’ voor het eerst aangetroffen in 1922

erfwoord Dit is een nevenvorm van talk. De verdere etymologie (buiten het Westgermaans) is niet bekend.

Talg

huidvet, een vetachtige substantie die geproduceerd wordt door talgklieren

het harde vet van sommige herkauwers, voornamelijk van schapen en runderen

Vroeger gebruikte men talg onder meer als grondstof voor kaarsen.


geitenbaard

samenstelling van geit en baard met het invoegsel -en-

geitenbaarden (plural)
geitenbaardje (diminutive singular)
geitenbaardjes (diminutive plural)


koppotig

leenvertaling van Frans céphalopode bn , samenstellende afleiding van kop zn en poot zn met het achtervoegsel -ig

koppotiger (uninflected comparative)
koppotigst (uninflected superlative)
koppotige (inflected positive)
koppotigere (inflected comparative)
koppotigste (inflected superlative)
koppotigs (partitive positive)
koppotigers (partitive comparative)

met gespierde tentakels rondom de bek (zoals bij inktvissen), behorend tot of betrekking hebbend op inktvissen

Een pijlinktvis is een koppotig weekdier.

Men kan zich zelfs afvragen, wie er ten slotte in zulk een inktvisorganisme nog klaar zal zien, en of het niet al te koppotig is om iets anders te kunnen dan haar eigen voorwerp dood te wurgen.

Johan Daisne
 Florence en de film : of: een blozende lelie als brandmerk in: Nieuw Vlaams Tijdschrift., jrg 5 (1951), p. 495


boeklong

boglunge

een long die gestapeld en gevouwen is in weefsel, zo dat de gevouwen...

boeklongen (plural)
boeklongetje (diminutive singular)
boeklongetjes (diminutive plural)

een long die gestapeld en gevouwen is in weefsel, zo dat de gevouwen structuur er onder de microscoop uitziet als de bladzijden van een boek, en die gelegen in een speciale lichaamsholte

Veel spinnen hebben boeklongen, en schorpioenen hebben er zelfs vier paar.


speklaag

speklagen (plural)
speklaagje (diminutive singular)
speklaagjes (diminutive plural)

zeer vetrijk weefsel dat een vlak tussen de spieren en de huid vormt

Voor dieren in een koude omgeving is de speklaag een belangrijke bron van energie.

Zwijnen zijn dol op eikels. Ze hebben zich deels aan de wisselende productie aangepast doordat ze veel biggen krijgen en ze een dikke speklaag kunnen ontwikkelen.

Weblink bron
Jeroen van Rooijen
 “Brieven : Wisselende productie” (28 december 2021) op nrc.nl


kattenkop

samenstelling van kat en kop met het invoegsel -en-

kattenkoppen (plural)
kattenkopje (diminutive singular)
kattenkopjes (diminutive plural)


lebmaag

Labmagen

de vierde maag van een herkauwer, zoals een rund

lebmagen (plural)
lebmaagje (diminutive singular)
lebmaagjes (diminutive plural)

Stremsel wordt gewonnen uit de lebmaag van een kalf.


scheer

Leenwoord uit het Oudnoords, in de betekenis van ‘rotseilandje’ voor het eerst aangetroffen in 1617

van oudnoords sker, van noordgermaans, verwant met werkwoord scheren

scheren (plural)
scheertje (diminutive singular)
scheertjes (diminutive plural)

een lichaamsdeel van een dier, bijv. een krabbenscheer


schaft

schaften (plural)
schaftje (diminutive singular)
schaftjes (diminutive plural)

massieve deel van een vogelveer tussen spoel en vlag


snuit

van Middelnederlands snute / snuyt, op te vatten als afgeleid van snuiten ww zonder achtervoegsel -en; in de betekenis van ‘vooruitspringend deel van kop’ voor het eerst aangetroffen in 1477

snuiten (plural)
snuitje (diminutive singular)
snuitjes (diminutive plural)

Honden en katten met een platte snuit mogen voortaan niet meer meevliegen met Brussels Airlines.


haaientand

samenstelling van haai zn en tand zn met het invoegsel -en-
**[2] omdat de kleur en vorm aan een rij haaientanden doet denken, in de betekenis ‘markering voorrangsweg’ aangetroffen vanaf 1967 (zie vindplaats hieronder)

haaientanden (plural)
haaientandje (diminutive singular)
haaientandjes (diminutive plural)

In de tweede betekenis is het meervoud de gangbare vorm.

Haaientanden vallen regelmatig uit en worden dan vervangen.


zwemblaas

zwemblazen (plural)
zwemblaasje (diminutive singular)
zwemblaasjes (diminutive plural)

interne zak bij vissen van de superklasse der beenvissen Osteichthyes waarvan de vulling met gas het drijfvermogen van het dier bepaalt

De wanden van de zwemblaas zijn gasdicht door een groot gehalte aan guaninekristallen.

Hij zocht in de botten en organen naar aanwijzingen: welk dier had welk dier verwekt, in welke richting stroomde het leven, uit welke experimenten was het menselijk leven ontstaan, wat waren de trucs om het te verbeteren? Hoe kwam het dat de lantaarnvis licht gaf? Dat de zeester nieuwe ledematen kon krijgen? Dat de vliegende vis kon vliegen? Welke aanpassingen konden we lenen om het menselijk leed te verlichten, om de mensheid naar een hoger niveau te tillen? Hij onderzocht de ingewanden, de zenuwen en de bindweefsels van de organismen, hun zwemblazen en galblazen en botten en oogbollen; hij staarde urenlang, wekenlang, soms jarenlang naar hun gekronkelde hersenen, tot hij zeker wist waar hij mee te maken had.

Lulu Miller
 “Waarom vissen niet bestaan” (2023), Lebowski Publishers , ISBN 9789048867325


hyfe

hypha

de lange, zich vertakkende draad van een schimmel

De hyfe groeit de plantenwortel in.

een filament van een actinobacterie (straalzwam)


kieuw

In de betekenis van ‘ademhalingsorgaan van vis’ voor het eerst aangetroffen in 1599

kieu

ademhalingsorgaan van vele in water levende dieren

kieuwen (plural)
kieuwtje (diminutive singular)
kieuwtjes (diminutive plural)

Bij de meeste vissen zijn de kieuwen door kieuwdeksels bedekt, maar bij de larven van kikkers en salamanders zijn ze vaak uitwendig waar te nemen.


zijlijn

lateral line

een orgaan op de zijde van een groot aantal vissen dat verandering in waterdruk waarneemt

zijlijnen (plural)
zijlijntje (diminutive singular)
zijlijntjes (diminutive plural)


muil

muilen (singular)
muiltje (diminutive)
muiltjes (diminutive singular)

bek van een groot dier, vooral gebruikt bij roofdieren

De leeuw hield zijn prooi in zijn muil.


schoft

schoften (singular)
schoftje (diminutive)
schoftjes (diminutive singular)

hoogste deel van de rug tussen de schouderbladen, van viervoetige dieren

De grootte van een paard wordt aangegeven in de hoogte van de schoft.


kattentong

samenstelling van kat en tong met het invoegsel -en-

kattentongen (plural)
kattentongetje (diminutive singular)
kattentongetjes (diminutive plural)

Om te drinken moet de kat zich wel behelpen met z'n kattentong.


vacht

In de betekenis van ‘haarkleed’ voor het eerst aangetroffen in 1288

Fell

behaarde huid van een dier, vel van woldragende dieren, met de wol erop

vachten (plural)
vachtje (diminutive singular)
vachtjes (diminutive plural)

Het kunnen inkleden van een onderwerp met behulp van personificaties en door het gebruik van beeldelementen (dieren, planten, voorwerpen, kleuren) met een diepere betekenis maakte deel uit van het vakmanschap van schilder en dichter.


wolfsklauw

samenstelling van wolf zn en klauw zn met het invoegsel -s- , in de betekenis van ‘plantengeslacht’ voor het eerst aangetroffen in 1543

wolfsklauwen (plural)
wolfsklauwtje (diminutive singular)
wolfsklauwtjes (diminutive plural)


kodde

Uit Vroegnieuwnederlands kodde ‘testikel; knuppel’, uit Middelnederlands codde, ontwikkeld uit Oergermaans *kuddan- ‘tas’, afgeleid van *keudō- (gen. *kuddaz). Evenals Zweeds kudde ‘kussen’ en Engels cod ‘peul, omhulsel, balzak’.

kodden (plural)
koddetje, kodje (diminutive singular)
koddetjes, kodjes (diminutive plural)

staart van een dier (vooral een hond, een varken of een koe)


vissenkop

samenstelling van vis en kop met het invoegsel -en-

vissenkoppen (plural)
vissenkopje (diminutive singular)
vissenkopjes (diminutive plural)

De vissenkop was voer voor de meeuwen.


kieuwspleet

kieuwspleten (plural)
kieuwspleetje (diminutive singular)
kieuwspleetjes (diminutive plural)

bij vissen de spleet waardoor het water uit de kieuwen wegvloeit.


kieuwopening

kieuwopeningen (plural)
kieuwopeningetje (diminutive singular)
kieuwopeningetjes (diminutive plural)


borstvin

borstvinnen (plural)
borstvinnetje (diminutive singular)
borstvinnetjes (diminutive plural)

een vin die verbonden is met spieren en de schoudergordel en daardoor erg bewegelijk.

Veel vissen hebben twee borstvinnen.


zijvin

zijvinnen (plural)
zijvinnetje (diminutive singular)
zijvinnetjes (diminutive plural)

een vin die verbonden is met spieren en de bekkengordel en daardoor minder bewegelijk dan de borstvinnen.

De meeste vissen hebben twee zijvinnen.


buikvin

buikvinnen (plural)
buikvinnetje (diminutive singular)
buikvinnetjes (diminutive plural)

De meeste vissen hebben twee buikvinnen.


vetvin

vetvinnen (plural)
vetvinnetje (diminutive singular)
vetvinnetjes (diminutive plural)

een verdikte vin zonder stralen op de rug van sommige soorten vissen, tussen de rugvin en de staartvin.


rugvin

rugvinnen (plural)
rugvinnetje (diminutive singular)
rugvinnetjes (diminutive plural)


anaalvin

anaalvinnen (plural)
anaalvinnetje (diminutive singular)
anaalvinnetjes (diminutive plural)


staartvin

staartvinnen (plural)
staartvinnetje (diminutive singular)
staartvinnetjes (diminutive plural)

een vin aan het uiteinde van een vis of ander dier.


varkensvet

samenstelling van varken en vet met het invoegsel -s-


legboor

legboren (plural)
legboortje (diminutive singular)
legboortjes (diminutive plural)

buisvormig orgaan aan het achterlijf van sommige vrouwelijke insecten, waarmee zij een gaatje boren om daarin hun eieren te leggen


berenklauw

samenstelling van beer zn en klauw zn met het invoegsel -en-

branca ursina falsa

bepaald soort schermbloemige plant met ruw behaarde bladeren en witte bloemen

berenklauwen (plural)
berenklauwtje (diminutive singular)
berenklauwtjes (diminutive plural)
bereklauw

uiteinde van de poot van een beer, (Ursidae), met lange nagels


kieuwzeef

kieuwzeven (plural)
kieuwzeefje (diminutive singular)
kieuwzeefjes (diminutive plural)

in de binnenkant van de bek gelegen deel van een kieuw dat dient om de kieuw te beschermen en, bij eters van plankton, om voedsel uit het water te zeven


zeefplaat

zeefplaten (plural)
zeefplaatje (diminutive singular)
zeefplaatjes (diminutive plural)

structuur op het achterlijf van een aantal spinnen die deze in staat stelt zeer fijne draadjes te produceren


hazenstaart

samenstelling van haas zn en staart zn met het invoegsel -en-

hazenstaarten (plural)
hazenstaartje (diminutive singular)
hazenstaartjes (diminutive plural)


farynx

farynxen (plural)
farynxje (diminutive singular)
farynxjes (diminutive plural)

het deel van het spijsverteringsstelsel direct na de mond vlak voor de slokdarm


snorhaar

bigotito

hard, stijf en dun uitgroeisel van de opperhuid om mee te tasten bij vele zoogdieren in de omgeving van de mond

snorharen (plural)
snorhaartje (diminutive singular)
snorhaartjes (diminutive plural)


ademhalingscentrum

samenstelling van ademhaling en centrum met het invoegsel -s-

deel van het centraal zenuwstelsel dat de ademhaling regelt


linkervleugel

linkervleugels (plural)
linkervleugeltje (diminutive singular)
linkervleugeltjes (diminutive plural)


roodhals

roodhalzen (plural)
roodhalsje (diminutive singular)
roodhalsjes (diminutive plural)

naam voor diverse dieren (vogels) met een rode hals


zwaluwstaart

zwaluwstaarten (plural)
zwaluwstaartje (diminutive singular)
zwaluwstaartjes (diminutive plural)

een diepgevorkte relatief lange vogelstaart zoals van een zwaluw

Deze vliegenvanger heeft een zwaluwstaart.


zwemvoet

zwemvoeten (plural)
zwemvoetje (diminutive singular)
zwemvoetjes (diminutive plural)

aan zwemmen aangepaste voet van watervogels, kikkers etc.


gazelleoog

samenstelling van gazelle zn en oog zn , geschreven zonder tussen-n volgens spellingregel 8.A omdat ook het meervoud gazelles bestaat

gazelleogen (plural)
gazelleoogje (diminutive singular)
gazelleoogjes (diminutive plural)
gazellenoog

elk van de twee gezichtsorganen bij een slanke antilope


kattendarm

samenstelling van kat en darm met het invoegsel -en-

kattendarmen (plural)
kattendarmpje (diminutive singular)
kattendarmpjes (diminutive plural)


kieuwdarm

kieuwdarmen (plural)
kieuwdarmpje (diminutive singular)
kieuwdarmpjes (diminutive plural)

keelholte bij vissen en amfibieën waar de voedselopname plaatsvindt


netelcel

netelcellen (plural)
netelcelletje (diminutive singular)
netelcelletjes (diminutive plural)

cel, voorkomend bij neteldieren, met een blaasvormige structuur waarin een opgerolde neteldraad met een harpoentje zit. Het kapsel van die neteldraad is gevuld met een vloeistof om de prooi te verlammen.


cocon

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘omhulsel van rupsen’ voor het eerst aangetroffen in 1872

cocons (plural)
coconnetje (diminutive singular)
coconnetjes (diminutive plural)

Verpakking van poppen, de overgangsvorm tussen larve en volwassen insect.

Zijde wordt gemaakt van de cocon van de zijdevlinder


wintervacht

wintervachten (plural)
wintervachtje (diminutive singular)
wintervachtjes (diminutive plural)

de behaarde huid van een zoogdier in de winter

De pels waarop dit pelswerk teruggaat is de wintervacht van de hermelijn, een witte vacht met een zwarte staartpunt.


veder

vederen (plural)
veders (plural)
vedertje (diminutive singular)
vedertjes (diminutive plural)

pen met fijnvertakt uitgroeisel waaruit de huidbedekking van een vogel is opgebouwd


aalsvel

aalsvellen (plural)
aalsvelletje (diminutive singular)
aalsvelletjes (diminutive plural)

Het aalsvel voelde heel glad aan.


ramshoorn

samenstelling van ram en hoorn met het invoegsel -s- die kan worden opgevat als genitiefuitgang

ramshoorns (plural)
(ramshoornen) (plural)
ramshoorntje (diminutive singular)
ramshoorntjes (diminutive plural)
ramshoren
hoorn afkomstig van mannetjesschapen

hard uitsteeksel, dat gedraaid in een punt uitloopt, aan beide kanten van de kop van een mannetjesschaap

De soupers aan het hof beginnen me behoorlijk de keel uit te hangen. Niet alleen omdat ze eindeloos duren, of omdat we ons moeten onderwerpen aan de laatste modes zoals bepoederde gezichten, martelend strakke, met edelstenen bezette kapsels als ramshoorns, zijden gewaden waarvan de mouwen zo krap zitten dat het bijna onmogelijk is om een lepel naar onze zorgvuldig gekleurde lippen te brengen... Nee, het ergst zijn de roddels, het kwaadaardige gegons van wespen die hun giftige angels maar al te graag in welke tere huid dan ook steken.

Danielle Teller (vert. Marja Borg)
 “Er was eens iets anders” (2018), Ambo/Anthos uitgevers , ISBN 9789026346477


ganzenveer

samenstelling van gans zn en veer zn met het invoegsel -en- , op te vatten als samentrekking van ganzenveder

ganzenveren (plural)
ganzenveertje (diminutive singular)
ganzenveertjes (diminutive plural)
ganzenveder
ganzeveer, ganzeveder

een van de lichte, hoornige uitgroeisels waarmee de huid van een gans, bedekt is

De hoed is versierd met enkele ganzenveren.


elytron

afgeleid van ely met het achtervoegsel -tron

elytra (plural)
elytronen (plural)
elytronnetje (diminutive singular)
elytronnetjes (diminutive plural)

voorvleugel van kevers en andere insecten


schenkel

In de betekenis van ‘onderbeen’ voor het eerst aangetroffen in 1267

schenkels (plural)
schenkeltje (diminutive singular)
schenkeltjes (diminutive plural)

onderste gedeelte van de (achter)poten bij viervoetigen (inclusief het vlees)


ijsbeervacht

ijsbeervachten (plural)
ijsbeervachtje (diminutive singular)
ijsbeervachtjes (diminutive plural)


ijsbeervel

ijsbeervellen (plural)
ijsbeervelletje (diminutive singular)
ijsbeervelletjes (diminutive plural)


poolbeervel

poolbeervellen (plural)
poolbeervelletje (diminutive singular)
poolbeervelletjes (diminutive plural)


poolbeervacht

poolbeervachten (plural)
poolbeervachtje (diminutive singular)
poolbeervachtjes (diminutive plural)


vogelbek

vogelbekken (plural)
vogelbekje (diminutive singular)
vogelbekjes (diminutive plural)


lebbe

lebben (plural)
lebbetje (diminutive singular)
lebbetjes (diminutive plural)


leb

In de betekenis van ‘lebmaag’ voor het eerst aangetroffen in 1807

lebben (plural)
lebje (diminutive singular)
lebjes (diminutive plural)


achterpoot

achterpoten (plural)
achterpootje (diminutive singular)
achterpootjes (diminutive plural)

informele term in de biologie die gebruikt wordt om de achterste poot van een dier aan te duiden

Een panter heeft krachtige achterpoten waardoor hij snel kan rennen.


ezelsoor

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘omgevouwen hoek’ voor het eerst aangetroffen in 1766

samenstelling van ezel en oor met het invoegsel -s-

ezelsoren (plural)
ezelsoortje (diminutive singular)
ezelsoortjes (diminutive plural)


olifantenhuid

samenstelling van olifant en huid met het invoegsel -en-

de dikke ondoordringbare huid van een olifant

Een „kleine gemeenschap zo noemt Van der Plas de crew van 43 man. Hij is soms „even politieagent”. „Ik heb gelukkig nog nooit iemand hoeven opsluiten, maar als het moet, doe ik het”, zegt hij even rustig als serieus. „En als er iets misgaat, of iemand wordt ziek, ben ik ook de dokter.” Hij toont het kleine hospitaal in het schip, twee kooien van elkaar gescheiden door gordijntjes. „Kijk, hier staan de medicijnkasten, echt een hele apotheek.” Laatst heeft hij nog iemand moeten hechten. „Die had een grote snee in zijn hand en we waren ver van de kust, dus dan pak je naald en draad. Het is een gek gevoel hoor. In de cursus medische zorg aan boord, oefen je op een stuk varkensbuik. Dat gaat soepel, maar een mensenhuid voelt echt aan als olifantenhuid. Maar goed, je kunt zo’n jongen ook niet laten zitten.”


trachea

Leenwoord uit het modern Latijn, in de betekenis van ‘luchtpijp’ voor het eerst aangetroffen in 1886

via Latijn (neologisme) trachia van Oudgrieks τραχεια (tracheia) "luchtpijp"


koot

In de betekenis van ‘hielbeentje van het paard’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1445.

erfwoord: Middelnederlands cōte ‘knokkel, botje, koot, bikkel’, ontwikkeld uit Oergermaans *kutō-; verdere herkomst onzeker. Evenals West-Vlaams keute ‘uitstekend gewrichtshoofd van beenderen’ en Nederduits Köte ‘koot’; daarnaast staat ablautend Fries keat ‘koot, bikkel’.

koten (plural)
kootje (diminutive singular)
kootjes (diminutive plural)

gedeelte van de ondervoet bij het paard tussen kogelgewricht en hoef


valscherm

samenstelling van val ww en scherm zn
[1] leenvertaling van Duits Fallschirm

valschermen (plural)
valschermpje (diminutive singular)
valschermpjes (diminutive plural)

huidvlies tussen poten en staart waarmee sommige zoogdieren een glijvlucht kunnen maken


olifantshuid

samenstelling van olifant zn en huid zn met het invoegsel -s-


trilhaar

trilharen (plural)
trilhaartje (diminutive singular)
trilhaartjes (diminutive plural)

een organel dat buiten het celmembraan uitsteekt. Een trilhaar is ongeveer tien micrometer lang en 0,2 micrometer dik. Trilharen zijn sterk gedifferentieerde structuren die specifieke cellulaire functies vervullen, zoals voortbeweging, waarneming van omgevingssignalen, of het geleidelijk naar buiten werken van de slijmlaag in de luchtwegen.


buikpotig

leenvertaling van Neolatijn gastropoda, afgeleid van buikpoot met het achtervoegsel -ig of samenstellend afgeleid uit buik zn poot zn met het achtervoegsel -ig

buikpotiger (uninflected comparative)
buikpotigst (uninflected superlative)
buikpotige (inflected positive)
buikpotigere (inflected comparative)
buikpotigste (inflected superlative)
buikpotigs (partitive positive)
buikpotigers (partitive comparative)

met aan de onderzijde van de buik een platte, gespierde schijf om van plaats te veranderen of op een plaats te blijven (zoals bij slakken), behorend tot of betrekking hebbend op slakken

Vijf soorten zijn de afgelopen twee jaar aan de lijst met uitgestorven dieren toegevoegd, waaronder een buikpotig zoetwaterweekdier, twee nijlpaardsoorten, een gans op het eiland Réunion en de zeenerts.

Weblink bron “Meer planten en dieren met uitsterven bedreigd” (8 oktober 2002) op nrc.nl


visgraat

herringbone pattern

patroon in weefsel of parket gekenmerkt door zigzaglijnen

visgraten (plural)
visgraatje (diminutive singular)
visgraatjes (diminutive plural)

deel van het skelet van een vis dat gemaakt is van kraakbeen en vaak een scherpe punt heeft

Zij vond versteende visgraten, waarmee ze kon aantonen dat er al honderdvijftig miljoen jaar eerder dan gedacht, vissen in de zeeën rondzwommen. „Maar ik heb hier nog niet over gepubliceerd, dus mag daar niets over vertellen.”


voorpoot

voorpoten (plural)
voorpootje (diminutive singular)
voorpootjes (diminutive plural)

een van de twee voorste ledematen van een dier

Maar inmiddels is Morris weer stukken beter in vorm: waar de nog altijd magere hond (hij wordt in kleine porties bijgevoerd, en is al een kilo aangekomen in een week tijd) eerst niet met zijn voorpoot over de drempel durfde, loopt hij nu voorop bij de wandelsessies van het asiel.

De prijs heet Maestoso Superba en bestaat uit een beeldje van een hengst die een zogenoemde levade uitvoert, een oefening waarbij het paard met beide voorpoten van de grond komt.

In de jungle van Costa Rica hoor ik wat geritsel in de bosjes, en een klein knaagdier komt tevoorschijn. De agouti heeft een kop als een eekhoorn, lange achterpoten en veel kortere voorpoten.


hondenkop

samenstelling van hond zn en kop zn met het invoegsel -en-
**[2],[3] omdat de vorm aan de kop van een hond doet denken

Op een van de eerste foto’s die ooit van me is genomen, lig ik in een dekentje gerold op mijn moeders arm. Maar dat is niet het focuspunt van de foto. De aandacht gaat meteen uit naar die grote hondenkop die nieuwsgierig toekijkt.

De dag daarop duikt de herinnering aan die hondenkop nog af en toe op, iedere keer met een zekere ontroering. Hoe kleverig sentimenteel dat woord ook moge wezen in verband met dieren, het is niet anders: ik liep erlangs en was ontroerd door de manier waarop die hond achterom naar dat wiel keek.

Weblink bron
Rascha Peper
 “Een verre tak” (2 maart 2006) op nrc.nl


ezelskop

samenstelling van ezel zn en kop zn met het invoegsel -s-

ezelskoppen (plural)
ezelskopje (diminutive singular)
ezelskopjes (diminutive plural)


ganzenpoot

samenstelling van gans zn en poot zn met het invoegsel -en-

poot van een gans met drie tenen die onderling verbonden zijn met zwemvliezen

Vet is behalve lekker ook een manier om iets te conserveren. Smeer een laagje vet over je paté en je houdt hem veel langer goed. Uit dezelfde overweging komen gerechten als ‘potted shrimps’, garnalen onder een laagje geklaarde boter, voort of confits: in hun eigen vet gesmoorde eenden- of ganzenpoten die in een koele kelder een paar maanden bewaard kunnen worden.


pauwenstaart

samenstelling van pauw zn en staart zn met het invoegsel -en-

staart van een pauw, in het bijzonder de uitgespreide staart van een pronkende pauw


kamelenteen

samenstelling van kameel zn en teen zn met het invoegsel -en- , leenvertaling van Engels camel toe

kamelentenen (plural)
kamelenteentje (diminutive singular)
kamelenteentjes (diminutive plural)


visblaas

een met lucht gevulde blaas bij vissen die er voor zorgt dat hun soortelijk gewicht hetzelfde is als dat van water


vissenstaart

samenstelling van vis zn en staart zn met het invoegsel -en-

gespierde achterste gedeelte dat zorgt voor de voortbeweging van een zeedier met schubben en kieuwen

Door zijn gestroomlijnde bouw en vissenstaart leek het dier maar weinig op zijn moderne soortgenoten.

Weblink bron
Dennis Rijnvis
 “'Prehistorische krokodil ontdekt in keukenblad'” (31 december 2010) op nu.nl


vliegenpoot

samenstelling van vlieg zn en poot zn met het invoegsel -en-

vliegenpoten (plural)
vliegenpootje (diminutive singular)
vliegenpootjes (diminutive plural)

Doordat vliegen vergeleken met mensen klein zijn, is het verkleinwoord vliegenpootje gangbaarder.

een van de zes ledematen van een type insect met twee vleugels

De bacteriën zijn de meest verbreide levende wezens. Er is geen kruimeltje aarde, geen kriezeltje boter, geen vliegenpoot en geen mensenhaartje, waarop en waarin niet duizenden bacillen leven.


wangzak

cheek pouches

flexibel deel van de huid aan de zijkanten van de kop dat door bepaalde zoogdieren wordt gebruikt om voedsel op te slaan

wangzakken (plural)
wangzakje (diminutive singular)
wangzakjes (diminutive plural)

Televisiebioloog Freek Vonk is in het Volcanoes National Park in Rwanda nog geen gorilla's tegengekomen maar is uiteraard mega enthousiast over de gouden meerkat. Het dierenweetje van de dag: deze aap kan in de wangzak net zo veel voedsel kwijt als in de maag.


ondervacht

ondervachten (plural)
ondervachtje (diminutive singular)
ondervachtjes (diminutive plural)

het deel van de vacht die het dichtst bij de huid ligt en bestaat uit korte vettige haren

Wetenschappers zijn nog druk doende de mammoet te onderzoeken. Ze denken dat het dier in de zomer is gestorven omdat veel van zijn ondervacht te zien is. Het dier wordt vernoemd naar zijn ontdekker.

Van deze vossensoort is bekend dat ze door een genetische mutatie soms geen bovenvacht hebben. Het unieke van het in Limburg gevonden diertje is, dat hij evenmin een ondervacht heeft. Verschillende wetenschappelijke instellingen hebben dan ook hun interesse getoond voor het dna-materiaal van de vos, schrijft het natuurhulpcentrum op zijn website.


ongeleed

afgeleid van geleed bn met het voorvoegsel on-

ongelede (inflected positive)
ongeleeds (partitive positive)

in de lengterichting één geheel vormend, zonder zichtbare onderverdeling

Slakken, oesters en mossels zijn voorbeelden van weekdieren. Evenals de wormen hebben ze geen geraamte en missen ze de poten. Hun lichaam is echter ongeleed.


zwijnsborstel

van Middelnederlands swijnborstel, op te vatten als samenstelling van zwijn zn "varken" en borstel zn "stug haar" met het invoegsel -s-

Het Woordenboek der Nederlandsche taal beschrijft "zwijnsborstel" ook in de betekenis "borstel van varkenshaar". Voor deze betekenis zijn alleen vindplaatsen met zwijnborstel en zwijnenborstel aangetroffen.

Toen Herakles kwam opdagen met een springlevend wild zwijn joeg het enorme beest Eurystheus dusdanig de stuipen op het lijf dat hij in een grote stenen pot sprong en daar bibberend van angst bleef zitten.
'Wat wil je dat ik met hem doe?'
"Breng hem weg!"
'Hij heeft prachtige zwijnsborstels.'
"Haal hem weg, nu!"

(…) beide wandbeengaten zijn zoo eng, dat zij ter naauwernood een zwijnsborstel doorlaten; (…)


boekmaag

In de betekenis van ‘deel van maag van herkauwer’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1855


staartpen

De vorm van de volledige veer laat nu zien dat het niet gaat om een slagpen (onderdeel van een vogelvleugel) of een staartpen. De fossiele veer heeft een minder rechte pen dan aannemelijk is voor een Archeopteryx-slagpen, en voor een staartpen is hij te kort en te weinig symmetrisch.


walvisstaart

walvisstaarten (plural)
walvisstaartje (diminutive singular)
walvisstaartjes (diminutive plural)


kamelenrug

samenstelling van kameel zn en rug zn met het invoegsel -en-
**[2] omdat de bolling van de vloeistof door de oppervlaktespanning doet denken aan de rug van een dromedaris
**[3] omdat de lijn van de nok doet denken aan de rug van een dromedaris

bovenzijde van de romp van een rijdier uit het geslacht Camelus (kameel of dromedaris)

De prinses en haar man maakten later een tochtje op de paarden en genoten ook even van een rondritje op een kamelenrug.


ooievaarsbek

samenstelling van ooievaar zn en bek zn met het invoegsel -s-

crane's-bill

een plantengeslacht uit de Ooievaarsbekfamilie

ooievaarsbekken (plural)
ooievaarsbekje (diminutive singular)
ooievaarsbekjes (diminutive plural)


oogring

oogringen (plural)
oogringetje (diminutive singular)
oogringetjes (diminutive plural)

rand van botjes of kraakbeen rondom de oogbol bij reptielen en vogels

Sommige dinosaurussen waren nachtdieren. Dat blijkt uit de grootte van de ring van kraakbeen of bot rond hun oogwit. In nachtactieve dieren is deze ring wijder, zodat er meer licht op hun netvlies valt. Onderzoekers hebben de oogringen van 33 verschillende dinosaurussen bestudeerd.

Weblink bron “Kortkolom Wetenschap” (18 april 2011) op nrc.nl


legbuis

hol orgaan waarmee een insect het ei ergens diep in kan aanbrengen


eischaal

Vul de eischaaltjes met dit mengsel, strooi er de kaas over en leg er vlokjes boter op en zet 10 minuten onder een hete grill. Wat zeg je? Jaren ’50? Klopt. Lekker, hè! Met ouderwetse waardes als: het gezin aan tafel en je best doen uit wat heel gewoons wat lekkers te maken.

Weblink bron
FELIX WILBRINK
 “Poolse warme eieren” (24 jul. 2014), De Telegraaf

In aquaria is er geen sprake van slijtage door zeebodem of slakkenslijm, waardoor de eischaal te dik is voor het jong om door te breken. Het ei wordt daarom met de hand open gepeld als de haaitjes volgroeid zijn.

Weblink bron “Artis verwelkomt zeven stierkophaaien” (4 november 2010), Het Parool


mandibel

aanhangsel van het kopsegment waarmee insecten en schaaldieren kunnen bijten

Het resultaat bewees dat Atta cephalotes baat heeft bij zijn maaggeluid. Zonder ultrageluid zaagde de kaak met krachtpieken van 10 tot 30 milliNewton. Met een vibrerende kaak (mandibel) was de uitgeoefende kracht maximaal 5mN.

De kaken bestaan uit de bovensnavel of maxilla en de ondersnavel of mandibula.


exoskelet

afleiding van skelet met het voorvoegsel exo-

Een robotpak zorgt ervoor dat mensen met bijvoorbeeld een dwarslaesie weer kunnen bewegen. Er wordt in Enschede hard gewerkt aan een vervolmaking van dit exoskelet.

Weblink bron “Enschedees robotpak laat dwarslaesiepatiënten weer lopen” (2 mrt. 2018), Tubantia

Evert Bloemert, die een dwarsleasie heeft, kreeg 107.000 euro gedoneerd voor een exoskelet om weer rechtop te kunnen staan.

Weblink bron
Gudo Tienhooven
 “Nederland massaal in de bres voor zieke deelnemers EO-programma” (14-12-2018), Tubantia

Het bedrijf heeft een exoskelet ontwikkeld voor de bouw waarmee een mens twintig keer sterker wordt. Wie dit pak aanheeft, tilt met gemak 90 kilo.

Weblink bron
Priscilla van Agteren
 “Met dit bouwvakpak word je twintig keer sterker” (26-02-2019), Tubantia


vleer

lichaamsdeel in de vorm van een beweeglijk vlak dat paarsgewijs links en rechts aan de romp van vliegende dieren zit


voelhoren

feeler

(anatomie) een langgerekt, gewoonlijk geleed, uitwendig orgaan op de kop van een insect dat zintuigen voor de tastzin of soms ook voor gehoor of smaak bevat

voelhorens (plural)
voelhorentje (diminutive singular)
voelhorentjes (diminutive plural)


waadpoot

poot van waadvogels met drie tenen naar voren en één teen naar achteren gericht


knopoor

lang slap hondenoor dat naar beneden hangt en de gehoorgang afsluit


roeipotig

samenstelling van roei ww en poot zn met het achtervoegsel -ig

roeipotiger (uninflected comparative)
roeipotigst (uninflected superlative)
roeipotige (inflected positive)
roeipotigere (inflected comparative)
roeipotigste (inflected superlative)
roeipotigs (partitive positive)
roeipotigers (partitive comparative)

zwemvliezen tussen de tenen van de poten hebbend


hoefijzerneus

samenstelling van hoefijzer zn en neus zn , naar het grillig gevormde aanhangsel op de neus

aanhangsel op de neus van vleermuizen uit de familie Rhinolophidae

Veel vleermuizen zien ook geen verschil in de grootte van die prooien. (…) Maar grote hoefijzervleermuizen horen wel verschillen. Dat komt door hun vreemd gerimpelde hoofden met superoren. Toch vangen ze niet zomaar het grootste wat ze voor de hoefijzerneus komt. Ze rekenen.

Weblink bron
Frans van der Helm
 “Vleermuizen kunnen heel goed boekhouden” (26 maart 2011) op nrc.nl


berenlul

In de betekenis van 'kroket of frikadel' voor het eerst aangetroffen in het jaar 1987

samenstelling van beer en lul met het invoegsel -en-

het mannelijk (reproductief) orgaan van een beer


zijdestreep

samenstelling van zijde zn en streep zn , bekend sedert 1859

een orgaan op de zijde van een groot aantal vissen dat verandering in waterdruk waarneemt


donsveer

donsveren (plural)
donsveertje (diminutive singular)
donsveertjes (diminutive plural)

deel van de huidbekleding van vogels, bestaand uit zachte, uitstaande haartjes aan een kern
Donsveren bevinden zich als regel dicht op de huid als warmte-isolatie; ze worden door mensen gebruikt in kussens en dekbedden.

Algemeen werd aangenomen dat de keizerspinguïn heel dicht opeen gepakte dekveren heeft, met aan de basis van elke dekveer een donsveertje dat eraan vast zit. Losse donsveren zou de keizerspinguïn niet hebben. Maar hij heeft er juist heel veel van – al zijn ze van de buitenkant niet te zien. Die donsveren moeten dus belangrijk zijn voor de isolatie.

Weblink bron
Hester van Santen
 “De veren van de pinguïn” (24 oktober 2015) op nrc.nl

Volgens Prum is er een parallel tussen het ontstaan van veren in de evolutie en het ontstaan van veren bij moderne vogels. „De gecompliceerde samengestelde structuur van een donsveer of penveer ontstaat vanuit een holle buis die vergelijkbaar is met de veren die nu zijn aangetroffen op Beipiaosaurus”, zegt hij.

Weblink bron
Michiel van Nieuwstadt
 “De eerste dino met dradige veren” (13 januari 2009) op nrc.nl


haaknagel

nagel van een vleermuis waaraan het dier ondersteboven kan hangen

Het dier hangt zich ondersteboven aan zijn haaknagels, zonder daarbij spierarbeid te hoeven verrichten.

Weblink bron “Rodriguesvleerhond” (geraadpleegd 21 april 2021), Wikipedia


schapenvacht

samenstelling van schaap zn en vacht zn met het invoegsel -en-

een wolf in een schapenvacht

iemand die doet alsof hij geen kwade bedoelingen heeft

schapenvachten (plural)
schapenvachtje (diminutive singular)
schapenvachtjes (diminutive plural)

lange, gekrulde beharing van het schaap Ovis aries

De wolvenkaken malen alles met gemak fijn. Alleen schapenvacht is vaak te dik en te wollig om te verteren.

Weblink bron
Freek Schravesande & Gemma Venhuizen
 “De zwerftocht van Naya de wolf: een reisdagboek” (13 april 2018) op nrc.nl


giraffenhals

samenstelling van giraf zn en hals zn met het invoegsel -en-
De uitspraakvariant giraffe geldt niet als uitgangspunt voor samenstellingen en afleidingen Weblink bron “giraf / giraffe” op vrttaal.net

kenmerkend, zeer langgerekt lichaamsdeel dat de verbinding vormt tussen de kop en de romp van de grote Afrikaanse herkauwer Giraffa camelopardalis

Toch blijft de giraffenhals een heerlijk leerzaam verschijnsel voor de darwinistische evolutie.

Adam Rutherford
 “Het boek over de mensheid: Een geschiedenis van cultuur, seks, oorlog en onze evolutie” (2019), Luitingh-Sijthoff B.V., Amsterdam, ISBN 9789024586011, hfst. Homoseksualiteit

Het is alsof de tekenaar het horizontale rotsvlak als een stuk papier telkens een slag heeft gedraaid en opnieuw een giraf heeft getekend. De giraffenhalzen kruisen elkaar midden op het vlak.

Weblink bron
Betty van Garrel
 “In vliegende galop door de woestijn; Een openluchtmuseum van prehistorische rotskunst” (14 februari 1992) op nrc.nl


giraffennek

samenstelling van giraf zn en nek zn met het invoegsel -en-
De uitspraakvariant giraffe geldt niet als uitgangspunt voor samenstellingen en afleidingen Weblink bron “giraf / giraffe” op vrttaal.net

Ik was tien toen ik The Lion King in de bioscoop zag, en ik was diep, diep onder de indruk. Roerloos keek ik toe hoe in de openingsscene rijen giraffennekken sierlijk bogen, er formaties flamingo’s overvlogen en een soort blauwe kippen zenuwachtig wegschoten voor de stampende tred van kolossale olifantenpoten.

Weblink bron
Renske de Greef
 “Een hyena zou absoluut beledigd zijn” (11 oktober 2011) op nrc.nl

Deze week hebben twee biologen die het beter weten de kranten gehaald. Volgens hen heeft de lengte van de giraffennek meer te maken met de voortplanting dan met voedselgaring.

Weblink bron
Hans Aarsman
 “Zapman” (20 januari 1997) op nrc.nl


papegaaienbek

samenstelling van papegaai zn en bek zn met het invoegsel -en-

papegaaienbekken (plural)
papegaaienbekje (diminutive singular)
papegaaienbekjes (diminutive plural)


kippenlever

samenstelling van kip zn en lever zn met het invoegsel -en-

пилешки черен дроб

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een hoen, na het slachten vaak gegeten als delicatesse

kippenlevers (plural)
kippenlevertje (diminutive singular)
kippenlevertjes (diminutive plural)

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een hoen, Gallus gallus


kalkoenlever

samenstelling van kalkoen zn en lever zn

Putenleber

orgaan van een kalkoen Meleagris gallopavo , na het slachten vaak gegeten als delicatesse

kalkoenlevers (plural)
kalkoenlevertje (diminutive singular)
kalkoenlevertjes (diminutive plural)

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een kalkoen Meleagris gallopavo


ganzenlever

samenstelling van gans zn en lever zn met het invoegsel -en-

Gänseleber

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een gans (Anser anser), na het slachten vaak gegeten als delicatesse

ganzenlevers (plural)
ganzenlevertje (diminutive singular)
ganzenlevertjes (diminutive plural)

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een gans Anser anser, na het slachten vaak gegeten als delicatesse

Onze ganzenlever is trouwens bijzonder. Die komt uit de Extremadura, Spanje, van vrije uitloopganzen die zaden, gras en eikels eten. Totaal anders dan de Franse foie gras.

Weblink bron
Joël Broekaert
 “Echt eigen vegetarische gerechten bij De Kloostergang” (16 november 2017) op nrc.nl


eendenlever

samenstelling van eend zn en lever zn met het invoegsel -en-

eendenlevers (plural)
eendenlevertje (diminutive singular)
eendenlevertjes (diminutive plural)

orgaan dat een grote rol speelt in de stofwisseling van een watervogel uit de familie eendachtigen Anatidae, na het slachten vaak gegeten als delicatesse

Een recept met eendenlever.

We hebben hier een enorm ruime wijnkaart en zes chefs die menu’s samenstellen met kreeft of eendenlever of ossenhaas.

Weblink bron
Arjen Schreuder
 “De gasten snuiven nu zeelucht in plaats van rooklucht” (30 juli 2019) op nrc.nl

Over oscillococcinum bestaan hilarische verhalen van kwakzalverbestrijders. Het komt er op neer dat het een homeopathisch middel is, gemaakt van eendenlever en -hart.

Weblink bron
Wim Köhler
 “Nee, antibiotica en vitaminen helpen niet als je griep hebt” (13 maart 2018) op nrc.nl


varkenslever

samenstelling van varken zn en lever zn met het invoegsel -s-

varkenslevers (plural)
varkenslevertje (diminutive singular)
varkenslevertjes (diminutive plural)

bruinkleurig orgaan van een varken dat gal produceert


varkenstong

samenstelling van varken zn en tong zn met het invoegsel -s-

varkenstongen (plural)
varkenstongetje (diminutive singular)
varkenstongetjes (diminutive plural)

beweeglijk lichaamsdeel in de mond van een varken


kabeljauwlever

torskelever

en 2. lever van Gadus morhua voor opslag van bloed, galproductie en stofwisseling

kabeljauwlevers (plural)
kabeljauwlevertje (diminutive singular)
kabeljauwlevertjes (diminutive plural)

lever van kabeljauw Gadus morhua voor opslag van bloed, galproductie en stofwisseling


eendenpoot

samenstelling van eend zn en poot zn met het invoegsel -en-

eendenpoten (plural)
eendenpootje (diminutive singular)
eendenpootjes (diminutive plural)

Zo’n wandeling is leerzaam; ik ontdek onderweg dat de ginkgo een boom is die goed tegen rook en benzinedamp kan en bladeren heeft die lijken op een eendenpoot.

Weblink bron
Bastiaan van Soest
 “Goudse historie en stadsparken in app” (11 juni 2021), Reformatorisch Dagblad


paardenhoef

samenstelling van paard zn en hoef zn met het invoegsel -en-

mulefoot

het harde uiteinde van de poot van een paard

Greve baseert zijn ontkenning van de paardenbeul op de aard van de verwondingen die aangetroffen worden. “Vaak is het stomptrauma, veroorzaakt door een paardenhoef.”

Weblink bron
Peter Winterman en Leo van Raaij
 “Deel verminkingen paarden door dieren zelf veroorzaakt” (11-01-2017), Tubantia

Dinsdag was er het vertrouwde getrappel van de paardenhoeven, het leve de koning, kortom het gebruikelijke feestgedruis op het Binnenhof. Maar ook het gemor uit de zorg, het onderwijs en de politie, waar nog flink wordt gezucht onder een blijvend hoge werkdruk, ondanks nieuwe cao’s.

Weblink bron “Rutte III moet vertrouwen publieke sector snel herwinnen” (19 september 2018), Reformatorisch Dagblad


meeuwenvleugel

samenstelling van meeuw zn en vleugel zn met het invoegsel -en-

gullwing

een lichaamsdeel waardoor een meeuw (Laridae ) kan vliegen

meeuwenvleugels (plural)
meeuwenvleugeltje (diminutive singular)
meeuwenvleugeltjes (diminutive plural)

een lichaamsdeel waardoor een meeuw (Laridae) kan vliegen

De pixgemeenschap streeft naar natuurfotografie van hoge kwaliteit. Domweg een foto posten is er niet bij. Moderators scheiden het eerste kaf van het koren. Daarna staan de ‘medepixers’ klaar om elkaars trots te beoordelen. Dat gebeurt met verve; hoe mooi een vogel er ook op staat, een piepklein vuurtorentje in de verte stoort en het wit in meeuwenvleugels moet detail bevatten. De andere kant is ook waar; bij technisch en esthetisch goede platen steekt men de loftuitingen niet onder stoelen of banken.

Weblink bron
Wessel van Binsbergen
 “Passie voor natuurpix” (26 maart 2012), Reformatorisch Dagblad

De oldtimer, ook wel gekend als de ‘Gullwing' (ofte ‘Meeuwenvleugel'), is een absolute klassieker onder autoliefhebbers en naar verluidt 830.000 euro waard.

Weblink bron
jvh
 “Mecanicien crasht met onbetaalbare oldtimer” (29/03/2013), De Standaard


hertengewei

samenstelling van hert zn en gewei zn met het invoegsel -en-

Een hertengewei boven de haard of desnoods boven de flatscreen. Staatsbosbeheer in Lelystad verkoopt de geweien die de herten in de Oostvaardersplassen verliezen.

Weblink bron “Staatsbosbeheer verkoopt hertengeweien” (09-07-2012), NOS

Bij de opbouw van haar huis geeft ze een aantal medewerkers nog wat aanwijzingen. Die lamp met dat hertengewei moet daar hangen, die bank moet nog een beetje verschuiven. Dat schilderij moet anders.

Weblink bron “Parade van start in de huiskamer van Loes Luca” (18-06-2015), NOS


paardenhals

samenstelling van paard zn en hals zn met het invoegsel -en-

de verbinding van het paardenhoofd en het paardenlichaam waarop de manen groeien

Toen we via het strand op weg gingen naar Lyme, viel me op hoeveel hamers en zakken langs de flanken van zijn arme, geduldige paard hingen. En er hing een dode meeuw aan de teugels, zachtjes bonzend tegen de paardenhals.

Tracy Chevalier
 “Opmerkelijke Schepsels” (2009), Orlando, ISBN 978949208651-8


leeuwenkop

samenstelling van leeuw zn en kop zn met het invoegsel -en-

leeuwenkoppen (plural)
leeuwenkopje (diminutive singular)
leeuwenkopjes (diminutive plural)


tweevleugelig

samenstellende afleiding van twee ht en vleugel zn met het achtervoegsel -ig

[1.1] terugvorming uit tweevleugeligen zn

tweevleugelige (inflected positive)
tweevleugeligs (partitive positive)

met twee spiegelbeeldige lichaamsdelen die de opwaartse druk leveren om te vliegen

⧖ De bewoners van Mars zijn tweevoetig, tweehandig, tweevleugelig; zij zweven in de ruimte; zij worden, naar wensch, lichtstralend.

Etienne Pauwels
 Flammarion. in: Het Belfort., jrg. 8. deel 1 nr. 3 (maart 1893), Drukkerij A. Siffer, Gent, p. 204


veelpotig

samenstellend afgeleid van veel ht poot zn met het achtervoegsel -ig

veelpotiger (uninflected comparative)
veelpotigst (uninflected superlative)
veelpotige (inflected positive)
veelpotigere (inflected comparative)
veelpotigste (inflected superlative)
veelpotigs (partitive positive)
veelpotigers (partitive comparative)

met een groot aantal ledematen of vergelijkbare uitsteeksels

Zo is mijn nieuwe verzamelen begonnen. Insecten en verwant gedierte. Een gave mestkever, een paar schorpioenen, een veelpotig wormachtig wezen en een gemummificeerd muisje.

Weblink bron
S. Montag
 “Verzamelaars” (25 juni 2011) op nrc.nl

Neem de rups, die je van een kwetsbare plant verwijdert en zolang even op de rand van een emmer plaatst. Veelpotig pakt hij die rand vast, en loopt golvend een cirkel over die rand.

Weblink bron
Frans van der Helm
 “Dick Francis in de insectenwereld” (22 januari 1999) op nrc.nl


boloog

bologen (plural)
boloogje (diminutive singular)
boloogjes (diminutive plural)


hertshoren

samenstelling van hert zn en horen zn met het invoegsel -s-

hard en vaak vertakt uitsteeksel aan de kop van mannelijke herkauwende zoogdieren uit de familie Cervidae

Vervolgens bezoekt Faust de roomse Keizer Karel die vol lof is over de bekwame tovenaar als die in staat blijkt Alexander de Grote inclusief schone partner voor hem op te roepen. Een sceptische ridder wordt bij die gelegenheid door Faust van hertshorens voorzien; de ridder pleegt later een vergeefse aanslag op zijn plaaggeest.

August Hans den Boef
 John Faust of een Engelstalige Faust-traditie in: Bzzlletin., jrg. 27 nr. 248 (september 1997), BZZTôH, Den Haag, ISBN 905501446X, p. 38


hanenstaart

samenstelling van haan zn en staart zn met het invoegsel -en-

hanenstaarten (plural)
hanenstaartje (diminutive singular)
hanenstaartjes (diminutive plural)


kraaienbek

samenstelling van kraai zn en bek zn met het invoegsel -en-


slangenhals

samenstelling van slang zn en hals met het invoegsel -en-

slangenhalzen (plural)
slangenhalsje (diminutive singular)
slangenhalsjes (diminutive plural)


kikkerbekken

samenstelling van kikker zn en bekken zn

kikkerbekkens (singular)
kikkerbekkentje (diminutive first-person)
kikkerbekkentjes (diminutive singular)


kalkpoot

kalkpoten (plural)
kalkpootje (diminutive singular)
kalkpootjes (diminutive plural)

poot van een kip met een kalkachtige afscheiding, veroorzaakt door schurftmijt


grijpstaart

grijpstaarten (plural)
grijpstaartje (diminutive singular)
grijpstaartjes (diminutive plural)

staart waarmee een dier (apen / hagedissen) zich vast kan grijpen


sabelvleugel

sabelvleugelen (plural)
sabelvleugels (plural)
sabelvleugeltje (diminutive singular)
sabelvleugeltjes (diminutive plural)


kaakloos

afgeleid van kaak zn met het achtervoegsel -loos

zonder beweeglijke botten met tanden rond de mondholte

Het dier is kaakloos, ongeveer 150 mm lang en heeft een gepantserde kop, aldus dr. Ritchie, die het de naam Arandaspis heeft gegeven, naar de Aranda-stam van Australische inboorlingen die in het gebied van de vindplaats woont, en Aspis, het Griekse woord voor schild.

Stokoude vis in: Zierikzeesche Nieuwsbode , jrg. 133 nr. 22111 (9 juli 1977), p. 2 kol. 1


furcula

in twee punten uitlopende staart bij springstaarten (Collembola)

Heeft zij helemaal geen zin in zijn avances, dan zal ze er vandoor gaan op de manier waaraan springstaarten hun naam danken. Deze diertjes hebben aan het uiteinde van hun achterlijf een gevorkt orgaantje, genaamd furcula, dat normaliter met een haakje onder het lichaam gehouden wordt, ongeveer als de staart van een bange hond. Dreigt er gevaar, in de vorm van een hongerige rover of een ongewenste aanbidder, dan schiet die furcula los. Het dier wordt gelanceerd.

Weblink bron
Aglaia Bouma
 “Dansles van vleugelloze wezentjes” (30 september 2021) op nrc.nl

Heel vreemd is dat de skip-jacks die Engelse jongensboeken uit het begin van de negentiende eeuw tonen niet een sternum maar een furcula laten zien: een vorkbeen. Dit V-vormige beentje, ook wel wensbeen genoemd, staat juist bekend om het gemak waarmee het breekt. Verliefde of verloofde stelletjes pakken de uiteinden van het vorkbeen beet en trekken het uit elkaar tot het breekt. Wie het langste eind over houdt doet – in stilte – een wens in de romantische sfeer.

Weblink bron
Karel Knip
 “Een ganzenbotje om een prinses te veroveren” (19 december 2015) op nrc.nl


schenkelbeen

samenstelling van schenkel zn en been zn

schenkelbeenderen (plural)
schenkelbenen (plural)

bot in de achterpoten tussen de knie en het spronggewricht, soms ook gebruikt voor het overeenkomstige bot in een voorpoot


paardenoog

samenstelling van paard zn en oog zn met het invoegsel -en-
**[5] omdat witte ronde vorm met een cirkel in het middel aan een groot oog doet denken
**[6] "paard" in de betekenis "touw onder een ra" en "oog" in de betekenis "lus"

hij ziet door een paardenoog

hij ervaart dingen veel groter dan ze zijn

paardenogen (plural)
paardenoogje (diminutive singular)
paardenoogjes (diminutive plural)

[3] Dit is Belgisch-Nederlands, maar ook in België geen standaardtaal.

gezichtsorgaan van een hoefdier uit de familie Equidae

Een paar paarden leken bang, met opengesperde ogen en wegdraaiende oogbollen, zoals op oude schilderijen van veldslagen; geen oog zo eng als een paardenoog.

Weblink bron
Arjen van Veelen
 “Friezen in de rook” (17 september 2013) op nrc.nl


palp

palpen (plural)
palpje (diminutive singular)
palpjes (diminutive plural)

een klein structuurtje dat zich op de buitenrand van de mandibel, de maxillula, de maxilla of de maxillipede van kreeftachtigen bevindt


roodkruin

roodkruinen (plural)
roodkruintje (diminutive singular)
roodkruintjes (diminutive plural)


roodsnavel

roodsnavels (plural)
roodsnaveltje (diminutive singular)
roodsnaveltjes (diminutive plural)


roodwang

roodwangen (plural)
roodwangetje (diminutive singular)
roodwangetjes (diminutive plural)


schoffelsnavel

schoffelsnavels (plural)
schoffelsnaveltje (diminutive singular)
schoffelsnaveltjes (diminutive plural)


waaierstaart

waaierstaarten (plural)
waaierstaartje (diminutive singular)
waaierstaartjes (diminutive plural)

dier (vogel) met een staart als een waaier in het bijzonder:


streepkop

streepkoppen (plural)
streepkopje (diminutive singular)
streepkopjes (diminutive plural)


vlekborst

vlekborsten (plural)
vlekborstje (diminutive singular)
vlekborstjes (diminutive plural)


vorkstaart

vorkstaarten (plural)
vorkstaartje (diminutive singular)
vorkstaartjes (diminutive plural)


wigstaart

wigstaarten (plural)
wigstaartje (diminutive singular)
wigstaartjes (diminutive plural)

dier met een staart in de vorm van een wig in het bijzonder:


witbaard

witbaarden (plural)
witbaardje (diminutive singular)
witbaardjes (diminutive plural)


witband

witbanden (plural)
witbands (plural)
witbandje (diminutive singular)
witbandjes (diminutive plural)


witkraag

witkragen (plural)
witkraagje (diminutive singular)
witkraagjes (diminutive plural)


witkruin

witkruinen (plural)
witkruintje (diminutive singular)
witkruintjes (diminutive plural)


witnek

witnekken (plural)
witnekje (diminutive singular)
witnekjes (diminutive plural)


witoor

witoren (plural)
witoortje (diminutive singular)
witoortjes (diminutive plural)


witstuit

witstuiten (plural)
witstuitje (diminutive singular)
witstuitjes (diminutive plural)


witvlek

witvlekken (plural)
witvlekje (diminutive singular)
witvlekjes (diminutive plural)


witvoorhoofd

samenstelling van wit bn en voorhoofd zn

witvoorhoofden (plural)
witvoorhoofdje (diminutive singular)
witvoorhoofdjes (diminutive plural)


witwang

witwangen (plural)
witwangetje (diminutive singular)
witwangetjes (diminutive plural)


zwartkin

zwartkinnen (plural)
zwartkinnetje (diminutive singular)
zwartkinnetjes (diminutive plural)


zwartkruin

zwartkruinen (plural)
zwartkruintje (diminutive singular)
zwartkruintjes (diminutive plural)


zwartmasker

zwartmaskers (plural)
zwartmaskertje (diminutive singular)
zwartmaskertjes (diminutive plural)


zwartoor

zwartoren (plural)
zwartoortje (diminutive singular)
zwartoortjes (diminutive plural)


zwartrug

zwartruggen (plural)
zwartruggetje (diminutive singular)
zwartruggetjes (diminutive plural)


zwartsnavel

zwartsnavels (plural)
zwartsnaveltje (diminutive singular)
zwartsnaveltjes (diminutive plural)


zwartvleugel

samenstelling van zwart bn en vleugel zn

zwartvleugelen (plural)
zwartvleugels (plural)
zwartvleugeltje (diminutive singular)
zwartvleugeltjes (diminutive plural)


roodbuik

roodbuiken (plural)
roodbuikje (diminutive singular)
roodbuikjes (diminutive plural)


zwartkeel

zwartkelen (plural)
zwartkeeltje (diminutive singular)
zwartkeeltjes (diminutive plural)


zwartkap

zwartkappen (plural)
zwartkapje (diminutive singular)
zwartkapjes (diminutive plural)


dikbek

dikbekken (plural)
dikbekje (diminutive singular)
dikbekjes (diminutive plural)


kikkerbek

kikkerbekken (plural)
kikkerbekje (diminutive singular)
kikkerbekjes (diminutive plural)


bandstaart

bandstaarten (plural)
bandstaartje (diminutive singular)
bandstaartjes (diminutive plural)

dier met een staart waar een band overheen loopt


breedbek

breedbekken (plural)
breedbekje (diminutive singular)
breedbekjes (diminutive plural)


geelband

geelbanden (plural)
geelbandje (diminutive singular)
geelbandjes (diminutive plural)


geelkruin

geelkruinen (plural)
geelkruintje (diminutive singular)
geelkruintjes (diminutive plural)


geelrug

geelruggen (plural)
geelruggetje (diminutive singular)
geelruggetjes (diminutive plural)


geelstuit

geelstuiten (plural)
geelstuitje (diminutive singular)
geelstuitjes (diminutive plural)


geelvleugel

geelvleugelen (plural)
geelvleugels (plural)
geelvleugeltje (diminutive singular)
geelvleugeltjes (diminutive plural)


grijskap

grijskappen (plural)
grijskapje (diminutive singular)
grijskapjes (diminutive plural)


grijswang

grijswangen (plural)
grijswangetje (diminutive singular)
grijswangetjes (diminutive plural)


platbek

platbekken (plural)
platbekje (diminutive singular)
platbekjes (diminutive plural)


roestbuik

roestbuiken (plural)
roestbuikje (diminutive singular)
roestbuikjes (diminutive plural)


blauwsnavel

blauwsnavels (plural)
blauwsnaveltje (diminutive singular)
blauwsnaveltjes (diminutive plural)


bootsnavel

bootsnavels (plural)
bootsnaveltje (diminutive singular)
bootsnaveltjes (diminutive plural)


dolksnavel

dolksnavels (plural)
dolksnaveltje (diminutive singular)
dolksnaveltjes (diminutive plural)

lange, spitse snavel van visetende vogels


haaksnavel

haaksnavels (plural)
haaksnaveltje (diminutive singular)
haaksnaveltjes (diminutive plural)

dier (vogel) met een op een haak lijkende snavel


ivoorsnavel

ivoorsnavels (plural)
ivoorsnaveltje (diminutive singular)
ivoorsnaveltjes (diminutive plural)

dier (vogel) met een ivoorkleurige snavel


sikkelsnavel

samenstelling van sikkel zn en snavel zn

sikkelsnavels (plural)
sikkelsnaveltje (diminutive singular)
sikkelsnaveltjes (diminutive plural)

dier (vogel) met een sikkelvormige snavel


spitssnavel

spitssnavels (plural)
spitssnaveltje (diminutive singular)
spitssnaveltjes (diminutive plural)


wigsnavel

wigsnavels (plural)
wigsnaveltje (diminutive singular)
wigsnaveltjes (diminutive plural)


witkin

witkinnen (plural)
witkinnetje (diminutive singular)
witkinnetjes (diminutive plural)


witrug

witruggen (plural)
witruggetje (diminutive singular)
witruggetjes (diminutive plural)


witschouder

witschouders (plural)
witschoudertje (diminutive singular)
witschoudertjes (diminutive plural)


zwartschild

zwartschilden (plural)
zwartschildje (diminutive singular)
zwartschildjes (diminutive plural)


zwartwang

zwartwangen (plural)
zwartwangetje (diminutive singular)
zwartwangetjes (diminutive plural)


konijnentand

samenstelling van konijn zn en tand zn met het invoegsel -en-

konijnentanden (plural)
konijnentandje (diminutive singular)
konijnentandjes (diminutive plural)

De meervoudsvorm "konijnentanden" is het meest gangbaar.

gebitselement van een konijn, Oryctolagus cuniculus

Ook halssnoeren van berenklauwen en konijnentanden behoorden tot de vondsten.

IJstijd in Engeland. in: Dagblad van Noord-Brabant, jrg. 76 nr. 15710 (28 november 1936), Gebr. Oukoop, Breda, p. 7 kol. 4


vogelpoot

vogelpoten (plural)
vogelpootje (diminutive singular)
vogelpootjes (diminutive plural)


berenvacht

samenstelling van beer en vacht zn met het invoegsel -en-


schaapsvacht

samenstelling van schaap zn en vacht zn met het invoegsel -s-


zomervacht

zomervachten (plural)
zomervachtje (diminutive singular)
zomervachtjes (diminutive plural)


borstschild

een van de hoornschilden aan het buikpantser van een schildpad


groenbuik

groenbuiken (plural)
groenbuikje (diminutive singular)
groenbuikjes (diminutive plural)