blokkade

mogelijk van Duits Blockade zn of Engels blockade, of gevormd uit blokkeren ww naar het voorbeeld van kanonnade zn

blokkades (plural)
blokkadetje (diminutive singular)
blokkadetjes (diminutive plural)

een drukverdeling waarbij een groot hogedrukgebied de weg blokkeert voor depressies


zwaarbewolkt

zwaarbewolkte (inflected positive)
zwaarbewolkts (partitive positive)

een zeer dichte bewolking, met een bedekkingsgraad van zeven achtste of meer en een zonneschijnpercentage van 0 tot 20%

Morgen wordt het een zwaarbewolkte dag.


waarm

Drauss iss es am schneehe alleweil, awwer wann die Daage laenger warre un’s widder wennich waarm watt, schtaerte die Bauere widder mit ihr Arewet.

Buiten sneeuwt het de hele tijd, maar als de dagen langer worden en het weer een beetje warm wordt, beginnen de boeren weer met hun werk.


bliksemstraal

samenstelling van bliksem zn en straal zn

bliksemstralen (plural)
bliksemstraaltje (diminutive singular)
bliksemstraaltjes (diminutive plural)

Hierdoor schiet er direct een bliksemstraal uit de hemel die de vogelmannen bijna verzengt.

De bliksemschicht bevat een enorme hoeveelheid energie waarbij heel veel warmte vrijkomt. De binnenkant van de bliksemstraal kan volgens Weerplaza wel 33.000 graden zijn. Ter vergelijking: de oppervlakte van de zon is ongeveer 5.500 graden. De hitte zorgt ervoor dat de lucht rondom de bliksemschicht uitzet waardoor een schokgolf ontstaat in de lucht. En dat horen wij als de donder.

Weblink bron “Dit is waarom het vaker onweert als het warmer wordt” (Vrijdag 24 juni 2022), NU.nl


regenwolk

regenwolken (plural)
regenwolkje (diminutive singular)
regenwolkjes (diminutive plural)

De nimbostratus is een type wolk (wolkengeslacht) dat behoort bij een warmtefront. Het is een uitgestrekt grijs wolkendek dat zich over de gehele hemel uitstrekt en waaruit onafgebroken neerslag valt.


stortbui

stortbuien (plural)
stortbuitje (diminutive singular)
stortbuitjes (diminutive plural)


woestijnklimaat

samenstelling van woestijn zn en klimaat zn

woestijnklimaten (plural)
woestijnklimaatje (diminutive singular)
woestijnklimaatjes (diminutive plural)

In de Sahara heerst een woestijnklimaat


kiehl

Matz iss normally kiehl un nass.


nimbus

Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘regenwolk’ voor het eerst aangetroffen in 1861

nimbussen (plural)
nimbusje (diminutive singular)
nimbusjes (diminutive plural)


cumulonimbus

Samenstelling van (het Latijnse) cumulus en nimbus

cumulonimbussen (plural)
cumulonimbusje (diminutive singular)
cumulonimbusjes (diminutive plural)

grote zware wolk met een lage wolkenbasis maar die zeer hoog en dicht kan zijn.


Bank

die Bank sprengen

meer winnen dan de bank beschikbaar heeft

vor leeren Bänken

voor stoelen en banken praten, voor een lege zaal praten

die Bank (nominative)
die Bänke (nominative singular)
der Bank (genitive)
der Bänke (genitive singular)
der Bank (dative)
den Bänken (dative singular)
die Bank (accusative)
die Bänke (accusative singular)
die Bank (nominative)
die Banken (nominative singular)
der Bank (genitive)
der Banken (genitive singular)
der Bank (dative)
den Banken (dative singular)
die Bank (accusative)
die Banken (accusative singular)

een verzameling van wolken of waas in de lucht


orkan

Afkomstig via het Nederlands van het Spaanse zelfstandige naamwoord huracan, herkomst uit het Westindisch


vermelding

/ ˈʋeːɾmelɪŋ /

weerbericht, weeroverzicht, weersvoorspelling, weervoorspelling


atmosféra

Afgleid van de Oudgriekse woorden ἀτμός en σφαῖρα.

atmosfeer; een gasvormig omhulsel van een planeet of maan.


atmosféra

Život na Zemi by bez atmosféry nemohl existovat.

Leven op Aarde zou zonder atmosfeer niet kunnen bestaan.


schmodich

Pennsylvania-Duits bijvoeglijk naamwoord met het achtervoegsel -ich


zomerweer

zomerweertje (diminutive singular)
zomerweertjes (diminutive plural)

warm, mooi weer zoals het in de zomer zelfs in Nederland van tijd tot tijd zou moeten zijn

(11 september:) Het is definitief gedaan met het mooie zomerweer. Vermoedelijk voor de laatste keer dit jaar is het aangenaam warm en schijnt volop de zon.


herfstweer

herfstweertje (diminutive singular)
herfstweertjes (diminutive plural)

guur weer met veel wind, zoals dat in de herfst vaak voorkomt


voorjaarsweer

samenstelling van voorjaar en weer met het invoegsel -s-

voorjaarsweertje (diminutive singular)
voorjaarsweertjes (diminutive plural)

zacht weer zoals dat in het voorjaar zou moeten zijn


lenteweer

lenteweertje (diminutive singular)
lenteweertjes (diminutive plural)

zacht aangenaam weer zoals dat in het lente soms voorkomt


rommelen

van Middelnederlands rommelen, klanknabootsing, verwant aan rammelen en rumoer, in de betekenis van ‘een dof geluid maken’ aangetroffen vanaf 1351

rommelde (past)
gerommeld (past participle)
te rommelen (active infinitive imperfect present long-form)
zullen rommelen (active infinitive imperfect future short-form)
te zullen rommelen (active infinitive imperfect future long-form)
hebben gerommeld (active infinitive perfect present short-form)
te hebben gerommeld (active infinitive perfect present long-form)
gerommeld zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
gerommeld te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
rommelend (imperfect participle)
gerommeld (past participle)
rommele (subjunctive)
rommel (indicative imperfect present singular first-person)
rommelt (indicative imperfect present singular second-person)
rommelt (indicative imperfect present singular second-person)
rommelt (indicative imperfect present singular second-person)
rommelt (indicative imperfect present singular third-person)
rommelde (indicative imperfect past singular first-person)
rommelde (indicative imperfect past singular second-person)
rommelde (indicative imperfect past singular second-person)
rommelde (indicative imperfect past singular second-person)
rommelde (indicative imperfect past singular third-person)
rommelden (indicative imperfect past plural first-person)
rommelden (indicative imperfect past plural second-person)
rommelden (indicative imperfect past plural third-person)
zal rommelen (indicative imperfect future singular first-person)
zult rommelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal rommelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult rommelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal rommelen (indicative imperfect future singular second-person)
zult rommelen (indicative imperfect future singular second-person)
zal rommelen (indicative imperfect future singular third-person)
zullen rommelen (indicative imperfect future plural first-person)
zullen rommelen (indicative imperfect future plural second-person)
zullen rommelen (indicative imperfect future plural third-person)
zou rommelen (indicative imperfect conditional singular first-person)
zou rommelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou(dt) rommelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zoudt rommelen (indicative imperfect conditional singular second-person)
zou rommelen (indicative imperfect conditional singular third-person)
zouden rommelen (indicative imperfect conditional plural first-person)
zouden rommelen (indicative imperfect conditional plural second-person)
zouden rommelen (indicative imperfect conditional plural third-person)
heb gerommeld (perfect present first-person)
hebt gerommeld (perfect present second-person)
hebt gerommeld (perfect present second-person)
heeft gerommeld (perfect present second-person)
hebt gerommeld (perfect present second-person)
heeft gerommeld (perfect present third-person)
hebben gerommeld (perfect present first-person)
hebben gerommeld (perfect present second-person)
hebben gerommeld (perfect present third-person)
had gerommeld (perfect past first-person)
had gerommeld (perfect past second-person)
had gerommeld (perfect past second-person)
hadt gerommeld (perfect past second-person)
had gerommeld (perfect past third-person)
hadden gerommeld (perfect past first-person)
hadden gerommeld (perfect past second-person)
hadden gerommeld (perfect past third-person)
zal gerommeld hebben (perfect future first-person)
zal gerommeld hebben (perfect future second-person)
zult gerommeld hebben (perfect future second-person)
zult gerommeld hebben (perfect future second-person)
zal gerommeld hebben (perfect future second-person)
zult gerommeld hebben (perfect future second-person)
zal gerommeld hebben (perfect future third-person)
zullen gerommeld hebben (perfect future first-person)
zullen gerommeld hebben (perfect future second-person)
zullen gerommeld hebben (perfect future third-person)
zou gerommeld hebben (perfect conditional first-person)
zou gerommeld hebben (perfect conditional second-person)
zou gerommeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gerommeld hebben (perfect conditional second-person)
zoudt gerommeld hebben (perfect conditional second-person)
zou gerommeld hebben (perfect conditional third-person)
zouden gerommeld hebben (perfect conditional first-person)
zouden gerommeld hebben (perfect conditional second-person)
zouden gerommeld hebben (perfect conditional third-person)

Het begon eerst te rommelen en even later vielen de eerste druppels al.


weersverwachting

samenstelling van weer en verwachting met het invoegsel -s-

het weer dat voor de komende dagen verwacht wordt

De weersverwachting geeft men tijdens het weerbericht.


weersvoorspelling

samenstelling van weer en voorspelling met het invoegsel -s-

De weersvoorspelling geeft men tijdens het weerbericht.

... maar ik ben bang dat de persoon in kwestie zijn hoofd zal schudden, zijn papieren met analyses en weersvoorspellingen opzij zal schuiven en met een dappere glimlach zal zeggen: Het weer 's ochtends? Dat is alleen maar zo om ervoor te zorgen dat we het weer een dag kunnen volhouden.


weervoorspelling

De weervoorspelling geeft men tijdens het weerbericht.


onweersbui

samenstelling van onweer en bui met het invoegsel -s-

onweersbuien (plural)
onweersbuitje (diminutive singular)
onweersbuitjes (diminutive plural)

Een vreselijke onweersbui trok over het land, waarbij verschillende boerderijen in brand vlogen.

'Woensdag is er kans op supercellen; roterende onweersbuien. Die kunnen windhozen veroorzaken. Dat is het ultieme om vast te leggen.'

Vanwege zware regen- en onweersbuien geldt voor Noord-Brabant, Limburg en Gelderland code tot 16.00 uur oranje. Het KNMI zegt dat er hier kans is op zware windstoten tussen de 75 en 100 kilometer per uur en hagelstenen van twee centimeter.

Weblink bron “KNMI: code oranje in het zuidoosten vanwege zware onweersbuien” (19 mei 2022), NOS

Het KNMI heeft voor morgenmiddag en -avond code oranje afgegeven voor het oosten en zuidoosten van het land. In Overijssel, Gelderland, Noord-Brabant en Limburg verwacht het weerinstituut in de middag zware onweersbuien. Daarbij is kans op zware windstoten van 75 tot 100 kilometer per uur en grote hagelstenen van 2 centimeter of groter.

Weblink bron “Morgen code oranje in oosten en zuidoosten: zware hagel en onweer verwacht” (8 juli 2023), NOS


plensregenen

plensregende (past)
geplensregend (past participle)
plensregent (present)
plensregende (past)
zal plensregenen (future)
plensregenend (imperfect participle)
heeft geplensregend (past participle)
plensregen (imperative)
plensregene (subjunctive)

Het plensregende zo hard dat niemand zich meer op straat durfde te begeven.


jaartemperatuur

de gemiddelde temperatuur over een periode van een jaar gemeten

De gemiddelde jaartemperatuur in Amsterdam is hoger dan die in Oslo.


klimaatmodel

klimaatmodellen (plural)
klimaatmodelletje (diminutive singular)
klimaatmodelletjes (diminutive plural)

wiskundige modellen waarmee men probeert het klimaat te voorspellen

De klimaatmodellen laten zien dat we een mondiale temperatuurstijging kunnen verwachten.


meetnet

meetnetten (plural)
meetnetje (diminutive singular)
meetnetjes (diminutive plural)

een groep van meetinstrumenten verspreid over een gebied om over dat gehele gebied uitspraken te kunnen doen

Er is een landelijk meetnet Vlinders waarmee uitspraken over de vlinderstand gedaan kunnen worden op landelijk, regionaal en lokaal niveau.

Landelijk Meetnet Water (LMW) is een voorziening die verantwoordelijk is voor de inwinning, opslag en distributie van waterbeheergegevens.


zomerhitte

Wij genoten van de zomerhitte na de lange en koude winter.

De zomerhitte en de winterkoude zijn niet zo gezond voor kwetsbare ouderen.


veður

Afkomstig van het Oudnoordse zelfstandige naamwoord veðr


Weddermann

Samenstelling van Wedder zn "weer" en Mann zn "man"

Duits: Wetteransager, m
Engels: weather man


anticyklonální

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord anticyklóna met het achtervoegsel -ální


hitabylgja

Samenstelling van de IJslandse zelfstandige naamwoorden hita (onbepaalde genitiefvorm enkelvoud van hiti, v) en bylgja


dešťový

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord dešť / déšť met het achtervoegsel -ový


deštivý

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord dešť / déšť met het achtervoegsel -ivý


proefballon

proefballonnen (plural)
proefballons (plural)
proefballonnetje (diminutive singular)
proefballonnetjes (diminutive plural)

ballon gebruikt door weerstations voor onderzoek


kwakkelweer

Van de stam van kwakkelen en weer (bet. 1)

vrij koud weer met soms natte, maar geen droge sneeuw

Het bleef kwakkelweer.


weergal

weergallen (plural)
weergalletje (diminutive singular)
weergalletjes (diminutive plural)


weerhut

een klein wit kastje waarmee onder andere de temperatuur van de lucht gemeten kan worden


weerschip

zeeschip voor het doen van meteorologische waarnemingen

Weerschepen waren vooral van belang in de Tweede Wereldoorlog


weersomstandigheden

weersomstandigheid zn met de uitgang -en en een klinkerverandering van /ɛi/ in /e/

Het minder gangbare enkelvoud "weersomstandigheid" heeft dezelfde betekenis en is dus voor wat betreft de betekenis niet het enkelvoud van "weersomstandigheden".

toestand van atmosfeer, neerslag, wind en zonneschijn

Het filtersysteem is uitgerust met sensoren die informatie verzamelen over de condities van het systeem, het gezuiverde luchtvolume en de fijnstofconcentratie en de weersomstandigheden, om zo de efficiëntie van het systeem permanent te kunnen controleren.

De wethouder stelt dat er extra geld is gereserveerd om de eikenprocessierups te bestrijden en om te voorkomen dat evenementen niet of zeer beperkt door kunnen gaan zoals vorig jaar. “De hotspots zijn in beeld en Gildebor staat klaar waar nodig. Veel zal afhangen van de weersomstandigheden en de mate van de plaag. Als het warmer is zal de rupsenplaag zich eerder voordoen.”

Het is geen alledaags gezicht: een M923 truck van zo'n 9 meter lang en 3 meter hoog, in een vorig leven bestuurd door Amerikaanse mariniers. Bedoeld om duizenden kilo's aan lading te vervoeren over elk terrein en in alle weersomstandigheden.

Weblink bron
Ryan Hermelijn
 “Zorgen over verzekeringscrisis Florida groeien na orkaan Milton” (12-10-2024), NOS


weersomstandigheid

samenstelling van weer zn en omstandigheid zn met het invoegsel -s-

Het meer gangbare meervoud "weersomstandigheden" heeft dezelfde betekenis en is dus voor wat betreft de betekenis niet het meervoud van "weersomstandigheid".

Op alles moest ik voorbereid zijn, vooral op elke onverwachte weersomstandigheid.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


het verkleinwoord van april met het achtergeplaatste bijvoeglijke naamwoord zoet om samen het lieflijke beeld van een lentemaand op te roepen, geven gebruikt in de betekenis "opleveren", "ook" markeert een contrast, "nog weleens" wil zeggen dat iets wel vaker voorkomt en "een witte hoed" is beeldspraak voor de bedekking met sneeuw

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-aprilletje zoet geeft ook nog weleens een witte hoed.ogg

het mag vroeg of laat zijn, april wil kwaad zijn

vrouwengemoed, herengunst, aprilweer en het kaatsspel veranderen dikwijls

aprilletje zoet heeft ook nog weleens een witte hoed

aprilletje zoet sneeuwt nog wel een witte hoed

april·le·tje zoet geeft ook nog wel·eens een wit·te hoed

hoewel het in april meestal zacht weer is, kan het soms ook sneeuwen


variant op 'aprilletje zoet geeft ook nog weleens een witte hoed', met vervanging van het werkwoord geven door hebben

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-aprilletje zoet heeft ook nog weleens een witte hoed.ogg

april·le·tje zoet heeft ook nog wel·eens een wit·te hoed


variant op 'aprilletje zoet geeft ook nog weleens een witte hoed' met vervanging van het werkwoord geven door sneeuwen

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-aprilletje zoet sneeuwt nog wel een witte hoed.ogg

april·le·tje zoet sneeuwt nog wel een wit·te hoed


sneeuwval

Ik liep door een betoverende witte wereld, maar realiseerde me dat ik de grens twee weken later niet meer had kunnen halen vanwege de overmatige sneeuwval.


korrelhagel

neerslag die bestaat uit vlokjes korrelsneeuw met een ijslaagje

Korrelhagel wordt gevormd in buien bij koud weer, meestal in het winterhalfjaar.

Korrelhagel daarentegen bestaat uit halfdoorzichtige, ronde, soms kegelvormige korrels met 2 tot 5 mm. doorsnede, die een kern van korrelsneeuw bezitten, welke echter bedekt is met een dun ijslaagje.


frontální

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord fronta met het achtervoegsel -ální


wolkbreuk

zeer heftige stortbui die tot overstroming leidt

Maar ja, vroeger leefde mijn vader nog en in het oude stadionnetje waar Vitesse vroeger speelde kon je in de pauze geen kant op. De keer in de voorbereiding tegen Feyenoord dat een wolkbreuk de witte pakjes van de majorettes op het veld doorzichtig maakte. Internet bestond nog niet, een blote tiet was nog wat en een stuk of veertig tegelijkertijd was misschien wel te veel. De supporters klommen haast over de hekken van geiligheid. Ik stond als verstijfd naast mijn vader te slikken. Er hing een euforische sfeer ineens, vooral ook omdat die majorettes maar door bleven springen. Mijn vader die thuis mijn moeder had zitten en die dus wel wat gewend was legde een hand op mijn schouder toen ze ‘olé-oléé’ begonnen te zingen.


wegwaaien

waaide weg (past)
woei weg (past)
weggewaaid (past participle)
weg te waaien (active infinitive imperfect present long-form)
zijn weggewaaid (active infinitive perfect present short-form)
te zijn weggewaaid (active infinitive perfect present long-form)
weggewaaid zullen zijn (active infinitive perfect future short-form)
weggewaaid te zullen zijn (active infinitive perfect future long-form)
wegwaaiend (imperfect participle)
weggewaaid (past participle)
waai weg (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
waait weg (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
waait weg (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
waait weg (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
waait weg (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
waaien weg (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
waaien weg (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
waaien weg (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
waaide weg (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
woei weg (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
waaide weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
woei weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waaide weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
woei weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waaide weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
woei weg (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
waaide weg (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
woei weg (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
waaiden weg (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
woeien weg (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
waaiden weg (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
woeien weg (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
waaiden weg (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
woeien weg (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal wegwaaien (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen wegwaaien (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen wegwaaien (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen wegwaaien (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden wegwaaien (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
wegwaai (subordinate-clause present)
wegwaait (subordinate-clause present)
wegwaait (subordinate-clause present)
wegwaait (subordinate-clause present)
wegwaait (subordinate-clause present)
wegwaaide (subordinate-clause past)
wegwoei (subordinate-clause past)
wegwaaide (subordinate-clause past)
wegwoei (subordinate-clause past)
wegwaaide (subordinate-clause past)
wegwoei (subordinate-clause past)
wegwaaide (subordinate-clause past)
wegwoei (subordinate-clause past)
wegwaaide (subordinate-clause past)
wegwoei (subordinate-clause past)
wegwaaiden (subordinate-clause past)
wegwoeien (subordinate-clause past)
wegwaaiden (subordinate-clause past)
wegwoeien (subordinate-clause past)
wegwaaiden (subordinate-clause past)
wegwoeien (subordinate-clause past)
ben weggewaaid (perfect present first-person)
bent weggewaaid (perfect present second-person)
bent weggewaaid (perfect present second-person)
is weggewaaid (perfect present second-person)
zijt weggewaaid (perfect present second-person)
is weggewaaid (perfect present third-person)
zijn weggewaaid (perfect present first-person)
zijn weggewaaid (perfect present second-person)
zijn weggewaaid (perfect present third-person)
was weggewaaid (perfect past first-person)
was weggewaaid (perfect past second-person)
was weggewaaid (perfect past second-person)
waart weggewaaid (perfect past second-person)
was weggewaaid (perfect past third-person)
waren weggewaaid (perfect past first-person)
waren weggewaaid (perfect past second-person)
waren weggewaaid (perfect past third-person)
zal weggewaaid zijn (perfect future first-person)
zal weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zult weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zult weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zal weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zult weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zal weggewaaid zijn (perfect future third-person)
zullen weggewaaid zijn (perfect future first-person)
zullen weggewaaid zijn (perfect future second-person)
zullen weggewaaid zijn (perfect future third-person)
zou weggewaaid zijn (perfect conditional first-person)
zou weggewaaid zijn (perfect conditional second-person)
zou weggewaaid zijn (perfect conditional second-person)
zoudt weggewaaid zijn (perfect conditional second-person)
zoudt weggewaaid zijn (perfect conditional second-person)
zou weggewaaid zijn (perfect conditional third-person)
zouden weggewaaid zijn (perfect conditional first-person)
zouden weggewaaid zijn (perfect conditional second-person)
zouden weggewaaid zijn (perfect conditional third-person)

De papieren waren weggewaaid.


ijsregen

ijsregens (plural)
ijsregentje (diminutive singular)
ijsregentjes (diminutive plural)

neerslag in de vorm van onderkoelde regendruppels die tijdens hun val naar beneden bevriezen tot ijskogeltjes.


hydrometeorologický

Afgeleid van het bijvoeglijk naamwoord meteorologický met het voorvoegsel hydro-

Afgeleid van het zelfstandig naamwoord hydrometeorologie met het achtervoegsel -ický

hydrometeorologisch; met betrekking tot hydrometeorologie


dichttrekken

trok dicht (past)
dichtgetrokken (past participle)
dicht te trekken (active infinitive imperfect present long-form)
hebben dichtgetrokken (active infinitive perfect present short-form)
te hebben dichtgetrokken (active infinitive perfect present long-form)
dichtgetrokken zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
dichtgetrokken te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
dichttrekkend (imperfect participle)
dichtgetrokken (past participle)
trek dicht (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
trekt dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
trekt dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
trekt dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
trekt dicht (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
trekken dicht (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
trekken dicht (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
trekken dicht (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
trok dicht (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
trok dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
trok dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
trok dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
trok dicht (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
trokken dicht (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
trokken dicht (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
trokken dicht (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichttrekken (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen dichttrekken (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen dichttrekken (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen dichttrekken (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden dichttrekken (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
dichttrek (subordinate-clause present)
dichttrekt (subordinate-clause present)
dichttrekt (subordinate-clause present)
dichttrekt (subordinate-clause present)
dichttrekt (subordinate-clause present)
dichttrok (subordinate-clause past)
dichttrok (subordinate-clause past)
dichttrok (subordinate-clause past)
dichttrok (subordinate-clause past)
dichttrok (subordinate-clause past)
dichttrokken (subordinate-clause past)
dichttrokken (subordinate-clause past)
dichttrokken (subordinate-clause past)
heb dichtgetrokken (perfect present first-person)
hebt dichtgetrokken (perfect present second-person)
hebt dichtgetrokken (perfect present second-person)
heeft dichtgetrokken (perfect present second-person)
hebt dichtgetrokken (perfect present second-person)
heeft dichtgetrokken (perfect present third-person)
hebben dichtgetrokken (perfect present first-person)
hebben dichtgetrokken (perfect present second-person)
hebben dichtgetrokken (perfect present third-person)
had dichtgetrokken (perfect past first-person)
had dichtgetrokken (perfect past second-person)
had dichtgetrokken (perfect past second-person)
hadt dichtgetrokken (perfect past second-person)
had dichtgetrokken (perfect past third-person)
hadden dichtgetrokken (perfect past first-person)
hadden dichtgetrokken (perfect past second-person)
hadden dichtgetrokken (perfect past third-person)
zal dichtgetrokken hebben (perfect future first-person)
zal dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zult dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zult dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zal dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zult dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zal dichtgetrokken hebben (perfect future third-person)
zullen dichtgetrokken hebben (perfect future first-person)
zullen dichtgetrokken hebben (perfect future second-person)
zullen dichtgetrokken hebben (perfect future third-person)
zou dichtgetrokken hebben (perfect conditional first-person)
zou dichtgetrokken hebben (perfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken hebben (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken hebben (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken hebben (perfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken hebben (perfect conditional third-person)
zouden dichtgetrokken hebben (perfect conditional first-person)
zouden dichtgetrokken hebben (perfect conditional second-person)
zouden dichtgetrokken hebben (perfect conditional third-person)
er wordt dichtgetrokken (impersonal passive present imperfect)
er is dichtgetrokken (impersonal passive present perfect)
er werd dichtgetrokken (impersonal passive past imperfect)
er was dichtgetrokken (impersonal passive past perfect)
er zal dichtgetrokken worden (impersonal passive future imperfect)
er zal dichtgetrokken zijn (impersonal passive future perfect)
er zou dichtgetrokken worden (impersonal passive conditional imperfect)
er zou dichtgetrokken zijn (impersonal passive conditional perfect)
dichtgetrokken worden (passive infinitive imperfect present short-form)
dichtgetrokken te worden (passive infinitive imperfect present long-form)
dichtgetrokken zullen worden (passive infinitive imperfect future short-form)
dichtgetrokken te zullen worden (passive infinitive imperfect future long-form)
dichtgetrokken zijn (passive infinitive perfect present short-form)
dichtgetrokken te zijn (passive infinitive perfect present long-form)
dichtgetrokken zullen zijn (passive infinitive perfect future short-form)
dichtgetrokken te zullen zijn (passive infinitive perfect future long-form)
word dichtgetrokken (singular imperfect present first-person)
wordt dichtgetrokken (singular imperfect present second-person)
wordt dichtgetrokken (singular imperfect present second-person)
wordt dichtgetrokken (singular imperfect present second-person)
wordt dichtgetrokken (singular imperfect present plural third-person)
worden dichtgetrokken (singular imperfect present plural first-person)
worden dichtgetrokken (singular imperfect present plural second-person)
worden dichtgetrokken (singular imperfect present third-person)
werd dichtgetrokken (singular imperfect past first-person)
werd dichtgetrokken (singular imperfect past second-person)
werd dichtgetrokken (singular imperfect past second-person)
werdt dichtgetrokken (singular imperfect past second-person)
werd dichtgetrokken (singular imperfect past plural third-person)
werden dichtgetrokken (singular imperfect past plural first-person)
werden dichtgetrokken (singular imperfect past plural second-person)
werden dichtgetrokken (singular imperfect past third-person)
zal dichtgetrokken worden (singular imperfect future first-person)
zult dichtgetrokken worden (singular imperfect future second-person)
zult dichtgetrokken worden (singular imperfect future second-person)
zult dichtgetrokken worden (singular imperfect future second-person)
zal dichtgetrokken worden (singular imperfect future plural third-person)
zullen dichtgetrokken worden (singular imperfect future plural first-person)
zullen dichtgetrokken worden (singular imperfect future plural second-person)
zullen dichtgetrokken worden (singular imperfect future third-person)
zou dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional first-person)
zou dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional plural third-person)
zouden dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional plural first-person)
zouden dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional plural second-person)
zouden dichtgetrokken worden (singular imperfect conditional third-person)
ben dichtgetrokken (perfect present first-person)
bent dichtgetrokken (perfect present second-person)
bent dichtgetrokken (perfect present second-person)
is dichtgetrokken (perfect present second-person)
zijt dichtgetrokken (perfect present second-person)
is dichtgetrokken (perfect present third-person)
zijn dichtgetrokken (perfect present first-person)
zijn dichtgetrokken (perfect present second-person)
zijn dichtgetrokken (perfect present third-person)
was dichtgetrokken (perfect past first-person)
was dichtgetrokken (perfect past second-person)
was dichtgetrokken (perfect past second-person)
waart dichtgetrokken (perfect past second-person)
was dichtgetrokken (perfect past third-person)
waren dichtgetrokken (perfect past first-person)
waren dichtgetrokken (perfect past second-person)
waren dichtgetrokken (perfect past third-person)
zal dichtgetrokken zijn (perfect future first-person)
zult dichtgetrokken zijn (perfect future second-person)
zult dichtgetrokken zijn (perfect future second-person)
zult dichtgetrokken zijn (perfect future second-person)
zal dichtgetrokken zijn (perfect future third-person)
zullen dichtgetrokken zijn (perfect future first-person)
zullen dichtgetrokken zijn (perfect future second-person)
zullen dichtgetrokken zijn (perfect future third-person)
zou dichtgetrokken zijn (perfect conditional first-person)
zou dichtgetrokken zijn (perfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken zijn (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken zijn (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgetrokken zijn (perfect conditional second-person)
zou dichtgetrokken zijn (perfect conditional third-person)
zouden dichtgetrokken zijn (perfect conditional first-person)
zouden dichtgetrokken zijn (perfect conditional second-person)
zouden dichtgetrokken zijn (perfect conditional third-person)

helemaal met wolken of mist bedekt worden


dichtzitten

zat dicht (past)
dichtgezeten (past participle)
dicht te zitten (active infinitive imperfect present long-form)
hebben dichtgezeten (active infinitive perfect present short-form)
te hebben dichtgezeten (active infinitive perfect present long-form)
dichtgezeten zullen hebben (active infinitive perfect future short-form)
dichtgezeten te zullen hebben (active infinitive perfect future long-form)
dichtzittend (imperfect participle)
dichtgezeten (past participle)
zit dicht (indicative imperfect main-clause present singular first-person)
zit dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zit dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zit dicht (indicative imperfect main-clause present singular second-person)
zit dicht (indicative imperfect main-clause present singular third-person)
zitten dicht (indicative imperfect main-clause present plural first-person)
zitten dicht (indicative imperfect main-clause present plural second-person)
zitten dicht (indicative imperfect main-clause present plural third-person)
zat dicht (indicative imperfect main-clause past singular first-person)
zat dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zat dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zat dicht (indicative imperfect main-clause past singular second-person)
zat dicht (indicative imperfect main-clause past singular third-person)
zaten dicht (indicative imperfect main-clause past plural first-person)
zaten dicht (indicative imperfect main-clause past plural second-person)
zaten dicht (indicative imperfect main-clause past plural third-person)
zal dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular first-person)
zult dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zult dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular second-person)
zal dichtzitten (indicative imperfect main-clause future singular third-person)
zullen dichtzitten (indicative imperfect main-clause future plural first-person)
zullen dichtzitten (indicative imperfect main-clause future plural second-person)
zullen dichtzitten (indicative imperfect main-clause future plural third-person)
zou dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional singular first-person)
zou dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou(dt) dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zoudt dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional singular second-person)
zou dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional singular third-person)
zouden dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional plural first-person)
zouden dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional plural second-person)
zouden dichtzitten (indicative imperfect main-clause conditional plural third-person)
dichtzit (subordinate-clause present)
dichtzit (subordinate-clause present)
dichtzit (subordinate-clause present)
dichtzit (subordinate-clause present)
dichtzit (subordinate-clause present)
dichtzat (subordinate-clause past)
dichtzat (subordinate-clause past)
dichtzat (subordinate-clause past)
dichtzat (subordinate-clause past)
dichtzat (subordinate-clause past)
dichtzaten (subordinate-clause past)
dichtzaten (subordinate-clause past)
dichtzaten (subordinate-clause past)
heb dichtgezeten (perfect present first-person)
hebt dichtgezeten (perfect present second-person)
hebt dichtgezeten (perfect present second-person)
heeft dichtgezeten (perfect present second-person)
hebt dichtgezeten (perfect present second-person)
heeft dichtgezeten (perfect present third-person)
hebben dichtgezeten (perfect present first-person)
hebben dichtgezeten (perfect present second-person)
hebben dichtgezeten (perfect present third-person)
had dichtgezeten (perfect past first-person)
had dichtgezeten (perfect past second-person)
had dichtgezeten (perfect past second-person)
hadt dichtgezeten (perfect past second-person)
had dichtgezeten (perfect past third-person)
hadden dichtgezeten (perfect past first-person)
hadden dichtgezeten (perfect past second-person)
hadden dichtgezeten (perfect past third-person)
zal dichtgezeten hebben (perfect future first-person)
zal dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zult dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zult dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zal dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zult dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zal dichtgezeten hebben (perfect future third-person)
zullen dichtgezeten hebben (perfect future first-person)
zullen dichtgezeten hebben (perfect future second-person)
zullen dichtgezeten hebben (perfect future third-person)
zou dichtgezeten hebben (perfect conditional first-person)
zou dichtgezeten hebben (perfect conditional second-person)
zou dichtgezeten hebben (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgezeten hebben (perfect conditional second-person)
zoudt dichtgezeten hebben (perfect conditional second-person)
zou dichtgezeten hebben (perfect conditional third-person)
zouden dichtgezeten hebben (perfect conditional first-person)
zouden dichtgezeten hebben (perfect conditional second-person)
zouden dichtgezeten hebben (perfect conditional third-person)


jaargetij

season

(meteorologie) een jaarlijks terugkerende periode van 3 maanden die vooral op de hogere breedten van de aarde samen gaan met duidelijke verschillende klimatologische periodes

Op vrijdag 14 april opent in het Gemeentemuseum de tentoonstelling ‘Rumoer in de stad - De schilders van Tachtig’. 125 jaar nadat de Nederlandse Impressionisten het straatleven in Amsterdam en Den Haag vastlegden, kon Brobbel in Den Haag maar moeilijk bepalen waar precies de schilders hun ezel destijds hadden opgesteld. „Af en toe heb ik maar gegokt”, zegt hij. Het ‘Gezicht op de nieuwe haven’ van Willem Bastiaan Tholen bood bijvoorbeeld weinig aanknopingspunten. Hoe anders was dat met ‘Gezicht op de Keizersgracht’ van Breitner. Het belangrijkste verschil in het stadsgezicht lijkt hier het jaargetij.

Geen beter jaargetij om de mooiste bloemen in huis te halen dan de herfst. De werkstukken van vijf bloemisten die het omfietsen waard zijn, omdat ze toppers zijn in hun vak.


klimaatsverandering

samenstelling van klimaat en verandering met het invoegsel -s-

verandering van het weer op de lange termijn

Samen met zijn cameraploeg legde natuurfotograaf James Balog indrukwekkende beelden vast van de teloorgang van enorme ijsschotsen op de Noordpool. De klimaatverandering is op de beelden, verzameld voor de documentaire Chasing Ice goed zichtbaar. “Seeing the unseen”, noemt de fotograaf de beelden. Want, zegt hij erover, je kan maanden naar het landschap turen, maar de klimaatsverandering toch niet onder ogen krijgen.

Het muziektheatercollectief Circus Treurdier keerde na het tv-avontuur TreurTeevee terug naar het theater. En wel met een intens romantische, poëtische kijk op de problemen van vandaag de dag. Waaronder: overconsumptie, een verwoeste aarde, klimaatsverandering. In The night of the problems verpakken de theatermakers dit alles in een verbluffend mooie sprookjesvorm en absurdistisch muziektheater. Met een stil makende monoloog van Cassandra (Ellen Parren) als hoogtepunt.


kwakkelwinter

sluggish winter

(meteorologie) een periode waarin het afwisselend dooit en vriest

kwakkelwinters (plural)
kwakkelwintertje (diminutive singular)
kwakkelwintertjes (diminutive plural)

Voor wie lichtelijk depressief is door deze kwakkelwinter en snakt naar langere dagen met meer zon en minder regen.

De skigebieden in de Alpen zijn volop sneeuwkanonnen aan het installeren. Ze willen de skiërs sneeuw kunnen garanderen voor de komende winter. Dat konden ze niet meer na de kwakkelwinters van de afgelopen jaren. De installatie van de sneeuwkanonnen zorgt er voor dat de prijs van de skipassen omhoog gaan. Ze zullen komende winter 5 tot 10 euro meer kosten.


luchtstreek

zone

(meteorologie) een gebied met een bepaald klimaat

We kennen de warme, gematigde en de koude luchtstreken.

Tegen het jaar 2100 zijn 950 tot 1.800 soorten ernstig bedreigd, in gematigde luchtstreken vooral door klimaatverandering, in de tropen vooral door verwoesting van het oorspronkelijke landschap.

'DE BLANKEN voelen zich het best thuis in de gematigde luchtstreek; als werklieden (slaven) gebruikten de Blanken de Negers in de tropische zone; het Mongoolsche Ras aardt in alle luchtstreken en doet voor de blanken nog veel dienst als koelies in de tropische zone.' Dit is geen tekst uit propagandamateriaal van de Centrumpartij, maar verplichte leerstof voor middelbare scholieren, in een aardrijkskundeboek uit 1926.


luchtzak

samenstelling van lucht zn en zak zn
[4] leenvertaling van Engels airbag zn

luchtzakken (plural)
luchtzakje (diminutive singular)
luchtzakjes (diminutive plural)

verticale wind van boven naar beneden die ontstaat als koude lucht naar beneden gaat

'Ineens zakten we. Alsof we in een luchtzak waren geraakt', zegt De Knecht. 'De piloot gaf vol gas. We hoorden de motoren op volle kracht draaien. Vervolgens begon het hele toestel te trillen. De staart van het vliegtuig brak af nog voordat we de grond raakten. En toen volgde die ongelooflijk harde klap. Het werd doodstil en donker. Er was geen paniek. Na een paar seconden begon het gegil.'

Het vliegtuig schudt door een luchtzak. 12a buigt zich naar de stewardess die voor de turbulentie is teruggekeerd naar haar stoel. Die met de mooie ogen. „Kun je op het vliegveld van Istanbul een boekje krijgen, met Turkse woordjes?” De stewardess heeft geen idee wat 12a zojuist gevraagd heeft, maar knikt streng dat hij zijn riem even moet gespen. 12a zakt gerustgesteld terug in zijn stoel. Dat gaat helemaal goed komen, daar in het Babylonië op het noordelijk halfrond. Nog een stomp in de zij. „Boer soek Rus”, lacht hij. Ik lach terug. Ja, daar zouden ze een televisieprogramma over kunnen maken.


maarts

maartse (inflected positive)
s (partitive comparative)

Ook morgen stroomt met een matige, aan zee nog steeds krachtige, noordwestenwind onstabiele lucht naar ons land met ‘maartse’ buien.


pioggerella

verkleinwoord enkelvoud van het zelfstandig naamwoord pioggia


天気

天気が良かったら行きます。


Samenstelling van de Zweedse afkorting FN (voor Förenta nationerna) met dubbelepunt en genitief-s en het Zweedse zelfstandige naamwoord klimatpanel

het Intergovernmental Panel on Climate Change, het IPCC, de klimaatorganisatie IPCC


stapelwolk

stapelwolken (plural)
stapelwolkje (diminutive singular)
stapelwolkjes (diminutive plural)

scherp afgegrensde, bloemkoolachtige wolken van het geslacht Cumulus

Forse stapelwolken joegen in een wedloop met de trein door de hoge, diepblauwe lucht, van station tot station Barendrecht, Zwijndrecht, Dordrecht, Zwaluwe, Langeweg, Breda. Hij bleef in zijn gedachten opgesloten zitten, getroost door de nabijheid van zijn zoon, totdat de trein bij de grens aankwam en opnieuw stilhield.

Het was een mooie dag. Een paar stapelwolken. Op de telefoondraden langs de weg zaten de eerste zwaluwen. In Saint Léonard liepen zelfs al toeristen rond. Opvallend veel stelletjes die meer oog schenen te hebben voor elkaar dan voor de historische gevels.

VANDAAG wordt het vrij zonnig met stapelwolken, maar op de meeste plaatsen blijft het droog.

Nadat de mist is opgelost is het zowel vandaag als morgen prima nazomerweer. Vandaag loopt het kwik op naar 17 tot 19 graden, morgen wordt het met 17 tot 21 graden iets warmer. De zon schijnt in sommige regio's flink, elders zijn er enkele stapelwolken. Het blijft vrijwel droog, alleen het noordoosten blijft gevoelig voor een enkele bui.


stormbaan

stormbanen (plural)
stormbaantje (diminutive singular)
stormbaantjes (diminutive plural)


thermiek

In de betekenis van ‘opstijgende luchtstroom’ voor het eerst aangetroffen in 1936

thermal

opstijgende warme luchtbellen in de atmosfeer

Hoog in de lucht laat een roofvogel zich drijven op de golven van de thermiek.

WK Zeilvliegen: "Het is hier, ondanks 30 graden, winter en dus zijn de dagen kort. Dat betekent dat de thermiek vroeg zwak wordt. Je moet dus snel schakelen en veel gokken. Het weer is de laatste dagen slechter geworden en dat maakt de wedstrijd zwaar. Maar de top blijft wel continue presenteren", vertelt hij vol bewondering.


badevær

Samenstelling van bade ww "zwemmen" en vær zn "weer"

/ ˈbɑːdəʋæːɾ /


hagelkorrel

hagelkorrels (plural)
hagelkorreltje (diminutive singular)
hagelkorreltjes (diminutive plural)

één kleine korrel van hagel, een bevroren regendruppel

Dit haltervormige ijsdeeltje blijkt overigens ook voor te komen op opnamen in de toppen van onweerswolken waar met een vliegtuig doorheen werd gevlogen. De twee onderzoekers opperen dat het ontstaan van dit nieuwe ijsdeeltje een belangrijke rol zou kunnen spelen bij de vorming van de èmbryo's'van hagelkorrels in onweerswolken.


donderwolk

donderwolken (plural)
donderwolkje (diminutive singular)
donderwolkjes (diminutive plural)

wolk met een lage wolkenbasis maar tot 15 km hoog en dicht kan zijn waaruit zware regenbuien met onweer kunnen ontstaan

Er hangen donderwolken in de lucht, een halfuur later regent het pijpenstelen. De straten van Taïf lopen onder, de stad die bekendstaat voor de rozenkweek en -parfums en de heerlijke frisse lucht verzuipt.

Monique Smit is vandaag een dagje Amsterdam gaan doen en daar liet ze zich fotograferen op een met fietsen afgeladen brug met uitzicht op donderwolken en grachtenpanden. Of de Volendamse het in de hoofdstad droog hield? Op de zadels zijn in elk geval wel wat regenspetters te zien.

Bijzondere donderwolken bij onweer in Duitsland. Ze worden ook wel een supercell genoemd. Het gaat om de meest extreme vorm van onweer die bestaat, waarbij onder meer kans is op tornadovorming.


klimaatgebied

samenstelling van klimaat zn en gebied zn

het weer over meer jaren bekeken als terrein van wetenschap

Aan publiciteit heeft de ozongat-problematiek geen gebrek. In kranten, tijdschriften en op de televisie wordt er met grote regelmaat aandacht aan besteed. Dat mag ook wel, want samen met het broeikaseffect is de aantasting van de ozonlaag de meest verontrustende lange-termijn ontwikkeling op klimaatgebied.


mistigheid

afleiding van mistig met het achtervoegsel -heid

In de loop van de ochtend zal de mistigheid afnemen.


kapok

Dié omgewing word die Sneeuberge genoem, want in die winter lê dit wit van die kapok.

Die streek wordt de Sneeuwbergen genoemd, want 's winters ziet het er wit van de sneeuw.


windhoos

windhozen (plural)
windhoosje (diminutive singular)
windhoosjes (diminutive plural)

heftige wervelwind die maar kort duurt, maar veel schade kan aanrichten

Een windhoos heeft in Zwitserland een treinwagon uit de rails geblazen. Het ongeluk gebeurde ten noorden van het dorp Lenk in Berner Oberland. De wagon is op zijn kant naast het spoor terechtgekomen en er zijn acht gewonden gevallen. Maar de burgemeester van Lenk, René Müller, zei dat het naar omstandigheden goed is afgelopen.

De Limburger beleefde halverwege de sessie een opvallend moment, toen hij even zomaar van de baan schoot. Waarschijnlijk lag dat aan een windhoos, al maakte Verstappen over de teamradio ook melding van problemen met de banden.

Door een windhoos boven het Zeeuwse Zierikzee zijn maandag één dode en zeven gewonden gevallen, meldt de veiligheidsregio Zeeland. Eerder was sprake van ongeveer tien gewonden. De windhoos zorgde voor veel schade. Tien tot twintig huurhuizen raakten tijdelijk onbewoonbaar.

Weblink bron “Dode en zeven gewonden door windhoos boven Zierikzee” (27 juni 2022), NU.nl


bombogenese

bombogenesis

zeer snelle luchtdruk daling in een lagedruk gebied

zeer snelle luchtdrukdaling van meer dan 24 millibar in minder dan 24 uur in een lagedrukgebied waardoor heftige stormen ontstaan

De zware storm van 18 januari 2018 was het gevolg van van bombogenese


vorkbliksem

vorkbliksems (plural)
vorkbliksempje (diminutive singular)
vorkbliksempjes (diminutive plural)

bliksem die meerdere taken heeft en gevorkt is


aride

arider (uninflected comparative)
ariedst (uninflected superlative)
aridere (inflected comparative)
ariedste (inflected superlative)
arides (partitive positive)
ariders (partitive comparative)

Een model dat de reactie van ecosystemen op klimaat en CO2-aanbod nabootst kwam op 3,9. Beide methoden wezen de zuidelijke semi-aride gebieden aan als voornaamste ‘sink’ van CO2.

De Sahel, de uitgestrekte aride regio tussen de tropen en de Sahara, werd synoniem met honger.


zusammenziehen

Samenstelling van de Duitse woorden zusammen en ziehen met het voorvoegsel zu-.

zich samentrekken, zich samenpakken (van wolken)

Viele von diesen Wolken sind so dicht, dass sie sich leicht unter dem Einfluss ihrer eigenen Schwerkraft zusammenziehen können.

Veel van dit soort wolken zijn zo dicht, dat ze gemakkelijk kunnen samentrekken onder invloed van hun eigen zwaartekracht.


stormwind

hele harde wind die voorkomt bij een storm

De Nederlandse luchthaven Schiphol verwacht donderdag heel wat problemen omwille van de voorspelde stormwind. Luchtvaartmaatschappij KLM heeft alvast 220 Europese vluchten van en naar de luchthaven van Amsterdam geannuleerd. Reizigers die wel kunnen vliegen, moeten rekening houden met vertragingen.

Er raasde een stevige storm boven de Belgische kust. In Nieuwpoort is één persoon om het leven gekomen nadat een torenkraan omviel door zware stormwind. Er vielen ook drie gewonden.


blizzard

van het Engels van Noord-Amerika en Canada en daarvoor mogelijk van het Duits

In Assen komen de twee beelden samen in Window of my Eyes, een tentoonstelling in het Drents Museum over leven en werk van Harry Muskee, die met zijn Cuby + Blizzards legendarisch werd met een heel eigenzinnige Nederblues. De tentoonstelling opent morgen voor het publiek.

Weblink bron
Jeroen Wielaert
 “Window of my eyes: Harry Muskee en de verloren tijd” (zaterdag 16 januari 2016, 13:44), NOS


koudefront

koudefronten (plural)
koudefrontje (diminutive singular)
koudefrontjes (diminutive plural)

plaats waar twee luchtmassa's met verschillende temperaturen elkaar ontmoeten, waarbij de koude lucht onder de warme lucht schuift

Het koudefront waar grote delen van de Verenigde Staten mee worstelen, zorgde al voor veel ellende, maar het leverde ook al enkele mooie beelden op. Ryan Canty uit Massachusetts maakte alvast deze prachtbeelden met zijn drone.

Woensdagavond en -nacht trekt een zwak koudefront van west naar oost, met veelal lichte regen. Later op de nacht wordt het snel droog vanuit het westen en komen er ook opklaringen het land binnen.


brunakuldi

Samenstelling van de IJslandse zelfstandige naamwoorden bruna (genitief meervoud van bruni) en kuldi

Oft er fjallað um áhrif hækkaðs hitastigs og umhverfisbreytinga á fiskistofna jafnvel þó að brunakuldi frysti landann og sýnt er að hitastig sjávar hér við land sé við meðaltal.

Vaak worden de effecten van verhoogde temperatuur en veranderingen in het milieu op visbestanden besproken, ofschoon ijzige kou het land bevriest en aangetoond wordt dat de temperatuur van het zeewater hier gemiddeld is.


bise

[1] Ontleend aan Oudfrankisch *bisia, vergelijk Nederlands (Vlaams) bijs v “windvlaag”, “regenbui”.

[2] Afgeleid van het werkwoord biser, een dialectische nevenvorm van baiser.


coup de foudre

verbinding van  coup, de en foudre; letterlijk: "blikseminslag"


éclater

Van Oudfrans esclater "losbreken" (1150), ontleend aan Oudnederfrankisch *slaitan , vergelijk Nederlands slijten.


blikseminslag

samenstelling van bliksem zn en inslag zn

het getroffen worden door een bliksemschicht, iets treffen door de bliksem

Blikseminslag veroorzaakte een aantal branden. De stichting Salvage, die namens de Nederlandse schadeverzekeraars eerste hulp biedt bij woningbranden en woningschades na noodweer, moest tijdens de hevigste buien afgelopen dinsdag liefst zeventig keer in actie komen nadat huizen flinke waterschades hadden opgelopen en, al dan niet tijdelijk, onbewoonbaar waren.

Geniet nog maar even van de zon vandaag: aan het eind van de middag krijgen Overijssel en Gelderland de volle laag van een onweersstorm. Ook de provincies Brabant en en Limburg liggen in de vuurlinie van zware onweersbuien. ProRail waarschuwt alvast voor overlast doordat bijvoorbeeld omvallende bomen en blikseminslag het treinverkeer verstoren.


hagelby

Samenstelling van hagel zn "hagel" en by zn "rukwind, windbui, windstoot, windvlaag"

Hallandsåsen låg vit som ett midvinterlandskap i går efter en timslång hagelby.

Hallandsåsen was gisteren wit als een midwinterlandschap na een hagelststorm van een uur.


hagelfall

Samenstelling van hagel zn "hagel" en fall zn "val"


hagelvlaag

Hagelschauer

een bui waarin veel hagel valt en waarin het tijdelijk ook hard waait

Met de hulp van liefst vier tempomakers werden Kilulai, Gérôme en De Keyser op basis van een eindtijd van 2u17 naar de vijftiende kilometer geloodst. Het zevenkoppige groepje werd daarbij stevig gehinderd door een zware regen- en hagelvlaag. De Standaard 24 SEPTEMBER 2002 OM 00:00 UUR

,,Een man van vijftig die naar de hemel kijkt, ziet vier regenbuien, twee hagelvlagen en vijftig vliegtuigen. En wat zie jij Ahmed? ,,Ik zie duizend vogels, twaalf leeuwen en vijftig rozen.

>De paasmarkt verliep in een winterse sfeer met sneeuw- en hagelvlagen. Tijd om iets warms aan te trekken dus. Jef VanDijck, een sportieve vrijgezel uit Sint-Lenaarts, ging de uitdaging aan. Organisator Jan Wulleman trok 226T-shirts over zijn hoofd.


samoem

droge hete woestijnwind die zand meevoert

Hoe moet je die gure wind noemen die de velden doet opwaaien en ze als stof de lucht in jaagt? Italië heeft zijn tramontana, de woestijn haar samoem. De onze waait alleen hier. Waar komt hij vandaan? Hij is ruw, hij raspt.


nysnø

Afleiding van het Noorse zelfstandige naamwoord snø met het voorvoegsel ny-


nysnø

Afleiding van het Nynorske zelfstandige naamwoord snø met het voorvoegsel ny-


snø inne

Samenstelling van snø ww "sneeuwen" en inne bw "binnen, in"


snø ned

Samenstelling van snø ww "sneeuwen" en ned bw "neer"


snø ned

Samenstelling van snø ww "sneeuwen" en ned bw "binnen"


hagelval

het naar beneden vallen van hagelstenen tijdens een hagelbui

Met de verwoestende tornado die maandag over Moore, een voorstad van Oklahoma City raasde (dodental tot nu toe: 91), is het voorlopig nog niet voorbij met het noodweer. De centrale staten van de Verenigde Staten zetten zich schrap voor gewelddadige onweersbuien, zware hagelval, regenbuien en nog meer tornado's.

De gemeente Sint-Lievens-Houtem is erkend als rampgebied tijdens de hagelval van 25 en 26mei 2009. Inwoners die schade hebben geleden, kunnen een dossier indienen. Info in het Houtemse gemeentehuis of bij de dienst Rampenfonds van de provincie Oost-Vlaanderen (09-267.88.26).


donderstraal

samenstelling van donder zn en straal zn


bamisweer

samenstelling van bamis zn "St.-Bavomis (1 oktober)" en weer zn "atmosferische omstandigheden"

Ik herinner mij nog zeer duidelijk dat het die avond echt bamisweer was: zacht huilende wind en het donkere roffelen van de regen tegen de gesloten luiken.


bomcycloon

samenstelling van bom zn en cycloon zn , leenvertaling van Engels bomb cyclone, het woord bomb werd in 1980 aan cyclonen verbonden door de 20e-eeuwse Amerikaanse meteorologen F. Sanders en J.R. Gyakum

orkaan buiten de tropen die zich zeer snel ontwikkelt met een verwoestend effect

Op sommige plekken kan de omslag naar het koude weer zo extreem zijn, dat er een zogeheten bomcycloon kan ontstaan. Bij een bomcycloon daalt de luchtdruk zeer snel, met harde wind tot gevolg.

Weblink bron
Veerle Schyns
 “‘Historische winterstorm’ treft Amerika tijdens de kerstdagen” (23 december 2022) op nrc.nl


donderkop

donderkoppen (plural)
donderkopje (diminutive singular)
donderkopjes (diminutive plural)

Kijk omhoog en je ziet ze in allerlei soorten: witte donswolken, grijze sliertwolken, dreigende donderkoppen. Maar hoe ontstaan wolken? Dat onderzoek je in deze proef.


synoptisch

afleiding van synopsis met het achtervoegsel -isch

synoptischer (uninflected comparative)
synoptische (inflected positive)
synoptischere (inflected comparative)
synoptischers (partitive comparative)

betreffende de weersituatie over een groot gebied

Verderop staat de echte weerinfo: de Synoptische analyse en termijnberoordelingen van de KNMI-meteorologen (de tekstjes). En de daarbij horende beroemde Bracknell-Faxkaarten, de KNMI-Hirlam-. Deutscher Wetterdienst (GME)- en ECMWF-kaarten.

Iedere dag komt er via een satellietverbinding een foto vanuit de ruimte van het gebied waar het schip zich bevindt. Daarnaast ontvangt de boot per satelliet de bekende 'gribfiles', voorspellingen voor het weer op een bepaald deel van de oceaan. Er zijn de synoptische meteokaarten, die de luchtdruk weergeven en infrarood beelden met informatie over neerslag.


meiregen

meiregens (plural)
meiregentje (diminutive singular)
meiregentjes (diminutive plural)

Het wordt avond, de wind beweegt in de perenbomen, er is regen op komst, maar het zal een zachte meiregen zijn.

In De Bilt is rond 140 millimeter (normaal voor de maand mei is 62) gemeten en daarmee is het oude meirecord uit 1979 met toen 133 millimeter meiregen verbroken.


weerglas

peilglas waarmee men op een ruwe manier de luchtdruk en luchtdrukveranderingen kan meten

Om niet voor al te grote verrassingen te staan, bestudeert Evert daarom dagelijks de Enkhuizer Almanak en de Barneveldse Krant. Ook voorspelt hij zelf het weer met behulp van barometer en weerglas.

Bij het begin van een nieuwe dag keek men niet alleen in de spiegel, maar ook eventjes in het ‘weerglas’. Het kwik werd een index voor leven, gezondheid en geluk.


mesosfeer

gevormd uit Oudgrieks μέσος (mésos) "midden" en σφαῖρα (sphaîra) "bal, globe"

deel van de dampkring tussen 50 en 80 km waar de temperatuur daalt naarmate je hoger komt

Wisselingen in de activiteit van de zon kunnen van grotere invloed zijn op het klimaat dan tot nu toe is aangenomen. De niet-actieve zon zendt naar verhouding zó weinig ultraviolette straling naar de aarde dat de ozonlaag in stratosfeer en lage mesosfeer er merkbaar door afkoelt.


hagelskur

Ontleend aan het Oudnoordse (Oudzweedse) woord haghlskur zn

Samenstelling van hagel zn "hagel" en skur zn "bui, vlaag"

Vi har haft blixtar och dunder här idag och en rejäl hagelskur så gräsmattan blev alldeles vit.

We hebben hier vandaag bliksem en donder gehad en een enorme hagelvlaag, zodat het gazon behoorlijk wit werd.


hagl

Afkomstig van het Oudnoordse zelfstandige naamwoord hagl, dat van het Protogermaanse woord *haglaz (hagel) komt


nevelsliert

Verhoefs beschrijving van Eva’s in nevelslierten gehulde dagenlange verblijf op dit ellendige landgoed is uitmuntend en zou de opmaat kunnen zijn voor een zwart psychologisch drama à la Rendell, zeker nadat de boeren in de omgeving zich met Eva’s verblijf bemoeien.

Tussen de nevelslierten door is het terras zichtbaar en daarachter het gazon, dat nog niet echt een gazon is; hij heeft deze week pas gras gezaaid. Verspilde moeite: overal in de tuin zijn molshopen verschenen.


hitteplan

hitteplannen (plural)
hitteplannetje (diminutive singular)
hitteplannetjes (diminutive plural)

speciaal plan van aanpak met aangepaste regelingen om de problemen van grote hitte te ondervangen

Er werd zelfs een nationaal hitteplan geactiveerd.

Het hitteplan is een waarschuwing voor de risico's van hitte en een oproep om extra op elkaar te letten..


weersinformatie

Samenstelling van weer en informatie met het invoegsel -s-

informatie over wat voor weer het is en wat de weersverwachting is

Aan het einde van het nieuws krijgt de kijker ook nog weersinformatie.


weerrapport

weerrapporten (plural)
weerrapportje (diminutive singular)
weerrapportjes (diminutive plural)


weerpraatje

het vertellen door de weerman wat voor weer het gaat worden

Het weerpraatje volgt na het nieuws.


weeroverzicht

weeroverzichten (plural)
weeroverzichtje (diminutive singular)
weeroverzichtjes (diminutive plural)

een overzicht van welk weer het is en/of welk weer het gaat worden in de (komende) dagen

Het weeroverzicht is onderdeel van het weerpraatje.


weerkenner

weerkenners (plural)
weerkennertje (diminutive singular)
weerkennertjes (diminutive plural)

iemand die veel verstand heeft van het weer


weerinstituut

weerinstituten (plural)
weerinstituutje (diminutive singular)
weerinstituutjes (diminutive plural)

een organisatie die zich bezig houdt met het weer en de weersverwachting

Het KMI en KNMI zijn het nationaal weerinstituut van België en Nederland.

Het KNMI heeft voor morgenmiddag en -avond code oranje afgegeven voor het oosten en zuidoosten van het land. In Overijssel, Gelderland, Noord-Brabant en Limburg verwacht het weerinstituut in de middag zware onweersbuien. Daarbij is kans op zware windstoten van 75 tot 100 kilometer per uur en grote hagelstenen van 2 centimeter of groter.


weerinformatie

informatie over welk weer het is en/of welk weer het gaat worden


weerdienst

organisatie die zich bezig houdt met het weer en de weersverwachting en hierover informatie verstrekt


weerballon

weerballonnen (plural)
weerballons (plural)
weerballonnetje (diminutive singular)
weerballonnetjes (diminutive plural)

een ballon die wordt opgelaten om onder andere luchtdruk en temperatuur op grotere hoogten vast te stellen

Dagelijks wordt rond middernacht een weerballon opgelaten vanaf het waarneemterrein van het KNMI in De Bilt. De weerballon registreert gegevens van de bovenlucht.

Weblink bron “Weerballon of radiosonde”, KNMI


woestijnwind

woestijnwinden (plural)
woestijnwindje (diminutive singular)
woestijnwindjes (diminutive plural)

De woestijnwind zorgde voor een koel briesje in de hete woestenij.

De woestijnwind zorgde voor hoge temperaturen in Europa.


grisaille

Afgeleid van Frans gris met het achtervoegsel -aille.


stormy

Afkomstig van het Middelengelse woord stormi bn , dat van het Oudengelse woord stormig bn komt

Afleiding van het Engelse woord storm zn met het achtervoegsel -y

It was a stormy night. I became trapped in a elevator that had no phone.

Het was een stormachtige nacht. Ik zat vast in een lift zonder telefoon.


stormig

Afleiding van het Oudengelse woord storm zn met het achtervoegsel -ig


stormi

Afkomstig van het Oudengelse woord stormig bn


léto

zomer; jaargetijde tussen lente en herfst

Strávila léto u kamarádky.


saucisse

Ontleend aan Latijn farta salsicia v “met een gezouten (vulling)”, aangetroffen vanaf de 13e eeuw.


kletsregenen

afgeleid van kletsregen zn met het achtervoegsel -en, op te vatten als samenstelling van klets zn en regenen ww

kletsregende (past)
gekletsregend (past participle)
kletsregent (present)
kletsregende (past)
zal kletsregenen (future)
kletsregenend (imperfect participle)
heeft gekletsregend (past participle)
kletsregen (imperative)
kletsregene (subjunctive)

neerslag van druppels die hard spetteren

Het kletsregende zo hard dat niemand zich meer op straat durfde te begeven.

⧖ Ik loop door, hoor, 't is je werachtig wat lekkers, kijk dan die lucht daar! Als we voortmaken zijn we over een paar minuten bij de Duinstraat; daar is wel een café of zoo iets waar we schuilen kunnen vóor 't harder begint. Kom je nou of niet; ik heb geen lust me voor jou plezier te laten kletsregenen.’


visweer

Vanavond en morgen is het perfect barbecue-, wandel-, fiets- en visweer.

Weblink bron
Bonne Kerstens
 “Barbecueën, wandelen of vissen? Het weer krijgt morgen een 9!” (16-05-2017), Tubantia

Iedereen doet rustig aan en er wordt een preek geluisterd. Soms is het even slikken. Want juist op zondag lijkt het vaak fantastisch mooi visweer te zijn

Weblink bron
ds. G. van Zanden
 “Op zondagsvissen kan geen zegen rusten” (14-07-2018), Reformatorisch Dagblad


deemster

erfwoord: Middelnederlands deemster, ontwikkeld uit Oergermaans *þemestraz, bij Indo-Europees *temh₁-es-, waartoe ook Tochaars B tamāsse ‘donker’, Latijns tenebrae ‘duisternis’, Litouws tamsà ‘duisternis’ en Sanskriet támas- ‘duisternis’ behoren. Evenals Middelnederduits deemster, dienster en Duits finster; verder Engels dim en IJslands dimmur, beide ‘donker, duister’.

We zagen weinig in de deemster.


deemster

Mijn eigen adoptiewoord is deemster, dat schemer of halfduister betekent. Een woord dat duister en geheimzinnig klinkt.

Weblink bron
Marie-Thérèse Roosendaal
 “Ooft plukken in het deemster” (08 dec. 2016), De Telegraaf


loomte

afleiding van loom met het achtervoegsel -te


halkyonisk

Afkomstig van het Latijnse woord halcionius bn , dat van het Griekse zelfstandige naamwoord 'alkyoneios' (dat geldt voor de ijsvogel) komt, een afleiding van het Griekse woord 'alkyon'/'halkyon' (voor 'ijsvogel', die, zo werd geloofd, rond de winterzonnewende broedde in een periode van kalm weer)

Noorse bijvoeglijk-naamwoordsvorm met het achtervoegsel -isk

[2]: De halkyonische dagen werden gewaardeerd vanwege het meestal mooie weer en de wind, de zee was kalm en goed bevaarbaar op dit moment.


zonneregen

samenstelling van zon zn en regen zn met het invoegsel -e-

jakkals trou met wolf se vrou

regen terwijl gelijktijdig de zon schijnt
Dit gaat vaak gepaard met een regenboog.

Tegen de middag kwam onverwacht zonneregen, de eerste die ik bewust waarnam, met daarna een prachtige regenboog.


ရာသီဥတု

my-ရာသီဥတု.ogg


Wolke

erfwoord via Middelhoogduits wolken van Oudhoogduits wolkan


zomerlucht

de blauwe hemel met weinig wolken die men bij mooi zomerweer kan zien

De zon mag volgens Herman Finkers dan weliswaar zinloos ondergaan, het is wel een prachtig gezicht. Zeker als het decor bestaat uit laaghangend lover op de voorgrond, vlak spiegelend kanaalwater, en boven de horizon een schitterende zomerlucht.

Weblink bron “Zinloos, maar wel erg mooi” (05-07-2006), Tubantia

Eendrachtig telden wethouder Koegler en gedeputeerde Ranter samen af. Na een luidkeels drie, twee, een, van de bestuurders lieten de kinderen de touwtjes uit hun handen glippen en kozen de rode, witte en blauwe ballonnen de Rossumse zomerlucht.

Weblink bron “Sportvoorzieningen Rossum op peil” (26-06-2010), Tubantia


zomerregen

zomerregens (plural)
zomerregentje (diminutive singular)
zomerregentjes (diminutive plural)

een regen de plaatsvindt in de zomermaanden

Boomtown Rats-voorman Bob Geldof gaf zijn dochters de namen Peaches (perziken), Pixie en Fifi Trixibelle. Maar het kan nog extremer. Christina Aguilera heeft een dochtertje met de naam Summer Rain (zomerregen) en zangeres Kelly Clarkson een meisje dat River Rose heet.

Weblink bron “Huiver mee met extreme namen van celebritybaby's” (08-12-2015), Tubantia

Meditatie is ook zo’n begrip. Door veel spirituele leiders is het begrip voorzien van een nieuwe, flitsende jas en wordt het vervolgens verkocht als oosters wondermiddel dat het stressvolle leven kan omtoveren tot een milde zomerregen. Hoezo oosters? Is het christendom soms niet al eeuwenlang bekend met het begrip meditatie, waarbij Bijbelgedeelten worden gelezen en overdacht?

Weblink bron
Wim van Egdom
 “Spirituele maaltijd voor iedereen” (16-04-2010), Reformatorisch Dagblad


zomersmog

ernstige luchtverontreiniging in de zomermaanden

Smog door ozon ontstaat bij luchtvervuiling op zonnige dagen, zegt Harald Wychgel van het RIVM. ,,Vervuilende stoffen in de lucht worden door het zonlicht omgezet in ozon, waardoor er zogenoemde zomersmog ontstaat. Dat kan leiden tot fysieke ongemakken als hoesten, kortademigheid en een verergering van astmaklachten.’’

Weblink bron
Lex de Bruijn
 “RIVM waarschuwt voor zomersmog: Doe rustig aan” (28-06-2019), Tubantia

Bij zomersmog is er onder meer te veel ozon in de lucht. Dat wordt veroorzaakt na dagen met hoge temperaturen en weinig wind. Een smogperiode kan een paar dagen tot enkele weken duren. Of er sprake is van smog wordt vastgesteld door het meten van de hoeveelheid ozon, fijnstof, stikstofdioxide en zwaveldioxide in de lucht.

Weblink bron “Sinds 2015 weer een smogalarm: de luchtkwaliteit is in grote delen van Nederland ‘zeer slecht’” (25-07-2019), Tubantia


zomertemperatuur

samenstelling van zomer zn en temperatuur zn

zomertemperaturen (plural)
zomertemperatuurtje (diminutive singular)
zomertemperatuurtjes (diminutive plural)

Het was een prachtige zomer dit jaar. Warmer dan normaal, zonnig en landelijk gemiddeld droog. Dat zegt het KNMI vrijdag. In de drie zomermaanden juni, juli en augustus viel minder regen dan gewoonlijk en de gemiddelde zomertemperatuur is in De Bilt uitgekomen op 17,5 graden tegen het zogeheten langjarig gemiddelde van 17,0 graden.

Weblink bron “Zomer was dit jaar warmer en droger dan normaal” (30-08-2013), Tubantia

Weblink bron “Warmste zomer in ruim 300 jaar” (18 aug. 2018), De Telegraaf


zomerwarmte

hitte die normaal is voor de zomermaanden

Ook al begint de zomer officieel zondag, van een zomers weerbeeld met volop zon en zomerwarmte is nog niet echt sprake.

Weblink bron “Koel begin van de zomer” (8-06-2015,), Tubantia

De echte zomerwarmte is helaas maar van korte duur. Vrijdag wordt het regionaal nog zomers warm met lokaal 26 graden, maar in het weekend doet de temperatuur alweer een stap terug naar 19 en 22 graden.

Weblink bron “Van regenrecord naar tropische temperaturen in Twente” (20-06-2016), Tubantia


zomerwind

zomerwinden (plural)
zomerwindje (diminutive singular)
zomerwindjes (diminutive plural)

de meestal zachte, warme wind die in de zomermaanden waait

„Jij bent niet net als alle anderen”, zei Milena lachend. Als ze lachte werd haar ademhaling een zomerwind. Nu was ik helemaal rustig. Ik dacht: waarom heb ik me eigenlijk ongerust gemaakt? Het doet er niet toe dat ik niet net als anderen ben.”

Weblink bron
Hans van Holten
 “Het geheim van de 26 letters van het alfabet” (22-10-2003), Reformatorisch Dagblad

De stormachtige zomerwind die dinsdag vooral de Nederlandse kust teisterde, veroorzaakte op diverse fronten problemen.

Weblink bron “Schade en problemen door zomerstorm” (24-07-2007), Reformatorisch Dagblad


weermens

weermensen (plural)
weermensje (diminutive singular)
weermensjes (diminutive plural)

iemand die op televisie/radio in een weerbericht vertelt wat voor weer het gaat worden in de komende dagen

Het is volgens Peeters niet moeilijk om dat weer door te trekken naar het klimaat. Naast de app heeft ze ook een internationaal samenwerkingsverband van weermensen: Climate Without Borders. "Het moet al die weermannen en -vrouwen een ruggensteuntje geven waardoor ze hun mond durven opentrekken."


zuidwestenwind

samenstelling van zuidwesten zn en wind zn

south wester

wind die uit het zuiden en het westen komt, de meest voorkomende wind in Nederland

zuidwestenwinden (plural)
zuidwestenwindje (diminutive singular)
zuidwestenwindjes (diminutive plural)

Er waait een matige tot harde zuidwestenwind. Met name in de open gebieden waait het fors.

Weblink bron
Simone van Zwienen
 “Voorlopig nog onstuimig herfstweer in Twente en de Achterhoek” (07-12-2019), Tubantia

Oudjaarsdag lijkt te beginnen met wat bewolking en hier en daar wat regen, maar de dag zal waarschijnlijk droog eindigen. Omdat er een zwakke tot matige zuidwestenwind waait, is het naar alle waarschijnlijkheid overdag zacht met maxima rond 8 graden.

Weblink bron “Rustig en relatief zacht weer tijdens jaarwisseling” (27-12-2019), Tubantia


𐍃𐌽𐌰𐌹𐍅𐍃

Afgeleid van het Proto-Germaanse *snaiwaz


klimaot

klimaat; de gemiddelde natuurlijke gesteldheid van de lucht en het weer in een gebied op een planeet


tramontane

De tramontane kwijt zijn

buiten westen zijn, van zijn stuk zijn; dronken zijn

een droge, koude en sterke wind, die vanuit het noordwesten waait in de Franse regio Occitanië, de Spaanse regio Alt Empordà, op het eiland Minorca en in de Italiaanse regio Friuli-Venezia Giulia


waoter

bliksem; lichtgevende stralen die uit de hemel barsten bij onweer ten gevolge van een elektrische ontlading


virvelstorm

I Kjerringnesdalen i Sortland gikk det mandag en lokal virvelstorm, som gjorde endel skade.

In Kjerringnesdalen in Sortland was er maandag een lokale wervelstorm, die wat schade aanrichtte.


virvelstorm

I Texas er 10 mennesker drept og 40 såret under ein virvelstorm.

In Texas kwamen tijdens een wervelstorm 10 mensen om en 40 raakten gewond.


skrall

Zelfstandig naamwoord: afkomstig van het Noorse woord skralle ww


skrall

Zelfstandig naamwoord: afkomstig van het Nynorske woord skralle ww


bolbliksem

globe lightning

een helder oplichtend bolvormig object met een diameter van maximaal 40 centimeter, dat soms waargenomen wordt in de buurt van een blikseminslag en dan gedurende meerdere seconden zichtbaar is

Blikseminslag heeft woensdagmiddag in Noordijk een boom aan de Elsmansdijk gespleten. Getuigen zagen een bolbliksem. Na een enorme flits en dreun vlogen grote stukken van de stam meters in het rond. Boerderijen in de buurt zaten even zonder stroom.

Weblink bron “Blikseminslag in Noordijk” (19-10-2011), Tubantia

Midden in de nacht schrok ik wakker doordat de deur met een klap opensloeg. Twee jongens sprongen verschrikt de hut in, een hoop commotie veroorzakend. Ze waren naar buiten gegaan om te plassen maar werden daar plotseling omringd door een blauwe lichtbol. Niemand wist wat dat blauwe licht was geweest, misschien statische energie van de storm of een bolbliksem?

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


uvêr

Afkomstig van het Oudnoordse woord úveðr zn "onweer" met het voorvoegsel u-

noodweer, onweer, slecht weer, storm, stormweer

Uvêr med sterk vind og høge bølgjer øydela delar av anlegget og gjorde at laksen kunne rømme.

Onweer met harde wind en hoge golven vernietigde delen van de inrichting voor de zalmkweek en lieten de zalm ontsnappen.


uver

Det var ras en banestenging ved Finse po grunn av uveret i fjellet.

Er was een aardschok en een wegafsluiting bij de Finse vanwege het onweer in de bergen.


wolkendeken

samenstelling van wolk zn en deken zn met het invoegsel -en-

Een wolkendeken, oorverdovend lawaai en een straaljager die een paar mooie bochten maakt. Op de voorgrond staat Ramon Wenink, op de open laadklep van een transportvliegtuig op twee kilometer hoogte. In een harnas, vastgeketend en met een fotocamera in zijn hand.

Weblink bron
Laurien van Ulzen
 “Enschedeër met hoogtevrees fotografeert op 2 kilometer hoogte” (20-05-2017), Tubantia

„Ik heb me er inmiddels bij neergelegd dat ik niet alles kan doen wat ik van plan was tijdens deze missie. Overdag een foto van Nederland nemen met een kraakheldere hemel bijvoorbeeld. Dat kan niet meer, omdat de baan van het ISS de laatste weken niet optimaal was. Ik heb het vaak geprobeerd de afgelopen maanden, meestal zat het weer tegen. Nederland lag dan onder een witte wolkendeken. En toen het eindelijk opklaarde, kwam ik ’s morgens vroeg over en was het heiig.”

Weblink bron
Anca Boon
 “André Kuipers telt af voor terugkeer naar de aarde” (30-06-2012), Reformatorisch Dagblad


halfdonker

Op de prent is een naakte vrouw te zien op een divan die in het halfdonker de krant leest.

Weblink bron “Van Gogh Museum koopt bijzondere prent Degas” (16 april 2015), Het Parool


fén

föhn, föhnwind; een warme droge wind afkomstig uit Italië die vaak aan de noordzijde van de Alpen waait


witte kerst

kerstdagen waarop er sneeuw valt of er sneeuw ligt

Veel mensen hopen op een witte kerst.

Geen witte kerst dit jaar, zo verwacht het KNMI. De kans dat het dit jaar in Nederland gaat sneeuwen met de feestdagen is minder dan 5 procent.

Weblink bron “Kans op witte kerst uiterst klein” (19 december 2005) op nu.nl


kerststorm

kerststormen (plural)
kerststormpje (diminutive singular)
kerststormpjes (diminutive plural)

Tijdens de kerststorm kwamen gelukkig geen mensen om het leven.


kerstweer

De vraag aan onze weerman is nu wat voor kerstweer het gaat worden.


winterkleed

winterklederen (plural)
winterkleren (plural)
winterkleedje (diminutive singular)
winterkleedjes (diminutive plural)

laag witte sneeuw die in de winter over het land kan liggen


winteroffensief

samenstelling van winter zn en offensief zn

Het is een kortstondig winteroffensief dat Berkelland in een mooi wit kleed hulde. Vandaag is daar nog volop van te genieten. Ook gisteren, met sneeuwbuien, dooi en zon, leverde het echte winterse taferelen op.

Weblink bron “Nog heel even winter” (13-12-2012), Tubantia

Het winteroffensief sloeg gisteren eerst toe in de Vogezen en het Zwarte Woud en veroverde vervolgens heel Duitsland.

Weblink bron “Helft Duitsland ziet al wit en sneeuwstorm teistert Alpen” (28-10-2012), Tubantia


warmtefront

warm front

een front waar een luchtmassa met relatief warme lucht over een gebied schuift waar koude lucht ligt

Morgen wordt de zachte lucht even verdreven, maar morgenavond en in de nacht naar dinsdag zorgt een warmtefront ervoor dat we opnieuw met warme lucht te maken krijgen.

Weblink bron “'Warme en zachte dinsdag is ideale terrasdag'” (20-10-2013), Tubantia

Jammer die regen, maar het warmtefront is wel noodzakelijk om de temperatuur te laten stijgen zodat we vrijdag kunnen genieten van veel beter weer.

Weblink bron “Lowlanders moeten regenjas en zonnecrème meenemen” (15-08-2013), Tubantia

De temperatuur stijgt eerst bij het warmtefront, zoals een warmtefront betaamt, een aantal uren naar 9 tot 11 graden. Vervolgens passeert tussen 04.00 en 10.00 uur van west naar oost een scherp koufront, dat gepaard gaat met felle buien. Lokaal is veel regen mogelijk, 15 of 20 mm.

Weblink bron “Eerste storm van 2018 op komst” (02-01-2018), Tubantia


weerpresentator

weerpresentatoren (plural)
weerpresentators (plural)


weerpresentatrice

een vrouw die op televisie/radio in een weerbericht verteld wat voor weer het gaat worden in de komende dagen


aojg

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/Wym-aojg (wersja Józefa Gary).ogg

oog; het centrum van een cycloon waar windstilte heerst


vlhkost vzduchu

Samenstelling van de zelfstandige naamwoorden vlhkost en vzduch

luchtvochtigheid; de partiële druk van waterdamp als percentage van de verzadigde evenwichtsdruk bij een bepaalde temperatuur


srážka

V létě bylo velmi málo srážek — bylo velké sucho.

In de zomer was er weinig neerslag – er was een grote droogte.


værmelding

/ ˈʋæːɾmelɪŋ /

Nynorsk: vermelding zn
Nynorsk: vêrmelding zn

weerbericht, weeroverzicht, weersvoorspelling, weervoorspelling

Radio 20.30 Værmelding med 3-dagersvarsel

Radio 20.30 uur Weerbericht met 3-daagse weersvoorspelling


vêrmelding

/ ˈʋeːɾmelɪŋ /


weerobservatie

samenstelling van weer zn en observatie zn

stelselmatig waarnemen van de atmosferische omstandigheden

Men streeft naar een weerobservatie over de gehele aardbol, waarbij gebruik wordt gemaakt van de nieuwste technische vindingen op het gebied van ruimte-onderzoek.

Postzegels : Verenigde Naties in: De Tĳd, jrg. 124 nr. 40081 (2 november 1968), N.V. Drukkerĳ De Tĳd, Amsterdam, p. 23 (zat 11) kol. 7


weerwaarschuwing

samenstelling van weer zn en waarschuwing zn

officiële aankondiging dat atmosferische omstandigheden worden verwacht die tot schade en gevaar kunnen leiden

Het is de eerste keer dit jaar: code rood. Het KNMI geeft de weerwaarschuwing, die geldt voor de meeste provincies, maandagmiddag om 13.00 uur. Dat doet het weerinstituut alleen „als er een kans bestaat dat extreem weer een grote impact heeft op de samenleving”.

Weblink bron
Kim Bos
 “In harmonica- of kerstboomformatie de weg op” (11 december 2017) op nrc.nl

Overigens heeft niet al het verkeer last van de sneeuw: deze binnenvaartschipper gaat ondanks alle weerwaarschuwingen gewoon door met zijn werk.

Weblink bron
Sjoerd Klumpenaar
 “’120 incidenten door gladheid op de wegen’ : Trucks in de problemen in Eindhoven” (11 december 2017) op nrc.nl

Voor Noord-Brabant geldt code oranje van 14.00 tot 19.00 uur. In Gelderland en Limburg is de weerwaarschuwing tussen 15.00 en 20.00 uur van kracht. En in Overijssel is het opletten tussen 16.00 en 21.00 uur. De buien trekken naar het noordoosten en verlaten zondagavond het land.

Weblink bron “Morgen code oranje in oosten en zuidoosten: zware hagel en onweer verwacht” (8 juli 2023), NOS


het regent pijpenstelen

De regenstralen worden vergeleken met de dunne, lange stelen van Goudse pijpen , aangetroffen vanaf 1850 (zie vindplaats hieronder)

Eene poos daarna behoefde men wel is waar hare hulp niet langer, doch tot welken prijs valt ligt te raden: het regende pijpenstelen. Aan uitgaan werd natuurlijk niet meer gedacht.

Johannes Kneppelhout
 “Schetsen en verhalen uit Zwitserland” (1850), Erven F. Bohn, Haarlem, p. 9 op dbnl.org


Middellandse Zeeklimaat

samenstelling van Middellandse Zee en en klimaat zn

karakteristieke weerbeeld in de kustgebieden van Zuid-Europa, Noord-Afrika en de Levant, met warme, droge zomers en milde en natte winters

Vervolgens moet je herleiden welke temperatuur en welke neerslag bij welke stad hoort. Dan helpt het dat je weet dat San Francisco een Middellandse Zeeklimaat heeft en dat Miami de hoogste temperatuur moet hebben doordat deze stad het dichtst bij de evenaar ligt.

Weblink bron
Karel Berkhout
 “‘Actuele vragen over weer en klimaat’” (15 mei 2019) op nrc.nl


Wedderglaas

Samenstelling van Wedder zn "weer" en Glaas zn "glas"


კლიმატი

ka-კლიმატი.ogg


iалама лоаттам

inh-iалама лоаттам.ogg


уур амьсгал

mn-уур амьсгал.ogg


бæстыхъæд

os-бæстыхъæд.ogg


венельксчачо

myv-венельксчачо.ogg


ئاووھەوا

ckb-ئاووھەوا.ogg


हवामान सरासरी स्थिती

mr-हवामान सरासरी स्थिती.ogg

nl-हवामान_सरासरी_स्थिती-mr-noun-K1KNzEU2


জলবায়ু

as-জলবায়ু.ogg


জলবায়ু

bn-জলবায়ু.ogg


ਪੌਣਪਾਣੀ

pa-ਪੌਣਪਾਣੀ.ogg


தட்பவெப்பநிலை

ta-தட்பவெப்பநிலை.ogg


ವಾಯುಗುಣ

kn-ವಾಯುಗುಣ.ogg


അന്തരീക്ഷസ്ഥിതി

ml-അന്തരീക്ഷസ്ഥിതി.ogg


දේශගුණය

si-දේශගුණය.ogg


ภูมิอากาศ

th-ภูมิอากาศ.ogg


ehkatl

(Cholula) ehcatl
(Milpa Alta) yecatl
(Tlaxcala) ejekatl


meteo

de studie van het weer; de dagelijkse condities van de atmosfeer


schapenwolk

samenstelling van schaap zn en wolk zn met het invoegsel -en- , omdat ze samen het beeld van een schaapskudde oproepen

schapenwolken (plural)
schapenwolkje (diminutive singular)
schapenwolkjes (diminutive plural)

De meervoudsvormen worden meer gebruikt dan het enkelvoud; hetzelfde geldt voor de verkleinwoorden.

wolk die zich als een witte, wollige vlok aftekent tegen de hemel, meestal in een patroon van dergelijke wolken

David loopt over het strand, de zon schijnt, schapenwolken drijven over de duinen, de zee ruist als vanouds.

Weblink bron
Michel Krielaars
 “Ga op avontuur en schrijf een verhaal” (4 mei 2021) op nrc.nl

De vlakke, groene omgeving oogt Hollands, de lucht is bedekt met schapenwolkjes.

Weblink bron
Eva de Valk
 “Minder geweld, twee keer zo snel, en niemand is lelijk” (20 maart 2013) op nrc.nl

Ik was net dood, steeg op naar de hemel, ins Blaue hinein, en ontwaarde Petrus. Alleen zijn ontblote bovenlichaam - mooie jongen trouwens - stak uit boven een spierwitte schapenwolk.

Tijs Goldschmidt
 Het gen van de ziel in: De Gids., jrg. 174 nr. 3 (april 2011), De Arbeiderspers, Amsterdam, p. 314


pijpenstelen regenen

verbinding van  pijpenstelen en regenen, waarbij de stralen regenwater worden vergeleken met de dunne, lange stelen van Goudse pijpen , in de betekenis "hard regenen" aangetroffen vanaf 1846 (zie vindplaats hieronder)

vallen van neerslag in de vorm van heel veel grote druppels tegelijk

„Je kunt het milieu heel belangrijk vinden, maar als het pijpenstelen regent neem je misschien toch liever de auto dan de fiets”, zegt Steg.

Weblink bron
Marcel aan de Brugh
 “Met informatie red je het klimaat niet” (5 april 2019) op nrc.nl

⧖ Eene poos daarna behoefde men wel is waar hare hulp niet langer, doch tot welken prijs valt ligt te raden: het regende pijpenstelen

J. Kneppelhout
 Slecht weêr in Zwitserland in: Nederlandsche volks-almanak (1846), S.E. van Nooten, Schoonhoven, p. 131


zonnemaand

samenstelling van zon zn en maand zn met het invoegsel -e- , geschreven zonder tussen-n volgens spellingregel 8.E

benaming voor een kalendermaand met veel zonnestraling

Het was met 333 uren ook de zonnigste (juli)maand ooit. Mei 1989 werd als zonnemaand van de troon gestoten.

Weblink bron Gearchiveerde versie
Nico Koevoets
 “Weer van record naar record: Juli zeer zonnig, zeer droog, zeer warm” (6 augustus 2018) op bredavandaag.nl

De zomer is fantastisch! Niet vanwege de vrije dagen en het weer maar omdat je juist in de zonnemaanden dingen kan leren waar je deze hele incarnatie lang nog plezier van hebt, zoals zwemmen, bier drinken en tongen.

Weblink bron
Ellen Deckwitz
 “De poëzie komt naar je toe deze zomer” (9 juli 2015) op nrc.nl


sibibusi

zware tropische regenbui die gepaard gaat met heftige windstoten

Hij en andere jonge Surinamers hopen niet op een nieuwe wind, maar op een Sibibusi, een tropische bui die alles schoon wast.

Weblink bron
Aniete Coelingh
 “Nieuw parlement in Suriname begint, vroege scheur in coalitie gelijmd” (29-06-2020), NOS


onweersdag

samenstelling van onweer zn en dag zn met het invoegsel -s-

Een onweersdag is een dag waarop ergens op een weerstation van het KNMI minstens één donderklap wordt gehoord. Jaarlijks loopt het aantal onweersdagen uiteen van 21 in het noordoosten van het land tot 34 boven het westen van Brabant (gemiddeld over de periode 1981-2010).

Weblink bron Gearchiveerde versie “Uitleg over :
 Onweersdagen” op knmi.nl


drogetijd

periode van het jaar dat er geen of weinig regen valt


westerstorm

samenstelling van west zn en storm zn met het invoegsel -er-

Dat Nederland met zijn beroemde Deltawerken de best beveiligde delta ter wereld is, vinden we haast vanzelfsprekend. Begin dit jaar, op 3 januari, bleef Nederland tijdens een zware westerstorm natte voeten bespaard toen Rijkswaterstaat besloot voor het eerst alle vijf de stormvloedkeringen tegelijk te sluiten.

Weblink bron “Watersnoodramp van uur tot uur: dit gebeurde er 65 jaar geleden” (31-01-2018), NOS

In een westerstorm is een cruiseschip voor de westkust van Noorwegen in de problemen geraakt. De motor van het schip, met aan boord 1300 passagiers, viel uit. Passagiers worden met helikopters en schepen geëvacueerd.

Weblink bron “Cruiseschip in de problemen voor Noorse westkust” (23-03-2019), NOS


binnenklimaat

de atmosferische omstandigheden (temperatuur, windsnelheid en luchtvochtigheid) in leefomgevingen zoals broeikassen en gebouwen

Het eerste waar u rekening mee moet houden voor een gezond binnenklimaat is de tempratuur in huis.

Door archive.org gearchiveerde versie van 2017-01-20 “Zo woont u met een gezond binnenklimaat”, thuicomfort.nl


microklimaat

afgeleid van klimaat met het voorvoegsel micro-

microklimaten (plural)
microklimaatje (diminutive singular)
microklimaatjes (diminutive plural)

geheel van atmosferische omstandigheden in een klein gebied die door lokale omstandigheden afwijkt van wat men zou verwachten op grond van het klimaat daar omheen


moessonklimaat

samenstelling van moesson zn en klimaat zn

moessonklimaten (plural)
moessonklimaatje (diminutive singular)
moessonklimaatjes (diminutive plural)

een tropisch klimaat dat wordt gekenmerkt door de moesson d.w.z. dat buiten de zeer natte periode van de moesson het klimaat langdurige droge periodes kent


overgangsklimaat

samenstelling van overgang zn en klimaat zn met het invoegsel -s-

overgangsklimaten (plural)
overgangsklimaatje (diminutive singular)
overgangsklimaatjes (diminutive plural)


steppeklimaat

samenstelling van steppe zn en klimaat zn

een (semi-)aride of droog klimaat waar nog voldoende neerslag is voor enige lage begroeiing. De natuurlijke begroeiing in steppeklimaten is steppe, een droog grasland waar geen bomen groeien. In nattere omstandigheden komen ook struiken voor. In drogere omstandigheden is de begroeiing schaarser en is sprake van een halfwoestijn


toendraklimaat

samenstelling van toendra zn en klimaat zn

toendraklimaten (plural)
toendraklimaatje (diminutive singular)
toendraklimaatjes (diminutive plural)

het klimaat zoals dat heerst op de toendra en andere klimatologisch gelijksoortige gebieden. Dit klimaat komt onder anderen voor in Alaska (VS), Canada, Groenland, Noorwegen, Zweden, Finland en Rusland. Ook Antarctica heeft voor een deel een toendraklimaat.


duiveltjeskermis

samenstelling van duiveltje zn en kermis zn met het invoegsel -s-

toestand waarbij het regent op een plaats waar gelijktijdig de zon schijnt

Buiten is er zon en regen, duiveltjeskermis, de fotograaf is weggeregend, en de vriend trekt ons dan maar met een kodaksken, nabij een rood marmeren, zeer oud beeld: twee krijgers die elkaar omarmen.

Felix Timmermans
 “Naar waar de appelsienen groeien.”, 4de druk (ca. 1940), P.N. van Kampen & zoon, Amsterdam, p. 34


duivelskermis

samenstelling van duivel zn en kermis zn met het invoegsel -s-

Het woord ‘duivelskermis’ verwijst naar het meteorologisch fenomeen dat wel eens ‘kermis in de hel’ genoemd wordt: je regent nat terwijl je in het volle, warme zonlicht staat.

August Hans den Boef
 Boeken : ‘Duivelskermis’: Gerrit Krol bevecht zijn demonen in: Ons Erfdeel., jrg. 50 nr. 4 (november 2007), Stichting Ons Erfdeel, Raamsdonksveer, p. 169


warmterecord

samenstelling van warmte zn en record zn

de hoogst gemeten temperatuur bij de gegeven omstandigheden

Muggen, hooikoorts, vlinders: we brengen ze in verband met het voorjaar, pollen en warme zomers. Toch wordt er nu al volop melding van gemaakt. De oorzaak laat zich raden: het zachte weer van de afgelopen periode, met het ene gesneuvelde warmterecord na het andere.

Weblink bron “Zacht winterweer schudt muggen, vlinders en hooikoortspatiënten wakker” (MAANDAG 3/1/2022), NOS

Het landelijke warmterecord voor Oudejaarsdag is gesneuveld. Bij het KNMI in De Bilt steeg de temperatuur vannacht tot 14,4 graden. Dat is 0,7 graden meer dan het oude record uit 2017.

Weblink bron “Warmste Oudejaarsdag sinds begin meting, 'superzachte' nacht in aantocht” (VRIJDAG 31/12/2021), NOS


weersverandering

samenstelling van weer zn en verandering zn met het invoegsel -s-

Er is een weersverandering op komst.

De weersverandering was van ver op zee te zien. Er verspreidde zich een donkere veeg aan de horizon, die breder en donkerder werd naarmate hij het land naderde, en die een kille wind voor zich uit stuwde.

Main, Sarah
 “Huis van eb en vloed” (2015), A.W. Bruna Uitgevers , ISBN 9789044974515


septemberzon

samenstelling van september zn en zon zn

septemberzonnen (plural)
septemberzonnetje (diminutive singular)
septemberzonnetjes (diminutive plural)

de niet meer zo heel sterke zonnestralen van de vroege herfst of de late nazomer

Met een plof liet Elza de wasmand op de bleek neerkomen. Het was eigenlijk te koud om de was erop te leggen, maar misschien zou de waterige septemberzon zijn werk doen en de grauwe lakens oplichten.

Carla de Jong
 “Geheim leven” (2019), Ambo Anthos, ISBN 9789026346132

Als op die dagen de septemberzon nog even mooi weet door te breken en een zuidenwind ons heel even laat profiteren van Zuid-Europese warmte, dan mogen we kortstondig ruiken aan de nazomer.”

Weblink bron
Marlies van Leeuwen
 “Kleine opleving van zomers weer dit weekend” (01-09-2021), Tubantia


Reggeboge

Samenstelling van Regge zn "regen" en Boge zn "boog"

Duits: Regenbogen zn , m
Engels: rainbow zn


Reggebogge

Samenstelling van Regge zn "regen" en Bogge zn "boog"


Reggedaag

Samenstelling van Regge zn "regen" en Daag zn "dag"

Duits: Regentag zn , m
Engels: rainy day zn


Reggedroppe

Samenstelling van Regge zn "regen" en Droppe zn "druppel"

Duits: Regenbogen zn , m
Engels: raindrop zn


Reggefass

Samenstelling van Regge zn "regen" en Fass zn "ton"

Duits: Regentonne zn , v
Engels: rain barrel zn


Reggemesser

Samenstelling van Regge zn "regen" en Messer zn "meter"

Duits: Regenmesser zn , v
Engels: rain gauge zn


reggere

Afkomstig van het Pennsylvania-Duitse woord Regge, dat van het Duitse woord Regen komt

Vun Mundaag bis Dunnerschdaag hot es arrig viel gereggert.

Van maandag tot en met donderdag heeft het zeer veel geregend.


Reggeschauer

Samenstelling van Regge zn "regen" en Schaerm zn "scherm"

Duits: Regenschauer zn , o
Engels: shower zn


Reggewedder

Samenstelling van Regge zn "regen" en Wedder zn "weer"

Duits: Regenwetter zn , o
Engels: rainy weather zn


Reggewolk

Samenstelling van Regge zn "regen" en Wolk zn "wolk"

Duits: Regenwolke zn , v
Engels: nimbus zn , rain cloud zn


Blatzregge

Afkomstig van het Duitse woord Platzregen zn , dat een samenstelling is van de stam van het Duitse woord platzen ww en het Duitse woord Regen zn

Duits: Platzregen zn , m
Engels: downpour zn


Gewidderregge

Afkomstig van het Duitse woord Gewitterregen zn , dat een samenstelling is van de Duitse woorden Gewitter zn en Regen zn

Samenstelling van Gewidder zn "onweer" en Regge zn "regen"

Engels: thunderstorm zn , thundershower zn


Gwidderregge

Samenstelling van Gwidder zn "onweer" en Regge zn "regen"


Landregge

Afkomstig van het Duitse woord Landregen zn , dat een samenstelling is van de Duitse woorden Land zn en Regen zn

Samenstelling van Land zn "land" en Regge zn "regen"

Duits: Landregen zn , m
Engels: steada rain zn

langdurige regen over het hele land die gestaag en niet erg hevig valt


kletsbui

Wat hoorden ze? Een donderslag! En wat kwam daarna? Een geweldige kletsbui!

Ferdinand Langen
 Hubert en het weerhuisje in: Het Parool (28 juli 1962)

We trokken uit met mooi weer, we kwamen soms thuis in kletsbuien.

Sutorius, Anna
 “De heuvel-hoeve” (1937), V.A. Kramers, Rijswijk, p. 204


onweerswolk

samenstelling van onweer zn en wolk zn met het invoegsel -s-

thundercloud

donkere wolk waaruit een onweersbui kan ontstaan

onweerswolken (plural)
onweerswolkje (diminutive singular)
onweerswolkjes (diminutive plural)


oktoberweer

het herfstachtige weer dat kenmerkend is voor oktober

zoel oktoberweer en niemand die een vraag stelde toen ik afscheid nam van de assistente na een korte bijeenkomst in de buurt van het theater en naar Topanga Beach reed waar ik op de parkeerplaats de motor amper had uitgezet of er verscheen al een blauw zwaailicht en ze gaven me op zo’n manier te verstaan dat er langs de hele Pacific Coast Hwy een parkeerverbod gold

Johan Harstad (vert. Edith Koenders en Paula Stevens)
 “Max, Mischa & het Tet-offensief” (2017), Podium , ISBN 9789057598500

Volgens Severin is het warme oktoberweer wel bijzonder. ,,Records zoals dit verwacht je nooit, zeker niet zo veel records achter elkaar, zo laat in het jaar."

Weblink bron
Bonne Kerstens
 “Vandaag wéér warmterecord gebroken, en nog is het niet op” (16-10-2018), Tubantia