dwarsregel

dwarsregels (plural)
dwarsregeltje (diminutive singular)
dwarsregeltjes (diminutive plural)

een regel (houten lat of rib) die dwars is aangebracht


schoorbalk

schoorbalken (plural)
schoorbalkje (diminutive singular)
schoorbalkjes (diminutive plural)


schraagpijler

schraagpijlers (plural)
schraagpijlertje (diminutive singular)
schraagpijlertjes (diminutive plural)

pijler waarmee men iets kan ondersteunen


steunbeer

steunberen (plural)
steunbeertje (diminutive singular)
steunbeertjes (diminutive plural)

een massieve plaatselijke verzwaring van het muurwerk om dit te versterken en de zijdelingse druk of spatkrachten van de op de muur rustende gewelven, luchtbogen of kappen op te vangen en naar de fundering af te voeren


steunbalk

steunbalken (plural)
steunbalkje (diminutive singular)
steunbalkjes (diminutive plural)


stutbalk

Stützbalken

een balk waarmee iets gestut wordt, steunbalk

stutbalken (plural)
stutbalkje (diminutive singular)
stutbalkjes (diminutive plural)


dwarsbalk

dwarsbalken (plural)
dwarsbalkje (diminutive singular)
dwarsbalkjes (diminutive plural)

balk dwars op de richting van het geheel


badrumsfärg

Samenstelling van de Zweedse zelfstandige naamwoorden badrum en färg met het invoegsel -s-


vardagsrum

Samenstelling van de Zweedse zelfstandige naamwoorden vardag en rum met het invoegsel -s-

Det är varmt i vardagsrummet när solen lyser på.

Het is warm in de woonkamer als de zon schijnt op.


bokkenpoot

samenstelling van bok zn en poot zn met het invoegsel -en-
**[4]-[8]: vanwege de gelijkenis in vorm
**[9], [10]: "bok" in de betekenis van "hijskraan of steun voor zware voorwerpen", omdat de staanders op de poten van een bok lijken
**[11]: vermoedelijk naar de indruk die het beslag op de hak van een soldatenlaars in de grond achterliet

bokkenpoten (plural)
bokkenpootje (diminutive singular)
bokkenpootjes (diminutive plural)
bokkepoot

onderdeel van een hijskraan of heistelling, bestaande uit twee schuine palen die bovenaan met elkaar zijn verbonden en scharnierend met de ondergrond zijn verbonden

⧖ Hierop komen de beenen van een bok, de z.g. „bokkenpoot”, (een kleine schrank) met hun topeinden te rusten. De voeteinden vinden op dezelfde plaat steun als de stellingbeenen. Zoowel de ondereinden van de stellingschrank als van den bokkenpoot zijn van „proken” (…) voorzien om het onderuitglijden tegen te gaan.

C. J. W. Schorteldoek
 Het uitvoeren van heiwerken in: Het bouwbedrijf; maandblad voor bouwkunde, techniek en handel, jrg. 1 nr. 3 (september 1924), p. 136 kol. 2


bostadshus

Samenstelling van de Zweedse woorden bostad en hus met het invoegsel -s-


flerfamiljshus

Samenstelling van het Zweedse bijvoeglijke naamwoord fler en de Zweedse zelfstandige naamwoorden familj en hus met het invoegsel -s-


arzenální

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord arzenál met het achtervoegsel -ní


badkamerdeur

badrumsdörr

een deur die toegang geeft aan een badkamer

badkamerdeuren (plural)
badkamerdeurtje (diminutive singular)
badkamerdeurtjes (diminutive plural)

Marie-Claire Ik trek de badkamerdeur open en kijk in het gezicht van Giorgos, die met smalende blik en met een handdoek om zijn middel op de toiletpot zit. 'Is de kust veilig?' 'Wat was je aan het doen, joh? Lauren had het bijna door!' 'Wc doortrekken en tandenpoetsen,' is zijn eerlijke antwoord.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Griekse god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471

De badkamerdeur zwaait open en Nikki stapt in een handdoektenue - eentje op haar hoofd en eentje om haar lichaam gewikkeld - de kamer binnen.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Grieks god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471


bouwmaterialenhandelaar

samenstelling van bouwmateriaal en handelaar met het invoegsel -en-

bouwmaterialenhandelaren (plural)
bouwmaterialenhandelaars (plural)
bouwmaterialenhandelaartje (diminutive singular)
bouwmaterialenhandelaartjes (diminutive plural)

iemand die zaken verkoopt die nodig zijn voor het bouwen of repareren van gebouwen

De bouwmaterialenhandelaar verkocht zowel aan particulieren als aan aannemers


muurkas

Gewächshaus

kas waarvan een zijde samenvalt met een muur

muurkassen (plural)
muurkasje (diminutive singular)
muurkasjes (diminutive plural)


wandbekleding

materiaal dat binnen tegen muren wordt aangebracht als versiering, isolatie of bescherming

aanbrengen van materiaal als versiering, isolatie of bescherming aan binnenmuren


badkamerverf

Badezimmerfarbe

stof die wegens waterbestendigheid en schimmelwerende eigenschappen...

badkamerverven (plural)
badkamerverfje (diminutive singular)
badkamerverfjes (diminutive plural)

stof die wegens waterbestendigheid en schimmelwerende eigenschappen geschikt is om oppervlakten in een vertrek waar men zich wast te beschilderen


orgelstoel

orgelstoelen (plural)
orgelstoeltje (diminutive singular)
orgelstoeltjes (diminutive plural)

onderstel van een hoog tegen een muur geplaatst kerkorgel

In 1883 werd voor de derde maal in 20 jaar een orgel op de orgelstoel van Niekerk geplaatst, gebouwd door de orgelbouwer Van Oeckelen.


parterre

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘benedenverdieping’ voor het eerst aangetroffen in 1908


concertzaal

concertzalen (plural)
concertzaaltje (diminutive singular)
concertzaaltjes (diminutive plural)

ruimte waarin men een concert kan houden


heteluchtverwarming

samenstelling van hete lucht en verwarming

heteluchtverwarmingen (plural)
heteluchtverwarminkje (diminutive singular)
heteluchtverwarminkjes (diminutive plural)

verwarming die plaats vindt door hete lucht in een ruimte te blazen


stedenbouw

samenstelling van stad en bouw met het invoegsel -en-


vestingbouwkunde

samenstelling van vestingbouw zn en kunde zn


atlant

een zuil in de vorm van een mannenfiguur die het hoofdgestel van een gebouw draagt


dekriet

dekrieten (plural)
dekrietje (diminutive singular)
dekrietjes (diminutive plural)


lagenmaat

samenstelling van laag en maat met het invoegsel -en-

bij metselwerk: de dikte van de steen plus de dikte van de lintvoeg


falbala

(…) het architraaf met een falbala van boogjes (…)


ojief

rand als versiering met een doorsnee die half hol en half bol is


klokojief

samenstelling van klok zn en ojief zn , omdat de doorsnee op een halve klok lijkt

rand als versiering met een doorsnee die boven half hol en van onder half bol is


hielojief

samenstelling van hiel zn en ojief zn , omdat de doorsnee ruwweg de vorm van een hiel heeft

rand als versiering met een doorsnee die boven half bol en van onder half hol is


Kich

Dann kann ich mich in mei Kich mit en Koppche Kaffi hiehocke un die Veggel watsche.

Dan kan ik in mijn keuken gaan zitten en naar de vogels kijken.


gelui

afgeleid van luien met het voorvoegsel ge-

geheel van luidklokken zoals dat in een toren is geïnstalleerd

In 1505 giet hij het beroemde, nog steeds grotendeels bestaande gelui van de Utrechtse Domtoren.


empírový

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord empír met het achtervoegsel -ový

empire-; met betrekking tot de empirestijl


afbouw

het tot voltooiing afbouwen van een bouwwerk


placeren

met het achtervoegsel -eren gevorm uit Frans placer ww "plaatsen"
**[2] Brabantse streektaal

placeerde (past)
geplaceerd (past participle)
te placeren (active infinitive imperfect present long-form)
zullen placeren (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen placeren (active infinitive imperfect future long-form)
geplaceerd (active infinitive perfect present short-form)
te geplaceerd (active infinitive perfect present long-form)
geplaceerd zullen (active infinitive perfect future short-form)
geplaceerd te zullen (active infinitive perfect future long-form)
placerend (imperfect participle)
geplaceerd (past participle)
placere (subjunctive)
placeer (indicative imperfect present singular first-person)
placeert (indicative imperfect present singular second-person)
placeert (indicative imperfect present singular second-person)
placeert (indicative imperfect present singular second-person)
placeert (indicative imperfect present singular third-person)
placeerde (indicative imperfect past singular first-person)
placeerde (indicative imperfect past singular second-person)
placeerde (indicative imperfect past singular second-person)
placeerde (indicative imperfect past singular second-person)
placeerde (indicative imperfect past singular third-person)
placeerden (indicative imperfect past plural first-person)
placeerden (indicative imperfect past plural second-person)
placeerden (indicative imperfect past plural third-person)
zal placeren (indicative imperfect future singular first-person)
zult placeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal placeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult placeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal placeren (indicative imperfect future singular second-person)
zult placeren (indicative imperfect future singular second-person)
zal placeren (indicative imperfect future singular third-person)
zullen placeren (indicative imperfect future plural first-person)
zullen placeren (indicative imperfect future plural second-person)
zullen placeren (indicative imperfect future plural third-person)
zou placeren (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou placeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) placeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt placeren (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou placeren (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden placeren (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden placeren (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden placeren (indicative imperfect conditional plural third-person)

[3]-[6] Dit is Belgisch-Nederlands, maar ook in België geen standaardtaal.

aanleggen van installaties in een bouwwerk, zoals voor water, elektriciteit of verwarming


verankering

Naamwoord van handeling van verankeren met het achtervoegsel -ing

constructie waaraan of waarmee iets verankerd wordt of is


remise

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘stalling voor voertuig’ voor het eerst aangetroffen in 1771. De specifieke betekenis "gelijkspel" is een verkorting van het Franse partie remise.

versterkte bergruimte in een vestingwerk


gipsplaat

gipsplaten (plural)
gipsplaatje (diminutive singular)
gipsplaatjes (diminutive plural)

plaat waarin gips is verwerkt en die wordt gebruikt als brandveilig bouwmateriaal, gipskartonplaat of gipsvezelplaat waarbij in de praktijk meestal eerstgenoemde wordt bedoeld


gipskartonplaat

gipskartonplaten (plural)
gipskartonplaatje (diminutive singular)
gipskartonplaatjes (diminutive plural)

plaat van 9 tot 15 mm dik bestaande uit een kern van gips die aan beide zijden is voorzien van karton, die wordt gebruikt als brandveilig bouwmateriaal


gipsvezelplaat

gipsvezelplaten (plural)
gipsvezelplaatje (diminutive singular)
gipsvezelplaatjes (diminutive plural)

plaat van 9 tot 15 mm dik bestaande uit uit gips en papiervezels, die wordt gebruikt als brandveilig bouwmateriaal


golfplaat

golfplaten (plural)
golfplaatje (diminutive singular)
golfplaatjes (diminutive plural)

bouwmateriaal met een gegolfde structuur


nachtblind

bn: van Duits nachtblind, op te vatten als samenstelling van nacht zn en blind bn

zn: samenstelling van nacht zn en blind zn

luik om vensters af te sluiten wanneer het donker wordt

In den nacht van 1 op 2 Juni j.l. was de 31-jarige petroleumventer M. D. uit Standdaarbuiten de woning van den den landbouwer P. BI. aldaar binnengedrongen, door een raam, toegang gevende tot die woning, open te schuiven, het voor dat raam zich bevindende nachtblind weg te schuiven en daarna dat huis binnen te gaan.


laagbouw

lage gebouwen (minder dan 5 verdiepingen)


onbeschermd

afgeleid van beschermd met het voorvoegsel on-, cognaat met Duits unbeschirmt

onbeschermd blijven

geen bescherming tegen verwacht gevaar krijgen

onbeschermd laten

geen bescherming tegen verwacht gevaar bieden

onbeschermder (uninflected comparative)
onbeschermdst (uninflected superlative)
onbeschermde (inflected positive)
onbeschermdere (inflected comparative)
onbeschermdste (inflected superlative)
onbeschermds (partitive positive)
onbeschermders (partitive comparative)

niet geschilderd of op een andere manier tegen het weer bestand gemaakt


bouwplaats

In China zijn ten minste 67 mensen omgekomen op de bouwplaats van een energiecentrale toen een bouwsteiger instortte. Het ongeluk gebeurde donderdag in Fengcheng, in de oostelijke provincie Jiangxi. Vijf bouwvakkers zijn opgenomen in het ziekenhuis, een persoon is nog vermist.

Twee jaar geleden liep Dirk (roepnaam: Dik) Wessels zelf rond op een bouwplaats in Ede, bij de oplevering van een prefab-huis van zijn bouwbedrijf VolkerWessels.


buitendeur

buitendeuren (plural)
buitendeurtje (diminutive singular)
buitendeurtjes (diminutive plural)

Die gedachte wint terrein. Een ‘verpleeghuis’ is al lang geen ziekenhuis meer maar een woonvoorziening; vrijheid hoort bij een hoge kwaliteit van leven. De techniek helpt ook. Met sensoren in muren en plafonds kan aan bewoners ‘vrijheid op maat’ worden toegekend. Via gps zijn bewoners buiten te volgen. In veel moderne, kleine woongroepen gaan de buitendeuren overdag niet meer op slot. Zelfs in een aantal grotere, traditionele verpleeghuizen - hoeveel precies weet niemand - wordt ermee geëxperimenteerd. Hoofdinspecteur ouderenzorg Anja Jonkers: „Je ziet de gedachte ontstaan: wat heb je eraan als je veilig bent maar geen kant meer op kunt? Dan nemen we maar wat meer risico. Dat is echt wel een verschuiving.”


vakwerk

vakwerken (plural)
vakwerkje (diminutive singular)
vakwerkjes (diminutive plural)

ouderwetse bouwconstructie waarbij de wanden van een gebouw worden samengesteld uit een geraamte van houten balken, die vakken vormen, die daarna opgevuld worden met metselwerk of vlechtwerk van takken waarover leem wordt gestreken


isolatieniveau

samenstelling van isolatie zn en niveau zn

van een gebouw of bouwmateriaal: mate van bescherming tegen warmteverlies

Ook recent gebouwde woningen voldoen meestal niet aan de verplichte isolatienormen (K55 of beter), maar hebben gemiddeld slechts een isolatieniveau K75 met uitschieters tot K140.

Het isolatieniveau dat de norm eist, hangt af van het buitengeluidsniveau waaraan het gebouw blootgesteld wordt.


monnikskap

samenstelling van monnik en kap met het invoegsel -s-

monnikskappen (plural)
monnikskapje (diminutive singular)
monnikskapjes (diminutive plural)

met de wind meedraaiende kap op een schoorsteen, een gek


kimnaad

kimnaden (plural)
kimnaadje (diminutive singular)
kimnaadjes (diminutive plural)


plug

In de betekenis van ‘wig, prop’ voor het eerst aangetroffen in 1510. Herkomst onduidelijk; mogelijk van plag in de bet. "lap, vod". Buiten het Germaans zijn er geen cognaten bekend.

pluggen (plural)
plugje (diminutive singular)
plugjes (diminutive plural)

cilindertje van kunststof of hout dat in een in steenachtig geboord gat wordt aangebracht en waarin een schroef kan worden gedraaid


woonblok

woonblokken (plural)
woonblokje (diminutive singular)
woonblokjes (diminutive plural)

een groep aan elkaar vast gebouwde woningen

- Sindsdien is de landmacht verder uitgegroeid tot een staat-in-de-staat met een enorme bureaucratie, eigen universiteiten, ziekenhuizen, scholen, muziekkorpsen, dans- en toneelgroepen en dure woonblokken in de grote steden. Generaals met grote industriële en vastgoedbelangen in hun militaire regio’s konden zich decennia permitteren de instructies van de politieke leiding te negeren.


zijraam

zijramen (plural)
zijraampje (diminutive singular)
zijraampjes (diminutive plural)

raam aan de zijkant van een gebouw of voertuig

Die Eendjes toch. De ooit spotgoedkope anti-auto’s gaan tegenwoordig van de hand voor bedragen die je een aardige tweedehands Mercedes opleveren; 10 tot 15.000 euro is heel gewoon, de beste exemplaren schieten ver boven de twintig uit. En dat voor een oudgediende die al in de jaren zeventig tot de traagste en primitiefste vervoermiddelen van zijn tijd behoorde. Die je toen nieuw kocht voor minder dan 5.000 gulden, zeg 2.000 euro nu. Daarvoor had je geen airco, geen klokje, geen elektrische en zelfs geen neerdraaibare zijramen, geen achterruitverwarming - niks. Hij bleef zo kaal als een kerkrat en Citroën deed weinig moeite om hem bij de tijd te houden. De cilinderinhoud nam iets toe van 375 naar 435 en uiteindelijk 602 cc. Zo werd hij iets sneller. Iets. De acceleratie naar honderd kilometer per uur voltrok zich in zijn laatste carrièrestadium in 35 seconden, nog steeds een kleine eeuwigheid. De 2CV bleef de rudimentaire weltergewicht die hij bij zijn debuut in 1948 was met toen 9 pk en een topsnelheid van 64 kilometer per uur - en precies dat was en is wat fans er charmant aan vinden.


bouwfirma

bedrijf dat zich toelegt op het maken van gebouwen

De bouwinspecteur en de projectleider van de bouwfirma gaan bovendien direct om tafel zitten om het hele project door te nemen.


overkapping

Naamwoord van handeling van overkappen met het achtervoegsel -ing

overall roof (of a station)

een dak hebbend maar geen muren, vooral van een station

overkappingen (plural)
overkappinkje (diminutive singular)
overkappinkjes (diminutive plural)

Omdat de zijkanten en de voor- en achterkant van de overkapping open zijn, oordeelden de inspecteurs in het verleden dat roken buiten de bars en restaurants maar op het Handelsterrein toegestaan is. „Dat is plotseling veranderd”, zegt ondernemer Hans van Wijk, eigenaar van feestzaalverhuur Eethiek.


bastion

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘bolwerk’ voor het eerst aangetroffen in 1602

bastions (plural)
bastionnetje (diminutive singular)
bastionnetjes (diminutive plural)


kerkkoor

kerkkoren (plural)
kerkkoortje (diminutive singular)
kerkkoortjes (diminutive plural)

De meterslange stroken papier laten zien wat de glasschilders zich voornamen uit te beelden tussen de verticale stijlen van de ramen. Het grootste deel van de tekeningen is van de hand van de Gouwenaar Dirck Crabeth (ca. 1510-1574). Hij was door de kerkmeesters van Sint Jan aangesteld om leiding te geven aan de decoratiecampagne van de vensters die startte na een verwoestende brand in 1552. Hoewel ook andere kunstenaars, onder wie Dircks broer Wouter, ontwerpen hebben geleverd, maakten Dirck Crabeth en zijn atelier er de meeste. En de mooiste. Zo ontwierp Crabeth voor het kerkkoor drie ramen met voorstellingen uit het leven van Johannes de Doper. In zwart krijt trok hij contouren en plaatste hij arceringen om plasticiteit aan te geven. Opvallend is de aandacht van de schilder voor allerlei details in bijvoorbeeld kleding en vegetatie.


bovenverdieping

hoger (hoogst) gelegen etage in een gebouw

De explosie vond plaats om 06.45 uur in de ochtend. De gehele bovenverdieping lijkt daarbij te zijn weggevaagd en in brokstukken op straat terecht te zijn gekomen. Ook andere woningen in het complex zijn beschadigd. Direct na de ontploffing brak brand uit, maar die is inmiddels geblust. Het gasnet is preventief afgesloten.

`Onze gasten kunnen gerust slapen in de wetenschap dat hun vertrekken duchtig worden bewaakt; zei Montebello. `Om zich toegang te verschaffen tot de bovenverdiepingen dient men te passeren tussen de hybride verschijningsvorm van de angst en het verraderlijk spinnende poesje dat voor raadselen stelt, die respectievelijk staan voor het weinig realistische zelfbeeld van de man en het wezen van de vrouw, als u het mij toestaat u te amuseren met mijn dilettantisme op het gebied van de symboliek.

Pfeiffer, Ilja Leonard
 “Grand Hotel Europa” (2018), De Arbeiderspers , ISBN 978-90-295-2622-7, p. 16

Op het moment dat zij zich op de bank wilde laten ploffen, realiseerde Chantal zich dat zij geen gestommel op de bovenverdieping hoorde.

Suzanne Vermeer
 “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2


citadel

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘deel van vestingwerk’ voor het eerst aangetroffen in 1588

stronghold

versterking die een vestingstad domineert, hetzij om de inwoners van die stad onder bedwang te houden,...

versterking die een vestingstad domineert, hetzij om de inwoners van die stad onder bedwang te houden, hetzij om weerstand te kunnen blijven bieden als de rest van de stad mocht vallen

Het Carlton, een luxehotel tegenover de Citadel, is weg: opgeblazen door rebellen die een tunnel hadden gegraven tot onder het gebouw. In de Omayyadenmoskee zijn weer - lokale - toeristen. Maar de moskee moet het sinds 2013 doen zonder de minaret uit de elfde eeuw. Er heerst vooral stilte in de oude stad. De wind maakt muziek met los hangend metaal. Hier en daar klinkt getimmer waar handelaars voorzichtig zijn begonnen met reparatiewerkzaamheden.

Op 2 februari 2016, rond drie uur in de middag, ziet de kapitein van bulktanker Nave Jupiter vanaf de brug twee snelle sloepjes naderen. Hij weet direct hoe laat het is en begint ontwijkende manoeuvres uit te voeren. Eenmaal dichterbij gekomen openen de piraten het geweervuur en bekogelen ze het schip met zelfgemaakte explosieven. Het lukt drie kapers om via een meegebrachte ladder aan boord te klimmen en de brandstoftoevoer naar de machinekamer af te snijden. Op bevel van de kapitein heeft de bemanning zich al teruggetrokken in de citadel, het meest ondoordringbare deel van het schip. De piraten proberen met geweld toegang tot de citadel te verkrijgen, maar dat mislukt. Nadat ze de meeste communicatie-apparatuur van het schip hebben vernield en persoonlijke bezittingen van de bemanning hebben ingeladen, vertrekken ze.


doorgeefluik

samenstelling van doorgeef ww en luik zn

service-hatch

luik in de muur tussen eetkamer en keuken waardoor men eten van de keuken...

doorgeefluiken (plural)
doorgeefluikje (diminutive singular)
doorgeefluikjes (diminutive plural)

luik in de muur tussen eetkamer en keuken waardoor men eten van de keuken naar de eetkamer kan brengen


douchecel

shower cubicle

klein vertrek of deel van een badkamer waarin men zich kan douchen

Het geluid is soms dof en afgeknepen, alsof het uit een douchecel komt, maar de authenticiteit overtuigt volledig.

Als Somberman onder de warme douche staat, glijdt de zeep uit zijn hand. Terwijl hij zich bukt om de zeep op te rapen, wordt de waterstraal plotseling ijskoud. Hij draait de kraan dicht en verlaat de douchecel.


feng shui

van Chinees 風水 (fēngshuǐ) "letterlijk: wind en regen", in de betekenis van ‘bepalen van gunstige omstandigheden voor de vestiging van een gebouw’ voor het eerst aangetroffen in 1975

Chinese leer die onderzoekt hoe je door je omgeving gelukkig kunt worden

Bij ons zijn kerken altijd oost-west georiënteerd, maar een missionaris die daaraan zou hebben vastgehouden zou in die tijd geen Chinees naar binnen hebben gekregen, want volgens de feng shui hoort de hoofdingang in het zuiden.” Feng Shui is een meer dan 3000 jaar oude leer over de manier waarop de omgeving het welbevinden van de bewoners kan beïnvloeden.

Hulshof en Roggeveen plaatsen het lot van individuen in een onthullend panorama van feiten en cijfers. Daarbij mijden ze de westerse neiging tot moraliseren. Hun registraties tonen vaak eerder de nuance, soms een paradox. Zo beschrijven de auteurs hoe de compounds met allerlei eigen voorzieningen toch weer dorpen vormen in de stad, zij het verticaal. Hoe de klassieke feng shui-inrichtingsprincipes soms vóór winstbejag gaan. En hoe speculatie de vastgoeddroom dreigt te verstoren.


ruwbouw

het opbouwen van een bouwwerk, voordat installaties en afwerking worden aangebracht

bouwwerk waarvan de constructie staat, maar dat nog afgewerkt moet worden


ravelin

ravelijn, deel van een vestingwerk met als plattegrond een driehoek met de punt naar buiten


graftombe

pleonastische samenstelling van graf en tombe

het algemeen een bouwwerk, grafheuvel of hunebed met als inhoud het graf van een heerser of ander machtig of rijk iemand dat fungeert als een grafmonument

De uitvaart had plaats op 30 maart, een heldere Hollandse lentedag. Maar liefst negenduizend militairen paradeerden mee of stonden als erewacht opgesteld langs de route. Laarzen, trompetten en knopen waren opgepoetst. Zilver, goud, koper — alles blonk, glom en flonkerde. De berenmutsen, baretten, epauletten, kepi's, kwasten, linten, pluimen, sjerpen, steken en tressen vormden in de felle ochtendzon een kleurrijk schouwspel. Naast de koets waarmee het lichaam van de dode koningin van Noordeinde werd overgebracht naar de graftombe van de Oranjes in Delft, liepen geen soldaten maar lakeien met witte kniekousen in kostuums met goudkleurige galons. Midden tussen de vier hoekconstructies van witte struisvogelveren op het dak lag een gouden kroon. Beginnend met trompetgeschal bij haar geboortepaleis eindigde Juliana's laatste publieke gang onder het geluid van kanonschoten, terwijl onderweg de Gele Rijders elke minuut een saluutschot afvuurden.

De archeologie werd getrakteerd op absoluut sensationeel nieuws vonden archeologen: er bleken twee verborgen kamers in de graftombe van de Egyptische farao Toetanchamon te zitten. Over de functie ervan werd druk gespeculeerd. De wildste, en meest controversiële, theorie: het is de langgezochte tombe van Nefertiti. De meest waarschijnlijke: het betreft gewoon twee onafgemaakte kamers.


harmonicawand

een wand (van kunststof) die in- en uitgeschoven kan worden zodat men een grotere ruimte kan verdelen in twee kleinere ruimtes

Café-biljart De Sjoester was nu open. Achter een harmonicawand bromde tevreden de aquariumclub. Eigenaar Willy Pieters schonk koffie in.

De grote zaal blijkt te klein. Geen nood, de harmonicawand scheurt open. Er komt nog meer multifunctionele groepsruimte vrij, tegen de achtermuur staat een rijtje droogkappen.


hardboard

Leenwoord uit het Engels, in de betekenis van ‘houtvezelplaat’ voor het eerst aangetroffen in 1954

Na een tijdje had ik zo bij de Tankstelle talloze bestanden, waarbij ik inzoomde op een diversiteit aan geeltinten. Ik liet honderd stuks afdrukken op een formaat van 10 x 10 centimeter, en plakte die op een groot stuk vierkant hardboard van 1 x 1 meter.

Stanleymes (1936) Soms weet een fabrikant een product gewoon in één keer op de goede manier op de markt te brengen, zoals Stanley Tools dat in 1936 deed met het Stanleymes. Het was bedacht om hardboard mee te snijden, maar het werd al snel een mes dat voor van alles en nog wat gebruikt zou worden.


hanenbalk

samenstelling van haan zn en balk zn met het invoegsel -en-

niet weggewerkte horizontale balk van een dakconstructie (van een boerenschuur)

Ik zal de inhoud niet herhalen, dus laat ik het even hierbij: in 1904 pleegde de toenmalige eigenaar zelfmoord - hij hing zich op aan een hanenbalk in de paardenstal - en vluchtte zijn weduwe het huis uit. De woning kwam op de markt en mijn grootouders, die in de buurt van Den Haag woonden, tekenden het contract.

Geen zorgen, we hebben het afgelopen voorjaar een paar tussenschotten getimmerd' - ze wijst naar het achtereind van de schuur - 'om de dames een beetje privacy te geven. Achterin is een derde deel van de schuur afgeschoten door een twee keer manshoge triplex wand. In die wand zit een deuropening waar een oud laken voor hangt. Iemand heeft boven de deuropening DE HAREM gekalkt, waarvandaan iemand een pijl heeft getrokken naar de woorden GROOTTE DOET ER WÉL TOE, GARY, DUS VERGEET HET MAAR. Achter het laken is het wat donkerder en lijkt het wat op de pasruimte in een kledingzaak, met aan weerskanten drie pashokjes, elk met een eigen ingang, twee bedden en een kaal peertje dat aan de hanenbalken bungelt.


heipaal

driven pile

funderingspaal die diep de grond in geboord of geslagen wordt om een stevig fundament te zijn ...

heipalen (plural)
heipaaltje (diminutive singular)
heipaaltjes (diminutive plural)

funderingspaal die diep de grond in geboord of geslagen wordt om een stevig fundament te zijn voor de bouwwerken die men er bovenop wil maken

Operatie Braakhoek hield in: een provisorisch hek direct achter het perceel, een vrachtwagen vol zand, een stuk of wat betonnen platen, een groot aannemersbord waarop stond WOONTOREN DE STERRENBERG, GEREED MEDIO 2015, en verborgen concertboxen met subwoofer en heipaalgeluiden uit de New-Age er Mindfulness-selectie van iTunes. En inderdaad, nadat Grim op de beveiligingscamera's waar de Rijksweg het dorp binnenliep de wagens had zien naderen en het signaal had gegeven, eiste het bonken alle aandacht op. Samen met het geluid van de klopboor waarmee tegelzetter Henk Sebes lukraak gaten in de betonplaten boorde, had het wel iets weg van het bouwen van onzichtbare luchtschepen.

Bewoners die een jaar geleden nog vrolijk samen de eerste heipaal sloegen (dat schept een band), zouden nu liefst de aannemer de grond in timmeren. Tot aan het puntje van zijn stalen neus. Ook dat schept een band.


houtwol

materiaal gemaakt van fijne houtkrullen dat o.a. gebruikt wordt als verpakkings-, isolatie- en opvullingsmateriaal

- Kom, kom, Monsieur le secrétaire, zo ver is het niet van de Burchtstraat naar Doddendaal. Monsieur Bévèrninque is jonger dan ik. Hij hoeft nog niet verpakt in houtwol vervoerd te worden.'

- Voor de zzp'er nooit meer het gestuntel met die immense verhuisdoos op de fiets. Niet de solidaire blikken in de metro, waar iedereen te kijk staat naast zo'n doos, die om misverstanden of leugens te voorkomen met kerstballen is bedrukt. Straks zullen hun kinderen zich juichend op de doos storten en vliegt de houtwol door de kamer.


huurkazerne

huurkazernen (plural)
huurkazernes (plural)

groot gebouw met veel kleine, armoedige huurwoningen

In plaats daarvan was het een wijk vol opslagplaatsen, huurkazernes en miserabele rijen slecht gebouwde huizen. Er waren looierijen en zeepziederijen, kleine bedrijfjes van ververs, kalkbranders en looiers, waar de leertouwers een substantie gebruikten om huiden donker te maken die bekendstond als pure en die iedere nacht door de meest vervuilde paupers uit de buurt werd verzameld — pure, een Victoriaanse term voor hondenstront.

Kubizek krijgt geen positieve indruk van Wenen: de stad lijkt vol ongeïnteresseerde, onsympathieke mensen, sombere portieken, smalle, slechtverlichte huurkazernes en trappen.


schoolpoort

schoolpoorten (plural)
schoolpoortje (diminutive singular)
schoolpoortjes (diminutive plural)

toegang tot een schoolgebouw of schoolterrein

ingang van een schoolgebouw of constructie die toegang geeft tot een schoolterrein

Het voertuig stopte bij de schoolpoort.

“De Scholier” was afgebeeld boven de schoolpoort te Delft, die nu gesloopt is.


instrijken

streek in (past)
ingestreken (past participle)
in te strijken (active infinitive imperfect present long-form)
hebben ingestreken (active infinitive perfect present short-form)
te hebben ingestreken (active infinitive perfect present long-form)
ingestreken zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
ingestreken te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
instrijkend (imperfect participle)
ingestreken (past participle)
strijk in (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
strijkt in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
strijkt in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
strijkt in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
strijkt in (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
strijken in (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
strijken in (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
strijken in (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
streek in (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
streek in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
streek in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
streek in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
streek in (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
streken in (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
streken in (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
streken in (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal instrijken (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult instrijken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal instrijken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult instrijken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal instrijken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult instrijken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal instrijken (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen instrijken (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen instrijken (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen instrijken (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou instrijken (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou instrijken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) instrijken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt instrijken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou instrijken (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden instrijken (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden instrijken (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden instrijken (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
instrijk (subordinate-clause present)
instrijkt (subordinate-clause present)
instrijkt (subordinate-clause present)
instrijkt (subordinate-clause present)
instrijkt (subordinate-clause present)
instreek (subordinate-clause past)
instreek (subordinate-clause past)
instreek (subordinate-clause past)
instreek (subordinate-clause past)
instreek (subordinate-clause past)
instreken (subordinate-clause past)
instreken (subordinate-clause past)
instreken (subordinate-clause past)
heb ingestreken (perfect present first-person)
hebt ingestreken (perfect present second-person)
hebt ingestreken (perfect present second-person)
heeft ingestreken (perfect present second-person)
hebt ingestreken (perfect present second-person)
heeft ingestreken (perfect present third-person)
hebben ingestreken (perfect present first-person)
hebben ingestreken (perfect present second-person)
hebben ingestreken (perfect present third-person)
had ingestreken (perfect past first-person)
had ingestreken (perfect past second-person)
had ingestreken (perfect past second-person)
hadt ingestreken (perfect past second-person)
had ingestreken (perfect past third-person)
hadden ingestreken (perfect past first-person)
hadden ingestreken (perfect past second-person)
hadden ingestreken (perfect past third-person)
zal ingestreken hebben (perfect future first-person)
zal ingestreken hebben (perfect future second-person)
zult ingestreken hebben (perfect future second-person)
zult ingestreken hebben (perfect future second-person)
zal ingestreken hebben (perfect future second-person)
zult ingestreken hebben (perfect future second-person)
zal ingestreken hebben (perfect future third-person)
zullen ingestreken hebben (perfect future first-person)
zullen ingestreken hebben (perfect future second-person)
zullen ingestreken hebben (perfect future third-person)
zou ingestreken hebben (perfect conditional first-person)
zou ingestreken hebben (perfect conditional second-person)
zou ingestreken hebben (perfect conditional second-person)
zoudt ingestreken hebben (perfect conditional second-person)
zoudt ingestreken hebben (perfect conditional second-person)
zou ingestreken hebben (perfect conditional third-person)
zouden ingestreken hebben (perfect conditional first-person)
zouden ingestreken hebben (perfect conditional second-person)
zouden ingestreken hebben (perfect conditional third-person)
er wordt ingestreken (impersonal passive present imperfect)
er is ingestreken (impersonal passive present perfect)
er werd ingestreken (impersonal passive past imperfect)
er was ingestreken (impersonal passive past perfect)
er zal ingestreken worden (impersonal passive future imperfect)
er zal ingestreken zijn (impersonal passive future perfect)
er zou ingestreken worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou ingestreken zijn (impersonal passive conditional perfect)
ingestreken worden (passive infinitive imperfect present short-form)
ingestreken te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
ingestreken zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
ingestreken te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
ingestreken zijn (passive infinitive perfect present short-form)
ingestreken te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
ingestreken zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
ingestreken te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word ingestreken (singular imperfect present first-person)
wordt ingestreken (singular imperfect present second-person)
wordt ingestreken (singular imperfect present second-person)
wordt ingestreken (singular imperfect present second-person)
wordt ingestreken (singular imperfect present plural third-person)
worden ingestreken (singular imperfect present plural first-person)
worden ingestreken (singular imperfect present plural second-person)
worden ingestreken (singular imperfect present third-person)
werd ingestreken (singular imperfect past first-person)
werd ingestreken (singular imperfect past second-person)
werd ingestreken (singular imperfect past second-person)
werdt ingestreken (singular imperfect past second-person)
werd ingestreken (singular imperfect past plural third-person)
werden ingestreken (singular imperfect past plural first-person)
werden ingestreken (singular imperfect past plural second-person)
werden ingestreken (singular imperfect past third-person)
zal ingestreken worden (singular imperfect future first-person)
zult ingestreken worden (singular imperfect future second-person)
zult ingestreken worden (singular imperfect future second-person)
zult ingestreken worden (singular imperfect future second-person)
zal ingestreken worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen ingestreken worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen ingestreken worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen ingestreken worden (singular imperfect future third-person)
zou ingestreken worden (singular imperfect conditional first-person)
zou ingestreken worden (singular imperfect conditional second-person)
zou ingestreken worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt ingestreken worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt ingestreken worden (singular imperfect conditional second-person)
zou ingestreken worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden ingestreken worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden ingestreken worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden ingestreken worden (singular imperfect conditional third-person)
ben ingestreken (perfect present first-person)
bent ingestreken (perfect present second-person)
bent ingestreken (perfect present second-person)
is ingestreken (perfect present second-person)
zijt ingestreken (perfect present second-person)
is ingestreken (perfect present third-person)
zijn ingestreken (perfect present first-person)
zijn ingestreken (perfect present second-person)
zijn ingestreken (perfect present third-person)
was ingestreken (perfect past first-person)
was ingestreken (perfect past second-person)
was ingestreken (perfect past second-person)
waart ingestreken (perfect past second-person)
was ingestreken (perfect past third-person)
waren ingestreken (perfect past first-person)
waren ingestreken (perfect past second-person)
waren ingestreken (perfect past third-person)
zal ingestreken zijn (perfect future first-person)
zult ingestreken zijn (perfect future second-person)
zult ingestreken zijn (perfect future second-person)
zult ingestreken zijn (perfect future second-person)
zal ingestreken zijn (perfect future third-person)
zullen ingestreken zijn (perfect future first-person)
zullen ingestreken zijn (perfect future second-person)
zullen ingestreken zijn (perfect future third-person)
zou ingestreken zijn (perfect conditional first-person)
zou ingestreken zijn (perfect conditional second-person)
zou ingestreken zijn (perfect conditional second-person)
zoudt ingestreken zijn (perfect conditional second-person)
zoudt ingestreken zijn (perfect conditional second-person)
zou ingestreken zijn (perfect conditional third-person)
zouden ingestreken zijn (perfect conditional first-person)
zouden ingestreken zijn (perfect conditional second-person)
zouden ingestreken zijn (perfect conditional third-person)


inwassen

waste in (past)
ingewassen (past participle)
in te wassen (active infinitive imperfect present long-form)
hebben ingewassen (active infinitive perfect present short-form)
te hebben ingewassen (active infinitive perfect present long-form)
ingewassen zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
ingewassen te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
inwassend (imperfect participle)
ingewassen (past participle)
was in (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
wast in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
wast in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
wast in (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
wast in (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
wassen in (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
wassen in (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
wassen in (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
waste in (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
waste in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waste in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waste in (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waste in (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
wasten in (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
wasten in (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
wasten in (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal inwassen (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult inwassen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal inwassen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult inwassen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal inwassen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult inwassen (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal inwassen (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen inwassen (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen inwassen (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen inwassen (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou inwassen (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou inwassen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) inwassen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt inwassen (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou inwassen (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden inwassen (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden inwassen (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden inwassen (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
inwas (subordinate-clause present)
inwast (subordinate-clause present)
inwast (subordinate-clause present)
inwast (subordinate-clause present)
inwast (subordinate-clause present)
inwaste (subordinate-clause past)
inwaste (subordinate-clause past)
inwaste (subordinate-clause past)
inwaste (subordinate-clause past)
inwaste (subordinate-clause past)
inwasten (subordinate-clause past)
inwasten (subordinate-clause past)
inwasten (subordinate-clause past)
heb ingewassen (perfect present first-person)
hebt ingewassen (perfect present second-person)
hebt ingewassen (perfect present second-person)
heeft ingewassen (perfect present second-person)
hebt ingewassen (perfect present second-person)
heeft ingewassen (perfect present third-person)
hebben ingewassen (perfect present first-person)
hebben ingewassen (perfect present second-person)
hebben ingewassen (perfect present third-person)
had ingewassen (perfect past first-person)
had ingewassen (perfect past second-person)
had ingewassen (perfect past second-person)
hadt ingewassen (perfect past second-person)
had ingewassen (perfect past third-person)
hadden ingewassen (perfect past first-person)
hadden ingewassen (perfect past second-person)
hadden ingewassen (perfect past third-person)
zal ingewassen hebben (perfect future first-person)
zal ingewassen hebben (perfect future second-person)
zult ingewassen hebben (perfect future second-person)
zult ingewassen hebben (perfect future second-person)
zal ingewassen hebben (perfect future second-person)
zult ingewassen hebben (perfect future second-person)
zal ingewassen hebben (perfect future third-person)
zullen ingewassen hebben (perfect future first-person)
zullen ingewassen hebben (perfect future second-person)
zullen ingewassen hebben (perfect future third-person)
zou ingewassen hebben (perfect conditional first-person)
zou ingewassen hebben (perfect conditional second-person)
zou ingewassen hebben (perfect conditional second-person)
zoudt ingewassen hebben (perfect conditional second-person)
zoudt ingewassen hebben (perfect conditional second-person)
zou ingewassen hebben (perfect conditional third-person)
zouden ingewassen hebben (perfect conditional first-person)
zouden ingewassen hebben (perfect conditional second-person)
zouden ingewassen hebben (perfect conditional third-person)
er wordt ingewassen (impersonal passive present imperfect)
er is ingewassen (impersonal passive present perfect)
er werd ingewassen (impersonal passive past imperfect)
er was ingewassen (impersonal passive past perfect)
er zal ingewassen worden (impersonal passive future imperfect)
er zal ingewassen zijn (impersonal passive future perfect)
er zou ingewassen worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou ingewassen zijn (impersonal passive conditional perfect)
ingewassen worden (passive infinitive imperfect present short-form)
ingewassen te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
ingewassen zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
ingewassen te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
ingewassen zijn (passive infinitive perfect present short-form)
ingewassen te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
ingewassen zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
ingewassen te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word ingewassen (singular imperfect present first-person)
wordt ingewassen (singular imperfect present second-person)
wordt ingewassen (singular imperfect present second-person)
wordt ingewassen (singular imperfect present second-person)
wordt ingewassen (singular imperfect present plural third-person)
worden ingewassen (singular imperfect present plural first-person)
worden ingewassen (singular imperfect present plural second-person)
worden ingewassen (singular imperfect present third-person)
werd ingewassen (singular imperfect past first-person)
werd ingewassen (singular imperfect past second-person)
werd ingewassen (singular imperfect past second-person)
werdt ingewassen (singular imperfect past second-person)
werd ingewassen (singular imperfect past plural third-person)
werden ingewassen (singular imperfect past plural first-person)
werden ingewassen (singular imperfect past plural second-person)
werden ingewassen (singular imperfect past third-person)
zal ingewassen worden (singular imperfect future first-person)
zult ingewassen worden (singular imperfect future second-person)
zult ingewassen worden (singular imperfect future second-person)
zult ingewassen worden (singular imperfect future second-person)
zal ingewassen worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen ingewassen worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen ingewassen worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen ingewassen worden (singular imperfect future third-person)
zou ingewassen worden (singular imperfect conditional first-person)
zou ingewassen worden (singular imperfect conditional second-person)
zou ingewassen worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt ingewassen worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt ingewassen worden (singular imperfect conditional second-person)
zou ingewassen worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden ingewassen worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden ingewassen worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden ingewassen worden (singular imperfect conditional third-person)
ben ingewassen (perfect present first-person)
bent ingewassen (perfect present second-person)
bent ingewassen (perfect present second-person)
is ingewassen (perfect present second-person)
zijt ingewassen (perfect present second-person)
is ingewassen (perfect present third-person)
zijn ingewassen (perfect present first-person)
zijn ingewassen (perfect present second-person)
zijn ingewassen (perfect present third-person)
was ingewassen (perfect past first-person)
was ingewassen (perfect past second-person)
was ingewassen (perfect past second-person)
waart ingewassen (perfect past second-person)
was ingewassen (perfect past third-person)
waren ingewassen (perfect past first-person)
waren ingewassen (perfect past second-person)
waren ingewassen (perfect past third-person)
zal ingewassen zijn (perfect future first-person)
zult ingewassen zijn (perfect future second-person)
zult ingewassen zijn (perfect future second-person)
zult ingewassen zijn (perfect future second-person)
zal ingewassen zijn (perfect future third-person)
zullen ingewassen zijn (perfect future first-person)
zullen ingewassen zijn (perfect future second-person)
zullen ingewassen zijn (perfect future third-person)
zou ingewassen zijn (perfect conditional first-person)
zou ingewassen zijn (perfect conditional second-person)
zou ingewassen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt ingewassen zijn (perfect conditional second-person)
zoudt ingewassen zijn (perfect conditional second-person)
zou ingewassen zijn (perfect conditional third-person)
zouden ingewassen zijn (perfect conditional first-person)
zouden ingewassen zijn (perfect conditional second-person)
zouden ingewassen zijn (perfect conditional third-person)

(van een (semi-)vloeibare substantie) aanbrengen in (met een spons of iets dergelijks)


valscherm

samenstelling van val ww en scherm zn
[1] leenvertaling van Duits Fallschirm

valschermen (plural)
valschermpje (diminutive singular)
valschermpjes (diminutive plural)

schuin paneel onder steigers bij bouwwerkzaamheden waardoor vallend materiaal niet op mensen terecht kan komen


tuinpoort

tuinpoorten (plural)
tuinpoortje (diminutive singular)
tuinpoortjes (diminutive plural)

constructie in een tuinmuur of omheining waardoor men de tuin in en uit kan gaan


turnzaal

turnzalen (plural)
turnzaaltje (diminutive singular)
turnzaaltjes (diminutive plural)

grote ruimte bestemd voor gymnastische oefeningen


knoest

In de betekenis van ‘uitwas aan boom’ voor het eerst aangetroffen in 1301

knoesten (plural)
knoestje (diminutive singular)
knoestjes (diminutive plural)

de plaats waar een zijtak aan de boom groeide, het hout is er minder sterk en moeilijker bewerkbaar, het is dan ook een houtgebrek

Miriam van de Lubbe heeft een knoest in een simpel tweedehands notenhouten tafeltje vervangen door een intrigerende zilvervlek. Voelt heerlijk, staat mooi.


luchtbrug

enclosed walkway

een hoge verbinding tussen twee gebouwen

luchtbruggen (plural)
luchtbruggetje (diminutive singular)
luchtbruggetjes (diminutive plural)

Samen met Markenheem bouwt ProWonen aan een nieuwe invulling van het terrein aan de Magnoliaweg. Op deze plaats bouwt ProWonen 22 appartementen en op termijn acht laagbouwwoningen voor zelfstandige bewoners en Markenheem bouwt 66 zorgappartementen. Deze week wordt de luchtbrug gesloopt. Daarna is het appartementengebouw aan de Magnoliaweg 6 t/m 32 aan de beurt.


liftkoker

de vertikale buis waarin een lift op- en neer kan gaan

Tijdens het paasweekeinde had een bende in de voor diamant- en goudhandel bekende wijk Hatton Garden tientallen kluisjes opengebroken en een miljoenenbuit gemaakt. Om in de kluiskamer in de kelder te geraken, waren de daders langs een liftkoker naar beneden geklauterd en hadden ze een twee meter dikke betonnen wand doorboord.

Enerverende actiefilm, waarvan de expliciete hardheid, de spectaculaire vormgeving en de cynische toon school zouden maken in Hollywood. Op kerstavond bindt eenzame politieman vanuit een liftkoker de strijd aan met genadeloze terroristen die Japanse topmanagers in gijzeling houden. Met Bruce Willis en Alan Rickman.


magistraal

bn: van Frans magistral bn of van Latijn magistralis bn , in de betekenis van ‘meesterlijk’ voor het eerst aangetroffen in 1688

zn o: van middeleeuws Latijn magisterialis bn "alchemistisch"

denkbeeldige lijn die de omtrek van een vesting aangeeft en die dient als uitgangspunt voor de ontwerp daarvan


meerwerk

zaken die niet in het bestek of op de technische tekeningen staan, maar wel door de opdrachtgever gewenst worden tijdens de bouw of verbouw

Pas in 2020 kan Rijkswaterstaat vaststellen wat de sluis precies kost. Er kan altijd nog meerwerk om de hoek komen kijken, zegt Zeilmaker. ,,En dan gaat het bij dit soort grote contracten ook meteen hard."

Zelfbouwers Vonk en Hoogstad hebben gekozen voor de cascovariant. Inclusief een beetje meerwerk voor de aannemer. In het contract staat dat This Side Up zorgt voor onder andere de entree, herstel van de gevels, scheidingswanden tussen de woningen en aansluitingen, zoals water en elektriciteit. Binnenin moeten ze zelf hard aan de slag. Bovenop de aankoopsom van ruim 212.000 euro verwacht het stel een kleine ton extra te investeren.


meranti

De meubels werden vervaardigd uit meranti fineer op multiplex. Een warme houtsoort, voor het contrast met de robuustheid van het beton. Dat beton werd trouwens bewust niet bekleed of bewerkt, enkel schoongepoetst.

Het Wereld Natuur Fonds heeft „met verbijstering” kennis genomen van het besluit. Veel overheden, gemeenten, waterschappen, projectontwikkelaars en woningcorporaties stellen eisen aan het gebruik van hout, veelal het keurmerk FSC. Bouwers hebben contracten afgesloten en zijn ontstemd dat naar hun oordeel minder duurzaam geproduceerd hout óók wordt erkend. Het Maleisische meranti-, merbau- en bankirai-hout wordt veel gebruikt in deuren en kozijnen.


trassen

[werkwoord] van tras met het achtervoegsel -en

[zelfstandig naamwoord] tras met uitgang -en

traste (past)
getrast (past participle)
te trassen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen trassen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen trassen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben getrast (active infinitive perfect present short-form)
te hebben getrast (active infinitive perfect present long-form)
getrast zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
getrast te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
trassend (imperfect participle)
getrast (past participle)
trasse (subjunctive)
tras (indicative imperfect present singular first-person)
trast (indicative imperfect present singular second-person)
trast (indicative imperfect present singular second-person)
trast (indicative imperfect present singular second-person)
trast (indicative imperfect present singular third-person)
traste (indicative imperfect past singular first-person)
traste (indicative imperfect past singular second-person)
traste (indicative imperfect past singular second-person)
traste (indicative imperfect past singular second-person)
traste (indicative imperfect past singular third-person)
trasten (indicative imperfect past plural first-person)
trasten (indicative imperfect past plural second-person)
trasten (indicative imperfect past plural third-person)
zal trassen (indicative imperfect future singular first-person)
zult trassen (indicative imperfect future singular second-person)
zal trassen (indicative imperfect future singular second-person)
zult trassen (indicative imperfect future singular second-person)
zal trassen (indicative imperfect future singular second-person)
zult trassen (indicative imperfect future singular second-person)
zal trassen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen trassen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen trassen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen trassen (indicative imperfect future plural third-person)
zou trassen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou trassen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) trassen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt trassen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou trassen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden trassen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden trassen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden trassen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb getrast (perfect present first-person)
hebt getrast (perfect present second-person)
hebt getrast (perfect present second-person)
heeft getrast (perfect present second-person)
hebt getrast (perfect present second-person)
heeft getrast (perfect present third-person)
hebben getrast (perfect present first-person)
hebben getrast (perfect present second-person)
hebben getrast (perfect present third-person)
had getrast (perfect past first-person)
had getrast (perfect past second-person)
had getrast (perfect past second-person)
hadt getrast (perfect past second-person)
had getrast (perfect past third-person)
hadden getrast (perfect past first-person)
hadden getrast (perfect past second-person)
hadden getrast (perfect past third-person)
zal getrast hebben (perfect future first-person)
zal getrast hebben (perfect future second-person)
zult getrast hebben (perfect future second-person)
zult getrast hebben (perfect future second-person)
zal getrast hebben (perfect future second-person)
zult getrast hebben (perfect future second-person)
zal getrast hebben (perfect future third-person)
zullen getrast hebben (perfect future first-person)
zullen getrast hebben (perfect future second-person)
zullen getrast hebben (perfect future third-person)
zou getrast hebben (perfect conditional first-person)
zou getrast hebben (perfect conditional second-person)
zou getrast hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getrast hebben (perfect conditional second-person)
zoudt getrast hebben (perfect conditional second-person)
zou getrast hebben (perfect conditional third-person)
zouden getrast hebben (perfect conditional first-person)
zouden getrast hebben (perfect conditional second-person)
zouden getrast hebben (perfect conditional third-person)
er wordt getrast (impersonal passive present imperfect)
er is getrast (impersonal passive present perfect)
er werd getrast (impersonal passive past imperfect)
er was getrast (impersonal passive past perfect)
er zal getrast worden (impersonal passive future imperfect)
er zal getrast zijn (impersonal passive future perfect)
er zou getrast worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou getrast zijn (impersonal passive conditional perfect)

met cement die gemalen tufsteen (tras) bevat metselen of bestrijken


middenschip

nave

(bouwkunde) (religie) het centrale gedeelte van het schip van een kruiskerk

‘Door de bouw van vijf torens komt er namelijk meer druk op de kolom, het middenschip van de kerk, te staan. Ook moeten er hogere kranen aan te pas komen. Het ijsmodel van de beroemde basiliek uit Barcelona moet dertig meter hoog worden, zo hoog als een flatgebouw van tien verdiepingen’, zegt hij.


muziekkapel

chapel

(muziek) klein muziekorkest, klein muziekkorps

overdekte ruimte waar een orkest in de buitenlucht een concert kan geven

De muzikanten bleven tijdens het optreden lekker droog in de muziekkapel terwijl de luisteraars nat werden van de regen.

Eén grote afwezige: prins Laurent. ’Ik ben verhinderd, maar ik kom nog naar het feestje’, liet Laurent weten. Anderhalf uur te laat sloop hij de muziekkapel binnen voor het slotakkoord. Maria Laura (28), de oudste dochter van Astrid, was ook afwezig. Maar zij had een goede reden: ze woont en werkt in Engeland. Het verjaardagsfeestje voor Paola werd heel vroeg georganiseerd: pas op 11 september wordt ze echt 80.


raamdorpel

raamdorpels (plural)
raamdorpeltje (diminutive singular)
raamdorpeltjes (diminutive plural)

dorpel van een raam, een gevelonderdeel dat voorkomt dat regenwater direct op of in de onderliggende gevel loopt


tori

Gaan wij onder dezen tori door, de poort die steeds den toegang tot een tempel kenmerkt.

Zinnebeeldig zijn de portico's, ‘tori's’ geheeten, die in de nabijheid der Shintoïstische tempels zijn geplaatst en die men, evenals in Griekenland de propyleeën, van uit de verte op het vlakke veld ziet staan.


bekroning

afgeleid van bekronen met het achtervoegsel -ing

bekroningen (plural)
bekroninkje (diminutive singular)
bekroninkjes (diminutive plural)


overhellen

heel over

(bouwkunde) scheef staan, niet verticaal staan


pagode

Leenwoord uit het Portugees, in de betekenis van ‘boeddhistische tempel in China’ voor het eerst aangetroffen in 1596

hoge boeddhistische tempel (vaak met 7 of 13 verdiepingen) waarbij iedere verdieping een overstekend dak heeft

In Myanmar stijgt het water in de rivieren erg snel door zware regenval de afgelopen dagen. Een pagode die op de oever van een rivier is gebouwd wordt meegesleurd in het wilde water. Omstaanders kunnen enkel machteloos toekijken.


paternoster

via Middelnederlands pater noster van Latijn Pater noster "onze Vader", de beginwoorden van het gebed Onzevader
**[2] omdat het gebedssnoer helpt om telkens na 10 weesgegroeten het Onzevader te bidden
**[3], [4] omdat de constructie met een stapsgewijs rondgaande beweging aan het gebruik van het gebedssnoer doet denken

paternoster

(religie) christelijk gebed, het onze vader

type lift met cabines die voortdurend rond blijven gaan

De paternoster is niet ongevaarlijk. In 2012 viel een 81-jarige man in de liftschacht in het voormalige Ziggo-gebouw in Den Haag.

Weblink bron
Carola Houtekamer
 “Zwevend door de wolkenkrabber” (29 januari 2015) op nrc.nl


pergola

Leenwoord uit het Italiaans, in de betekenis van ‘terras’ voor het eerst aangetroffen in 1832

pergola

(bouwkunde) een constructie van latten op hoge palen, waarlangs allerlei planten kunnen groeien

pergola's (plural)
pergolaatje (diminutive singular)
pergolaatjes (diminutive plural)

een constructie van horizontale latten op hoge palen, waarlangs allerlei planten kunnen groeien

Ross en Fanjul waren zo goed bevriend dat de huidige minister samen met zijn vrouw in 2009 te gast was in Casa de Campo, een luxeresort in de Dominicaanse Republiek dat eigendom is van Fanjul. Ross’ echtgenote Hillary hield een verslag van de trip bij op de website New York Social Diary - inclusief kiekjes. Dineren al fresco, verse bloemen bij het ontbijt, boottochtjes naar verlaten stranden, en dan weer een yummy lunch onder de pergola. ‘De Fanjuls wonen in het paradijs’, concludeert Hilary Geary Ross in haar verslag, dat nog steeds online staat.

Bij aankomst in Den Bosch woensdag kregen de jongens direct het ontwerp van Emiel Versluis onder ogen. "Een uitdagend ontwerp, waarbij vooral de houtconstructie een lastig onderdeel was", zegt Schoolderman. "Een oase in de woestijn als ontwerp met zeer technische elementen zoals een pergola waar veel zaagtechniek aan te pas komt."


pijpenla

samenstelling van pijp zn en la zn met het invoegsel -en-

long narrow room

(figuurlijk) (bouwkunde) een lange maar heel smalle ruimte

pijpenla's (plural)
pijpenlaatje (diminutive singular)
pijpenlaatjes (diminutive plural)

Eén detail werd over het hoofd gezien: deze pijpenla had aan de straatkant moeten liggen, want vanuit zijn kamer kon de verteller de kerktoren zien.

De grootte van de kavels is wel een aandachtspunt voor Rob Olde Riekerink, accountmanager bedrijven: „Niet iedereen is op zoek naar een grote kavel. Wie minder grond nodig heeft, krijgt nu al snel een soort pijpenla. Intern wordt daar al naar gekeken.”


pleisterwerk

samenstelling van pleister zn en werk zn

plaster

(bouwkunde) middel om een muur glad af te werken zodat ze later beschilderd of behangen kan worden

Luc Tuymans is bezig aan een werk voor de nieuwe collectiepresentatie van het MSK. Hij zocht naar een uitdaging. ‘Ik heb al 65 muurschilderingen gemaakt, maar nog nooit een fresco. De 15de-eeuwse techniek, waarbij de verf direct op nat pleisterwerk wordt aangebracht, wou ik onder de knie hebben. Pas na een maand is de verf volledig droog en zie je het eindresultaat. Maar schilderkunstig is er geen verschil met hoe ik doorgaans te werk ga in mijn atelier. Ook een schilderij werk ik altijd in één dag af.’

Het kunstwerk van Van Werven is waarschijnlijk moeilijk te bewaren, met name omdat er in het pleisterwerk scheuren zitten. En het kunstwerk zit vast aan de gymzaal, het is in het stucwerk op de enkelsteens muur aangebracht.


gongevindauga

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en vindauga


gongevindauge

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en vindauge


gangvindauge

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en vindauge


gangvindauga

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en vindauga


gongejarn

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en jarn

/ ˈgoŋə.jɑːɳ /


gongejern

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en jern

/ ˈgoŋə.jæːɳ /


gangjarn

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en jarn

/ ˈgɑŋ.jɑːɳ /


gangjern

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden gang en jern

/ ˈgɑŋ.jæːɳ /

Nynorsk: gangjarn
Nynorsk: gangjern
Nynorsk: gongejarn
Nynorsk: gongejarn
Noors: gangjern


gangjern

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en jern

/ ˈgɑŋ.jæːɳ /


gipskarton

materiaal bestaand uit gips dat aan beide kanten met karton is omgeven


gongeglas

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en glas


gangglas

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en glas


voorhal

voorhallen (plural)
voorhalletje (diminutive singular)
voorhalletjes (diminutive plural)

ruimte binnen een gebouw nabij de hoofdingang

De bel-etage bevat een voorhal, een eregalerij en een Rembrandtzaal.

Vanaf een kleine voorhal aan de straatzijde loopt men in diagonaalrichting door de woning.

De R.K. kerk van het Allerheiligst Hart van Jezus (−) is een centraalbouw met vierkante plattegrond, voorhal en absiden, in 1951-'52 opgetrokken naar plannen van A. Siebers en W. van Dael in de trant van de Bossche School.

Het linker bouwhuis is een woning met schuur, het rechter een stalgebouw voorzien van een open voorhal met ronde bakstenen pijlers.


cementklinker

product van de cementoven, dat gemalen en gemengd wordt met kalk en sommige andere materialen. Dit mengsel wordt gebruikt om de klinker te maken


gongebru

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gonge en bru

/ ˈgoŋə.bɾʉː /


gangbru

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden gang en bru

/ ˈgɑŋ.bɾʉː /


gangbru

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden gang en bru

/ ˈgɑŋ.bɾʉː /


gangbro

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden gang en bro


prefabwoning

samenstelling van prefab bn en woning zn

een woning die in de fabriek al in belangrijke mate is voorgefabriceerd en op de bouwplaats alleen maar in elkaar gezet en afgewerkt hoeft te worden

Cat is een dertiger wanneer ze terugblikt op haar zestiende levensjaar. Nu woont ze in New York waar ze werkt in een bibliotheek, toen woonde ze met moeder en broer in een prefabwoning in het noorden van Michigan. Cats ouders waren recent gescheiden en haar moeder wilde terugkeren naar de plek waar ze opgroeide, een vergeten gat met lage huizenprijzen.

Eind 2015 sloten de overheid en gemeenten een overeenkomst om snel veel statushouders tijdelijk te huisvesten. Dat moet onder meer gebeuren door een regeling waarbij de statushouder in een omgebouwd kantoorpand of prefabwoningen verblijft. ,,Veel gemeenten zijn over dat soort plannen aan het nadenken, maar het loopt nog niet storm met concrete projecten," zegt een COA-woordvoerder. In januari is het eerste project geopend: veertig statushouders wonen op een verdieping van een oud kantoorpand in Haarlem, samen met studenten.


zecca

munt, gebouw waar munten worden geslagen


boligblokk

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bolig en blokk


seniorenwoning

samenstelling van senior zn en woning zn met het invoegsel -en-

seniorenwoningen (plural)
seniorenwoninkje (diminutive singular)
seniorenwoninkjes (diminutive plural)

Bij de ligging moet gedacht worden aan bereikbaarheid van voorzieningen, bij de omvang aan een- of tweepersoonshuishoudens en bij het ontwerp aan zaken als levensloopbestendigheid zoals gelijkvloerse kamers, voorkomen van vallen en andere ergonomische punten.

huis dat door ligging, omvang en ontwerp geschikt is voor mensen met een hogere leeftijd

Noodknoppen in seniorenwoningen zijn inmiddels heel gewoon, omdat de bewoners erom vragen en ook de opdrachtgever van dergelijke woningen, meestal een overheid, er het voordeel van inziet.


boligtomt

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bolig en tomt


woonproject

uit te voeren of uitgevoerd plan om huisvesting voor mensen te bouwen

Zijn nieuwste woonproject omvat 120 woningen in Vledder en valt op door een bijzondere verkaveling. De bouwkavels voor de vrijstaande huizen liggen op een betonnen plateau dat één trede hoger ligt dan het maaiveld, bedoeld als een soort psychologische privacygrens.

Het filiaal Surinamestraat zal in 1956 waarschijnlijk verhuizen naar de Haarlemmermeerstraat waar de architect prof. Wegener Sleeswijk een groot woonproject ontwerpt, waarin dit filiaal zal worden ondergebracht.


boligreising

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bolig en reising met het achtervoegsel -ing


woonkwaliteitseis

samenstelling van woon ww en kwaliteitseis zn of samenstelling van woonkwaliteit zn en eis zn met het invoegsel -s-

Het meervoud is de meest gangbare vorm, omdat woonkwaliteit van meer factoren afhangt.

voorschrift bij het bouwen van huisvesting waardoor mensen daar later goed in kunnen leven

Om de woonkwaliteitseis wat meer inhoud te geven is als laatste criterium gekeken naar de aanwezigheid van een bad of douche in de geselecteerde woningen.


boligbygging

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bolig en bygging met het achtervoegsel -ing


vuurbaak

als signaal op hoog punt in brand gestoken materiaal

hoge constructie langs de kust waarop als signaal brandstof wordt aangestoken

In de oostwand is een nis afgedekt door een segmentboog waarover een platte laag loopt. In de nis een opening, die gesloten kon worden door middel van een luik en een sluitboom, wellicht om een vuurbaak buiten te hangen (vgl. toren Holwerd) voor hen die in de venen de weg bijster geworden waren.

De vuurbaak (…) is een wit gepleisterde vierkante vuurtoren uit 1605, gebouwd ter vervanging van een ouder exemplaar.


vuurbaken

o: samenstelling van vuur zn en baken zn

hoge constructie waarop als signaal brandstof wordt aangestoken


schuifraam

schuiframen (plural)
schuifraampje (diminutive singular)
schuifraampjes (diminutive plural)

een raam dat door schuiven opengezet of gesloten kan worden

Er werd een ruime parking met keerpunt aangelegd en in de zijgevel van het gebouw zit een afhaalluik met schuifraam. Voor een vlotte circulatie wordt gewerkt met een in- en uitgang voor auto’s, zoals bij fastfoodketens als Quick of McDonald’s.

De kerkreceptie, voorzien van glazen schuifraam boven de ontvangstbalie, doet dienst als epicentrum van de schmink. Het sprinttempo waarin de 32 artiesten straks na elkaar het podium op moeten, vertaalt zich naar lichte hectiek tussen de poederkwasten en camouflagestiften. Achter een wolk haarlak is voor de kenner volkszangeres Sieneke te ontwaren.


bronseport

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bronse en port


poortgewelf

doorgang met boogvormige overkapping naar een andere ruimte


twee-onder-een-kapwoning

(samenkoppeling) van twee, onder, een, kap samengesteld met woning

twee aan elkaar gebouwde woningen die het dak gemeenschappelijk hebben maar verder vrij staan


spanwijdte

spanwijdtes (plural)
spanwijdten (plural)

de afstand tussen twee steunpunten bij een overspanning (zoals een brug of een vloer)


dakrand

zoom net onder het dak, de grens van het dak

Een welgevormde, glanzend zwarte spin zat precies op de richel onder de dakrand aan de noordkant. Tijdens het plaatsen van de ombouw hadden Koos en Michel de spin waarschijnlijk uit zijn winterslaaphol verjaagd.

Het was een bakstenen gebouw met een dakrand van smoezelige trespaplaten en lag enigszins verscholen tussen twee andere bedrijven.

Tom Cruise sprong vanaf een stellage op een gebouw, maar dat ging goed mis. De aan veiligheidskabels gezekerde acteur moest een vrij grote afstand overbruggen en haalde de dakrand van een gebouw maar net. In een filmpje van het incident is te zien hoe Cruise na zijn val weer opkrabbelt en hinkend en met een van pijn vertrokken gezicht weg strompelt.


sprinklerinstallatie

In de betekenis van ‘blusinrichting’ voor het eerst aangetroffen in 1947

samenstelling van sprinkler zn en installatie zn

een vast aangebrachte automatische brandblusinstallatie om een beginnende brand te detecteren, te signaleren en te beheersen dan wel te blussen. De installatie maakt gebruik van sproeikoppen (sprinklers) aan het dak of plafond die bij een bepaalde temperatuur water gaan sproeien.

De leidingen braken een vettige zwarte walm uit en een sprinklerinstallatie treedt in werking — Luisa raakt doorweekt en snakt naar adem, glijdt uit op de natte vloer en botst, verdwaasd, voorovergebogen, tegen anderen op.

Tenzij we accepteren dat de kans bestaat dat uit sommige van die sprinklers geen water maar benzine zal spuiten. 0 ja, en dat we die sprinklers niet meer uit kunnen zetten, omdat er dan een uitslaande brand ontstaat die het hele gebouw in de as legt. Als iemand je een dergelijke sprinklerinstallatie had aangesmeerd, zou je beslist je geld terugvragen.

Intussen blijkt dat de Gentse brandweer vrijdag een tijdelijke vergunning afleverde voor honderd asielzoekers, omdat er nog een aantal technische aanpassingen moeten gebeuren. Zo wordt er nog een optimalisatie van de sprinklerinstallatie verwacht en ondergeschikt waren er nog een aantal (detail)opmerkingen.

De parkeergarage van het Bauhaus bij Plein Westermaat in Hengelo is vrijdagochtend onder water gelopen. Oorzaak is een auto met aanhanger die bij het inrijden van de garage de sprinklerinstallatie heeft geraakt.


staander

afgeleid van staan met het achtervoegsel -der

stand

iets of iemand die iets of iemand ondersteunt

staanders (plural)
staandertje (diminutive singular)
staandertjes (diminutive plural)

iets wat een bouwsel stevigheid geeft in de verticale of lengte richting en dan met name drukkrachten kan opvangen

Twee oudere, breedgebouwde volkstuinders die zich verhuurden als klusser braken de oude muren af tot er alleen een geraamte van staanders resteerde. Dit skelet werd opnieuw betimmerd met tropisch hardhout (ze spraken van rabathout, omdat de planken voorzien waren van bepaalde groeven en geschulpte randen).


hörnsten

Samenstelling van de Zweedse zelfstandige naamwoorden hörn en sten


T-balk

samenstelling van T zn en balk zn , omdat T-balk met T is samengesteld om zo een overeenkomst aan te geven met de vorm van de gedrukte T, wordt het met een hoofdletter T geschreven, volgens spellingregel 6.G gevolgd door een koppelteken

T-beam

langgerekt, stijf bouwmateriaal met een dwarsdoorsnede die de vorm heeft van een hoofdletter T

T-balken (plural)
T-balkje (diminutive singular)
T-balkjes (diminutive plural)


stoomwals

een door stoomkracht voortbewogen zware wals voor het verharden en egaliseren van wegen

Mijn vader maakte een draaibank voor me. Op de draaibank kon ik van alles maken. Vliegtuigjes die echt vlogen, stoomwalsen, kristalontvangers. In het begin dacht ik dat de draaibank snel klaar zou zijn, maar toen ik begreep dat het nog jaren kon duren, verdween mijn angst en vluchtte ik niet langer de kamer uit wanneer de wondermachine ter sprake kwam.

Er lag nog maar één ander rotsblok daarboven dat mogelijk te verwrikken viel. Maar dat was wel zo groot als een half huis, zo groot als een auto, als een tank. Hij stelde zich met angstaanjagende helderheid het traject voor dat het rotsblok waarschijnlijk zou afleggen. Het zou traag op gang komen, van richel naar richel omlaag stuiteren en daarna als een buitenmaatse stoomwals over de landtong denderen.

Op de Great Dorset Steam Fair is een stoomwals over een computerschijf van fantasyschrijver Terry Pratchett gedenderd. Dat was geen dom ongeluk, maar een ritueel dat met zorg was voorbereid door de assistent van de schrijver.


tochtstrip

tochtstrips (plural)
tochtstrippen (plural)

een dunne strook materiaal die er voor zorgt dat een opening geen ongewenste luchtstroom meer doorlaat

De energiescan is, zoals u misschien wel weet, een waardevol instrument in de strijd tegen energiearmoede. Zo'n scan betekent dat een zogenoemde 'energiesnoeier' een woning doorlicht, de energiefactuur bekijkt, nagaat of er isolatie is en uiteindelijk bijvoorbeeld tochtstrips, een douchespaarknop of spaarlampen aanbrengt. De scan maakt het mogelijk om mensen uit kwetsbare groepen een begeleiding op maat te geven, zodat ze hun energiekosten onder controle krijgen.

De maatregelen die het kabinet wel neemt, hebben volgens Thieme niets om het lijf, zoals het geld dat het kabinet steekt in het isoleren van woningen. "Dat is misschien net genoeg voor een tochtstrip of twee."


badstue

Samenstelling van de Noorse zelfstandige naamwoorden bad en stue

Nynorsk:
** [1-3]: badstove
** [1-3]: badstue


badstue

Afkomstig van het Oudnoordse zelfstandige naamwoord baðstofa

Samenstelling van de Nynorske zelfstandige naamwoorden bad en stue


badstove

Samenstelling van bad zn "bad, sauna" en stove zn "hut, kamer"


torenspits

torenspitsen (plural)
torenspitsje (diminutive singular)
torenspitsjes (diminutive plural)

het bovenste, scherpe deel van een (kerk)toren

‘Ook de torenspits werd hersteld, de leien werden vervangen en het fronton boven de hoofdingang werd vernieuwd.’

De meeste gebouwen zijn realistisch geschilderd, maar met vaak een verrassend perspectief. Zo geeft Morsink zijn eigen draai aan de werkelijkheid door de keuze voor frisse kleuren of bijvoorbeeld door het ontbreken van een torenspits.


abutment

van Oudfrans aboutement, op te vatten als afgeleid van abut met het achtervoegsel -ment

iets wat steun geeft tegen een verschuiving opzij


trottoirband

samenstelling van trottoir zn en band zn

hardstenen rand tussen de rijweg en het iets hoger liggende voetpad of trottoir

Twee begrafenisondernemers, van 25 en 34 jaar, wachten geduldig het moment af om hun diensten aan te bieden. Ze zitten stilletjes op de trottoirband een eind verderop. Met z’n tweeën dwalen ze al zeventien jaar ’s nachts door de stad, wachtend op een tip van een politieagent of ambulancier. Wachtend op een moord.

Ook hadden ze de trottoirband geel geverfd en de tekst 'no parking'in reliëfletters aangebracht. Buren hadden hierover geklaagd bij de verkeersdienst van de stad New York, die woensdag besloot dat Madonna de stoep binnen dertig dagen in originele staat moet terugbrengen. Anders krijgt ze een boete van 250 dollar.

Dat betekent bijvoorbeeld een obstakelvrij trottoir (zonder losse reclamepanelen, bloembakken midden op de stoep en rondslingerende fietsen) gemaakt van stroef, slipvrij materiaal en met verlaagde trottoirbanden.


tuibrug

een aan kabels opgehangen brug waarbij de kabel direct van de toren naar het wegdek lopen

Ook de episode van gisteravond, over de bouw van een drie kilometer lange tuibrug over de Golf van Korinthe, had als vrouwelijke bijrollen slechts twee dames die aan de voet van de brug in spaarzame bikini lagen te zonnen

Een vlakke brug of een tuibrug met een of meer pilonen. En ook de vertrouwde boogbrug mag best. Belangrijk is het zicht vanaf de rijweg en de fiets- en voetpaden op de omgeving. Hoewel zeker de passerende automobilist ondertussen ook enige aandacht aan het verkeer zal moeten besteden.


tuimelraam

tuimelramen (plural)
tuimelraampje (diminutive singular)
tuimelraampjes (diminutive plural)

een raam dat met een horizontale draaias geopend en gesloten kan worden

Er werd een ladder tegen het huis en een van de brandweerlieden slaagde erin om via een tuimelraam de woning binnen te komen. Het uitschakelen van de rookmelder was vervolgens een koud kunstje. De opluchting in de buurt was groot toen de rust was teruggekeerd.

Wanhoop niet, er zijn nog genoeg manieren om te profiteren van de lage btw. Kies voor een kleine klus die nog wel afkomt. Als de hele zolderverdieping verbouwen niet meer lukt, is een dakkapel of tuimelraam nog wel te plaatsen. Dan doet u de rest later.


grondvesten

ww: afgeleid van grondvest zn met het achtervoegsel -en

de basis leggen voor
gezegd van een gebouw


grondvest

zn: leenvertaling van Duits Grundfeste, op te vatten als samenstelling van grond zn en veste zn "in de oude betekenis "vastigheid""

Het enkelvoud wordt vanaf de 18e eeuw nauwelijks meer gebruikt, het meervoud is gangbaar gebleven.

constructie in de grond die een stevige basis vormt om er een gebouw op te bouwen

⧖ Wy zynder eens geweest; met Iuda is 't gedaen,
En Sions grondvest grynst mismaeckt den Hemel aen:
Des Heeren heylighdom ach! ach! 't gaetme aen de zinnen,
Ter hellen neergezackt is met zyn hooge tinnen.

Joost van den Vondel
 “Hierusalem verwoest.” (1620), Dirck Pietersz., Amsterdam, p. 2


wenteltrap

In de betekenis van ‘spiraalvormige trap’ voor het eerst aangetroffen in 1533

wenteltrappen (plural)
wenteltrapje (diminutive singular)
wenteltrapjes (diminutive plural)


verjonging

naamwoord van handeling van verjongen met het achtervoegsel -ing


vestingwerk

een bouwsel dat dient ter bescherming van een vesting of stad tegen militaire aanvallen

Minister Jet Bussemaker, in het kabinet verantwoordelijk voor het cultureel erfgoed, maakt 20 miljoen euro vrij voor het onderhoud van veertig grote kerken en monumenten in Nederland. Het gaat onder meer om Onze Lieve Vrouwekerk in Breda, de vestingwerken van Den Bosch, het Vredespaleis in Den Haag en de Grote Kerk in Naarden.

In 1662 werd Duinkerken door Frankrijk overgenomen en werden er vestingwerken gebouwd, welke je in het begin van het museum ziet. De stad moest na het verdrag van Utrecht de vestingwerken vernietigen en hun maritieme handel werd daardoor verwoest.


schalk

Van het Oudnederlandse skalk "knecht", verdere etymologie onzeker. In de betekenis van ‘grappenmaker’ voor het eerst aangetroffen in 1782

schalken (plural)
schalkje (diminutive singular)
schalkjes (diminutive plural)

een zuil die tegen een wand of pijler geplaatst is en niet vrij staat in de ruimte; een pilaster die rond i.p.v. plat van vorm is


voorportaal

voorportalen (plural)
voorportaaltje (diminutive singular)
voorportaaltjes (diminutive plural)

een ruimte die gelegen is vlak voor de eigenlijke ingang


zinkput

zinkputten (plural)
zinkputje (diminutive singular)
zinkputjes (diminutive plural)


zoldering

afleiding van zolder met het achtervoegsel -ing

the floorboard that separates the, attic from the rest of the building

de bovenkant van een ruimte in een gebouw

Wie in die jaren Klassieke Talen studeerde aan de UvA ziet haar nog voor zich: slanke verschijning, de onafscheidelijke sigaret, colleges altijd tot in detail in dikke multomappen voorbereid, de blik vol concentratie gericht op de zoldering. Je voelde als student dat de teksten die zij behandelde haar ter harte gingen, ja, van levensbelang waren, zeker als het om tragedie ging.

Hanneke Wetzer: „D’r is niet veel kunst over het weer. Wel studentikoze grappen, maar wij zochten poëtisch, esthetisch werk van kunstenaars die zich verbazen over het weer. En het is gelukt, we hebben alles. Ook een sneeuwstorm. En een regenboog.” Die regenboog is van de Groningse kunstenaar Berndnaut Smilde – ik ken hem als ‘beeldhouwer’ van monumentale wolken in kamers en zalen. Hier drijven wolken in glazen bollen aan de zoldering (‘Lumière Chandelier’); wie zich uitstrekt op de kussens eronder kan wegdromen (ik zie een hert; nee dat is een theepot).


zijvleugel

zijvleugels (plural)
zijvleugeltje (diminutive singular)
zijvleugeltjes (diminutive plural)

een deel van een gebouw dat aan de zijkant staat van het centraal gelegen hoofdgebouw

Ronddwalen kan, want het middengedeelte is open voor het publiek. Het paleis-hotel is namelijk één van de grootste bezienswaardigheden van Abu Dhabi. De zijvleugels zijn afgesloten en alleen voor betalende gasten. Logisch ook, als je duizenden euro's neerlegt voor een overnachting...

Het reuzenrad staat 20 meter uit de kust op een nieuw platform, dat als een zijvleugel aan de pier is gebouwd. Maartje Egberink en Anouk Wolf uit het Twentse Bornerbroek zijn een weekendje in Den Haag en stappen als een van de eerste bezoekers in de attractie. Terwijl de gondel langzaam omhoog wiebelt kijkt Maartje verschrikt om zich heen. ,,Ze heeft een beetje last van hoogtevrees”, grapt Anouk.


zijwand

zijwanden (plural)
zijwandje (diminutive singular)
zijwandjes (diminutive plural)

een van de rechtop staande wanden van de zijkant van een ruimte in een gebouw

Daarna reed hij vol gas terug naar de garage, ramde de deur en de achter- en de zijwand waardoor instortingsgevaar dreigde. De kleine brokkenpiloot raakte lichtgewond en moest voor behandeling naar het ziekenhuis.

een van de rechtop staande muren aan de zijkant van een gebouw

Voor deze campertest kijken we naar de Exsis-i 588: het populaire model met enkele bedden achterin. Die indeling krijgt veel handen op elkaar door de grote garage over de volle breedte, waarin je met gemak twee (elektrische) fietsen en campingstoelen kwijt kunt. De garage is aan beide zijden goed bereikbaar via grote deuren in de zijwanden.

De politie is op zoek naar de vrachtwagen, een witte koeltrailer met de naam TIP op de zijwand. Volgens de politie moet de trucker gemerkt hebben dat hij een auto raakte en meesleepte.


asfaltweg

asfaltwegen (plural)
asfaltwegje (diminutive singular)
asfaltweggetje (diminutive singular)
asfaltwegjes (diminutive plural)
asfaltweggetjes (diminutive plural)

verharde weg waarvan het wegdek bestaat uit asfalt

Op amper een uurtje van de Nederlandse grens kom je in een compleet andere wereld. Waar kasseien soepel overgaan in slingerende asfaltwegen en schonkige boerenpaarden vol verwondering blikken naar de langstrekkende, felgekleurde fietsers. Rondom de traag stromende Leie en de kolkende Schelde wedijveren bossen, heuvels en verstilde dorpen om de prijs voor het mooiste stilleven.

Je kunt de aangelegde asfaltweg volgen, maar ook paden pakken de bossen in, die aan weerszijden van de kloof voor een mooi groen spektakel zorgen.


draagmuur

draagmuren (plural)
draagmuurtje (diminutive singular)
draagmuurtjes (diminutive plural)

een muur die een belangrijke functie heeft in het ondersteunen van de daarboven liggende delen van een gebouw

Een verhuisdoos. Daar werd de woning van Bert en Dineke Rozema vorig jaar november mee vergeleken. 'De verdiepingsvloer ligt los op de draagmuren, werd ons verteld', zegt Bert Rozema (68). 'Bij een stevige beving kon de boel zo in elkaar klappen.'

Hoogste tijd voor een nieuw fundament voor het internet, zou je zeggen, waarin de huidige tekortkomingen worden weggenomen. Maar dat wordt lastig, zegt Verhoef: 'Je hebt het over de draagmuur van het internet; die sloop je niet zomaar weg.'Een patch uitbrengen, wat makers van software geregeld doen om tekortkomingen uit hun product te halen, is er niet bij.


bouwcomplex

bouwcomplexen (plural)
bouwcomplexje (diminutive singular)
bouwcomplexjes (diminutive plural)

een groep met elkaar samenhangende bouwplaatsen

Die centrale is met 1680 megawatt driemaal zo groot als de huidige centrale in Borssele. Het complex is bestand tegen botsingen met de grootste passagiersvliegtuigen. Een speciale betonbak moet een eventueel smeltende kern opvangen. ‘Indrukwekkend’, zei Van Geel over het bouwcomplex, waar 250.000 kubieke meter is gestort. De staatssecretaris zegt de bouw van een Nederlandse centrale niet te willen promoten, maar somde vrijdag wel de voordelen op. De bouw bespaart driemaal zoveel CO2-uitstoot als alle Nederlandse windmolens samen in 2010.

Gebleken zou zijn dat allerlei veiligheidsvoorschriften op het bouwcomplex van vijftig hectare niet werden nageleefd. 'Een aantal zaken in Grijpskerk was niet in orde', aldus een van de betrokkenen. Enkele dagen na het ongeval zijn alle werknemers, ongeveer 750 in totaal, van de bouwlocatie verwijderd en vervolgens één voor één weer toegelaten.

Het bouwcomplex loopt door tot aan de Nieuwendijk. Stadsarcheoloog J. Baart heeft de afgelopen weken op het terrein nog een kasteeltoren en een betegelde kasteelvloer blootgelegd. Uit het graafwerk blijkt dat het kasteel, naar alle waarschijnlijkheid gebouwd aan het eind van de twaalfde eeuw, veel groter is dan aanvankelijk werd gedacht.


staalbouw

het bouwen van constructies uit staal, zoals stalen vakwerktorens en vakwerkmasten, brugconstructies, kranen, en staalskeletbouw

De aannemer van het kraanongeluk in Alpen aan den Rijn, BSB Staalbouw, is bankroet. Het bedrijf werd maandag door de rechtbank failliet verklaard, meldt Omroep West. Hierdoor verliezen 60 werknemers hun baan.

Jack Haines van Motor Boat & Yachting gaf als commentaar: de Nederlandse cruiser heeft een stijlvol en praktisch dekontwerp met een cool en schoon interieur. Dat geeft het beste van de Nederlandse staalbouw een moderne draai.

Het nieuwe gebouw heeft twee torens die worden verbonden met een brug, die brug wordt gevormd door de spanten die Buiting Staalbouw heeft geproduceerd. De spanten zijn onderweg naar Amsterdam, waar ze komende week van de boot worden getild en naar boven worden gehesen.


шестнадцатигранник

samenstelling van шестнадцать [šestnádcatʹ] tw "zestien" en грань [granʹ] zn "kant" met het achtervoegsel -ник [nik]

ru-шестнадцатигранник.ogg

bouwwerk met zestien wanden, zodat het van boven een zestienhoek vormt


klankpot

vazen van aardewerk die op hun kant werden verwerkt in de muren van middeleeuwse kerken om de weergave van de menselijke stem te verbeteren

De klankpot is geen middeleeuwse uitvinding. Al in de klassieke oudheid komen ze voor, zo blijkt uit traktaten van Aristoteles en Vitruvius.


baoge

boog; een deel van een bouwwerk waar iets of iemand onderdoor kan gaan (vgl. spitsboog, triomfboog)


bagno

Leenwoord uit het Italiaans, in de betekenis van ‘deportatieoord’ voor het eerst aangetroffen in 1824

In 1531 was er, voor zover bekend, slechts één bagno in Algiers: dat van Barbarossa. Maar hun aantal groeide gestaag. Daar houden zij de "christengevangenen achter slot en grendel", schreef Miguel de Cervantes, die van 1575 tot 1580 in Algiers gevangen zat.


noviciaat

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘proeftijd’ voor het eerst aangetroffen in 1776

gebouw waar toekomstige kloosterlingen tijdens hun proeftijd verblijven


trapgat

Werkontduiken is een noodzakelijke overlevingstechniek voor de werkende-moeder-stam. Een techniek die in rang nog boven met je voet kind van trapgat weghouden,terwijl je op je iPhone nieuwe mails checkt, staat.

Het was niet alleen iedere paar maanden een raadsel waar mijn bed zou komen te staan, maar ook hoe de nieuwe inrichting zou worden. Want het was elke keer afwachten of meubelstukken de bocht in een trapgat konden maken of bij het grofvuil zouden belanden.

De vrouw gaat naar buiten, wij bellen met haar man. De man zegt: „Ik wil haar hier niet hebben. Straks hangt ze in het trapgat, dan is mijn kind de rest van het leven getraumatiseerd.” Maar ik ben romanschrijver, ik denk: er is een nieuwe vrouw.


inkomhal

samenstelling van inkomen ww "binnenkomen" en hal zn

inkomhallen (plural)
inkomhalletje (diminutive singular)
inkomhalletjes (diminutive plural)

ruimte in een gebouw waar bezoekers binnenkomen en verblijven totdat zij verder naar binnen mogen

Via een brede wenteltrap belanden bezoekers onmiddellijk in de erg ruime, centrale inkomhal van ‘De Bazel’, die is voorzien van een glazen dak. In die ontvangstruimte bevindt zich de publieksbalie.


zijgevel

buitenmuur aan de linker- of rechterzijkant van een gebouw

Op verschillende plaatsen wordt stormschade gemeld. In Berkel en Rodenrijs waaiden dakpannen van daken en viel een deel van een zijgevel op straat. In de regio Utrecht waren ook tientallen meldingen van stormschade. In Etten-Leur stortte een muur van een school in.

Jarenlang lag tegen de zijgevel van het huis een rommelige stapel hout onder een oud zeil. Tot afgelopen zaterdag. Toen zagen ruim 800.000 kijkers van de RTL4-kijkcijferhit Eigen Huis en Tuin hoe niemand minder dan Tom Groot, bekend geworden als boer bij Boer zoekt Vrouw, naar Wageningen kwam om met Alexander een overkapping voor z’n hout te klussen.


berceau

van Frans berceau "wieg, gewelf, loofgang", aangetroffen vanaf 1824

rustplaats in tuin of park, met open wanden en een overkapping bestaand uit een latwerk begroeid met klimplanten


berceau

van Oudfrans berçuel "wieg", via bers ontwikkeld uit het volkslatijn berciolum, een verkleinvorm van bertium dat waarschijnlijk een adaptatie is van een (niet-geattesteerde) Gallische vorm *berta (vergelijk Iers bertaim "ik schud")


náttúrusteinn

Samenstelling van náttúru zn "natuur" en steinn zn "steen" (náttúru is de genitief van náttúru)


hella

keisteen, kinderkopje, straatkei, straatsteen


funderingsprobleem

samenstelling van fundering zn en probleem zn met het invoegsel -s-

moeilijkheden met het fundament van een gebouw

Huiseigenaren met funderingsproblemen kunnen vanaf volgend jaar beroep doen op een fonds van 100 miljoen. Voor bewoners rond het Sarphatipark kan dit de redding zijn.

'De redenering is dat geen rendabele exploitatie mogelijk is. Er wordt bijvoorbeeld geschermd met funderingsproblemen, maar zolang niet helder wordt aangegeven hoe ernstig die zijn, telt dat niet.'


penant

Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘steunpilaar’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1291

steunbeer in het fundament van een gebouw


donjon

Van het Franse donjon, dat op zijn beurt teruggaat tot het Latijnse dominionem (van dominio).

zwaarste toren in een middeleeuws kasteel

De architect was waarschijnlijk iemand uit de stal van Karel V, want het ontwerp lijkt sterk op de donjon van het kasteel van Vincennes bij Parijs.


duplexwoning

samenstelling van duplex bn en woning zn

kleine eengezinswoning, gebouwd in tijden van woningnood na de Tweede Wereldoorlog, bedoeld om later, samen met een soortgelijke woning één grote woning te vormen

Wij woonden in een duplexwoning.


wimberg

van Oudhoogduits wintberga, op te vatten als samenstelling van wind zn en berg zn

een driehoekig gevelelement boven vensters, deuropeningen en grafnissen vooral in de gotische bouwstijl


volute

krul, spiraalvormig uitlopend verbindingsstuk bij Ionische kapitelen


betegeling

afgeleid van betegelen ww met het achtervoegsel -ing

bedekking van een oppervlak met plat steenachtig materiaal

In Nederland waarschuwde staatssecretaris Atsma al eerder tegen bovenmatige betegeling: ‘Vooral in de steden kan het water geen kant op’.

De betegeling van de krachtcentrale, ontworpen door de Amsterdamse kunstenaar Hugo Kaagman, lijkt op die van een oude haard.


waterkelder

ruimte onder de grond of onder een gebouw die bestemd is voor het opslaan van water

"Tot ca. 1900 hadden alle huizen een waterkelder waaruit het daarin verzamelde regenwater werd opgepompt voor huishoudelijk gebruik" herinnert E. Munnig Schmidt uit Loenen zich. "Indien alle huizen in den lande weer van waterkelders zouden worden voorzien van tien kubieke meter zou er een waterbuffer ontstaan van zestig miljoen kubieke meter."

In drie hallen waar licht ontvlambare stoffen zijn opgeslagen, zijn overeenkomstig de Post-Sandoz-richtlijnen "sprinklers' ge[ï]nstalleerd, een sproeisysteem dat bij brand automatisch gaat werken. Dat was niet genoeg omdat onvoldoende vers water van buitenaf in het systeem kon worden gepompt. Daarom moest het bedrijf nog een ondergrondse waterkelder bouwen. Deze kelder heeft een inhoud van 600.000 liter, goed voor een half uur sproeien.


triglief

afgeleid van het Griekse γλυφος met het voorvoegsel tri-

steen met twee hele en twee halve verticale sleuven als onderdeel van een Dorisch fries


barbouiller

Afgeleid van barboter “aanmodderen”, “in de modder bewegen” met het achtervoegsel -ouiller, beïnvloed door barbe “baard”, aangetroffen sinds de 14e eeuw.


béton

zn: via Oudfrans betun geleend van klassiek Latijn bitumen


plancher

Dit is Belgisch-Nederlands, maar ook in België geen standaardtaal.

langwerpige, vlak en recht afgezaagde stukken hout, gebruikt als vloer


Baumwipfelpfad

Samenstelling van Baumwipfel zn "boomkroon" en Pfad zn "pad"

der Baumwipfelpfad (nominative singular)
die Baumwipfelpfade (nominative plural)
des Baumwipfelpfades (genitive singular)
des Baumwipfelpfads (genitive singular)
der Baumwipfelpfade (genitive plural)
dem Baumwipfelpfad (dative singular)
den Baumwipfelpfaden (dative plural)
den Baumwipfelpfad (accusative singular)
die Baumwipfelpfade (accusative plural)

Erleben Sie den Wald mal aus einer anderen Perspektive und machen Sie einen Spaziergang auf dem Baumwipfelpfad.

Beleef het bos eens vanuit een ander perspectief en maak een wandeling over het boomkroonpad.


entresol

een zelfdragende constructie die geplaatst wordt tussen twee etagevloeren die veel wordt toegepast in een hoge ruimte voor het creëren van extra vloeroppervlakte