gravel

van Engels gravel zn "steengruis gebruikt als wegverharding of ballast" (maar niet met de betekenis "tennisondergrond"); in het Nederlands met de betekenis van ‘dakpannengruis als bestrating’ voor het eerst aangetroffen in 1914

claycourt

roodkleurige steengruis die doorgaans wordt gebruikt voor de verharding van tennisbanen

steengruis gebruikt om wegen en paden te verharden

⧖ De Breedbladige gemene Virga aurea, of Gulde-roede, is in de Geneeskunde in gebruik. (…) Barklai, geeft in zyne Euformion voor, dat ze Steen en Gravel ontbindt.

M. Noel Chomel (vert. Jan Lodewyk Schuer & A.H. Westerhof)
 “Huishoudelyk woordboek, Vervattende vele middelen om zyn goed te vermeerderen, en zyne gezondheid te behouden, Met verscheiden wisse en beproefde middelen.” (1743), S. Luchtmans/H. Uytwerf, Leiden/Amsterdam, p. 1226


bodaboda

bodaboda's (plural)
bodabodaatje (diminutive singular)
bodabodaatjes (diminutive plural)

een fietstaxi met een achterzitje op de bagagedrager in Oost-Afrika, voornamelijk gebruikt in Oeganda


voorrangsvoertuig

samenstelling van voorrang en voertuig met het invoegsel -s-

voorrangsvoertuigen (plural)
voorrangsvoertuigje (diminutive singular)
voorrangsvoertuigjes (diminutive plural)

een motorvoertuig van de politie, brandweer of de diensten voor spoedeisende medische hulpverlening en door de Minister van Verkeer en Waterstaat aangewezen hulpverleningsdiensten, dat de voorgeschreven licht- en geluidssignalen voert om aan te geven dat het een dringende taak vervult.

Andere weggebruikers zijn verplicht voor een voorrangsvoertuig de weg vrij te maken.


drempel

In de betekenis van ‘verhoging bij deur’ voor het eerst aangetroffen in 1567

drempels (plural)
drempeltje (diminutive singular)
drempeltjes (diminutive plural)


verkeerslicht

samenstelling van verkeer en licht met het invoegsel -s-

robot

een installatie die middels gekleurde lichten het verkeer op een kruispunt regelt

verkeerslichten (plural)
verkeerslichtje (diminutive singular)
verkeerslichtjes (diminutive plural)

Dit verkeerslicht gaat snel weer op rood.


quad

quad

een motorfiets of brommer op vier wielen

quads (plural)
quadje (diminutive singular)
quadjes (diminutive plural)

Ik wist niet dat je een quad had.


motard

Het gebrom werd luider, en de stofwolk onthulde een motard op een oude, zwartgelakte Harley Davidson. Hij parkeerde voor het terras, zette zijn helm af en kwam schuchter op hen toe: een oudere man in een zwart leren pak - rimpels, rossig haar, lichtblauwe ogen.


cabriolet

Leenwoord uit het Frans. In de betekenis van ‘rijtuig’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1824. In de betekenis van ‘auto met opvouwbaar dak’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1929.

cabrioletten (plural)
cabriolets (plural)
cabrioletje (diminutive singular)
cabrioletjes (diminutive plural)

een carrosserievorm van een auto gekenmerkt door een neerklapbaar en opvouwbaar dak

Dit model is ook als cabriolet te verkrijgen.

Volgend jaar krijg ik een Renault cabriolet.

Suzanne Vermeer
 “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2


vliegverkeer

air traffic

het vervoer dat middels luchtvaart plaatsvindt

Het vliegverkeer ondervond veel last van de aswolk van de vulkaan onder de Eyjafjallajökull.

Ze willen onder meer dat er een eind komt aan de groei van Schiphol, waar het vliegverkeer na de coronadip al weer flink aantrekt. De verwachting is dat het rond 2024 weer op het oude niveau is.

Weblink bron
Judith van de Hulsbeek
 “Omwonenden: Schiphol kan 100 bestemmingen missen” (14 mei 2022), NOS


tripleren

afgeleid van het Franse tripler "met drie vermenigvuldigen" (met het voorvoegsel tri- en met het achtervoegsel -eren)

tripleerde (past)
getripleerd (past participle)
te tripleren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen tripleren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen tripleren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben getripleerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben getripleerd (active infinitive perfect present long-form)
getripleerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
getripleerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
triplerend (imperfect participle)
getripleerd (past participle)
triplere (subjunctive)
tripleer (indicative imperfect present singular first-person)
tripleert (indicative imperfect present singular second-person)
tripleert (indicative imperfect present singular second-person)
tripleert (indicative imperfect present singular second-person)
tripleert (indicative imperfect present singular third-person)
tripleerde (indicative imperfect past singular first-person)
tripleerde (indicative imperfect past singular second-person)
tripleerde (indicative imperfect past singular second-person)
tripleerde (indicative imperfect past singular second-person)
tripleerde (indicative imperfect past singular third-person)
tripleerden (indicative imperfect past plural first-person)
tripleerden (indicative imperfect past plural second-person)
tripleerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal tripleren (indicative imperfect future singular first-person)
zult tripleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal tripleren (indicative imperfect future singular second-person)
zult tripleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal tripleren (indicative imperfect future singular second-person)
zult tripleren (indicative imperfect future singular second-person)
zal tripleren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen tripleren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen tripleren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen tripleren (indicative imperfect future plural third-person)
zou tripleren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou tripleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) tripleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt tripleren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou tripleren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden tripleren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden tripleren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden tripleren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb getripleerd (perfect present first-person)
hebt getripleerd (perfect present second-person)
hebt getripleerd (perfect present second-person)
heeft getripleerd (perfect present second-person)
hebt getripleerd (perfect present second-person)
heeft getripleerd (perfect present third-person)
hebben getripleerd (perfect present first-person)
hebben getripleerd (perfect present second-person)
hebben getripleerd (perfect present third-person)
had getripleerd (perfect past first-person)
had getripleerd (perfect past second-person)
had getripleerd (perfect past second-person)
hadt getripleerd (perfect past second-person)
had getripleerd (perfect past third-person)
hadden getripleerd (perfect past first-person)
hadden getripleerd (perfect past second-person)
hadden getripleerd (perfect past third-person)
zal getripleerd hebben (perfect future first-person)
zal getripleerd hebben (perfect future second-person)
zult getripleerd hebben (perfect future second-person)
zult getripleerd hebben (perfect future second-person)
zal getripleerd hebben (perfect future second-person)
zult getripleerd hebben (perfect future second-person)
zal getripleerd hebben (perfect future third-person)
zullen getripleerd hebben (perfect future first-person)
zullen getripleerd hebben (perfect future second-person)
zullen getripleerd hebben (perfect future third-person)
zou getripleerd hebben (perfect conditional first-person)
zou getripleerd hebben (perfect conditional second-person)
zou getripleerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getripleerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getripleerd hebben (perfect conditional second-person)
zou getripleerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden getripleerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden getripleerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden getripleerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt getripleerd (impersonal passive present imperfect)
er is getripleerd (impersonal passive present perfect)
er werd getripleerd (impersonal passive past imperfect)
er was getripleerd (impersonal passive past perfect)
er zal getripleerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal getripleerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou getripleerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou getripleerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
getripleerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
getripleerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
getripleerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
getripleerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
getripleerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
getripleerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
getripleerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
getripleerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word getripleerd (singular imperfect present first-person)
wordt getripleerd (singular imperfect present second-person)
wordt getripleerd (singular imperfect present second-person)
wordt getripleerd (singular imperfect present second-person)
wordt getripleerd (singular imperfect present plural third-person)
worden getripleerd (singular imperfect present plural first-person)
worden getripleerd (singular imperfect present plural second-person)
worden getripleerd (singular imperfect present third-person)
werd getripleerd (singular imperfect past first-person)
werd getripleerd (singular imperfect past second-person)
werd getripleerd (singular imperfect past second-person)
werdt getripleerd (singular imperfect past second-person)
werd getripleerd (singular imperfect past plural third-person)
werden getripleerd (singular imperfect past plural first-person)
werden getripleerd (singular imperfect past plural second-person)
werden getripleerd (singular imperfect past third-person)
zal getripleerd worden (singular imperfect future first-person)
zult getripleerd worden (singular imperfect future second-person)
zult getripleerd worden (singular imperfect future second-person)
zult getripleerd worden (singular imperfect future second-person)
zal getripleerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen getripleerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen getripleerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen getripleerd worden (singular imperfect future third-person)
zou getripleerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou getripleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou getripleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt getripleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt getripleerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou getripleerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden getripleerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden getripleerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden getripleerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben getripleerd (perfect present first-person)
bent getripleerd (perfect present second-person)
bent getripleerd (perfect present second-person)
is getripleerd (perfect present second-person)
zijt getripleerd (perfect present second-person)
is getripleerd (perfect present third-person)
zijn getripleerd (perfect present first-person)
zijn getripleerd (perfect present second-person)
zijn getripleerd (perfect present third-person)
was getripleerd (perfect past first-person)
was getripleerd (perfect past second-person)
was getripleerd (perfect past second-person)
waart getripleerd (perfect past second-person)
was getripleerd (perfect past third-person)
waren getripleerd (perfect past first-person)
waren getripleerd (perfect past second-person)
waren getripleerd (perfect past third-person)
zal getripleerd zijn (perfect future first-person)
zult getripleerd zijn (perfect future second-person)
zult getripleerd zijn (perfect future second-person)
zult getripleerd zijn (perfect future second-person)
zal getripleerd zijn (perfect future third-person)
zullen getripleerd zijn (perfect future first-person)
zullen getripleerd zijn (perfect future second-person)
zullen getripleerd zijn (perfect future third-person)
zou getripleerd zijn (perfect conditional first-person)
zou getripleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou getripleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt getripleerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt getripleerd zijn (perfect conditional second-person)
zou getripleerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden getripleerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden getripleerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden getripleerd zijn (perfect conditional third-person)


veiligheidsgordel

samenstelling van veiligheid en gordel met het invoegsel -s-

Sicherheitsgurt

een stevige band die iemand in een voer- of vliegtuig vasthoudt in zijn zetel ter bescherming tegen onverhoedse bewegingen

veiligheidsgordels (plural)
veiligheidsgordeltje (diminutive singular)
veiligheidsgordeltjes (diminutive plural)

Het dragen van een veiligheidsgordel is verplicht.

Hoewel de bordjes van de veiligheidsgordel aan waren, besloot een vrouwelijke passagier toch het toilet te gebruiken.


vrachtauto

vrachtauto's (plural)
vrachtautootje (diminutive singular)
vrachtautootjes (diminutive plural)


aquaplaning

van Engels aquaplaning
**[1] in de betekenis 'watergladheid' aangetroffen vanaf 1966 (zie vindplaats hieronder)
**[2] in de betekenis 'waterglijden' aangetroffen vanaf 1917 (zie vindplaats hieronder)

het glijden van wielen over een dun laagje water op het wegdek

Op de A58, ter hoogte van Hein- kenszand, is zaterdagmiddag een auto in de sloot gereden. Het ongeval is waarschijnlijk door aquaplaning veroorzaakt.

Zo is gebleken dat de zogeheten straalomkeerder van de staartmotor van de DC-10 niet werkte. Dat wist de bemanning voor vertrek al. De straalomkeerders worden gebruikt als extra remmen. Daar de baan overstroomd was, zou, zonder gebruik van straalomkeerders, het toestel pas 255 meter na de baan tot stilstand zijn gekomen. Dat had de bemanning kunnen weten. Daarom werd door de gezagvoerder op een 'harde landing' aangestuurd om doorglijden (aquaplaning) te voorkomen.

Bij de nieuwste onderzoekingen van de Dunlop Rubber Company op het gebied van aquaplaning (het "waterskiën" van banden) is gebleken dat een 16-tons voertuig al gaat skiën over een laagje water van 1½ mm op een vlakke weg, bij een snelheid van 80 km per uur, d.w.z. bij dezelfde snelheid als bij een personenwagen ondanks het grotere gewicht.


motorvliegtuig

motorvliegtuigen (plural)
motorvliegtuigje (diminutive singular)
motorvliegtuigjes (diminutive plural)

In 1903 maakten de gebroeders Wright hun eerste vlucht met een motorvliegtuig.


doorgangsweg

samenstelling van doorgang en weg met het invoegsel -s-

doorgangswegen (plural)
doorgangsweggetje (diminutive singular)
doorgangsweggetjes (diminutive plural)

een weg door een dorp of wijk, die door het verkeer gebruikt wordt als verbindingsweg naar een andere bestemming


trambaan

trambanen (plural)
trambaantje (diminutive singular)
trambaantjes (diminutive plural)

een van tramrails voorziene strook grond

De trambaan maakt daar een bocht naar links.


nummerplaat

Kennzeichenschild

metalen of kunststoffen plaat aangbracht op een voertuig met het kenteken ervan

nummerplaten (plural)
nummerplaatje (diminutive singular)
nummerplaatjes (diminutive plural)

Die nummerplaat is onleesbaar geworden en zal vervangen moeten worden.


grijsrijden

reed grijs (past)
grijsgereden (past participle)
grijs te rijden (active infinitive imperfect present long-form)
hebben grijsgereden (active infinitive perfect present short-form)
te hebben grijsgereden (active infinitive perfect present long-form)
grijsgereden zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
grijsgereden te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
grijsrijdend (imperfect participle)
grijsgereden (past participle)
rijde grijs (subjunctive)
rij grijs, rijd grijs (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
rijdt grijs (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rijdt grijs (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rijdt grijs (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
rijdt grijs (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
rijden grijs (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
rijden grijs (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
rijden grijs (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
reed grijs (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
reed grijs (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
reed grijs (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
reedt grijs (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
reed grijs (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
reden grijs (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
reden grijs (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
reden grijs (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal grijsrijden (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen grijsrijden (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen grijsrijden (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen grijsrijden (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden grijsrijden (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
grijsrij, grijsrijd (subordinate-clause present)
grijsrijdt (subordinate-clause present)
grijsrijdt (subordinate-clause present)
grijsrijdt (subordinate-clause present)
grijsrijdt (subordinate-clause present)
grijsreed (subordinate-clause past)
grijsreed (subordinate-clause past)
grijsreed (subordinate-clause past)
grijsreedt (subordinate-clause past)
grijsreed (subordinate-clause past)
grijsreden (subordinate-clause past)
grijsreden (subordinate-clause past)
grijsreden (subordinate-clause past)
heb grijsgereden (perfect present first-person)
hebt grijsgereden (perfect present second-person)
hebt grijsgereden (perfect present second-person)
heeft grijsgereden (perfect present second-person)
hebt grijsgereden (perfect present second-person)
heeft grijsgereden (perfect present third-person)
hebben grijsgereden (perfect present first-person)
hebben grijsgereden (perfect present second-person)
hebben grijsgereden (perfect present third-person)
had grijsgereden (perfect past first-person)
had grijsgereden (perfect past second-person)
had grijsgereden (perfect past second-person)
hadt grijsgereden (perfect past second-person)
had grijsgereden (perfect past third-person)
hadden grijsgereden (perfect past first-person)
hadden grijsgereden (perfect past second-person)
hadden grijsgereden (perfect past third-person)
zal grijsgereden hebben (perfect future first-person)
zal grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zult grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zult grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zal grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zult grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zal grijsgereden hebben (perfect future third-person)
zullen grijsgereden hebben (perfect future first-person)
zullen grijsgereden hebben (perfect future second-person)
zullen grijsgereden hebben (perfect future third-person)
zou grijsgereden hebben (perfect conditional first-person)
zou grijsgereden hebben (perfect conditional second-person)
zou grijsgereden hebben (perfect conditional second-person)
zoudt grijsgereden hebben (perfect conditional second-person)
zoudt grijsgereden hebben (perfect conditional second-person)
zou grijsgereden hebben (perfect conditional third-person)
zouden grijsgereden hebben (perfect conditional first-person)
zouden grijsgereden hebben (perfect conditional second-person)
zouden grijsgereden hebben (perfect conditional third-person)
er wordt grijsgereden (impersonal passive present imperfect)
er is grijsgereden (impersonal passive present perfect)
er werd grijsgereden (impersonal passive past imperfect)
er was grijsgereden (impersonal passive past perfect)
er zal grijsgereden worden (impersonal passive future imperfect)
er zal grijsgereden zijn (impersonal passive future perfect)
er zou grijsgereden worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou grijsgereden zijn (impersonal passive conditional perfect)

langer van het openbaar vervoer gebruikmaken dan waar men voor betaald heeft

Het is niet verstandig om te gaan grijsrijden.


sjees

van Frans chaise als verkorting van chaise roulante "stoel op wielen", in de betekenis van ‘rijtuigje’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1677

hoog en licht rijtuigje op twee wielen, meestal met een kap en getrokken door één paard

Een paar dagen na het bezoek van de twee kapelaans liet hij de sjees inspannen en reed naar het statige huis aan het eind van de Kerkstraat.

Willy van Hemert
 “Dagboek van een herdershond.”, 2de druk (2003), ISBN 90 225 3863 X, p. 91


span

o naamwoord van handeling van spannen ww
**[1] (verkorting) van verouderd gespan, in de betekenis van ‘voorgespannen dieren, wagen met bespanning’ aangetroffen vanaf
**[2] omdat trekdieren meestal paarsgewijs werden ingespannen
**[3] omdat het geraamte van een vlieger zijn stevigheid krijgt door een touw dat er strak omheen wordt getrokken

v/m: van Middelnederlands spanne, naamwoord van handeling van spannen ww
**[4] in de betekenis van ‘lengtemaat’ aangetroffen vanaf 1150
**[5] op te vatten als uitspraakvariant van spang zn
In straattaal treedt een omgekeerde ontwikkeling op: hier komt het Surinaams span soms voor als "spang"

spannen (plural)
spannetje (diminutive singular)
spannetjes (diminutive plural)

geheel van trekdieren die samen zijn aangespannen voor een voertuig of landbouwwerktuig


haaientand

samenstelling van haai zn en tand zn met het invoegsel -en-
**[2] omdat de kleur en vorm aan een rij haaientanden doet denken, in de betekenis ‘markering voorrangsweg’ aangetroffen vanaf 1967 (zie vindplaats hieronder)

haaientanden (plural)
haaientandje (diminutive singular)
haaientandjes (diminutive plural)

In de tweede betekenis is het meervoud de gangbare vorm.

elk van de witte driehoeken die in een rij haaks op het wegdek worden aangebracht bij een kruising om aan te geven dat er voorrang verleend moet worden

Hij had de haaientanden niet gezien.

Tot slot zullen er, het werk van het laatste uur, op het wegdek van een honderd zijstraten „haaientanden" geschilderd worden.

Voorrang in: De Waarheid , jrg. 29 nr. 272 (25 oktober 1967), p. 4 kol. 2


parkeerbon

parkeerbonnen (plural)
(parkeerbons) (plural)
parkeerbonnetje (diminutive singular)
parkeerbonnetjes (diminutive plural)

een schriftelijke mededeling dat men voor ongeoorloofd parkeren beboet wordt

Er zat een parkeerbon onder de ruitenwisser.


gaspedaal

Gaspedal

het rechter pedaal van een auto waarmee de brandstoftoevoer naar de motor geregeld wordt

gaspedalen (plural)
gaspedaaltje (diminutive singular)
gaspedaaltjes (diminutive plural)

Hij liet het gaspedaal los en liet zijn auto geleidelijk tot stilstand komen.


ritsen

ritste (past)
geritst (past participle)
te ritsen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen ritsen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen ritsen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geritst (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geritst (active infinitive perfect present long-form)
geritst zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geritst te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
ritsend (imperfect participle)
geritst (past participle)
ritse (subjunctive)
rits (indicative imperfect present singular first-person)
ritst (indicative imperfect present singular second-person)
ritst (indicative imperfect present singular second-person)
ritst (indicative imperfect present singular second-person)
ritst (indicative imperfect present singular third-person)
ritste (indicative imperfect past singular first-person)
ritste (indicative imperfect past singular second-person)
ritste (indicative imperfect past singular second-person)
ritste (indicative imperfect past singular second-person)
ritste (indicative imperfect past singular third-person)
ritsten (indicative imperfect past plural first-person)
ritsten (indicative imperfect past plural second-person)
ritsten (indicative imperfect past plural third-person)
zal ritsen (indicative imperfect future singular first-person)
zult ritsen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ritsen (indicative imperfect future singular second-person)
zult ritsen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ritsen (indicative imperfect future singular second-person)
zult ritsen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ritsen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen ritsen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen ritsen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen ritsen (indicative imperfect future plural third-person)
zou ritsen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou ritsen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) ritsen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt ritsen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou ritsen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden ritsen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden ritsen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden ritsen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geritst (perfect present first-person)
hebt geritst (perfect present second-person)
hebt geritst (perfect present second-person)
heeft geritst (perfect present second-person)
hebt geritst (perfect present second-person)
heeft geritst (perfect present third-person)
hebben geritst (perfect present first-person)
hebben geritst (perfect present second-person)
hebben geritst (perfect present third-person)
had geritst (perfect past first-person)
had geritst (perfect past second-person)
had geritst (perfect past second-person)
hadt geritst (perfect past second-person)
had geritst (perfect past third-person)
hadden geritst (perfect past first-person)
hadden geritst (perfect past second-person)
hadden geritst (perfect past third-person)
zal geritst hebben (perfect future first-person)
zal geritst hebben (perfect future second-person)
zult geritst hebben (perfect future second-person)
zult geritst hebben (perfect future second-person)
zal geritst hebben (perfect future second-person)
zult geritst hebben (perfect future second-person)
zal geritst hebben (perfect future third-person)
zullen geritst hebben (perfect future first-person)
zullen geritst hebben (perfect future second-person)
zullen geritst hebben (perfect future third-person)
zou geritst hebben (perfect conditional first-person)
zou geritst hebben (perfect conditional second-person)
zou geritst hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geritst hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geritst hebben (perfect conditional second-person)
zou geritst hebben (perfect conditional third-person)
zouden geritst hebben (perfect conditional first-person)
zouden geritst hebben (perfect conditional second-person)
zouden geritst hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geritst (impersonal passive present imperfect)
er is geritst (impersonal passive present perfect)
er werd geritst (impersonal passive past imperfect)
er was geritst (impersonal passive past perfect)
er zal geritst worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geritst zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geritst worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geritst zijn (impersonal passive conditional perfect)
geritst worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geritst te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geritst zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geritst te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geritst zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geritst te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geritst zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geritst te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geritst (singular imperfect present first-person)
wordt geritst (singular imperfect present second-person)
wordt geritst (singular imperfect present second-person)
wordt geritst (singular imperfect present second-person)
wordt geritst (singular imperfect present plural third-person)
worden geritst (singular imperfect present plural first-person)
worden geritst (singular imperfect present plural second-person)
worden geritst (singular imperfect present third-person)
werd geritst (singular imperfect past first-person)
werd geritst (singular imperfect past second-person)
werd geritst (singular imperfect past second-person)
werdt geritst (singular imperfect past second-person)
werd geritst (singular imperfect past plural third-person)
werden geritst (singular imperfect past plural first-person)
werden geritst (singular imperfect past plural second-person)
werden geritst (singular imperfect past third-person)
zal geritst worden (singular imperfect future first-person)
zult geritst worden (singular imperfect future second-person)
zult geritst worden (singular imperfect future second-person)
zult geritst worden (singular imperfect future second-person)
zal geritst worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geritst worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geritst worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geritst worden (singular imperfect future third-person)
zou geritst worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geritst worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geritst worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geritst worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geritst worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geritst worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geritst worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geritst worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geritst worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geritst (perfect present first-person)
bent geritst (perfect present second-person)
bent geritst (perfect present second-person)
is geritst (perfect present second-person)
zijt geritst (perfect present second-person)
is geritst (perfect present third-person)
zijn geritst (perfect present first-person)
zijn geritst (perfect present second-person)
zijn geritst (perfect present third-person)
was geritst (perfect past first-person)
was geritst (perfect past second-person)
was geritst (perfect past second-person)
waart geritst (perfect past second-person)
was geritst (perfect past third-person)
waren geritst (perfect past first-person)
waren geritst (perfect past second-person)
waren geritst (perfect past third-person)
zal geritst zijn (perfect future first-person)
zult geritst zijn (perfect future second-person)
zult geritst zijn (perfect future second-person)
zult geritst zijn (perfect future second-person)
zal geritst zijn (perfect future third-person)
zullen geritst zijn (perfect future first-person)
zullen geritst zijn (perfect future second-person)
zullen geritst zijn (perfect future third-person)
zou geritst zijn (perfect conditional first-person)
zou geritst zijn (perfect conditional second-person)
zou geritst zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geritst zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geritst zijn (perfect conditional second-person)
zou geritst zijn (perfect conditional third-person)
zouden geritst zijn (perfect conditional first-person)
zouden geritst zijn (perfect conditional second-person)
zouden geritst zijn (perfect conditional third-person)

om beurten invoegen zoals de tanden van een rits

Wanneer twee banen tot een enkele baan versmald worden, moet er geritst worden.

Ritsen is het beurtelings invoegen van voertuigen op een vrije rijstrook bij een vermindering van het aantal rijstroken.

Weblink bron “Ritsen vanaf 1 maart verplicht in België” (14 februari 2014) op nu.nl


transportwagen

transportwagens (plural)
transportwagentje (diminutive singular)
transportwagentjes (diminutive plural)

een wagen bedoeld voor het vervoeren van goederen

Je hebt daar een paar grote transportwagens voor nodig.


knipperbol

een oranje bol met een kipperend licht erin op een paal

Tot 1966 stonden er knipperbollen naast zebrapaden als algemene waarschuwing.


zijspiegel

zijspiegels (plural)
zijspiegeltje (diminutive singular)
zijspiegeltjes (diminutive plural)

een spiegel aan zijkant van een voertuig waarin de chauffeur het zijdelings achteropkomende verkeer kan waarnemen

Je moet je zijspiegel nog even goed zetten.


spitsuur

de tijd van de dag dat de drukte op de weg het grootst is

Tijdens de spitsuren wordt de vluchtstrook opengesteld voor verkeer.


zakenverkeer

samenstelling van zaak en verkeer met het invoegsel -en-

verkeer dat een zakelijke reden heeft om te reizen

Door sommigen wordt voorgesteld vracht- en zakenverkeer van het andere verkeer te scheiden.


navigatie

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘scheepvaart’ voor het eerst aangetroffen in 1549

Naamwoord van handeling van navigeren met het achtervoegsel -atie

het via de weg bereiken van een bestemming door middel van elektronische apparatuur en navigatiesatellieten

Onze chauffeurs beschikken over moderne technieken op het gebied van routeplanning en elektronische navigatie .


paard-en-wagen

paard-en-wagens (plural)
paard-en-wagentje (diminutive singular)
paard-en-wagentjes (diminutive plural)

een door een of meerdere paarden voortbewogen wagen

Een paard-en-wagen behoorde in Nederland vroeger tot het "langzame verkeer", maar sinds 2001 is dat begrip uit de verkeerswetgeving verdwenen.


zakenvliegtuig

samenstelling van zaak en vliegtuig met het invoegsel -en-

zakenvliegtuigen (plural)
zakenvliegtuigje (diminutive singular)
zakenvliegtuigjes (diminutive plural)

een vliegtuig dat in eigen bezit van een commerciële organisatie is

Fortis heeft zijn zakenvliegtuig te koop aangeboden.


legger

van Middelnederlands; op te vatten als afleiding van zowel leggen ww als liggen ww met het achtervoegsel -er

voorwerp waar andere voorwerpen op kunnen rusten

plat soort aanhangwagen met weinig opbouw die door een vrachtauto kan worden getrokken

Op de Maasdijk in 's-Gravenzande kantelde de achterste legger van een vrachtwagen plots, waardoor de lading boomstammen eruit viel.


ziekenwagen

samenstelling van zieke zn en wagen zn met het invoegsel -n-

Krankenwagen

een voertuig ingericht voor het vervoer van patiënten, gewoonlijk naar een ziekenhuis toe

ziekenwagens (plural)
ziekenwagentje (diminutive singular)
ziekenwagentjes (diminutive plural)

Er stond een ziekenwagen voor de deur bij de buren; er zal toch niets gebeurd zijn?


zijwind

zijwinden (plural)
zijwindje (diminutive singular)
zijwindjes (diminutive plural)

een wind die haaks staat op de rij- of vaarrichting

De wielrenners hadden veel last van de harde zijwind op de Brouwersdam.


gevarendriehoek

samenstelling van gevaar en driehoek met het invoegsel -en-

gevarendriehoeken (plural)
gevarendriehoekje (diminutive singular)
gevarendriehoekjes (diminutive plural)

een driehoekige rode reflector die in sommige Europese landen verplicht in de auto aanwezig moet zijn

Moet ik een gevarendriehoek in mijn auto hebben?


ketelwagen

tank wagon

een goederenwagon waarop een ketel gemonteerd is, geschikt voor het vervoer van vloeibare producten

ketelwagens (plural)
ketelwagentje (diminutive singular)
ketelwagentjes (diminutive plural)

Er ging bij Zwijndrecht een ketelwagen vol alcohol in vlammen op.


trekpaard

In de betekenis van ‘paard dat een voertuig voorttrekt’ voor het eerst aangetroffen in 1422

Samenstelling van trek (van 'trekken') en paard.

trekpaarden (plural)
trekpaardje (diminutive singular)
trekpaardjes (diminutive plural)

Schaarbeek is de eerste Belgische gemeente die paarden inzet bij de ophaling van afval. De twee Ardense trekpaarden die de gemeente heeft aangekocht en enkele maanden heeft voorbereid op die taak, zullen voortaan ingeschakeld worden om een deel van de 800 openbare vuilnisbakken in de gemeente leeg te maken.


rijtuig

In de betekenis van ‘door paarden getrokken voertuig voor mensen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1681

men wordt wel door een mestkar maar niet door een rijtuig overreden

Kutsche

wagen die door een of meer paarden getrokken wordt

rijtuigen (plural)
rijtuigje (diminutive singular)
rijtuigjes (diminutive plural)

Te Berwick, niet ver van Chicago, lieten Donderdagavond laat zes roovers zich in een rijtuig naar de Bank rijden. Terwijl twee hunner (thans: van hen) buiten bleven om op het rijtuig te passen, gingen de vier anderen, met behulp van valsche sleutels, het gebouw binnen, lieten met dynamiet de brandkast openspringen en stalen daaruit 30,000 dollars in goud.

een van de wagens van trein of tram, treinwagon, tramwagon

Als aanvulling op de eenheids-doorgangswagen („Donnerbüchsen“) werd het rijtuigfabrikaat Bi 29 ontwikkeld. Deze rijtuigen hadden geen open platforms, maar een gesloten instapruimte om reizigers in de 2e klas beter tegen tocht te beschermen.


kraanwagen

kranbil

kraanwagens (plural)
kraanwagentje (diminutive singular)
kraanwagentjes (diminutive plural)

een voertuig waarop een kraan gemonteerd is, vaak gebruikt om defecte wagens op te takelen en naar de garage te brengen

Een kraanwagen sloeg in de middenberm om en raakte daarbij een tegemoetkomende vrachtwagen die grote rollen glasvezel vervoerde.


wielbasis

Radstand

de afstand tussen de twee middelpunten van de voor- en achteras

wielbases (plural)
wielbasissen (plural)

Een te grote wielbasis waakt het voertuig minder wendbaar.


plakker

Naamwoord van handeling van plakken met het achtervoegsel -er

plakkers (plural)
plakkertje (diminutive singular)
plakkertjes (diminutive plural)

iemand die te dicht achter een ander voertuig rijdt, bumperklever

Op de weg had ik een plakker achter me.


ruimteschip

ruimteskip

vaartuig geschikt om zich buiten de aardse atmosfeer te begeven

ruimteschepen (plural)
ruimtescheepje (diminutive singular)
ruimtescheepjes (diminutive plural)

In sciencefictionfilms komen vaak overbodig gestroomlijnde ruimteschepen voor.


ondergrondse

afgeleid van ondergronds met het achtervoegsel -e


oversteek

travesía

het oversteken van de ene plaats naar de andere

oversteken (plural)
oversteekje (diminutive singular)
oversteekjes (diminutive plural)

Halverwege de oversteek stopte hij, keek met een grote grijns achterom, pakte zijn fototoestel en maakte een foto van de diepe afgrond en vervolgde zijn stappen naar de veiligheid van de rotsen, 20 meter verderop.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


pekel

In de betekenis van ‘oplossing van zout in water’ voor het eerst aangetroffen in 1510

strooizout ter bestrijding van gladheid op de wegen


gezagvoerder

In de betekenis van ‘iem. die het bevel heeft’ voor het eerst aangetroffen in 1856

Samenstellende afleiding van gezag en de stam van voeren met het achtervoegsel -der

een persoon op wie de hoogste verantwoordelijkheid rust aan boord van een vlieg- of vaartuig

Omdat de gezagvoerder geveld werd door een ziekte, moest de eerste stuurman zijn taak overnemen.


ochtendfile

Verkehrsstau

een verkeersopstopping in de vroege morgen

ochtendfiles (plural)
ochtendfiletje (diminutive singular)
ochtendfiletjes (diminutive plural)

Op de A16 was de ochtendfile volgens Rijkswaterstaat korter dan normaal.


zandtransport

Ons bedrijf help u bij grond- en zandtransport.


autokenteken

autokentekens (plural)
autokentekentje (diminutive singular)
autokentekentjes (diminutive plural)

het nummer (kenteken) dat een auto draagt en onder is ingeschreven.

Het autokenteken was van de auto afgevallen.


spoorwegovergang

Eisenbahnübergang

spoorwegovergangen (plural)
spoorwegovergangetje (diminutive singular)
spoorwegovergangetjes (diminutive plural)

een gelijkvloerse kruising tussen een verkeersweg en een spoorweg.


autobaan

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘autosnelweg’ voor het eerst aangetroffen in 1940

autobanen (plural)
autobaantje (diminutive singular)
autobaantjes (diminutive plural)

weg bestemd voor snel gemotoriseerd verkeer (zoals auto's, motoren, bussen en vrachtwagens) met ongelijkvloerse kruisingen en een middenberm tussen de twee rijrichtingen


rijbaan

rijbanen (plural)
rijbaantje (diminutive singular)
rijbaantjes (diminutive plural)

Bewoners van de Dokter Schräderlaan in het Brabantse Oisterwijk keken toch wat vreemd op, toen de werkzaamheden voor een nieuwe riolering waren voltooid. De lantaarnpaal die voorheen op het trottoir stond, staat nu plotseling op de rijbaan. Dat dat niet helemaal de bedoeling is, blijkt wel uit het feit dat de paal wordt afgeschermd door een rood-wit waarschuwingsbord. De gemeente Oisterwijk laat in een reactie weten dat het om een tijdelijke situatie gaat.


sneeuwscooter

motorvoertuig waarmee men zich over sneeuw en ijs kan voortbewegen


scooter

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘tweewielig motorvoertuig’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1951

scooters (plural)
scootertje (diminutive singular)
scootertjes (diminutive plural)

motorrijtuig met twee kleine, brede wielen en een lage treeplank

De tweetaktscooter is een nog grotere vuilspuiter dan gedacht. Scooters met dit ouderwetse type motor - herkenbaar aan het knetterende geluid - zijn tot duizenden malen vuiler dan een moderne bestelbus. Een ban op tweetakt zou in stedelijke gebieden lokaal tot een enorme verbetering van de luchtkwaliteit kunnen leiden, blijkt uit een studie in Nature.


bromfiets

Leenwoord uit het ?, in de betekenis van ‘fiets met motor’ voor het eerst aangetroffen in 1950

bromfietsen (plural)
bromfietsje (diminutive singular)
bromfietsjes (diminutive plural)

lichte motorfiets met een cilinderinhoud van maximaal 50 cc

Mijn glazenwasser vertelt me dat hij gelovig is. Hij zegt: „Ik had twee bromfietsen, die zijn binnen een week allebei gestolen. Maar ja, de een had iets met de remmen en de andere lekte benzine. Dan moet er toch iemand daarboven zijn die zegt, laat een ander maar een ongeluk krijgen. Snap je wat ik bedoel?”


motorrijtuig

In de betekenis van ‘officiële benaming voor auto's en motorfietsen’ voor het eerst aangetroffen in 1905

volgens de definitie van de Nederlandse Wegenverkeerswet: door een motor voortbewogen, niet langs rails geleid voertuig

Voorbeelden van motorrijtuigen: auto, motorfiets, bus, trekker, bromfiets, scooter


radiobaken

radiobakens (plural)
radiobakentje (diminutive singular)
radiobakentjes (diminutive plural)

radiozendstation op een zee- of luchthaven of langs een luchtroute, dat dient als hulpmiddel om de koers voor schepen en vliegtuigen te bepalen

De nauwkeurigheid wordt vergroot door aanvullend op het GPS-signaal gebruik te maken van radiobakens op aarde met bekende opstelpunten.


stoplicht

stoplichten (plural)
stoplichtje (diminutive singular)
stoplichtjes (diminutive plural)

een installatie die middels gekleurde lichten het verkeer op een kruispunt regelt

Dit stoplicht gaat snel weer op rood.

Stoplicht springt op rood stoplicht springt op groen. In Almelo is altijd wat te doen. (Herman Finkers)


ziekenauto

samenstelling van zieke zn en auto zn met het invoegsel -n-

ambulanse

een voertuig ingericht voor het vervoer van zieken of gewonden

ziekenauto's (plural)
ziekenautootje (diminutive singular)
ziekenautootjes (diminutive plural)

Er stond een ziekenauto bij de buren voor de deur; er zou toch niets gebeurd zijn?


spooksein

spookseinen (plural)
spookseintje (diminutive singular)
spookseintjes (diminutive plural)

een sein dat door lokale omstandigheden aangezien wordt voor een ander stand dan die werkelijk heeft.

Het spooksein ontstond doordat zonlicht het sein verblindde ofwel doordat zonlicht de lens van het verkeerde sein deed oplichten.


autonavigatiesysteem

samenstelling van auto en navigatiesysteem

autonavigatiesystemen (plural)
autonavigatiesysteempje (diminutive singular)
autonavigatiesysteempjes (diminutive plural)

boordcomputer in een auto, die registreert waar deze zich bevindt en de kortste route aangeeft wanneer de bestuurder een bestemming opgeeft


halteren

Afgeleid van halte met het achtervoegsel -eren

halteerde (past)
gehalteerd (past participle)

het stoppen van een bus, trein, metro of tram bij een halte of op een station.

De bussen halteren ieder half uur bij de bushalte.


verkeerstafel

samenstelling van verkeer en tafel met het invoegsel -s-

verkeerstafels (plural)
verkeerstafelen (plural)
verkeerstafeltje (diminutive singular)
verkeerstafeltjes (diminutive plural)

een plateau in het wegdek om de snelheid van het verkeer af te remmen, vaak gelegen op een kruispunt, een langgerekte drempel.

De verkeerstafel maakte de straat veiliger.


klinkerweg

klinkerwegen (plural)
klinkerwegje (diminutive singular)
klinkerweggetje (diminutive singular)
klinkerwegjes (diminutive plural)
klinkerweggetjes (diminutive plural)


zweefbrug

zweefbruggen (plural)
zweefbruggetje (diminutive singular)
zweefbruggetjes (diminutive plural)

een bewegende brug, waarbij een deel van het wegdek in horizontale richting heen en weer beweegt.

De eerste zweefbrug werd gebouwd in 1893.


oprit

opritten (plural)
opritje (diminutive singular)
opritjes (diminutive plural)

Hij koos de verkeerde oprit en kwam op de zuidelijke snelweg terecht.

een omhoog hellende weg naar een brug e.d.

Die oprit kan 's winters flink glad wezen.


turbulent

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘woelig’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1553

turbulenter (uninflected comparative)
turbulentst (uninflected superlative)
turbulente (inflected positive)
turbulentere (inflected comparative)
turbulentste (inflected superlative)
turbulents (partitive positive)
turbulenters (partitive comparative)

met veel onbedoelde extra beweging, m.n. van vliegtuigen

Het vliegtuig maakte een turbulente landing.


medereiziger

medereizigers (plural)
medereizigertje (diminutive singular)
medereizigertjes (diminutive plural)

een reiziger die net als jij (daar) aan het reizen is.

Een medereiziger sprak me aan en we hadden een leuk gesprek.


luchtkussenvoertuig

samenstelling van luchtkussen en voertuig

luchtkussenvoertuigen (plural)
luchtkussenvoertuigje (diminutive singular)
luchtkussenvoertuigjes (diminutive plural)

een voertuig dat zich zowel over land als over water kan voortbewegen, waarbij onder de rok lucht wordt geblazen


carpoolplaats

carpoolplaatsen (plural)
carpoolplaatsje (diminutive singular)
carpoolplaatsjes (diminutive plural)

parkeerplaats voor auto's van carpoolers

De carpoolplaats moest al snel worden uitgebreid.


lifter

afgeleid van de werkwoordstam van liften met het achtervoegsel -er

lifters (plural)
liftertje (diminutive singular)
liftertjes (diminutive plural)

iemand die gratis als passagier meerijdt met een langs de weg aangehouden auto

De lifter had maar weinig bagage.


carpooler

Naamwoord van handeling van carpoolen met het achtervoegsel -er

carpoolers (plural)
carpoolertje (diminutive singular)
carpoolertjes (diminutive plural)

automobilisten die in de auto van één van hen, samen naar een gemeenschappelijke bestemming gaan, en vice versa

”Zal ik volgende week rijden?” vroeg Jaap, de nieuwe carpooler.


parallelweg

parallelwegen (plural)
parallelwegje (diminutive singular)
parallelwegjes (diminutive plural)

weg die min of meer evenwijdig met een andere loopt


autoloos

afgeleid van auto met het achtervoegsel -loos

autolozer (uninflected comparative)
autoloost (uninflected superlative)
autoloze (inflected positive)
autolozere (inflected comparative)
autolooste (inflected superlative)
autolozers (partitive comparative)

Volgend weekend wordt er weer een autoloze zondag georganiseerd.


haltering

Naamwoord van handeling van halteren met het achtervoegsel -ing

halteringen (plural)
halterinkje (diminutive singular)
halterinkjes (diminutive plural)

het steeds stoppen van een bus of trein bij een halte of op een station.

De bushalte werd gereed gemaakt voor de haltering van gelede bussen.


camper

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘kampeerwagen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1984

campers (plural)
campertje (diminutive singular)
campertjes (diminutive plural)

een auto met een extra ruimte waarin men kan overnachten en/of leven

Het gezin reisde met de camper naar Frankrijk.

Het is een horrorscène: tandarts Edwin Smith gaat alle tanden trekken van de pas 17-jarige Larry Hammons. Het gebeurt in een tot tandartspraktijk omgebouwde camper op een verlaten parkeerplaats in de Amerikaanse staat Kentucky. Voordat Larry de camper binnenstapt, in de documentaire That Sugar Film, praat de jongen met de Australische filmmaker Damon Gameau. Larry vertelt hoe hij zijn hele jeugd dagelijks liters Mountain Dew dronk, een frisdrank met veel suiker.

De zelf omgebouwde camper waar hij in woonde was van alle gemakken voorzien, maar hij was minder dan 800 euro per jaar kwijt aan vaste lasten.


groen licht

een stop- of verkeerslicht waarvan alleen de groenkleurige lamp brandt

De buschauffeur had groen licht en kon dus doorrijden.


verkeersopstopping

samenstelling van verkeer en opstopping met het invoegsel -s-


hooiwagen

segador

benaming voor geleedpotigen uit de orde Opiliones

hooiwagens (plural)
hooiwagentje (diminutive singular)
hooiwagentjes (diminutive plural)


dieselen

afgeleid van diesel zn met het achtervoegsel -en

dieselde (past)
gedieseld (past participle)
te dieselen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen dieselen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen dieselen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gedieseld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gedieseld (active infinitive perfect present long-form)
gedieseld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gedieseld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
dieselend (imperfect participle)
gedieseld (past participle)
diesele (subjunctive)
diesel (indicative imperfect present singular first-person)
dieselt (indicative imperfect present singular second-person)
dieselt (indicative imperfect present singular second-person)
dieselt (indicative imperfect present singular second-person)
dieselt (indicative imperfect present singular third-person)
dieselde (indicative imperfect past singular first-person)
dieselde (indicative imperfect past singular second-person)
dieselde (indicative imperfect past singular second-person)
dieselde (indicative imperfect past singular second-person)
dieselde (indicative imperfect past singular third-person)
dieselden (indicative imperfect past plural first-person)
dieselden (indicative imperfect past plural second-person)
dieselden (indicative imperfect past plural third-person)
zal dieselen (indicative imperfect future singular first-person)
zult dieselen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dieselen (indicative imperfect future singular second-person)
zult dieselen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dieselen (indicative imperfect future singular second-person)
zult dieselen (indicative imperfect future singular second-person)
zal dieselen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen dieselen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen dieselen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen dieselen (indicative imperfect future plural third-person)
zou dieselen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou dieselen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) dieselen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt dieselen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou dieselen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden dieselen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden dieselen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden dieselen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gedieseld (perfect present first-person)
hebt gedieseld (perfect present second-person)
hebt gedieseld (perfect present second-person)
heeft gedieseld (perfect present second-person)
hebt gedieseld (perfect present second-person)
heeft gedieseld (perfect present third-person)
hebben gedieseld (perfect present first-person)
hebben gedieseld (perfect present second-person)
hebben gedieseld (perfect present third-person)
had gedieseld (perfect past first-person)
had gedieseld (perfect past second-person)
had gedieseld (perfect past second-person)
hadt gedieseld (perfect past second-person)
had gedieseld (perfect past third-person)
hadden gedieseld (perfect past first-person)
hadden gedieseld (perfect past second-person)
hadden gedieseld (perfect past third-person)
zal gedieseld hebben (perfect future first-person)
zal gedieseld hebben (perfect future second-person)
zult gedieseld hebben (perfect future second-person)
zult gedieseld hebben (perfect future second-person)
zal gedieseld hebben (perfect future second-person)
zult gedieseld hebben (perfect future second-person)
zal gedieseld hebben (perfect future third-person)
zullen gedieseld hebben (perfect future first-person)
zullen gedieseld hebben (perfect future second-person)
zullen gedieseld hebben (perfect future third-person)
zou gedieseld hebben (perfect conditional first-person)
zou gedieseld hebben (perfect conditional second-person)
zou gedieseld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gedieseld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gedieseld hebben (perfect conditional second-person)
zou gedieseld hebben (perfect conditional third-person)
zouden gedieseld hebben (perfect conditional first-person)
zouden gedieseld hebben (perfect conditional second-person)
zouden gedieseld hebben (perfect conditional third-person)

voortbewegen met behulp van een dieselmotor

kan zowel een voertuig als de gebruikers daarvan als onderwerp hebben

Dieselen is niet meer zo in. Gedeeltelijk omdat op gas rijden heel aantrekkelijk is geworden, en gedeeltelijk omdat dieselen de laatste jaren als erg milieubelastend wordt gezien.


fietsster

Afgeleid van fiets met het achtervoegsel -ster.

fietssters (plural)
fietsstertje (diminutive singular)
fietsstertjes (diminutive plural)


wielrijdster

Naamwoord van handeling van wielrijden ww met het achtervoegsel -ster of afgeleid van wielrijder ww met het achtervoegsel -ster

wielrijdsters (plural)
wielrijdstertje (diminutive singular)
wielrijdstertjes (diminutive plural)


spitsstrook

spitsstroken (plural)
spitsstrookje (diminutive singular)
spitsstrookjes (diminutive plural)

een rijstrook op een autosnelweg die alleen geopend is bij druk verkeer in de spits

De spitsstrook wordt met camera's bewaakt.


rijwiel

In de betekenis van ‘fiets’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1869

Voorgesteld door de letterkundige Alfred Buijs , ter vervanging van de Franse benaming vélocipède, in een ingezonden brief, zie vindplaats hieronder.

rijwielen (plural)
rijwieltje (diminutive singular)
rijwieltjes (diminutive plural)

al behoort hij dan ook niet tot de officiëele of "Koningsgeleerden" (zou van Vloten zeggen), geoorloofd is, op dit gebied zijne stem te doen hooren, zijn gevoelen kenbaar te maken, dan zou hij, door de wet der analogie geleid, het voorwerp waar ditmaal sprake van is, den velocipède namentlijk , het liefst met den naam van rijwiel bestempelen, een woord dat al aanstonds aanleiding geeft tot het vormen van 't werkwoord wielrijden en het naamwoord wielrijder. Ja, ik voor mij vind het woord rijwiel het geschiktste en gemakkelijkste woord. Ook het meest Hollandsche woord. Zoo zegt men immers ook rijtuig, rijpaard en wat dies meer zij, terwijl de door ons gevormde woorden, wielrijden en wielrijder, in overeenstemming zijn met de zamengestelde woorden paardrijden en paardrijder, schaatsenrijden en schaatsenrijder, en dergelijke zamenstellingen meer.

Alfred Buijs
 Ingezonden Stukken. Iets over Neologisme (september 1869) in: Utrechtsch provinciaal en stedelĳk dagblad, algemeen advertentie-blad, Utrecht (12 september 1869), p. 3, kol. 3.


rijwielpad

rijwielpaden (plural)
rijwielpaadje (diminutive singular)
rijwielpaadjes (diminutive plural)


tweewieler

In de betekenis van ‘rijwiel of ander voertuig met twee wielen’ voor het eerst aangetroffen in 1869

Samenstellende afleiding van twee en wiel met het achtervoegsel -er

tweewielers (plural)
tweewielertje (diminutive singular)
tweewielertjes (diminutive plural)

rijwiel of ander voertuig met twee wielen b.v. een bromfiets of een motorfiets


combi

combi's (plural)
combietje (diminutive singular)
combietjes (diminutive plural)

auto met extra ruimte die voor personenvervoer en licht goederentransport gebruikt kan worden

personenbusje als vervoersmiddel van de politie


asdruk

druk die de wielen aan een as uitoefenen op wegdek of rails


terminal

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘eindstation’ voor het eerst aangetroffen in 1973

terminals (plural)
terminaltje (diminutive singular)
terminaltjes (diminutive plural)

de ruimte op een vliegveld of in een haven waar passagiers aankomen en vertrekken

De passagiers werden opgevangen in de terminal.


parkeerstrook

parkeergelegenheid vlak langs een rijweg


fileparkeren

filegeparkeerd (past participle)
gefileparkeerd (past participle)

De te-vorm komt zowel gescheiden als ongescheiden voor en hetzelfde geldt voor het voltooid deelwoord

de auto parkeren in de ruimte tussen twee achter elkaar staande auto's


herenfiets

samenstelling van heer en fiets met het invoegsel -en-

herenfietsen (plural)
herenfietsje (diminutive singular)
herenfietsjes (diminutive plural)


leasefiets

leasefietsen (plural)
leasefietsje (diminutive singular)
leasefietsjes (diminutive plural)


snorfiets

Leenwoord uit het ?, in de betekenis van ‘fiets met hulpmotor’ voor het eerst aangetroffen in 1975

snorfietsen (plural)
snorfietsje (diminutive singular)
snorfietsjes (diminutive plural)

rijwiel met hulpmotor met een maximumsnelheid van 25 km per uur dat zonder valhelm bereden mag worden


fietserstunnel

samenstelling van fietser en tunnel met het invoegsel -s-

fietserstunnels (plural)
fietserstunneltje (diminutive singular)
fietserstunneltjes (diminutive plural)

een tunnel die uitsluitend bestemd is voor fietsers en voetgangers


fietshelm

fietshelmen (plural)
fietshelmpje (diminutive singular)
fietshelmpjes (diminutive plural)

helm die het hoofd van een fietser zou moeten beschermen bij een ongeluk

Wie aan Nederland denkt, denkt aan fietsen. Nederlanders en fietshelmen zijn een minder goede combinatie. We vinden ze lelijk, niet lekker zitten, en bijna niemand draagt ze.

Weblink bron
Noor de Kort
 “Nederlanders willen geen fietshelm, maar dat gaat misschien veranderen” (16 april 2025), NOS


fietsstrook

fietsstroken (plural)
fietsstrookje (diminutive singular)
fietsstrookjes (diminutive plural)

'rijstrook' voor fietsers die door een streep is afgescheiden van de rijbaan

Formeel is een fietsstrook geen rijstrook omdat hij niet breed genoeg is voor een motorvoertuig op vier wielen.


rijstrook

rijstroken (plural)
rijstrookje (diminutive singular)
rijstrookjes (diminutive plural)

met strepen gemarkeerd onderdeel van een rijbaan dat breed genoeg is voor motorvoertuigen op meer dan 2 wielen


fietstunnel

fietstunnels (plural)
fietstunneltje (diminutive singular)
fietstunneltjes (diminutive plural)


phare

Dit is Belgisch-Nederlands, maar ook in België geen standaardtaal.

lamp met een felle lichtbundel, zoals aan de voorkant van motorvoertuig

Maar dan gaat ge in scherpe blinde bochten wel meer kans lopen om een phare recht in uw gezicht te krijgen bij het uitkomen van de bocht, indien die tegenligger het beperkte licht van uwe moto niet/ te laat heeft opgemerkt.

Weblink bron
DustDriver
 reactie #6281 (2 november 2015), 2fast4u.be in:
WheeKnee
 Het Frustratie Topic. (22 april 2010)


schoolbus

schoolbussen (plural)
schoolbusje (diminutive singular)
schoolbusjes (diminutive plural)

autobus die kinderen naar en van school rijdt


bollard

stevige paaltje om auto's te weren dat in het wegdek kan verzinken op momenten dat toegang voor een auto wel gewenst is

Je hebt sluipverkeer en je hebt kruipverkeer. Degenen die tot deze laatste categorie weggebruikers behoren, maken er een sport van om tussen paaltjes en bollards in het centrum van Enschede door te manoeuvreren om zo alsnog ‘na sluitingstijd’ het winkelerf binnen te kruipen. Luttele minuten nadat iemand merkt dat een bollard - u weet wel zo’n paaltje dat op en neer gaat - even defect is, weet heel Enschede dat en stormt iedereen daar de binnenstad binnen. (…) De bollard in de Hengelosestraat heeft ook al een bewogen leven achter de rug.

Weblink bron “Bollard staat voor paal” (20 juni 2009) op tubantia.nl


kentekenplaat

Kennzeichenschild

een strook metaal waarop een kentekennummer is vermeld

kentekenplaten (plural)
kentekenplaatje (diminutive singular)
kentekenplaatjes (diminutive plural)

Voor de kentekenplaat en de belettering bestaan normen van de overheid.


kentekennummer

Kennzeichennummer

een combinatie van cijfers en letters op de kentekenplaat van een motorvoertuig of aanhanger

kentekennummers (plural)
kentekennummertje (diminutive singular)
kentekennummertjes (diminutive plural)

de combinatie van cijfers en letters op de kentekenplaat van een motorvoertuig of aanhanger

De kentekennummers worden door de overheid uitgegeven.


kentekenbewijs

Kraftfahrzeugschein

een identificatiedocument voor voertuigen

kentekenbewijzen (plural)
kentekenbewijsje (diminutive singular)
kentekenbewijsjes (diminutive plural)

Op het kentekenbewijs zijn de kenmerken van het voertuig vermeld.


personenauto

samenstelling van persoon en auto met het invoegsel -en-

Personenauto

een motorvoertuig voor het vervoer van enkele mensen

personenauto's (plural)
personenautootje (diminutive singular)
personenautootjes (diminutive plural)

Tussen de bussen en vrachtwagens stond een personenauto.


tunnelen

[1, 2]: afgeleid van tunnel zn met het achtervoegsel -en

tunnelde (past)
getunneld (past participle)
te tunnelen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen tunnelen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen tunnelen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben getunneld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben getunneld (active infinitive perfect present long-form)
getunneld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
getunneld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
tunnelend (imperfect participle)
getunneld (past participle)
tunnele (subjunctive)
tunnel (indicative imperfect present singular first-person)
tunnelt (indicative imperfect present singular second-person)
tunnelt (indicative imperfect present singular second-person)
tunnelt (indicative imperfect present singular second-person)
tunnelt (indicative imperfect present singular third-person)
tunnelde (indicative imperfect past singular first-person)
tunnelde (indicative imperfect past singular second-person)
tunnelde (indicative imperfect past singular second-person)
tunnelde (indicative imperfect past singular second-person)
tunnelde (indicative imperfect past singular third-person)
tunnelden (indicative imperfect past plural first-person)
tunnelden (indicative imperfect past plural second-person)
tunnelden (indicative imperfect past plural third-person)
zal tunnelen (indicative imperfect future singular first-person)
zult tunnelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal tunnelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult tunnelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal tunnelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult tunnelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal tunnelen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen tunnelen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen tunnelen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen tunnelen (indicative imperfect future plural third-person)
zou tunnelen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou tunnelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) tunnelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt tunnelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou tunnelen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden tunnelen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden tunnelen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden tunnelen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb getunneld (perfect present first-person)
hebt getunneld (perfect present second-person)
hebt getunneld (perfect present second-person)
heeft getunneld (perfect present second-person)
hebt getunneld (perfect present second-person)
heeft getunneld (perfect present third-person)
hebben getunneld (perfect present first-person)
hebben getunneld (perfect present second-person)
hebben getunneld (perfect present third-person)
had getunneld (perfect past first-person)
had getunneld (perfect past second-person)
had getunneld (perfect past second-person)
hadt getunneld (perfect past second-person)
had getunneld (perfect past third-person)
hadden getunneld (perfect past first-person)
hadden getunneld (perfect past second-person)
hadden getunneld (perfect past third-person)
zal getunneld hebben (perfect future first-person)
zal getunneld hebben (perfect future second-person)
zult getunneld hebben (perfect future second-person)
zult getunneld hebben (perfect future second-person)
zal getunneld hebben (perfect future second-person)
zult getunneld hebben (perfect future second-person)
zal getunneld hebben (perfect future third-person)
zullen getunneld hebben (perfect future first-person)
zullen getunneld hebben (perfect future second-person)
zullen getunneld hebben (perfect future third-person)
zou getunneld hebben (perfect conditional first-person)
zou getunneld hebben (perfect conditional second-person)
zou getunneld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getunneld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getunneld hebben (perfect conditional second-person)
zou getunneld hebben (perfect conditional third-person)
zouden getunneld hebben (perfect conditional first-person)
zouden getunneld hebben (perfect conditional second-person)
zouden getunneld hebben (perfect conditional third-person)
er wordt getunneld (impersonal passive present imperfect)
er is getunneld (impersonal passive present perfect)
er werd getunneld (impersonal passive past imperfect)
er was getunneld (impersonal passive past perfect)
er zal getunneld worden (impersonal passive future imperfect)
er zal getunneld zijn (impersonal passive future perfect)
er zou getunneld worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou getunneld zijn (impersonal passive conditional perfect)

gebruik maken van een tunnel
door aanleg van een tunnel verbinden

Als ook het omzetverlies van winkeliers en de overlast voor het verkeer worden meegenomen, dan zou, zeker in de binnenstad, tunnelen wel eens heel wat gunstiger uit de bus kunnen komen.

gebruik maken van een tunnel
zich via een tunnel verplaatsen

In Valkenburg kan men voortaan tunnelen


auto-ongeval

auto-ongevallen (plural)
auto-ongevalletje (diminutive singular)
auto-ongevalletjes (diminutive plural)

een ongeval waarbij de betrokkenen zich in of rond een auto begaven


snorfietser

snorfietsers (plural)
snorfietsertje (diminutive singular)
snorfietsertjes (diminutive plural)


snorscooter

snorscooters (plural)
snorscootertje (diminutive singular)
snorscootertjes (diminutive plural)

een snorfiets die er als een scooter uitziet

"Verkoop van extreem vervuilende snorscooters moet verboden worden"


dagrijlicht

Samenstelling van dag, de werkwoordstam van rijden en licht

dagrijlichten (plural)
dagrijlichtje (diminutive singular)
dagrijlichtjes (diminutive plural)

verlichting op een voertuig die alleen gevoerd mag worden met daglicht.

Nieuwe auto's hebben tegenwoordig dagrijlicht dat in plaats van dimlicht overdag gevoerd mag worden om zo beter op te vallen.


grootlicht

grootlichten (plural)
grootlichtje (diminutive singular)
grootlichtjes (diminutive plural)

de verlichting van een voertuig dat bedoeld is om de weg voor het voertuig te verlichten over een grote afstand.

Door het grootlicht zagen we in de verte nog snel een ree oversteken.


dimlicht

dimlichten (plural)
dimlichtje (diminutive singular)
dimlichtjes (diminutive plural)

de verlichting van een voertuig dat bedoeld is om de weg voor het voertuig te verlichten zonder dat daarbij de bestuurders in tegemoetkomende voertuigen te verblinden.

Toen de tegenligger er aan kwam werd gauw overgeschakeld van grootlicht naar dimlicht om deze niet te verblinden.


kruislicht

kruislichten (plural)
kruislichtje (diminutive singular)
kruislichtjes (diminutive plural)

Toen de tegenligger er aan kwam werd gauw overgeschakeld van grootlicht naar kruislicht om deze niet te verblinden.


stadslicht

samenstelling van stad en licht met het invoegsel -s-

stadslichten (plural)
stadslichtje (diminutive singular)
stadslichtjes (diminutive plural)

de verlichting van een voertuig dat bedoeld is voor gebruik in de stad en in gebruik is als men buiten de bebouwde kom op de rijbaan geparkeerd staat.

Vroeger werd er binnen de bebouwde kom enkel stadslichten gevoerd.


verkeersregelaar

samenstelling van verkeer en regelaar met het invoegsel -s-

verkeersregelaars (plural)
verkeersregelaartje (diminutive singular)
verkeersregelaartjes (diminutive plural)


verkeerscentrale

samenstelling van verkeer en centrale met het invoegsel -s-

centraal meld- en regelpunt voor het verkeer

"We willen altijd toezicht hebben op wat er in de tunnel gebeurt", zei een woordvoerder in het NOS Radio 1 Journaal. "Als er niemand in de verkeerscentrale is om toezicht te houden en ook snel af te sluiten als er een ongeval gebeurt, betekent het dat we de tunnel dicht moeten doen."

Weblink bron “Ketheltunnel dicht tijdens ochtendspits vanwege ziekmeldingen, inmiddels weer open” (16 mei 2022), NOS


avondspits

de grote verkeersdrukte aan het einde van de middag en het begin van de avond

Hij wilde graag vroeg vertrekken, zodat hij de avondspits voor kon zijn.


autorijbewijs

autorijbewijzen (plural)
autorijbewijsje (diminutive singular)
autorijbewijsjes (diminutive plural)

een certificaat dat als bewijs dient voor iemands bevoegdheid om een autovoertuig te besturen


autorijder

Naamwoord van handeling van autorijden met het achtervoegsel -er

autorijders (plural)
autorijdertje (diminutive singular)
autorijdertjes (diminutive plural)


autorijdster

Naamwoord van handeling van autorijden met het achtervoegsel -ster

autorijdsters (plural)
autorijdstertje (diminutive singular)
autorijdstertjes (diminutive plural)


autorijles

autorijlessen (plural)
autorijlesje (diminutive singular)
autorijlesjes (diminutive plural)

een les waarin iemand wordt aangeleerd om een autovoertuig te besturen


autoband

autobanden (plural)
autobandje (diminutive singular)
autobandjes (diminutive plural)

De autoband was lek geraakt en werd vervangen door de reserveband.

Dieper water, drijvende autobanden en twee glijbanen werden optimaal benut door luidruchtige tieners.

Er gebeurden rare dingen in me wanneer we daar achter een paar struiken stonden en elkaar streelden zonder dat ze ook maar één keer mijn handen weghaalde. Het was niet alleen dat mijn hartslag toenam en ik een erectie kreeg, het was alsof ik werd opgepompt als een autoband en elk moment kon ontploffen.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Echte Amerikaanse jeans” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044632767


reserveband

reservebanden (plural)
reservebandje (diminutive singular)
reservebandjes (diminutive plural)

een band die ter reserve wordt aangehouden en bedoeld is om te gebruiken indien een andere band kapot gaat.

Toen de autoband was geklapt heb ik de reserveband op de auto gezet.


reservewiel

reservewielen (plural)
reservewieltje (diminutive singular)
reservewieltjes (diminutive plural)

een band/wiel die ter reserve wordt aangehouden en bedoeld is om te gebruiken indien een andere band kapot gaat.

Toen de autoband was geklapt heb ik de reservewiel op de auto gezet.


integraalhelm

integraalhelmen (plural)
integraalhelmpje (diminutive singular)
integraalhelmpjes (diminutive plural)

valhelm die het hoofd volledig beschermt


postkoets

postkoetsen (plural)
postkoetsje (diminutive singular)
postkoetsjes (diminutive plural)

een koets waarmee vroeger post vervoerd werd en tevens in gebruik was als reiswagen om passagiers mee te vervoeren.

De postkoets bezorgde vooral post tussen grote steden.


postauto

postauto's (plural)
postautootje (diminutive singular)
postautootjes (diminutive plural)

De postauto haalde de brieven op uit de brievenbussen.


postwagen

postwagens (plural)
postwagentje (diminutive singular)
postwagentjes (diminutive plural)

De postwagen haalde de post op bij de bedrijven.


verkeerstoestroom

samenstelling van verkeer en toestroom met het invoegsel -s-

verkeerstoestromen (plural)
verkeerstoestroompje (diminutive singular)
verkeerstoestroompjes (diminutive plural)

de toestroming van verkeer naar een bepaalde plek.

Men probeerde de verkeerstoestroom door middel van een mobiliteitsplan in goede banen te leiden.


politievoertuig

politievoertuigen (plural)
politievoertuigje (diminutive singular)
politievoertuigjes (diminutive plural)

een vervoermiddel dat gebruikt wordt door de politie


rupsvoertuig

rupsvoertuigen (plural)
rupsvoertuigje (diminutive singular)
rupsvoertuigjes (diminutive plural)


wielvoertuig

wielvoertuigen (plural)
wielvoertuigje (diminutive singular)
wielvoertuigjes (diminutive plural)

militair voertuig dat op wielen rijdt (dus niet op rupsbanden)


klemzetten

zette klem (past)
klemgezet (past participle)
klem te zetten (active infinitive imperfect present long-form)
hebben klemgezet (active infinitive perfect present short-form)
te hebben klemgezet (active infinitive perfect present long-form)
klemgezet zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
klemgezet te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
klemzettend (imperfect participle)
klemgezet (past participle)
zet klem (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
zet klem (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zet klem (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zet klem (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zet klem (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
zette klem (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
zette klem (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zette klem (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zette klem (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zette klem (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
zetten klem (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal klemzetten (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen klemzetten (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen klemzetten (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen klemzetten (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden klemzetten (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
klemzet (subordinate-clause present)
klemzet (subordinate-clause present)
klemzet (subordinate-clause present)
klemzet (subordinate-clause present)
klemzet (subordinate-clause present)
klemzette (subordinate-clause past)
klemzette (subordinate-clause past)
klemzette (subordinate-clause past)
klemzette (subordinate-clause past)
klemzette (subordinate-clause past)
heb klemgezet (perfect present first-person)
hebt klemgezet (perfect present second-person)
hebt klemgezet (perfect present second-person)
heeft klemgezet (perfect present second-person)
hebt klemgezet (perfect present second-person)
heeft klemgezet (perfect present third-person)
hebben klemgezet (perfect present first-person)
hebben klemgezet (perfect present second-person)
hebben klemgezet (perfect present third-person)
had klemgezet (perfect past first-person)
had klemgezet (perfect past second-person)
had klemgezet (perfect past second-person)
hadt klemgezet (perfect past second-person)
had klemgezet (perfect past third-person)
hadden klemgezet (perfect past first-person)
hadden klemgezet (perfect past second-person)
hadden klemgezet (perfect past third-person)
zal klemgezet hebben (perfect future first-person)
zal klemgezet hebben (perfect future second-person)
zult klemgezet hebben (perfect future second-person)
zult klemgezet hebben (perfect future second-person)
zal klemgezet hebben (perfect future second-person)
zult klemgezet hebben (perfect future second-person)
zal klemgezet hebben (perfect future third-person)
zullen klemgezet hebben (perfect future first-person)
zullen klemgezet hebben (perfect future second-person)
zullen klemgezet hebben (perfect future third-person)
zou klemgezet hebben (perfect conditional first-person)
zou klemgezet hebben (perfect conditional second-person)
zou klemgezet hebben (perfect conditional second-person)
zoudt klemgezet hebben (perfect conditional second-person)
zoudt klemgezet hebben (perfect conditional second-person)
zou klemgezet hebben (perfect conditional third-person)
zouden klemgezet hebben (perfect conditional first-person)
zouden klemgezet hebben (perfect conditional second-person)
zouden klemgezet hebben (perfect conditional third-person)

met een wielklem bereiken dat een voertuig onbeweeglijk wordt


takelwagen

takelwagens (plural)
takelwagentje (diminutive singular)
takelwagentjes (diminutive plural)

een wagen die ingericht is om gestrande wagens op te takelen en naar de garage te brengen


takelauto

takelauto's (plural)
takelautootje (diminutive singular)
takelautootjes (diminutive plural)

een auto die ingericht is om gestrande wagens op te takelen en naar de garage te brengen


sleepauto

sleepauto's (plural)
sleepautootje (diminutive singular)
sleepautootjes (diminutive plural)

een auto die ingericht is om gestrande wagens weg te slepen en naar de garage te brengen


oprijwagen

oprijwagens (plural)
oprijwagentje (diminutive singular)
oprijwagentjes (diminutive plural)

een wagen die ingericht is om gestrande wagens achterop de wagen te laden en naar de garage te brengen


lepelwagen

lepelwagens (plural)
lepelwagentje (diminutive singular)
lepelwagentjes (diminutive plural)

een wagen die ingericht is om twee banden van een gestrande wagen op te tillen en zo het voertuig en naar de garage te brengen


kraanauto

kraanauto's (plural)
kraanautootje (diminutive singular)
kraanautootjes (diminutive plural)

een wagen waarop een kraan gemonteerd is, vaak gebruikt om gestrande wagens op te takelen en naar de garage te brengen


bergingsvoertuig

samenstelling van berging en voertuig met het invoegsel -s-

bergingsvoertuigen (plural)
bergingsvoertuigje (diminutive singular)
bergingsvoertuigjes (diminutive plural)

een wagen die ingericht is om gestrande wagens mee te nemen naar een garage


verladersorganisatie

samenstelling van verlader en organisatie met het invoegsel -s-

verladersorganisaties (plural)
verladersorganisatietje (diminutive singular)
verladersorganisatietjes (diminutive plural)

belangenbehartiger van verladers, ontvangers en eigen vervoerders


verlader

afgeleid van de werkwoordstam van verladen met het achtervoegsel -er

verladers (plural)
verladertje (diminutive singular)
verladertjes (diminutive plural)

de partij die een lading laat transporteren door een vervoerder


reizigerscompartiment

samenstelling van reiziger en compartiment met het invoegsel -s-

reizigerscompartimenten (plural)
reizigerscompartimentje (diminutive singular)
reizigerscompartimentjes (diminutive plural)

het gedeelte van een trein of ander voertuig dat bestemd is voor reizigers


autobouwer

autobouwers (plural)
autobouwertje (diminutive singular)
autobouwertjes (diminutive plural)


passagiersruimte

samenstelling van passagier en ruimte met het invoegsel -s-

passagiersruimten (plural)
passagiersruimtes (plural)

de ruimte die bestemd is voor passagiers


vervoerder

afgeleid van de werkwoordstam van vervoeren met het achtervoegsel -der

vervoerders (plural)
vervoerdertje (diminutive singular)
vervoerdertjes (diminutive plural)

iemand die goederen of mensen van A naar B vervoert

een bedrijf dat goederen of mensen van A naar B vervoert


oppikken

pikte op (past)
opgepikt (past participle)
op te pikken (active infinitive imperfect present long-form)
hebben opgepikt (active infinitive perfect present short-form)
te hebben opgepikt (active infinitive perfect present long-form)
opgepikt zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
opgepikt te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
oppikkend (imperfect participle)
opgepikt (past participle)
pik op (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
pikt op (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
pikt op (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
pikt op (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
pikt op (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
pikken op (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
pikken op (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
pikken op (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
pikte op (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
pikte op (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
pikte op (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
pikte op (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
pikte op (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
pikten op (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
pikten op (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
pikten op (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal oppikken (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult oppikken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal oppikken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult oppikken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal oppikken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult oppikken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal oppikken (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen oppikken (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen oppikken (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen oppikken (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou oppikken (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou oppikken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) oppikken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt oppikken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou oppikken (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden oppikken (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden oppikken (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden oppikken (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
oppik (subordinate-clause present)
oppikt (subordinate-clause present)
oppikt (subordinate-clause present)
oppikt (subordinate-clause present)
oppikt (subordinate-clause present)
oppikte (subordinate-clause past)
oppikte (subordinate-clause past)
oppikte (subordinate-clause past)
oppikte (subordinate-clause past)
oppikte (subordinate-clause past)
oppikten (subordinate-clause past)
oppikten (subordinate-clause past)
oppikten (subordinate-clause past)
heb opgepikt (perfect present first-person)
hebt opgepikt (perfect present second-person)
hebt opgepikt (perfect present second-person)
heeft opgepikt (perfect present second-person)
hebt opgepikt (perfect present second-person)
heeft opgepikt (perfect present third-person)
hebben opgepikt (perfect present first-person)
hebben opgepikt (perfect present second-person)
hebben opgepikt (perfect present third-person)
had opgepikt (perfect past first-person)
had opgepikt (perfect past second-person)
had opgepikt (perfect past second-person)
hadt opgepikt (perfect past second-person)
had opgepikt (perfect past third-person)
hadden opgepikt (perfect past first-person)
hadden opgepikt (perfect past second-person)
hadden opgepikt (perfect past third-person)
zal opgepikt hebben (perfect future first-person)
zal opgepikt hebben (perfect future second-person)
zult opgepikt hebben (perfect future second-person)
zult opgepikt hebben (perfect future second-person)
zal opgepikt hebben (perfect future second-person)
zult opgepikt hebben (perfect future second-person)
zal opgepikt hebben (perfect future third-person)
zullen opgepikt hebben (perfect future first-person)
zullen opgepikt hebben (perfect future second-person)
zullen opgepikt hebben (perfect future third-person)
zou opgepikt hebben (perfect conditional first-person)
zou opgepikt hebben (perfect conditional second-person)
zou opgepikt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt opgepikt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt opgepikt hebben (perfect conditional second-person)
zou opgepikt hebben (perfect conditional third-person)
zouden opgepikt hebben (perfect conditional first-person)
zouden opgepikt hebben (perfect conditional second-person)
zouden opgepikt hebben (perfect conditional third-person)
er wordt opgepikt (impersonal passive present imperfect)
er is opgepikt (impersonal passive present perfect)
er werd opgepikt (impersonal passive past imperfect)
er was opgepikt (impersonal passive past perfect)
er zal opgepikt worden (impersonal passive future imperfect)
er zal opgepikt zijn (impersonal passive future perfect)
er zou opgepikt worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou opgepikt zijn (impersonal passive conditional perfect)
opgepikt worden (passive infinitive imperfect present short-form)
opgepikt te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
opgepikt zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
opgepikt te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
opgepikt zijn (passive infinitive perfect present short-form)
opgepikt te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
opgepikt zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
opgepikt te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word opgepikt (singular imperfect present first-person)
wordt opgepikt (singular imperfect present second-person)
wordt opgepikt (singular imperfect present second-person)
wordt opgepikt (singular imperfect present second-person)
wordt opgepikt (singular imperfect present plural third-person)
worden opgepikt (singular imperfect present plural first-person)
worden opgepikt (singular imperfect present plural second-person)
worden opgepikt (singular imperfect present third-person)
werd opgepikt (singular imperfect past first-person)
werd opgepikt (singular imperfect past second-person)
werd opgepikt (singular imperfect past second-person)
werdt opgepikt (singular imperfect past second-person)
werd opgepikt (singular imperfect past plural third-person)
werden opgepikt (singular imperfect past plural first-person)
werden opgepikt (singular imperfect past plural second-person)
werden opgepikt (singular imperfect past third-person)
zal opgepikt worden (singular imperfect future first-person)
zult opgepikt worden (singular imperfect future second-person)
zult opgepikt worden (singular imperfect future second-person)
zult opgepikt worden (singular imperfect future second-person)
zal opgepikt worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen opgepikt worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen opgepikt worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen opgepikt worden (singular imperfect future third-person)
zou opgepikt worden (singular imperfect conditional first-person)
zou opgepikt worden (singular imperfect conditional second-person)
zou opgepikt worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt opgepikt worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt opgepikt worden (singular imperfect conditional second-person)
zou opgepikt worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden opgepikt worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden opgepikt worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden opgepikt worden (singular imperfect conditional third-person)
ben opgepikt (perfect present first-person)
bent opgepikt (perfect present second-person)
bent opgepikt (perfect present second-person)
is opgepikt (perfect present second-person)
zijt opgepikt (perfect present second-person)
is opgepikt (perfect present third-person)
zijn opgepikt (perfect present first-person)
zijn opgepikt (perfect present second-person)
zijn opgepikt (perfect present third-person)
was opgepikt (perfect past first-person)
was opgepikt (perfect past second-person)
was opgepikt (perfect past second-person)
waart opgepikt (perfect past second-person)
was opgepikt (perfect past third-person)
waren opgepikt (perfect past first-person)
waren opgepikt (perfect past second-person)
waren opgepikt (perfect past third-person)
zal opgepikt zijn (perfect future first-person)
zult opgepikt zijn (perfect future second-person)
zult opgepikt zijn (perfect future second-person)
zult opgepikt zijn (perfect future second-person)
zal opgepikt zijn (perfect future third-person)
zullen opgepikt zijn (perfect future first-person)
zullen opgepikt zijn (perfect future second-person)
zullen opgepikt zijn (perfect future third-person)
zou opgepikt zijn (perfect conditional first-person)
zou opgepikt zijn (perfect conditional second-person)
zou opgepikt zijn (perfect conditional second-person)
zoudt opgepikt zijn (perfect conditional second-person)
zoudt opgepikt zijn (perfect conditional second-person)
zou opgepikt zijn (perfect conditional third-person)
zouden opgepikt zijn (perfect conditional first-person)
zouden opgepikt zijn (perfect conditional second-person)
zouden opgepikt zijn (perfect conditional third-person)


eerste klasse

in vliegtuigen en treinen de meest luxueuze reizigerscompartimenten


tweede klasse

in vliegtuigen en treinen de minder luxueuze reizigerscompartimenten


derde klasse

in sommige landen treinen met minder luxueuze reizigerscompartimenten dan de tweede klasse


praatpaal

praatpalen (plural)
praatpaaltje (diminutive singular)
praatpaaltjes (diminutive plural)

een telefoonpaal langs de snelweg waar men de wegenwacht kan bellen bij pech

(1 juli 2017:) Na ruim vijftig jaar trouwe dienst worden vanaf vandaag de 3300 praatpalen in Nederland uit de berm gehaald.

een intercompost waar men met het personeel van de brug op afstand mee contact kan maken


wegenwacht

samenstelling van weg zn en wacht zn met het invoegsel -en- , van de naam Wegenwacht

wegenwachten (plural)
wegenwachtje (diminutive singular)
wegenwachtjes (diminutive plural)

dienst voor technische hulpverlening aan automobilisten


logistiek

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘voorzieningen van troepen’ voor het eerst aangetroffen in 1855

het organiseren, plannen, besturen en uitvoeren van de goederenstroom

De logistiek van goederen gebeurt over water, over de weg en door de lucht.


uitvalarm

uitvalarmen (plural)
uitvalarmpje (diminutive singular)
uitvalarmpjes (diminutive plural)

zijtak van een verkeersweg die uit de bebouwde kom leidt


wegpiraat

wegpiraten (plural)
wegpiraatje (diminutive singular)
wegpiraatjes (diminutive plural)

iemand die op de openbare weg gevaarlijk weggedrag vertoont

De wegpiraat werd door de verkeerspolitie staande gehouden.


voiture

[2] van Middelnederlands voiture, cognaat met Frans voiture

voitures (singular)
voituurtje (diminutive first-person)
voituurtjes (diminutive singular)

Wat doe je als je je boterham verdient met zowel rallyrijden als freeride snowboarden? Dan ga je natuurlijk met je auto over een skischans om een achterwaartse salto te maken. (…) "Tuurlijk", zeiden ze bij Mini, "neem maar een voiture van ons."

"Alles werd daar aan tafel gemaakt, van kreeftcocktail tot aan crêpe suzette", aldus Duijves. Achter in de winkel staat zo’n "voiture", een houten wagen op wieltjes uit de dertiger jaren "waar de lamsrug mee aan tafel kan worden gesneden".

(…) hij mocht komen zoo dikwijls als hij wou, met een voiture met twee paarden; (…)


arrenslee

In de betekenis van ‘door paarden over sneeuw voortgetrokken slee’ voor het eerst aangetroffen in 1740

Door eferesis van een eerdere vorm narrenslee, een samenstelling van nar en slee met het invoegsel -en-.

arrensleeën (plural)
arrensleetje (diminutive singular)
arrensleetjes (diminutive plural)

door trekdieren voortbewogen slee waarmee men over de sneeuw of het ijs rijdt


navet

vervoer dat tussen twee plaatsen direct heen en weer gaat


verzorgingsplaats

samenstelling van verzorging en plaats met het invoegsel -s-

verzorgingsplaatsen (plural)
verzorgingsplaatsje (diminutive singular)
verzorgingsplaatsjes (diminutive plural)

een plek langs een snelweg, autoweg of andere doorgaande weg waar automobilisten kunnen stoppen om te tanken, te eten en/of te rusten

De verzorgingsplaats werd schoon gehouden door de automobilisten die hun afval netjes in de prullenbakken gooiden.


rijvlak

rijvlakken (plural)
rijvlakje (diminutive singular)
rijvlakjes (diminutive plural)

dat deel van een rubberband dat contact heeft met het wegdek


verdrijvingsvlak

samenstelling van verdrijving zn en vlak zn met het invoegsel -s-

verdrijvingsvlakken (plural)
verdrijvingsvlakje (diminutive singular)
verdrijvingsvlakjes (diminutive plural)

door schuine strepen gemarkeerd wegvak, waarop in principe niet gereden mag worden


rondpunt

rondpunten (plural)
rondpuntje (diminutive singular)
rondpuntjes (diminutive plural)

rotonde, verkeersplein meestal met voorrang van rechts


puntenrijbewijs

samenstelling van punt en rijbewijs met het invoegsel -en-

rijbewijs dat wordt afgenomen als men een voldoende aantal ernstige, met strafpunten gewaardeerde overtredingen heeft begaan


puntstuk

puntstukken (plural)
puntstukje (diminutive singular)
puntstukjes (diminutive plural)

een meerhoekig vlak op een weggedeelte, opgenomen bij splitsingen of samenvoegingen van wegen, rijstroken of rijbanen

Ze plukten me circa 100 meter na het puntstuk van de weg en in de berm werd het afgehandeld...


zescilinder

een auto waarvan de motor zes cilinders bevat

Mercedes bracht zijn langverwachte zescilinder uit.


personenwagen

samenstelling van persoon en wagen met het invoegsel -en-

personenwagens (plural)
personenwagentje (diminutive singular)
personenwagentjes (diminutive plural)

een motorvoertuig voor het vervoer van enkele mensen


weggedrag

gedrag op de weg van een verkeersdeelnemer

wijze waarop een voertuig zich al rijdende gedraagt