hekdavits

[2] samenstelling van hek zn "achterkant schip" en davits zn "ophangconstructie"

stern davits

set van twee (draaibare) ijzeren stangen op de achterkant van de boot waaraan de heksloep gehangen kan worden

Achter aan hekdavits hangt de vlet, welke vele malen verloren is gegaan, doordat zij door de zeeën werd weggeslagen.

X
 Een en ander over Hr. Ms. zeilschoener "Argus" en over de vorming tot zeeman. in: Marineblad, jrg. 15 nr. 9 (1900), Vereniging van Marine-officieren, p. 919


hekdavit

stern davit

elk van de twee (draaibare) ijzeren stangen op de achterkant van de boot waaraan de heksloep gehangen kan worden

hekdavits (plural)
hekdavitje (diminutive singular)
hekdavitjes (diminutive plural)

Dit woord wordt vrijwel uitsluitend gebruikt in de meervoudsvorm: hekdavits.


hekstag

Achterstag

stag die loopt van de achterkant van de boot naar de top van de mast

hekstagen (plural)
hekstagje (diminutive singular)
hekstagjes (diminutive plural)


hektjalk

hektjalken (plural)
hektjalkje (diminutive singular)
hektjalkjes (diminutive plural)

tjalk met een staatsie, een bouwsel op het achterschip, lopend tot op de hekbalk


staatsie

Via Middelnederlands stage/stagie/staedse van Oudfrans estage (zie ook etage). In de betekenis van ‘pracht’ voor het eerst aangetroffen in 1602

staatsies (plural)
staatsietje (diminutive singular)
staatsietjes (diminutive plural)

een bouwsel op het achterschip van een zeilschip, lopend tot de achtersteven, eindigend bij de hekbalk

De staatsie is een belangrijk onderdeel van een zeilschip.


staatsietjalk

samenstelling van staatsie zn en tjalk zn

staatsietjalken (plural)
staatsietjalkje (diminutive singular)
staatsietjalkjes (diminutive plural)


tjalk

Leenwoord uit het Fries, in de betekenis van ‘zeilvaartuig’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1860

tjalk

Oudnederlands platbodem zeilvaartuig met een ronde boeg, zijzwaarden en een gaffelgetuigde mast

tjalken (plural)
tjalkje (diminutive singular)
tjalkjes (diminutive plural)


hektreiler

stern trawler

vissersboot waar het net over het hek binnengehaald wordt

hektreilers (plural)
hektreilertje (diminutive singular)
hektreilertjes (diminutive plural)


hektrawler

hektrawlers (plural)
hektrawlertje (diminutive singular)
hektrawlertjes (diminutive plural)


hekbalk

hekbalken (plural)
hekbalkje (diminutive singular)
hekbalkjes (diminutive plural)

een horizontale, dwarsscheepse balk boven in het achterschip


zijzwaard

zijzwaarden (plural)
zijzwaardje (diminutive singular)
zijzwaardjes (diminutive plural)


midzwaard

midzwaarden (plural)
midzwaardje (diminutive singular)
midzwaardjes (diminutive plural)

zwaard in het midden van het zeilschip aan een zwaardkast bevestigd, dat gestoken kan worden om verlijeren van het schip te voorkomen


steekzwaard

steekzwaarden (plural)
steekzwaardje (diminutive singular)
steekzwaardjes (diminutive plural)

zwaard in het midden van het zeilschip door de zwaardkast gestoken kan worden om verlijeren van het schip te voorkomen


zwaardkast

zwaardkasten (plural)
zwaardkastje (diminutive singular)
zwaardkastjes (diminutive plural)

kast in het midden van een zeilschip met of een opening bovenin waardoor het zwaard gestoken kan worden of afgeslotenkast met er in het zwaard dat met een hulpmiddel (zwaardtalie) gestoken kan worden


verlijeren

afgeleid van lij met het voorvoegsel ver- en met het achtervoegsel -eren

verlijerde (past)
verlijerd (past participle)
te verlijeren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen verlijeren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen verlijeren (active infinitive imperfect future long-form)
zijn verlijerd (active infinitive perfect present short-form)
te zijn verlijerd (active infinitive perfect present long-form)
verlijerd zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
verlijerd te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
verlijerend (imperfect participle)
verlijerd (past participle)
verlijere (subjunctive)
verlijer (indicative imperfect present singular first-person)
verlijert (indicative imperfect present singular second-person)
verlijert (indicative imperfect present singular second-person)
verlijert (indicative imperfect present singular second-person)
verlijert (indicative imperfect present singular third-person)
verlijerde (indicative imperfect past singular first-person)
verlijerde (indicative imperfect past singular second-person)
verlijerde (indicative imperfect past singular second-person)
verlijerdet (indicative imperfect past singular second-person)
verlijerde (indicative imperfect past singular third-person)
verlijerden (indicative imperfect past plural first-person)
verlijerden (indicative imperfect past plural second-person)
verlijerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal verlijeren (indicative imperfect future singular first-person)
zult verlijeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlijeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult verlijeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlijeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult verlijeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal verlijeren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen verlijeren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen verlijeren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen verlijeren (indicative imperfect future plural third-person)
zou verlijeren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou verlijeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) verlijeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt verlijeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou verlijeren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden verlijeren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden verlijeren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden verlijeren (indicative imperfect conditional plural third-person)
ben verlijerd (perfect present first-person)
bent verlijerd (perfect present second-person)
bent verlijerd (perfect present second-person)
is verlijerd (perfect present second-person)
zijt verlijerd (perfect present second-person)
is verlijerd (perfect present third-person)
zijn verlijerd (perfect present first-person)
zijn verlijerd (perfect present second-person)
zijn verlijerd (perfect present third-person)
was verlijerd (perfect past first-person)
was verlijerd (perfect past second-person)
was verlijerd (perfect past second-person)
waart verlijerd (perfect past second-person)
was verlijerd (perfect past third-person)
waren verlijerd (perfect past first-person)
waren verlijerd (perfect past second-person)
waren verlijerd (perfect past third-person)
zal verlijerd zijn (perfect future first-person)
zal verlijerd zijn (perfect future second-person)
zult verlijerd zijn (perfect future second-person)
zult verlijerd zijn (perfect future second-person)
zal verlijerd zijn (perfect future second-person)
zult verlijerd zijn (perfect future second-person)
zal verlijerd zijn (perfect future third-person)
zullen verlijerd zijn (perfect future first-person)
zullen verlijerd zijn (perfect future second-person)
zullen verlijerd zijn (perfect future third-person)
zou verlijerd zijn (perfect conditional first-person)
zou verlijerd zijn (perfect conditional second-person)
zou verlijerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verlijerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt verlijerd zijn (perfect conditional second-person)
zou verlijerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden verlijerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden verlijerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden verlijerd zijn (perfect conditional third-person)

naar de lijzijde afdrijven, door de wind in de lij-richting afgeduwd worden

Zonder zwaard zal een platbodem snel verlijeren.


verlijering

Naamwoord van handeling van verlijeren met het achtervoegsel -ing.

vərˈlɛijəˌrɪŋ

drift

de mate waarin een zeilschip door de wind naar lijzijde weggezet wordt

verlijeringen (plural)
verlijerinkje (diminutive singular)
verlijerinkjes (diminutive plural)


zeilvaartuig

zeilvaartuigen (plural)
zeilvaartuigje (diminutive singular)
zeilvaartuigjes (diminutive plural)

Het zeilvaartuig werd niet meer teruggevonden.


zeilbewijs

zeilbewijzen (plural)
zeilbewijsje (diminutive singular)
zeilbewijsjes (diminutive plural)

een bewijs van een bepaald niveau van vaardigheid in het zeilen

Je hebt wel een zeilbewijs nodig, hoor.


zeilcanadees

zeilcanadezen (plural)
zeilcanadeesje (diminutive singular)
zeilcanadeesjes (diminutive plural)

zeilkano, Canadese kano met een stuurinrichting, een mastje, zijzwaardjes en loggerzeil tuigage


zeildoft

zeildoften (plural)
zeildoftje (diminutive singular)
zeildoftjes (diminutive plural)

in een sloep de doft waartegen de mast bevestigd kan worden


zeilelger

zeilelgers (plural)
zeilelgertje (diminutive singular)
zeilelgertjes (diminutive plural)

een zeilend en door de modder getrokken ijzeren kam met scherpe tanden die gebruikt wordt om paling te vangen

Weet jij wat een zeilelger is?


zeilclub

zeilclubs (plural)
zeilclubje (diminutive singular)
zeilclubjes (diminutive plural)


zeilcursus

sailing course

een reeks lessen die gericht zijn op het leren zeilen

zeilcursussen (plural)
zeilcursusje (diminutive singular)
zeilcursusjes (diminutive plural)

Hij moest van zijn ouders meebetalen aan zijn zeilcursus.


zeilnummer

zeilnummers (plural)
zeilnummertje (diminutive singular)
zeilnummertjes (diminutive plural)

Er stond geen zeilnummer op het zeil.


bomen

In de betekenis van ‘punteren’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1681

In de betekenis van ‘discussiëren’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1884

hyggesnakke

langdurig en uitgebreid praten over minder belangrijke zaken

boomde (past)
geboomd (past participle)
te bomen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen bomen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen bomen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geboomd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geboomd (active infinitive perfect present long-form)
geboomd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geboomd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
bomend (imperfect participle)
geboomd (past participle)
bome (subjunctive)
boom (indicative imperfect present singular first-person)
boomt (indicative imperfect present singular second-person)
boomt (indicative imperfect present singular second-person)
boomt (indicative imperfect present singular second-person)
boomt (indicative imperfect present singular third-person)
boomde (indicative imperfect past singular first-person)
boomde (indicative imperfect past singular second-person)
boomde (indicative imperfect past singular second-person)
boomde (indicative imperfect past singular second-person)
boomde (indicative imperfect past singular third-person)
boomden (indicative imperfect past plural first-person)
boomden (indicative imperfect past plural second-person)
boomden (indicative imperfect past plural third-person)
zal bomen (indicative imperfect future singular first-person)
zult bomen (indicative imperfect future singular second-person)
zal bomen (indicative imperfect future singular second-person)
zult bomen (indicative imperfect future singular second-person)
zal bomen (indicative imperfect future singular second-person)
zult bomen (indicative imperfect future singular second-person)
zal bomen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen bomen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen bomen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen bomen (indicative imperfect future plural third-person)
zou bomen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou bomen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) bomen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt bomen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou bomen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden bomen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden bomen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden bomen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geboomd (perfect present first-person)
hebt geboomd (perfect present second-person)
hebt geboomd (perfect present second-person)
heeft geboomd (perfect present second-person)
hebt geboomd (perfect present second-person)
heeft geboomd (perfect present third-person)
hebben geboomd (perfect present first-person)
hebben geboomd (perfect present second-person)
hebben geboomd (perfect present third-person)
had geboomd (perfect past first-person)
had geboomd (perfect past second-person)
had geboomd (perfect past second-person)
hadt geboomd (perfect past second-person)
had geboomd (perfect past third-person)
hadden geboomd (perfect past first-person)
hadden geboomd (perfect past second-person)
hadden geboomd (perfect past third-person)
zal geboomd hebben (perfect future first-person)
zal geboomd hebben (perfect future second-person)
zult geboomd hebben (perfect future second-person)
zult geboomd hebben (perfect future second-person)
zal geboomd hebben (perfect future second-person)
zult geboomd hebben (perfect future second-person)
zal geboomd hebben (perfect future third-person)
zullen geboomd hebben (perfect future first-person)
zullen geboomd hebben (perfect future second-person)
zullen geboomd hebben (perfect future third-person)
zou geboomd hebben (perfect conditional first-person)
zou geboomd hebben (perfect conditional second-person)
zou geboomd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geboomd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geboomd hebben (perfect conditional second-person)
zou geboomd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geboomd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geboomd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geboomd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geboomd (impersonal passive present imperfect)
er is geboomd (impersonal passive present perfect)
er werd geboomd (impersonal passive past imperfect)
er was geboomd (impersonal passive past perfect)
er zal geboomd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geboomd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geboomd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geboomd zijn (impersonal passive conditional perfect)

met een lange stok een bootje voortduwen

Een bok was een scheepstype dat uitsluitend geboomd werd.


helling

Naamwoord van handeling van hellen met het achtervoegsel -ing.

hellingen (plural)
hellinkje (diminutive singular)
hellinkjes (diminutive plural)

glooiend deel van een werf waar schepen gebouwd of gerepareerd worden


lijk

Voor het eerst aangetroffen in 1592. Etymologie onduidelijk; misschien verwant met Lat. ligare

lijken (plural)
lijkje (diminutive singular)
lijkjes (diminutive plural)

tegenwoordig, een zijde van een zeil, vroeger de omzoomde zeilrand (zoomtouw) waarin een touw was ingenaaid


gevaar

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘hachelijke toestand’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1574

Van het Hoogduitse Gefahr. Verwant met het Middelhoogduitse vâr, Oudsaksische fâra, Oudnoordse fâr, Gotische ferja, Latijnse periculum, Oudgriekse πειρα.

Op de Rijn is veel gevaar.


steven

In de betekenis van ‘uiteinde van een schip’ voor het eerst aangetroffen in 1350

stevens (plural)
steventje (diminutive singular)
steventjes (diminutive plural)

voor- of achterstuk van een schip; de ~ wenden een andere koers inslaan.

langsscheeps constructiedeel, dat een voortzetting vormt van de kielbalk.


ferry

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘veerboot’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1857

Fähre

een schip dat speciaal gebouwd en uitgerust is om in een veerdienst ingelegd te worden.

ferry's (plural)
ferry'tje (diminutive singular)
ferry'tjes (diminutive plural)


fokkenschootrail

samenstelling van fokkenschoot zn en rail zn

fokkenschootrails (plural)
fokkenschootrailtje (diminutive singular)
fokkenschootrailtjes (diminutive plural)

langsscheeps geplaatste rail waarover een slede loopt met daaraan het leioog of leiblok van de fok bevestigd in de zeilvaart


fokkenleuver

samenstelling van fok zn en leuver zn met het invoegsel -en-

fokkenleuvers (plural)
fokkenleuvertje (diminutive singular)
fokkenleuvertjes (diminutive plural)

clip waarmee de fok aan de stag waaraan deze gehesen kan worden wordt vastgemaakt in de zeilvaart


fokkenval

samenstelling van fok zn en val zn met het invoegsel -en-

jib halyard

lijn waarmee het fokzeil kan worden gehesen

fokkenvallen (plural)
fokkenvalletje (diminutive singular)
fokkenvalletjes (diminutive plural)


port

bakboord kort voor "port side", de linkerzijde als men van op een schip naar de boeg kijkt


port

Ontleend aan het Oudnoorse woord port, dat van het Latijnse woord porta (= deur) komt

hive, jage, kaste, sette noen på porten (kaste ut, gi avskjed)


rif

Leenwoord uit het Oudnoor(d)s, in de betekenis van ‘bank in zee’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1595

reef

riffen (in betekenis 1 en 3) (plural)
rifje (diminutive singular)
rifjes (diminutive plural)
reven (in betekenis 2) (plural)
rifje (diminutive singular)
rifjes (diminutive plural)

bij windmolens en zeilschepen: een strook van het zeiloppervlak dat tijdelijk kan worden opgevouwen of opgerold

"De wind is te sterk, we zullen een rif ", of misschien wel twee, moeten steken."


dol

In de betekenis van ‘krankzinnig, dwaas’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240.

In de betekenis van ‘roeipen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1286.

Dolle

een metalen pin waarop een roeispaan kan draaien

een U-vormig steunpunt waarin een roeispaan rust


duikboot

duikboten (plural)
duikbootje (diminutive singular)
duikbootjes (diminutive plural)

vaartuig dat onder het wateroppervlak kan varen


dok

Leenwoord uit het middeleeuws Latijn, in de betekenis van ‘inrichting voor scheepsreparaties’ voor het eerst aangetroffen in 1525

dokken (plural)
dokje (diminutive singular)
dokjes (diminutive plural)

voor buitenwater afsluitbaar gedeelte van een scheepswerf of een drijvende (ponton-)constructie waarmee, door het in- of uitlaten van water, schepen voor inspectie, onderhoud en reparatie kunnen worden drooggezet

Het schip ligt nu in dok voor reparatie.

een haven in een havencomplex waar schepen kunnen worden afgemeerd, wachten, geladen of gelost

Achter de zeesluis van Antwerpen hebben de dokken geen last van getijverschil.


nok

In de betekenis van ‘hoogste deel van dak’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1412

nokken (plural)
nokje (diminutive singular)
nokjes (diminutive plural)

uiteinde van een mast of een paal op een schip

Er wapperde een zwarte vlag in de nok van het piratenschip.


ruimen

van Middelnederlands rumen, op te vatten als afgeleid van ruim bn met het achtervoegsel -en

vacate

het leegmaken van een graf na een zeker aantal jaren

ruimde (past)
geruimd (past participle)
te ruimen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen ruimen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen ruimen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geruimd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geruimd (active infinitive perfect present long-form)
geruimd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geruimd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
ruimend (imperfect participle)
geruimd (past participle)
ruime (subjunctive)
ruim (indicative imperfect present singular first-person)
ruimt (indicative imperfect present singular second-person)
ruimt (indicative imperfect present singular second-person)
ruimt (indicative imperfect present singular second-person)
ruimt (indicative imperfect present singular third-person)
ruimde (indicative imperfect past singular first-person)
ruimde (indicative imperfect past singular second-person)
ruimde (indicative imperfect past singular second-person)
ruimde (indicative imperfect past singular second-person)
ruimde (indicative imperfect past singular third-person)
ruimden (indicative imperfect past plural first-person)
ruimden (indicative imperfect past plural second-person)
ruimden (indicative imperfect past plural third-person)
zal ruimen (indicative imperfect future singular first-person)
zult ruimen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ruimen (indicative imperfect future singular second-person)
zult ruimen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ruimen (indicative imperfect future singular second-person)
zult ruimen (indicative imperfect future singular second-person)
zal ruimen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen ruimen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen ruimen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen ruimen (indicative imperfect future plural third-person)
zou ruimen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou ruimen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) ruimen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt ruimen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou ruimen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden ruimen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden ruimen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden ruimen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geruimd (perfect present first-person)
hebt geruimd (perfect present second-person)
hebt geruimd (perfect present second-person)
heeft geruimd (perfect present second-person)
hebt geruimd (perfect present second-person)
heeft geruimd (perfect present third-person)
hebben geruimd (perfect present first-person)
hebben geruimd (perfect present second-person)
hebben geruimd (perfect present third-person)
had geruimd (perfect past first-person)
had geruimd (perfect past second-person)
had geruimd (perfect past second-person)
hadt geruimd (perfect past second-person)
had geruimd (perfect past third-person)
hadden geruimd (perfect past first-person)
hadden geruimd (perfect past second-person)
hadden geruimd (perfect past third-person)
zal geruimd hebben (perfect future first-person)
zal geruimd hebben (perfect future second-person)
zult geruimd hebben (perfect future second-person)
zult geruimd hebben (perfect future second-person)
zal geruimd hebben (perfect future second-person)
zult geruimd hebben (perfect future second-person)
zal geruimd hebben (perfect future third-person)
zullen geruimd hebben (perfect future first-person)
zullen geruimd hebben (perfect future second-person)
zullen geruimd hebben (perfect future third-person)
zou geruimd hebben (perfect conditional first-person)
zou geruimd hebben (perfect conditional second-person)
zou geruimd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geruimd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geruimd hebben (perfect conditional second-person)
zou geruimd hebben (perfect conditional third-person)
zouden geruimd hebben (perfect conditional first-person)
zouden geruimd hebben (perfect conditional second-person)
zouden geruimd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt geruimd (impersonal passive present imperfect)
er is geruimd (impersonal passive present perfect)
er werd geruimd (impersonal passive past imperfect)
er was geruimd (impersonal passive past perfect)
er zal geruimd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal geruimd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou geruimd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou geruimd zijn (impersonal passive conditional perfect)
geruimd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
geruimd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
geruimd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
geruimd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
geruimd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
geruimd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
geruimd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
geruimd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word geruimd (singular imperfect present first-person)
wordt geruimd (singular imperfect present second-person)
wordt geruimd (singular imperfect present second-person)
wordt geruimd (singular imperfect present second-person)
wordt geruimd (singular imperfect present plural third-person)
worden geruimd (singular imperfect present plural first-person)
worden geruimd (singular imperfect present plural second-person)
worden geruimd (singular imperfect present third-person)
werd geruimd (singular imperfect past first-person)
werd geruimd (singular imperfect past second-person)
werd geruimd (singular imperfect past second-person)
werdt geruimd (singular imperfect past second-person)
werd geruimd (singular imperfect past plural third-person)
werden geruimd (singular imperfect past plural first-person)
werden geruimd (singular imperfect past plural second-person)
werden geruimd (singular imperfect past third-person)
zal geruimd worden (singular imperfect future first-person)
zult geruimd worden (singular imperfect future second-person)
zult geruimd worden (singular imperfect future second-person)
zult geruimd worden (singular imperfect future second-person)
zal geruimd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen geruimd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen geruimd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen geruimd worden (singular imperfect future third-person)
zou geruimd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou geruimd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geruimd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geruimd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt geruimd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou geruimd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden geruimd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden geruimd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden geruimd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben geruimd (perfect present first-person)
bent geruimd (perfect present second-person)
bent geruimd (perfect present second-person)
is geruimd (perfect present second-person)
zijt geruimd (perfect present second-person)
is geruimd (perfect present third-person)
zijn geruimd (perfect present first-person)
zijn geruimd (perfect present second-person)
zijn geruimd (perfect present third-person)
was geruimd (perfect past first-person)
was geruimd (perfect past second-person)
was geruimd (perfect past second-person)
waart geruimd (perfect past second-person)
was geruimd (perfect past third-person)
waren geruimd (perfect past first-person)
waren geruimd (perfect past second-person)
waren geruimd (perfect past third-person)
zal geruimd zijn (perfect future first-person)
zult geruimd zijn (perfect future second-person)
zult geruimd zijn (perfect future second-person)
zult geruimd zijn (perfect future second-person)
zal geruimd zijn (perfect future third-person)
zullen geruimd zijn (perfect future first-person)
zullen geruimd zijn (perfect future second-person)
zullen geruimd zijn (perfect future third-person)
zou geruimd zijn (perfect conditional first-person)
zou geruimd zijn (perfect conditional second-person)
zou geruimd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geruimd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt geruimd zijn (perfect conditional second-person)
zou geruimd zijn (perfect conditional third-person)
zouden geruimd zijn (perfect conditional first-person)
zouden geruimd zijn (perfect conditional second-person)
zouden geruimd zijn (perfect conditional third-person)

geleidelijk van richting veranderen, met de wijzers van de klok mee

Op het noordelijk halfrond gaat de wind ruimen bij het naderen van een hogedrukgebied.


kotter

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘zeilschip’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1747-1787

kotters (plural)
kottertje (diminutive singular)
kottertjes (diminutive plural)

snelle lichte zeilboot met één achteroverhellende mast.


kelder

Van Oudnederlands kellera, verder te herleiden tot Latijn cellarium. In de betekenis van ‘deel van gebouw onder de begane grond’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240

Naar de kelder gaan

Verongelukken (en met een schip: zinken)

kelders (plural)
keldertje (diminutive singular)
keldertjes (diminutive plural)


reven

In de betekenis van ‘(zeilen) kleiner maken’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1644

reffen

het effectieve oppervlak verkleinen door samenvouwing of oprolling

reefde (past)
gereefd (past participle)
te reven (active infinitive imperfect present long-form)
zullen reven (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen reven (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gereefd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gereefd (active infinitive perfect present long-form)
gereefd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gereefd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
revend (imperfect participle)
gereefd (past participle)
reve (subjunctive)
reef (indicative imperfect present singular first-person)
reeft (indicative imperfect present singular second-person)
reeft (indicative imperfect present singular second-person)
reeft (indicative imperfect present singular second-person)
reeft (indicative imperfect present singular third-person)
reefde (indicative imperfect past singular first-person)
reefde (indicative imperfect past singular second-person)
reefde (indicative imperfect past singular second-person)
reefde (indicative imperfect past singular second-person)
reefde (indicative imperfect past singular third-person)
reefden (indicative imperfect past plural first-person)
reefden (indicative imperfect past plural second-person)
reefden (indicative imperfect past plural third-person)
zal reven (indicative imperfect future singular first-person)
zult reven (indicative imperfect future singular second-person)
zal reven (indicative imperfect future singular second-person)
zult reven (indicative imperfect future singular second-person)
zal reven (indicative imperfect future singular second-person)
zult reven (indicative imperfect future singular second-person)
zal reven (indicative imperfect future singular third-person)
zullen reven (indicative imperfect future plural first-person)
zullen reven (indicative imperfect future plural second-person)
zullen reven (indicative imperfect future plural third-person)
zou reven (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou reven (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) reven (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt reven (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou reven (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden reven (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden reven (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden reven (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gereefd (perfect present first-person)
hebt gereefd (perfect present second-person)
hebt gereefd (perfect present second-person)
heeft gereefd (perfect present second-person)
hebt gereefd (perfect present second-person)
heeft gereefd (perfect present third-person)
hebben gereefd (perfect present first-person)
hebben gereefd (perfect present second-person)
hebben gereefd (perfect present third-person)
had gereefd (perfect past first-person)
had gereefd (perfect past second-person)
had gereefd (perfect past second-person)
hadt gereefd (perfect past second-person)
had gereefd (perfect past third-person)
hadden gereefd (perfect past first-person)
hadden gereefd (perfect past second-person)
hadden gereefd (perfect past third-person)
zal gereefd hebben (perfect future first-person)
zal gereefd hebben (perfect future second-person)
zult gereefd hebben (perfect future second-person)
zult gereefd hebben (perfect future second-person)
zal gereefd hebben (perfect future second-person)
zult gereefd hebben (perfect future second-person)
zal gereefd hebben (perfect future third-person)
zullen gereefd hebben (perfect future first-person)
zullen gereefd hebben (perfect future second-person)
zullen gereefd hebben (perfect future third-person)
zou gereefd hebben (perfect conditional first-person)
zou gereefd hebben (perfect conditional second-person)
zou gereefd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gereefd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gereefd hebben (perfect conditional second-person)
zou gereefd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gereefd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gereefd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gereefd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gereefd (impersonal passive present imperfect)
er is gereefd (impersonal passive present perfect)
er werd gereefd (impersonal passive past imperfect)
er was gereefd (impersonal passive past perfect)
er zal gereefd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gereefd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gereefd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gereefd zijn (impersonal passive conditional perfect)
gereefd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gereefd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gereefd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gereefd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gereefd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gereefd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gereefd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gereefd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
wordt gereefd (singular imperfect present plural third-person)
worden gereefd (singular imperfect present third-person)
werd gereefd (singular imperfect past plural third-person)
werden gereefd (singular imperfect past third-person)
zal gereefd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gereefd worden (singular imperfect future third-person)
zou gereefd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gereefd worden (singular imperfect conditional third-person)
is gereefd (perfect present third-person)
zijn gereefd (perfect present third-person)
was gereefd (perfect past third-person)
waren gereefd (perfect past third-person)
zal gereefd zijn (perfect future third-person)
zullen gereefd zijn (perfect future third-person)
zou gereefd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gereefd zijn (perfect conditional third-person)

Bij het reven met een bindrif wordt het zeil met reefknuttels aan de giek geknoopt.


achterwerk

In de betekenis van ‘billen’ voor het eerst aangetroffen in 1882

achterwerken (plural)
achterwerkje (diminutive singular)
achterwerkjes (diminutive plural)

het houtsnijwerk dat de achtersteven van een schip sierde


bodem

In de betekenis van ‘grond’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1260

bodems (plural)
bodempje (diminutive singular)
bodempjes (diminutive plural)

In de haven lag een vloot van meer dan dertig Engelse bodems.


lijken

In de betekenis van ‘gelijken’ voor het eerst aangetroffen in 1450

met lijken (zoomtouwen) omzomen van zeilen


ruim

In de betekenis van ‘uitgestrekt’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 698

Er ontstond brand in het ruim.


nap

Verwant met Oudsaksisch hnapp, Oudhoogduits hnapf, Angelsaksisch hnæpp, Oudnoords hnappr; buiten het Germaans met Italiaans nappo; verdere etymologie onzeker. In de betekenis van ‘beker’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1100

nappen (plural)
napje (diminutive singular)
napjes (diminutive plural)

kleine boot gebruikt bij de beugvisserij


roeiboot

Leenwoord uit het ?, in de betekenis van ‘boot die door riemen wordt voortbewogen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1642

roeiboten (plural)
roeibootje (diminutive singular)
roeibootjes (diminutive plural)

een boot die voortbewogen wordt door middel van roeiriemen


pikbroek

Samenstelling van pik, (van pek) en broek

pikbroeken (plural)
pikbroekje (diminutive singular)
pikbroekjes (diminutive plural)


plaat

In de betekenis van ‘prent’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1623

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘plat stuk’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1280

Een druppel op de gloeiende plaat

Iets wat bij lange na niet voldoende is om het hele probleem op te lossen

De plaat blijft hangen

Er wordt steeds weer hetzelfde gezegd of dezelfde argumenten worden steeds herhaald, zonder dat de discussie inhoudelijk opschiet

Een grijsgedraaide plaat

Iets wat al heel vaak is herhaald en daardoor weinig of geen betekenis meer heeft

Zet eens een andere plaat op

Vertel eens iets anders, kom met nieuwe argumenten e.d.

platen (plural)
plaatje (diminutive singular)
plaatjes (diminutive plural)

Vaag op de achtergrond de ongelukkige benzinetanker Concilius, die bij het uitvaren van de noordelijke voorhaven van de Volkeraksluis omhoog liep op een plaat in het Hollands Diep.

Dolf Jansen
 “Mammoettanker” (2001-01-27), Weekblad Schuttevaer


schipbreukeling

Afgeleid van schipbreuk met het achtervoegsel -ling met het invoegsel -e-

schipbreukelingen (plural)
schipbreukelingetje (diminutive singular)
schipbreukelingetjes (diminutive plural)

Een schipbreukeling op een onbewoond eiland.


scheepsbouw

samenstelling van schip zn en bouw zn met het invoegsel -s- met klankverandering i - ee (IPA: /ɪ/ -/e/)

een specialisatie in de techniek waarin men zich bezighoudt met de bouw van schepen


trapboot

trapboten (plural)
trapbootje (diminutive singular)
trapbootjes (diminutive plural)

is een vaartuig met een aandrijving zoals op fietsen toegepast. Met deze constructie kan men over het water voortbewegen door middel van het trappen op pedalen


reder

In de betekenis van ‘scheepsexploitant’ voor het eerst aangetroffen in 1409

Naamwoord van handeling van reden ('gereedmaken') met het achtervoegsel -er

reders (plural)
redertje (diminutive singular)
redertjes (diminutive plural)


rederij

Naamwoord van handeling van het verouderde werkwoord reden met het achtervoegsel -erij of afgeleid van reder met het achtervoegsel -ij

rederijen (plural)
rederijtje (diminutive singular)
rederijtjes (diminutive plural)

een rechtspersoon welke eigenaar is van één of meerdere schepen


katt

Afkomstig van het Oudnoorse woord kǫttr (kat)


duwboot

буксир-толкач

een schip dat zelf geen lading vervoert, maar als aandrijving werkt voor een aantal bijna vierkante stalen bakken met lading

duwboten (plural)
duwbootje (diminutive singular)
duwbootjes (diminutive plural)

Duwboten zijn essentieel voor een goed verloop van de scheepvaart.


duwbak

het bijna vierkante bakvormige vaartuig dat door middel van een duwboot voortgedreven wordt


sluis

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘waterkering’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1139

sluizen (plural)
sluisje (diminutive singular)
sluisjes (diminutive plural)

een kunstwerk om water te keren en mogelijk ook om schepen door te laten, op een plaats tussen twee waters met een verschillend waterpeil.


station

Leenwoord uit het Frans, zie aldaar voor de verdere etymologie. Eerder was in het Nederlands vooral statie gebruikelijk (analoog aan andere leenwoorden uit het Frans eindigend op -ion). In de betekenis van ‘plaats waar treinen stoppen’ in het Nederlands voor het eerst aangetroffen in het jaar 1839

Een gepasseerd station

Iets dat inmiddels is achterhaald, of dat niet meer ongedaan valt te maken

radiostation

een zender die radio- of televisieprogramma's uitzendt

stations (plural)
stationnetje (diminutive singular)
stationnetjes (diminutive plural)

standplaats die aan oorlogsschepen die een bewakende taak hadden werd toegewezen


gei

geien (plural)
geitje (diminutive singular)
geitjes (diminutive plural)

een lopend touw waarmee men een zeil bijeenhaalt, inkort of gordt


veerman

veermannen (plural)
veerlieden (plural)
veerlui (plural)
veermannetje (diminutive singular)
veermannetjes (diminutive plural)

Op weg naar de onderwereld ontmoette Enlil de veerman die hem over de rivier zette die de werelden van de levenden en de doden scheidt.


vaart

erfwoord via Middelnederlands vaert / vart van Oudnederlands farth, Naamwoord van handeling van varen (met het achtervoegsel -t), in de betekenissen ‘snelheid’ en ‘reis, tocht’ aangetroffen vanaf de 10e eeuw

Schifffahrt

het varen, het bedrijven van scheepvaart als beroep

vaarten (plural)
vaartje (diminutive singular)
vaartjes (diminutive plural)

Hij zit op de grote vaart.


kraak

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘schip’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1376

Leenwoord uit het Noors, in de betekenis van ‘grote inktvis’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1870

Krake

zeemonster, waarschijnlijk de inmiddels goed gedocumenteerde reuzenpijlinktvis

Einbruch

zich onbevoegd toegang verschaffen tot iets

kraken (plural)
kraakje (diminutive singular)
kraakjes (diminutive plural)

zeegaand zeilschip, ontwikkeld in de tweede helft van de 15e eeuw, dat veel gemeen heeft met de karveel waaruit hij is ontwikkeld

houten zeilschip uit de 15e-16e eeuw van de binnenwateren

ijzeren schip uit de 19e eeuw van de binnenwateren


trekschuit

In de betekenis van ‘door mensen of paarden voortgetrokken vaartuig’ voor het eerst aangetroffen in 1656

trekschuiten (plural)
trekschuitje (diminutive singular)
trekschuitjes (diminutive plural)

vaartuig zonder krachtbron dat door trekpaarden op een jaagpad naast een kanaal werd voortbewogen


draak

via Middelnederlands drake en Latijn draco van Oudgrieks δράκων (drákoon), in de betekenis van ‘fabelachtig monster’ aangetroffen vanaf 1240

Een draak van [XXX]

Gezegd van iets dat vervelend, overdreven, kitscherig e.d. of anderszins mislukt is (bijv. een boek, film, toneelstuk, gedicht etc.)

draken (plural)
draakje (diminutive singular)
draakjes (diminutive plural)

open zeiljacht, gebouwd volgens de specificaties van de eenheidsklasse

Zij zeilen nog altijd met hun draak.


tuig

In de betekenis van ‘toestel, gerei’ voor het eerst aangetroffen in 1500

Dat is tuig van de richel.

Dat is tuig bij uitstek, dat zijn echt verkeerde mensen

tuigen (plural)
tuigje (diminutive singular)
tuigjes (diminutive plural)

de verzamelnaam voor alle zeilen, staand (vast) en lopend (beweegbaar) want, het touwwerk en de rondhouten die nodig zijn om een schip voort te bewegen en om een schip te laten ankeren

De klippers waren snelle schepen met een imposant tuig.


watergang

watergangen (plural)
watergangetje (diminutive singular)
watergangetjes (diminutive plural)

elk van de twee holle zijwanden van een drijvend droogdok waarin water kan worden in- of uitgepompt

Met de hefkraan op de watergang liet men de nieuwe motor in het scheepje zakken.


spier

In de betekenis van ‘lichaamsweefsel’ voor het eerst aangetroffen in 1621

spieren (plural)
spiertje (diminutive singular)
spiertjes (diminutive plural)

een algemene benaming voor een ronde, houten paal op een schip

Deze spier is nog wel bruikbaar een mastje voor de bijboot.


log

snelheidsmeter voor zeegaande schepen geijkt in knopen (zeemijlen per uur)

De losse schroef van de log heeft afgedaan en is thans vervangen door een propeller die aan de romp is bevestigd.


schrikken

van Middelnederlands scricken "met grote passen lopen", in de betekenis van ‘ontstellen’ voor het eerst aangetroffen in 1599

продольная качка

een achterwaartse beweging in de lengterichting maken

schrok (past)
geschrokken (past participle)
schrikte (past)
geschrikt (past participle)

[2] In deze betekenis wordt het woord voornamelijk als naamwoord gebruikt


λιμένας

Ontwikkeld vanuit het Oudgriekse λιμήν, met name vanuit de accusatief λιμένα.


pavoiseren

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘met vlaggen versieren’ voor het eerst aangetroffen in 1912

afgeleid van het Franse pavoiser (met het achtervoegsel -eren)

pavoiseerde (past)
gepavoiseerd (past participle)
te pavoiseren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen pavoiseren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen pavoiseren (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gepavoiseerd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gepavoiseerd (active infinitive perfect present long-form)
gepavoiseerd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gepavoiseerd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
pavoiserend (imperfect participle)
gepavoiseerd (past participle)
pavoisere (subjunctive)
pavoiseer (indicative imperfect present singular first-person)
pavoiseert (indicative imperfect present singular second-person)
pavoiseert (indicative imperfect present singular second-person)
pavoiseert (indicative imperfect present singular second-person)
pavoiseert (indicative imperfect present singular third-person)
pavoiseerde (indicative imperfect past singular first-person)
pavoiseerde (indicative imperfect past singular second-person)
pavoiseerde (indicative imperfect past singular second-person)
pavoiseerde (indicative imperfect past singular second-person)
pavoiseerde (indicative imperfect past singular third-person)
pavoiseerden (indicative imperfect past plural first-person)
pavoiseerden (indicative imperfect past plural second-person)
pavoiseerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal pavoiseren (indicative imperfect future singular first-person)
zult pavoiseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal pavoiseren (indicative imperfect future singular second-person)
zult pavoiseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal pavoiseren (indicative imperfect future singular second-person)
zult pavoiseren (indicative imperfect future singular second-person)
zal pavoiseren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen pavoiseren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen pavoiseren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen pavoiseren (indicative imperfect future plural third-person)
zou pavoiseren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou pavoiseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) pavoiseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt pavoiseren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou pavoiseren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden pavoiseren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden pavoiseren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden pavoiseren (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gepavoiseerd (perfect present first-person)
hebt gepavoiseerd (perfect present second-person)
hebt gepavoiseerd (perfect present second-person)
heeft gepavoiseerd (perfect present second-person)
hebt gepavoiseerd (perfect present second-person)
heeft gepavoiseerd (perfect present third-person)
hebben gepavoiseerd (perfect present first-person)
hebben gepavoiseerd (perfect present second-person)
hebben gepavoiseerd (perfect present third-person)
had gepavoiseerd (perfect past first-person)
had gepavoiseerd (perfect past second-person)
had gepavoiseerd (perfect past second-person)
hadt gepavoiseerd (perfect past second-person)
had gepavoiseerd (perfect past third-person)
hadden gepavoiseerd (perfect past first-person)
hadden gepavoiseerd (perfect past second-person)
hadden gepavoiseerd (perfect past third-person)
zal gepavoiseerd hebben (perfect future first-person)
zal gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zal gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zult gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zal gepavoiseerd hebben (perfect future third-person)
zullen gepavoiseerd hebben (perfect future first-person)
zullen gepavoiseerd hebben (perfect future second-person)
zullen gepavoiseerd hebben (perfect future third-person)
zou gepavoiseerd hebben (perfect conditional first-person)
zou gepavoiseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd hebben (perfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gepavoiseerd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gepavoiseerd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gepavoiseerd hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gepavoiseerd (impersonal passive present imperfect)
er is gepavoiseerd (impersonal passive present perfect)
er werd gepavoiseerd (impersonal passive past imperfect)
er was gepavoiseerd (impersonal passive past perfect)
er zal gepavoiseerd worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gepavoiseerd zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gepavoiseerd worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gepavoiseerd zijn (impersonal passive conditional perfect)
gepavoiseerd worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gepavoiseerd te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gepavoiseerd zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gepavoiseerd te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gepavoiseerd zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gepavoiseerd te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gepavoiseerd zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gepavoiseerd te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gepavoiseerd (singular imperfect present first-person)
wordt gepavoiseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepavoiseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepavoiseerd (singular imperfect present second-person)
wordt gepavoiseerd (singular imperfect present plural third-person)
worden gepavoiseerd (singular imperfect present plural first-person)
worden gepavoiseerd (singular imperfect present plural second-person)
worden gepavoiseerd (singular imperfect present third-person)
werd gepavoiseerd (singular imperfect past first-person)
werd gepavoiseerd (singular imperfect past second-person)
werd gepavoiseerd (singular imperfect past second-person)
werdt gepavoiseerd (singular imperfect past second-person)
werd gepavoiseerd (singular imperfect past plural third-person)
werden gepavoiseerd (singular imperfect past plural first-person)
werden gepavoiseerd (singular imperfect past plural second-person)
werden gepavoiseerd (singular imperfect past third-person)
zal gepavoiseerd worden (singular imperfect future first-person)
zult gepavoiseerd worden (singular imperfect future second-person)
zult gepavoiseerd worden (singular imperfect future second-person)
zult gepavoiseerd worden (singular imperfect future second-person)
zal gepavoiseerd worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gepavoiseerd worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gepavoiseerd worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gepavoiseerd worden (singular imperfect future third-person)
zou gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gepavoiseerd worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gepavoiseerd (perfect present first-person)
bent gepavoiseerd (perfect present second-person)
bent gepavoiseerd (perfect present second-person)
is gepavoiseerd (perfect present second-person)
zijt gepavoiseerd (perfect present second-person)
is gepavoiseerd (perfect present third-person)
zijn gepavoiseerd (perfect present first-person)
zijn gepavoiseerd (perfect present second-person)
zijn gepavoiseerd (perfect present third-person)
was gepavoiseerd (perfect past first-person)
was gepavoiseerd (perfect past second-person)
was gepavoiseerd (perfect past second-person)
waart gepavoiseerd (perfect past second-person)
was gepavoiseerd (perfect past third-person)
waren gepavoiseerd (perfect past first-person)
waren gepavoiseerd (perfect past second-person)
waren gepavoiseerd (perfect past third-person)
zal gepavoiseerd zijn (perfect future first-person)
zult gepavoiseerd zijn (perfect future second-person)
zult gepavoiseerd zijn (perfect future second-person)
zult gepavoiseerd zijn (perfect future second-person)
zal gepavoiseerd zijn (perfect future third-person)
zullen gepavoiseerd zijn (perfect future first-person)
zullen gepavoiseerd zijn (perfect future second-person)
zullen gepavoiseerd zijn (perfect future third-person)
zou gepavoiseerd zijn (perfect conditional first-person)
zou gepavoiseerd zijn (perfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepavoiseerd zijn (perfect conditional second-person)
zou gepavoiseerd zijn (perfect conditional third-person)
zouden gepavoiseerd zijn (perfect conditional first-person)
zouden gepavoiseerd zijn (perfect conditional second-person)
zouden gepavoiseerd zijn (perfect conditional third-person)

Bij Vlaggetjesdag werden de schepen feestelijk gepavoiseerd.


stoomboot

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘door stoom voortbewogen vaartuig’ voor het eerst aangetroffen in 1816

Dampfschiff

een schip dat met behulp van stoom wordt voortbewogen

stoomboten (plural)
stoombootje (diminutive singular)
stoombootjes (diminutive plural)

een schip dat met behulp van een stoommachine wordt voortbewogen en heden ten dage alleen nog wordt gebruikt om Sinterklaas uit Spanje te transporteren


snik

snikken (plural)
snikje (diminutive singular)
snikjes (diminutive plural)


amer

het adjectief komt van Latijn amarus "bitter"


cargo

Leenwoord uit het Spaans, in de betekenis van ‘vracht’ voor het eerst aangetroffen in 1633

cargo's (plural)
cargootje (diminutive singular)
cargootjes (diminutive plural)

Piraten kapen Griekse cargo in Golf van Aden (Het Laatste Nieuws).


aanlegsteiger

samenstelling van aanleg ww en steiger zn

aanlegsteigers (plural)
aanlegsteigertje (diminutive singular)
aanlegsteigertjes (diminutive plural)

We stapten uit ons bootje op de aanlegsteiger.

Ik wandel op blote voeten en in mijn oversized T-shirt de aanlegsteiger op en staar over het glinsterende meer, dat in de verte wordt omzoomd door heldergroene wilgen.

Anya Niewierra
 “Het dossier” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789021042503

Hij kon gemakkelijk een boot nemen vanaf de privé-aanlegsteigers van Leicester House, soms in de kledij van een van zijn bedienden, en in het geheim naar Durham House komen.

Victoria Holt
 “In de schaduw van de troon” (1978), Saga, ISBN 9788726484885


aanloophaven

aanloophavens (plural)
aanloophaventje (diminutive singular)
aanloophaventjes (diminutive plural)

haven waar de schepen onderweg even aanleggen


bell

van Middelengels belle, Angelsaksisch belle. Proto-Germaans *bellǭ.


bitte

: verkorting van "bitte d'amarrage" een meerpaal of bolder, om aan af te meren


sleep

van Middelnederlands sleep, naamwoord van handeling van slepen ww

slepen (plural)
sleepje (diminutive singular)
sleepjes (diminutive plural)

Hij had een sleepje om naar de garage te brengen.


road

Afkomstig van het Oudengelse woord "rād" (een reis te paard), verwant met het Oudengelse woord "rīdan " (rijden).


back

erfwoord via Middelengels bak van Angelsaksisch bæc. Teruggaand op West-Germaans *bak, Protogermaans *baką, Indo-Europees *bʰeg-


back

back down, back out, back off, banck onto, back up


back

Van Frans bac (ook verwant met Nederlands bak zn )


wenden

In de betekenis van ‘keren’ voor het eerst aangetroffen in 1100

van Middelnederlands wenden; woorden als wandelen en winden hebben een verwante herkomst

zich niet kunnen wenden of keren

met teveel mensen in een ruimte zijn zodat men zich niet kan bewegen

hoe je het ook wendt of keert

wat je ook probeert, je kunt het niet veranderen

wendde (past)
gewend (past participle)
te wenden (active infinitive imperfect present long-form)
zullen wenden (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen wenden (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gewend (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gewend (active infinitive perfect present long-form)
gewend zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gewend te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
wendend (imperfect participle)
gewend (past participle)
wende (subjunctive)
wend (indicative imperfect present singular first-person)
wendt (indicative imperfect present singular second-person)
wendt (indicative imperfect present singular second-person)
wendt (indicative imperfect present singular second-person)
wendt (indicative imperfect present singular third-person)
wendde (indicative imperfect past singular first-person)
wendde (indicative imperfect past singular second-person)
wendde (indicative imperfect past singular second-person)
wendde (indicative imperfect past singular second-person)
wendde (indicative imperfect past singular third-person)
wendden (indicative imperfect past plural first-person)
wendden (indicative imperfect past plural second-person)
wendden (indicative imperfect past plural third-person)
zal wenden (indicative imperfect future singular first-person)
zult wenden (indicative imperfect future singular second-person)
zal wenden (indicative imperfect future singular second-person)
zult wenden (indicative imperfect future singular second-person)
zal wenden (indicative imperfect future singular second-person)
zult wenden (indicative imperfect future singular second-person)
zal wenden (indicative imperfect future singular third-person)
zullen wenden (indicative imperfect future plural first-person)
zullen wenden (indicative imperfect future plural second-person)
zullen wenden (indicative imperfect future plural third-person)
zou wenden (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou wenden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) wenden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt wenden (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou wenden (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden wenden (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden wenden (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden wenden (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gewend (perfect present first-person)
hebt gewend (perfect present second-person)
hebt gewend (perfect present second-person)
heeft gewend (perfect present second-person)
hebt gewend (perfect present second-person)
heeft gewend (perfect present third-person)
hebben gewend (perfect present first-person)
hebben gewend (perfect present second-person)
hebben gewend (perfect present third-person)
had gewend (perfect past first-person)
had gewend (perfect past second-person)
had gewend (perfect past second-person)
hadt gewend (perfect past second-person)
had gewend (perfect past third-person)
hadden gewend (perfect past first-person)
hadden gewend (perfect past second-person)
hadden gewend (perfect past third-person)
zal gewend hebben (perfect future first-person)
zal gewend hebben (perfect future second-person)
zult gewend hebben (perfect future second-person)
zult gewend hebben (perfect future second-person)
zal gewend hebben (perfect future second-person)
zult gewend hebben (perfect future second-person)
zal gewend hebben (perfect future third-person)
zullen gewend hebben (perfect future first-person)
zullen gewend hebben (perfect future second-person)
zullen gewend hebben (perfect future third-person)
zou gewend hebben (perfect conditional first-person)
zou gewend hebben (perfect conditional second-person)
zou gewend hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gewend hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gewend hebben (perfect conditional second-person)
zou gewend hebben (perfect conditional third-person)
zouden gewend hebben (perfect conditional first-person)
zouden gewend hebben (perfect conditional second-person)
zouden gewend hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gewend (impersonal passive present imperfect)
er is gewend (impersonal passive present perfect)
er werd gewend (impersonal passive past imperfect)
er was gewend (impersonal passive past perfect)
er zal gewend worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gewend zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gewend worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gewend zijn (impersonal passive conditional perfect)
gewend worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gewend te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gewend zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gewend te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gewend zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gewend te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gewend zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gewend te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gewend (singular imperfect present first-person)
wordt gewend (singular imperfect present second-person)
wordt gewend (singular imperfect present second-person)
wordt gewend (singular imperfect present second-person)
wordt gewend (singular imperfect present plural third-person)
worden gewend (singular imperfect present plural first-person)
worden gewend (singular imperfect present plural second-person)
worden gewend (singular imperfect present third-person)
werd gewend (singular imperfect past first-person)
werd gewend (singular imperfect past second-person)
werd gewend (singular imperfect past second-person)
werdt gewend (singular imperfect past second-person)
werd gewend (singular imperfect past plural third-person)
werden gewend (singular imperfect past plural first-person)
werden gewend (singular imperfect past plural second-person)
werden gewend (singular imperfect past third-person)
zal gewend worden (singular imperfect future first-person)
zult gewend worden (singular imperfect future second-person)
zult gewend worden (singular imperfect future second-person)
zult gewend worden (singular imperfect future second-person)
zal gewend worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gewend worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gewend worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gewend worden (singular imperfect future third-person)
zou gewend worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gewend worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gewend worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gewend worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gewend worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gewend worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gewend worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gewend worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gewend worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gewend (perfect present first-person)
bent gewend (perfect present second-person)
bent gewend (perfect present second-person)
is gewend (perfect present second-person)
zijt gewend (perfect present second-person)
is gewend (perfect present third-person)
zijn gewend (perfect present first-person)
zijn gewend (perfect present second-person)
zijn gewend (perfect present third-person)
was gewend (perfect past first-person)
was gewend (perfect past second-person)
was gewend (perfect past second-person)
waart gewend (perfect past second-person)
was gewend (perfect past third-person)
waren gewend (perfect past first-person)
waren gewend (perfect past second-person)
waren gewend (perfect past third-person)
zal gewend zijn (perfect future first-person)
zult gewend zijn (perfect future second-person)
zult gewend zijn (perfect future second-person)
zult gewend zijn (perfect future second-person)
zal gewend zijn (perfect future third-person)
zullen gewend zijn (perfect future first-person)
zullen gewend zijn (perfect future second-person)
zullen gewend zijn (perfect future third-person)
zou gewend zijn (perfect conditional first-person)
zou gewend zijn (perfect conditional second-person)
zou gewend zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gewend zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gewend zijn (perfect conditional second-person)
zou gewend zijn (perfect conditional third-person)
zouden gewend zijn (perfect conditional first-person)
zouden gewend zijn (perfect conditional second-person)
zouden gewend zijn (perfect conditional third-person)
wend me (first-person present singular)
wenden ons (first-person present plural)
wendde me (first-person past singular)
wendden ons (first-person past plural)
zal me wenden (first-person future singular)
zullen ons wenden (first-person future plural)
wendt je (second-person present singular)
wenden je (second-person present plural)
wendde je (second-person past singular)
wendden je (second-person past plural)
zal, zult je wenden (second-person future singular)
zullen je wenden (second-person future plural)
wendt zich/u (second-person present plural)
wendt zich/u (second-person past singular)
wendde zich/u (second-person past plural)
wendde zich/u (second-person future singular)
zult zich/u wenden (second-person future plural)
zult zich/u wenden (second-person)
wendt u (second-person present plural)
wendt u (second-person past singular)
wendde u (second-person past plural)
wendde u (second-person future singular)
zult u wenden (second-person future plural)
zult u wenden (second-person)
wendt zich (third-person present singular)
wenden zich (third-person present plural)
wendde zich (third-person past singular)
wendden zich (third-person past plural)
zal zich wenden (third-person future singular)
zullen zich wenden (third-person future plural)
zich wendend (imperfect participle)
zich gewend hebben (past)
wend u/je , wendt je (imperative)
wende zich (subjunctive)

van koers veranderen, bij zeilen vooral ook "door de wind gaan": "overstag gaan" of "gijpen"

Klaar om te wenden? Ree!


huik

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘mantel’ voor het eerst aangetroffen in 1317

Ontleend aan het Arabische حائك ḥā'ik (en niet aan het Oudfranse huque (cape met capuchon) dat evenals het middeleeuws Latijn huca recenter is).

De huik naar de wind/alle winden hangen

Zich schikken naar de omstandigheden van het moment

huiken (plural)
huikje (diminutive singular)
huikjes (diminutive plural)

een regenvast dekkleed dat over een zeil gedaan wordt

We vertrouwen het niet met het weer, dus doen we de huik over de zeilen.


board

erfwoord van Middelengels bord, Angelsaksisch bord. Proto-West-Germaans *bord, Proto-Germanic *burdą, Indo-Europees *bʰerdʰ- ("snijden")


paaien

Leenwoord uit het ?, in de betekenis van ‘paren van vissen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1648

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘tevredenstellen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1281

laichen

het leggen en bevruchten van eieren door vissen

ingratiate oneself

trachten in het gevlij te komen bij iemand

parley

de bemanning van een ander schip aanspreken

paaide (past)
gepaaid (past participle)
te paaien (active infinitive imperfect present long-form)
zullen paaien (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen paaien (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gepaaid (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gepaaid (active infinitive perfect present long-form)
gepaaid zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gepaaid te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
paaiend (imperfect participle)
gepaaid (past participle)
paaie (subjunctive)
paai (indicative imperfect present singular first-person)
paait (indicative imperfect present singular second-person)
paait (indicative imperfect present singular second-person)
paait (indicative imperfect present singular second-person)
paait (indicative imperfect present singular third-person)
paaide (indicative imperfect past singular first-person)
paaide (indicative imperfect past singular second-person)
paaide (indicative imperfect past singular second-person)
paaide (indicative imperfect past singular second-person)
paaide (indicative imperfect past singular third-person)
paaiden (indicative imperfect past plural first-person)
paaiden (indicative imperfect past plural second-person)
paaiden (indicative imperfect past plural third-person)
zal paaien (indicative imperfect future singular first-person)
zult paaien (indicative imperfect future singular second-person)
zal paaien (indicative imperfect future singular second-person)
zult paaien (indicative imperfect future singular second-person)
zal paaien (indicative imperfect future singular second-person)
zult paaien (indicative imperfect future singular second-person)
zal paaien (indicative imperfect future singular third-person)
zullen paaien (indicative imperfect future plural first-person)
zullen paaien (indicative imperfect future plural second-person)
zullen paaien (indicative imperfect future plural third-person)
zou paaien (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou paaien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) paaien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt paaien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou paaien (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden paaien (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden paaien (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden paaien (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gepaaid (perfect present first-person)
hebt gepaaid (perfect present second-person)
hebt gepaaid (perfect present second-person)
heeft gepaaid (perfect present second-person)
hebt gepaaid (perfect present second-person)
heeft gepaaid (perfect present third-person)
hebben gepaaid (perfect present first-person)
hebben gepaaid (perfect present second-person)
hebben gepaaid (perfect present third-person)
had gepaaid (perfect past first-person)
had gepaaid (perfect past second-person)
had gepaaid (perfect past second-person)
hadt gepaaid (perfect past second-person)
had gepaaid (perfect past third-person)
hadden gepaaid (perfect past first-person)
hadden gepaaid (perfect past second-person)
hadden gepaaid (perfect past third-person)
zal gepaaid hebben (perfect future first-person)
zal gepaaid hebben (perfect future second-person)
zult gepaaid hebben (perfect future second-person)
zult gepaaid hebben (perfect future second-person)
zal gepaaid hebben (perfect future second-person)
zult gepaaid hebben (perfect future second-person)
zal gepaaid hebben (perfect future third-person)
zullen gepaaid hebben (perfect future first-person)
zullen gepaaid hebben (perfect future second-person)
zullen gepaaid hebben (perfect future third-person)
zou gepaaid hebben (perfect conditional first-person)
zou gepaaid hebben (perfect conditional second-person)
zou gepaaid hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepaaid hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gepaaid hebben (perfect conditional second-person)
zou gepaaid hebben (perfect conditional third-person)
zouden gepaaid hebben (perfect conditional first-person)
zouden gepaaid hebben (perfect conditional second-person)
zouden gepaaid hebben (perfect conditional third-person)
er wordt gepaaid (impersonal passive present imperfect)
er is gepaaid (impersonal passive present perfect)
er werd gepaaid (impersonal passive past imperfect)
er was gepaaid (impersonal passive past perfect)
er zal gepaaid worden (impersonal passive future imperfect)
er zal gepaaid zijn (impersonal passive future perfect)
er zou gepaaid worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou gepaaid zijn (impersonal passive conditional perfect)
gepaaid worden (passive infinitive imperfect present short-form)
gepaaid te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
gepaaid zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
gepaaid te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
gepaaid zijn (passive infinitive perfect present short-form)
gepaaid te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
gepaaid zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
gepaaid te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word gepaaid (singular imperfect present first-person)
wordt gepaaid (singular imperfect present second-person)
wordt gepaaid (singular imperfect present second-person)
wordt gepaaid (singular imperfect present second-person)
wordt gepaaid (singular imperfect present plural third-person)
worden gepaaid (singular imperfect present plural first-person)
worden gepaaid (singular imperfect present plural second-person)
worden gepaaid (singular imperfect present third-person)
werd gepaaid (singular imperfect past first-person)
werd gepaaid (singular imperfect past second-person)
werd gepaaid (singular imperfect past second-person)
werdt gepaaid (singular imperfect past second-person)
werd gepaaid (singular imperfect past plural third-person)
werden gepaaid (singular imperfect past plural first-person)
werden gepaaid (singular imperfect past plural second-person)
werden gepaaid (singular imperfect past third-person)
zal gepaaid worden (singular imperfect future first-person)
zult gepaaid worden (singular imperfect future second-person)
zult gepaaid worden (singular imperfect future second-person)
zult gepaaid worden (singular imperfect future second-person)
zal gepaaid worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen gepaaid worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen gepaaid worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen gepaaid worden (singular imperfect future third-person)
zou gepaaid worden (singular imperfect conditional first-person)
zou gepaaid worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepaaid worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepaaid worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt gepaaid worden (singular imperfect conditional second-person)
zou gepaaid worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden gepaaid worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden gepaaid worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden gepaaid worden (singular imperfect conditional third-person)
ben gepaaid (perfect present first-person)
bent gepaaid (perfect present second-person)
bent gepaaid (perfect present second-person)
is gepaaid (perfect present second-person)
zijt gepaaid (perfect present second-person)
is gepaaid (perfect present third-person)
zijn gepaaid (perfect present first-person)
zijn gepaaid (perfect present second-person)
zijn gepaaid (perfect present third-person)
was gepaaid (perfect past first-person)
was gepaaid (perfect past second-person)
was gepaaid (perfect past second-person)
waart gepaaid (perfect past second-person)
was gepaaid (perfect past third-person)
waren gepaaid (perfect past first-person)
waren gepaaid (perfect past second-person)
waren gepaaid (perfect past third-person)
zal gepaaid zijn (perfect future first-person)
zult gepaaid zijn (perfect future second-person)
zult gepaaid zijn (perfect future second-person)
zult gepaaid zijn (perfect future second-person)
zal gepaaid zijn (perfect future third-person)
zullen gepaaid zijn (perfect future first-person)
zullen gepaaid zijn (perfect future second-person)
zullen gepaaid zijn (perfect future third-person)
zou gepaaid zijn (perfect conditional first-person)
zou gepaaid zijn (perfect conditional second-person)
zou gepaaid zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepaaid zijn (perfect conditional second-person)
zoudt gepaaid zijn (perfect conditional second-person)
zou gepaaid zijn (perfect conditional third-person)
zouden gepaaid zijn (perfect conditional first-person)
zouden gepaaid zijn (perfect conditional second-person)
zouden gepaaid zijn (perfect conditional third-person)

Er werd direct besloten de Eems te paaien om te vragen of het schip een aantal zwaargewonden kon meenemen naar de neutrale haven van IJmuiden.

het bewerken met harpuis van het dooddeel, het deel van het schip boven de waterlijn

Een touw in het ruim paaien.


pivot

draaibaar onderstel van een scheepsgeschut


mop

In de betekenis van ‘grap’ voor het eerst aangetroffen in 1895

vittighed

anekdote met een verrassend en komisch slot

moppen (plural)
mopje (diminutive singular)
mopjes (diminutive plural)

een (dek)zwabber of huishoudelijk hulpstuk om vloeren (afhankelijk van de soort mop droog of juist nat) te reinigen


brauwen

brauwde (past)
gebrauwd (past participle)
te brauwen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen brauwen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen brauwen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gebrauwd (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gebrauwd (active infinitive perfect present long-form)
gebrauwd zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gebrauwd te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
brauwend (imperfect participle)
gebrauwd (past participle)
brauwe (subjunctive)
brauw (indicative imperfect present singular first-person)
brauwt (indicative imperfect present singular second-person)
brauwt (indicative imperfect present singular second-person)
brauwt (indicative imperfect present singular second-person)
brauwt (indicative imperfect present singular third-person)
brauwde (indicative imperfect past singular first-person)
brauwde (indicative imperfect past singular second-person)
brauwde (indicative imperfect past singular second-person)
brauwde (indicative imperfect past singular second-person)
brauwde (indicative imperfect past singular third-person)
brauwden (indicative imperfect past plural first-person)
brauwden (indicative imperfect past plural second-person)
brauwden (indicative imperfect past plural third-person)
zal brauwen (indicative imperfect future singular first-person)
zult brauwen (indicative imperfect future singular second-person)
zal brauwen (indicative imperfect future singular second-person)
zult brauwen (indicative imperfect future singular second-person)
zal brauwen (indicative imperfect future singular second-person)
zult brauwen (indicative imperfect future singular second-person)
zal brauwen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen brauwen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen brauwen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen brauwen (indicative imperfect future plural third-person)
zou brauwen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou brauwen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) brauwen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt brauwen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou brauwen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden brauwen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden brauwen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden brauwen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gebrauwd (perfect present first-person)
hebt gebrauwd (perfect present second-person)
hebt gebrauwd (perfect present second-person)
heeft gebrauwd (perfect present second-person)
hebt gebrauwd (perfect present second-person)
heeft gebrauwd (perfect present third-person)
hebben gebrauwd (perfect present first-person)
hebben gebrauwd (perfect present second-person)
hebben gebrauwd (perfect present third-person)
had gebrauwd (perfect past first-person)
had gebrauwd (perfect past second-person)
had gebrauwd (perfect past second-person)
hadt gebrauwd (perfect past second-person)
had gebrauwd (perfect past third-person)
hadden gebrauwd (perfect past first-person)
hadden gebrauwd (perfect past second-person)
hadden gebrauwd (perfect past third-person)
zal gebrauwd hebben (perfect future first-person)
zal gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zult gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zult gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zal gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zult gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zal gebrauwd hebben (perfect future third-person)
zullen gebrauwd hebben (perfect future first-person)
zullen gebrauwd hebben (perfect future second-person)
zullen gebrauwd hebben (perfect future third-person)
zou gebrauwd hebben (perfect conditional first-person)
zou gebrauwd hebben (perfect conditional second-person)
zou gebrauwd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gebrauwd hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gebrauwd hebben (perfect conditional second-person)
zou gebrauwd hebben (perfect conditional third-person)
zouden gebrauwd hebben (perfect conditional first-person)
zouden gebrauwd hebben (perfect conditional second-person)
zouden gebrauwd hebben (perfect conditional third-person)

het dichten van de naden van de scheepshuid met vezels en pek


zwalken

Herkomst onduidelijk, mogelijk een mengvorm van zwerven en walken. In de betekenis van ‘ronddolen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1784.

zwalkte (past)
gezwalkt (past participle)
te zwalken (active infinitive imperfect present long-form)
zullen zwalken (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen zwalken (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gezwalkt (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gezwalkt (active infinitive perfect present long-form)
gezwalkt zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gezwalkt te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
zwalkend (imperfect participle)
gezwalkt (past participle)
zwalke (subjunctive)
zwalk (indicative imperfect present singular first-person)
zwalkt (indicative imperfect present singular second-person)
zwalkt (indicative imperfect present singular second-person)
zwalkt (indicative imperfect present singular second-person)
zwalkt (indicative imperfect present singular third-person)
zwalkte (indicative imperfect past singular first-person)
zwalkte (indicative imperfect past singular second-person)
zwalkte (indicative imperfect past singular second-person)
zwalkte (indicative imperfect past singular second-person)
zwalkte (indicative imperfect past singular third-person)
zwalkten (indicative imperfect past plural first-person)
zwalkten (indicative imperfect past plural second-person)
zwalkten (indicative imperfect past plural third-person)
zal zwalken (indicative imperfect future singular first-person)
zult zwalken (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwalken (indicative imperfect future singular second-person)
zult zwalken (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwalken (indicative imperfect future singular second-person)
zult zwalken (indicative imperfect future singular second-person)
zal zwalken (indicative imperfect future singular third-person)
zullen zwalken (indicative imperfect future plural first-person)
zullen zwalken (indicative imperfect future plural second-person)
zullen zwalken (indicative imperfect future plural third-person)
zou zwalken (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou zwalken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) zwalken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt zwalken (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou zwalken (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden zwalken (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden zwalken (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden zwalken (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gezwalkt (perfect present first-person)
hebt gezwalkt (perfect present second-person)
hebt gezwalkt (perfect present second-person)
heeft gezwalkt (perfect present second-person)
hebt gezwalkt (perfect present second-person)
heeft gezwalkt (perfect present third-person)
hebben gezwalkt (perfect present first-person)
hebben gezwalkt (perfect present second-person)
hebben gezwalkt (perfect present third-person)
had gezwalkt (perfect past first-person)
had gezwalkt (perfect past second-person)
had gezwalkt (perfect past second-person)
hadt gezwalkt (perfect past second-person)
had gezwalkt (perfect past third-person)
hadden gezwalkt (perfect past first-person)
hadden gezwalkt (perfect past second-person)
hadden gezwalkt (perfect past third-person)
zal gezwalkt hebben (perfect future first-person)
zal gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zult gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zult gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zal gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zult gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zal gezwalkt hebben (perfect future third-person)
zullen gezwalkt hebben (perfect future first-person)
zullen gezwalkt hebben (perfect future second-person)
zullen gezwalkt hebben (perfect future third-person)
zou gezwalkt hebben (perfect conditional first-person)
zou gezwalkt hebben (perfect conditional second-person)
zou gezwalkt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gezwalkt hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gezwalkt hebben (perfect conditional second-person)
zou gezwalkt hebben (perfect conditional third-person)
zouden gezwalkt hebben (perfect conditional first-person)
zouden gezwalkt hebben (perfect conditional second-person)
zouden gezwalkt hebben (perfect conditional third-person)

Gij hebt nu ook, dat gij mij slacht, wat van de wereld gezien, en mogelijk wel meer, want als men zoo maanden na malkander op zee zwalkt, zonder dat men iets anders, dan lucht en water ziet en den holsblok, waarop, men met janmaat is ingescheept, dan ziet men niet heel veel nieuws.’

Adriaan Loosjes Pzn.
 “Het leven van Maurits Lijnslager” (1814), A. Loosjes, Haarlem, p. 119 op dbnl.org

' 'In een open bootje op zee zwalken,' mompelde ik.

Victoria Holt
 “Gevangene van de Pasja” (1989), Saga, ISBN 9788726484915


år

[A+C]: Afkomstig van het Oudnoordse zelfstandige naamwoord ár


zeecontainer

zeecontainers (plural)
zeecontainertje (diminutive singular)
zeecontainertjes (diminutive plural)

een container gebruikt of bedoeld voor het vervoer van goederen over zee

Tijdens de storm verloor het schip een zeecontainer.


doorgaand

doorgaan ww met de uitgang -d
**bn: van Middelnederlands doregaende

doorgaand verkeer

verkeer dat een plaats passeert zonder deze plaats als bestemming te hebben

Het woord passaat, waarschijnlijk een verkorting van passaatwind, is van 1637; in de 16e eeuw noemde men het nog eenparige of doorgaande wind.

Weblink bron
M.C. van den Toorn e.a. (red.)
 “Geschiedenis van de Nederlandse taal.” (1997), Amsterdam University Press, Amsterdam, ISBN 9053562346, p. 356


hog

het uitpuilen van het middendeel van een schip uit het water (terwijl de uiteinden onder water blijven)


hog

uitpuilen van het middendeel van een schip


runner

runners (plural)
runnertje (diminutive singular)
runnertjes (diminutive plural)

iemand die voor een opdrachtgever naar bepaalde plaatsen afgaat om iets te doen

iemand die op binnenkomende schepen klanten werft voor leveranciers

Ik weet het van een runner, die hemzelf met de boot heeft zien vertrekken.

zeeman die slechts in dienst is voor een "run", een reis die niet weer eindigt bij de haven van vertrek

zeeman die onder bevel staat van de sleepbootkapitein en die aan boord van een gesleepte vaartuig zonder eigen bemanning zorgt dat alles daar goed gaat

Henkie, de lichtmatroos, die zo blond is, dat hij uit de verte een grijsaard lijkt, weet te vertellen van een runner, die hij gekend heeft, en die eens zo'n klap van een emmer overleefd heeft, en die.... Hou toch je kop, jongen! Overlééfd, maak dat je malle moer wijs.

touw of staalkabel dat door een takel loopt

Touwwerk dat door een talie of takel is geschoren noemt men een reep of runner.

schip dat snel kan varen en wordt gebruikt voor smokkel of het omzeilen van blokkades


rev

Zelfstandig naamwoord [A]: afkomstig van het Oudnoorse naamwoord refr

Zelfstandig naamwoord [B]+[C]: afkomstig van het Oudnoorse naamwoord rif

ta rev i seilene

voorzichtiger te werk gaan, zich inbinden, zich matigen


doodshoofd

samenstelling van dood en hoofd met het invoegsel -s-

doodshoofden (plural)
doodshoofdje (diminutive singular)
doodshoofdjes (diminutive plural)

een blok (katrol) zonder schijven met drie gaten

Een doodshoofd wordt vaak toegepast in een wanttalie.


loodlijn

In de betekenis van ‘lijn die loodrecht op een andere staat, lijn voor het dieplood’ voor het eerst aangetroffen in 1614

перпендикуляр

een lijn die een rechte hoek maakt met de raaklijn van de figuur waarop zij wordt neergelaten

loodlijnen (plural)
loodlijntje (diminutive singular)
loodlijntjes (diminutive plural)


tampat

(verkorting) van Maleis tampat tidur "slaapplaats"

tampats (plural)
tampatje (diminutive singular)
tampatjes (diminutive plural)

slaapplaats van een matroos aan boord van een oorlogsschip

Omdat er niets te doen was zocht iedereen al snel zijn tampatje op.

Hartsuiker, C.
 “Nederlands Indië - 18” op semarang.nl

Daarna was 't pitten geblazen op hun tempatje...

Sytzen, Job
 “Soldaat/Ravijn/Landgenoten. : Niet iedere soldaat sneuvelt”, 2e druk (1960), Uitgeverij A.W. Sijthoff, Leiden, ISBN 9789021826943, p. 24


kolder

[1][2] Leenwoord uit Duits Koller, in de betekenis van ‘onzin’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1938 , in de betekenis van ‘hersenziekte bij vee’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1763

[3] Leenwoord uit Middeleeuws Latijn collarium, colarum, colerum “halsband” (voor paard of hond), in de betekenis van ‘leren harnas’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1420

kolders (plural)
koldertje (diminutive singular)
koldertjes (diminutive plural)

vaartuig dat kolt (die wijze kabeljauw vangen)


boeglastig

Samenstellende afleiding van boeg en last met het achtervoegsel -ig

down by the head

niet in evenwicht door een verkeerde ladingsverdeling dusdanig dat schip aan de boeg te diep ligt

boeglastige (inflected positive)
boeglastigs (partitive positive)


segla

afvaren, bevaren, gaan varen, navigeren, uitvaren, van wal gaan, varen, zeilen


hud

Afkomstig van het Oudnoordse woord húð zn


charge

vervoersovereenkomst tussen bevrachter en schipper


ho

Sail ho!


schrooien

Komt van het Middelnederlandse scroden (snijden).

schrooide (past)
geschrooid (past participle)
te schrooien (active infinitive imperfect present long-form)
zullen schrooien (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen schrooien (active infinitive imperfect future long-form)
hebben geschrooid (active infinitive perfect present short-form)
te hebben geschrooid (active infinitive perfect present long-form)
geschrooid zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
geschrooid te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
schrooiend (imperfect participle)
geschrooid (past participle)
schrooie (subjunctive)
schrooi (indicative imperfect present singular first-person)
schrooit (indicative imperfect present singular second-person)
schrooit (indicative imperfect present singular second-person)
schrooit (indicative imperfect present singular second-person)
schrooit (indicative imperfect present singular third-person)
schrooide (indicative imperfect past singular first-person)
schrooide (indicative imperfect past singular second-person)
schrooide (indicative imperfect past singular second-person)
schrooide (indicative imperfect past singular second-person)
schrooide (indicative imperfect past singular third-person)
schrooiden (indicative imperfect past plural first-person)
schrooiden (indicative imperfect past plural second-person)
schrooiden (indicative imperfect past plural third-person)
zal schrooien (indicative imperfect future singular first-person)
zult schrooien (indicative imperfect future singular second-person)
zal schrooien (indicative imperfect future singular second-person)
zult schrooien (indicative imperfect future singular second-person)
zal schrooien (indicative imperfect future singular second-person)
zult schrooien (indicative imperfect future singular second-person)
zal schrooien (indicative imperfect future singular third-person)
zullen schrooien (indicative imperfect future plural first-person)
zullen schrooien (indicative imperfect future plural second-person)
zullen schrooien (indicative imperfect future plural third-person)
zou schrooien (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou schrooien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) schrooien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt schrooien (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou schrooien (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden schrooien (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden schrooien (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden schrooien (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb geschrooid (perfect present first-person)
hebt geschrooid (perfect present second-person)
hebt geschrooid (perfect present second-person)
heeft geschrooid (perfect present second-person)
hebt geschrooid (perfect present second-person)
heeft geschrooid (perfect present third-person)
hebben geschrooid (perfect present first-person)
hebben geschrooid (perfect present second-person)
hebben geschrooid (perfect present third-person)
had geschrooid (perfect past first-person)
had geschrooid (perfect past second-person)
had geschrooid (perfect past second-person)
hadt geschrooid (perfect past second-person)
had geschrooid (perfect past third-person)
hadden geschrooid (perfect past first-person)
hadden geschrooid (perfect past second-person)
hadden geschrooid (perfect past third-person)
zal geschrooid hebben (perfect future first-person)
zal geschrooid hebben (perfect future second-person)
zult geschrooid hebben (perfect future second-person)
zult geschrooid hebben (perfect future second-person)
zal geschrooid hebben (perfect future second-person)
zult geschrooid hebben (perfect future second-person)
zal geschrooid hebben (perfect future third-person)
zullen geschrooid hebben (perfect future first-person)
zullen geschrooid hebben (perfect future second-person)
zullen geschrooid hebben (perfect future third-person)
zou geschrooid hebben (perfect conditional first-person)
zou geschrooid hebben (perfect conditional second-person)
zou geschrooid hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschrooid hebben (perfect conditional second-person)
zoudt geschrooid hebben (perfect conditional second-person)
zou geschrooid hebben (perfect conditional third-person)
zouden geschrooid hebben (perfect conditional first-person)
zouden geschrooid hebben (perfect conditional second-person)
zouden geschrooid hebben (perfect conditional third-person)


reef

In de betekenis van ‘inneembare strook in zeil’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1407

reef

reven (plural)
reefje (diminutive singular)
reefjes (diminutive plural)

bij windmolens en zeilschepen: strook van het zeiloppervlak dat tijdelijk kan worden opgevouwen of opgerold

De wind is te sterk, we zullen een reef, of misschien wel twee, moeten steken.


моряк

Врачи российского большого противолодочного корабля "Адмирал Виноградов" …, оказали медицинскую помощь трем йеменским морякам, получившим ранения в результате пиратского нападения и захвата контейнеровоз Нидерландов "Нэдмолд Баренс" в Аденском заливе, ….

De artsen van de grote Russische torpedobootjager "Admiraal Vinogradov", verleenden medische assistentie aan drie Jemenitische zeelieden die verwondingen hadden opgelopen als gevolg van een piratenaanval en de kaping van het Nederlandse containerschip "Nedmold Barens" in de Golf van Aden.


pont

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘veerpont’ voor het eerst aangetroffen in 1339

ponten (plural)
pontje (diminutive singular)
pontjes (diminutive plural)

een vaartuig dat bedoeld is om mensen en/of voertuigen naar de andere kant van een water te brengen

De pont zette de mensen over de rivier.


liman

via Middelgriekse λιμένι(ν) van Oudgrieks λιμήν [limèn] "baai, haven, toevluchtsoord"


yate

Ontleend aan het Engelse yacht (< Nederlands jacht), met toevoeging van een eind-e (om beter binnen de Spaanse klankleer te passen).

Me gusta navegar en mi yate privado.

Ik hou ervan om met mijn privéjacht te varen.


monitor

monitor; een klasse van verhoudingsgewijs kleine oorlogsschepen


monitor

Leenwoord uit het Latijn, via West-Europese talen


gaarde

erfwoord via Middelnederlands gaerde van Oudnederlands gardo

bij een kaag: de kabels waarmee de spriet in de vaarrichting gehouden wordt


gaard

In de betekenis van ‘omheinde tuin’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 701

gaarden (plural)
gaardje (diminutive singular)
gaardjes (diminutive plural)

/? bij een kaag: de kabels waarmee de spriet in de vaarrichting gehouden wordt


dukdalf

eponiem: verbastering van Frans "Duc d'Alba", hertog van Alva , in de betekenis van ‘zware meerpaal’ voor het eerst aangetroffen in 1671

Duckdalbe

een in het water geplaatst stelsel van zware palen dat dient om schepen aan vast te leggen of...

dukdalven (plural)
dukdalfje (diminutive singular)
dukdalfjes (diminutive plural)

een in het water geplaatst stelsel van zware palen dat dient om schepen aan vast te leggen of ter bescherming van bruggen en sluizen

Een dukdalf kan ook gebruikt worden om een schip aan af te meren.


Duckdalbe

Afkomstif van het Nederlandse woord dukdalf.

die Duckdalbe (nominative singular)
die Duckdalben (nominative plural)
der Duckdalbe (genitive singular)
der Duckdalben (genitive plural)
der Duckdalbe (dative singular)
den Duckdalben (dative plural)
die Duckdalbe (accusative singular)
die Duckdalben (accusative plural)

Heute sind Duckdalben aus ökonomischen Gründen zumeist aus Stahl.

Vandaag de dag worden dukdalven wegens economische redenen meestal van staal gemaakt.