auteursrechtelijk

afgeleid van auteursrecht met het achtervoegsel -elijk

auteursrechtelijker (uninflected comparative)
auteursrechtelijkst (uninflected superlative)
auteursrechtelijke (inflected positive)
auteursrechtelijkere (inflected comparative)
auteursrechtelijkste (inflected superlative)
auteursrechtelijks (partitive positive)
auteursrechtelijkers (partitive comparative)

betrekking hebbend op het intellectueel eigendom

Volgens Solmecke is de Duitse wet niet duidelijk over streamen, het online bekijken van filmpjes op bijvoorbeeld RedTube. In Duitsland is, in tegenstelling tot Nederland, ook het downloaden van auteursrechtelijk beschermd materiaal strafbaar, maar bij streamen wordt het filmpje niet volledig op de computer gedownload maar slechts in kleine stukjes. Het is volgens Solmecke maar de vraag of dat ook strafbaar is.

Weblink bron “Duitse pornokijkers hebben pikant probleem” (Vrijdag 13 december 2013, 20:28), NOS

Terpstra wil niet dat Dankbaar haar dagboek gebruikt en spande een kort geding aan. De rechter oordeelt nu dat het dagboek een "auteursrechtelijk beschermd werk" is. Dat betekent dat Dankbaar geen fragmenten mag publiceren zonder toestemming van de moeder van Marianne.

Weblink bron “Verbod publicatie dagboek Vaatstra” (Woensdag 18 december 2013, 14:54), NOS


onbewoonbaarverklaring

samenstelling van onbewoonbaar bn en verklaring zn

onbewoonbaarverklaringen (plural)
onbewoonbaarverklarinkje (diminutive singular)
onbewoonbaarverklarinkjes (diminutive plural)

verklaring dat een pand of woning onbewoonbaar is


antiterrorismewet

afleiding van samenstelling van terrorisme zn en wet zn met het voorvoegsel anti-

wetten waarmee met terrorisme probeert te voorkomen en te bestrijden

Er is veel kritiek op de antiterrorismewet. Met de nieuwe wet kan Sisi hard optreden tegen de Moslimbroederschap, de beweging van de afgezette president Morsi.

Weblink bron “Egyptische president ondertekent antiterrorismewet” (Maandag 17 augustus 2015, 09:36), NOS

Met zo'n vijf miljoen moslims heeft Frankrijk de grootste moslimpopulatie van Europa. Het parlement heeft in september een strenge antiterrorismewet aangenomen. Van Fransen bij wie het vermoeden bestaat dat ze zich bij IS willen aansluiten mag het paspoort worden afgenomen. Propagandistische video's worden zoveel mogelijk geblokkeerd op internet.

Weblink bron “Moeder wil jihadisten redden” (Zaterdag 4 oktober 2014, 13:58), NOS


bankvergunning

samenstelling van bank zn en vergunning zn

ˈbɑŋkfərˌɣʏnɪŋ

officiële toestemming om als bedrijf bancaire operaties uit te voeren

De 136 zelfstandige kantoren van de Rabobank hebben elk een eigen bankvergunning van toezichthouder De Nederlandsche Bank. Maar het toezicht wordt van oudsher uitgevoerd door het hoofdkantoor in Utrecht. De Rabobank wil niet bekend maken welke zelfstandige banken op dit moment onder curatele staan.

Weblink bron “Rabo: geen problemen kantoren” (22 augustus 2013), NOS

Oud-DNB-president Nout Wellink heeft eerder bij een hoorzitting in de Tweede Kamer gezegd dat er andere voorwaarden aan de bankvergunning van DSB verbonden hadden moeten worden. Tegenwoordig is De Nederlandsche Bank wettelijk beschermd tegen claims, maar die wet was nog niet in werking bij de val van DSB. De toezichthouder is niet aansprakelijk, behalve in gevallen van opzet en grove schuld.

Weblink bron “Claim curatoren DSB tegen DNB” (25 oktober 2013), NOS


boetebedrag

de hoeveelheid geld die men als straf moete betalen

De gemeente Amsterdam heeft vorig jaar in totaal voor 4,2 miljoen euro aan boetes uitgedeeld voor woonfraude. Het overgrote deel van de 378 boetes was voor de illegale verhuur van appartementen aan toeristen, via sites als Airbnb, Booking.com en HomeAway. Het boetebedrag is meer dan verdubbeld ten opzichte van 2016. Toen werden er 166 boetes opgelegd voor een totaalbedrag van 1,9 miljoen euro.

Weblink bron “Amsterdamse boetes voor illegale toeristenappartementen meer dan verdubbeld” (Woensdag 7 februari 2018, 10:55), NOS

De man benaderde alleen Belgische bestuurders. Als die het boetebedrag niet contant konden voldoen, liet hij ze pinnen bij een geldautomaat en stak het geld in zijn portefeuille.

Weblink bron “Politieman stak geïnde verkeersboetes van Belgen in eigen zak” (Donderdag 3 mei 2018, 15:58), NOS


contactverbod

samenstelling van contact zn en verbod zn

verbod om in de buurt te komen van een (bepaald) ander persoon

De Rotterdamse burgemeester Aboutaleb wil van het kabinet meer middelen krijgen om de coronamaatregelen en adviezen te kunnen handhaven. Hij denkt daarbij aan een contactverbod, zoals in Duitsland, vertelde hij in Nieuwsuur.

Weblink bron “Aboutaleb: 'Opties bespreekbaar die kunnen bijdragen aan handhaafbaar gedrag'” (Maandag 23 maart 2020, 07:11), NOS

Bondskanselier Merkel heeft dat afgesproken in een telefonisch overleg met de premiers van de deelstaten. Het contactverbod wordt ingesteld voor zeker twee weken.

Weblink bron “Duitsland komt met contactverbod” (Zondag 22 maart 2020, 18:00), NOS


drugscrimineel

samenstelling van drug zn en crimineel zn met het invoegsel -s-

Ooit was ze een jonge Française voor wie de wereld aan haar voeten lag. Maar het leven pakte slecht uit voor König. Haar eerste partner was een drugscrimineel die haar mishandelde. Ze bekeerde zich tot de islam, ging een nikab dragen en radicaliseerde.

Weblink bron
Frank Renout
 “Van vrolijke Française tot Syriëganger, en nu een veiligheidsdilemma voor Frankrijk” (Donderdag 21 februari 2019, 20:42), NOS

Zijn advocaat weerspreekt dat G. een grote drugscrimineel is. "Voor die vier kilo cocaïne heeft hij geen dag vastgezeten", zegt Kuijpers, die daaruit afleidt dat het Openbaar Ministerie geen sterke zaak heeft tegen zijn cliënt.

Weblink bron “Neerschieten man en dochter in Amstelveen lijkt liquidatiepoging” (Zaterdag 16 maart 2019, 13:48), NOS


drugsoorlog

samenstelling van drug zn en oorlog zn met het invoegsel -s-

strijd tussen verschillende criminele organisaties die in verboden verdovende middelen handelen

Die drugsoorlog kostte het afgelopen jaar in de deelstaat Ceará aan naar schatting 5000 mensen het leven. Dat waren er bijna twee keer zo veel als in 2016.

Weblink bron “Zeker 14 doden bij schietpartij in nachtclub Brazilië” (Zaterdag 27 januari 2018, 17:52), NOS

In ruil voor een streng beschermingsprogramma legde Nabil zeker 26 verklaringen af over moorden in de Mocro-oorlog, een drugsoorlog in voornamelijk de Amsterdamse onderwereld. Daarbij zijn vooral Marokkaanse en Antilliaanse mannen betrokken.

Weblink bron “Broer kroongetuige Mocro-oorlog geliquideerd in Amsterdam-Noord” (Donderdag 29 maart 2018, 09:46), NOS


drugsoverlast

samenstelling van drugs zn en overlast zn

hinder die men ervaart door gebruik van verboden verdovende middelen en de handel aarin

Duterte treedt hard op tegen de drugsoverlast in zijn land. Sinds zijn aantreden afgelopen mei, zijn er naar schatting vijfduizend drugsdealers of mensen die beschuldigd worden van drugshandel omgebracht door doodseskaders.

Weblink bron “Filipijnse president: ik vermoordde eigenhandig criminelen” (Woensdag 14 december 2016, 09:05), NOS

Er is geen enkele coffeeshop te vinden en toch hebben inwoners van Roosendaal de meeste overlast van drugs. Uit cijfers van het CBS blijkt dat een op de acht Roosendalers vorig jaar drugsoverlast heeft ervaren.

Weblink bron
Danny van Zeggelaar
 “'Drugstoeristen maken plaats voor blowende jongeren in Roosendaal'” (Maandag 24 juli 2017, 13:50), NOS


consumentenrecht

samenstelling van consument zn en recht zn met het invoegsel -en-

de wettelijke rechten van een consument; wetgeving die de rechten van een consument beschermen

In de voorwaarden van Facebook staat dat de site onder de Californische wet valt. Maar daar maakt het Franse Hooggerechtshof dus gehakt van: dat argument is oneerlijk, overdreven en het overtreedt het Franse consumentenrecht, door het moeilijk te maken om stappen tegen Facebook te nemen.

Weblink bron “Facebook-vaginaruzie wordt uitgevochten in Frankrijk” (Vrijdag 12 februari 2016, 22:04), NOS

Ook is de privacybescherming in de VS voor Amerikanen beter dan voor buitenlanders, aldus De Zwart. "En ze kijken heel anders naar privacy. Daar is het een soort consumentenrecht, maar in Europa is het een grondrecht."

Weblink bron
Joost Schellevis
 “'Zo slecht is de privacy in de VS niet geregeld'” (Woensdag 28 oktober 2015, 17:37), NOS


gevangenhouding

afleiding van gevangenhouden met het achtervoegsel -ing

het doorgaan met iemand gevangen houden gevangen genomen is

Aangenomen wordt dat Jabari het militaire brein was bij de verdrijving van de Fatah-beweging uit de Gazastrook in 2007. Israël zag hem ook als de man achter de ontvoering en gevangenhouding van de militair Gilad Shalit.

Weblink bron “Offensief Israël tegen top Hamas” (Woensdag 14 november 2012, 19:05), NOS

De overdracht van generaal Mladic aan het Joegoslaviëtribunaal is met zeker één dag uitgesteld. Zijn advocaat Saljic is in Belgrado in beroep gegaan tegen Mladic' gevangenhouding. Ratko Mladic is volgens hem geestelijk en lichamelijk niet in staat om terecht te staan voor het tribunaal.

Weblink bron “Beroep vertraagt overdracht Mladic” (Maandag 30 mei 2011, 19:46), NOS


hulpofficier

samenstelling van hulp zn en officier zn

hulpofficiers (plural)
hulpofficieren (plural)
hulpofficiertje (diminutive singular)
hulpofficiertjes (diminutive plural)

Het Openbaar Ministerie vervolgt vier agenten van de korpsen Limburg-Noord en Limburg-Zuid omdat ze onbevoegd als hulpofficier van justitie hebben gewerkt. Ze zouden zich schuldig hebben gemaakt aan valsheid in geschrifte.

Weblink bron “Onbevoegde hulpofficieren vervolgd” (Dinsdag 31 mei 2011, 10:48), NOS

Het gaat om een politieman die zijn certificaat niet op tijd had verlengd. Daardoor was hij waarschijnlijk sinds juni vorig jaar niet bevoegd om op te treden als hulpofficier. Er wordt nu bekeken of hem iets te verwijten valt.

Weblink bron “Weer hulpofficier zonder papieren” (Dinsdag 20 april 2010, 10:47), NOS


immigratiewetgeving

samenstelling van immigratie zn en wetgeving zn

wetgeving die bepaalt of iemand van buitenlandseafkomst in een land mag wonen

De politie in het Amerikaanse Seattle heeft rookbommen en traangas gebruikt om een demonstratie de kop in te drukken. Traditioneel wordt op 1 mei gedemonstreerd voor betere arbeidsomstandigheden, maar steeds vaker wordt er ook geprotesteerd tegen de immigratiewetgeving. Ook vorig jaar liepen protesten in Seattle uit op gewelddadigheden.

Weblink bron “Demonstratie Seattle loopt uit op rellen” (Donderdag 2 mei 2013, 08:43), NOS

Groot-Brittannië gaat de immigratiewetgeving aanscherpen. Dat zei koningin Elizabeth in haar troonrede, tijdens de opening van het parlementaire jaar. Zoals altijd opgetuigd met rituelen en tradities.

Weblink bron “Groot-Brittannië scherpt immigratiewetgeving aan” (Woensdag 8 mei 2013, 22:32), NOS


jeugdrecht

wetgeving die betrekking heeft op minderjarigen

In Zembla zeggen deskundigen vanavond dat er sinds 2012 duidelijke signalen waren die hadden moeten leiden tot ingrijpen van jeugdzorg. Volgens hoogleraar jeugdrecht Mariëlle Bruning is het dossier van Sharleyne schokkend. Er was volgens haar alle aanleiding voor een zorgvuldig onderzoek. Zo waren er tal van meldingen over verwaarlozing, huiselijk geweld en drankmisbruik van de moeder.

Weblink bron
Ardi Vleugels
 “Gemeente voor de rechter 'omdat jeugdhulp aan Sharleyne (8) faalde'” (Woensdag 17 februari 2016, 06:30), NOS

Zowel een psycholoog als de reclassering hebben de rechtbank geadviseerd Laura volgens het jeugdrecht te berechten. Volgens de psycholoog is Laura kwetsbare en naïeve vrouw, weliswaar bovengemiddeld intelligent maar met een gebrekkige ontwikkeling door een moeilijke jeugd. Ook zou ze ADHD hebben.

Weblink bron
Robert Bas
 “Teruggekeerde Syriëganger Laura H. hoeft van OM niet meer de cel in” (Donderdag 12 oktober 2017, 15:51), NOS


burgerarrestatie

samenstelling van burger zn en arrestatie zn

ingreep waarbij mensen die daarvoor geen speciale bevoegdheid hebben de verdachte van een misdaad vasthouden zodat die kan worden vervolgd

Hij heeft er nog een schepje bovenop gedaan door de burgers meermaals op te roepen om het recht in eigen handen te nemen. Dat heeft geleid tot een reeks lynchpartijen van vermeende boeven, en tot de burgerarrestatie van buitenlanders.

Weblink bron
Gert Van Langendonck
 “Ze sprak Arabisch, dus ze moest een spion zijn” (10 april 2013) op nrc.nl


burgerarrest

samenstelling van burger zn en arrest zn

ˈbʏrɣərɑˌrɛst

De boeren besluiten een dag later op 7 november in patrouille door Oost-Nederland te gaan rijden om de dierenactivisten in de kraag te grijpen. Deelnemers aan de chatgroepen jutten elkaar op. „Een burgerarrest is toegestaan”, zo moedigen verschillende groepsleden hun collega’s in de auto aan.

Weblink bron
Karel Smouter & Rik Wassens
 “Groot alarm, loos alarm. Trollen roeren zich in strijd tussen dierenactivist en boer” (18 november 2019) op nrc.nl

benaming voor een bevoegdheid van alle mensen om de verdachte van een misdaad vast te houden zodat die kan worden vervolgd

Sinds de wet is veranderd en het AD schreef dat het burgerarrest ingezet mag worden (bij ontdekking van een strafbaar feit is iedereen bevoegd om een verdachte aan te houden), gaat ze niet meer naar buiten op slippers (met zwarte sokken erin).

Weblink bron
Carlijn Vis
 “‘De sluier beschermt tegen kwade dingen, zoals de lust van mannen’” (16 september 2019) op nrc.nl


onwettelijk

afleiding van wettelijk met het voorvoegsel on-

onwettelijker (uninflected comparative)
onwettelijkst (uninflected superlative)
onwettelijke (inflected positive)
onwettelijkere (inflected comparative)
onwettelijkste (inflected superlative)
onwettelijks (partitive positive)
onwettelijkers (partitive comparative)

zonder dat er een juridische onderbouwing voor is; strijdig met wettelijke bepalingen

Ook nu wordt er flink gedemonstreerd in Hongkong. Eerder deze week zijn al twintig activisten gearresteerd. Activiste Chan pleit als voormalig advocaat voor hun vrijlating. "Het onwettelijk vasthouden van mensen is onacceptabel in Hongkong, dus ik dring er op aan om ze zo snel mogelijk vrij te laten."

Weblink bron “'China zegt heel duidelijk: ik ben de baas, ik hou je in de gaten'” (Vrijdag 30 juni 2017, 14:13), NOS

En dat is "onwettelijk", zegt vakbond CNV, die het proces financieel ondersteunt. Zo heeft de OR geen advies kunnen geven over nieuwe arbeidsvoorwaarden.

Weblink bron “Ondernemingsraad DA spant proces aan tegen directie” (Maandag 25 januari 2016, 15:42), NOS


miljoenenboete

samenstelling van miljoen zn en boete zn met het invoegsel -en-

miljoenenboetes (plural)
miljoenenboeten (plural)

een straf die bestaat uit een te betalen bedrag van enkele miljoenen euro's of dollars

Weblink bron “BMW krijgt miljoenenboete in Zuid-Korea na autobranden” (Maandag 24 december 2018, 05:20), NOS

Weblink bron “Google krijgt Franse miljoenenboete voor slecht informeren gebruikers” (Maandag 21 januari 2019, 18:26), NOS


miljardenzaak

samenstelling van miljard zn en zaak zn met het invoegsel -en-

miljardenzaken (plural)
miljardenzaakje (diminutive singular)
miljardenzaakjes (diminutive plural)

rechtszaak die om miljarden euro's of dollars gaat

Weblink bron
Nando Kasteleijn
 “Brussel wint miljardenzaak van Google: 'Strategie staat als een huis'” (Woensdag 10 november 2021, 11:17), NOS

Het is niet duidelijk of alleen de twee of drie medewerkers van de witwasactiviteiten wisten of dat ook leidinggevenden op de hoogte waren. In de Duitse pers zijn er speculaties dat de zaak veel groter is. Mogelijk gaat het om een miljardenzaak waarbij ook banken uit Denemarken en Amerika betrokken zijn.

Weblink bron “Politie en justitie doen inval bij hoofdkantoor Deutsche Bank in Frankfurt” (Donderdag 29 november 2018, 12:35), NOS


rechten van de mens

alleen meervoud, verbinding van  rechten, van, de en mens, leenvertaling van Frans droits de l'homme en Engels Rights of Man

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-rechten van de mens.ogg

Europees Hof voor de Rechten van de Mens

Universele Verklaring van de Rechten van de Mens

Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden

човешки права

geheel van de fundamentele rechten en vrijheden die ieder mens toekomen

De verdedigers van de rechten van de mens stonden altijd tegenover de machthebbers. De statelijke almacht werd juist door advocaten, rechtswetenschappers en de activisten uitgedaagd.

Weblink bron
Afshin Ellian
 “Repressie door mensenrechten” (23 oktober 2010) op nrc.nl


inbeschuldigingstelling

afgeleid van in beschuldiging stellen ww met het achtervoegsel -ing

ˌɪmbəˈsxʏldəɣɪŋˌstɛlɪŋ

strafrechtelijke stap waarbij wordt aangegeven welke wetsartikelen zouden zijn overtreden en een verdachte een beschuldigde wordt

De kamer van inbeschuldigingstelling van de rechtbank in Gent besliste vanmiddag dat de twee mogen worden vrijgelaten. Hun advocaten hadden daarom gevraagd. Volgens de advocaat van de schoonvader is zijn cliënt geen gevaar voor de samenleving. De rechtbank in Gent ging daarin mee.

Weblink bron “Familie kasteelheer voorlopig vrij” (Dinsdag 4 september 2012, 16:18), NOS

Op zo'n korte termijn een onderzoek naar de wettigheid van speurwerk, dat is ongekend. En wekt dus de indruk dat er iets fout zit. Vorige week vrijdag velde de Kamer van Inbeschuldigingstelling een oordeel over het werk van de onderzoeksrechter. Op de persconferentie na afloop was iedere Belgische misdaadverslaggever aanwezig, voor zover niet op vakantie.

Weblink bron
Wessel de Jong
 “Rommelige toestanden bij Belgische justitie” (Donderdag 19 augustus 2010, 23:00), NOS


indieningstermijn

samenstelling van indiening zn en termijn zn met het invoegsel -s-

periode dat men een verzoek kan indienen

Voor de personen die nu pas een aanvraag doen, komt er een overgangsrecht, is te lezen in een verklaring van de IND. "Binnen dat overgangsrecht zullen deze personen onder voorwaarden in staat gesteld worden alsnog een daartoe strekkende aanvraag in te dienen. De indieningstermijn zal naar verwachting kort zijn, doch zeker langer dan enkele dagen." Binnenkort wordt meer over de regeling bekend.

Weblink bron “Minstens dertig asielkinderen vragen op valreep alsnog kinderpardon aan” (Vrijdag 1 februari 2019, 16:10), NOS

Koenders schrijft aan hun advocaat dat twee jaar "een alleszins redelijke termijn is om een vordering in te stellen". Maar hij besluit de indieningstermijn nu toch te verlengen voor weduwen van slachtoffers van standrechtelijke executies "van vergelijkbare ernst en aard als Rawagadeh en Zuid-Sulawesi".

Weblink bron “Weduwen Nederlands-Indië krijgen meer tijd” (Vrijdag 14 augustus 2015, 10:42), NOS


informatieplicht

samenstelling van informatie zn en plicht zn

de verplichting om bepaalde informatie te delen

In haar sollicitatiebrief schrijft Arib dat het kabinet nog te terughoudend is met het geven van informatie aan de Kamer. Volgens de Grondwet heeft het kabinet een informatieplicht, maar Arib noemt de invulling van die verplichting een bron van zorg. Ze heeft zich er de afgelopen tijd voor ingezet om dat te verbeteren, maar ze wil daarover nadere afspraken maken met het kabinet. "Daarbij is mijn inzet te zorgen voor een gelijke informatiepositie van alle leden van de Kamer."

Weblink bron “Arib blijft voorzitter Tweede Kamer” (Dinsdag 28 maart 2017, 10:13), NOS

Weblink bron “KLM pleit voor informatieplicht over veiligheid op vliegroutes” (Vrijdag 22 januari 2016, 11:46), NOS

Laat staan dat hij, ondanks zijn informatieplicht tegenover het parlement, er iets over naar buiten mag brengen. Doet hij dat wel, dan handelt hij in strijd met de grondwet. Het is voor de minister-president van 'levensbelang' dat hij naar buiten toe één lijn trekt met de koning. Anders komt de eenheid van de kroon in gevaar en dreigt er een constitutionele crisis.

Weblink bron
Piet van Asseldonk
 “'Koninklijke financiën zijn een doolhof en een mijnenveld'” (Zaterdag 29 oktober 2016, 08:25), NOS


jeugdstrafrecht

samenstelling van jeugd zn en strafrecht zn

strafrecht dat geldt voor minderjarige delinquenten tussen de 12 en 18 jaar

Vanwege zijn leeftijd wordt de verdachte in de zaak-Romy bestraft volgens het jeugdstrafrecht, zegt justitie-redacteur Remco Andringa. "Een 14-jarige mag je niet voor jaren naar de gevangenis sturen. Hij kan maximaal een jaar jeugddetentie krijgen, mogelijk in combinatie met een PIJ-maatregel. Dat zou me niet verbazen in deze zaak."

Weblink bron “Eis in zaak-Romy: 'Zelden zo'n jonge verdachte bij zo'n zwaar misdrijf'” (Vrijdag 10 november 2017, 09:31), NOS

Zijn straf valt onder het jeugdstrafrecht omdat de man minderjarig was toen hij in de fout ging.

Weblink bron “Celstraf en enkelband voor Amsterdamse IS-aanhanger” (Maandag 26 september 2016, 18:48), NOS


huisrecht

één van de grondrechten die gelden in Nederland: De woning hoort tot de persoonlijke levenssfeer. Niemand mag je huis binnengaan zonder jouw toestemming.

Het kraken van een pand is sinds 1 oktober 2010 strafbaar. Daarvoor was kraken alleen strafbaar als dat gebeurde bij een pand dat minder dan een jaar leegstond. Ondanks dat het dus niet mag, kunnen krakers niet zomaar een gebouw uitgezet worden. Als ze eenmaal binnen zijn, kunnen ze namelijk aanspraak doen op het zogenoemde huisrecht, dat is vastgelegd in de grondwet.

Weblink bron “Krakers We Are Here zetten Amsterdamse ondernemer uit eigen pand” (Dinsdag 20 augustus 2019, 13:42), NOS

De agenten hadden geen schriftelijke machtiging voor een huiszoeking. De toestemming die de man uiteindelijk verleende, kwam tot stand nadat de agenten hadden gezegd de man anders te zullen aanhouden. Daarmee werd de man volgens de rechter beperkt in zijn keuzevrijheid. De agenten hebben daarmee het recht op privacy en het huisrecht van de man geschonden.

Weblink bron “Huisbezoek politie onrechtmatig, man vrijgesproken van drugs- en wapenbezit” (Dinsdag 21 augustus 2018, 16:01), NOS


cassatieverzoek

samenstelling van cassatie zn en verzoek zn

verzoek bij de hoogste rechter om een uitspraak van een lagere rechter nietig te verklaren

De werkstraf van 60 uur voor oud-VVD-politicus Ricardo Offermans blijft overeind. De Hoge Raad heeft het cassatieverzoek van Offermans afgewezen en daarmee is de zaak nu definitief af.

Weblink bron “Veroordeling VVD'er Offermans blijft in stand” (Dinsdag 28 juni 2016, 13:42), NOS

Het afpersingsproces tegen Willem Holleeder hoeft niet opnieuw te worden gedaan. Een cassatieverzoek van zijn advocaten is afgewezen door de Hoge Raad.

Weblink bron “Holleeder-zaak hoeft niet over” (Dinsdag 12 oktober 2010, 12:10), NOS


gelijkstelling

afleiding van Naamwoord van handeling gelijkstellen met het achtervoegsel -ing

het verschillende personen of zaken behandelen alsof ze gelijken van elkaar zijn

De switch van Merkel haalt de wind uit de zeilen van de andere partijen in de aanloop naar de parlementsverkiezingen van september. Gisteren had SPD-leider Schulz de gelijkstelling van homoparen tot breekpunt voor een eventuele coalitie gemaakt. De liberale FDP en de Groenen hadden dat al eerder gedaan.

Weblink bron “Merkel zet deur open voor Duits homohuwelijk” (Dinsdag 27 juni 2017, 02:07), NOS

Bij de zogenoemde pacificatie werd de financiële gelijkstelling van openbaar en bijzonder onderwijs geregeld: sindsdien hebben bijzondere scholen recht op evenveel geld van de overheid als openbare scholen. In de praktijk leidt dit ertoe dat bijzondere scholen vaak meer geld hebben, omdat zij ook uit andere bronnen kunnen putten.

Weblink bron “ChristenUnie wil af van openbaar onderwijs” (Zaterdag 28 januari 2017, 14:12), NOS


gemeentewet

wet waarin de bevoegdheden van de gemeentelijke overheid worden geregeld

Wethouder Karsten Klein (CDA) roept staatssecretaris Van Rijn op de bezuinigingen terug te draaien. Als dat niet gebeurt, dan volgt een rechtszaak. Volgens de gemeente Den Haag zijn de bezuinigingen in strijd met de gemeentewet en met Europese verdragen.

Weblink bron “Rechtszaak dreigt om thuiszorg” (Vrijdag 6 september 2013, 03:50), NOS

De Raad van State schreef toen dat een burgemeester via de Gemeentewet kan optreden tegen mensen die onder de invloed van drugs zijn en overlast veroorzaken.

Weblink bron “Rechter: lokaal blowverbod mag niet” (Donderdag 31 januari 2013, 18:13), NOS


bankstelsel

de regels waaraan een bank moet voldoen wil de een bankvergunning krijgen


boeteclausule

samenstelling van boete zn en clausule zn

regeling in een contract dat iemand een hoeveelheid geld moet betalen als hij of zij het contract niet naleeft

Ook belooft de omroep, in samenwerking met producent Skyhigh, dat kandidaten zorgvuldiger gescreend worden. Zij krijgen ook recht op nazorg van professionals. "De gevolgen hebben ons overvallen. Wij hebben vrijwel meteen, maar niet zonder grondig overleg, besloten de boeteclausule uit het contract te schrappen", zegt Gerke Nauta, hoofd infotainment bij de omroep, tegen NRC.

Weblink bron “BNNVARA past omstreden clausules uit contract Vier Handen op één Buik aan” (Vrijdag 31 augustus 2018, 10:04), NOS

In het contract staat dat mondelinge afspraken met No Surrender door de verslaggeefster zijn geschonden en dat daarom niet meer gepubliceerd mag worden. In het contract is een boeteclausule van 5.000 euro per dag opgenomen.

Weblink bron “'No Surrender bedreigde Panorama om publicatie artikelen'” (Woensdag 12 oktober 2016, 04:40), NOS


burgerrechter

samenstelling van burger zn en rechter zn

een rechter die uitspraken doet op het gebied van het burgerlijk recht; een rechter die bemiddelt in conflicten tussen burgers onderling

De vraag of de figuur van 'Zwarte Piet' in strijd is met grondrechten kan niet worden bepaald in een procedure tegen de burgemeester, vindt de raad. De tegenstanders moeten overleggen met de organisatie van de intocht en kunnen daarna eventueel naar de burgerrechter stappen.

Weblink bron “Van der Laan wint Zwarte Piet-zaak” (Woensdag 12 november 2014, 10:22), NOS

In een statement ontkent Rodriguez nog altijd alle aantijgingen. Het bewijsmateriaal zou vals zijn en hij zegt een gang naar de burgerrechter te maken om zijn onschuld aan te tonen.

Weblink bron “A-Rod ook in hoger beroep gestraft” (Zaterdag 11 januari 2014, 18:17), NOS

Hoewel strafzaken meer aandacht trekken, worden de meeste rechtszaken door de burgerrechter behandeld. Die zaken gaan vaak over financiële kwesties of familieaangelegenheden, zoals echtscheidingen en voogdij.

Weblink bron “Minder zaken voor burgerrechter” (Maandag 13 januari 2014, 11:46), NOS


auteursrechthebbende

afleiding van samenstelling van auteursrecht zn en hebbend bn met het achtervoegsel -e

iemand die in bezit is van de auteursrechten

Via Popcorn Time kunnen mensen zonder te betalen films en tv-series bekijken. Tim Kuik, directeur van stichting Brein, zei eerder vandaag dat bij meerdere auteursrechthebbenden "het water aan de lippen staat", onder meer door de komst van Popcorn Time. Daardoor is er volgens Kuik behoefte om zaken te gaan starten. Brein is zelf voorlopig niet van plan om achter individuele gebruikers aan te gaan.

Weblink bron
Nando Kasteleijn
 “Dutch Filmworks wil Popcorn Time-gebruikers aanpakken” (Dinsdag 20 oktober 2015, 16:54), NOS

Sinds april 2014 is het illegaal in Nederland om te downloaden uit illegale bron, dus zonder toestemming van de auteursrechthebbende. Tot dan toe viel illegaal downloaden onder de uitzondering voor het maken van een thuiskopie, maar volgens het Europese Hof van Justitie was dat onterecht.

Weblink bron
Joost Schellevis
 “Filmlobby: overheid moet meer doen tegen illegaal downloaden” (Dinsdag 29 september 2015, 09:54), NOS


archiefwet

wet die bepaalt welke overheidsdocumenten bewaard mogen of moeten worden en voor hoe lang; en wie het archief man inzien

Dit is een algemene vraag, waarop wij slechts een algemeen antwoord kunnen formuleren. Namelijk; Een anonieme brief die wordt ontvangen kan, maar hoeft niet per se altijd een archiefstuk in de zin van de archiefwet te zijn. Het gaat er namelijk niet om of een brief anoniem verstuurd is of niet om als archiefstuk in de zin van de archiefwet aangemerkt te worden. Het gaat erom of het document naar zijn aard bestemd is om te berusten onder het orgaan dat het heeft ontvangen. Die bestemming wordt bepaald door wezenlijke elementen als bijvoorbeeld adressering of inhoud. Dat betekent dat wanneer die brief is geadresseerd aan het orgaan dat hem ontvangt en de inhoud ook nog eens betrekking heeft op zaken waar dat orgaan bemoeienis mee heeft of aangaat is het een archiefstuk in de zin van de Archiefwet.

Weblink bron “Hoe werkt de archiefwet?” (Vrijdag 19 juni 2015, 17:55), NOS

In lijn met de interne regeling Archiefzorg en Archiefbeheer, gebaseerd op de bepalingen uit de Archiefwet, hebben brieven die anoniem zijn en waarvan de inhoud geen aanleiding geeft tot enige actie een ‘gering belang’ en worden om die reden niet gearchiveerd.

Weblink bron “Vragen aan de griffier en de voorzitter - 18 juni 2015” (Vrijdag 19 juni 2015, 17:55), NOS


asielstatus

officiële erkenning dat iemand recht heeft op bescherming als vluchteling in het kader van het asielrecht

Het gaat om vluchtelingen die via herbevestiging naar Nederland komen. Ze komen niet in een noodopvang, omdat ze al een asielstatus hebben. "De UNHCR heeft ze gedetecteerd als kwetsbare vluchtelingen."

Weblink bron “'Garandeer eerst veiligheid immigranten, en stuur ze dan pas terug'” (Maandag 4 april 2016, 09:06), NOS

"In de huidige situatie mogen vluchtelingen pas met taalonderwijs starten als ze een asielstatus hebben. Door de opgelopen wachttijden zitten mensen nu maanden op hun handen voor ze kunnen beginnen met het leren van de taal", aldus Pechtold. Hij hoopt dat vluchtelingen sneller een baan zullen vinden, door 75 miljoen euro te investeren in taalonderwijs.

Weblink bron “D66 en ChristenUnie focussen op onderwijs” (Woensdag 21 september 2016, 11:47), NOS


arbeidswet

samenstelling van arbeid zn en wet zn met het invoegsel -s-

wet die de verhoudingen tussen werkgever en werknemer regelt; wet die de belangen van een werknemer beschermt

Demonstranten gingen de straat op tegen de nieuwe arbeidswet. Het kwam tot rellen met de politie. De Franse ME voerde charges uit en schoot met traangas op demonstranten.

Weblink bron “Demonstranten en politie op de vuist in Frankrijk” (Dinsdag 14 juni 2016, 15:16), NOS

De Franse regering houdt het vertrouwen van het parlement, ondanks de invoering van een omstreden arbeidswet die het ontslaan van mensen makkelijker moet maken. Premier Valls negeerde de tegenstanders van de wet en voerde die per decreet in.

Weblink bron “Franse premier houdt vertrouwen, ondanks omstreden arbeidswet” (Donderdag 12 mei 2016, 20:45), NOS


arbeidsverhouding

samenstelling van arbeid zn en verhouding zn met het invoegsel -s-

wettelijke betrekkingen tussen werkgever en werknemer

Een werkgever mag een arbeidsverhouding niet beëindigen vanwege een zwangerschap. Ook bij het aflopen van een tijdelijk contract mag zwangerschap niet de reden of één van de redenen zijn om het contract niet te verlengen.

Weblink bron “550 meldingen zwangerschapsdiscriminatie in twee weken” (Vrijdag 9 juni 2017, 08:22), NOS

"Er komen nu zaken naar boven waarvan de Belastingdienst zegt dat deze arbeidsverhouding niet voldoet aan de wet", zegt de woordvoerder. "Een geschiedenisleraar die via een rooster 20 uur lesgeeft op een lyceum is bijvoorbeeld geen ondernemer volgens de wet." Dat de leraar het lyceum een rekening stuurt, maakt daarvoor niet uit. Het gaat erom dat hij echt als ondernemer bijvoorbeeld zijn werktijden en werkwijze kan bepalen.

Weblink bron “Veel contracten zzp'ers afgekeurd door Belastingdienst” (Vrijdag 2 september 2016, 15:21), NOS

Er was te veel onduidelijkheid en onzekerheid bij werkgevers en zelfstandigen over hun arbeidsverhouding. Zzp'ers zagen de afgelopen maanden opdrachten teruglopen. En werkgevers leken bijna gedwongen mensen aan te nemen of juist niet, omdat de wet geen helderheid gaf. Dit brengt de rust die nodig is nu de economie weer aantrekt, laat VNO-NCW weten.

Weblink bron “Zzp'ers en werkgevers blij met uitstel van wet” (Vrijdag 18 november 2016, 18:36), NOS


anticorruptiewet

afleiding van samenstelling van corruptie zn en wet zn met het voorvoegsel anti-

wet waarmee men ambtsmisbruik kan bestrijden

De politie in Suriname heeft een opsporingsbevel uitgevaardigd tegen ex-minister van Financiën Gillmore Hoefdraad. Hij wordt verdacht van elf strafbare feiten, waaronder oplichting en verduistering en het overtreden van de bankwet en de anticorruptiewet.

Weblink bron “Suriname vaardigt opsporingsbevel uit tegen ex-minister Hoefdraad” (Woensdag 12 augustus 2020, 01:20), NOS

In Oekraïne is een anticorruptiewet opnieuw aangenomen. Die nieuwe wet herstelt delen van de oude wet die in oktober met een uitspraak van het Constitutioneel Hof van tafel moest.

Weblink bron “Parlement Oekraïne legt uitspraak gerechtshof naast zich neer en herstelt corruptiewet” (Vrijdag 4 december 2020, 20:13), NOS

Voor de nieuwe aanklacht, die volgens het militaire regime ook onder de anticorruptiewet valt, kan ze vijftien jaar gevangenisstraf krijgen.

Weblink bron “Opnieuw aanklacht van corruptie tegen Aung San Suu Kyi, vonnis uitgesteld” (Dinsdag 30 november 2021, 17:26), NOS


alimentatiezaak

samenstelling van alimentatie zn en zaak zn

alimentatiezaken (plural)
alimentatiezaakje (diminutive singular)
alimentatiezaakjes (diminutive plural)

juridisch geschil over de hoogte van de vergoeding die betaalt moet worden bij een echtscheiding aan de minstverdienende partner

In de zaak waar ze nu mee bezig is, heeft Hidding ruim 12 uur gestoken. Maar ze krijgt voor elke alimentatiezaak een standaard vergoeding gebaseerd op 7 uur werk. En dat is te weinig. "Ik vind het belangrijk om mijn werk goed te doen, dus dan steek ik die extra tijd er dan maar in, uit eigen zak. Stel dat er net een brief van de rechtbank is gekomen dat we volgende week naar een zitting moeten komen. Ik kan mijn cliënt daar niet alleen heen laten gaan, dan heeft zij een groot probleem."

Weblink bron “Meer werkdruk, minder geld: de sociale advocatuur wankelt” (Vrijdag 24 augustus 2018, 12:05), NOS

In Duitsland heeft een verdachte in de rechtbank een officier van justitie doodgeschoten. De schutter is een man van 54 die partij was in een alimentatiezaak.

Weblink bron “Duitse aanklager doodgeschoten bij rechtszaak” (Woensdag 11 januari 2012, 18:13), NOS


appartementsrecht

samenstelling van appartement zn en recht zn met het invoegsel -s-

de rechten en plichten die iemand heeft in een vereniging van eigenaren; het verdelen van het eigendomsrecht van een gebouw in meerdere delen

In tegenstelling tot een particuliere huiseigenaar is een vve-lid niet volledig baas over de eigen woning, maar deelt de verantwoordelijkheid en zeggenschap met alle bewoners van het wooncomplex. Dit 'appartementsrecht' betekent dat huiseigenaren gezamenlijk beslissen over uitgaven voor onderhoud, maar ook voor verduurzaming.

Weblink bron
Ties Keyzer
 “Problemen binnen vve's hinderen verduurzaming Nederlandse woningen” (Vrijdag 2 september, 19:03), NOS

De rechter in Amsterdam heeft bepaald dat de eigenaar van een etage in een appartementencomplex zijn huis uit moet. Hij mag niet langer gebruik maken van zijn appartementsrecht. Wel mag hij zijn etage aan anderen verhuren.

Weblink bron
Pauline Broekema
 “Overlastgever moet van koopetage af” (Donderdag 22 september 2011, 18:29), NOS


asielrecht

wetgeving rond het verlenen en verkrijgen van asiel

De minister-president van Beieren, Horst Seehofer (CSU) denkt dat zijn plan de acceptatie bevordert: "De verhoudingen tussen bevolking en vluchtelingen kunnen we alleen verbeteren als we laten zien dat we misbruik van het asielrecht niet accepteren."

Weblink bron
Jeroen Wollaars
 “Beieren gaat Oost-Europese asielzoekers apart opvangen” (Woensdag 22 juli 2015, 12:16), NOS

Sommige oppositiepartijen reageren ook kritisch op de uitspraken van Zijlstra. GroenLinks vindt dat VVD na het asielrecht, nu ook de "mensenrechten bij de vuilnis" zet. GroenLinks-leider Van Ojik wil tijdens het Vragenuurtje opheldering van premier Rutte. "Ik wil weten wat de gevolgen zijn van deze uitspraken voor het kabinetsbeleid."

Weblink bron “PvdA: VVD mag dictators niet toestaan” (Zaterdag 28 maart 2015, 14:20), NOS


arbeidsrechter

samenstelling van arbeid zn en rechter zn met het invoegsel -s-

rechter die bemiddelt bij arbeidsconflicten

Daar was Nuyens het niet mee eens. Hij stapte naar de arbeidsrechter en eiste een zogeheten verbrekingsvergoeding van 1,2 miljoen euro. Deze keer kreeg de hij wel gelijk, maar de rechter halveerde wel de financiële eis.

Weblink bron “Rechtbank beslist: Van Aert moet 662.000 euro betalen voor contractbreuk” (Woensdag 9 juni 2021, 10:38), NOS

HEMA had de moslima die werkte in een Belgische vestiging in Genk niet mogen ontslaan omdat ze een hoofddoek droeg. Het bedrijf moet de 21-jarige vrouw ruim 9.000 euro achterstallig loon betalen. Dat heeft de arbeidsrechter in België bepaald.

Weblink bron “Ontslag moslima HEMA onterecht” (Woensdag 2 januari 2013, 13:05), NOS


belastingkamer

samenstelling van belasting zn en kamer zn

deel van een rechtbank dat rechtszaken betreffende de belastingen behandelt

Na zijn rechtenstudie in Groningen in de jaren 70 ging Brenninkmeijer naar Nijmegen en Tilburg, waar hij wetenschappelijk medewerker aan de universiteit werd. Later was hij in Amsterdam, Utrecht en Leiden hoogleraar burgerlijk procesrecht en staats- en bestuursrecht. Maar Brenninkmeijer doceerde niet alleen, hij kon zijn expertise ook in de praktijk toepassen als raadsheer bij de Centrale Raad van Beroep en bij de Belastingkamer in Den Bosch.

Weblink bron “Oud-ombudsman Alex Brenninkmeijer op 70-jarige leeftijd overleden” (Donderdag 14 april 2022, 18:47), NOS

Behalve Seedorf wordt ook Jos van der Vorm genoemd. Hij was van 1979 tot 1986 lid van de Belastingkamer van de Hoge Raad en stalde vermogen via een ingewikkelde constructie op Bermuda, bedoeld om de bezittingen buiten het zicht van de autoriteiten te houden, zo staat in de Panama Papers. Van der Vorm, die in 2006 overleed, had enkele miljoenen euro's geërfd van een oudoom, die grondlegger was van de Holland-Amerika Lijn.

Weblink bron “Panama Papers: honderden Nederlanders, onder wie Clarence Seedorf” (Dinsdag 5 april 2016, 01:54), NOS

De belastingkamer van de rechtbank in Haarlem buigt zich vrijdag over het conflict dat advocaat Bram Moszkowicz heeft met de Belastingdienst. De zaak wordt gedeeltelijk achter gesloten deuren behandeld.

Weblink bron “Fiscuszaak Moszkowicz voor rechter” (Dinsdag 2 oktober 2012, 15:02), NOS


penitentiair verlof

mogelijkheid voor een gevangene om een strafgevangenis tijdelijk te verlaten om weer te wennen aan de samenleving als voorbereiding op zijn of haar definitieve vrijlating


beroepskamer

samenstelling van beroep zn en kamer zn met het invoegsel -s-

deel van een rechtbank dat gaat over zaken waarbij minstens één partij in hoger beroep is gegaan na een gerechtelijke uitspraak

Volgens de beroepskamer van het Rwandatribunaal is er onvoldoende bewijs om de ex-ministers Prosper Mugiraneza en Justin Mugenzi te veroordelen. Zij zijn onmiddellijk vrijgelaten.

Weblink bron “Ex-ministers Rwanda alsnog vrij” (Maandag 4 februari 2013, 11:05), NOS


beschikkingsrecht

samenstelling van beschikking zn en recht zn met het invoegsel -s-

het recht om vrijelijk ergens over te kunnen beschikken

Het slachtoffer raakte onder dwang het exclusieve beschikkingsrecht kwijt over deze opgebouwde bezittingen. De Raad concludeerde daaruit dat er sprake is van diefstal.

Weblink bron “Hoge Raad: virtueel stelen is strafbaar” (Dinsdag 31 januari 2012, 15:18), NOS


standrechtelijke executie

verbinding van  standrechtelijk en executie

als straf meteen doden na een minimaal proces

De meer dan zestig lijken die aanspoelden in Soedan – onder wie vrouwen en kinderen – hadden soms de armen op de rug gebonden en vertoonden tekenen van marteling en standrechtelijke executie.

Weblink bron
Koert Lindijer
 “Is in Tigray sprake van genocide in opdracht van hogerhand?” (14 september 2021) op nrc.nl


beursfraudezaak

samenstelling van beursfraude zn en zaak zn

strafzaak betreffende bedrog met effectenhandel op de effectenbeurs

Het gaat om de grootste beursfraudezaak die de Amerikaanse beurswaakhond SEC ooit heeft aangespannen.

Weblink bron “Ex-bankier VS schikt voor 10 mln” (Donderdag 18 juli 2013, 04:12), NOS


arbowetgeving

samenstelling van arbo zn en wetgeving zn

alle wetten die betrekking hebben op de arbeidsomstandigheden

Als Groot-Brittannië namelijk wel meedoet aan het vrije verkeer van goederen, maar niet aan aan het vrije verkeer van diensten en personen, kan het land een oneerlijk concurrentievoordeel krijgen, vrezen Tusk en de regeringsleiders. Bijvoorbeeld door de EU-regels over de goederen zelf wel over te nemen, maar alle milieu- en arbowetgeving daaromheen over te slaan.

Weblink bron
Thomas Spekschoor
 “Deal over brexit nog ver weg: EU geeft niet toe aan 'shoppende' Britten” (Donderdag 20 september 2018, 18:31), NOS

In de Tweede Kamer wees Hennis erop dat defensie bepaald niet de enige organisatie is in Nederland die met gevaarlijke stoffen werkt. "En ook daar gaan bedrijfsprocessen gewoon door. We hebben in Nederland arbowetgeving om er ook in dat soort gevallen voor te zorgen dat er veilig wordt gewerkt."

Weblink bron “SP wil chroom-6-verf afschaffen bij defensie” (Woensdag 11 maart 2015, 15:56), NOS

Onderzoek heeft aangetoond dat de dragende constructie voor de tribunes van het stadion niet deugde. De werknemers van de bedrijven liepen daardoor risico en dat wordt de bedrijven verweten, schrijft het OM. Daarmee hebben de bedrijven de Arbowetgeving overtreden. Door te schikken ontlopen de bedrijven strafrechtelijke vervolging.

Weblink bron “Geen vervolging voor dakdrama stadion FC Twente” (Donderdag 26 januari 2017, 09:03), NOS


afstandsverklaring

samenstelling van afstand zn en verklaring zn met het invoegsel -s-

verklaring dat men afstand doet van bepaalde rechten

De Stichting Kind en Toekomst betoogt dat de adopties destijds wel volgens de regels zijn verlopen. Zo stonden volgens de advocaat in onder andere de geboorteakte, het medisch rapport en de afstandsverklaring van de biologische moeder geen opmerkelijke zaken.

Weblink bron “Adoptie van kinderen uit Sri Lanka 'was afleveren van bestelde goederen'” (Maandag 18 mei 2020, 16:26), NOS

De onderzoekers signaleren een paar knelpunten. Zo moet de verdachte om heel snel voor de rechter te verschijnen het OM het recht geven om binnen drie dagen een dagvaarding op te sturen. Dat heet een afstandsverklaring, omdat de verdachte er afstand mee doet van zijn recht op de minimale termijn van drie dagen.

Weblink bron “Van der Steur wil meer supersnelrecht” (Woensdag 31 augustus 2016, 17:25), NOS


bewezenverklaring

samenstelling van bewezen bn en verklaring zn

rechterlijke uitspraak in een strafzaak dat een bepaalde verdenking bewezen geacht kan worden

Roethof is ervan overtuigd dat zijn cliënt nooit veroordeeld kan worden in verband met de destijds 11-jarige jongen. "Deze zaak zal nooit tot een bewezenverklaring kunnen komen, is mijn standpunt. Een ieder die deze zaak van een afstand bekijkt, moet concluderen dat er zoveel onduidelijkheden zijn, dat een bewezenverklaring in deze onverantwoord zou zijn."

Weblink bron “'Jos B. gaat een verklaring afleggen, maar nu nog niet'” (Vrijdag 21 september 2018, 22:08), NOS

Een andere zaak leverde weliswaar een bewezenverklaring op, maar de verdachte werd ontslagen van rechtsvervolging omdat hij door de rechtbank volledig ontoerekeningsvatbaar werd verklaard.

Weblink bron
Nicole le Fever
 “Jihadproces: tien weken, tien verdachten” (Maandag 7 september 2015, 07:13), NOS


bewijsgaring

samenstelling van bewijs zn en garing zn

het verzamelen van bewijsmateriaal in een strafzaak

"De regels voor het verzamelen van bewijs verschillen niet echt, maar het kan zo zijn dat Marokkaanse rechters anders oordelen over de bewijsgaring. Voor de verdachte is het moeilijker om voor zijn verdediging getuigen in de Marokkaanse rechtszaal te krijgen. In Nederland zou dat een stuk makkelijker zijn geweest. Je kunt ook niet goed beoordelen of er de garantie is van een eerlijk proces, want er zijn nog niet veel van deze zaken op deze manier gedaan."

Weblink bron “"Geen garantie eerlijk proces Ali A."” (Woensdag 21 mei 2014, 18:44), NOS


bewijsgrond

argument of bewijsmateriaal in een bewijsvoering

Het CAS oordeelde dat de door de FIFA opgelegde strafmaat, gezien de geringe bewijsgrond, excessief is. Santos zou op het WK van vorig jaar in Brazilië, toen nog als bondscoach van Griekenland, na de verloren achtste finale tegen Costa Rica officials hebben beledigd. Hij werd tijdens het duel wegens aanmerkingen op de leiding naar de tribune gestuurd.

Weblink bron “Straf Portugese bondscoach gereduceerd” (Maandag 23 maart 2015, 15:54), NOS


boetebeding

deel van een overeenkomst waarin staat dat men geld moet betalen als men zich niet aan een afspraak houdt

Zowel Keijzer als Voortman wil van Van Rijn horen dat het boetebeding, zoals dat heet, van tafel is. Vanavond wordt in de Tweede Kamer opnieuw over de pgb-problematiek gesproken.

Weblink bron
Ardi Vleugels
 “'Pgb-geld in ruil voor geheimhouding'” (Woensdag 20 mei 2015, 05:21), NOS

In een mail aan de juridische afdeling van moederbedrijf NS vraagt Struijk een jurist: "Houdt naar jouw mening het boetebeding stand?" Via via krijgt Struijk te horen dat het contract waarschijnlijk geldig is. Een externe advocaat adviseert om eventuele werkzaamheden van de man voor Qbuzz "niet al te zichtbaar" te verrichten.

Weblink bron “'Veolia-directeur bood gigabytes aan informatie aan'” (Dinsdag 28 april 2015, 20:24), NOS


boetestelsel

samenstelling van boete zn en stelsel zn

Met een zogenoemd progressief boetestelsel kan de verkeersveiligheid mogelijk worden verbeterd. Uit onderzoek van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) blijkt dat een telkens hogere boete voor hardrijders die vaker in de fout gaan, kan leiden tot jaarlijks 30 minder verkeersdoden en 400 minder zwaargewonden. In het onderzoek is alleen gekeken naar overtredingen waar geen rechter aan te pas komt. Het effect op het gedrag van veelplegers en zware overtreders is onduidelijk.

Weblink bron “Nieuw systeem voor verkeersboetes wordt onderzocht” (Dinsdag 20 juni 2017, 17:15), NOS

Het CDA zegt in een reactie op het plan van de PvdA al langer voor een radicaal ander boetestelsel te zijn. Kamerlid Van Helvert benadrukt dat zijn partij al eerder heeft voorgesteld mensen die bijvoorbeeld een kleine overtreding op de snelweg begaan alleen een waarschuwing te geven. Mensen die keer op keer in de fout gaan, zouden juist hogere boetes moeten krijgen. Van Helvert vraagt zich af waarom de PvdA nu opeens ook voor dat plan is.

Weblink bron “Van der Steur doet onderzoek naar boetes” (Donderdag 28 mei 2015, 13:04), NOS


bouwrecht

deek van de wetgeving die betrekking heeft op de bouw

"De NS loopt door deze deal met AnsaldoBreda mogelijk veel geld mis", zegt Chris Jansen, hoogleraar Contractrecht en Bouwrecht. Hij heeft zo zijn bedenkingen bij de schikking die maandag werd getroffen over de aanbesteding van de Fyra-treinen.

Weblink bron “"NS loopt geld mis door Fyra-deal"” (Dinsdag 18 maart 2014, 08:31), NOS


arbeidsomstandighedenwet

samenstelling van arbeidsomstandigheden zn en wet zn

wet waarin de omstandigheden van werknemers tijdens de uitoefening van hun beroep wordt geregeld

Het OM stelt dat de gemeente Tilburg en NS onvoldoende voor de veiligheid en gezondheid van de werknemers hebben gezorgd. Ze worden verdacht van het overtreden van de Arbeidsomstandighedenwet en de Wet milieubeheer. De zaak wordt pas volgend jaar inhoudelijk behandeld door de rechtbank.

Weblink bron “NedTrain moet schadevergoeding betalen om blootstelling aan chroom-6” (Woensdag 22 september 2021, 19:32), NOS

Kraanbedrijf Peinemann moet een bedrag van 175.000 euro betalen voor het schenden van de Arbeidsomstandighedenwet. Dat is de uitkomst van de schikking tussen het bedrijf dat verantwoordelijk was voor het kraanongeluk in Alphen aan den Rijn en het Openbaar Ministerie.

Weblink bron “Kraanbedrijf betaalt 175.000 euro wegens ongeval Alphen aan den Rijn” (Vrijdag 2 augustus 2019, 15:55), NOS


aansprakelijkheidsrisico

samenstelling van aansprakelijkheid zn en risico zn met het invoegsel -s-

het gevaar dat men loopt doordat men aansprakelijk gesteld kan worden voor schade die men veroorzaakt heeft

Het Verbond van Verzekeraars noemt het vrijstellen van e-bikes voor de Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorvoertuigen in 2006 als oorzaak van de verwarring. "De meeste verzekeraars hebben na die vrijstelling het aansprakelijkheidsrisico voor e-bikes in de particuliere aansprakelijkheidsverzekering opgenomen", zegt een woordvoerder. "Maar voertuigen die zakelijk worden gebruik, hebben een heel ander aansprakelijkheidsrisico. Wij vinden dat ondernemers zelf de verantwoordelijkheid hebben om goed uit te zoeken of ze goed zijn verzekerd."

Weblink bron
Bart Kamphuis
 “Probleem bij aansprakelijkheid zakelijke e-bike: 'Ondernemer moet het zelf regelen'” (Donderdag 23 juli 2020, 10:14), NOS

Ondertussen blijven de huisartsen ook medisch verantwoordelijk voor complexe patiënten, waarvoor zij eigenlijk niet zijn opgeleid. "Gelet op het steeds strenger wordende tuchtrecht geeft dat een verhoogd aansprakelijkheidsrisico voor de huisarts. De rechtspositie van de huisarts is hier heel slecht", zeggen de advocaten.

Weblink bron “Juristen waarschuwen huisartsen: zorgakkoord is onverantwoord risico” (Dinsdag 1 november, 18:13), NOS


antitrustwetgeving

afleiding van samenstelling van trust zn en wetgeving zn met het voorvoegsel anti-

Volgens de Europese Commissie, bij monde van eurocommissaris Margrethe Vestager van Mededing, zijn de huidige regels van de ISU in strijd met de 'antitrustwetgeving', een wet tegen monopolievorming. "Het machtsmonopolie is gebroken. Bonden konden atleten schorsen als ze aan een wedstrijd buiten de bond meededen, dat kan nu niet meer. Dit is echt historisch", reageert Tuitert op het besluit.

Weblink bron “Europese Commissie stelt Tuitert en Kerstholt in het gelijk” (Vrijdag 8 december 2017, 12:48), NOS


asielwetgeving

samenstelling van asiel zn en wetgeving zn

wetgeving betreffende het aanvragen van asiel en het verlenen van asiel

Door het ontbreken van asielwetgeving en een uitzonderlijk streng uitzettingsbeleid kiezen de meeste Venezolanen om 's nachts via gammele bootjes de oversteek te maken. Zo proberen ze de humanitaire crisis in eigen land te ontlopen en een nieuw tijdelijk bestaan op te bouwen in Curaçao.

Weblink bron
Dick Drayer
 “Humanitaire crisis met 12.000 illegale Venezolanen op Curaçao” (Vrijdag 19 oktober 2018, 20:17), NOS

Drayer is het daar niet mee eens. "Al 400 jaar migreren mensen uit Venezuela naar Curaçao, en andersom. Het probleem van Curaçao is dat er geen asielwetgeving is: de aangekomen Venezolanen zijn daardoor illegaal. Er zijn zelfs al jaren 15000 illegalen op Curaçao, en ze hebben werk."

Weblink bron “'Gevluchte Venezolanen wacht de cel en uitzetting in Curaçao'” (Maandag 10 september 2018, 18:07), NOS

Welgeteld één vluchteling meldde zich dit jaar op Curaçao bij de vreemdelingenpolitie, maar het eiland weet zich er geen raad mee. Door het ontbreken van asielwetgeving worden mensen zonder papieren in de gevangenis gegooid. Ook als je een vluchteling uit Syrië bent. Het overkwam de 26-jarige Aktham Abu Fakher.

Weblink bron
Dick Drayer
 “Curaçao weet zich geen raad met zijn enige vluchteling” (Maandag 11 april 2016, 07:06), NOS


beeldrecht

auteursrecht betreffende het gebruik van afbeeldingen

De eigenaar van het schilderij is een nakomeling van de man die op het schilderij is te zien, etser Leopold Löwenstam. Die maakte kopieën van de werken van de kunstenaar. Het beeldrecht van de werken van de schilder was volgens Maas soms nog duurder dan de werken zelf.

Weblink bron “Opgedoken schilderij van Alma-Tadema blijkt tonnen waard” (Maandag 26 september 2016, 01:44), NOS

Volgens Di Modica maakt het beeldje inbreuk op zijn copyright en beeldrecht. Hij noemt het een reclamestunt, omdat het meisje werd ontworpen door een reclamebureau en betaald is door een beursbedrijf. "Dit is helemaal geen symbool." Di Modica denkt na over een gang naar de rechter.

Weblink bron “Maker Stier van Wall Street niet blij met Fearless Girl” (Vrijdag 14 april 2017, 16:55), NOS

"Het waren de moderne en vrije jaren 70 in Catalonië met Johan, die naast een geweldige speler ook een voorvechter was van de rechten van spelers, een pionier op het gebied van beeldrecht. Herinnert u zich de verfreclames van Bruguer?"

Weblink bron “Oud-voorzitter Barcelona eert Cruijff met emotionele afscheidsbrief” (Vrijdag 25 maart 2016, 16:05), NOS


belastingmisdrijf

samenstelling van belasting zn en misdrijf zn

ernstige overtreding van de belastingwetten

De boete volgt op de veroordeling van de Trump Organization voor 17 belastingmisdrijven, en is een schijntje vergeleken met de miljardenomzet van het bedrijf van de Amerikaanse ex-president. De 1,5 miljoen is de hoogst mogelijke boete die de rechter kon opleggen in deze zaak.

Weblink bron “Trump Organization krijgt 1,5 miljoen boete voor belastingfraude” (Vrijdag 13 januari, 18:08), NOS


bendevorming

samenstelling van bende zn en vorming zn

Marokko had in 2015 om uitlevering van C. gevraagd, officieel omdat hij wordt verdacht van criminele bendevorming, omkoping en internationale drugshandel. De Nederlandse Hoge Raad besliste in 2018 dat C. niet mag worden uitgeleverd, omdat hij in Marokko mogelijk geen eerlijk proces krijgt.

Weblink bron “Marokko waarschijnlijk weer bereid om afgewezen asielzoekers terug te nemen” (Zaterdag 1 oktober 2022, 11:54), NOS

Het parket wil hem vervolgen voor bendevorming en schending van het beroepsgeheim. Hij zou Rusland hebben geholpen met het vervalsen van paspoorten. De man moet over anderhalve week voor de raadkamer in Brugge komen. Die beslist of de diplomaat wordt vervolgd.

Weblink bron “'België wil diplomaat vervolgen voor helpen Russen'” (Maandag 15 februari 2016, 05:48), NOS


beschikkingsmacht

samenstelling van beschikking zn en macht zn met het invoegsel -s-

het recht dat men iets mag gebruiken naar eigen goeddunken

De rechter is het niet eens met Animal Rights. Volgens de rechter heeft de gebiedsbeheerder de beschikkingsmacht over de paarden zodra ze in de vangwei staan, omdat die beheerder ook voor de dieren zorgt. Staatsbosbeheer is volgens de rechter dus houder van de paarden in de vangweide en mag daarom paspoorten aanvragen en vervolgens de dieren op transport stellen.

Weblink bron “Staatsbosbeheer mag konikpaarden naar slachterij brengen” (Donderdag 5 november 2020, 20:10), NOS


beslagname

beslagnamen (plural)
beslagnames (plural)

gerechtelijke handeling waardoor iemand niet meer vrij over zijn eigendom kan beschikken

De eigenaar heeft sindsdien niets van zich laten horen en de contracten met de crew zijn verlopen. Zij hebben sinds de in beslagname niet betaald gekregen en hebben nog vijf maanden loon tegoed. Volgens de kapitein gaat het om honderdduizenden, zo niet miljoenen dollars, zegt hij tegen online magazine Quartz.

Weblink bron “Crew al een half jaar gevangen op oud gokschip” (Zondag 10 april 2016, 16:55), NOS


berechtiging

afleiding van berechten met het achtervoegsel -ing

de keer dat iemand door een rechter beoordeeld wordt

Het kabinet heeft altijd gezegd dat er geen consulaire bijstand wordt gegeven in dit zeer onveilige gebied. Bij coalitiepartijen VVD en CDA wordt gevreesd voor terreurgevaar bij terugkomst en de partijen willen liever een berechtiging van Syriëgangers in de regio.

Weblink bron “Kabinet houdt deur dicht voor IS-kinderen, komst jonge wezen is 'bijzonder geval'” (Dinsdag 11 juni 2019, 15:16), NOS

Studenten gaan al bijna een week dagelijks de straat op om te betogen voor betere verkeersveiligheid en de berechtiging van wegpiraten. Aanleiding is de dood van twee studenten die vorige week zondag werden aangereden door een roekeloze buschauffeur.

Weblink bron “Tientallen gewonden bij betogingen in hoofdstad van Bangladesh” (Zaterdag 4 augustus 2018, 19:24), NOS

De ramp met vlucht MH17 in de zomer van 2014 wordt door premier Rutte en minister Hennis genoemd. De premier benadrukt dat het kabinet blijft strijden voor de slachtoffers, hun nabestaanden en gerechtigheid. Hij snapt dat het geduld van de nabestaanden enorm op de proef wordt gesteld. "Maar we blijven iedere dag met heel veel mensen doorwerken aan onafhankelijke berechtiging."

Weblink bron “Ruttes ministersploeg over crisis, tranen en politieke moed” (Dinsdag 15 maart 2016, 17:34), NOS


bestuurdersaansprakelijkheid

samenstelling van bestuurder zn en aansprakelijkheid zn met het invoegsel -s-

persoonlijke aansprakelijkheid van personen voor zaken die zij als bestuurder van een organisatie of bedrijf hebben gedaan

De vraag is of bewegingen als Milieudefensie en Urgenda genoegen nemen met de goede intenties. Roger Cox, advocaat van Milieudefensie heeft nog wel een idee: juridische stappen tegen bestuurders van een grote vervuiler. "Ergens zit altijd een persoon aan de knoppen", zegt hij. "De bestuurdersaansprakelijkheid van bestuurders van grote multinationale ondernemingen die veel CO2 uitstoten gaat een logische vervolgstap zijn. Een concrete zaak is er nog niet. Maar als je weet dat je organisatie schade aan de wereld toebrengt die niet met geld is te vergoeden, dan komen dit soort dingen in beeld."

Weblink bron “Grote vervuilers willen best vergroenen, maar wel onder voorwaarden” (Donderdag 10 juni 2021, 18:00), NOS


bezwaarmogelijkheid

samenstelling van bezwaar zn en mogelijkheid zn

het kunnen protesteren tegen een genomen maatregel

Een andere mogelijkheid is dat een deel van hen niet weet wat de consequenties zijn. De politie is niet verplicht dit uit te leggen. In de brief van de strafbeschikking van het OM staat wel dat er een aantekening kan worden gemaakt in het strafblad en dat er een bezwaarmogelijkheid is.

Weblink bron “Bijna helft coronaboetes niet in orde, bijna niemand maakt bezwaar” (Vrijdag 22 mei 2020, 13:26), NOS


bewijsvermoeden

samenstelling van bewijs zn en vermoeden zn

situatie waarin een vermoeden reeds voldoende is om als bewijs te dienen

In Groningen geldt het bewijsvermoeden. Dat betekent dat schade wordt erkend, tenzij bewezen kan worden dat de schade een andere oorzaak heeft dan mijnbouw of bodembeweging. De deskundigen die de schade beoordelen, lijken volgens het IMG anders aan te zijn gaan kijken tegen de kans op schade door een aardbeving. Met name aan de randen van het gebied.

Weblink bron “Schadeloket voor aardbevingsschade twijfelt aan beoordeling van experts” (Woensdag 31 maart 2021, 12:48), NOS

De rechter in Assen is het daar niet mee eens. Het is voor de rechtbank klip en klaar dat het gebouw in het aardbevingsgebied staat en dat het dus aannemelijk is dat er sprake is van bevingsschade. Daarmee is het, vooruitlopend op de nieuwe wetgeving, aan de NAM om het zogenoemde bewijsvermoeden te ontzenuwen, aldus de rechtbank.

Weblink bron “Groninger hoeft schade door gaswinning niet te bewijzen” (Donderdag 6 oktober 2016, 14:24), NOS


buitenwettelijk

samenstelling van buiten bw en wettelijk bn

buitenwettelijker (uninflected comparative)
buitenwettelijkst (uninflected superlative)
buitenwettelijke (inflected positive)
buitenwettelijkere (inflected comparative)
buitenwettelijkste (inflected superlative)
buitenwettelijks (partitive positive)
buitenwettelijkers (partitive comparative)

Volgens Helsloot moeten we deze situatie als samenleving niet met politieoptreden maar politiek oplossen. "Wat de boeren doen is buitenwettelijk, dat is duidelijk. Maar de hoofdvraag is: is meer politie hier een oplossing? Het antwoord is nee. De oplossing is veel ingewikkelder. Je moet namelijk een wezenlijke dialoog aangaan, waarin je ook de rechten van de minderheid accepteert. We noemden dat altijd het polderen waar we trots op waren."

Weblink bron “Politiechef: 'Arrestaties van boeren verwacht, wanneer onduidelijk'” (Donderdag 28 juli 2022, 15:46), NOS

Volgens Weski drijft de zaak op "de interpretatie van gemankeerde, oncontroleerbare en buitenwettelijk verkregen berichten". "Er zijn tegen Taghi geen direct belastende verklaringen, geen ooggetuigen en geen forensisch bewijs op een plaats delict", benadrukte ze.

Weblink bron “Advocaat Taghi: OM handelt ‘lichtvaardig en wetteloos’, verdachten moeten vrijuit gaan” (Vrijdag 16 september 2022, 13:03), NOS


burgerschapsrecht

samenstelling van burgerschap zn en recht zn met het invoegsel -s-

wetenschap die de rechten van een burger bestudeert

Prof. dr. Dimitry Kochenov is sinds 1 januari 2006 in dienst van de Rijksuniversiteit Groningen. En sinds februari 2019 is hij hoogleraar Europees Constitutioneel Recht en Burgerschap (fulltime) aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid. Hij is erkend expert op de volgende gebieden: Vergelijkend en EU burgerschapsrecht, Beginselen en Handhaving van het EU-recht, in het bijzonder de eerbiediging van de rechtsstaat, en EU externe betrekkingen. Zijn wetenschappelijk onderzoekswerk wordt alom gewaardeerd.

Weblink bron “Reactie Rijksuniversiteit Groningen” (Dinsdag 21 juli 2020, 15:28), NOS


boedelredder

samenstelling van boedel zn en redder zn

Striptekenaars zijn boos op de curator van het failliete stripmuseum Strips! in Rotterdam. De boedelredder zou 75 euro vragen aan striptekenaars die hun uitgeleende werken terug willen halen.

Weblink bron “Striptekenaars boos op curator Rotterdams stripmuseum” (Zaterdag 19 augustus 2017, 18:28), NOS


aanmaningenprocedure

samenstelling van aanmaning zn en procedure zn met het invoegsel -en-

de gang van zaken bij een betalingsherinnering


aanmaningensysteem

samenstelling van aanmaning zn en systeem zn met het invoegsel -en-

aanmaningensystemen (plural)
aanmaningensysteempje (diminutive singular)
aanmaningensysteempjes (diminutive plural)

de organisatie rond het versturen van betalingsherinneringen


aanmaningstekst

samenstelling van aanmaning zn en tekst zn met het invoegsel -s-

aanmaningsteksten (plural)
aanmaningstekstje (diminutive singular)
aanmaningstekstjes (diminutive plural)

de tekst van een sommatie; tekst van een betalingsherinnering


afsluitdatum

samenstelling van afsluiten ww en datum zn

afsluitdatums (plural)
afsluitdata (plural)

het tijdstip waarop een contract wordt gesloten


citaatrecht

het recht om kort fragmenten van een auteursrechtelijk beschermd werk met bronvermelding te gebruiken

Onderzoeker Stef van Gompel van de UvA, gespecialiseerd in het auteursrecht, zegt dat de YouTuber zich mogelijk kan beroepen op het citaatrecht: "Op het moment dat hij een kort fragment kritisch bespreekt."

Weblink bron
Vincent Smit
 “YouTuber Wouter over artikel 13: 'Deze politici plaatsten nog nooit een meme'” (Donderdag 14 februari 2019, 06:26), NOS

Volgens hem valt het niet onder het zogeheten citaatrecht, waardoor je een uitzondering kunt maken op auteursrecht. ‘Als je het op deze manier commercieel inzet gaan denk ik mijn portretrecht en het merkrecht van De slimste ook meespelen.’ Hij heeft niet direct zin om er ‘tijd en energie in te steken’, vervolgt hij tegen deze site. ,,Ik vind het vooral niet zo sympathiek van ze. Als een filiaalmanager het bewuste interview heel trots had opgehangen in de supermarkt, had ik het prima gevonden. Maar nu speel ik ongewild een rol in een advertentie van Dirk. Als ik het gezicht van de supermarkt had willen zijn, had ik me wel gemeld.”

Weblink bron
Marlies van Leeuwen en Hanneke van Houwelingen
 “De slimste mens-winnaar Jasper van Kuijk uit ongenoegen over Dirk-reclame: ‘Niet met mij overlegd’” (01-09-2022), Tubantia


comptabiliteitswet

samenstelling van comptabiliteit zn en wet zn met het invoegsel -s-

wet tot regeling van het beheer en de verantwoording van de overheidsfinanciën


consumentenbescherming

samenstelling van consument zn en bescherming zn met het invoegsel -en-

de juridische bescherming van klanten van bedrijven

De voorstellen zijn het sluitstuk van een pakket maatregelen om de verkoop via webwinkels binnen Europa te reguleren. Er waren al plannen om geo-blocking aan te pakken- waarbij webwinkels vanuit bepaalde landen niet bereikbaar zijn-, en om consumentenbescherming beter te regelen.

Weblink bron “EU wil btw-fraude webwinkels aanpakken” (Donderdag 1 december 2016, 15:52), NOS

Als het tarief niet 20 procent wordt, zoals de minister voorstelt, maar de helft daarvan, leidt dat er volgens de brancheorganisatie toe dat 95 procent op legale sites gaat gokken. "Dat noem ik pas consumentenbescherming," zegt directeur Rutger-Jan Hebben.

Weblink bron “"Te weinig gokkers naar legale site"” (Vrijdag 11 juli 2014, 18:04), NOS

Máxima was daar in haar rol als VN-adviseur voor Inclusive Finance. Ze zet zich voor de Verenigde Naties in voor het vergroten van toegang tot financiële diensten en het verbeteren van consumentenbescherming.

Weblink bron “Máxima bij Ban Ki-moon in NY” (Dinsdag 7 mei 2013, 19:55), NOS


beschermingsbewind

samenstelling van bescherming zn en bewind zn met het invoegsel -s-

beschermingsbewinden (plural)
beschermingsbewindje (diminutive singular)
beschermingsbewindjes (diminutive plural)

maatregel die een rechter kan uitspreken ten behoeve van een meerderjarige die naar objectieve maatstaven niet in staat is zijn belangen van vermogensrechtelijke aard zelf te behartigen


corruptieproces

samenstelling van corruptie zn en proces zn

rechtszaak tegen iemand die verdacht wordt van een ambtsmisbruik

Meerdere bekende Indonesische politici met een sleutelrol in de regering van president Widodo worden genoemd in een corruptieproces, dat in Jakarta is begonnen tegen twee ambtenaren van het ministerie van Binnenlandse Zaken. In totaal zou omgerekend zo'n 160 miljoen aan overheidsgeld zijn verduisterd.

Weblink bron “'Indonesische politici verduisterden 160 miljoen euro'” (Vrijdag 10 maart 2017, 05:17), NOS

Het onderzoek in de zaak-Hooijmaijers is onrechtmatig. Dat heeft de verdediging betoogd op de laatste dag van het corruptieproces tegen de oud-VVD-gedeputeerde Ton Hooijmaijers.

Weblink bron “"Zaak-Hooijmaijers onrechtmatig"” (Dinsdag 19 november 2013, 11:37), NOS

Het corruptieproces tegen de Italiaanse oud-premier Berlusconi is voorbij. De rechtbank in Milaan oordeelde vandaag dat de zaak is verjaard. De aanklagers hadden een gevangenisstraf van vijf jaar geëist tegen Berlusconi.

Weblink bron “Corruptiezaak Berlusconi verjaard” (Zaterdag 25 februari 2012, 15:04), NOS


contractenrecht

samenstelling van contract zn en recht zn met het invoegsel -en-

alle wetgeving rond het maken en naleven van overeenkomsten

De oppositieleider wordt van diverse administratieve vergrijpen beticht, waaronder inbreuk op het contractenrecht, plus het op een verkeerde manier aanwenden van donaties van de Britse en Poolse ambassade.

Weblink bron “Belangrijkste oppositieleider Venezuela krijgt beroepsverbod” (Zaterdag 8 april 2017, 03:22), NOS


territorialiteitsprincipe

samenstelling van territorialiteit zn en principe met het invoegsel -s-

territorialiteitsprincipes (plural)
territorialiteitsprincipetje (diminutive singular)
territorialiteitsprincipetjes (diminutive plural)

beginsel dat stelt dat het recht van het land waar een persoon zich bevond of waar een handeling werd verricht van toepassing is


billijkheidsregeling

samenstelling van billijkheid zn en regeling zn met het invoegsel -s-

ˈbɪləkhɛitsˌreɣəˌlɪŋ

snel getroffen, op zichzelf staande maatregel om een specifiek onrecht tegen te gaan

Onlangs had het bc het bericht bereikt, dat een vijftal dames die dertig tot veertig jaar hadden gewerkt bij dit kleuteronderwijs hun werk neer moesten leggen zonder dat zij iets van een pensioen kregen. Vooruitlopende op een officiële regeling zou er een billijkheidsregeling voor deze dames getroffen worden.

Voor de tragen van begrip: Rozendal zet methodiek uiteen administratie van nieuwe b.c. in: Amigoe di Curacao, jrg. 84 nr. 229 (3 oktober 1967), NV Paulus Drukkerĳ, Willemstad, p. 6 kol. 3


onderhoudsplicht

samenstelling van onderhoud zn en plicht zn met het invoegsel -s-

verantwoordelijkheid om een persoon met wie je een familierechtelijke band hebt genoeg middelen van bestaan te geven

Erkenning van een kind brengt voor de schijnvaders ook verplichtingen met zich mee, zoals een onderhoudsplicht.

Weblink bron
Menno Sedee
 “Duizenden Duitse schijnvaders erkenden voor geld de kinderen van asielvrouwen” (8 juni 2017) op nrc.nl

verantwoordelijkheid om iets dat gebruikt wordt in bruikbare staat te houden

De huisbaas van 21 panden in de Lepelstraat in Amsterdam, de firma Gassan, moet zijn onderhoudsplicht nakomen, aldus het vonnis van de vice-president van de Amsterdamse rechtbank donderdag in een kort geding.

Weblink bron “Onderhoudsplicht. De huisbaas” (1 september 1980) op nrc.nl


aankoopfraude

samenstelling van aankopen ww en fraude zn

bedrog dat gepleegd wordt bij de koop van iets, met name het niet leveren van goederen waarvoor reeds betaald is

Aankoopfraude komt het vaakst voor. Datingfraude en 'vriend-in-noodfraude' (waarbij een fraudeur zich voordoet als een goede vriend die snel geld nodig heeft) juist heel weinig.

Weblink bron “Een op de zes Nederlanders slachtoffer van fraude” (Dinsdag 29 maart 2022, 15:00), NOS

"We moeten wedijveren met alles wat er gebeurt. Er is veel aankoopfraude, maar ook nog WhatsAppfraude, ceo-fraude, phishing en andere cybercriminaliteit. We moeten onze capaciteit verdelen."

Weblink bron
Remco Andringa en Melvin Captein
 “Waarschuwing voor valse webshops: 'Oplichters hebben nepsites al klaarstaan'” (Woensdag 25 november 2020, 06:57), NOS

Het aantal slachtoffers van online aankoopfraude neemt toe. In 2014 werd 3,3 procent van de Nederlanders ten minste één keer opgelicht bij een aankoop op het internet, bijvoorbeeld doordat het product wel betaald maar niet geleverd werd. In 2012 was dat nog 2,7 procent.

Weblink bron “Meer mensen opgelicht bij online kopen” (Woensdag 26 augustus 2015, 08:28), NOS


aanlandplicht

samenstelling van aanland ww en plicht zn

de verplichting om alle gevangen vis aan land te brengen

"Tot vorige week zag het er allemaal nog redelijk uit, daarna is het gaan kantelen. Dit besluit is dramatisch en dient alleen de belangen van Franse vissers die achterhaalde technieken gebruiken. Na de aanlandplicht en de komende brexit kan de visserij dit er niet bij hebben", aldus De Bat.

Weblink bron “Teleurgestelde pulsvissers zien 'gitzwarte uitkomst'” (Dinsdag 16 januari 2018, 19:08), NOS

EU-lidstaten en de Europese Commissie hebben in Brussel een akkoord bereikt over de visquota voor komend jaar. Staatssecretaris Van Dam van Economische Zaken zegt dat voor Nederland belangrijke afspraken zijn gemaakt, maar wijzigingen rond de zogeheten aanlandplicht kreeg hij niet voor elkaar.

Weblink bron “Nederlands protest tegen aanlandplicht vissers vruchteloos” (Woensdag 16 december 2015, 02:54), NOS

Staatssecretaris Martijn van Dam (Landbouw en Visserij) heeft in Brussel om uitstel van de aanlandplicht gevraagd. Met de invoering van de aanlandplicht moeten vissers vanaf 1 januari alle bijvangst meenemen naar land en mogen ze het niet meer terug gooien in zee.

Weblink bron “Staatssecretaris Van Dam vraagt om uitstel aanlandplicht” (Maandag 14 december 2015, 20:49), NOS


anticorruptiewaakhond

samenstelling van corruptie zn en waakhond zn met het voorvoegsel anti-

organisatie die waakt tegen ambtsmisbruik

De Zuid-Afrikaanse anticorruptiewaakhond zegt dat president Ramaphosa het parlement opzettelijk heeft misleid over een gift die hij in 2017 heeft ontvangen. Ramaphosa voerde toen campagne om de leider te worden van het ANC, de belangrijkste politieke partij in Zuid-Afrika. Ramaphosa won die strijd en werd in 2018 ook president.

Weblink bron “President Zuid-Afrika misleidde parlement over campagnegift” (Vrijdag 19 juli 2019, 16:54), NOS

Hazare wil dat de anticorruptiewaakhond ook onderzoeken mag instellen naar de rechterlijke macht en het kantoor van de premier.

Weblink bron “Succes voor Indiase hongerstaker” (Zondag 28 augustus 2011, 20:24), NOS

Li Xi, nu partijbaas van de economisch belangrijke provincie Guangdong, krijgt vermoedelijk de leiding over de anticorruptiewaakhond van de communistische partij, de Centrale Commissie voor Discipline Inspectie (CCDI). Li geldt als oude vriend van Xi en zijn familie, en staat bekend om zijn onvoorwaardelijke steun voor Xi's anticorruptiecampagne.

Weblink bron
Sjoerd den Daas
 “Unieke derde termijn voor Xi, maar vooral zijn partijkader verrast” (Zondag 23 oktober 2022, 08:31), NOS


promulgation

afgeleid van promulguer ww met het achtervoegsel -ation


uitvaardiging

Naamwoord van handeling van uitvaardigen met het achtervoegsel -ing

uitvaardigingen (plural)
uitvaardigingetje (diminutive singular)
uitvaardigingetjes (diminutive plural)


promulgatie

promulgaties (plural)
promulgatietje (diminutive singular)
promulgatietjes (diminutive plural)

openbare en officiële bekendmaking, m.n. gedaan door een staatshoofd


promulguer

afkondigen (v. wet e.d.), bekendmaken, promulgeren, verkondigen, uitvaardigen


reverse

herroepen, herzien (v.e. eerder genomen beslissing)


rekwisitoor

aanklacht van de officier van justitie tijdens een strafproces, waarin hij de feiten op een rijtje zet, zijn mening geeft over het bewijs en een bepaalde straf eist

Bijv. Vincent Buglios, de ‘procureur’ die het rekwisitoor van de Mansonzaak heeft opgesteld. Die heeft daar een prachtig boek over geschreven.

Jef Geeraerts geciteerd door Willem M. Roggeman
 “Beroepsgeheim 4.” (1983), Soethoudt & Co N.V., Antwerpen, ISBN 9063720998, p. 206


blowverbodsbord

samenstelling van blow ww en verbodsbord zn

samenstelling van blowverbod zn en bord zn met het invoegsel -s-

officieel bord dat aangeeft waar het verboden is te blowen

AMSTERDAM - De blowverbodsborden die sinds vorige week in het Amsterdamse stadsdeel De Baarsjes staan, vliegen als zoete broodjes over de toonbank. Vanochtend telde het stadsdeel meer dan 350 aanvragen, waarvan zo’n driekwart uit de Verenigde Staten, liet een woordvoerster weten.

Weblink bron “Blowverbodsbord razend populair” (06/02/2006), De Standaard


claimadvocaat

samenstelling van claim zn en advocaat zn

advocaat die gespecialiseerd is in het indienen van schadeclaims namens zijn cliënten

,,Vanaf 2010 hadden ze alles op alles moeten zetten om de dekkingstekorten te voorkomen, maar ze hebben alle adviezen in de wind geslagen, vertelt Jeroen Wendelgelst, voormalig claimadvocaat en één van de eisers. ,,Pas toen zeker was dat het schip ten onder zou gaan, kregen we elke week een brief.

Weblink bron “Ex-werknemers slepen beurspensioenfonds voor rechter” (Jules van der Leeuw 14-03-17, 13:36 Laatste update: 14-03-17, 14:12), Tubantia


condoomplicht

samenstelling van condoom zn en plicht zn

de verplichting om een condoom bij zich te hebben

de verplichting om een condoom te gebruiken bij wisselende seksuele contacten

Zo had de wet dus geen zin, maar een wet voor de hele staat komt er dus niet: de porno-industrie zou Californië dan helemaal verlaten. En dat kan natuurlijk niet. Naast een condoomplicht zouden producenten ook moeten betalen voor SOA-tests, voorlichting en een speciaal gezondheidsplan voor de porno-sterren.

Weblink bron “Geen rubberplicht voor porno-sterren” (Maandag 16 september 2013, 11:25), NOS

De Duitse deelstaten mogen zelf bepalen hoe ze op condoomgebruik gaan controleren en welke straffen ze uitdelen. Hoe dat precies gaat gebeuren, is nog onduidelijk. Overigens bestaat in de deelstaat Saarland de condoomplicht al langer.

Weblink bron “Condoomplicht voor Duitse hoerenlopers” (Woensdag 4 februari 2015, 15:56), NOS


crowdsuing

het gerechtelijk aanvechten van een maatschappelijke misstand met behulp van geld van een groep particulieren


decryptiebevel

samenstelling van decryptie zn en bevel zn

bevel van een officier van justitie om een versleuteld bericht te ontgrendelen

Toen gister het nieuwe wetsvoorstel voor computercriminaliteit naar de Tweede Kamer ging, viel op dat het omstreden decryptiebevel is geschrapt. Maar wat hield dat bevel nou precies in? En waarom zou de minister dit bevel schrappen?

Weblink bron “Waarom is het eKuJ7W9K5elb0y-bevel geschrapt?” (Woensdag 23 december 2015, 16:57), NOS

Over de nieuwe wet is veel discussie geweest. Een controversieel onderdeel ervan, het decryptiebevel, is helemaal geschrapt, blijkt uit de nieuwe plannen. Het kabinet wilde verdachten van kinderporno en terrorisme kunnen dwingen om hun wachtwoorden af te geven die ze gebruiken om hun bestanden te beveiligen.

Weblink bron
Joost Schellevis
 “Kabinet: politie mag minder vaak hacken dan gepland” (Dinsdag 22 december 2015, 17:44), NOS


dierenpolitie

samenstelling van dier zn en politie zn met het invoegsel -en-

politiedienst die misdaden tegen dieren opspoort

PVV-kamerlid Dion Graus geeft de strijd voor de dierenpolitie niet op. "Een echte ridder verliest nooit. Ze kunnen me neersabelen, maar ik ga gewoon verder", zei hij in het tv-programma Eva Jinek op Zondag.

Weblink bron “Graus geeft dierenpolitie niet op” (Zondag 29 april 2012, 11:28), NOS

Het kabinet doet symbolische wetsvoorstellen, omdat ze zijn afgesproken in het regeerakkoord. Hij noemt het boerkaverbod, de dubbele nationaliteit en "misschien ook wel de dierenpolitie" als voorbeeld.

Weblink bron “'Kabinet breekt rechtspraak af'” (Zaterdag 7 april 2012, 11:33), NOS


betalingsfraude

samenstelling van betaling en fraude met het invoegsel -s-

fraude bij het verrichten van een betaling

Meer en meer Belgische bedrijven en organisaties worden slachtoffer van betalingsfraude. Oplichters gaan hierbij steeds vernuftiger te werk.


festivaladvocaat

samenstelling van festival zn en advocaat zn

advocaat die festivalgangers zo nodig bijstaat op een festival


alcoholsmokkel

samenstelling van alcohol zn en smokkel zn

stiekem sterke drank invoeren (om accijns, invoerrechten of drooglegging te omzeilen)

De Noorse politie is een omvangrijke alcoholsmokkel uit Nederland naar Noorwegen op het spoor gekomen.

Weblink bron “Alcoholsmokkel uit Nederland in Noorwegen opgerold” (30 augustus 1975) op nrc.nl


organisatiecriminaliteit

samenstelling van organisatie zn en criminaliteit zn

misdaad die in een legaal samenwerkingsverband van mensen wordt begaan om een op zichzelf legaal doel daarvan te bereiken

Op basis van onderzoek naar 41 strafzaken trekt het WODC de conclusie dat organisatiecriminaliteit zelden wordt bestraft – en indien wel, dan licht. De onderzochte dossiers betroffen onder meer beursfraude, hypotheek- en verzekeringsfraude, belastingontduiking en subsidiefraude.

Weblink bron “Justitie: aanpak van fraude faalt” (2 januari 2003) op nrc.nl


herstelrecht

samenstelling van herstellen ww en recht zn

opvatting dat de dader van een misdrijf de door het slachtoffer geleden schade dient te herstellen

De documentaire van Omrop Fryslân gaat over 'herstelrecht', een stroming in het strafrecht waarbij niet de dader centraal staat, maar het slachtoffer. Het idee is dat het bij elkaar brengen van slachtoffer en dader helend kan werken voor beiden.

Weblink bron “Vader Marianne Vaatstra wil gesprek met moordenaar dochter” (Donderdag 30 maart 2017), NOS

Nu komt Pistorius in aanmerking voor eventuele vrijlating, omdat hij de helft van zijn straf heeft uitgezeten. Maar om daadwerkelijk vrij te komen, moet hij eerst een programma volgen, het zogenaamde ‘herstelrecht’. Daders van zo'n misdrijf in Zuid-Afrika moeten namelijk hun daden erkennen en hun verantwoordelijkheid nemen. Een onderdeel daarvan is dat er een mogelijkheid moet zijn voor partijen om zich te verzoenen of dat de dader zich verontschuldigt. Het Zuid-Afrikaanse departement van correctionele diensten, dat verantwoordelijk is voor het runnen van de gevangenissen, is in gesprek met de familie Steenkamp over een mogelijke ontmoeting. De advocaat van de Steenkamps, Tania Koen, zei tegen de nationale omroep SABC dat ze ‘willen deelnemen aan de slachtoffer-daderdialoog’.

Weblink bron
Michael Vergauwen
 “‘Blade Runner’ Pistorius moet voor vrijlating met ouders van door hem vermoorde vriendin om tafel” (09-11-2021), Tubantia


jihadofficier

samenstelling van jihad zn en officier zn

officier van justitie die jihadstrijders vervolgt


jihadteam

politieteam dat zich toelegt op het opsporen en vervolgen van jihadstrijders

Het jihadteam bestaat uit een landelijke club met rechercheurs van de politie. Het is een van de maatregelen die het kabinet de afgelopen tijd heeft genomen om moslimradicalen te bestrijden.

Weblink bron “Speciaal politieteam voor aanpak jihadisten” (22-08-2014), Tubantia


kantelkenteken

samenstelling van kantelen ww en kenteken zn

kenteken dat makkelijk gekanteld kan worden om herkenning door flitspalen te voorkomen


dejuridisering

afgeleid van juridisering zn met het voorvoegsel de-

benadering waarbij minder gebruik wordt gemaakt van formele regels en procedures

De PvdA ten slotte pleit voor een vergaande dejuridisering van echtscheidingen, en pleit voor een verplichte omgangsregeling die moet worden afgesproken voor de huwelijksontbinding.

Weblink bron
Egbert Kalse & Jos Verlaan
 “In buitenland vervolgd voor bigamie na flitsscheiding” (21 april 2004) op nrc.nl


visserijwet

ˌvɪsəˈrɛiwɛt

door de overheid vastgestelde regels die gelden voor iedereen die beroepsmatig vis vangt

Een nieuwe visserijwet betekent niet dat de praktijk op zee meteen verandert.

Weblink bron
Sharon Becker
 “Vissers, glip niet door de mazen van de wet” (5 juni 2019) op nrc.nl


knuffelmagistraat

samenstelling van knuffel zn en magistraat zn

ambtenaar die knuffeldiefstallen aanpakt (diefstal tijdens het knuffelen van het slachtoffer door de dader)

Het parket van Kortrijk heeft een ‘knuffelmagistraat’ aangesteld om het nieuwe fenomeen van de zogenaamde knuffeldiefstallen aan te pakken. Het is de bedoeling dat de referentiemagistraat alle dossiers centraliseert.

Weblink bron “Kortrijks parket stelt ‘knuffelmagistraat’ aan” (14/04/2014), De Standaard


knuffeldiefstal

samenstelling van knuffel en diefstal zn

vorm van zakkenrollerij waarbij de dader zich eerst voordoet als een hulpbehoevende en na verkregen hulp het slachtoffer knuffelt en berooft


e-rechtbank

samenstelling van elektronisch zn en rechtbank zn

adviesorgaan dat relatief goedkoop en snel een oordeel velt over een bepaalde, eenvoudige civiele zaak


scharniermagistraat

samenstelling van scharnier zn en magistraat zn

juridisch medewerker die een langdurig gerechtelijk onderzoek probeert te versnellen


rugzakwet

wet die bepaalt welke leerlingen met een beperking in aanmerking komen voor een persoonsgebonden budget


snelrechtbus

samenstelling van snelrecht zn en bus zn

bus waarin kleine overtredingen snel berecht kunnen worden


socialemediatestament

samenstellende samenstelling van sociale bn, media zn en testament zn

testament waarin iemand regelt wat er met zijn of haar digitale erfenis gedaan moet worden


custom

via Middelengels custume en Anglo-Normandisch custume van Oudfrans coustume dat teruggaat op Latijn consuetudo


abandonment

afstanddoening, prijsgeven van een bepaalde aanspraak


zedenadvocaat

samenstelling van zeden zn en advocaat zn

advocaat gespecialiseerd in rechtszaken rond zedendelicten

Zedenadvocaten en privacydeskundigen zetten vraagtekens bij de aanpak. ,,Van deze methode gaat een groot schandpaaleffect uit", vindt Bart Swier, zedenadvocaat en auteur van het boek 'Recht rond zedendelicten'. ,,Deze mensen zijn officieel geen verdachte. Maar door ze thuis te bezoeken, ook nog eens in hun gezinssituatie, heeft het grote consequenties. Hun privéleven wordt in een klap volledig overhoop gehaald."

Weblink bron
Paolo Laconi
 “Pedofiel krijgt pittig thuisbezoek van politie” (10-03-2017), Tubantia


zedenverdachte

samenstelling van zede zn en verdachte zn met het invoegsel -n-

iemand die verdacht wordt van het hebben gepleegd van een zedenmisdrijf

De rechter behandelde in de eerste elf maanden van 2021 zo’n duizend zedenzaken. De cijfers over december zijn nog niet bekend. Relatief veel zedenverdachten die voor de rechter moesten komen, werden veroordeeld: 80 procent. Slechts 18 procent van de verdachten werd vrijgesproken. In 2 procent van de zaken volgde een andere uitkomst, zoals een schorsing.

Weblink bron “Rechter veroordeelt meeste zedenmisdrijven” (20-03-2022), Tubantia

Het is de nachtmerrie van iedere ouder. Een man die zich op social media voordoet als jong meisje, contact legt met ‘leeftijdgenootjes’ en vervolgens hun slaapkamer binnendringt via de webcam. De 35-jarige Michael M. uit Barendrecht - alias Mr. Dark - verdiende daarnaast grof geld met het verspreiden van video’s van echte, zeer gewelddadige verkrachtingen en gruwelporno. Deze week stond de zedenverdachte terecht in de rechtbank van Dordrecht. In de podcast De Zaak Ontleed zet rechtbankverslaggever Saskia Belleman uiteen hoe geraffineerd deze Mr. Dark te werk ging. Ook duikt zij met presentator Wilson Boldewijn in de duistere wereld van het darkweb. „Dit verdwijnt nooit meer van je netvlies.”

Weblink bron
Saskia Belleman
 “Hoe Mr. Dark grof geld verdiende met gruwelporno” (06 mei 2022), De Telegraaf


lokaalverbod

samenstelling van lokaal zn en verbod zn

verbod om een bepaalde locatie te betreden


lokaalvredebreuk

samenstelling van lokaal zn en vredebreuk zn

huisvredebreuk, gepleegd aan een besloten of voor de openbare dienst bestemd lokaal


Midden-Nederland

samenstelling van midden bn en Nederland en , geschreven met hoofdletters volgens spellingregel 16.G en met een koppelteken volgens spellingregel 6.E

rechtbank met het werkgebied de provincies Utrecht en Flevoland en de Gooi- en Vechtstreek

Rechters in Amsterdam en Midden-Nederland worden door een psycholoog bijgestaan als zij riskante strafzaken doen.

Weblink bron
Bram Endedijk e.a.
 “Rechters krijgen een verplichte mentale check-up: 'Hoe weerbaar is iemand?'” (29 december 2022) op nrc.nl


kinderrecht

samenstelling van kind zn en recht zn met het invoegsel -er-


detentieruimte

samenstelling van detentie zn en ruimte zn

detentieruimtes (plural)
detentieruimten (plural)

ruimte waarin een arrestant in hechtenis wordt gehouden

Dat zou alleen gebeuren als er een "criminele- of immigratie-achtergrond is van een volwassene in deze familie of bewijs van misbruik dat aan zou geven dat de veiligheid van het kind in gevaar is, of als er te weinig detentieruimte is om een gezin met beide ouders op te vangen."

Weblink bron “Foto van 2-jarig meisje voedt verontwaardiging over immigratiebeleid VS” (Maandag 18 juni 2018, 16:29), NOS

Een Amerikaanse arrestant (13) is er in geslaagd om ongezien een geladen vuurwapen de detentieruimte binnen te smokkelen, melden Amerikaanse media. De jongen werd eerder gearresteerd in een winkelcentrum, ook omdat hij een wapen droeg.

Weblink bron
Edwin van der Aa
 “Amerikaanse jongen (13) smokkelt geladen wapen arrestantenruimte in” (28-05-2022), Tubantia

De voormalige commandant van het Bosnisch-Servische leger, die beschuldigd wordt van oorlogsmisdaden, zit in de detentieruimte van het Joegoslavië-Tribunaal in de Scheveningse strafgevangenis. Hij werd een week geleden door Servië aan het tribunaal uitgeleverd.

Weblink bron “Serviërs over de hele wereld sturen Mladic geld” (7 juni 2011), Het Parool


dienstopdracht

samenstelling van dienst zn en opdracht zn

formele opdracht door een werkgever gedaan die door de werknemer niet mag worden geweigerd

Betrokkenen zeggen tegen de NOS dat ze vooral bij een ongeval handen tekort komen, omdat er dan heel veel tegelijk moet worden gedaan. Regelmatig opereren ze naar eigen zeggen “op hoop van zegen”. Drie keer is een dienstopdracht gegeven om iemand op te roepen.

Weblink bron
Hugo van der Parre
 “'Veiligheid op rivieren in gevaar'” (Zondag 15 februari 2015, 17:54), NOS

De inmiddels 61-jarige ambtenaar, die sinds 1997 in dienst was bij de gemeente Roermond, meldde zich vanaf 2008 geregeld ziek. Begin 2014 kreeg ze daarom van de gemeente de dienstopdracht sportlessen te volgen en te stoppen met roken. Ook werd haar in een loopbaangesprek dringend geadviseerd een diëtist te bezoeken. Eind 2014 werd de vrouw door de gemeente ontslagen omdat ze zich niet aan de afspraken zou hebben gehouden.

Weblink bron “Roermond ontslaat ten onrechte rokende ambtenaar” (Maandag 9 juli 2018, 17:08), NOS


dienstcontract

samenstelling van dienst zn en contract zn

een contract waarbij een persoon – de “dienstverlener” – zich ertoe verbindt een specifieke dienst aan een klant te verlenen in ruil voor een betaling.

Westerink had als zzp'er vorig jaar vijftig opdrachtgevers, maar wordt nu gedwongen een dienstcontract voor enkele uren te aanvaarden bij de school. Daardoor is het maar de vraag of ze ondanks haar vele andere activiteiten nog wel door de belastingdienst als zelfstandige zal worden gezien.

Weblink bron
Yvonne Roerdink
 “Werkgevers schuw voor zzp'ers door nieuwe wet” (Vrijdag 9 september 2016, 16:57), NOS


convention

via Middelfrans convention van Latijn conventio


discriminatiezaak

samenstelling van discriminatie zn en zaak zn

rechtszaak betreffende een geval van discriminatie

Nix is wel verbaasd dat de rechtbank geen straf heeft opgelegd. "Het gaat om de grootste discriminatiezaak sinds mensenheugenis in Nederland."

Weblink bron “Marokkanen en OM tevreden met veroordeling Wilders” (Vrijdag 9 december 2016, 13:42), NOS

De vroegere leider van het Franse Front National, Jean-Marie Le Pen, heeft in een discriminatiezaak twee maanden voorwaardelijke celstraf tegen zich horen eisen. Le Pen staat terecht omdat hij over Roma zei dat ze "stelen als de raven". Volgens Le Pen zijn Roma dieven "van nature".

Weblink bron “Eis tegen Le Pen: twee maanden” (Vrijdag 15 november 2013, 15:03), NOS


kraakfilm

samenstelling van kraak zn "onbevoegde toegang" en film zn

verhaal over het illegaal in gebruik nemen van woonruimte, verteld in bewegende beelden

Een van de programma's die liefhebbers kunnen kiezen is de zogeheten Kraakdag. „Je een hele dag bezig houden met de wereld van het kraken, d.w.z je krijgt een kraakfilm te zien, die je op de hoogte brengt van actuele kraakaangelegenheden." Alsof dat nog niet genoeg was voor onze burgerlijke ongehoorzamen in spé, mogen ze ook nog een kijkje in een kraakpand nemen.

Arjo van der Gaag (red.)
 Intree, 't is énig in: Het Parool , jrg. 43 nr. 11815 (20 augustus 1983), p. 7 kol. 3


dopingproces

samenstelling van doping zn en proces zn

rechtszaak rond het gebruik van verboden prestatieverhogende middelen in de sport

Mark Schmidt, de hoofdverdachte in het grootste dopingproces van Duitsland, gaf bloeddoping aan wintersporters en wielrenners.

Weblink bron “Bijna vijf jaar celstraf voor dokter Schmidt, brein Duits dopingnetwerk” (Zaterdag 16 januari 2021, 00:10), NOS

Schmidt bleek vanuit het Duitse Erfurt een grote dopingpraktijk te runnen. In het onderzoek naar zijn handel en wandel komen nog steeds nieuwe feiten naar boven. Duitse media hebben het proces tegen Schmidt al bestempeld als het grootste dopingproces in de Duitse sportgeschiedenis.

Weblink bron “Proces tegen brein Operatie Aderlass is grootste dopingproces in Duitsland” (Woensdag 16 september 2020, 05:57), NOS


instruction

via Oudfrans instruccion van Latijn instructio


citation

via Middelengels citacioun van Oudfrans citation


citation

via Oudfrans citation van Latijn citatio


drugswetgeving

samenstelling van drug zn en wetgeving zn met het invoegsel -s-

regels en wetten die betrekking hebben op het strafbaar stellen van productie, handel en gebruik van verboden, verdovende middelen

Na China vinden de meeste executies plaats in Iran. Daar daalde het aantal doodstraffen wel, nadat de anti-drugswetgeving was aangepast. Ook in Irak, Pakistan en Somalië waren er minder executies.

Weblink bron “Amnesty: vorig jaar veel minder executies (China niet meegerekend)” (Woensdag 10 april 2019, 05:14), NOS

In Washington hebben enkele honderden mensen gedemonstreerd voor liberalisering van de Amerikaanse drugswetgeving. Ze willen dat het gebruik van cannabisproducten als hasj, wiet en marihuana wordt toegestaan. Om hun eisen kracht bij te zetten liepen ze over Pennsylvania Avenue voor het Witte Huis langs.

Weblink bron “Betogers met joint van 17 meter langs het Witte Huis” (Zondag 3 april 2016, 08:32), NOS

De uitspraak van het hof is opzienbarend. Mexico heeft een uiterst conservatieve drugswetgeving, die geen onderscheid maakt tussen soft- en harddrugs. Sinds 2006 is het land verwikkeld in een bijzonder gewelddadige drugsoorlog. Die heeft al meer dan 100.000 levens gekost. Meer dan 25.000 Mexicanen zijn spoorloos verdwenen.

Weblink bron “Mexico opent deur naar legalisering marihuana” (Donderdag 5 november 2015, 01:55), NOS


eerstgeboorterecht

samenstelling van eerst bn en geboorterecht zn

Dat Amalia de titel nu wel mag gebruiken, is te danken aan de grondwetswijziging van 1983. Daarin werd vastgelegd dat de sekse van de troonopvolger voortaan geen invloed meer had. Zo ging voortaan ook het eerstgeboorterecht gelden: tot die tijd zou een jongere broer van Amalia voorrang hebben gehad bij de opvolging.

Weblink bron “Amalia eerste Prinses van Oranje” (Zaterdag 27 april 2013, 07:30), NOS

Toch was Groot-Brittannië niet de enige monarchie met de ouderwetse regel. Er zijn veel landen die het pas laat hebben ingevoerd. In Denemarken mag de eerstgeborene pas sinds 2009 de troon op en Nepal wijzigde de regel pas in 2006. Ook in Noorwegen en Luxemburg geldt het eerstgeboorterecht pas sinds een paar jaar.

Weblink bron “Update voor Britse troonopvolging: hoe zit het elders?” (Vrijdag 28 oktober 2011, 17:52), NOS


elektriciteitswet

samenstelling van elektriciteit zn en wet zn met het invoegsel -s-

wet waarin alles geregeld wordt wat met gas en elektriciteit te maken heeft

In de elektriciteitswet wordt alles geregeld wat met gas en elektriciteit te maken heeft, zoals de productie. Ook de splitsing van energiebedrijven staat in de wet. "Wij hebben de meest rigoureuze variant gekozen door de netbeheerders helemaal los te koppelen van alle andere energiebedrijven, zoals energieproducenten. Daarin zijn wij de enige in Europa", zegt Tieben.

Weblink bron “'Wegstemmen elektriciteitswet is symbolisch'” (Woensdag 23 december 2015, 08:59), NOS

Minister Kamp heeft het deels aan zichzelf te wijten dat zijn Elektriciteitswet gisteren is weggestemd. Dat vinden Marijke Vos, senator voor GroenLinks en directeur Jeroen de Haas van Eneco.

Weblink bron “'Wegstemmen Elektriciteitswet schuld van Kamp'” (Woensdag 23 december 2015, 13:36), NOS


WW

en [1]: (initiaalwoord) van Werkloosheidswet, aangetroffen vanaf 1953

wettelijke regeling waardoor werknemers enige tijd verzekerd zijn van een inkomen als ze hun baan verliezen

PvdA-leider Diederik Samsom ziet 'ruimte en lucht' om de voorgenomen ingreep in WW en ontslagrecht te veranderen.

Weblink bron “Getouwtrek over korting WW-duur” (5 maart 2013) op nu.nl


WW

wettelijk geregelde tijdelijke uitkering voor werknemers die hun baan verliezen

Veel oppositiepartijen hebben samen met vakbonden FNV en CNV met name grote moeite met de al in het regeerakkoord opgenomen plannen van het kabinet om de duur van de WW fors in te perken.


Werkloosheidswet

samenstelling van werkloosheid zn en wet zn met het invoegsel -s- , geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.P

wettelijke regeling met betrekking tot werkloosheid en hulp voor mensen die hun baan verliezen

Werknemers die vanuit de Werkloosheidswet voor zichzelf beginnen kunnen zich binnen dertien weken verzekeren voor de Ziektewet en arbeidsongeschiktheid via het UWV.

Weblink bron “Asscher wil sociale verzekering zzp'ers niet uitbreiden” (14 maart 2015) op nrc.nl


omgevingswet

samenstelling van omgeving zn en wet zn met het invoegsel -s-

ɔmˈɣevɪŋsˌwɛt

door de overheid vastgestelde verzameling van regels over bouwen en het gebruik van ruimte

In 2024 treedt een nieuwe wet in werking: de Omgevingswet. Deze wet bundelt de wetgeving en de regels voor ruimte, wonen, infrastructuur, milieu, landbouw, cultuurhistorie, natuur én water. (…) De 26 huidige omgevingswetten gaan op in één wet.

Weblink bron Gearchiveerde versie “De Omgevingswet” (23 maart 2023) op hdsr.nl

Elke omgevingswet formuleert de bevoegdheden tot het actualiseren van vergunningen net weer anders.

Weblink bron Gearchiveerde versie
C.W. Backes
 Dynamisch omgevingsrecht (20 mei 2012) in: Tijd voor verandering : Over overgangsrecht, VAR-reeks 148, Boom Juridische uitgevers, Den Haag, ISBN 9789089746405, p. 173/174


Omgevingswet

samenstelling van omgeving zn en wet zn , geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.P

ɔmˈɣevɪŋsˌwɛt

door de overheid vastgestelde verzameling van alle regels over bouwen en het gebruik van ruimte


ontslagroute

samenstelling van ontslag zn en route zn

ontslagroutes (plural)
ontslagrouten (plural)

bepaalde reeks van dingen die een werkgever moet doen om te bereiken dat een werknemer officieel niet langer bij hem werkt

Sinds 1 juli 2015 is er een vaste ontslagroute. Als er sprake is van ontslag vanwege bedrijfseconomische redenen of langdurige arbeidsongeschiktheid, moet de werkgever dit via het UWV regelen. Bij ontslag om andere redenen loopt de route via de kantonrechter.

Weblink bron
Marijke Verhaar
 “Wat verandert de Wet werk en zekerheid op de arbeidsmarkt?” (7 mei 2015) op nu.nl


femicide

afleiding van Latijn fēmina "vrouw" met het achtervoegsel -cide

moord op een vrouw vanwege haar geslacht, in het bijzonder als er vrouwenhaat of seksualiteit bij betrokken is


faillissementscurator

samenstelling van faillissement zn en curator zn met het invoegsel -s-

faillissementscuratoren (plural)
faillissementscurators (plural)

persoon die de bezittingen van een failliet persoon of bedrijf beheert met als doel de schuldeisers maximaal te compenseren

Vanwege de problemen bij Conservatrix stelde DNB daar in september al een curator aan. Dat was geen faillissementscurator, maar iemand die DNB kan aanstellen bij een verzekeraar die niet aan de wettelijke kapitaaleisen voldoet.

Weblink bron “Polishouders in onzekerheid door faillissement verzekeraar Conservatrix” (Dinsdag 8 december 2020, 14:56), NOS


faillissementsrecht

samenstelling van faillissement zn en recht zn met het invoegsel -s-

alle wettelijke regelingen rond de situatie dat een persoon of organisatie niet meer in staat is zijn of haar schulden te betalen

"De twee kleinere banken zijn gered onder het Italiaanse faillissementsrecht omdat ze klein en niet systeemrelevant waren. Daar gelden weer andere regels."

Weblink bron “'We moeten discussie over bankiersbonussen voeren zónder emotie'” (Vrijdag 7 juli 2017, 16:17), NOS

Het faillissement van Estro en de doorstart onder de naam Smallsteps zijn omstreden. Vakbond Abvakabo FNV stapte naar de rechter, omdat er misbruik zou zijn gemaakt van het faillissementsrecht. Zo'n 1000 van de 3600 werknemers werden ontslagen.

Weblink bron “Omstreden topman Smallsteps weg” (Vrijdag 19 september 2014, 11:27), NOS