søndagsskole

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden søndag en skole met het invoegsel -s-

Mange i dagens foreldregenerasjon gikk på søndagsskolen da de var barn.

Velen van de huidige oudergeneratie gingen naar de zondagsschool toen ze nog kinderen waren.


søndagsskole

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden søndag en skole met het invoegsel -s-

Den første søndagsskulen i Noreg vart organisert i Ås i 1730-åra.

De eerste zondagsschool in Noorwegen werd georganiseerd in Ås in de jaren 1730.


søndagsskule

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden søndag en skule met het invoegsel -s-


sundagsskole

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden sundag en skole met het invoegsel -s-


sundagsskule

Samenstelling van sundag zn "zondag" en skule zn "school" met het invoegsel -s-

Søndagsskule er ei samling av barn om søndagen til med formål om å forkynne kristendom og utvikle den kristne trua til barna.

Zondagsschool is een bijeenkomst van kinderen op zondag met het doel het christendom te prediken en het christelijk geloof bij de kinderen te ontwikkelen.


dagcursus

opleiding of reeks lessen die overdag kan worden gevolgd

Zijn energie is onuitputtelijk en een dagcursus alleen voldoet hem niet, hij volgt daarom bovendien een avondcursus aan de School voor Kunsten en Ambachten in Brussel.

opleiding die in één dag kan worden gevolgd

"Daarom voeren we een verplichte cursus van een dag in: met accountants en gedragswetenschappers.”
- Hoe weet en meet je of zo’n dagcursus effectief is?
„Daar heb je geen objectief meetinstrument voor, behalve of er straks minder zaken in de krant staan waarbij dingen misgaan.”


studiemeester

samenstelling van studie zn en meester zn

iemand die toezicht houdt op school m.n. tijdens proefwerken, examens maar ook op de speelplaats

Er staat wel iets tegenover het opschroeven van het aantal uren. Crevits belooft dat er geen ‘taakverzwaring’ volgt. Bijvoorbeeld door het aantal opdrachten op school buiten het lesgeven tot maximaal vier uur per week te beperken. Toezicht op de speelplaats zou ook verleden tijd zijn binnenkort. Dat wordt een taak voor het ondersteunend personeel, de opvoeders of de studiemeesters.


studentenstop

samenstelling van student zn en stop zn met het invoegsel -en-

niet meer studenten tot een studie toelaten dan een bepaald aantal

Uitzonderlijk zetten de scholen al een rem op de groei. ‘Het mag niet, maar ik heb al een studentenstop op een opleiding gezet, met name vroedkunde', zegt Eric Halsberghe, directeur van de Katho in West-Vlaanderen en ondervoorzitter van de Vlhora. ‘We konden niet iedereen de noodzakelijke stage garanderen.'

Technische studies lassen studentenstop in: Het volgende collegejaar gaan de vier technische universiteiten een numerus fixus instellen voor acht studies. Dat is bijna een verdubbeling ten opzichte van dit jaar.

De V&VN wil dat er een einde komt aan de numerus fixus, die opleidingen enkele jaren terug hebben ingesteld vanwege een tekort aan stageplaatsen. Die studentenstop leidt er weer toe dat de tekorten oplopen.


taakuur

period off

voor een leraar een tijd die gebruikt wordt voor een andere taak dan lesgeven

Bernolet leert allochtone scholiertjes Nederlands en is "remedial teacher" op een lagere school bij het Rotterdamse Centraal Station. Van 41.000 frank salaris is hij naar 55.000 gestapt, maar naast de lessen heeft iedereen per jaar honderd twintig "taakuren". Die slaan op zaken als de parochiewerking, het kerstfeest, het afsluitingsfeest, de zorg voor het magazijn of de computers. Hoe de fiscus Bernolet zal aanpakken, kan niemand hem al duidelijk vertellen, want de situatie is nog te nieuw. Maar: "Absoluut doen Tof"

Wat de werkdruk ook erg verhoogt, zijn de taken die niet direct te maken hebben met het werk met de kinderen, zoals administratie en schoonmaakwerk. Volgens de FNV werden deze uren vroeger apart ingeroosterd, maar zijn de 'taakuren'nu wegbezuinigd. Pedagogisch medewerkers moeten deze klusjes opknappen, wat ten koste gaat van de aandacht voor de kinderen.

Bij deze forse lestaak komen nog taakuren, zoals vergaderingen, surveillance en oudercontact. Het beantwoorden van e-mails zit daar niet eens bij.

voor leerlingen een tijd die ze gebruiken voor het uitvoeren van een taak


tussenuur

tussenuren (plural)
tussenuurtje (diminutive singular)
tussenuurtjes (diminutive plural)

Bovendien merken de leerlingen dat ze in grote klassen zitten en veel tussenuren hebben door lesuitval. Gielen: ,,Een basisschoolklas wordt naar huis gestuurd, waardoor het lerarentekort heel zichtbaar is. Op het voortgezet onderwijs is het probleem onzichtbaarder, want wij hebben een tussenuur.

In een tussenuur op school besloten de 17-jarige acteur Nils Verkooijen (Achtstegroepers huilen niet) en zijn vriend Sjors Mans een eenvoudige film te maken waarmee ze aandacht hoopten te vragen voor stofwisselingsziekten. Dankzij Verkooijens contacten in de filmwereld groeide het plan uit tot een professioneel drama.

In ‘Misfit’ speelt vlogster en zangeres Djamila Julia, die na een verhuizing uit de VS haar draai moet zien te vinden op een nieuwe school. De film lijkt in elkaar geknutseld in een tussenuur.

Maar het was één grote chaos. Ik ging naar de schoolbibliotheek en las kranten in de tussenuren om het te begrijpen.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Echte Amerikaanse jeans” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044632767


vakkenpakket

samenstelling van vak zn en pakket zn met het invoegsel -en-

de verzameling van vakken die een Nederlandse leerling in het voortgezet onderwijs in een bepaalde richting in een bepaald leerjaar heeft

De KU Leuven lanceert binnenkort een ondernemersplatform en een extra vakkenpakket om de ondernemingszin onder studenten aan te wakkeren. Gegeven de slechte prestaties inzake startend ondernemerschap in België, is dit nieuwe initiatief lovenswaardig.

Hierdoor houden ze een breed vakkenpakket. Pas aan het eind van het derde schooljaar moet een definitieve keuze worden gemaakt. Maar als iemand al zeker weet dat hij of zij de bouw in wil, dan kan er ook verdieping plaatsvinden in dat vakgebied.”


alfabetiseringsambassadeur

samenstelling van alfabetisering en ambassadeur met het invoegsel -s-

alfabetiseringsambassadeuren (plural)
alfabetiseringsambassadeurs (plural)

oorspronkelijk laaggeletterd persoon die op latere leeftijd heeft leren lezen en schrijven en nu vertelt, ter stimulering voor anderen om weer naar school te gaan, hoe het feit dat hij nu kan lezen en schrijven zijn leven veranderd heeft


lesgroep

lesgroepen (plural)
lesgroepje (diminutive singular)
lesgroepjes (diminutive plural)

mensen die regelmatig samen onderwijs krijgen, waarbij aanzienlijke onderlinge verschillen in basiskennis kunnen bestaan en het mogelijk is dat er op den duur deelnemers bijkomen of weggaan

De Alfa-NT2-groepen op het ROC Ter AA in Helmond hadden, zoals zoveel alfabetiseringsgroepen in het land, deelnemers met zeer uiteenlopende niveaus in één lesgroep. Met een klassikale methode was in deze heterogene groepen niet of nauwelijks efficiënt te werken.


plofklas

plofklassen (plural)
plofklasje (diminutive singular)
plofklasjes (diminutive plural)

een overvolle klas waarin te veel leerlingen zitten


brugpieper

brugpiepers (plural)
brugpiepertje (diminutive singular)
brugpiepertjes (diminutive plural)

iemand die in de brugklas zit, een brugklasser


brugklasser

afgeleid van brugklas met het achtervoegsel -er

brugklassers (plural)
brugklassertje (diminutive singular)
brugklassertjes (diminutive plural)

Hij keek nu als een hoogst verontwaardigde conciërge die zojuist twee brugklassers had betrapt op het roken van een sigaret in de toiletten.

Suzanne Vermeer
 “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2


i-les

gevormd uit les zn met "i" als afkorting van intelligent, internet of informatica zoals dat ook voorkomt in woorden als de merknaam iPad en een woord als i-bankieren, geschreven volgens spellingregel 6.G

i-lessen (plural)
i-lesje (diminutive singular)
i-lesjes (diminutive plural)

In de ochtend hadden we met onze klas i-les.

De Hema geeft i-les.


zelfwerkzaamheid

samenstelling van zelf zn "eigen persoon" en werkzaamheid zn

afgeleid van zelfwerkzaam met het achtervoegsel -heid

actief, zelf zoeken naar informatie en zichzelf dingen aanleren door de student zonder of met weinig hulp van een leraar


abiturientův

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord abiturient met het achtervoegsel -ův

abituriënts, abituriënt zijn; eigendom van de abituriënt


studievak

een van de zaken waarin men onderwijs krijgt op school of universiteit; deel van een opleiding

“We hadden, net als veel mensen denk ik, het gevoel dat we iets voor de wereld wilden doen”, blikt De Vries terug. ”Maar we wisten niet zo goed wat. Tot ik via een studievak over dumpster diven hoorde - weggegooid eten verzamelen - en we dat zijn gaan doen. Na een middagje struinen over de markt en bij de afvalbakken van supermarkten hadden we zoveel eetbaars gevonden dat we hebben kunnen koken voor de hele klas.”


eindstuk

eindstukken (plural)
eindstukje (diminutive singular)
eindstukjes (diminutive plural)

Als het om een geheel gaat dat in een vaste volgorde wordt opgebouwd of doorlopen, kunnen de betekenissen 1 en 2 samenvallen.

toneelstuk of musical dat als feestelijke afsluiting van (een deel van) een opleiding wordt opgevoerd

Zoals jullie weten, gaan we dit jaar een eindstuk opvoeren. Jullie zitten op een musicalopleiding.


opfriscursus

samenstelling van opfrissen ww en cursus zn

opfriscursussen (plural)
opfriscursusje (diminutive singular)
opfriscursusjes (diminutive plural)

vervolgcursus waarbij eerder opgedane kennis en vaardigheden herhaalt wordt zodat je deze kennis en vaardigheden weer paraat hebt en up-to-date is

Nieuwe strooiroutes worden doorgenomen, chauffeurs opgeleid en voor de huidige chauffeurs is er een opfriscursus. Op 1 oktober moet de dienst alles op orde hebben en 'winterklaar'zijn. Als het vriest en sneeuwt wil Rijkswaterstaat binnen twee uur op het hele landelijke wegennet strooien; 3200 kilometer, inclusief op- en afritten.

Om zijn kennis niet te laten verwateren, deed Ryan maandag een opfriscursus. "Gericht op baby- en peuterreanimatie", vertelt de veertigjarige acteur die samen met Blake Lively twee kinderen heeft. "Het duurt maar een paar uur en het is ook nog best leuk."

Zaterdag verzamelen tientallen expats in de Centrale Bibliotheek in Den Haag waar ze een opfriscursus Nederlands krijgen.

Bij maatschappijleer kregen we een opfriscursus over het communisme, zelfs de godsdienstlessen gingen plotseling over wat Jezus gevonden zou hebben van de Sovjet-Russische intocht in Boedapest.


eindexamenklas

samenstelling van eindexamen zn en klas zn

eindexamenklassen (plural)
eindexamenklasje (diminutive singular)
eindexamenklasjes (diminutive plural)

groep van leerlingen die in dit schooljaar eindexamen gaat doen en dus de oudste groep van de school zijn

Sint-Maarten doet er volgens Bussemaker alles aan om te zorgen dat eindexamenklassen weer naar school kunnen en dat krijgt voorrang op ander herstelwerk.

Een leerlinge van een eindexamenklas zei voor L1 dat de school volgens haar ten onrechte in een kwaad daglicht wordt gesteld. „Grotius doet veel aan de aanpak van pesten”, zei ze. En ze voegde hieraan toe: „Ik hoor dat het niet alleen om pesten is gegaan. Er was meer aan de hand.”


proefles

Probestunde

een les waarin men kan ondervinden of een cursus of opleiding geschikt is voor de leerling

proeflessen (plural)
proeflesje (diminutive singular)
proeflesjes (diminutive plural)

De proefles was drie keer niks: stromende regen, het leen-pak irriteerde en de motor was te klein voor mijn lange stelten. Dan duurt een uur hannesen tussen een stel pylonen op een verlaten parkeerterrein langer dan leuk is.

Vanaf het kleine vliegveldje bij het Duitse Grefrath, op een steenworp van Venlo, stijgt de jonge piloot op alsof hij nooit anders heeft gedaan. Toch komt het maar zelden voor dat een 16-jarige al alleen de lucht in mag. Zelf is de jonge Limburger er heel bescheiden onder. „Ik kreeg voor mijn 14e verjaardag een proefles van mijn vader cadeau. Dat was superleuk en daarna ben ik me er ook in gaan verdiepen. Al snel ben ik lessen gaan nemen en nu heb ik mijn brevet gehaald.”

Je bent de tijd van de proefles voorbij en hebt jezelf verplicht minimaal eens per week naar yoga te gaan. Vanavond moet je weer, half negen, de kinderen liggen net op bed, de avondmaaltijd zit nog veel te hoog in je spijsverteringskanaal, je hoort je bank zachtjes roepen 'Kom maar liggen', maar … duty calls. En dus lig je nu op de mat alleen maar te denken: WAAROM? Waarom doe ik dit?


catechese

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘godsdienstonderwijs’ voor het eerst aangetroffen in 1886

van de kerk uitgaand godsdienstonderwijs (vaak in de vorm van vraag en antwoord met behulp van een catechismus)


leesvorm

leesvormen (plural)
leesvormpje (diminutive singular)
leesvormpjes (diminutive plural)

aangepaste manier van presenteren van te lezen tekst zoals luisterboek, e-books en braille

We vinden dat iedereen het recht heeft op toegankelijke informatie. Daarom zijn we dit initiatief gestart Het idee voor de Voicicons, zoals de audio-emoji's heten, is ontstaan tijdens de borrel, zegt manager externe communicatie Bart Vroom van Dedicon, een stichting die gespecialiseerd is in alternatieve leesvormen.

Guido François (73) wordt gebeld: de motor van een van zijn machines stinkt. De volgende ochtend ligt de oud-professor, na drie uur reizen van zijn atelier in het Belgische Heverlee, op zijn knieën de bedrading te inspecteren. Hij is bij stichting Dedicon in Rijswijk, gespecialiseerd in alternatieve leesvormen.

De stichting Fonds voor het Bibliotheekwerk voor Blinden en Slechtzienden moet een betere samenwerking tussen de vijf blindenbibliotheken in Nederland tot stand brengen. Staatssecretaris Nuis van onderwijs, cultuur en wetenschappen heeft de stichting dinsdag opgericht. Het fonds moet de verzorging van de verschillende leesvormen (braille, gesproken woord, grootletter- en elektronisch lezen) beter op elkaar afstemmen.


examenvak

een schoolvak van de middelbare school waarin men examen kan of moet doen

Leuke, maar pittige vragen maandag bij het examenvak Maatschappijwetenschappen (MAW) op de havo. En veel leeswerk. ,,Maar qua lengte goed te doen,” reageert vakdocent Maaike Sierhuis van het Alkmaarse Jan Arentsz.

Rond de 8000 leerlingen hebben vorig jaar één of meer examenvakken eerder gemaakt.


opleider

Naamwoord van handeling van opleiden met het achtervoegsel -er

een persoon of organisatie die iemand anders een vaardigheid leert

De Maatschappij Tandheelkunde noemt het „onbegrijpelijk” Opleiders van tandartsen vinden het initiatief van de nieuwe bewindsman „onlogisch.”

Opvallend is dat de cursisten in hun moederland vaak goed werden opgeleid. Twee derde van de mensen die bij de tien grootste opleiders van het land inburgeren, is naar eigen zeggen middelbaar of hoogopgeleid. Maar bij het inburgeren laten ze de lessen op hoger niveau links liggen.


gymjuf

gymjufs (plural)
gymjuffie (diminutive singular)
gymjuffies (diminutive plural)

vrouwelijke leraar die op de basisschool zorg draagt voor de gymnastieklessen

Deze gediplomeerde gymjuf of –meester is verantwoordelijk voor de organisatie en coördinatie van het sportaanbod tijdens en na schooltijd.

Op een school voor speciaal onderwijs kregen de leerlingen nooit voetbal tijdens de gymles. Dat deed de gymjuf niet.

De hordenloopster wil fulltime sporten en niet aan haar portemonnee verplicht zijn een baan te hebben. Ze hoopt bij de WK indoor in Istanbul over twee weken haar A-status te verwerven, waarna ze eindelijk haar baan als gymjuf op een basisschool in IJmuiden kan opzeggen.


aanwijsstok

samenstelling van aanwijzen ww en stok zn

aanwijsstokken (plural)
aanwijsstokje (diminutive singular)
aanwijsstokjes (diminutive plural)

stok waarmee men zaken kan aanwijzen op een schoolbord

Een eeuw later brengt Sylvie Fabeck het staatje opnieuw tot leven. Met een subtiele streling van haar aanwijsstok trekt de gids van het Geuldalmuseum een kaarsrechte lijn over een maquette. ,,Het gebied werd uiteindelijk in drieën gesplitst. Nederland kreeg Moresnet, dat vanaf 1830 weer Belgisch werd. Met een zelfde beweging, maar dan oostelijker: ,,En Duitsland kreeg Preußisch-Moresnet, tegenwoordig Neu-Moresnet.

En waar dat tegenwoordig in het voortgezet onderwijs niet meer mag en kan, gaf Koops van 't Jagt, gewapend met een beamer en een aanwijsstok, gewoon ouderwets klassikaal les. Wel hield hij het net binnen de vijftig minuten, een lesuur dus.

Je kon overal tikken voor krijgen, beweert hij. "We moesten ’s morgens altijd netjes twee-aan-twee in de rij staan. Stond je niet goed, dan kreeg je een lel."Jonker vertelt dat er klappen werden uitgedeeld - ook op de school van de Rekkense Inrichtingen - met een lat, een aanwijsstok, een knuppeltje of een Spaans rietje.

Oké, zie je Saturnus daarboven?' Met zijn Iron Man als aanwijsstok vertelde hij hoe je het verschil kunt zien tussen een planeet en een ster, en waar de verschillende sterrenbeelden stonden.

John Green
 “Schildpadden tot in het oneindige” (2017), Gottmer , ISBN 9789025768652

David probeerde wekenlang de orde in de klas min of meer te bewaken met een houten aanwijsstok; daar zwaaide hij mee om de aandacht te krijgen en gaf de ergste jongens er soms een tik mee.

Lulu Miller
 “Waarom vissen niet bestaan” (2023), Lebowski Publishers , ISBN 9789048867325


masterclass

een les gegeven door iemand die een meester in zijn vak is maar geen docent is, terwijl andere studenten toekijken

Guillermo del Toro gaf dit weekend een masterclass op het filmfestival in zijn geboortestad. Ook opende hij in Guadalajara een nieuwe bioscoop die zijn naam draagt.

Het eerste project dat ze bezochten was het Stemettes-evenement, waar jonge vrouwen worden gestimuleerd om in de wetenschap, technologie of ICT te gaan werken. Het andere evenement waar prins Harry en Meghan hun licht opstaken was een Coach Core masterclass, een mentorprogramma van sportcoaches.


eindlijst

Mijn mulo-diploma (A en B) heb ik destijds gehaald met bijna uitsluitend achten op mijn eindlijst. Nog steeds ben ik blij met alle vakken die ik destijds geleerd heb. Maar hoe is het, met de huidige pretpakketten, mogelijk dat je al kunt slagen met een 4.1 voor Frans? Zelfs de ‘zesjescultuur’ ligt blijkbaar al ver achter ons.

De scholiere, die anoniem wil blijven, zakte op het nippertje. Voor haar vwo-examen Frans behaalde ze 0.05 punt te weinig. Ze eindigde daardoor met een vijf te veel op haar eindlijst en zakte.


baccalaureaat

Leenwoord uit het Frans of Latijn, in de betekenis van ‘laagste academische graad’ voor het eerst aangetroffen in 1824

algemene academische opleiding, voorafgaande aan specialisatie


turnles

turnlessen (plural)
turnlesje (diminutive singular)
turnlesjes (diminutive plural)

Een aantal scholieren van BIMSEM, een middelbare school in het Belgische Mechelen, willen geen les meer krijgen van hun turnleraar. Die had tijdens een turnles een klasgenote op haar achterwerk ’een klets’ gegeven.

Simone van der Vlugt - Morgen ben ik weer thuisWanneer de elfjarige Britt na haar turnles niet meer thuiskomt, wordt al snel duidelijk dat dit geen gewone vermissing is.


catecheet

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘godsdienstonderwijzer’ voor het eerst aangetroffen in 1847


catechetisch

afgeleid van catecheet met het achtervoegsel -isch

catechetischer (uninflected comparative)
catechetische (inflected positive)
catechetischere (inflected comparative)
catechetischers (partitive comparative)


lesschema

lesschemata (plural)
lesschemaatje (diminutive singular)
lesschemaatjes (diminutive plural)

rooster waarin staat op welke tijd waar, welke les wordt gegeven aan wie en door wie

Desondanks protesteert Zeeland fel. Zelfs scholen moeten hun lesschema’s aanpassen aan NS en de gewijzigde bustijden. Op sociale media is al een actie ontketend, ook omdat Schiphol moeilijker bereikbaar wordt. De provincie wil overleg.

Het lesschema van de school Nieuwe Veste in Harderberg gaat op de schop om de tijden beter aan te laten sluiten bij het bioritme van de leerlingen. Uit onderzoek bleek vorig jaar dat pubers veel later op de dag actief worden en 's ochtends slechter presteren.

'Momenteel wordt er samen met de stad overlegd hoe we de leerlingen morgen het best opvangen', zegt Ann Fransen, directeur PR en logistiek van de school. 'We zullen moeten afwachten hoe ze reageren, maar de leerlingen worden ‘s ochtends alleszins opgevangen. Daarna komt er wellicht een aangepast lesschema. We hebben de leerkrachten al gevraagd om geen toetsen te organiseren.'


calotte

mutsje van astrakan zoals dat door leden van sommige rooms-katholieke studentenverenigingen in navolging van de zoeaven wordt gedragen

De calotte of toque is een astrakan muts met gekleurde lintjes en pins die onder meer studies en afkomst van de student aangeven.

Weblink bron Gearchiveerde versie
Peter Dirix
 “Encyclopedisch woordenboek over het studentenleven” op plutonica.be


classe

Ontleend aan Latijn classis “sociale bevolkingsgroep binnen de Romeinse burgerij”, “sociale groep, rang”, “leger, vloot”, vanaf de de 14e eeuw.


realia

Leenwoord uit het middeleeuws Latijn, in de betekenis van ‘concrete zaken’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1763


doktorand

doctorandus; iemand die een proefschrift schrijft ter verkrijging van de graad van doctor en dus nog geen doctor is


univerzita

Afgeleid van het Latijnse universitas magistrorum et scholarium

universiteit; een instelling voor hoger onderwijs, wetenschappelijk onderzoek en dienstverlening


univerzita

Univerzita hodlá letos přijmout 3000 studentů.

De universiteit plant dit jaar 3000 studenten te accepteren.


doktorandka

Afgeleid van het zelfstandige naamwoord doktorand met het achtervoegsel -ka

doctoranda; vrouwspersoon die een proefschrift schrijft ter verkrijging van de graad van doctor


extraneus

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘examenstudent’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1819

afgeleid van het Latijnse neus met het voorvoegsel extra-

iemand die aan een universiteit of hogeschool examens kan afleggen maar geen hoorcolleges of practica mag volgen of begeleiding ontvangt

Ze had een zoon die zijn eindexamen had gehaald als extraneus in Harnôsand, ze had ongetwijfeld zijn studie gefinancierd met al haar gezwoeg.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142


brugjaar

beginjaar van de middelbare school waarin leerlingen die later naar verschillende onderwijstypen gaan nog bij elkaar in de klas zitten

Ik besprak op school in het fietsenhok met al mijn klasgenoten uit het tweede brugjaar welke leerlingen van vrouwelijke kunne én leraressen met behulp van deze wonderbril onderwerp van ‘studie’ zouden kunnen worden.


grunnskóli

Samenstelling van grunn zn "raad" en skóli zn "school"


onderwijsstelsel

samenstelling van onderwijs zn en stelsel zn

de verzameling onderling samenhangende onderwijsvormen

Canadees expert Van Harten zegt dat Europa en Canada op veel punten vergelijkbaar zijn. ,,Wij hebben een fatsoenlijke sociale zekerheid, betere gezondheidszorg en een beter onderwijsstelsel dan de VS. De productveiligheid en consumentenbescherming zijn prima."

'Volgens de laatste prognoses groeit de aanwas van studenten van 660.000 naar 700.000 in 2015. Wij vrezen dat 15 tot 20 procent jaarlijks noodgedwongen vroegtijdig afhaakt', zegt voorzitter Pascal ten Have. 'De bezuinigingsmaatregelen raken de ziel van het onderwijsstelsel. Heb je een rijke pa en ma, dan kun je blijven zitten. Het merendeel krijgt het knap lastig.'

,,We moeten stoppen met kinderen op hun twaalfde in een hokje te stoppen", zegt Marie-Christine Opdenakker, universitair hoofddocent onderwijskunde aan de Groningse universiteit. Ze bestudeerde de drie onderwijsstelsels in negen ons omringende Europese landen. Het is voor het eerst dat er zo uitgebreid is gekeken naar de effecten voor zowel leerprestaties, loopbanen en gedrag van de stelsels. Opdenakkers conclusie is dat vroeg selecteren, zoals in Nederland en Duitsland gebeurt, oneerlijk is.


scholingsmogelijkheid

samenstelling van scholing zn en mogelijkheid zn met het invoegsel -s-

faciliteiten die er voor zorgen dat het voor iemand makkelijker is om iets te gaan leren

In de Tweede Kamer is wel animo voor het plan van Eppo Bruins van de ChristenUnie om iedere Nederlander een persoonlijke ‘scholingsbeurs’ te geven en daarmee recht op evenveel jaren door de overheid meebetaald onderwijs.....Ik praat hier ook met VNO-NCW over omdat ik denk dat dit plan werkgevers uiteindelijk meer oplevert dan dat het kost: door ruimere scholingsmogelijkheden blijven werknemers bij de tijd en vitaal.”

Nu wij – sinds de invoering van de Wet Werk en Zekerheid – een scholingsplicht hebben, hebben wij de scholingsmogelijkheden binnen ons bedrijf uitgebreid. Een van de medewerkers weigert echter iedere vorm van scholing. Vormt dat een risico voor mij als werkgever?

„De premier wijst overigens indirect, en terecht, op het belang van ’locatie’. Voor veel bedrijven zijn locatie-factoren van doorslaggevende betekenis bij een vestigingskeuze. Locatie factorenbeslaan echter een breed scala: goede infrastructuur, goed opgeleide en beschikbare beroepsbevolking, goede scholingsmogelijkheden, goed juridisch systeem, beschikbare grond, en ja ook belastingen.”


stamgroep

de basisgroep leerlingen waarvan men lid is, maar waar men niet de hele dag dezelfde lessen mee heeft

Een voorbeeld van hoe dat zou kunnen kwam ik tegen bij een basisschool die werkt met stamgroepen, instructie- en werkplekken. De schooldag begint in de stamgroep (samengesteld op leeftijd) met Bijbelvertelling, gebed en stillezen en eindigt daar ook met het doornemen van de vorderingen en werkzaamheden in de werkplekken.

De vaste leerkracht maakt plaats voor vakspecialisten, die elk een eigen vak geven. "Leerlingen beginnen en eindigen de schooldag in hun stamgroep, om tussendoor van lokaal te wisselen. Daar krijgen ze les van bijvoorbeeld de vakspecialist rekenen of de specialist taal", vertelt directeur Sil Brasz.


lesniveau

moeilijkheidsgraad van een les of cursus

Samsom publiceerde zaterdag het essay De Nieuwe School. Daarin doet hij uit de doeken hoe het onderwijs er in de toekomst in Nederland uit moet zien. Zo moeten leerkrachten meer tijd krijgen om lessen voor te bereiden en kinderen zouden vanaf hun tweede al spelenderwijs moeten leren. De basisschool zou meer lesuren moeten kunnen geven en op de middelbare scholen moeten meerdere lesniveaus worden aangeboden.

Met de toestroom van arbeiders wilde het in die beginjaren niet erg lukken, omdat het lesniveau te hoog was. Het waren vooral middenstanders en vrouwen die naar de VU kwamen. „Meer nog dan in de verheffing van de arbeider speelt de VU in die tijd een rol in de emancipatie van de vrouw”, is de conclusie in het boek.

Maar het lesniveau was tenminste hoger, Bruggemann werd op zijn verantwoordelijkheid aangesproken, kreeg meer zelfvertrouwen en sociale contacten.


proefwerkweek

samenstelling van proefwerk zn en week zn

in het lesrooster van middelbare scholen de opeenvolgende schooldagen die zijn bestemd om scholieren opgaven te laten verrichten om hun rapportcijfer te bepalen, meestal aan het eind van een trimester of andere periode waarin onderwijs is gegeven

Mirjam plukt madeliefjes, vlecht ze tot een krans en legt die rond mijn kruin. Over twee dagen begint de proefwerkweek en zij heeft besloten dat ik me nergens zorgen over hoef te maken. Ze heeft sproeten op haar neus en moet om vier uur thuis zijn. Henkie Meijer - van de bakker op de hoek - stampt de logaritmen tussen mijn oren zodat ik voor wiskunde minimaal op een vier zal uitkomen.

Ik zal aan je denken in die proefwerkweek, die jullie voor de afwisseling al gauw krijgen; ik hoop dat je alle repetities denderend maakt.


plasketting

plaskettingen (plural)
plaskettinkje (diminutive singular)
plaskettinkjes (diminutive plural)

een ketting die een kind van de kleuterjuf of -meester moet lenen als een kleuter naar het toilet wil om te plassen


maître

via Oudfrans maistre, mestre van Latijn magister

meester [4]; leraar op een lagere school


juffendag

samenstelling van juf zn en dag zn met het invoegsel -en-

juffendagen (plural)
juffendagje (diminutive singular)
juffendagjes (diminutive plural)

de dag dat men de verjaardag van al het onderwijzend personeel van een school tegelijkertijd viert

Voor de jaarlijkse meester- (enkelvoud) en juffendag hebben de leerlingen van de Tormijnschool samen met hun groepsleerkrachten de school in Noordijk verruild voor... de Needse Berg.

Ik had een paar dagen terug nog wel zo’n geweldig voornemen om af te vallen. Samen met mijn vriend, want ook hij heeft een behoorlijk buikje. Hij is 3 dagen bezig. Ik geen een. Mijn excuus? Het was juffendag, en alle ouders mochten hapjes verzorgen. Ik ben dan ook meteen aan het koken geslagen. En aangezien ik genoeg had klaargemaakt, de juffen niet wilde kwellen met een overdaad aan peper, werd het een proeffestijn. Een gefrituurd ei in masalasaus. Lekker. Kokosballetjes. Altijd een genot. En speciaal voor de kinderen saté: dus extra proeftesten.


fotoacademie

samenstelling van foto zn en academie zn

school waar men zich kan scholen tot beroepsfotograaf

De wedstrijd, een initiatief van de Fotoacademie, beleeft donderdag zijn tiende editie. Het is een prijs voor afstuderend fototalent uit Nederland en Vlaanderen. Het werk van de winnaars (en waren veel meer categorieën) en genomineerden hangt tot en met zondag 7 oktober in het Fotomuseum Den Haag.

Ze deed een vooropleiding van de Fotoacademie ('onwijs moeilijk') en leerde foto's bewerken door urenlang digitale handleidingen op YouTube door te worstelen.


basisvormingstoets

samenstelling van basisvorming zn en toets zn met het invoegsel -s-

verzameling opgaven in de 14 vakken van de basisvorming om na te gaan in hoeverre een leerling de kerndoelen van de eerste jaren van het voortgezet onderwijs bereikt had
Invoering van deze toets was onderdeel van het onderwijsbeleid aan het eind van de 20e eeuw, maar bleek in de praktijk op teveel bezwaren te stuiten.

Vanaf het schooljaar 2002/2003 kan de verplichte basisvormingstoets worden afgeschaft, zo adviseert de commissie. Na bijna tien jaar dienen de scholen zelf in de gaten hebben wat de bedoeling is van de basisvorming.


fatsen

zn: fats zn met uitgang -en
**ww: mogelijk verwant aan vadsig bn

zonder toestemming afwezig zijn bij lessen op school

Wat betekent ’spijbelen’? In Antwerpen heet dat ‘fatsen’.

Weblink bron
Simon Carmiggelt
 “Notities over Willem Elsschot.” (1975), Peter Loeb, Amsterdam, p. 48

jonge schilders:
Het liedje dus uit Rubens tijd,
Van fatsen en ravotten?
consuls en poorters:
Van fatsen en ravotten....
De jeugd was toen wat gij nu zijt.
jonge schilders:
‘Ravotten, komt ravotten!
Zulk weer is voor geen zotten:
Vandaag ter schole niet!’

Weblink bron
Julius de Geyter
 “Werken. Deel 4. Hendrik en Rosa; Cantaten; Kroonprins Herman. : Van Dyck-cantate” (1907), De Nederlandsche Boekhandel, Antwerpen, p. 159


afstromen

van een hoger naar een lager onderwijsniveau gaan van een leerling

Zoals in mei van dit jaar gebeurde toen bij de rapportbesprekingen duidelijk werd dat minstens de helft van de leerlingen van 3-havo zou blijven zitten dan wel zou afstromen naar het vmbo als de cijfers niet zouden worden opgehaald.

Bij een dubbeladvies, zoals vmbo-havo, kiezen ze steeds vaker voor het hoogste niveau. Sommigen leggen daarmee de lat té hoog en halen het jaar niet. Er zijn dan twee opties, namelijk afstromen naar een lager niveau of doubleren.


ISS

[2] (initiaalwoord) voor de Engelstalige naam International Institute for Social Studies "internationaal instituut voor sociaalwetenschappelijke studie"

Nederlandse instelling voor internationaal onderwijs in sociale wetenschappen

Er werd vergaderd op het ISS waar De Vries rector was; ook het bureau van de NOVIB bevond zich gedurende de eerste jaren op een kamer van het ISS.


taalklas

samenstelling van taal zn en klas zn , aangetroffen vanaf 1913 (zie vindplaats hieronder)

taalklassen (plural)
taalklasje (diminutive singular)
taalklasjes (diminutive plural)

leerlingen die als groep (beter) leren spreken, luisteren, lezen en schrijven in een bepaalde taal
Meestal wordt hierbij de Nederlandse taal bedoelt, tenzij uit de context iets anders valt af te leiden.

Ook voor asielkinderen geldt de Nederlandse leerplicht, wat betekent dat zij van hun vijfde jaar tot hun achttiende naar school moeten. Asielkinderen worden eerst een jaar opgevangen in een aparte taalklas en krijgen daar extra financiering voor, voordat ze instromen in het reguliere onderwijs.

Terecht pleit Yvonne Killian voor een objectieve taaltoets voorafgaand aan groep 3 van de basisschool, en een verplicht jaar taalklas indien de uitslag onvoldoende is (…).

De laagste latijnsche klas (toen heette ze de 6e) onder frater de Wit telde 15, de daarop volgende (de 5de) onder pater Russcheblatt 7 en de taalklas onder den heer Pfennings 17 leerlingen.


externaat

afgeleid van Frans externat zn ; op te vatten als afgeleid van extern met het achtervoegsel -aat

onderwijsvorm waarbij leerlingen overdag worden onderwezen, maar 's avonds thuis overnachten

Peeter Heyns heeft een kostschool en externaat voor meisjes in Antwerpen.


trivium

geen meervoud van middeleeuws Latijn trivium

de drievoudige weg naar wijsheid (grammatica, retorica en logica), zoals die vroeger m.n. aan universiteiten werd onderwezen

Toen Cele (ca. 1350-1417) op deze school aan het werk ging, waren structuur en curriculum in overeenstemming met het gangbare patroon. Dat wil zeggen dat de drie vakken van het trivium (grammatica, retorica en logica) de basis vormden van het onderwijs dat aan kinderen vanaf vier jaar werd aangeboden. Die vakken hadden alle te maken met taal en taalbeheersing en literaire vorming, met het Latijn als uitgangspunt.

Verweij leidt de discussie, legt uit, inspireert: Klassikaal lesgeven is intensief, maar ik vind het zo makkelijk ze altijd maar zelf aan het werk te zetten.' Moet hij zich nog bewijzen? Trivium is echt zíjn vak, zíjn methode, zíjn titel. Verweij: De naam Trivium, drievoudige weg, komt van de oude Romeinen. Het vak bestaat uit grammatica, logica en retorica: die indeling heb ik aangehouden.'

De vakken van het trivium waren retorica, dialectica en grammatica – de gereedschappen die je nodig hebt om een argument op te bouwen, te presenteren en te beoordelen. Je moest standpunten en redeneringen in woord en geschrift tot je kunnen nemen, ze doorgronden en ondersteunen of bestrijden. Zo werd je bewust van je eigen waardensysteem, en kon je het ontwikkelen en tegenover anderen uitleggen en verdedigen.


lesplaats

locatie waar leerlingen onderwijs kunnen ontvangen

Het ministerie van Onderwijs heeft terecht geweigerd het onderwijs te bekostigen voor 31 leerlingen op de christelijke Rotterdamse Scholengemeenschap, die les krijgen op de zogeheten islamitische lesplaats De Eenheid. Dat heeft de Raad van State definitief bepaald. Volgens de hoogste bestuursrechtbank, die dit donderdag beken

Onderwijs bieden blijft de hoofddoelstelling en de belangrijkste activiteit. Westerlaken: „Maar door de Wet passend onderwijs wordt onze taak in het samenwerkingsverband Berséba breder. We gaan de dienstverlening aan het reguliere basisonderwijs intensiveren en gezamenlijk met deze scholen meer leerlingen een verantwoorde lesplaats geven op de basisschool.”


ဘာသာ

via Pali bhāsā van Sanskriet भाषा (bhāṣā)


teldatum

datum waarop men bepaalt hoeveel leerlingen er op een school staan ingeschreven, zodat de overheid kan bepalen op hoeveel middelen een school recht heeft

De ROC's mogen van de mbo- raad namelijk geen cursisten inschrijven. Die zouden, na de jaarlijkse teldatum van 1 oktober, dan namelijk in aanmerking komen voor een rijkstoelage. En dat wordt te duur.

Basisschool Het Galjoen krijgt twee leslokalen extra. Dat gebeurt op basis van de prognose van het aantal leerlingen. Volgens de cijfers van de teldatum op 1 oktober 2008 heeft de school recht op die extra lokalen.

De officiële teldatum is 1 oktober. En er staan 24 leerlingen méér ingeschreven dan vorig jaar. Het grootste deel van de stijging is toe te schrijven aan vier van de negen reguliere openbare scholen. Want vooral de Anninkschool, 't Schöppert, de Wilbertschool en de Vockerschool doen het goed.


suikerschool

vermoedelijk een leenvertaling van Duits Zuckerschule, omdat de oudste vindplaatsen betrekking hebben op de opleiding in Brunswijk; samenstelling van suiker zn en school zn

In de tweede plaats zijn er de lagere technici in de fabrieken en op de velden. Zowel wat betreft opleidingsniveau als etnische achtergrond was dit een gemêleerde groep. Ze bestond uit Nederlandse technici die waren opgeleid aan een Nederlandse suikeropleiding, technici van verschillende komaf die een opleiding hadden gekregen aan de suikerschool in Soerabaja (Surabaya) en technici zonder opleiding die op basis van ervaring en vaardigheid een technische functie hadden.


orgelles

orgellessen (plural)
orgellesje (diminutive singular)
orgellesjes (diminutive plural)

les waarin men leert hoe men een orgel moet bespelen

Over de muzikale loopbaan zou een boek te vullen zijn: de Notenkrakers, de Evening Stars, de Spitfires en vervolgens na 1984 als duo met Chris Timmermans, respectievelijk Willy Wolterink. Daarbij repareerde Ben nog orgels, gaf hij orgelles en sprong hij links en rechts in als bij orkesten muzikanten uitvielen. Vanuit zijn vak was Ben ook de man van ‘de stekkers, snoeren en versterkerlampen’.

Net als haar vader en broer speelde ook Anneke op het orgel. "Toen heb ik wel les gehad van mijn vader, maar tegenwoordig krijg ik in Den Haag blokfluitles van een conservatorium-studente." Leonard heeft nog altijd orgelles van z'n vader, die directeur is van de Rijssense Muziekschool en één van de vaste organisten van de Schildkerk.


školství

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord škola met het achtervoegsel -ství

Je především nutná reforma školství v naší zemi.

Het is vooral een noodzakelijke hervoming van het onderwijs in ons land.


vzdělávání

Afgeleid van het werkwoord vzdělávat met het achtervoegsel -ání

vzdě·lá·vá·ní


mentoruur

lesuur dat op een middelbare school gebruikt wordt voor het aanleren van vaardigheden die nodig zijn om het onderwijs zelf goed te kunnen volgen, met name door het aanleren van studievaardigheden en sociale vaardigheden, en het bespreken van de onderwijsvoortgang met de mentor

Opleidingsdirecteurs hebben ook moeite met de afschaffing van de zogenoemde mentoruren drie jaar geleden. Daardoor kunnen ervaren leerkrachten geen extra tijd meer vrijmaken om stagiairs op te leiden. ‘De scholen schrikken terug voor het extra werk’, zegt opleidingsdirecteur Caroline Detavernier van de Arteveldehogeschool in Gent.

Docenten kunnen meer dan ze nu doen, stelt Lokerse. „Elke mentor gaat weer anders om met het mentoruur. Hoe vaak worden die uren niet passief ingevuld? Waarom duik je de gymzaal niet in met je klas, of oefen je sociale vaardigheden?”

Na een succesvolle pilot heeft het stadsdeel besloten extra geld vrij te maken voor het programma, zodat meer scholen kunnen deelnemen. 150 leerlingen in zeven mentorklassen van middelbare scholen in Zuid gingen de afgelopen tijd tijdens een mentoruur met jongerenwerkers van onder meer streetcornerwork in gesprek.


edutainment

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘educatief entertainment’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1994

onderwijsvorm die vermaak combineert met leren

Dit project voor kinderen is gericht op edutainment.


wiskundestudent

wiskundestudenten (plural)
wiskundestudentje (diminutive singular)
wiskundestudentjes (diminutive plural)


studium

studie; het systematisch verkrijgen van kennis en intellectuele vaardigheden

Po maturitě se zapsal na bakalářské studium žurnalistiky.

Na zijn eindexamen heeft hij zich ingeschreven voor een bachalorstudie journalistiek.


groepswerkplan

samenstelling van groep zn en werkplan zn met het invoegsel -s-

beschrijving van doelstellingen, onderwerpen en werkvormen voor het onderwijs aan een groep leerlingen, met de overwegingen daarbij en de praktische uitwerking daarvan (als onderdeel van het handelingsplan van de school)

Het is van het allergrootste belang dat men bij het opstellen van een groepswerkplan uitgaat van de beginsituatie van leerlingen en dat men oog heeft voor de verschillen tussen kinderen.

beschrijving van de verdeling van leerstappen uit een vak over de opeenvolgende groepen die het beste is voor het leerproces

Sinds het gebruik van het "groepswerkplan" voor begrijpend lezen, geletterdheid en gecijferdheid, en rekenen en spelling, stemmen leraren structureel het aanbod, de instructie, de opdrachten en de onderwijstijd af op de verschillende onderwijsbehoeften van de leerlingen.


ICT-coördinator

samenstelling van ICT zn en coördinator zn

ICT-coördinatoren (plural)
ICT-coördinators (plural)

een leerkracht die geheel of gedeeltelijk vrijgesteld is van lesgeven om ICT-toepassingen in de school te begeleiden


kopstudie

een masteropleiding in het hoger onderwijs die geen eigen bacheloropleiding heeft


výška

Afgeleid van het bijwoord výše met het achtervoegsel -ka


zijinstroom

samenstelling van zij zn "zijkant" en instroom zn "binnenkomst"

Het meervoud "zijinstromen" staat wel in woordenboeken, maar hiervan zijn in het taalgebruik geen voorbeelden gevonden.

aanstelling als leerkracht van mensen die daarvoor niet volledig zijn opgeleid, maar daarvoor om andere redenen wel bekwaam worden geacht

Haar collega's mogen het nog niet weten, daarom geeft ze geen achternaam, maar Nancy (53), hr-manager bij een maatschappelijke organisatie, zit boven in het gebouw van het UWV omdat ze iets anders wil: het onderwijs in. Ze luistert met vijftig anderen naar het verhaal van Edwin Borger en Vivianne Spruit van het Schoolbureau over zijinstroom in het basisonderwijs.

mensen die een opleiding volgen zonder de normale vooropleiding, maar met een andere opleiding of ervaring op vergelijkbaar niveau

“Bouwmensen leidt timmerlieden, metselaars en assistent-uitvoerders op. Onze corebusiness ligt bij het mbo,” legt Martien uit. “Van niveau 1 tot en met 4. Naast de instroom vanuit het vmbo hebben we ook zijinstroom (mensen die uit een ander vak of situatie instromen). (…)”


praxe

Afgeleid van het Oudgriekse πρᾱξις (praxis)

practicum; praktisch werk van leerlingen of studenten


vmbo-school

samenstelling van vmbo zn en school zn , gespeld met een koppelteken volgens spellingregel 6.J

instelling die voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs verzorgt

De laatste jaren gaf ik praktijkvakken op een vmbo-school.


förskola

Afleiding van het Zweedse woord skola met het voorvoegsel för-

Tio barn på en förskola i Örebro har smittats av tuberkulos.

Tien kinderen op een kleuterschool in Örebro zijn besmet met tuberculose.


C-attest

in het Vlaamse secundaire onderwijs: de leerling is niet geslaagd en moet zijn leerjaar overzitten


B-attest

in het Vlaamse secundaire onderwijs: de leerling is geslaagd en mag overgaan naar elk aansluitend hoger leerjaar, behalve die studierichtingen/onderwijsvormen waarvoor het attest een clausule voorziet


A-attest

in het Vlaamse secundaire onderwijs: de leerling is geslaagd en mag overgaan naar gelijk welk aansluitend hoger leerjaar


zweetkamertje

afgeleid van zweetkamer met het achtervoegsel -tje
**[2] (figuurlijk), doordat de spanning tijdens het wachten de kandidaten meer zou laten transpireren

alleen verkleinwoord wachtkamer voor studenten die een examen moeten afleggen of de uitslag daarvan afwachten

Wie in Leiden studeert of er promoveert, komt vroeger of later terecht in het zweetkamertje.

Weblink bron
Friederike de Raat
 “Beatrix zal niet verdwijnen” (2 augustus 2014) op nrc.nl


studentenbond

samenstelling van student zn en bond zn met het invoegsel -en-

students' union

vakbond waarvan de leden vooral of overwegend studenten zijn

De 25-jarige Milani is geboren in Iran en kwam op zijn twintigste naar Engeland. Hij ging er naar school, studeerde er en werd via de studentenbond politiek actief.

Weblink bron
Romana Abels
 “Als Ali Milani (25) wint, verliest Boris Johnson zijn zetel” (9 december 2019), Trouw

De studentenbond wil dat een landelijke commissie gaat toetsen of de toegankelijk van het onderwijs in gevaar komt als een opleiding verengelst.

Weblink bron “Universiteiten positief over onderwijsplannen kabinet” (04-06-2018), Tubantia


lesboer

docent of leraar die met te weinig betrokkenheid zijn lessen afdraait

Als ik elke avond naar huis zou gaan, voel ik me een lesboer en dat wil ik niet.”

Weblink bron “Rijdende school strijkt neer in Oldenzaal” (07-04-2016), Tubantia

„Ik voelde me een lesboer, die van leslokaal naar leslokaal rende. Ik kon niet afwijken van het programma, het was niet inspirerend. Zeg nou zelf; wat hebben jongens van het allerlaagste niveau -vmbo bb- eraan om een boekverslag te maken?”

Weblink bron
ARIANNE MANTEL
 “’Het viel vies tegen’” (30 nov. 2016), De Telegraaf


onderwijsrecht

samenstelling van onderwijs zn en recht zn

vakgebied dat gaat over alle wet- en regelgeving betreffende het onderwijs

Daarnaast kreeg de Onderwijsinspectie onlangs ook kritiek van hoogleraren onderwijsrecht. Zij stelden in NRC Handelsblad dat de inspectie in het onderzoek naar het Haga Lyceum leed aan een ‘tunnelvisie’. Het onderzoek zou er vooral op gericht zijn belastend materiaal te vinden om de school te kunnen sluiten.

Weblink bron
Tjerk Gaulthérie van Weezel en Rik Kuiper
 “Gerechtshof brandt vingers niet aan inspectierapport over Haga Lyceum” (24 december 2019), de Volkskrant

Kantinka Slump, gespecialiseerd in het onderwijsrecht, voegt er aan toe dat de onduidelijke status van de CMS er debet aan is dat de medezeggenschapsposities van docenten, ouders en leerlingen van de SBE op de tocht staan.

Weblink bron “Geen kort geding om Cito-toets Scholingsboulevard” (28-06-2009), Tubantia


numerus clausus

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘gesloten aantal leerlingen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1953

niet meer studenten tot een studie toelaten dan een beperkt aantal


numerus fixus

Vaste combinatie die onvertaald is overgenomen uit het Latijn, in de betekenis van ‘gesloten aantal leerlingen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1970


spookstudent

spookstudenten (plural)
spookstudentje (diminutive singular)
spookstudentjes (diminutive plural)

een student die staat ingeschreven bij een instelling voor hoger onderwijs, maar niet (meer) komt opdagen

In de loop van het collegejaar nam het aantal spookstudenten toe doordat studenten met de opleiding stopten.

een student die een studiebeurs krijgt, maar geen contact heeft gehad met de onderwijsinstelling

een student die bij zijn/haar ouders woont, maar geregistreerd staat op een eigen adres te wonen om zo de hoge uitwonende studiebeurs te krijgen


EHBO-cursus

EHBO-cursussen (plural)
EHBO-cursusje (diminutive singular)
EHBO-cursusjes (diminutive plural)

het onderwijs in hoe men EHBO dient toe te passen


uloschool

onderwijsinstelling voor uitgebreid lager onderwijs deel van het huidige vmbo


lts

lagere technische school voorganger van het voorbereidend middelbaar beroeps onderwijs

Vier scholen voor voortgezet onderwijs uit Nijverdal (College Noetsele en Nieuwland) en Rijssen (Chr. Mavo en Chr. LTS) fuseerden in 1994 tot één brede, open christelijke scholengemeenschap. Die kreeg de naam Reggesteyn, om de verbinding tussen Rijssen en Nijverdal aan te geven. De school wil ook een goede band hebben met de lokale samenleving.

Weblink bron
Dick Janssen
 “Reggesteyn luidt in Rijssen zilveren jubileum met masterclass over geluk” (09-10-2019), Tubantia

„Vroeger was er de lts waar leerlingen werden opgeleid tot vakman. Nu komen ze van het vmbo in een baan waar de baas hun het vak nog moet leren.”

Weblink bron
WANDA BREGMAN
 “Vakman wordt miskend” (31 jan. 2019), De Telegraaf


poësis

de vijfde klas van de klassieke humaniora in België (vergelijkbaar met het Nederlandse gymnasium)

De Antwerpenaar is ondertussen 60. Middelbare school liep hij bij de jezuïeten en in de poësis besliste hij om industrieel ontwerper te worden.

Weblink bron
pdd
 “De stratosfeer van Paul Verhaert” (02/09/2005), De Standaard


prosector

prosectoren (plural)
prosectors (plural)

ontleder van menselijke en dierlijke lichamen


zomeruniversiteit

samenstelling van zomer zn en universiteit zn

summer university

cursussen en colleges die in de zomer, buiten het reguliere studiejaar worden gegeven op een universiteit of hogeschool

Het zogenaamde nieuwe perspectief op Paulus is niet ter zake. De rechtvaardigingsleer is en blijft het hart van Paulus’ theologie, aldus prof. dr. A. Lindemann donderdag op de zomeruniversiteit in Münster.

Weblink bron “„Nieuwe visie op Paulus niet ter zake”” (28-08-2009), Reformatorisch Dagblad

Het belijdenisgeschrift stond centraal op de jaarlijkse gereformeerde zomeruniversiteit voor studenten, theologen en predikanten uit Nederland en het Duitstalige gebied. Zo’n veertigdeelnemers bespraken in hoor- en werkcolleges diverse aspecten van achtergrond, inhoud en blijvende betekenis van de „eenvoudige Heidelberger.”

Weblink bron “„Ursinus zag drie stukken chronologisch”” (24-08-2012), Reformatorisch Dagblad


oefentoets

reeks opgaven om na te gaan of bepaalde lesstof voldoende wordt beheerst om een echt examen met succes af te leggen

Om optimaal voorbereid te zijn op de dag van de toets, maken veel leerlingen de zogeheten TIP-toets. Wie die maakt, wordt getipt voor een goed resultaat bij de CITO-toets, want de TIP-toets is een oefentoets ter voorbereiding op de echte.

Weblink bron
Dirk Wolthekker
 “Test en toets; Ook een slim kind kan laag scoren” (20 februari 1997) op nrc.nl


třída

klas; een groep leerlingen die een tijdlang gezamenlijk les krijgen

V naší třídě je dvacet žáků.

klas, klaslokaal; een ruimte om aan een groep leerlingen les te geven

Naše třída má okna obrácená k jihu.

Ons klaslokaal heeft de ramen op het zuiden gericht.


zwerfklas

zwerfklassen (plural)
zwerfklasje (diminutive singular)
zwerfklasjes (diminutive plural)


examenleerling

een leerling op een middelbare school die in dat schooljaar examen moet doen

De examenleerling studeerde hard ter voorbereiding op de examens.


examenklas

examenklassen (plural)
examenklasje (diminutive singular)
examenklasjes (diminutive plural)

een klas leerlingen op een middelbare school die in dat schooljaar examen moeten doen

De examenklas organiseerde na afloop van de examens een leuk uitje.


eindexamenkandidaat

Samenstelling van eindexamen en kandidaat


zoukles

onderwijs in zekere snelle Antilliaanse muziek


zustersschool

samenstelling van zuster zn en school zn met het invoegsel -s-


groepachter

Samenstelling van groep acht met het achtervoegsel -er

kinderen die in groep acht zitten van de basisschool in Nederland


tweefasestructuur

samenstellende samenstelling van twee ht, fase zn en structuur zn , aangetroffen vanaf 1978

tweefasestructuren (plural)
tweefasenstructuur
tweefasenstruktuur
tweefazenstructuur
tweefazenstruktuur

tussen 1982 en 2002 wettelijk voorgeschreven opbouw van het studieprogramma in het wetenschappelijk onderwijs

Ondanks deze gepolitiseerde verhoudingen, werden tussen het bestuur van de universiteit, de vakgroepen en de studenten regelmatig coalities van wisselende samenstelling gesloten om de externe bedreigingen het hoofd te kunnen bieden. Bij de Wet Universitaire Bestuurshervorming (WUB), de invoering van de tweefasestructuur, de verkorting van de maximale studieduur, de operatie Selectieve Krimp en Groei (SKG), het Studentgericht Onderwijs (SGO) en als meest recente verandering de introductie van het Bachelor-Mastersysteem (BaMa) hadden deze drie partijen, op zijn zachtst uitgedrukt, conflicterende belangen.

Weblink bron
Cor van der Heijden
 “Universiteit van de ongepaste afkorting” (4 oktober 2003) op nrc.nl


oio

iemand die onderzoek doet om een proefschrift te schrijven

De meeste promovendi echter zijn aio’s of oio’s: personen die vier of vijf jaar aan een universiteit zijn aangesteld (na selectie) en die óf slechts zeer beperkt (aio’s) of helemaal niet (oio’s) bij het universitaire werk betrokken worden. Zij kunnen en moeten dus vrijwel hun gehele tijd aanwenden om te promoveren.

Weblink bron “Promoveren in de pastorie meestal niet verantwoord” (23-05-2006), Reformatorisch Dagblad


opstromen

doorgaan naar een opleiding waar meer theoretische kennis wordt onderwezen

Om de krimp op te vangen zou er één vmbo-, één havo- en één vwo-school komen. Alleen nog categoraal onderwijs dus – op de Vrije School na. Ouders zagen dat niet zitten; vooral niet als hun kind een dubbel advies had zoals havo/vwo. Zij willen dat hun kind kan opstromen.

Weblink bron
Mirjam Remie
 “Te veel leraren, te weinig scholieren” (7 juni 2018) op nrc.nl

"Uiteindelijk ontvangen ook de mavo-plussers het vmbo-t-diploma. "Maar ze krijgen wel een betere voorbereiding en een naadloze toegang tot havo, tenzij ze tussentijds opstromen naar havo, dat kan natuurlijk ook." Zeer goede mavo-plussers kunnen direct doorstromen naar havo 5 in plaats van havo 4.

Weblink bron “Mavo keert terug in Almelo” (28-01-2009), Tubantia


faculteitsraad

samenstelling van faculteit zn en raad zn met het invoegsel -s-

medezeggenschapsorgaan van studenten en personeel bij een hoofdafdeling van universiteit of hogeschool

„Medezeggenschap klinkt stom”, zegt ze. Aan ervaring ontbreekt het haar niet. Eerder zat ze in de faculteitsraad en in het bestuur van studievereniging Codex.

Weblink bron
Maarten Huygen
 “Student schuwt inspraak” (23 juni 2016) op nrc.nl

vertegenwoordigend orgaan van het wetenschappelijk personeel bij een universiteit

Inmiddels verscheen in het staatsblad van 7 oktober het ‘Organiek Reglement’ dd. 5 september 1966, met een tekst van 51 artikelen waarbij wordt uitgegaan van twee afdelingen aan de Leuvense universiteit, bestuurd door een academische raad; elke afdeling telt zeven profane faculteiten, bestuurd door een faculteitsraad.

Spiegel Vlaamse beweging : Leuven naar de demokratisering! in: Neerlandia., jrg. 70 nr. (1966), Algemeen Nederlands Verbond, Den Haag, p. 176


vakdidactiek

samenstelling van vak zn en didactiek zn

methodische kennis en vaardigheid om mensen iets op een specifiek gebied te leren


amto

de afkorting voor Avond Middelbare Technische Opleidingen, een Belgische onderwijsvorm

Hij volgt al drie jaar amto.


uhd

iemand die op wetenschappelijk niveau, direct onder de rang van hoogleraar onderwijs geeft aan studenten en promovendi kan begeleiden

Iris van Domselaar is uhd rechtsfilosofie en beroepsethiek voor juristen en directeur Amsterdam Centre on the Legal Professions (UvA).

Weblink bron
Iris van Domselaar
 “De rechter is meer dan een probleemoplosser (bijschrift)” (14 januari 2020) op nrc.nl


rijksacademie

samenstelling van rijk zn "nationale overheid" en academie zn "school" met het invoegsel -s-

instelling voor hoger onderwijs op een bepaald vakgebied, die door de nationale overheid in stand wordt gehouden
Deze aanduiding is vaak, maar niet uitsluitend gebruikt voor kunstopleidingen.

De school is aan het eind van de jaren veertig van de twintigste eeuw rijksacademie geworden en was tot in de jaren vijftig de enige toneelopleiding in Nederland.

Paul Post
 Het nut van toneel: De Maatschappij tot Nut van 't Algemeen en de opleiding van toneelspelers in: Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde., jrg 119 nr. 4 (2003), p. 315

De gesubsidieerde muziekscholen ondervinden heel wat concurrentie niet alleen van de rijksacademies maar ook van de kunsthumaniora's.

Danny Van den Bussche
 Verbondsberichten : Kunstenaarsbelangen in: Vlaanderen., 193 jrg 32 nr. 2 (maart/april 1983), Christelijk Vlaams Kunstenaarsverbond, Roeselare, p. 119


vrij leren

vaste verbinding van vrij (bijvoeglijk naamwoord) en leren (werkwoord)

manier van eigen maken of aanpassen van nieuwe of bestaande kennis, gedrag, vaardigheden of houding, waarbij de lerende een hoge mate van vrijheid en initiatief heeft

Autonoom leren is niet hetzelfde als vrij leren.

Weblink bron Gearchiveerde versie Bij Agora bepaalt de leerling het reisdoel, de docent de weg ernaartoe in: ZinMag, jrg. 4 nr. 3 (2018)

Het Duitse onderwijsstelsel waarbij elk van de 16 deelstaten zijn eigen onderwijssysteem mag bepalen biedt traditioneel een goede voedingsbodem voor modellen van vrij leren. Toch is de vrijheid in het systeem van Rasfeld niet zo absoluut als in Montessori- of Steinerscholen.

Weblink bron Gearchiveerde versie
nkdr
 “Geen punten en geen lessenrooster: deze school doet het” (1 juli 2016) op nieuwsblad.be

Ik zie expressie als de voornaamste taal van een vrij lerend kind.

Weblink bron Gearchiveerde versie
Eiris Tans
 “Nieuwe begeleider Eiris” (24 december 2015) op BasisschoolDeVallei.nl

Ik denk dat onze scholen er hun voordeel mee kunnen doen door via dit boekje een aantal zaken rond het begrip ‘vrij leren’ (opnieuw) aan de orde te stellen.

Weblink bron Gearchiveerde versie
Tom de Boer
 Vrij leren in: Mensen-Kinderen, jrg. 16 nr. 1 (september 2000), Nederlandse Jenaplan-vereniging, Schagen, p. 33


mms

afkorting van multimedia messaging service

vorm van middelbaar onderwijs die van 1867 tot 1968 in Nederland bestaan heeft.


parallelcollega

samenstelling van parallel bn en collega zn

parallelcollega's (plural)
parallelcollegae (plural)

groepsleerkracht van een andere groep in hetzelfde leerjaar

'Op onze school is juf Inge gek op wetenschappen en chemie', zegt directeur Caroline Criel. ' Ze vroeg me of ze mocht deelnemen aan de Atomiumwedstrijd. Juf Inge haar argumenten waren sterk en ik gaf haar groen licht. Collegiaal zoals ze is, sleurde ze haar parallelcollega, juf Liesbeth, mee in het project 'Mooi en cool met chemie'. Niemand kon vermoeden dat ik een telefoontje zou krijgen met de boodschap dat zowel 5 LA als 5 LB genomineerd werden.'

Weblink bron
Ann Braeckman
 “Stem Pius X naar het Atomium : Pius X-school heeft twee nominaties op zak voor Ketnetwedstrijd” (20 januari 2010) op nieuwsblad.be


opponens

aanspreektitel van iemand die (kritische) vragen stelt tijdens de promotie aan een universiteit


Klaessschtubb

Duits: Klassenraum, v, Klassenzimmer, v
Engels: classroom, schoolroom


cursusjaar

De term "cursusjaar" wordt gebruikt om het verschil met het "kalenderjaar" aan te geven en duidt vaak op de tijd tussen twee opeenvolgende zomers; de feitelijke periode waarin onderwijs wordt aangeboden is dus meestal korter dan 12 maanden.

periode van 12 maanden waarbinnen een instelling verschillende reeksen lessen aanbiedt

Nog geen negenduizend studenten hebben zich aangemeld voor het komende cursusjaar, zo blijkt uit cijfers van de HBO-raad.

Weblink bron
Pim van den Dool
 “Zorgen over afnemende interesse voor lerarenopleiding” (6 juni 2012) op nrc.nl

periode van 12 maanden waarbinnen een samenhangende reeks lessen als deel van een langere opleiding kan worden gevolgd

Aan het eind van mijn eerste cursusjaar kon ik mijn voor- en achternaam blind typen.

Weblink bron
Driss Tafersiti
 “Proefwerk” (11 februari 2010) op nrc.nl

Zij is beleidsmedewerker aan het ROC en werkt aan een proefschrift over de resultaten van de opleiding die in het cursusjaar 2001-2002 van start ging.

Weblink bron
Jacqueline Kuijpers
 “Handig Nederlands leren” (10 januari 2004) op nrc.nl

Sinds enige tijd kunnen middelbare scholieren in Nederland anoniem aangeven wat zij vinden van hun leraren. Ze doen dat niet aan het eind van een cursusjaar op een evaluatieformulier dat kan dienen als input voor een functioneringsgesprek, nee, ze kunnen dat doen op elk moment, op een openbare site.

Weblink bron
Margo Trappenburg
 “Meester, waarom bent u nu zo zenuwachtig?” (10 december 2007) op nrc.nl


dean

He is the dean of the faculty.


graduation

/ˌɡɹædʒuˈeɪʃən/

There were loud cheers during his graduation.

Er was luid gejuich tijdens zijn diploma-uitreiking.


grade

He always had good grades in math.

Hij has altijd hoge cijfers voor wiskunde.

He was in grade five.


grade

Has our exam been graded yet?


taalonderricht

samenstelling van taal zn en onderricht zn

Ook zullen hier computercursussen en ander taalonderricht worden aangeboden.

Weblink bron “TaallesROC naar Bastion” (04-08-2008), Tubantia

Een Nederlandse scholier krijgt in het eerste en tweede leerjaar gemiddeld acht uur intensief taalonderricht, waardoor het een groot deel uitmaakt van het wekelijkse curriculum.

Weblink bron
gom, jvde
 “‘Vlaamse kinderen lezen minder snel dan Nederlandse’” (03/03/2017), De Standaard


taalnorm

eis met betrekking tot het noodzakelijke taalniveau

De taalnorm in de toets sluit aan bij de nieuwe exameneisen die vanaf schooljaar 2013-2014 aan mbo’ers worden gesteld. Die norm is hoger dan de norm die nu wordt gehanteerd. In november komt er een nieuwe toets; daarna verschijnt een volledige rapportage over het taalniveau van onderwijsassistenten.

Weblink bron “„Onderwijsassistent kan niet begrijpend lezen”” (19-07-2011), Reformatorisch Dagblad

De taalvaardigheid van leidsters op de zogenoemde voorschool in Amsterdam is de afgelopen jaren flink bijgespijkerd. In 2009 haalde nog maar 60 procent van de leidsters de taalnorm. Maar inmiddels voldoet 94 procent aan de norm. Dat zei wethouder Pieter Hilhorst (onderwijs en jeugdzorg) woensdag.

Weblink bron “Leidsters voorschool Amsterdam bijgespijkerd” (12-02-2014), Reformatorisch Dagblad


taalniveau

level of language

de mate waarin iemand een taal kan gebruiken; de mate waarin iemand taalvaardig is

stadium in de ontwikkeling van de taalvaardigheid

Ook laat de kwaliteit van docenten te wensen over en zitten cursisten met verschillende taalniveau’s in één klas.

Weblink bron “Taal en bureaucratie staan inburgering Syriërs in de weg” (12-03-2020), Reformatorisch Dagblad

’‘Er zijn veelbelovende initiatieven op het gebied van het begeleiden van nieuwkomers’‘, aldus Hamer. ’‘Een mooi voorbeeld is de gemeente Utrecht waar taal, werk en opleiding worden gebundeld in één leer- en werkprogramma. Daardoor kunnen mensen met een laag taalniveau toch aan de slag.’‘

Weblink bron “„Help vluchteling beter met vinden van werk”” (24-05-2019), Reformatorisch Dagblad


taalmethode

taalmethoden (plural)
taalmethodes (plural)

Dat de ontlezing heeft toegeslagen, is oud nieuws. Al jarenlang wordt daarover geklaagd. Leerkrachten in het basis- en het voortgezet onderwijs spannen zich ervoor in om hun leerlingen warm te maken voor een mooi boek, een goed verhaal. Zij halen hun informatie uit allerlei bronnen: tijdschriften, digitale platforms, de taalmethode, websites van boekwinkels en brochures van uitgeverijen.

Weblink bron
anneke de Jong
 “Teloorgang van het tijdschrift over jeugdliteratuur” (13-12-2012), Reformatorisch Dagblad

De methode bevat twintig lessen die in de bovenbouw van de basisschool naast de bestaande taalmethode kunnen worden gebruikt. Daarnaast worden er toetsen aangereikt om het schrijfniveau te kunnen meten, een handleiding voor de leerkrachten en een dvd met aanvullend filmmateriaal.

Weblink bron
L. Vogelaar
 “Nieuwe methode: Eerst nadenken, dan pas schrijven” (31-08-2016), Reformatorisch Dagblad


talenschool

samenstelling van taal zn en school zn met het invoegsel -en-

onderwijsinstelling die gespecialiseerd is in taalonderwijs

"Canada’s multiculturele samenleving en het feit dat we eigenlijk allemaal immigranten zijn maakt de wil om de vluchtelingen te helpen zo groot", zegt Laurie Fraser, van een talenschool voor vluchtelingen. "De wachtlijst voor vrijwilligers die willen helpen is langer dan de lijst met vluchtelingen."

Weblink bron “Canadezen willen dat regering meer vluchtelingen opneemt” (22-04-2016), NOS

Wizard begon een talenschool en schreef bestsellers. Maar in de eerste plaats, benadrukt de miljardair, is hij een gelovig man. Als mormoonse zendeling stak hij de afgelopen anderhalf jaar zijn tijd, en een groot deel van zijn geld, in humanitair werk in een uithoek van Brazilië.

Weblink bron “Braziliaanse miljardair helpt Venezolaanse vluchtelingen” (13-03-2020), NOS


talencursus

samenstelling van taal zn en cursus zn met het invoegsel -en-

kortdurende lesperiode waarin men een taal leert

Iedereen kent wel iemand die een tijdje in een exotisch oord een talencursus volgt, vrijwilligerswerk doet, op reis gaat.

Weblink bron
arc Bessems
 “Twee meiden die nooit meer thuis kwamen” (23-12-2014), NOS

Het kost ze misschien een beetje moeite, maar veel buitenlanders die voor hun werk in Nederland wonen, proberen echt Nederlands te spreken. Zeker als deze expats een talencursus hebben gehad.

Weblink bron “Expats: praat Nederlands met mij” (25-07-2013), NOS


collega-hoogleraar

samenstelling van collega zn en hoogleraar zn , geschreven met een koppelteken volgens spellingregel 6.I

collega-hoogleraars (plural)
collega-hoogleraren (plural)
collega's-hoogleraars (plural)
collega's-hoogleraren (plural)

iemand die net als de eerder genoemde persoon ook een professor is


digibord

kofferwoord van "digitaal schoolbord", aangetroffen vanaf 2006
René Hoonhorst
 Digibord doet zijn intrede in: Provinciale Zeeuwse Courant , jrg. 248 nr. 259 (2 november 2006), p. 41 (Z 11) kol. 2/5

Dit soort borden wordt ook wel buiten het onderwijs gebruikt, maar daar zijn grote aanraakbeeldschermen meer gebruikelijk.

grote witte plaat waarop wisselende informatie uit een computer of vanaf internet wordt getoond en met de mogelijkheid daar met speciale pen teksten of schetsen aan toe te voegen

Vaak geeft de ‘zieke’ docent online les vanuit huis en volgen de scholieren in de klas de instructies via hun laptops of het digibord.

Weblink bron
Mirjam RemiePatricia Veldhuis
 “Nu steeds meer leerlingen thuiszitten neemt de chaos op scholen toe” (25 september 2020) op nrc.nl


trainerscursus

samenstelling van trainer zn en cursus zn met het invoegsel -s-

Sneijder heeft de ambitie om na zijn actieve carrière de trainerscursus te gaan volgen.

Weblink bron “Sneijder stopt als international na bezoek Koeman” (04-03-2018), NOS

"Mijn advies is: doe de trainerscursus in Zeist. In mijn ogen zou hij een ideale jeugdtrainer zijn.

Weblink bron “Waar ging het mis met Ibrahim Afellay?” (06-04-2018), NOS


kerstrapport

kerstrapporten (plural)
kerstrapportje (diminutive singular)
kerstrapportjes (diminutive plural)

een schriftelijk bericht over de voortgang op school, uitgegeven vlak voor de kerstdagen

Op het kerstrapport stonden alleen maar achten en negens.


kerstexamen

een examen dat in de kerstperiode wordt afgenomen

Door de goede voorbereiding slaagden alle leerlingen voor hun kerstexamen.


kwalificatieafdeling

samenstelling van kwalificatie zn en afdeling zn

onderdeel van het secundair onderwijs dat leerlingen voorbereid voor bepaalde functies op de arbeidsmarkt

De kwalificatieafdeling bereidt de leerlingen voor op hun intrede in de maatschappij.

De structuur van het voortgezet onderwijs in Belgie en Nederland, Jan De Graeve, Gent / Geert Groothoff, Den Haag in: Neerlandia., jrg. 87 nr. 3 (juni 1983), p. 148

Sinds de invoering van de eenheidsstructuur in het secundair (1991) bestaan er voor TSO-of BSO-leerlingen geen korte kwalificatieafdelingen (de zogenoemde A3- of A4-opleidingen) meer.

Weblink bron
Michel Albrechts
 Dialoog : Korte kwalificatie in: Klasse , nr. 167 (september 2006), departement Onderwijs, ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, p. 56 kol. 1


algemeen vormend

algemeen vormender (uninflected comparative)
algemeen vormende (inflected positive)
algemeen vormends (partitive positive)

gericht op een bredere ontwikkeling en niet direct op een beroepspraktijk

In deze publicatie wordt een onderscheid gemaakt tussen het beroepsgerichte vmbo en het algemeen vormend onderwijs (avo). Tot het beroepsgerichte vmbo worden de basisberoepsgerichte leerweg en de kaderberoepsgerichte leerweg gerekend. Tot het avo worden de theoretische leerweg (inclusief de gemengde leerweg) van het vmbo, het havo en het vwo gerekend.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Algemeen vormend onderwijs” op cbs.nl

Algemeen vormende vakken (avo-vakken) leveren voor leerlingen in het beroepsonderwijs regelmatig problemen op.

Weblink bron
Caroline Van Leeuwen e.a.
 Algemeen vormende vakken in het beroepsonderwijs: verbindingen met het opleiden voor een beroep in: Tijdschrift voor Lerarenopleiders, jrg. 37 nr. 2 (juni 2016)


woordweb

grafsiche weergave van alle associaties die men bij een bepaald woord kan maken

,,Wat is vrijheid?” Etuis komen tevoorschijn, schriften worden opengeslagen. Met een woordweb moeten leerlingen van de Anninksschool in Hengelo zoveel mogelijk associaties bedenken bij het woordje vrijheid. ,,Dat je je mening mag uiten”, zegt een meisje. ,,Dat je veilig over straat kan”, zegt een ander.

Weblink bron
Laurien van Ulzen
 “Leerlingen krijgen les over de oorlog op Anninksschool in Hengelo” (04-04-2017), Tubantia

Een optie is om te beginnen met concentratiekampen. Concentratiekampen associëren de meeste leerlingen met Duitsland, en dan maak je de brug naar de Britten. Een woordweb levert het benodigde vocabulaire, maar dat zou je ook tevoren kunnen laten leren.

Weblink bron
Dr. ir. Piet Murre
 “Werk als christelijke docent met authentiek materiaal” (11 april 2019), Reformatorisch Dagblad


voetbaltrainerscursus

samenstelling van voetbaltrainer zn en cursus zn met het invoegsel -s-

opleiding tot oefenmeester voor voetballers


Erasmusstudent

samenstelling van Erasmus en en student zn

Letterwoord European Community Action Scheme for the Mobility of University Students en student

een student die meedoet aan het internationale uitwisselingsprogramma voor studenten van de Europese Unie

Twee keer werd de fiets van Charles Michel gestolen. Maar dat was 20 jaar geleden, toen de Belg in Amsterdam was als Erasmusstudent.

Weblink bron “Charles Michel op tour langs de hoofdsteden” (20-11-2019), NOS

Bij de presentatie van de uitgewerkte plannen vanmiddag zei vice-commissievoorzitter Jyrki Katainen dat elke aan Erasmus uitgegeven euro ‘een investering in onze toekomst’ is. "Als oud-Erasmusstudent weet ik waarover het heb." Hij werd er in elk geval premier van Finland en later dus vice-commissievoorzitter mee.

Weblink bron
Frans Boogaard
 “Europa stuurt 12 miljoen studenten naar buitenland” (30-05-2018), Tubantia


čtverec

Afgeleid van het telwoord čtverý met het achtervoegsel -ec

zeventje; een cijfer gegeven in het onderwijs


autodidactisch

afleiding van didactisch met het voorvoegsel auto-

self-taught

betrekking hebbend op het zichzelf dingen aanleren zonder tussenkomst van een onderwijsinstelling

Groot hoopt verder dat de overheid zijn informatie gaat gebruiken om te kijken of het aantal rondzwervende pet-flessen vermindert. Als autodidactisch zwerfafvaldeskundige vindt hij de huidige methode niet nauwkeurig genoeg.

Weblink bron “Na ruim 12.000 stuks troep weet Dirk: opruimen heeft geen zin” (20-07-2017), NOS

Autodidactisch als hij was, schilderde hij het ene na het andere pleidooi voor een eigen, wondere werkelijkheid.

Weblink bron “Expositie nuanceert beeld van foute schilder Pyke Koch” (18-11-2017), NOS


aojsbildung

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-aojsbildung (wersja Józefa Gary).ogg


bamastructuur

indeling van hoger onderwijs in twee fases die de bacheloropleiding en masteropleiding worden genoemd

In 1999 werd de Bolognaverklaring ondertekend door de ministers van Onderwijs van 29 Europese landen. Daarmee werd de aanzet gegeven tot een hervormd Europees hoger onderwijs. De invoering van de Bachelor-Masterstructuur - de BaMastructuur - is waarschijnlijk de meest zichtbare uitwerking van de Bolognaverklaring.

Weblink bron
kdd
 “'Iedereen moet toegang krijgen tot Europees hoger onderwijs'” (16/05/2007), De Standaard


vysoká škola

Samenstelling van het bijvoeglijke naamwoord vysoký en het zelfstandige naamwoord škola


ústav

Afgeleid van het zelfstandige naamwoord stav met het voorvoegsel u-


předmět

Ze všech předmětů mám nejraději zeměpis.

Van alle vakken vind ik aardrijkskunde het leukst.


ebo

[1] afkorting van eenvoudig beroepsonderwijs


consigner

Ontleend aan Latijn consignare “waarmerken”, “van een teken (van echtheid) voorzien” .

detentie geven, verbieden de barakken of de school te verlaten


glogetuigschrift

samenstelling van glo zn en getuigschrift zn

bewijs dat men het gewoon lager onderwijs (in Suriname) met goed gevolg heeft afgesloten


gloleerling

leerling van het gewoon lager onderwijs (in Suriname)


gloniveau

geschiktheid voor leerlingen van het gewoon lager onderwijs (in Suriname)


gloschool

school voor het gewoon lager onderwijs (in Suriname)


glotoetsboekje

samenstelling van glo zn en toetsboekje zn

boekje waarin de opgaven staan voor de eindtoets van het gewoon lager onderwijs (in Suriname)


immersieonderwijs

samenstelling van immersie zn en onderwijs zn

onderwijs dat gegeven wordt in een vreemde, met als doel deze vreemde taal te leren

Bovendien blijven we ook in onze methodiek voorzichtig: waar onze meesters en juffen nog vooral klassieke lestechnieken hanteren voor vreemde talen, kiezen onze buurlanden vaak voor het immersieonderwijs. 'Door vakken in een vreemde taal te geven, leer je de taal beter', zegt Consuegra. 'We moeten daarvoor open durven te staan, in plaats van vast te houden aan traditionele lesmethodes. Dat is vandaag het centrale vraagstuk in het verbeteren van ons taalonderwijs.'

Weblink bron
sb
 “'Belgische kinderen hebben drempelvrees voor vreemde talen'” (26/09/2016), De Standaard

Wat is immersieonderwijs alweer? Momenteel bieden 61 scholen in Vlaanderen en Brussel een ‘CLIL-traject’ aan. CLIL staat voor Content and Language Integrated Learning. Eenvoudig uitgelegd: in plaats van in het Nederlands worden vakken in het Frans, het Engels of het Duits onderwezen. Vooral de uren geschiedenis, aardrijkskunde of wiskunde komen het meest in aanmerking.

Weblink bron
Maarten Goethals
 “Wiskunde in het Frans, ça marche très bien, merci” (13/02/2017), De Standaard

In Brussel zijn er nu al immersiescholen, waar leerlingen bepaalde vakken in het Frans of het Nederlands kunnen volgen. ‘Immersieonderwijs wordt nog altijd in een eentalige school gegeven, waarbij de communicatie en de voertaal van de school eentalig is’, zegt Pauwels. ‘In de meertalige school worden alle talen gelijkwaardig behandeld.’

Weblink bron
Simon Grymonprez
 “Krijgt Brussel meertalige scholen?” (26/03/2019), De Standaard

Sinds een pilootproject in 1989 voorziet de Federatie Wallonië-Brussel extra financiële steun voor scholen die immersieonderwijs aanbieden (EMILE) in het Nederlands, Engels of Duits.

Weblink bron “Nederlands in België” (geraadpleegd 4 mei 2021), Wikipedia


Mammoetwet

samenstelling van mammoet zn en wet zn , beeldspraak van het Tweede Kamerlid A. Roosjen verwijzend naar de in zijn ogen te grote omvang van de regeling, geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.A

algemene regels die de wetgever in 1963 heeft vastgesteld om het onderwijs dat direct na het basisonderwijs wordt gevolgd ingrijpend te hervormen

In feite is er sinds de Mammoetwet in 1968 op een ongelofelijke manier gesold met ons onderwijs.

Weblink bron
H.J.A. Hofland
 “Wortels van de crisis” (12 december 2012) op nrc.nl


rekenmethode

samenstelling van reken ww en methode zn

rekenmethoden (plural)
rekenmethodes (plural)

geheel van onderling afgestemde werkwijzen en leermiddelen voor het maken van sommen

In 1995 werd Vuurmans uitgever bij Meulenhoff Educatief (later ThiemeMeulenhoff), waar ze onder meer nog een rekenmethode ontwikkelde, ‘Alles Telt’.

Weblink bron
Sandra Heerma van Voss
 “Anne Coos Vuurmans (1949-2020): de warme stem van Artis’ Planetarium” (3 december 2020) op nrc.nl

Tjip de Jong kan de rekenmethoden met „rekenmuur”, „getallenslang”, „tegelvloer” of „rekenrek” niet meer volgen.

Weblink bron
Tjip de Jong
 “Zo leert mijn zoon 1+1=11” (22 november 2018) op nrc.nl


lwoo

extra begeleiding voor leerlingen in een van de leerwegen van het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs


ab-bord

samenstellende samenstelling van a zn, b zn en bord zn , geschreven met een koppelteken volgens spellingregel 6.G

hornbook

plank met handvat en venster waarin letters in alfabetische volgorde staan afgebeeld, tot de 20e eeuw gebruikt als hulpmiddel om kinderen te leren lezen

⧖ Naast deze eerste abc-boekjes maakte men op school bij het elementaire leesonderwijs tevens gebruik van Ab-borden: kleine eikehouten plankjes waarop een blaadje was bevestigd met het abc, het onzevader en soms ook de cijfers 1 tot en met 9. De voorzijde werd vaak bedekt met geolied papier of flinterdun perkament dat op hoorn lijkt. De Engelsen spreken dan ook van een ‘hornbook’.

R.J. Resoort
 Een proper profitelijc boec : Eind vijftiende en zestiende eeuw in:
Willem van Toorn & Netty Heimeriks
 De hele Bibelebontse berg., 2de druk (1990), Querido, Amsterdam, ISBN 90 214 6554 x, p. 76

⧖ De scholieren, die letters hadden geleerd, moesten laten zien, of zij die kenden, op een ab-bord, dat de onderwijzer op zijn lessenaar had liggen of dat aan den lessenaar hing.

Jan Versluys
 “Beknopte geschiedenis van de opvoeding en het onderwijs vooral in Nederland” (1881), W. Versluys, Groningen, p. 77


middagschool

samenstelling van middag zn en school zn

onderwijsinstelling waar men tussen 12.00 en 18.00 uur les geeft

onderwijsactiviteiten tussen 12.00 en 18.00 uur


milieubrigadiertje

samenstelling van milieu zn en brigadiertje zn

leerling die erop let dat de school en de omgeving van de school schoon en vrij van afval zijn (vooral in Suriname)


mindmap

een diagram opgebouwd uit begrippen, teksten, relaties en/of plaatjes, die zijn geordend in de vorm van een boomstructuur rond een centraal thema

De jury prees Koek voor zijn vernieuwende lesmethoden. Zo introduceerde hij in het literatuuronderwijs het maken van een mindmap; een schematische tekening waarin de lezer belangrijke informatie over een boek vastlegt.

Weblink bron “Koek beste leraar Nederlands” (17-05-2014,), NOS

Een film begint bij het doen van wetenschappelijk onderzoek: heel veel artikelen lezen en praten met experts. Vervolgens maken we een mindmap, een script, een storyboard, een animatic en pas dan gaan we aan de slag met het animeren.

Weblink bron
Nick Muller
 “CLOSTAT” (11/04/2014), HP de Tijd

Volgens de media-innovator is het goed mogelijk om verschillende soorten preekschetsen op de iPad te tonen. „Je kunt de preek uittypen op je computer en vervolgens op de preekstoel vanaf je iPad voordragen. Maar ook het maken van een schets met aandachtsgebieden, een ”mindmap”, is eenvoudig.”

Weblink bron “Preken vanaf iPad wordt normaal” (21 februari 2012), Reformatorisch Dagblad


obs

onderwijsvorm in Nederland die openstaat voor alle kinderen tot 12 jaar oud

Bij OBS de Bron aan de Bekestein in Hendrik-Ido-Ambacht heeft vrijdagavond rond kwart over elf een kleine brand gewoed onder het afdak en tegen de gevel van de school.

Weblink bron “Brandje bij school” (29 augustus 2009), Reformatorisch Dagblad


onderwijstopper

samenstelling van onderwijs zn en topper zn

persoon die heel goed onderwijs geeft; persoon die een belangrijke bijdrage levert aan het onderwijs


orthotheek

samenstelling van met het voorvoegsel ortho- en met het achtervoegsel -theek

geordende verzameling onderwijsondersteunend materiaal

De ib'er is verantwoordelijk voor het leerlingvolgsysteem en de orthotheek. Ook draagt hij de zorg voor het opstellen van handelingsplannen en het plannen van de toetsen.

Weblink bron “Interne begeleider” (geraadpleegd 22-8-2021), Wikipedia


leermethode

leermethodes (plural)
leermethoden (plural)

doordachte werkwijze om nieuwe kennis en vaardigheden te krijgen

De groei van de academies heeft druk gezet op de leermethoden en bijgedragen aan de ontsporingen.

Weblink bron
Dingeman Kuilman interview door Arjen Ribbens & David Hielkema
 “'Studenten zeggen steeds vaker: zo ga je niet met mij om'” (21 april 2021) op nrc.nl

Als je van de individualiteit van het kind uit gaat, dan onderzoek je wat voor dit kind de beste leermethode is. De balans daartussen zou kunnen zijn dat voor sommige kinderen leren leren heel geschikt is. Die vervelen zich te pletter in een klassikale, door het rooster gedreven volgorde van lesuren, waardoor ze worden afgeremd. Anderen hebben structuur nodig en zijn pas gelukkig als ze precies weten wat van ze verwacht wordt en in welke volgorde ze dat moeten leren.

Weblink bron
Maarten Huygen
 “‘Het onderwijs is een warboel’” (29 maart 2018) op nrc.nl

Kester ziet meer methoden die misschien wel aantrekkelijk, maar niet effectief en efficiënt zijn. Zoals digitale leermethoden waarbij leerlingen zelf kiezen hoe ze de stof krijgen aangeboden.

Weblink bron
Mirjam Remie & Carlijn Vis
 “Leren hoeft niet leuk te zijn” (8 februari 2018) op nrc.nl

„Leerlingen gebruiken vaak leermethodes die niet effectief zijn. Het nog een keer lezen of het met viltstift highlighten van een tekst werkt niet echt. Je kunt de hele nacht doorwerken. Dan haal je wel het examen, maar je leert niet bij”, zegt ze.

Weblink bron
Maarten Huygen
 “Hoe je iets onthoudt leren ze niet meer” (8 september 2017) op nrc.nl


trisser

afgeleid van trissen ww met het achtervoegsel -er

iemand die een studiejaar voor de derde keer volgt, na daarvoor tweemaal niet te zijn geslaaagd

Ze was warempel een trisser geworden. Mógen worden. Zo alomtegenwoordig bissers waren, zo uitzonderlijk ‘trissers’. Trissen kon maar met speciale permissie van de academische overheid.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Column: Bissers zoals B.” (27 januari 2015) op kuleuven.be


pkl

afkorting van praktisch kadergerichte leerweg uit het Antiliaans - Nederlands

praktisch kadergerichte leerweg overeenkomend met het Europees - Nederlandse vmbo (voorbereidend middelbaar beroeps onderwijs)


pkl-kandidaat

samenstelling van pkl zn en kandidaat zn

leerling van de pkl praktisch kadergerichte leerweg overeenkomend met het Europees - Nederlandse vmbo (voorbereidend middelbaar beroeps onderwijs)


pkl-niveau

samenstelling van pkl zn en niveau zn
uit het Antiliaans - Nederlands

onderwijs met een moeilijkheidsgraad dat voorbereidt op middelbaar beroeps onderwijs niveau 3 (zelfstandig beroepsbeoefenaar)


preiskoro

school voor kinderen die jonger zijn dan 6 jaar


sensei

De Europees kampioen judo in de klasse tot 73 kilogram is volgens de jury "een sensei in het combineren van verschillende social media platformen". Sensei is de Japanse benaming voor leraar of meester.

Weblink bron “Dex Elmont is 'leukst twitterende sporter'” (25-11-2014), NOS

Judoka Mark Huizinga wint in 2000 een gouden medaille op de Spelen van Sydney. Een unieke prestatie van de judoka en een groot succes voor het Nederlandse judo. Ook voor Chris de Korte, de sensei (judomeester) van Huizinga.

Weblink bron “Kijk hier terug: de presentatie van Andere Tijden Sport over oa. Raas en Happel” (18-06-2020), NOS

Een aantal werkt als ”machi-no-sensei”, stadsonderwijzer, op de kleuterschool, om er ’s ochtends of in de namiddag op te passen of als voorleesoma of -opa te dienen.

Weblink bron
Ab Jansen
 “Zorgen om vergrijzing in Japan” (18 februari 2013), Reformatorisch Dagblad


smartboard

grote witte plaat waarop wisselende informatie uit een computer of vanaf internet wordt getoond en met de mogelijkheid daar met speciale pen teksten of schetsen aan toe te voegen

De Goudse scholengemeenschap vestigt het college met de indrukwekkende naam in een omgeving met de uitstraling van het bedrijfsleven: een ontvangstgedeelte, een vergaderunit, een smartboard en een mediatheek. De studenten kunnen er hun eigen bedrijf presenteren en gasten uit binnen- en buitenland ontvangen.

Weblink bron
L. Vogelaar
 “Driestar start International Business College” (6 april 2011), Reformatorisch Dagblad

Nog even en de krijtjes op Nederlandse scholen behoren tot het verleden. De brede school De Steltloper in Kerkrade werkt sinds de officiële opening donderdag als eerste in Nederland volledig met zogenoemde smartboards. Op de school met vierhonderd leerlingen is geen krijtje meer te vinden.

Weblink bron “Krijtjes op school behoren weldra tot het verleden” (19 januari 2006), Reformatorisch Dagblad


vacantverklaring

samenstelling van vacant bn en verklaring zn

mededeling dat een betrekking in aanmerking komt voor een vaste benoeming

Gemotiveerde starters zullen ook meer kansen krijgen om vast benoemd te worden, omdat scholen veel sneller vacantverklaringen zullen uitschrijven.

Weblink bron
BELGA
 “Voordeligere laadpalen, militairen verdwijnen uit straatbeeld en soepelere coronaregels: dit verandert op 1 september” (27/08/2021), De Standaard

Elk jaar moet uw schoolbestuur binnen de scholengemeenschap meedelen welke betrekkingen in aanmerking komen voor een vaste benoeming. Dat is de vacantverklaring. Dit gebeurt voor 15 november.

Weblink bron “Vaste benoeming in het onderwijs”, De Standaard


voj

uit het Surinaams - Nederlands afkorting van voortgezet onderwijs op juniorenniveau


ambtenarenopleiding

samenstelling van ambtenaar zn en opleiding zn met het invoegsel -en-

onderwijs om een functie in dienst van de overheid te kunnen vervullen


avondopleiding

samenstelling van avond zn en opleiding zn

onderwijs voor volwassenen dat men, na het dagelijkse werk, in de avonduren kan volgen

Vandaag starten in drie steden gratis avondopleidingen voor ambitieuze ondernemers. Werklozen en studenten kunnen aan de opleidingen deelnemen in Rotterdam, Eindhoven en Almelo. Daar krijgen ze tips over het opstarten van een bedrijf en gaan ze aan de slag met hun eigen bedrijfsplan.

Weblink bron “Deze opleiding is voor nieuwe eigen bazen” (12-09-2016), NOS

Op het Wellantcollege is volgens De Telegraaf met verbijstering gereageerd op het nieuws over hun leerling. Een woordvoerder van de school zegt tegen de NOS dat er is gesproken met de andere cursisten van de avondopleiding.

Weblink bron “'Michael P. ging naar avondschool in Houten'” (26-10-2017), NOS


automechanica

samenstelling van auto zn en mechanica zn

studierichting in het Vlaams secundair onderwijs


basiswoordenlijst

samenstelling van basis zn en woordenlijst zn

opsomming van alle woorden die men op een bepaald onderwijsniveau minimaal moet kennen

Ook voert hij de 'Basiswoordenlijst Amsterdamse Kleuters' in, wat betrekking heeft op het aantal woorden dat kinderen aan het eind van groep twee moeten kennen. Deze maatregel is speciaal gericht op Marokkaanse en Turkse kinderen, omdat zij over een te beperkte woordenschat blijken te beschikken.

Weblink bron “Over Lodewijk Asscher” (19-12-2012), NOS


sportklas

sportklassen (plural)
sportklasje (diminutive singular)
sportklasjes (diminutive plural)

groep leerlingen met een lesprogramma waarin naar verhouding veel lichaamsbeweging is opgenomen
In Nederland gaat het om een lesprogramma voor het hele jaar, vaak gericht op leerlingen die een loopbaan in de sport nastreven; in België gaat het om een periode van enkele dagen waarin lichamelijke opvoeding wordt gegeven in een sportaccommodatie.

Mijn klas is een sportklas, dan sport je vier keer per week.

Weblink bron
Joke Mat
 “‘Je krijgt heel erg een band met je paard’” (8 april 2017) op nrc.nl

Het schoolleven moet vooral ‘leuk’ zijn: open dag pretpakketjes, mascottes, The After Cito Parties, dans- en sportklassen.

Weblink bron
E.H.De Voogd
 “Leerlingenwerving 1” (19 februari 2011) op nrc.nl


bacheloropleiding

samenstelling van bachelor zn en opleiding zn

de eerste fase van een opleiding aan een instituut voor hogere onderwijs

Eerder dit jaar stopte de universiteit met de bacheloropleiding Nederlands, die met vijf eerstejaarsstudenten en zes tweedejaarsstudenten een kwijnend bestaan leidde. Tegelijk met de leerstoel begint een nieuwe minor van een half jaar, die alle VU-studenten kunnen volgen. Daarin is aandacht voor diversiteit, literatuur en creatief schrijven.

Weblink bron “Vrije Universiteit krijgt hoogleraar Nederlandse letterkunde” (30-11-2019), NOS

De universiteit heeft minister Van Engelshoven toestemming gevraagd om vanwege de fout komend collegejaar eenmalig het aantal plaatsen in de bacheloropleiding geneeskunde met vijftig uit te breiden. De minister gaat daar "gezien de uitzonderlijke omstandigheden en in het belang van de vijftig aspirant-studenten" mee akkoord.

Weblink bron “Extra plekken voor gedupeerden loting geneeskunde VU” (28-04-2020), NOS


bachelorproef

samenstelling van bachelor zn en proef zn

project waarmee iemand zijn bacheloropleiding afrondt

Yannick Vercauteren, een Lokerse student secundair onderwijs aan hogeschool Odisee in Sint-Niklaas, vond voor zijn bachelorproef het ultieme hulpmiddel om geen dt-fouten meer te maken: het werkwoordenwiel.

Weblink bron
Ivan Elegeert
 “Student vindt hulpmiddel uit: ‘Werkwoordenwiel om nooit meer dt-fouten te maken’” (10/12/2020), De Standaard


bachelorscriptie

samenstelling van bachelor zn en scriptie zn

een vakinhoudelijk of wetenschappelijk opstel dat een verplicht onderdeel vormt van de bachelorfase in het hoger onderwijs waarin men eigen onderzoek beschrijft

Een aantal vreemdelingen wordt onrechtmatig vastgehouden op Schiphol. Dat komt omdat de minister op een ongeldige manier een bepaalde groep vreemdelingen heeft uitgezonderd van de Terugkeerrichtlijn zoals die geregeld is in Europese regelgeving. Dat ontdekte rechtenstudente aan de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam Irmela Kodzaga tijdens het schrijven van haar bachelorscriptie.

Weblink bron “'Vreemdelingen onrechtmatig vastgehouden op Schiphol'” (19-07-2012), Tubantia

De Leidse rechtenfaculteit heeft wegens drukte oud-medewerkers gevraagd om als vrijwilliger te helpen bij het nakijken van bachelorscripties, meldt de Algemene Onderwijsbond (AOb) op de eigen site.

Weblink bron “Universiteit laat vrijwilligers scripties nakijken” (16 november 2020), Reformatorisch Dagblad


bachelorstudent

samenstelling van bachelor zn en student zn

leerling van het hoger onderwijs die de titel bachelor probeert te verwerven

Bachelorstudenten hoeven niet langer standaard doorgelaten te worden naar een masteropleiding, en daardoor gaan steeds meer masteropleidingen zelf hun studenten selecteren. Bijvoorbeeld door te stellen dat een student zijn bachelor met gemiddeld een 7 moet afronden om toegelaten te worden tot de master.

Weblink bron “Moet jouw uni je ook gaan dwingen om een 7 te staan?” (02-09-2015), NOS

De uitkomsten van dat onderzoek uit 2011 zijn nu pas gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Bio-organic & Medicinal Chemistry Letters. De docent voor wie Daphne als bachelorstudent werkte, ging in de jaren erna verder met het onderzoek.

Weblink bron “Belangrijk borstkankermedicijn mogelijk goedkoper dankzij Daphne” (05-04-2018), NOS


balletschool

samenstelling van ballet zn en school zn

balletscholen (plural)
balletschooltje (diminutive singular)
balletschooltjes (diminutive plural)

Het koninklijk gezelschap wordt om 10.00 uur verwacht in Rhenen. Daar leggen de Oranjes een route af door de historische binnenstad, waar onder meer het 16de-eeuwse Oude Raadhuis en de laat-gotische Cunerakerk worden bezocht. De toneelvereniging en de balletschool voeren de Cuneralegende op.

Weblink bron “Beatrix naar Rhenen en Veenendaal” (30-04-2012), NOS

De film speelt zich voor een groot gedeelte af in de balletschool. Een omgeving waar balletdanser Marijn Rademaker ook vanaf jonge leeftijd te vinden was. Hij was tot afgelopen september solist bij Het Nationale Ballet, maar moest noodgedwongen zijn danscarrière beëindigen in verband met een terugkerende knieblessure.

Weblink bron “Prijs na prijs voor Vlaamse debuutfilm 'Girl', maar er klinkt ook kritiek” (28-10-2018), NOS


bedrijfsstage

samenstelling van bedrijf zn en stage zn met het invoegsel -s-

practice period

tijd gedurende welke een leerling of student onder begeleiding in een bedrijf werkt als onderdeel van een opleiding of cursus

Het tweede terrein is de aandacht voor publiek en samenleving en de plaats van de archeologie in de ruimtelijke ordening en ontwikkeling. Een bedrijfsstage maakt deel uit van de studie.

Weblink bron
Angelique Rondhuis
 “Universiteit en Saxion bieden samen
master in archeologie aan” (25-01-2019), Tubantia

Volgens een onderzoek uit 2011 is de impact van de bedrijfsstages groot. Leerkrachten sturen na hun bedrijfsstage hun vakinhoud bij, geven meer voorbeelden uit de praktijk of kopen nieuw materiaal aan.

Weblink bron
Eveline Vergauwen
 “Bedrijfsstages voor leerkrachten zijn succes” (12/11/2013), De Standaard


beroepsspecifiek

samenstelling van beroep zn en specifiek bn met het invoegsel -s-

beroepsspecifieker (uninflected comparative)
beroepsspecifiekst (uninflected superlative)
beroepsspecifieke (inflected positive)
beroepsspecifiekere (inflected comparative)
beroepsspecifiekste (inflected superlative)
beroepsspecifieks (partitive positive)
beroepsspecifiekers (partitive comparative)

wat heel kenmerkend is voor een bepaald vak

“De algemene vakken volgen die jongeren in een CVO (Centrum Voor Volwassenenonderwijs, red.), wij zorgen voor de beroepsspecifieke opleiding. Assistent-boekhouder is zo'n opleiding, net als hulpkok.”

Weblink bron
wv
 “VDAB-competentiecentra: opleiding op maat” (04/07/2015), De Standaard


beroepssecundair

samenstelling van beroep zn en secundair bn met het invoegsel -s-

beroepssecundairder (uninflected comparative)
beroepssecundairst (uninflected superlative)
beroepssecundaire (inflected positive)
beroepssecundairdere (inflected comparative)
beroepssecundairste (inflected superlative)
beroepssecundairs (partitive positive)
beroepssecundairders (partitive comparative)

betrekking hebbend om het beroepsgerichte secundaire onderwijs in België

Wie beroepssecundair onderwijs volgde, ligt binnen de sector bijna even goed in de markt als een master. Van alle werkgevers is 13 procent expliciet op zoek naar iemand uit het tso en 10 procent naar een afgestudeerde met een bso-diploma.

Weblink bron
Goele De Cort
 “Opleidingsniveau doet er niet toe, studiekeuze wel” (29/08/2019), De Standaard

Leerlingen van het 1ste, 3de en 5de jaar gewoon secundair onderwijs worden daarom – los van eventuele evaluaties – ten minste 1 dag en meer als het kan uitgenodigd in de loop van de rest van het schooljaar. Hetzelfde geldt voor leerlingen van het deeltijds beroepssecundair onderwijs.’

Weblink bron
(sgy, km)
 “Kleuter- en lager onderwijs kan volledig openen vanaf 2 juni” (22/05/2020), De Standaard

Het merendeel van de leerlingen in het secundair onderwijs ging naar een aso-school. Het ging om 125.000 leerlingen, ofwel 42,9 procent. Het technisch secundair onderwijs (tso) kwam op de tweede plaats met 88.000 leerlingen (30,4 procent). Dan volgden het beroepssecundair onderwijs (bso) met 71.000 leerlingen (24,4 procent) en het kunstsecundair onderwijs (kso) met 7.000 leerlingen (2,4 procent).

Weblink bron “De tien nieuwsfeiten van de dag” (27 augustus 2021), De Standaard


beroepsvorming

samenstelling van beroep zn en vorming zn met het invoegsel -s-

het vakinhoudelijke gedeelte van een opleiding

‘Kinderen in een klas, onderwijs dus. De bureaucratie in het onderwijs moet omlaag en de beroepsvorming omhoog. We moeten ophouden kinderen te treiteren door dingen van ze te vragen die ze niet aankunnen, zoals in het vmbo.

Weblink bron “Mijn Nederland in vijf foto’s” (09-11-2006), Tubantia

opleiding speciaal gericht op de uitoefening van een beroep

Negentien procent ziet geen verschil, 22 procent vindt dat een beroepsvorming minder kans op werk biedt.

Weblink bron “Ruime meerderheid Belgen staat positief tegenover beroepsonderwijs” (30/09/2011), De Standaard


boekverslag

opstel waarin een leerling een boek beschrijft dat hij of zij gelezen heeft

Williams had de Mount Vernon High School vrijwel afgerond, maar moest nog één boekverslag inleveren. Dat weigerde ze. Ze had het betreffende boek een paar jaar eerder al gelezen en vond het niet leuk. Ze had geen zin om het boek voor een verslag nogmaals te lezen.

Weblink bron “Highschooldiploma voor 106-jarige” (28-02-2013), NOS

McEwan: "Ik heb zijn boekverslag niet gelezen, maar blijkbaar was de docent het niet met hem eens." Greg kreeg het verslag namelijk niet terug met een verwachte pluim, maar met een C+. Dat is omgerekend naar Nederlandse cijfers zoiets als een 6,5.

Weblink bron “Schrijver Ian McEwan hielp zoon met boekverslag en kreeg een 6,5” (06-05-2018), NOS


certificaatuitreiking

samenstelling van certificaat zn en uitreiking zn

gelegenheid waarbij iemand een bewijs krijgt dat hij of zij een opleiding met goed gevolg heeft voltooid

Nu kunnen de Afghanen zelf verder', zei hij in het district Imam Sahib, waar de minister en hij de certificaatuitreiking aan Afghaanse agenten bijwoonden.

Weblink bron “Hennis bedankt militairen in Afghanistan” (01-07-2013), Tubantia


bursalenvlucht

samenstelling van bursaal zn en vlucht zn met het invoegsel -en-

beursstudenten die met het vliegtuig van de voormalige Nederlandse - Antillen naar Nederland vliegen om daar een studie te volgen


Kleine Verzoendag

verbinding van  klein en verzoendag
**[1] vernederlandsing van Hebreeuws יוֹם כִּפּוּר קָטָן en (jom kipoer katan) letterlijk: "kleine dag van boetedoening"
**[2] kennelijk opgevat als tegenhanger van Grote Verzoendag, 11 dagen eerder

Yom Kippur Katan

in strikte opvattingen van het joodse geloof een maandelijks terugkerende vasten en boetedoening op de dag voordat in de Hebreeuwse kalender een nieuwe maand begint

benaming voor de zevende dag van het Loofhuttenfeest als dag waarop joodse kinderen niet naar school hoeven

Joodse leerlingen zijn tijdens dit schooljaar op volgende feestdagen ‘gewettigd’ afwezig: het Joodse Nieuwjaar op donderdag 29 en vrijdag 30 september 2011, het Loofhuttenfeest op donderdag 13 en vrijdag 14 oktober 2011, de Kleine Verzoendag op woensdag 19 oktober 2011, het Slotfeest op donderdag 20 en vrijdag 21 oktober 2011, het feest van Esther op donderdag 8 maart 2012 en het Wekenfeest op maandag 28 mei 2012.

Weblink bron Feestdagen voor Joodse [sic!] leerlingen in: Klasse , nr. 218 (oktober 2011), Vlaams ministerie van Onderwijs en Vorming, Brussel, p. 41 kol. 3


communicatieopleiding

samenstelling van communicatie zn en opleiding zn

een hbo-opleiding waarin men leert hoe men effectief mensen kan informeren (en daardoor beïnvloeden)

Michiel van der Velde rondde in 2009 zijn communicatieopleiding aan de HZ University Zeeland af en schrok wel even toen hij het nieuws hoorde: "In eerste instantie denk je: wat is er aan de hand? Want de afgelopen jaren zijn er genoeg voorbeelden geweest van opleidingen waar je diploma opeens niet veel waard bleek te zijn."

Weblink bron “Studenten Zeeland krijgen onterecht hbo-diploma” (17-10-2013), NOS

Los van haar prestaties is Leerdam een opvallende verschijning. Haar lange blonde haren en atletische lichaam vallen op. Haar Instagramaccount staat op 216.000 volgers. Met zulke aantallen zou je veel geld kunnen verdienen, weet ook haar zus Merel, die net als Jutta een communicatieopleiding doet.

Weblink bron
Rianne de Zeeuw-Heus
 “Een hip meisje dat de schaatswereld afstoft: ‘Kleine meisjes willen gaan schaatsen door Jutta.’” (17 jan. 2020), Tubantia