hardsolderen

samenstelling van hard bw en solderen ww

hartlöten

met bij temperaturen boven 450°C gesmolten metaal voorwerpen van metalen...

hardsoldeerde (past)
gehardsoldeerd (past participle)
te hardsolderen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen hardsolderen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen hardsolderen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben hardgesoldeerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben hardgesoldeerd (active infinitive perfect present long-form)
hardgesoldeerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
hardgesoldeerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
hardsolderend (imperfect participle)
hardgesoldeerd (past participle)
hardsoldere (subjunctive)
hardsoldeer (indicative imperfect present singular first-person)
hardsoldeert (indicative imperfect present singular second-person)
hardsoldeert (indicative imperfect present singular second-person)
hardsoldeert (indicative imperfect present singular second-person)
hardsoldeert (indicative imperfect present singular third-person)
hardsoldeerde (indicative imperfect past singular first-person)
hardsoldeerde (indicative imperfect past singular second-person)
hardsoldeerde (indicative imperfect past singular second-person)
hardsoldeerde (indicative imperfect past singular second-person)
hardsoldeerde (indicative imperfect past singular third-person)
hardsoldeerden (indicative imperfect past plural first-person)
hardsoldeerden (indicative imperfect past plural second-person)
hardsoldeerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal hardsolderen (indicative imperfect future singular first-person)
zult hardsolderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal hardsolderen (indicative imperfect future singular second-person)
zult hardsolderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal hardsolderen (indicative imperfect future singular second-person)
zult hardsolderen (indicative imperfect future singular second-person)
zal hardsolderen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen hardsolderen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen hardsolderen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen hardsolderen (indicative imperfect future plural third-person)
zou hardsolderen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou hardsolderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) hardsolderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt hardsolderen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou hardsolderen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden hardsolderen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden hardsolderen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden hardsolderen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb hardgesoldeerd (perfect present first-person)
hebt hardgesoldeerd (perfect present second-person)
hebt hardgesoldeerd (perfect present second-person)
heeft hardgesoldeerd (perfect present second-person)
hebt hardgesoldeerd (perfect present second-person)
heeft hardgesoldeerd (perfect present third-person)
hebben hardgesoldeerd (perfect present first-person)
hebben hardgesoldeerd (perfect present second-person)
hebben hardgesoldeerd (perfect present third-person)
had hardgesoldeerd (perfect past first-person)
had hardgesoldeerd (perfect past second-person)
had hardgesoldeerd (perfect past second-person)
hadt hardgesoldeerd (perfect past second-person)
had hardgesoldeerd (perfect past third-person)
hadden hardgesoldeerd (perfect past first-person)
hadden hardgesoldeerd (perfect past second-person)
hadden hardgesoldeerd (perfect past third-person)
zal hardgesoldeerd hebben (perfect future first-person)
zal hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zult hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zult hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zal hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zult hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zal hardgesoldeerd hebben (perfect future third-person)
zullen hardgesoldeerd hebben (perfect future first-person)
zullen hardgesoldeerd hebben (perfect future second-person)
zullen hardgesoldeerd hebben (perfect future third-person)
zou hardgesoldeerd hebben (perfect conditional first-person)
zou hardgesoldeerd hebben (perfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd hebben (perfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden hardgesoldeerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden hardgesoldeerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden hardgesoldeerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt hardgesoldeerd (impersonal passive present imperfect)
er is hardgesoldeerd (impersonal passive present perfect)
er werd hardgesoldeerd (impersonal passive past imperfect)
er was hardgesoldeerd (impersonal passive past perfect)
er zal hardgesoldeerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal hardgesoldeerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou hardgesoldeerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou hardgesoldeerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
hardgesoldeerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
hardgesoldeerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
hardgesoldeerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
hardgesoldeerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
hardgesoldeerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
hardgesoldeerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
hardgesoldeerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
hardgesoldeerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word hardgesoldeerd (singular imperfect present first-person)
wordt hardgesoldeerd (singular imperfect present second-person)
wordt hardgesoldeerd (singular imperfect present second-person)
wordt hardgesoldeerd (singular imperfect present second-person)
wordt hardgesoldeerd (singular imperfect present plural third-person)
worden hardgesoldeerd (singular imperfect present plural first-person)
worden hardgesoldeerd (singular imperfect present plural second-person)
worden hardgesoldeerd (singular imperfect present third-person)
werd hardgesoldeerd (singular imperfect past first-person)
werd hardgesoldeerd (singular imperfect past second-person)
werd hardgesoldeerd (singular imperfect past second-person)
werdt hardgesoldeerd (singular imperfect past second-person)
werd hardgesoldeerd (singular imperfect past plural third-person)
werden hardgesoldeerd (singular imperfect past plural first-person)
werden hardgesoldeerd (singular imperfect past plural second-person)
werden hardgesoldeerd (singular imperfect past third-person)
zal hardgesoldeerd worden (singular imperfect future first-person)
zult hardgesoldeerd worden (singular imperfect future second-person)
zult hardgesoldeerd worden (singular imperfect future second-person)
zult hardgesoldeerd worden (singular imperfect future second-person)
zal hardgesoldeerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen hardgesoldeerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen hardgesoldeerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen hardgesoldeerd worden (singular imperfect future third-person)
zou hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden hardgesoldeerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben hardgesoldeerd (perfect present first-person)
bent hardgesoldeerd (perfect present second-person)
bent hardgesoldeerd (perfect present second-person)
is hardgesoldeerd (perfect present second-person)
zijt hardgesoldeerd (perfect present second-person)
is hardgesoldeerd (perfect present third-person)
zijn hardgesoldeerd (perfect present first-person)
zijn hardgesoldeerd (perfect present second-person)
zijn hardgesoldeerd (perfect present third-person)
was hardgesoldeerd (perfect past first-person)
was hardgesoldeerd (perfect past second-person)
was hardgesoldeerd (perfect past second-person)
waart hardgesoldeerd (perfect past second-person)
was hardgesoldeerd (perfect past third-person)
waren hardgesoldeerd (perfect past first-person)
waren hardgesoldeerd (perfect past second-person)
waren hardgesoldeerd (perfect past third-person)
zal hardgesoldeerd zijn (perfect future first-person)
zult hardgesoldeerd zijn (perfect future second-person)
zult hardgesoldeerd zijn (perfect future second-person)
zult hardgesoldeerd zijn (perfect future second-person)
zal hardgesoldeerd zijn (perfect future third-person)
zullen hardgesoldeerd zijn (perfect future first-person)
zullen hardgesoldeerd zijn (perfect future second-person)
zullen hardgesoldeerd zijn (perfect future third-person)
zou hardgesoldeerd zijn (perfect conditional first-person)
zou hardgesoldeerd zijn (perfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt hardgesoldeerd zijn (perfect conditional second-person)
zou hardgesoldeerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden hardgesoldeerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden hardgesoldeerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden hardgesoldeerd zijn (perfect conditional third-person)

met bij temperaturen boven 450°C gesmolten metaal voorwerpen van metalen die zelf een hoger smeltpunt hebben aan elkaar vastmaken of repareren

Bij het hardsolderen, ook wel braseren genoemd, gebruik je temperaturen boven de 450°C.


coaten

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘van een deklaag voorzien’ voor het eerst aangetroffen in 1953

coatte (past)
gecoat (past participle)
te coaten (active infinitive imperfect present long-form)
zullen coaten (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen coaten (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gecoat (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gecoat (active infinitive perfect present long-form)
gecoat zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gecoat te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
coatend (imperfect participle)
gecoat (past participle)
coate (subjunctive)
coat (indicative imperfect present singular first-person)
coat (indicative imperfect present singular second-person)
coat (indicative imperfect present singular second-person)
coat (indicative imperfect present singular second-person)
coat (indicative imperfect present singular third-person)
coatte (indicative imperfect past singular first-person)
coatte (indicative imperfect past singular second-person)
coatte (indicative imperfect past singular second-person)
coatte (indicative imperfect past singular second-person)
coatte (indicative imperfect past singular third-person)
coatten (indicative imperfect past plural first-person)
coatten (indicative imperfect past plural second-person)
coatten (indicative imperfect past plural third-person)
zal coaten (indicative imperfect future singular first-person)
zult coaten (indicative imperfect future singular second-person)
zal coaten (indicative imperfect future singular second-person)
zult coaten (indicative imperfect future singular second-person)
zal coaten (indicative imperfect future singular second-person)
zult coaten (indicative imperfect future singular second-person)
zal coaten (indicative imperfect future singular third-person)
zullen coaten (indicative imperfect future plural first-person)
zullen coaten (indicative imperfect future plural second-person)
zullen coaten (indicative imperfect future plural third-person)
zou coaten (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou coaten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) coaten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt coaten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou coaten (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden coaten (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden coaten (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden coaten (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gecoat (perfect present first-person)
hebt gecoat (perfect present second-person)
hebt gecoat (perfect present second-person)
heeft gecoat (perfect present second-person)
hebt gecoat (perfect present second-person)
heeft gecoat (perfect present third-person)
hebben gecoat (perfect present first-person)
hebben gecoat (perfect present second-person)
hebben gecoat (perfect present third-person)
had gecoat (perfect past first-person)
had gecoat (perfect past second-person)
had gecoat (perfect past second-person)
hadt gecoat (perfect past second-person)
had gecoat (perfect past third-person)
hadden gecoat (perfect past first-person)
hadden gecoat (perfect past second-person)
hadden gecoat (perfect past third-person)
zal gecoat hebben (perfect future first-person)
zal gecoat hebben (perfect future second-person)
zult gecoat hebben (perfect future second-person)
zult gecoat hebben (perfect future second-person)
zal gecoat hebben (perfect future second-person)
zult gecoat hebben (perfect future second-person)
zal gecoat hebben (perfect future third-person)
zullen gecoat hebben (perfect future first-person)
zullen gecoat hebben (perfect future second-person)
zullen gecoat hebben (perfect future third-person)
zou gecoat hebben (perfect conditional first-person)
zou gecoat hebben (perfect conditional second-person)
zou gecoat hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gecoat hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gecoat hebben (perfect conditional second-person)
zou gecoat hebben (perfect conditional third-person)
zouden gecoat hebben (perfect conditional first-person)
zouden gecoat hebben (perfect conditional second-person)
zouden gecoat hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gecoat (impersonal passive present imperfect)
er is gecoat (impersonal passive present perfect)
er werd gecoat (impersonal passive past imperfect)
er was gecoat (impersonal passive past perfect)
er zal gecoat worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gecoat zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gecoat worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gecoat zijn (impersonal passive conditional perfect)
gecoat worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gecoat te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gecoat zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gecoat te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gecoat zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gecoat te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gecoat zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gecoat te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gecoat (singular imperfect present first-person)
wordt gecoat (singular imperfect present second-person)
wordt gecoat (singular imperfect present second-person)
wordt gecoat (singular imperfect present second-person)
wordt gecoat (singular imperfect present plural third-person)
worden gecoat (singular imperfect present plural first-person)
worden gecoat (singular imperfect present plural second-person)
worden gecoat (singular imperfect present third-person)
werd gecoat (singular imperfect past first-person)
werd gecoat (singular imperfect past second-person)
werd gecoat (singular imperfect past second-person)
werdt gecoat (singular imperfect past second-person)
werd gecoat (singular imperfect past plural third-person)
werden gecoat (singular imperfect past plural first-person)
werden gecoat (singular imperfect past plural second-person)
werden gecoat (singular imperfect past third-person)
zal gecoat worden (singular imperfect future first-person)
zult gecoat worden (singular imperfect future second-person)
zult gecoat worden (singular imperfect future second-person)
zult gecoat worden (singular imperfect future second-person)
zal gecoat worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gecoat worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gecoat worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gecoat worden (singular imperfect future third-person)
zou gecoat worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gecoat worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gecoat worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gecoat worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gecoat worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gecoat worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gecoat worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gecoat worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gecoat worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gecoat (perfect present first-person)
bent gecoat (perfect present second-person)
bent gecoat (perfect present second-person)
is gecoat (perfect present second-person)
zijt gecoat (perfect present second-person)
is gecoat (perfect present third-person)
zijn gecoat (perfect present first-person)
zijn gecoat (perfect present second-person)
zijn gecoat (perfect present third-person)
was gecoat (perfect past first-person)
was gecoat (perfect past second-person)
was gecoat (perfect past second-person)
waart gecoat (perfect past second-person)
was gecoat (perfect past third-person)
waren gecoat (perfect past first-person)
waren gecoat (perfect past second-person)
waren gecoat (perfect past third-person)
zal gecoat zijn (perfect future first-person)
zult gecoat zijn (perfect future second-person)
zult gecoat zijn (perfect future second-person)
zult gecoat zijn (perfect future second-person)
zal gecoat zijn (perfect future third-person)
zullen gecoat zijn (perfect future first-person)
zullen gecoat zijn (perfect future second-person)
zullen gecoat zijn (perfect future third-person)
zou gecoat zijn (perfect conditional first-person)
zou gecoat zijn (perfect conditional second-person)
zou gecoat zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gecoat zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gecoat zijn (perfect conditional second-person)
zou gecoat zijn (perfect conditional third-person)
zouden gecoat zijn (perfect conditional first-person)
zouden gecoat zijn (perfect conditional second-person)
zouden gecoat zijn (perfect conditional third-person)

De bevochtbaarheid van een materiaal geeft aan hoe goed vloeibare stoffen hechten aan het oppervlak. Dit speelt een belangrijke rol bij het verven, coaten en lijmen van materialen.

De wolfabrikanten bestrijden die eeuwige nattewollucht tegenwoordig door wolvezels te coaten of chemisch te bewerken, zodat er weinig meer uit vrij kan komen.


gasklep

vapour valve

soort ventiel dat bij benzinemotoren de hoeveelheid aangezogen mengsel doseert

gaskleppen (plural)
gasklepje (diminutive singular)
gasklepjes (diminutive plural)

klep die de toevoer of afvoer van gas regelt

Het nieuwe van de ATAG-ketel, zegt De Goey, is dat lucht- en gasinvoer onafhankelijk van elkaar te regelen zijn, terwijl die bij de huidige ketels zijn gekoppeld. Verloopt de verbranding te hard, dan kan de gasklep wat verder dicht. En omgekeerd, vertraagt de verbranding omdat het ingevoerde gas meer CO2 bevat, wat bij biogas het geval is, dan wordt de verhouding gas/lucht opgevoerd.


draadnagel

draadnagels (plural)
draadnageltje (diminutive singular)
draadnageltjes (diminutive plural)

een uit staaldraad vervaardigd object, aan één zijde gepunt en aan de andere zijde meestal voorzien van een kop, om twee of meer voorwerpen met elkaar te verbinden

De meest gebruikte is de draadnagel met platgeruite kop


bevestigingsmateriaal

samenstelling van bevestiging zn en materiaal zn met het invoegsel -s-

materiaal om twee of meer voorwerpen met elkaar te verbinden


bajonetsluiting

samenstelling van bajonet zn en sluiting zn

bajonetsluitingen (plural)
bajonetsluitinkje (diminutive singular)
bajonetsluitinkjes (diminutive plural)

bevestiging van twee voorwerpen op elkaar door middel van (verende) pennen of nokken op het ene voorwerp, welke in speciale gleuven in het andere voorwerp vallen

De pot wordt van onder in de bus gestoken en met een bajonetsluiting P daarin vastgezet.


karabijnhaak

samenstelling van karabijn zn en haak zn

een haak met een scharnierend deel dat de opening van iets geheel afsluit

Er wordt een karabijnhaak bij dit product geleverd.


lijmmortel

een mortel bestaande uit zandcement (heel fijn, gekristalliseerd zand), een watervasthoudend additief en watergedragen polymeren, geschikt voor het verlijmen van bakstenen

Voor het verkrijgen van de nodige nog hogere drukvastheid, is over de isolatieplaten een weefsellaag van glasvlies aangebracht met behulp van een lijmmortel.


booster

van Engels booster zn , in de betekenis 'versterker' aangetroffen vanaf 1956 (zie vindplaats hieronder)

Zo'n booster valt als een overbodig aanhangsel van de raket af als zijn taak volbracht is.


PET-scan

Van Engels PET scan, kan tegenwoordig ook worden opgevat als samenstelling van PET zn "Positronemissietomografie" en scan zn . Omdat pet als woord en ook als letterwoord voor polyethyleentereftalaat ("petfles") al in het Nederlands is ingeburgerd, is het minder verwarrend om PET als een vreemd woord te blijven behandelen. Volgens spellingregel 17.C onder (b) 1 wordt "PET" dan net als in het Engels met hoofdletters geschreven en "PET-scan" volgens spellingregel 6.H met een koppelteken. Dit woordbeeld sluit ook beter aan bij de benaming van andere medische scans.

apparaat dat met een groot aantal sensoren de straling opvangt die wordt afgegeven door een minieme hoeveelheid radioactieve stof die in een lichaam is opgenomen en zo een beeld van dat lichaam vormt

In het begin was de PET-scan ook ondergronds geplaatst in een bunker, maar die is inmiddels naar boven verhuisd, een weg die de MRI ook gaat;


doldraaien

kapot draaien of laten draaien van een schroefdraad

Ik meen dat Den Uyl als voorbeeld de melkfles noemde. Vroeger kreeg je van de melkboer melk in een pan, toen in een kannetje, daarna kwam de melkfles met beugelsluiting, vervolgens bereikte die de volmaakte vorm, namelijk een fles die precies één liter melk bevatte met makkelijk in te drukken dop die je kon sparen voor de negers in Afrika, en vervolgens ging het mis: melk werd verpakt in keihard karton dat je niet open kreeg, in kunstzinnige driehoeken, met doldraaiende scheurdoppen, etc.etc. Met de melk is het nooit meer goed gekomen.


afstelling

Naamwoord van handeling van afstellen met het achtervoegsel -ing


lcd

een display op basis van vloeibare kristallen die de polarisatierichting van licht al dan niet verdraaien afhankelijk van de aangelegde elektrische spanning


verdamper

Naamwoord van handeling van verdampen met het achtervoegsel -er

een apparaat waarin een vloeistof geheel of gedeeltelijk verdampt, middels toevoer van warmte of door het verminderen van de druk

Een airconditioner zuigt warme lucht naar binnen en leidt deze over een koude verdamper. Hierop condenseert de warme lucht en daarna wordt koelere en drogere lucht de ruimte in geblazen.

Het kwaad geschiedt op de verdamper, waar het koel, vochtig en donker is en zodoende een prima verblijfplaats voor bacteriën en schimmels. Door de airco vijf tot tien minuten voor het verlaten van de auto uit te zetten, droogt de verdamper door de rijwind en verdwijnt de condens uit het systeem.

Het grote probleem is de dosis die vrijkomt in het toestelletje. Dat gebeurt met een verdamper die wordt aangestuurd door een elektronisch circuit, dat zo is ontworpen dat het aantal inhalaties wordt beperkt. ‘Als het systeempje niet goed functioneert, kan een foute dosis vrijkomen', waarschuwt Eeckhout.


sluitsteen

samenstelling van sluiten ww en steen zn

een steen die gebruikt wordt om het bovenste van een boog of de ribben van een gewelf te dragen


op hol slaan

sloeg op hol (past)
op hol geslagen (past participle)
op hol te slaan (active infinitive imperfect present long-form)
zijn op hol geslagen (active infinitive perfect present short-form)
te zijn op hol geslagen (active infinitive perfect present long-form)
op hol geslagen zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
op hol geslagen te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
op hol slaand (imperfect participle)
op hol geslagen (past participle)
sla op hol (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
slaat op hol (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
slaat op hol (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
slaat op hol (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
slaat op hol (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
slaan op hol (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
slaan op hol (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
slaan op hol (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
sloeg op hol (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
sloeg op hol (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
sloeg op hol (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
sloegt op hol (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
sloeg op hol (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
sloegen op hol (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
sloegen op hol (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
sloegen op hol (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal op hol slaan (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen op hol slaan (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen op hol slaan (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen op hol slaan (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden op hol slaan (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
op hol sla (subordinate-clause present)
op hol slaat (subordinate-clause present)
op hol slaat (subordinate-clause present)
op hol slaat (subordinate-clause present)
op hol slaat (subordinate-clause present)
op hol sloeg (subordinate-clause past)
op hol sloeg (subordinate-clause past)
op hol sloeg (subordinate-clause past)
op hol sloegt (subordinate-clause past)
op hol sloeg (subordinate-clause past)
op hol sloegen (subordinate-clause past)
op hol sloegen (subordinate-clause past)
op hol sloegen (subordinate-clause past)
ben op hol geslagen (perfect present first-person)
bent op hol geslagen (perfect present second-person)
bent op hol geslagen (perfect present second-person)
is op hol geslagen (perfect present second-person)
zijt op hol geslagen (perfect present second-person)
is op hol geslagen (perfect present third-person)
zijn op hol geslagen (perfect present first-person)
zijn op hol geslagen (perfect present second-person)
zijn op hol geslagen (perfect present third-person)
was op hol geslagen (perfect past first-person)
was op hol geslagen (perfect past second-person)
was op hol geslagen (perfect past second-person)
waart op hol geslagen (perfect past second-person)
was op hol geslagen (perfect past third-person)
waren op hol geslagen (perfect past first-person)
waren op hol geslagen (perfect past second-person)
waren op hol geslagen (perfect past third-person)
zal op hol geslagen zijn (perfect future first-person)
zal op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zult op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zult op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zal op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zult op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zal op hol geslagen zijn (perfect future third-person)
zullen op hol geslagen zijn (perfect future first-person)
zullen op hol geslagen zijn (perfect future second-person)
zullen op hol geslagen zijn (perfect future third-person)
zou op hol geslagen zijn (perfect conditional first-person)
zou op hol geslagen zijn (perfect conditional second-person)
zou op hol geslagen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt op hol geslagen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt op hol geslagen zijn (perfect conditional second-person)
zou op hol geslagen zijn (perfect conditional third-person)
zouden op hol geslagen zijn (perfect conditional first-person)
zouden op hol geslagen zijn (perfect conditional second-person)
zouden op hol geslagen zijn (perfect conditional third-person)

zich snel, onregelmatig bewegen of ontwikkelen

draaien met een te hoge, onregelmatige frequentie

Het verhaal zit hem in de beelden, zeggen de verdedigers van deze film. Toegegeven, de party-scènes waarin de camera's op hol slaan en alle contouren en kleuren samenvloeien om de uitwerking van dans & drugs in beeld te vangen, zijn indrukwekkend.


verhitter

zn: afgeleid van verhitten met het achtervoegsel -er

toestel of onderdeel dat zorgt voor een hogere temperatuur

Een ander probleem was de verhitting van de tabak. Bij sommige oude modellen moest de roker voor elke hijs die hij nam, eerst op een knopje drukken. Een verbetering was een mechanisme dat de verhitter activeerde wanneer er werd geïnhaleerd.

Ons heteluchtkanon heeft onze hoofdbron van bestaan, de kolen, ook aardig aangevuld. Dat kanon is een mobiele verhitter voor industriële doeleinden. In de bouw en in bedrijfshallen wordt hij gebruikt. We hebben er zelfs eens een wagonlading kolen mee ontdooid.


laadkraan

laadkranen (plural)
laadkraantje (diminutive singular)
laadkraantjes (diminutive plural)

apparaat om lading te laden of te lossen in of uit een voertuig

Een deel van de activisten is in de laadkranen geklommen bij de kolenoverslag OBA, die de Hemwegcentrale van brandstof voorziet. Ze zijn van plan er de hele dag te blijven zitten en vreedzaam actie te voeren, zegt een woordvoerder.

Een vrachtautobestuurder die op het moment van het ongeval passeerde, zette zijn laadkraan in om de auto niet verder in de modder te laten zakken.

Dit Amerikaanse bouw-, mijnbouw- en bosbouwbedrijf maakt onder meer groot bouwmaterieel, zoals laadkranen en asfalteermachines. Voor de fabrieken van Caterpillar bij het Duitse Kiel (boven Hamburg) regelt Imtech het energiemanagement: energie, stoom, gas, water en perslucht. Het contract, met een waarde van 130 miljoen euro, loopt nog tot 2019.


pletwals

zeer zware machine met rollen die gebruikt wordt om wegen te effenen


muziekinstallatie

samenstelling van muziek zn en installatie zn

muziekinstallaties (plural)
muziekinstallatietje (diminutive singular)
muziekinstallatietjes (diminutive plural)

geheel van apparaten en hun verbindingen die zorgen voor het produceren van elektrisch versterkt geluid

,,Mijn muziekinstallatie was al verdwenen, wie weet wat er verder nog verdwijnt of wat de toekomst brengt. We hebben geen poot om op te staan”, aldus Erik.

,,Twee keer per week moeten we het pretpark afsluiten, zegt Verkammen. ,,Dan moeten we verloren voorwerpen verzamelen, parkeerjetons uitdelen, de muziekinstallaties uitschakelen en de bezoekers het park uitloodsen. Voor rolstoelgebruikers kunnen de draaideuren wel eens gevaarlijk zijn. De Standaard 05 JULI 2006 OM 00:00 UUR


luchtbehandelingsinstallatie

samenstelling van luchtbehandeling zn en installatie zn met het invoegsel -s-

ventilation system

apparaat dat zorgt voor een optimale samenstelling van de atmosfeer in een gebouw

luchtbehandelingsinstallaties (plural)
luchtbehandelingsinstallatietje (diminutive singular)
luchtbehandelingsinstallatietjes (diminutive plural)

Het beoogde filmtheater kreeg een nieuw ontwerp omdat gedurende de bouw bleek dat er onvoldoende rekening was gehouden met een luchtbehandelingsinstallatie. Volgens de gemeente was er maar één oplossing mogelijk: het systeem moet op het dak, waarmee ook de gevel aan de zijde van de IJssel omhoog moet worden getrokken.

Aan de Dwarsweg zijn de drie groeiplaatsen ondergebracht in de twee karakteristieke donkerbruine houten schuren op het erf van de boerderij. Wie naar binnen stapt ziet nog niets: de kwekerijen zijn in enkele afgetimmerde houten ruimtes ondergebracht. Deze ruimtes zijn goed geïsoleerd en voorzien van een uitgebreide elektrische- en luchtbehandelingsinstallatie.


karabiner

van Frans carabinier of afgeleid van karabijn zn met het achtervoegsel -er
**[2] onder invloed van Duits Karabiner (Karabinerhaken)

haak met een scharnierend of schroefbaar deel dat de opening van de haak geheel kan afsluiten, m.n. gebruikt als onderdeel van een sportuitrusting

We trekken onze gordels aan en hij klikt het touw met een karabiner vast aan zijn gordel.


voortbewegingstoestel

samenstelling van voortbeweging zn en toestel zn met het invoegsel -s-

Een voortbewegingstoestel is een type voertuig dat zowel gemotoriseerd als ongemotoriseerd kan zijn.


smouten

smoutte (past)
gesmout (past participle)
te smouten (active infinitive imperfect present long-form)
zullen smouten (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen smouten (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gesmout (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gesmout (active infinitive perfect present long-form)
gesmout zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gesmout te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
smoutend (imperfect participle)
gesmout (past participle)
smoute (subjunctive)
smout (indicative imperfect present singular first-person)
smout (indicative imperfect present singular second-person)
smout (indicative imperfect present singular second-person)
smout (indicative imperfect present singular second-person)
smout (indicative imperfect present singular third-person)
smoutte (indicative imperfect past singular first-person)
smoutte (indicative imperfect past singular second-person)
smoutte (indicative imperfect past singular second-person)
smoutte (indicative imperfect past singular second-person)
smoutte (indicative imperfect past singular third-person)
smoutten (indicative imperfect past plural first-person)
smoutten (indicative imperfect past plural second-person)
smoutten (indicative imperfect past plural third-person)
zal smouten (indicative imperfect future singular first-person)
zult smouten (indicative imperfect future singular second-person)
zal smouten (indicative imperfect future singular second-person)
zult smouten (indicative imperfect future singular second-person)
zal smouten (indicative imperfect future singular second-person)
zult smouten (indicative imperfect future singular second-person)
zal smouten (indicative imperfect future singular third-person)
zullen smouten (indicative imperfect future plural first-person)
zullen smouten (indicative imperfect future plural second-person)
zullen smouten (indicative imperfect future plural third-person)
zou smouten (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou smouten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) smouten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt smouten (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou smouten (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden smouten (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden smouten (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden smouten (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gesmout (perfect present first-person)
hebt gesmout (perfect present second-person)
hebt gesmout (perfect present second-person)
heeft gesmout (perfect present second-person)
hebt gesmout (perfect present second-person)
heeft gesmout (perfect present third-person)
hebben gesmout (perfect present first-person)
hebben gesmout (perfect present second-person)
hebben gesmout (perfect present third-person)
had gesmout (perfect past first-person)
had gesmout (perfect past second-person)
had gesmout (perfect past second-person)
hadt gesmout (perfect past second-person)
had gesmout (perfect past third-person)
hadden gesmout (perfect past first-person)
hadden gesmout (perfect past second-person)
hadden gesmout (perfect past third-person)
zal gesmout hebben (perfect future first-person)
zal gesmout hebben (perfect future second-person)
zult gesmout hebben (perfect future second-person)
zult gesmout hebben (perfect future second-person)
zal gesmout hebben (perfect future second-person)
zult gesmout hebben (perfect future second-person)
zal gesmout hebben (perfect future third-person)
zullen gesmout hebben (perfect future first-person)
zullen gesmout hebben (perfect future second-person)
zullen gesmout hebben (perfect future third-person)
zou gesmout hebben (perfect conditional first-person)
zou gesmout hebben (perfect conditional second-person)
zou gesmout hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gesmout hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gesmout hebben (perfect conditional second-person)
zou gesmout hebben (perfect conditional third-person)
zouden gesmout hebben (perfect conditional first-person)
zouden gesmout hebben (perfect conditional second-person)
zouden gesmout hebben (perfect conditional third-person)

iets insmeren met olie of een vettige vloeistof


pomparm

pomparmen (plural)
pomparmpje (diminutive singular)
pomparmpjes (diminutive plural)

de pomparm laat de pompzuiger op en neer gaan

Een pomp met een groot debiet heeft een grote pomparm.


cutteren

Vloerbekleding moet je cutteren, dat lukt niet met een schaar.


aardbeienautomaat

Samenstelling van aardbei en automaat met het invoegsel -en-

aardbeienautomaten (plural)
aardbeienautomaatje (diminutive singular)
aardbeienautomaatjes (diminutive plural)

een kast, (meestal) langs de kant van de weg, waar na inwerpen van geld een bakje aardbeien uit komt

De aardbeienautomaat staat aan de kant van de weg op het erf van de aardbeienboer.

In Limburg werd het al eens eerder gedaan, maar in de Westhoek mag aardbeienboer Franky Vanroose uit Bovekerke de eerste aardbeienautomaat op zijn naam schrijven. 'Het is een omgebouwde broodautomaat ...

Koen Depraetere biedt tien maanden per jaar zijn aardbeien aan op de Plaats met een aardbeienautomaat.


zuigpijp

suction nozzle

pijp waarin men door onderdruk zaken kan opzuigen

Een harde waterstraal in de kor brengt de bodem in beweging, het mes schraapt de kokkels in de kor. Een grote zuigpijp brengt de oogst aan boord, waar draaiende trommels de vangst selecteren en op een band uitspuwen. Aan het einde van de band vormt zich een berg kokkels, gemiddeld zo’n 3 centimeter groot. Alles wat kleiner is dan 1,5 centimeter valt via een stortkoker terug naar de wadbodem onder het schip. Want wormen en kokkelbroed moeten zich daar meteen weer in kunnen werken.

De schipper of molenbaas wist precies waar hij wel kon zuigen en waar niet, hoe ver hij zijn zuigpijp moest laten zakken, hoe snel hij zijn molen moest laten draaien, enzovoorts.


remhendel

samenstelling van remmen ww en hendel zn

brake lever

beweegbaar handvat waarmee men een handrem bedient

remhendels (plural)
remhendeltje (diminutive singular)
remhendeltjes (diminutive plural)

Een 11-jarige jongen uit Puimisson in de Franse Hérault heeft na een val in mei met zijn fiets vier maanden onbewust rondgelopen met een gebroken remhendel in het zitvlak, meldt de krant Midi Libre.

Fenati kwam tijdens de race op het circuit van Misano op een recht stuk naast zijn landgenoot Stefano Manzi rijden en duwde de remhendel in van de motor van Manzi, die daardoor heel even uit balans raakte, maar wel overeind bleef.


broodautomaat

broodautomaten (plural)
broodautomaatje (diminutive singular)
broodautomaatjes (diminutive plural)

een kast langs de kant van de weg waar men na inwerpen van geld een brood kan uitnemen

In de broodautomaat kan men 24 uur per dag brood kopen.


messenmaker

samenstelling van mes zn en maker zn met het invoegsel -en-

iemand wiens beroep het maken en slijpen van messen is

Hij vestigde zich als messenmaker.

Koen en Thijs Wolters van Nipponblades laten hun messen naar eigen ontwerp vervaardigen in Japan. In een filmpje op www.nipponblades.nl is ‘hun’ messenmaker, Hiroshi Katou, aan het werk te zien in zijn atelier.

Na meer dan twaalf jaar bakkeleien is het pleit beslecht: de Franse fabrikant Forge de Languiole mag het gebruik van de [sic!] woordmerk LANGUIOLE in Europa opeisen voor een hele reeks artikelen, van tafelgerei tot nagelknippers en kurkentrekkers, maar niet voor producten en diensten die het bedrijf nog nooit heeft gemaakt of geleverd. Daarvoor kan Gilbert Szajner uit Saint-Maur-des-Fossés de merknaam probleemloos blijven gebruiken. Szajner vroeg begin deze eeuw bescherming van het woordmerk LANGUIOLE aan bij het Bureau voor intellectuele eigendom van de Europese Unie (EUIPO). Die registratie werd begin 2005 verleend, tot grote ergernis van de bekende messenmaker uit de gelijknamige Zuid-Franse gemeente.


autoclaaf

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘papiniaanse pot’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1847

afgesloten drukvat voor sterilisatie met damp onder hoge druk en temperatuur

De optimale samenstelling van stoom in een autoclaaf is 3% vloeibaar en 97% gas.


luchtbehandeling

samenstelling van lucht en behandeling zn

het behandelen van lucht om deze geschikter te maken voor een binnenklimaat

Energiezuinige luchtbehandeling wordt gerealiseerd middels een warmtewiel, wat een rendement geeft van 85 procent.


luchtbehandelingsapparaat

samenstelling van luchtbehandeling zn en apparaat zn met het invoegsel -s-

luchtbehandelingsapparaten (plural)
luchtbehandelingsapparaatje (diminutive singular)
luchtbehandelingsapparaatjes (diminutive plural)

Een multifunctioneel luchtbehandelingsapparaat.


luchtbehandelingssysteem

samenstelling van luchtbehandeling zn en systeem zn met het invoegsel -s-

luchtbehandelingssystemen (plural)
luchtbehandelingssysteempje (diminutive singular)
luchtbehandelingssysteempjes (diminutive plural)

Een luchtbehandelingssysteem reguleert de temperatuur en luchtvochtigheid en ververst de aanwezige lucht.


black box

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘recorder met vluchtgegevens’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1989

toestel waarvan het gedrag bekend is, maar niet de inwendige constructie


hoofdbewerking

samenstelling van hoofd zn en bewerking zn

verandering die je aanbrengt als een van de belangrijkste onderdelen van een grotere verandering

belangrijke stap bij het maken van een product

Het begint ermee dat het betoog uiteengerafeld moet worden in een voorlopig nog ongeordende reeks betoogstappen. Daarna brengt de eerste hoofdbewerking uit het model de criticus van de ongeordende naar een geordende verzameling betoogstappen. De tweede hoofdbewerking leidt tot een beoordeling van alle afzonderlijke betoogstappen; de derde hoofdbewerking tenslotte eindigt in een geheel uitgeformuleerde kritiek.

De bereiding van meekrap in de meestoof viel uiteen in drie hoofdbewerkingen: het drogen, het zuiveren en het stampen. Het drogen viel nog eens uiteen in twee deelbewerkingen: een voor- en een nadroging, waarbij de tweede hoofdbewerking, het zuiveren, tussen beide droogprocessen in viel.


flightsimulator

flightsimulatoren (plural)
flightsimulators (plural)

Het leuke is dat uw relaties en uw medewerkers ook een vlucht kunnen maken in een flightsimulator van een Boeing 737N.


corrosietest

corrosietests (plural)
corrosietesten (plural)
corrosietestje (diminutive singular)
corrosietestjes (diminutive plural)

test waarbij de corrosiebestendigheid van iets wordt gemeten door het bloot te stellen aan extra corrosieve factoren

Het blijft de vraag of een corrosietest in vitro klinisch relevant is.


verkeersteller

samenstelling van verkeer zn en teller zn met het invoegsel -s-

verkeerstellers (plural)
verkeerstellertje (diminutive singular)
verkeerstellertjes (diminutive plural)


stroomlus

stroomlussen (plural)
stroomlusje (diminutive singular)
stroomlusjes (diminutive plural)

een elektrische kring om bewegende objecten te meten/tellen


oogring

oogringen (plural)
oogringetje (diminutive singular)
oogringetjes (diminutive plural)

cirkelvormig stuk metaal om vast te maken aan een vlak, kabel of staaf zodat die met een haak of schroef aan een ander voorwerp kan worden bevestigd

Zo bevestig je een schaduwdoek heel eenvoudig tegen een muur met een plaatje. Deze plaat is voorzien van een oogring waarmee je het touw of het haakje van het schaduwdoek vast kunt maken.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Bevestigingsmateriaal” op tuinmeubelen.nl

Aan de onderst oogring wordt een stuk nylon geknoopt dat zwakker is dan de hoofdlijn, maar dat sterk genoeg is om het werpen met het vereiste loodgewicht te kunnen verdragen.

Kabeljauw komt weer op de kust : Elk mei graech ris fiskje..... in: Leeuwarder Courant (8 oktober 1976), Stichting Leeuwarder Courant 1947, Leeuwarden


leeskop

leeskoppen (plural)
leeskopje (diminutive singular)
leeskopjes (diminutive plural)

kop in een bandrecorder die bij afspelen de informatie leest


lagering

naamwoord van handeling van lageren met het achtervoegsel -ing

bearing

het voorzien van een (kogel)lager bij draaiende onderdelen van een machine


schoepenrad

samenstelling van schoep zn en rad zn met het invoegsel -en-

schoepenraderen (plural)
schoepenradje (diminutive singular)
schoepenradjes (diminutive plural)

constructie van bladen rond een as in een turbomachine

onderdeel van een turbine dat door een stroming aan het draaien wordt gebracht

Die stoom laat het schoepenrad van de turbine draaien.

onderdeel van een turbopomp dat een stroming op gang houdt

Een roze onderrok had zich om het schoepenrad van de pomp gewikkeld.


vizierliniaal

samenstelling van vizier zn en liniaal zn

vizierlinialen (plural)
vizierliniaaltje (diminutive singular)
vizierliniaaltjes (diminutive plural)

een liniaal waarop twee vizieren zijn geplaatst onder een rechte hoek


zelfontbrander

samenstelling van zelf zn en ontbrander zn

een motor waarbij de brandstof ingespoten wordt een zeer hete samengeperste lucht en zo vanzelf tot ontbranding komt

Bijna alle 5 Series zijn uitgerust met een automaat, slechts 40 exemplaren hebben een handbak. Diesel is een populaire brandstof bij de 5 Serie: bijna 600 stuks hebben een zelfontbrander onder de kap.

Weblink bron “BMW 5 Serie (2010-2017): klassieke luxe” (5-03-2019), Tubantia

Het aantal personenauto’s met dieselmotor ligt in Nederland al jaren rond de 1,3 miljoen. Waarom dan toch ”ja” op de vraag of het gedaan is met de zelfontbrander? Omdat er getalsmatig iets interessants aan de hand is.

Weblink bron
Evert Barten
 “Verdwijnt de dieselmotor? Drie keer ja, twee keer nee” (27-12-2017), Reformatorisch Dagblad


alaam

Dit woord is en was alleen in Zuid-Nederland en Zeeuws-Vlaanderen gangbaar.

een stuk gereedschap dat gemaakt is om bepaald werk te kunnen doen

Gebruiksvoorwerpen en gereedschappen worden opgeruimd en weggeworpen als zij niet langer bruikbaar, versleten of verouderd zijn. Dikwijls gaat het om grote objecten waar niemand blijf mee weet. Het alaam en de landbouwmachines zijn vaak uit hout gemaakt en vergaan gemakkelijk.


dakisolatie

Een goede dakisolatie is een vereiste voor iedere woning.


loopkat

wagen met takel die over een rails of balk voortbewogen kan worden om zaken omhoog te tillen en te kunnen verplaatsen

De oude rolbrug, met loopkat en takel, is verheven tot voornaamste pronkstuk: hiermee worden nu tribunes en decorstukken verplaatst.

Weblink bron
HILDE DE HAAN
 “Schoonheid van vergane glorie ***” (17 juli 2013), de Volkskrant


robotstofzuiger

robotstofzuigers (plural)
robotstofzuigertje (diminutive singular)
robotstofzuigertjes (diminutive plural)

een huisrobot die automatisch en zelfstandig stof uit een ruimte verwijdert


vertanden

afleiding van tand met het voorvoegsel ver- en met het achtervoegsel -en

maken of vernieuwen van de tanden van een tandwiel


koolkit

ijzeren bak waarin men kolen kan bewaren en in de kachel gooien


dagtank

daily service tank

tank die voldoende brandstof bevat die een motor in één dag verbruikt

"In mijn boot heb ik een dagtank in gebouwd , voor als er problemen zijn met de hoofdtank . Uiteraard zal er altijd een kans zijn op bacteriën in de tank. Het is daarom voor een schipper zijn taak (goed vaderschap ) om te controleren of de tank schoon is", aldus Vaarkrantreporter Aad Zeeman.

Weblink bron “"Het is niet altijd nodig om additieven te gebruiken"” (30 nov. 2014), De Telegraaf


aslager

een constructie die er voor zorgt dat een as beter kan draaien door het verlagen van de wrijving


plunjer

piston

een zuiger zonder eigen afdichtingen die in vloeistoftechniek wordt gebruikt

plunjers (plural)
plunjertje (diminutive singular)
plunjertjes (diminutive plural)


vollast

full load

van een motor dat deze het maximaal vermogen levert

van een motor, windmolen, zonnepark e.d. dat deze het maximale vermogen levert

Bij vollast of in hoge toeren ontbrandt de benzine door middel van een bougievonk. Gaat het iets minder heftig, dan ontvlamt de brandstof vanzelf.

Weblink bron
Evert Barten
 “Milieu in het vizier” (09-10-2007), Reformatorisch Dagblad

De uitkering wordt bepaald door het aantal jaarlijkse vollast-uren: het aantal uren dat de molens omgerekend op volle kracht hebben gedraaid.

Weblink bron
MICHAEL PERSSON
 “Windmolen in achtertuin lucratiever dan sparen” (14 juni 2013), de Volkskrant


pathefoon

vernoemd naar de Fransman Charles Pathé (1863-1957)


quantumcomputer

samenstelling van quantum zn en computer zn

soort (toekomstige) computer waarbij de processor gebruikmaakt van de principes van de kwantummechanica

Quantumcomputers zijn veel krachtiger dan gewone digitale computers doordat ze talloze berekeningen tegelijkertijd uit kunnen voeren.

Weblink bron
Martijn van Calmthout
 “Microsoft en TU Delft werken samen aan quantumcomputer” (03-06-2011), Tubantia

Nederland gaat onder leiding van de TU Delft werken aan de bouw van een volgende generatie computer: de quantumcomputer. Hiervoor richten wetenschap, bedrijfsleven en de overheid samen het instituut QuTech op. Dit maakt minister Kamp van Economische Zaken woensdag bekend tijdens de innovatieconferentie 2013.

Weblink bron “Nederland gaat eigen supercomputer bouwen” (02-10-2013), Tubantia


viditel

samenstelling van video zn en telefoon zn

video-text

systeem waarmee via de telefoon informatie opgevraagd kon worden die kon worden weergegeven op een beeldscherm

Hij voorziet dat er op televisie reisprogramma's worden getoond door RTL (dat inderdaad acht jaar later in Nederland Veronique lanceerde) waarna via viditel reizen worden geboekt. Via wat? Viditel. Dat was een soort oervoorloper van internet, die oogde als teletekst. Het was in de tijd dat een computer nog geen monitor had en het kastje op een tv-toestel werd aangesloten.

Weblink bron
Francisco van Jole
 “Hoezo nieuwe media?” (30 maart 2002), de Volkskrant


shimmy

een snelle oscillatie van het stuurbare wiel van een voertuig


shimmyen

maken van een snelle oscillerende beweging van wielen of vleugels


lasrups

weld bead

bobbelige strook materiaal die door het lassen op de lasnaad ontstaat


naairiem

strook leer om een drijfriem te verlengen of te repareren

⧖ Veelal wordt een riem door middel van naairiemen gelascht.

Berekening van drijfwerk. in: Nederlandsch weekblad voor zuivelbereiding en veeteelt; orgaan voor veehouders, boter- en kaasfabrikanten en handelaren in zuivel, jrg. 27 nr. 36 (6 december 1921), Vereeniging "Het Rundveestamboek Noord-Holland", p. 1 kol. 2


boorbuis

metalen pijp die met kracht de grond in wordt gedreven

Over de boorbuis wordt op enige afstand van de boorkop een volgbuis ingebracht. Die buis dient om te voorkomen dat het door de boorkop gemaakte gat meteen weer instort. Via de ruimte tussen boorbuis en volgbuis wordt het uitgeboorde materiaal afgevoerd.

Weblink bron
Joost van Kasteren
 “Boren door de slappe grond; Als er een tunnel moet komen is boren duurder dan het openleggen vande straat. Maar boren geeft minder overlast en gederfde inkomsten” (2 januari 1992) op nrc.nl


aftakas

power take-off shaft

is een cardanaandrijving met een schuifkoppeling, en snelkoppelingen aan beide zijden voor het overbrengen van vermogen van een trekker/werktuigdrager naar een werktuig

aftakassen (plural)
aftakasje (diminutive singular)
aftakasjes (diminutive plural)

Wie verliest er nu een aftakas, of een gehoorapparaat? En waarom worden verloren mobieltjes niet opgehaald? Zomaar wat vragen op de afdeling gevonden voorwerpen van de gemeente Wierden.

Weblink bron “Stof vangen in de kelder van Wierden” (04-07-2006), Tubantia

De Unimog is goedkoper. Net als de Luctor heeft hij een aftakas achterop, maar daarbij ook een frontaftakas en een laadbak. De Luctor heeft daarentegen met 450 pk veel meer vermogen dan de Unimog, die hooguit 295 pk ter beschikking heeft.

Weblink bron
Bart van den Dikkenberg
 “Hovertrack Luctor: tractor voor de snelweg” (22-08-2013), Reformatorisch Dagblad


kopbout

een bout met een ronde of vierkante verdikking aan het uiteinde


zwierder

afgeleid van zwier ww met het achtervoegsel -der

De betekenis "centrifuge" is vooral in Vlaanderen gangbaar, de betekenis "schoonrijder" komt hoofdzakelijk in Nederland voor.

apparaat iets droger maakt door het zo hard rond te laten draaien dat veel water eruit wordt geslingerd

Een grondige wasbeurt, dat betekent: drie maal de sla reinigen in een zwierder, telkens met proper vers water.

Weblink bron
Gijs Du Laing (geciteerd)
 “Groenten uit de stad ongezonder?” (27 maart 2014) op bruzz.be

Alles met d'hand, zonder machine, wassen en wrijven met de schuurborstel, spoelen, wringen zonder zwierder, en alles uithangen om te bleken, inhalen, dampen en strijken.

Pieter van Baerle
 Bij de oude wasbleker in: Biekorf., jrg. 64 nr. 11ᴬ (november 1963), G. Barbiaux, Brugge, p. 340

⧖ (…) de Zwierder is een ijzeren of stalen bak, voor het droogen van 't katoen; hij doet 600 toeren per minuut; (…)

Groote Ramp in: De Werkman , jrg. 31 nr. 1608 (31 juli 1903), p. 2 kol. 1


langlip

langlippen (plural)
langlipje (diminutive singular)
langlipjes (diminutive plural)

langere beugel voor het bevestigen van een hekwerk


lastrem

lastremmen (plural)
lastremmetje (diminutive singular)
lastremmetjes (diminutive plural)

rem waarbij de massa van het te remmen voorwerp zorgt voor de remkracht


screenshot

een statische afbeelding (een "foto") van wat er op een bepaald moment zichtbaar is op (een deel van) een beeldscherm

Maar vooral haar voedsellijst en haar bevoorradingsplan waren erg handig. Op haar blog vond ik twee screenshots van haar voedsellijst die ik geheel heb overgetypt in Excel.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers

De scholen merken dat sociale media een groot deel van de problemen veroorzaken. Zo kunnen leerlingen hun schoolgenoten via Snapchat bedreigen. Die berichten poppen eventjes op in het beeldscherm en verdwijnen gelijk weer. ,,Als een leerling er een screenshot van maakt, ziet de bedreiger dat.

Weblink bron
Ellen van Gaalen
 “Tientallen scholen slaan alarm: heftig geweld en toename wapens leerlingen” (21-02-2020), Tubantia


remklauw

remklauwen (plural)
remklauwtje (diminutive singular)
remklauwtjes (diminutive plural)

De opvangbak bevindt zich achter de remklauw in de draairichting, dus waar het merendeel van het stof naar buiten komt.

Weblink bron
Erik Kouwenhoven
 “Nooit meer vieze velgen dankzij remstof-filter” (28-04-2019), Tubantia

Het remsysteem voor bestaat uit een hydraulische schijfrem met zwevende 2-zuiger remklauw, achter een hydraulische schijfrem met zwevende 1-zuiger remklauw. ABS is als optie leverbaar. De afmeting van de C1 is 208x103x178 cm en hij heeft een massa van 185 kg.

Weblink bron
Chris Kaai
 “„Kijk mama, een auto-motor!”” (04-10-2002), Reformatorisch Dagblad

De remmen aanspannen is nochtans een koud kunstje. Op de meeste fietsen zitten traditionele remmen: een remklauw met twee beweegbare armen waarop telkens een remblokje gemonteerd zit. (Sommige fietsen hebben een remsysteem met een handige draaiknop om de remkabel aan te spannen. Zo heb je geen gereedschap nodig maar kun je de kabel letterlijk in een handomdraai aanspannen.)

Weblink bron
kld
 “Hoe een lekke band herstellen (en andere tips voor het fietsonderhoud)” (24/09/2014), De Standaard


remwerk

remwerken (plural)
remwerkje (diminutive singular)
remwerkjes (diminutive plural)

onderdelen van een machine of apparaat die samen de rem vormen


sliklap

sliklappen (plural)
sliklapje (diminutive singular)
sliklapjes (diminutive plural)

rubber lap aan de onderzijde van het spatbord van voertuigen (met name een fiets) om het opspatten van water en modder tegen te gaan


steekas

wheel drive shaft

een as die aan één kant wordt vastgeklemd

steekassen (plural)
steekasje (diminutive singular)
steekasjes (diminutive plural)

“Ik wou de wedstrijd hard maken, kreeg vrij snel tien seconden voorsprong, maar toen kwam mijn steekas in mijn voorwiel los. Ik besloot om niet te wisselen, want dan zou Eli snel terugkeren. Een risico dat ik beter niet genomen had, want mijn voorwiel zat los, ik schoof soms weg in de bochten en Eli kon terugkeren.”

Weblink bron “Iserbyt profiteert van trainingsstage en wint Druivencross in Overijse” (11/12/2016), De Standaard


waterram

ydraulic ram

(techniek) waterpomp die wordt aangedreven door snel stromend water

Idzenga ontwikkelde op het Filipijnse eiland Negros de pomp volgens het ’waterram principe’ waarbij de kracht van stromend water in een beek of rivier wordt gebruikt om water tot 200 meter hoog op te kunnen pompen.

Weblink bron “Prijs voor Nederlandse waterrampomp” (19-06-2007), Reformatorisch Dagblad


trekbus

trekbussen (plural)
trekbusje (diminutive singular)
trekbusjes (diminutive plural)

cilindervorminge buis waarmee men een as kan vastklemmen


treerad

een molen met sporten die door spierkracht van mensen of dieren in beweging wordt gebracht


motordefect

storing in het deel van een machine dat voor de aandrijving zorgt

De woordvoerder van Stork vindt de reden die is opgegeven voor het motordefect "uiterst dubieus', mede omdat dieselmotoren door water niet volledig onbruikbaar worden.


nanotech

afgeleid van technologie met het voorvoegsel nano-

Ik was verheugd de CAMP Corsa Nanotech IJsbijl (205 gram) te zien, en de Kahtoola microspikes voor onder mijn schoenen in de sneeuw.


houtbewerking

samenstelling van hout zn en bewerking zn

Naamwoord van handeling van houtbewerken met het achtervoegsel -ing

ˈhɑudbəˌwɛrkɪŋ

aanpassing van materiaal afkomstig van stammen en takken met gereedschap of machines zodat het de gewenste vorm en afwerking krijgt

Ik heb drie jaar in Antwerpen op een vrije school gezeten. We kregen weven, koper slaan, houtbewerking, boetseren, schilderen, tekenen, etsen, toneel én alle reguliere middelbare schoolvakken.

Weblink bron
Elvis Rot interview door Joke Mat
 “‘Ik wil juíst dingen doen die ik doodeng vind’” (10 januari 2020) op nrc.nl

De afbeelding was waarheidsgetrouw: niet geschilderd maar ingelegd, een toen gangbare methode van houtbewerking. De makers sneden motieven uit fineer van verschillende houtsoorten, die werden ingelegd in een paneel.

Weblink bron
Gretha Pama
 “Echte namaak: een orgeltje met een verhaal” (5 november 2018) op nrc.nl

Zijn vader volgde nooit een opleiding, hij heeft baantjes in de houtbewerking en de plaatselijke industrie.

Weblink bron
Anne-Martijn van der Kaaden
 “Manfred te Grotenhuis legde statistiek uit met Miles Davis” (1 november 2018) op nrc.nl

„Alle flosjes op links”, instrueert de lerares. De in toga gehulde leerlingen van de zevende klas houtbewerking van het Atheneum Alicebourg in het Belgische Lanaken draaien hun vierkante academische pet zodat de flosjes aan de goede kant hangen.

Weblink bron
Maarten Huygen
 “Ouders van leerlingen in de grensstreek wijken graag uit naar België” (29 juni 2018) op nrc.nl

De meeste stokken waren gebroken en in slechte staat, maar de vaardige houtbewerkingen door Neanderthalers, met vuur en scherpe messen, zijn nog steeds duidelijk te zien.

Weblink bron
Hendrik Spiering
 “Houten graafstokken en hefbomen van Neanderthalers teruggevonden” (5 februari 2018) op nrc.nl


schaafmachine

samenstelling van schaaf ww en machine zn

apparaat waarin met een harde scherpe rand een dun laagje van stug en ruw materiaal verwijderd

Al tien jaar bewerkt hij hout en zijn wens is vaste medewerker bij de schaafmachine te worden. “Dat hout komt er zo mooi bewerkt uit.”

Weblink bron
Margot Poll & Yaël Vinckx
 “'Werken is vooral leren om op tijd te komen'” (23 oktober 1995) op nrc.nl

Een stikkende angst neep hem plots de keel dicht: als vader es [sic!] een ongeluk gehad had? Met z'n hand tegen die huilende cirkelzaag gekomen was of tegen de snorrende boor of die brommende schaafmachine, die zo gemeen knerpen kon over het saamgeplette hout….

A.M. de Jong
 “Merijntje Gijzen's jeugd: Onnozele kinderen. Deel 3.”, 3e druk (1927), Em. Querido's Uitgeverij, Amsterdam, p. 42


grader

rijdende machine die kleine oneffenheden in een terrein vlak maakt

Bij de aanleg van de weg, eind jaren vijftig zijn graders gebruikt, grote machines die met een zwaar blad het bovenste deel van de aarde afschraapten.

Weblink bron
Ronald Schop
 “Slapen onder de sterrenhemel” (6 januari 2000) op nrc.nl

Bij de detailontwatering kunnen verschillende fasen worden onderscheiden: (…) d. van greppelgraven in handwerk (in de eerste jaren van de NOP, ± 250 manuren per km) via het ploegen met de greppelploeg en daarop aansluitend egaliseren met bulldozer of grader (…)

Koos Snip
 Werken aan Oostelijk Flevoland?, Nederlandschen Bond van Arbeiders in het Landbouw-, Tuinbouw- en Zuivelbedrijf in: Vereenigt u, jrg. 50 nr. 3 (6 februari 1960), p. 5 kol. 2


overbrenging

afgeleid van overbrengen ww met het achtervoegsel -ing

ˈovərˌbrɛŋɪŋ

constructie waarmee de beweging van een aandrijvend onderdeel wordt overgebracht naar een aangedreven onderdeel, zodat de gewenste richting, snelheid en kracht van de beweging van dit aangedreven onderdeel zo efficiënt mogelijk bereikt wordt

Aan het onderachtereind van de bierfiets moet de rotatie van de lange as, die je een cardanas zou willen noemen als het mocht maar het mag niet, worden overgebracht op de twee halve assen van de wielen. Die staan er precies dwars op. Zo’n haakse overbrenging met behulp van tandwielen is technisch lastig en je kunt van bierfietsbouwers niet verwachten dat ze die zelf ontwikkelen.

Weblink bron
Karel Knip
 “Die bierfiets is niet vooruit te branden” (30 mei 2015) op nrc.nl

Een elektromotor heeft een rendement van zo’n 80 à 90 procent, maar als je bij de wielen ging meten, haalden we dat rendement bij lange na niet.” Dat kwam, zo bleek, omdat er in de overbrenging nogal wat aandrijfenergie verloren ging.

Weblink bron
Warna Oosterbaan
 “Weer een wiel uitgevonden” (31 oktober 2009) op nrc.nl


voorbumper

beschermende stootstang aan de voorkant van een auto

Wat ook helpt zijn de camera’s en sensoren in de voorbumper. Daarmee scant de Ghost de weg en wordt het comfort nog verder verhoogd.

Weblink bron
Erik Kouwenhoven
 “Nieuwe Rolls-Royce Ghost was té stil en dus werd dit geluid toegevoegd” (05-09-2020), Tubantia

Een automobilist die op dat moment overstak moest vol in de remmen en zag zijn voorbumper van zijn auto afgereden worden. Een aanrijding die een fractie later tot dodelijk gevolgen had kunnen leiden, aldus de rechter.

Weblink bron
Jasper Piersma
 “Drie jaar cel na levensgevaarlijke vlucht voor politie” (10 augustus 2017), Het Parool


constructietekening

samenstelling van constructie zn en tekening zn

weergave op papier of scherm die aangeeft hoe een apparaat in elkaar zit en wat de maten en materialen van de onderdelen zijn

Als je een constructietekening van een vliegtuig zoekt, tik je bij een zoekmachine al gauw ‘constructietekening vliegtuig’ in. Maar als je eens in een willekeurige constructietekening kijkt, dan zie je dat het woord ‘constructietekening’ zelf nooit op de tekening staat.

Weblink bron
Laura Wismans
 “'Denk als een document'” (9 februari 2013) op nrc.nl

Hij zou nu binnenkort op het vliegtuig naar Pakistan stappen en had een koffer met constructietekeningen van centrifuges bij zich.

Weblink bron
S. geciteerd door Karel Knip & Jaco Alberts
 “Een Alkmaarse ingenieur en de Pakistaanse bom” (4 juli 2005) op nrc.nl


foutgebied

samenstelling van fout zn en gebied zn
**[1] leenvertaling van Engels foul territory
**[2] leenvertaling van Engels fault area

afgebakend deel van een apparaat, installatie of computerprogramma waarbinnen iets niet goed werkt

Een geïsoleerd foutgebied van een systeem is dat deel van het systeem, waarbinnen fouten van elkaar afhankelijk mogen zijn, maar waarvan de goede werking niet beïnvloed wordt door fouten in andere geïsoleerde foutgebieden.

Weblink bron
M.H.J.M. Aggenbach
 “Ontwerp van een (4,2)-decoder/coder voor een digitale telefooncentrale volgens het '(4,2)-concept'” (1988), Technische Universiteit Eindhoven, afstudeerscriptie, p. 11


regenband

een band met een profiel dat geschikt is om te rijden op een natte weg

Livio Loi verraste met zijn zege in de Moto3. Kort voor de race regende het en anders dan de meeste coureurs koos de Belg (RW Racing, Honda) niet voor regenbanden, maar voor slicks. En die keuze pakte goed uit. De Brit Danny Kent (Leopard Racing, Honda) werd 21ste, maar blijft leiden in het klassement.

Weblink bron “Márquez wint spannende GP van Indianapolis” (09-08-2015), NOS

De wagens stonden op intermediates, maar al snel moesten de regenbanden omgelegd worden. Aquaplaning lag desondanks op de loer en na negen ronden besloot de jury de race stil te leggen en de bui uit te zitten. Na 52 minuten volgde eindelijk een herstart achter de safetycar.

Weblink bron “Alonso wint tombola van Maleisië” (25-03-2012), NOS


motorvermogen

samenstelling van motor zn en vermogen zn

de maximale hoeveelheid mechanische energie die een motor per tijdseenheid kan leveren

Red Bull Racing wordt in Monaco als favoriet gezien voor de zege zondag. Het motorvermogen speelt op het bochtige stratencircuit, waar inhalen een lastige zaak is, een minder voorname rol.

Weblink bron “Verstappen en Ricciardo onderstrepen favorietenrol in Monaco” (24-05-2018), NOS

In september meldde de NOS dat veel kustvissers frauderen met hun motorvermogen.

Weblink bron
Thomas Spekschoor
 “Garnalenvissers veel te actief in Wadden- en Noordzee, overheid deed niets” (15-02-2020), NOS


ventilatiesysteem

samenstelling van ventilatie zn en systeem zn

ventilating circuit

stelsel van apparaten dat zorgt voor de luchtverversing

De onderzoekers schrijven in hun tussenrapport niet over hoe Sala vergiftigd kan zijn. Wel sommen ze een aantal mogelijke oorzaken op. Zoals een slecht afgesloten cabine of een lek in het ventilatiesysteem, dat ertoe kan leiden dat het kleur- en reukloze gas in de cockpit komt.

Weblink bron “Crash vliegtuig voetballer Sala komt mogelijk door koolmonoxide” (14-08-2019), NOS

De ruim negenhonderd varkens die vorige week dood gevonden werden in Winterswijk zijn gestikt doordat het ventilatiesysteem in de stal was uitgevallen.

Weblink bron “900 varkens Winterswijk inderdaad door verstikking omgekomen” (25-06-2019), NOS


zescilindermotor

samenstelling van zes en cilinder zn en motor

zescilindermotoren (plural)
zescilindermotors (plural)

Van de BMW 3 Serie zijn in Nederland ruim 34.500 exemplaren verkocht; er is een ruim aanbod aan occasions uit deze periode. De goedkoopste 3 Series van deze generatie, sober uitgevoerd en met een kilometerstand van rond de 200.000, vind je vanaf zo’n 13.000 euro. De duurste exemplaren (jonge, rijk uitgeruste 3 Series met zescilindermotor) kosten rond de 70.000 euro.

Weblink bron “Tweedehands toppers” (30-06-2018), Tubantia

Dus BMW’s zitten al in mijn eerste herinneringen: ik kon als kind al de klank van een zescilindermotor herkennen, wist al vroeg hoe de deur van een BMW klinkt als hij dichtvalt en een motorfiets van BMW hoor ik al van ver aankomen.

Weblink bron
Roland Tameling
 “BMW-baas: ‘Ik kon als kind al de klank van een zescilindermotor herkennen’” (25-06-2020), Tubantia


warmtekracht

samenstelling van warmte zn en kracht zn

systeem waarbij men bij verbranding zowel gebruik maakt van de ontstane warmte als van de mechanische energie die ermee kan worden opgewekt

Voor warmtekracht is de daling nog opvallender. Vorig jaar was er nog een record van 16 miljoen certificaten in omloop. Daar blijven er eind dit jaar nog 5 miljoen van over.

Weblink bron
Wim Winckelmans
 “Schuld zonnepanelen smelt weg” (24/09/2018), De Standaard

Weblink bron “"Warmtekracht kan kerncentrales vervangen"” (5 februari 2018), De Morgen


warmte-krachtkoppeling

samenstellende samenstelling van warmte zn, kracht zn en koppeling zn , geschreven met een koppelteken volgens spellingregel 6.L

cogeneration

het gelijktijdig opwekken van warmte en kracht

gelijktijdig gebruik van energie voor verwarming en beweging, zodat er minder van verspild wordt

Onze huizen hebben nauwelijks nog energie van buiten nodig. Zonnepanelen op het dak, een warmte-krachtkoppeling en een accu in de bijkeuken zorgen voor een huis waar de elektriciteitsmeter zo goed als op nul kan staan. De energie die we te veel opwekken wordt gedeeld via internet.

Weblink bron
Rob Koster
 “Klimaatbeleid Nederland: dat gaat geld kosten, veel geld” (11-10-2017), NOS

„Ja, deze afkorting staat voor warmte-krachtkoppeling. Het was een installatie in een hal, die het hele fabriekscomplex van 1984 tot 2018 van warmte en elektriciteit heeft voorzien. Het bedrijf was op deze manier geheel zelfvoorzienend. Deze installatie werd aangedreven door een straalmotor van het merk Allison, het tegenwoordige Rolls Royce. Diezelfde motor zit ook in Herculesvliegtuigen. TenCate zocht daarvoor een goede bestemming.”

Weblink bron
Han Haveman
 “Straalmotor TenCate van 800 kilo krijgt tweede leven in het praktijkonderwijs” (04-06-2020), Tubantia


warmte-koudeopslag

samenstelling van warmte zn en koude zn en opslag

een methode om energie in de vorm van warmte of koude op te slaan in de bodem

Bij warmte-koudeopslag wordt warm water in de zomer via buizen onder de grond opgeslagen. Dit is veel minder diep dan bij aardwarmte, van een paar meter onder de grond tot zo'n 200 meter. In de winter is dat water dan nog warm genoeg om huizen mee te verwarmen. CE Delft verwacht dat 22 procent van de woningen in 2050 van warmte-koudeopslag gebruik maakt.

Weblink bron “Straks geen aardgas meer, maar wat dan wel?” (17-11-2016), NOS

Het duurzaam ontworpen gebouw maakt voor de energievoorziening gebruik van zonnepanelen en een warmte- en koudeopslag.

Weblink bron
Benny Koerhuis
 “Majestueuze opening paviljoen Park Hoge Veluwe” (14-05-2019), Tubantia


warmte-isolatie

samenstelling van warmte zn en isolatie zn

thermal insulation

een eigenschap van materialen en constructies om de overdracht van thermische energie (warmte) tussen...

een eigenschap van materialen en constructies om de overdracht van thermische energie (warmte) tussen twee zijden van het materiaal of de constructie tot een minimum te reduceren


vervoersmiddel

samenstelling van vervoer zn en middel zn met het invoegsel -s-

means of transport

iets waarmee men mensen en dingen kan transporteren

In Bangladesh kunnen veel mensen zich geen auto veroorloven, daarom is de bus een populair vervoersmiddel.

Weblink bron “Bengaalse studenten: 'Hoe meer ze slaan, hoe meer we terugvechten'” (06-08-2018), NOS

Na de fiets is de trein het meest duurzame vervoersmiddel. En ook het leukste, vindt Kirsten Sporen.

Weblink bron “Duurzaam weg: het Albanese platteland is populairder dan ooit” (03-08-2018), NOS


IT-afdeling

deel van een bedrijf of organisatie dat zich bezighoudt met de (elektronische) informatievoorziening en daarvoor benodigde computers en netwerken

Het tijdstip van de phishing actie is overigens opvallend, omdat er net afgelopen week een grootschalige test is gehouden, om studenten en personeelsleden beter bewust te maken van het fenomeen phishing. Door de IT-afdeling van Saxion werd daarvoor een groot aantal nep-phishing e-mailtjes rondgestuurd, om te bekijken wie er allemaal op zo’n link klinkt.

Weblink bron
Jeroen de Kleine
 “Internetcriminelen duiken in datalek bij Saxion; duizenden phishing mailtjes gaan rond” (02-11-2020), Tubantia


anodiseren

anodize

een oppervlaktebehandeling om metalen zoals aluminium en titanium te voorzien van een oxidelaag


bugru

grote kogel uit een kogellager, in gebruik als werpknikker bij knikkerspel


braseren

metalen door solderen aan elkaar vastmaken


brevetteren

Volgens Marc Stordiau staat Deme momenteel aan de spits van de vernieuwing in de baggerindustrie. Hij hoopt dat zijn bedrijf door het brevetteren van de innovatie de huidige voorsprong op andere baggergroepen kan vasthouden voor langere tijd.

Weblink bron
Pascal Sertyn
 “Deme moet investeren op twee fronten” (29/01/2005), De Standaard


loodsolderen

samenstelling van lood zn en solderen ww

door lood te smelten en weer te laten stollen een vaste verbinding tussen metalen onderdelen maken

Bij loodsolderen wordt stearine of kaarsvet als vloeimiddel gebruikt.

Noviteiten : Parels in: Nederlands Dagblad , jrg. 31 nr. 6961 (16 augustus 1975), Stichting Nederlands Dagblad, Amersfoort, p. 16 (Variant 8) kol. 4


extruderen

extrude

een vormgevingstechniek waarbij een vervormbaar materiaal door een matrijs geperst wordt

Het vervaardigen van afgewerkte dekzeilen voor vrachtwagens, dashboardfolies in kleine hoeveelheden en het extruderen op kleine breedte van technische folies worden voortaan beschouwd als niet-kernactiviteiten of niet-voortgezette activiteiten.

Weblink bron
dgs
 “Sioen gaat activiteiten afstoten” (31/03/2010), De Standaard

De vestiging is gespecialiseerd in het extruderen van plastic voor industriële toepassingen.

Weblink bron
jta
 “Eaton wil vestiging in Gembloers sluiten” (06/02/2013), De Standaard


handslinger

ronddraaiende arm aan een toestel, waarmee de gebruiker het zelf in beweging kan zetten

Dit model, een houten kuip, gemonteerd op een draaibare as, is afgeleid van de karns uit de gewone boterbereiding. De handslinger is echter vervangen door een wiel waarop een aandrijfriem bevestigd kan worden voor mechanische aandrijving.

N.H.W. Verbeek
 Margarine in:
H.W. Lintsen (red.)
 Geschiedenis van de techniek in Nederland. De wording van een moderne samenleving 1800-1890. Deel I. Techniek en modernisering. Landbouw en voeding. (1992), Walburg Pers, Zutphen, ISBN 906011.808.1, p. 139

⧖ Met m'n zevende verjaardag kreeg ik een nieuw, een beter filmapparaat, weliswaar nog met een handslinger maar met een sterke electrische lamp.

Leonard de Vries
 “De jongens van de hobby club.” (1947), De Bezige Bij, Amsterdam, p. 41


kookvat

ton waarin vloeistof zo ver wordt verhit dat die gaat verdampen

Er zijn ook warmtepompen, vooral voor grootschalige toepassingen, die het principe van absorptie toepassen. Daarbij zorgt niet een compressor voor de druk, maar een kookvat, veelal gevuld met ammoniak.

Weblink bron
Rijkert Knoppers
 “Warmtepomp terug van weggeweest” (14 maart 1996) op nrc.nl


beschermkap

omhulling van een zaagblad of ander gevaarlijk onderdeel van een toestel die letsel voorkomt door te verhinderen dat dit onderdeel wordt aangeraakt wanneer het toestel werkt

Zo zou er een kraanvogel in de propeller zijn gekomen, en er daarna pas een beschermkap op de propeller zijn gezet.

Weblink bron
Thalia Verkade
 “Poetin vliegt met kraanvogels - en kwam er één in de propeller terecht?” (6 september 2012) op nrc.nl

Een bedrijf mag het dragen van een hoofddoek wel verbieden om andere redenen. Bijvoorbeeld als een hoofddoek gevaar kan opleveren voor de draagster omdat die met een bepaalde machine werkt. De hoofddoek zou ertussen kunnen komen en haar verstikken. In zulke gevallen moet het verbod wel proportioneel zijn; de belangen van de werknemer moeten worden afgezet tegen de gevolgen van het verbod. En er moet geen andere manier zijn om het doel te bereiken; bijvoorbeeld een beschermkap op de machine.

Weblink bron
Sheila Kamerman
 “Nederlandse moslima's mogen meer” (10 maart 2011) op nrc.nl


afschermkap

ondoordringbaar vlak of omhulsel waarmee een toestel van zijn omgeving wordt gescheiden om beschadiging van of door dat toestel te voorkomen

Met deze techniek wordt met behulp van één spuitdop en een afschermkap vlak boven de grond het onkruid bespoten. Op basis van ervaringsregels is aannemelijk dat met deze techniek nagenoeg geen drift plaatsvindt.

J.M. de Vries e.a.
 Lozingenbesluit open teelt en veehouderij (27 januari 2000) in: Staatsblad van het Koningrijk der Nederlanden, jrg. 2000 nr. 43 (01-02-2000), Sdu Uitgevers, 's-Gravenhage, p. 96

dop die als afwerking over een schroef of klinknagel wordt aangebracht


lichtmotor

lichtmotors (plural)
lichtmotoren (plural)

machine die stroom opwekt waarmee men de elektrische verlichting kan laten branden


metalliseren

van Frans métalliser ww met het achtervoegsel -eren

Verolmes idee: je kunt licht en warmte reguleren als je een reflecterende laag op gordijnen aanbrengt, oftewel het doek metalliseert. Dat principe bestond al voor verpakkingen voor sigaretten en voedsel. Papier werd voorzien van een laag folie, waardoor producten minder snel bedierven. In 1957 kocht Verolme een fabriek in het Duitse Eltville, die een dun laagje metaal op papier metalliseerde. Tegelijk verwierf hij al bestaande patenten voor het metalliseren van textiel.

Weblink bron
Julia Henkel
 “Hoe een Rotterdamse scheepsbouwer een zonweringsfabriek naar Eibergen bracht” (01-02-2020), Tubantia

het thermisch aanbrengen (spuiten) van vloeibaar gemaakte zink, legeringen van zink met aluminium of aluminium op een vooraf blank gestraald metaaloppervlak


netbook

mini laptop

een categorie van kleine, lichte en goedkope laptops die geschikt zijn voor algemeen gebruik en om toegang te krijgen tot internetapplicaties

netbooks (plural)
netbookje (diminutive singular)
netbookjes (diminutive plural)

Verwacht wordt dat Apple's nieuwste creatie de iTablet, iPad of de iSlate zal gaan heten. Het zal waarschijnlijk iets kleiner zijn dan de gemiddelde netbook en onder meer een aanraakscherm hebben.

Weblink bron “Recordwinst voor Apple” (26-01-2010), NOS

De verkoopcijfers van tabletcomputers zijn voor het eerst die van netbooks gepasseerd. In het vierde kwartaal van 2010 werden in Nederland ruim 93.000 minilaptops (netbooks) verkocht, een daling van 17,5 procent vergeleken met een kwartaal eerder.

Weblink bron
Nik Wouters
 “Kleine laptop legt het af tegen tablet” (07-02-2011), NOS


reserveonderdeel

samenstelling van reserve zn en onderdeel zn

component voor een appparaat die apart beschikbaar is als vervanging bij slijtage of beschadiging

Eens in de zoveel tijd wil je die complexiteit eruit halen, want dat brengt veel onnodige kosten met zich mee. Maar ook investeren we in 3D-printers zodat je reserveonderdelen niet meer op voorraad hoeft te hebben, maar ze print op het moment dat je ze nodig hebt.

Weblink bron
Jorg Leijten
 “Heineken-topman: ‘Veel horecazaken gaan het niet redden’” (10 februari 2021) op nrc.nl

Eerst was het toestel defect omdat een reserveonderdeel niet voorradig was. Daarna was het vliegtuig nog niet in orde omdat de verkeerde diagnose was gesteld en het betrokken reserveonderdeel er niets mee van doen had.

Weblink bron
Ben van der Velden
 “Zelfkritiek KLM (2)” (23 november 1995) op nrc.nl


orderpicker

machine die artikelen van een bestelling verzamelt in een distributiecentrum om ze klaar te maken voor verzending

Bij Colruyt Group wil men zo veel mogelijk zaken zelf doen, omdat zij vinden dat dit betekent dat je meer controle hebt en kostenefficiënter bent. Centrale voorraden en efficiënte distributie helpen hierbij, maar ook automatisering speelt een grote rol. In 2004 werd er bijvoorbeeld een volledig automatische orderpicker geïnstalleerd voor groenten en fruit in een van de distributiecentra.

Weblink bron “Colruyt Group” (geraadpleegd 22-8-2021), Wikipedia


plaathaak

zware platte haak waarmee men via een ketting platen kan hijsen

Plaathaak: Veilige werklast: 1.500 kg Voor het hijsen en transporteren van betonnen stelconbetonplaten.

Weblink bron “Plaathaak” (geraadpleegd 22 september 2021), kwintgroep


ppo

vloeibare brandstof van plantaardige origine

Ppo is geen biodiesel, dat diesel met een deel koolzaadolie is. Om een auto op ppo te kunnen laten rijden, is een aangepaste motor vereist. Van Meegen ziet toch mogelijkheden om deze biobrandstof te verkopen, zeker met de stijgende bezineprijzen. Daarnaast rijden al aangepaste wagens rond op ppo. „De gemeente Venlo is onze grootste klant", aldus de secretaris.

Weblink bron “Limburgse biobrandstof accijnsvrij” (2 augustus 2005), Reformatorisch Dagblad

Over niet al te lange tijd zijn de olie- en gasvoorraden uitgeput. En dan? Wat moet de automobilist vanaf dat moment in zijn tank gooien? „Pure Plantaardige Olie, PPO”, antwoordt Hein Aberson van Solaroilsystems in het Friese Boijl.

Weblink bron
Maarten Dijkstra
 “Slaolie in de brandstoftank” (11 februari 2005), Reformatorisch Dagblad


zendgolf

elektromagnetische straling met een gekozen frequentie tussen 30 Hz en 300 GHz die een radiozender gebruikt voor het uitzenden van informatie

De ingangsspanning van de versterker is de algebraïsche som van de spanningen, die in het raam en in de verticale antenne worden geïnduceerd door de zendgolf.

Werff, J.L.J. van der
 “Vliegtuig en radio” (1944), H. Stam, Amsterdam, p. 199


besturingseenheid

samenstelling van besturing zn en eenheid zn met het invoegsel -s-

apparaat dat bestemd is voor de bediening van een ander apparaat

„En een grote fabrikant, DJI, werkt op dit moment aan een systeem waarmee je op afstand de drone kunt uitlezen”, zegt Termaat. „Dan zie je onmiddellijk van wie de drone is en waar de piloot (of de besturingseenheid) zich op de grond bevindt.”

Weblink bron
John Hoogerwaard
 “Het grootste gevaar van een drone is onwetendheid” (20 december 2018) op nrc.nl

De firma Microtol AG produceerde jarenlang besturingssystemen voor liften. Een belangrijke klant was het bedrijf Deng Feng in Foshan. Eerst leverden de Duitsers de complete besturingseenheid, later namen de Chinezen alleen nog maar het hightech ‘hart’ van de installatie af.

Weblink bron
Michel Kerres
 “‘Chinese diefstal maakt Duitse export kapot’” (24 november 2006) op nrc.nl


superponeren

van Latijn superponere ww of afleiding van poneren met het voorvoegsel super-

aan iets toevoegen zonder dat een van beide onderdelen verloren gaat

bij elkaar voegen van twee of meer gelijksoortige natuurkundige grootheden


vlotterkraan

samenstelling van vlotter zn en kraan zn

automatische kraan voor het vullen van een reservoir of bak en die m.n. in de stortbak van een toilet aanwezig is


wanner

naamwoord van handeling van wannen met het achtervoegsel -er

apparaat dat het kaf van het koren scheidt


besturingsorgaan

samenstelling van besturing zn en orgaan zn met het invoegsel -s-

onderdeel van een voertuig waarmee de gebruiker richting en snelheid bepaalt

Net als in een vliegtuig zullen in een auto binnenkort geen fysieke verbindingen meer bestaan tussen de besturingsorganen (stuurwiel, gas- en rempedaal en versnellingspook) en de elementen die de vereiste manoeuvres uitvoeren.

Weblink bron
Arjen Ribbens
 “Digitaal blik” (16 september 2000) op nrc.nl

Het sturen gebeurt met behulp van een klein stuurknuppeltje (joystick) op een van de armleuningen. Voor gehandicapten die hun armen of vingers slecht kunnen bewegen, worden andere besturingsorganen ontwikkeld.

Weblink bron
Jan Libbenga
 “Op de rupsstoel de trap af” (5 maart 1992) op nrc.nl

Hier vallen een besturingsorgaan voor pallettrucks, een zuurkast en een spreidtang in de prijzen.

Jaap Huisman
 Stempel ‘ioN’ op mooi ontwerp zegt niets over functionaliteit in: De Volkskrant , jrg. 71 nr. 20780 (30 november 1992), NV De Volkskrant, 's-Hertogenbosch, p. 3 kol. 5

onderdeel van een apparaat waarmee de gebruiker de precieze werking daarvan kan bepalen

Wat dat laatste betreft kunnen we denken aan het gebruik van computers als besturingsorgaan voor meet- en regelapparatuur in de tuinbouw (de kassen) en voor het opslaan van gegevens in de rundveehouderij.

Op weg naar de computer? in: ZLM land- en tuinbouwblad, jrg. 69 nr. 3676 (8 april 1983), Zuidelijke Landbouwmaatschappij (ZLM), p. 8 kol. 4

Tenslotte nog wordt de richtspaak overgelegd, welke dienst doet als besturingsorgaan.

F. van Dun
 Het gebruik van 6 veld in: Mavors, jrg. 28 nr. 4 (april 1934), Nijgh & Van Ditmar, Rotterdam, p. 197


alarminstallatie

samenstelling van alarm zn en installatie zn

alerting unit

groep samenhangende apparaten die een signaal produceert als er gevaar dreigt

De inbrekers maakten gebruik van Street View van Google om de omgeving te bestuderen. Ook gingen ze zelf de buurt verkennen. De dieven sloegen toe als de slachtoffers thuis waren, omdat dan de alarminstallatie uit staat. Terwijl de bewoners televisie keken, werd hun huis leeggeroofd.

Weblink bron “Inbrekers op pad met Quote 500” (18-10-2012), NOS

De politie patrouilleert extra in Diemen en Amsterdam-Zuidoost om inbraken op plekken waar de alarminstallatie niet werkt te voorkomen.

Weblink bron “Stroomstoring Amsterdam-Zuidoost en Diemen voorbij” (22-06-2016), NOS


antigeluid

afleiding van geluid met het voorvoegsel anti-

antigeluiden (plural)
antigeluidje (diminutive singular)
antigeluidjes (diminutive plural)

een geluid dat een ander geluid opheft door een tegengestelde fase

Het is zelfs mogelijk om wind- en bandengeruis door middel van antigeluid te reduceren, of juist te kiezen voor een kunstmatige V8-achtige brom wanneer je het gaspedaal dieper intrapt.

Weblink bron “Jaguar valt Tesla aan met de I-Pace” (09-06-2018), Tubantia

Verder valt nog een aantal voorzieningen op: zo kan het audiosysteem de cabine extra stil maken door de inzet van antigeluid, kan hij een sterrenhemel of een landkaart projecteren op het glazen dak en vallen de achterste ruiten te blinderen met een druk op de knop voor meer privacy.

Weblink bron
Roland Tameling
 “Lexus onthult spraakmakende ‘elektrische auto van het jaar 2030’” (23-10-2019), Tubantia

De hoofdtelefoon met noisecancelling vangt het omgevingsgeluid op met microfoontjes in de oorschelpen. De fase van het signaal wordt vervolgens omgekeerd, waarna dit exact tegengestelde signaal, het antigeluid, door de oorschelpen wordt afgespeeld. De twee golven schakelen elkaar als het ware uit, en het nettoresultaat is dat er minder geluid overblijft.

Weblink bron
Thomas Rosseel
 “Te veel lawaai op kantoor? Dit zijn de beste koptelefoons met noisecancelling” (07-10-2021), Tubantia


auto-uitlaat

buis waardoor de verbrandingsgassen uit de motor een auto kunnen verlaten

De pk-winst van de motor is te danken aan nieuwe kleppen, een gereviseerde klepaandrijving, scherpere nokkenassen, een uitlaat met minder tegendruk en sensoren die beide turbo’s circa 5.000 toeren per minuut sneller laten draaien.

Weblink bron
Erik Kouwenhoven
 “Ferrari's elegante alleskunner heeft het karakter van een slapende leeuw” (14-08-2021), Tubantia

Dat begint met het stunten van de APK-prijs om vervolgens de auto af te keuren om er zelf beter van te worden. Stel het bedrijf verkoopt banden en uitlaten, dan is de kans groot dat daar primair opgelet wordt en je een fikse offerte wordt aangepraat.

Weblink bron “’Misbruik van de APK’” (08 okt. 2021), De Telegraaf


autoassemblage

samenstelling van auto zn en assemblage zn

het in elkaar zetten van een auto uit losse onderdelen

De divisie Autoassemblage heeft in het eerste halfjaar van 2017 een omzet behaald van 1.326 miljoen euro. Sinds 2014 worden er MINI-modellen voor de BMW Group in elkaar gesleuteld.

Weblink bron
Vincent Krijtenburg
 “VDL-directeur Willem van der Leegte: Als je een kans ziet moet je die pakken” (12-10-2017), Tubantia

Met een productie van een half miljoen auto's hoort België niet langer tot de belangrijke landen voor autoassemblage, meldde de Vlaamse zakenkrant De Tijd zaterdag.

Weblink bron “België geen grote autoproducent meer” (26 december 2009), Het Parool


autocarrosserie

samenstelling van auto zn en carrosserie zn

het koetswerk van een auto, dat wil zeggen de constructie zonder onderdelen als de motor, de wielen, de aandrijflijn, en het interieur

De focus van D'Ieteren is in de loop van die twee eeuwen verschoven van ambachtelijke productie van wagens en koetsen, via de autocarrosserie, de assemblage, invoer en verhuur van wagens naar louter distributie.

Weblink bron
Jozef Leysen
 “D'Ieteren viert tweehonderdste verjaardag” (16/03/2005), De Standaard


baanvastheid

samenstelling van baan zn en vastheid zn

Afgeleid van baanvast met het achtervoegsel -heid

roadholding

de mate waarin een voertuig contact heeft en houdt met de weg met name bij remmen,...

de mate waarin een voertuig contact heeft en houdt met de weg met name bij remmen, optrekken en het maken van bochten en dan in het bijzonder als de wegkwaliteit minder goed is en bij hoge snelheden

In zijn dinsdageditie meldde Consumer Reports op basis van testritten dat het model niet veilig zou zijn. Er is een probleem met de baanvastheid van de wagen. Het blad raadt zijn lezers aan om de wagen niet te kopen.

Weblink bron
jns
 “Toyota stopt verkoop van 'onveilige' Lexus” (14/04/2010), De Standaard

De grootste troef van dit soort driewielers is hun baanvastheid. De achtertrein, waar ook de motor zit, is met de rest van het voertuig met een ingenieuze scharnier verbonden, zodat in de bochten alleen het voorste deel overhelt en de twee achterwielen altijd maximaal contact houden met het wegdek.

Weblink bron
Michiel Hendryckx
 “Brommer” (22/04/2012), De Standaard

Hesters toonde een grote baanvastheid en hield in dit zeer hectische nummer lange tijd stand. Na een bijzonder snelle race eindigde de Gentenaar op ererang. Morgen rijdt Hesters de scratch. Vorig jaar behaalde hij in dit nummer de Europese titel.

Weblink bron
fdg
 “Jules Hesters grijpt net naast medaille op EK piste in Portugal” (18/07/2017), De Standaard


motoronderhoud

samenstelling van motor zn en onderhoud zn

engine maintenance

alle handelingen die nodig zijn om de motor van een machine in een goede conditie te houden

De Tweede Kamer wil dat het kabinet maatregelen neemt om te zorgen dat Nederland voor het onderhoud van de nieuwe JSF-vliegtuigen niet afhankelijk wordt van Turkije. ChristenUnie, VVD, CDA en SGP zien liever dat het motoronderhoud in Nederland wordt uitgevoerd.

Weblink bron
Hanneke Keultjes
 “Kamer: Geen Nederlandse JSF’s voor motoronderhoud naar Turkije” (21-11-2018), Tubantia


cilinderglas

samenstelling van cilinder zn en glas zn

cylinder glass

vlakglas dat via een bepaalde methode is vervaardigd

cilinderglazen (plural)
cilinderglaasje (diminutive singular)
cilinderglaasjes (diminutive plural)


botssimulator

samenstelling van botsen ww en simulator zn

botssimulatoren (plural)
botssimulators (plural)

apparaat dat op een gecontroleerde wijze een botsing (van een voertuig) kan nabootsen zodat men de gevolgen van de botsing kan onderzoeken


booractiviteit

samenstelling van boor ww en activiteit zn

de handeling van het maken van een rond gat in de aarde om aardgas en aardolie te kunnen winnen

De Waddenzee staat sinds 2009 op de Werelderfgoedlijst van Unesco als uniek natuurgebied. Het is door het voortdurend veranderende tij een tussenstop voor miljoenen trekvogels. Volgens de Waddenvereniging past bij zo'n bijzonder gebied geen booractiviteit, onder meer omdat de zeebodem daalt door gaswinning.

Weblink bron “Waddenvereniging: stop financiering gaswinning Waddenzee” (23-06-2016), NOS

De Amerikaanse maker van elektrische auto’s Tesla, die ook een notering heeft in Frankfurt, zakte ruim 6 procent. Het bedrijf leverde afgelopen kwartaal minder auto’s af dan verwacht. In Kopenhagen kelderde zeetransportbedrijf A.P. Møller-Maersk 10 procent na het afsplitsen van de booractiviteiten, die onder de naam Maersk Drilling een aparte beursnotering kregen.

Weblink bron “Kleine minnen op Europese beurzen” (4 april 2019), Reformatorisch Dagblad


cd-player

apparaat waarmee men compact discs kan afspelen


communicator

naamwoord van handeling van communiceren met het achtervoegsel -ator

communicators (plural)
communicatoren (plural)

apparaat waarmee men informatie kan ontvangen en verzenden


controleapparaat

samenstelling van controle zn en apparaat zn

Autoredacteur Niek Schenk: ,,Bij een stilstaand controleapparaat met radar of detectielussen in het asfalt is de snelheid van het langsrijdende voertuig snel en precies te meten. Maar politieauto’s hebben dergelijke apparatuur niet. De meting wordt daar handmatig verricht door het betreffende voertuig met zo veel mogelijk dezelfde snelheid en op gelijke afstand een tijdlang te volgen.

Weblink bron
Niek Schenk
 “‘Waarom meet een politieauto de snelheid anders dan een flitspaal?’” (04-07-2020), Tubantia


energieaudit

samenstelling van energie zn en audit zn

energy audit

onderzoek naar het actuele energieverbruik en besparingsmogelijkheden van een bedrijf of een huishouden

Afhankelijk van de grootte van de woning kost een energieaudit al snel 500 tot 700 euro. Voor heel grote huizen kan dit oplopen tot 1.500 euro.

Weblink bron
wdp
 “Amper 229 aanvragen voor energieaudit in 2009” (04/05/2010), De Standaard

Vooreerst vindt LEF dat er in Lennik een financiële doorlichting moet komen van de gemeentekosten. De gemeentebelastingen zijn volgens de partij een van de hoogste in Vlaanderen en toch raakt de gemeente niet uit de kosten. Om het verbruik van energie tegen te gaan, zouden er ook energieaudits van de gebouwen moeten uitgevoerd worden.

Weblink bron
Aimé Bailly
 “LEF trekt met elfpuntenprogramma naar de kiezer” (02/10/2012), De Standaard

De Energie-Audit biedt inzicht in het actuele energieverbruik en de besparingsmogelijkheden van een bedrijf. Wilt u uw Energie-Audit eenvoudig en snel uitvoeren volgens de officiële richtlijnen? Onze experts doen het graag voor u.

Flynth
 “EED Energie-Audit goed geregeld”


hermonteren

afleiding van monteren met het voorvoegsel her-


geelgieterij

[1], [2]: afgeleid van geelgieter met het achtervoegsel -ij

[3], [4]: Naamwoord van handeling van geelgieten met het achtervoegsel -erij

ˌɣelɣitəˈrɛi

geelgieterijen (singular)
geelgieterijtje (diminutive)
geelgieterijtjes (diminutive singular)

vervaardiging van voorwerpen door messing te smelten en in een vorm te laten afkoelen, het ambacht van het geelgieten

Vele bronzen gebruiksvoorwerpen zijn interessante stalen der toenmalige gietkunst, die nu nog in geelgieterij op Java voortleeft.

Johannes Aarnout Loebèr jr.
 De nieuwe koers in het Rijks Ethnographisch Museum te Leiden. in: De Gids., jrg. 76 deel 3 nr. 7 (juli 1912), P.N. van Kampen & zoon, Amsterdam, p. 116

Het opstel over het brons-tijdperk op Celebes behandelt de geelgieterij van den tegenwoordigen tijd, de in historischen tijd verdwenen geelgieterij en de voorhistorische geelgieterij; een en ander leidt de schrijvers tot de conclusie dat deze industrie op Celebes tot lang voor de 17de eeuw teruggaat; en dat de bronzen bijlen van een verleden spreken, waarin men geen ijzeren bijlen kon maken.

Koninklijk Nederlands Aardrijkskundig Genootschap
 “Tijdschrift van het Koninklijk Nederlandsch Aardrijkskundig Genootschap” (1904), E.J. Brill, p. 738

Echter, hoe bekend de Javaansche geelgieterij ook is, van de hoogstaande bronskunst der Hindoe's tot het messinggietsel der huidige Javanen is een groote afstand, ook in kwaliteit.

Koninklijk Instituut voor de Tropen
 “Geillustreerde beschrijvingen van Indische kunstnijverheid” (1914), p. 48


heimachine

samenstelling van heien ww en machine zn

pile-driver

machine die heipalen in de grond kan drijven als fundering voor bouwwerken

heimachines (plural)
heimachinetje (diminutive singular)
heimachientje (diminutive singular)
heimachinetjes (diminutive plural)
heimachientje (diminutive plural)

Na de bevrijding hadden deze collaborateurs grote opdrachten van de Nederlandse staat binnengehaald, met hulp van de Marshall-gelden; zij hadden het materieel om direct aan de slag te gaan. Reid had op zijn handen na niks; geen hamer, geen graver, geen heimachine.

Carla de Jong
 “Geheim leven” (2019), Ambo Anthos, ISBN 9789026346132

Even verderop leunt een heimachine tegen een betonnen zuil. Vanwege de strenge vorst is de bouw op het park tijdelijk tot stilstand gekomen.

Weblink bron
Arjen van der Horst
 “2012: Spelen van de Soberheid” (09-08-2012), NOS

Het project heeft vertraging opgelopen door een defecte heimachine en onvoorziene grondsanering. Sinds dinsdag wordt er al tot 's avonds laat geheid.

Weblink bron “Arnhem blijft geheid wakker” (29-07-2010), NOS


schroefbout

rond staafje waar een groef in een spiraal omheen loopt waardoor het in een moer past en met een kop die zo gevormd is dat je met geschikt gereedschap kan vastdraaien

Naar aanleiding van het artikel over vastzittende schroeven (NRC Handelsblad, 28 oktober) heb ik nog een methode voor hopeloze gevallen. Wanneer de boutkop (fiets en autosfeer) na veel moeite verwijderd is blijft het draadgedeelte soms achter. Er kan op die plaats dan geen nieuwe schroefbout geplaatst worden.

Weblink bron
Jan Buster
 “Schroeven” (11 november 1999) op nrc.nl