klembus

clamp bush

een ronde buis waarmee men iets vast kan zetten

klem waarmee men werkstukken kan vastmaken aan een draaibank


lasmes

knife-shaped sealing jaw

mes waarmee men overtollig materiaal van een hoepel afsnijdt

lasmessen (plural)
lasmesje (diminutive singular)
lasmesjes (diminutive plural)

Heeft men de hoepel om het vaatje gelegd en, na de klikken in elkaar gehaakt te hebben, de uiteinden onder de band doorgestoken en afgesneden met het lasmes - dat laatste tezamen heet lassṇ - dan wordt hij met de stómpṃ dissel (V.: den dissel) vastgedreven. Ook maakt men daarbij wel eens gebruik van een dréjfhòwt (V.) en een hamer.

Taal en Tongval
 “Het kuipersvak” (1962), DBNL


likhout

stuk hout waarmee men de hielen van een schoen kan laten glanzen


maasbal

maasballen (plural)
maasballetje (diminutive singular)
maasballetjes (diminutive plural)

bolvormig houten voorwerp waarover men een te repareren stuk stof kan spannen


woelpoot

woelpoten (plural)
woelpootje (diminutive singular)
woelpootjes (diminutive plural)

ijzeren gereedschap waarmee men de grond kan omwoelen


hefilbekkur

Samenstelling van hefill zn "schaaf" en bekkur zn "bank"

Liðlegur hefilbekkur óskast til kaups.


spadeschep

spadescheppen (plural)
spadeschepje (diminutive singular)
spadeschepjes (diminutive plural)

graafgereedschap zowel geschikt om te graven als om materiaal te verplaatsen


ribbon

Van Middelengels riban, Angelsaksisch rubain, Oudfrans riban (wat op zijn beurt mogelijk van Germaanse herkomst is; vgl. Middelnederlands ringhband).


haakse slijper

vaste verbinding van haakse (bijvoeglijk naamwoord) en slijper (zelfstandig naamwoord)

toestel om harde materialen te gladder te maken of door te zagen met een snel ronddraaiende schijf die haaks op een motor is gemonteerd

Ze loopt de steiger af en laat haar vinger gaan over een plek waar een haakse slijper bij een restauratie in de jaren zestig een diepe voor heeft getrokken in de steen.

Weblink bron
Karel Berkhout
 “Maagd op de Dam achter een net” (11 april 2011) op nrc.nl

Uiteindelijk zaagde een kennis, zes uur nadat ik mijn fiets terugvond, de sloten door met een gehuurde haakse slijper. Een spectaculaire vuurzee spatte op de keien.

Weblink bron
Rachel Levy
 “Mijn fiets terug!” (21 augustus 1998) op nrc.nl


manipulátor

manipulator; instrument waarmee men manipuleren


hlavička

Afgeleid van het zelfstandige naamwoord hlávka met het invoegsel -ič-

kop; deel van een spijker, het platte ronde deel waarop men klopt met de hamer

Netrefíte-li kladivem hlavičku hřebíku, uhodíte se do prstu.

Als u de kop van de spijker niet raakt, dan slaat u op uw vinger.


měrka

voeler; een eenvoudig metalen meetinstrument


Schtundeglaas

Samenstelling van Schtunde zn "uur" en Glaas zn "glas"

Duits: Sanduhr, v, Stundenglas, v
Engels: hourglass, sandtimer


Schtunneglaas

Samenstelling van Schtunne zn "uur" en Glaas zn "glas"


Bohrmaschine

/ ˈboːɐ̯maˌʃiːnə /


бушилица

sr-бушилица.ogg


бормашина

bg-бормашина.ogg


Өрмийн машин

mn-Өрмийн машин.ogg


ഡ്രിൽ യന്ത്രം

ml-ഡ്രിൽ യന്ത്രം.ogg


такарны станок

be-такарны станок.ogg


токарный станок

ru-токарный станок.ogg


токарна група верстатів

uk-токарна група верстатів.ogg

nl-токарна_група_верстатів-uk-noun-x-ILemzt


жону білдегі

kk-жону білдегі.ogg


Խառատային հաստոցներ

hy-Խառատային հաստոցներ.ogg


دستگاه تراش

fa-دستگاه تراش.ogg


लेथ मशीन

hi-लेथ मशीन.ogg


লেদ মেশিন

bn-লেদ মেশিন.ogg


கடைசல் இயந்திரம்

ta-கடைசல் இயந்திரம்.ogg


фрезерный станок

ru-фрезерный станок.ogg


фрезерна група верстатів

uk-фрезерна група верстатів.ogg

nl-фрезерна_група_верстатів-uk-noun-8fCdcp2T


жоңғылау білдегі

kk-жоңғылау білдегі.ogg


فرزکاری

fa-فرزکاری.ogg


मिलिंग मशीन

hi-मिलिंग मशीन.ogg


циркуляр

bg-циркуляр.ogg


кругла пилка

uk-кругла пилка.ogg


круглая пила

ru-круглая пила.ogg


מסור עגול

he-מסור עגול.ogg


اره گرد بر

fa-اره گرد بر.ogg


منشار دائري

ar-منشار دائري.ogg


เลื่อยวงเดือน

th-เลื่อยวงเดือน.ogg


zuurkoolschaaf

samenstelling van zuurkool zn en schaaf zn

toestel met meerdere messen om wittekool in reepjes te snijden voordat die wordt ingemaakt

⧖ De oude Greunenbach b.v. die ieder jaar bij uw's mama de zuurkool kwam snijen en inmaken, lei dáár altijd thuis - ik zie dien man nòg voor me - een lange, magere vent, met een grijze ringbaard, een blauwe kuitendekker met glimmende knoopen aan en een witgeschuurde houten zuurkoolschaaf - zóó'n groote plank meneer - achter op z'n rug, een zakje met z'n linnen sloof en gereedschap onder z'n arm, een groote, gele stroohoed op.

Justus van Maurik
 “Toen ik nog jong was.”, herdruk (1901; origineel 1887), Van Holkema & Warendorf, Amsterdam, p. 27/28


koolschaaf

toestel met meerdere messen om kool in reepjes te snijden

In de etalage van Mulders kookwinkel aan de Gedempte Nieuwe Sloot in Alkmaar hangt een koolschaaf. Een houten plank met opstaande randen en drie stalen messen halverwege, schuin geplaatst onder dezelfde hoek als de scherpe onderkant van de mensvriendelijke guillotine.

Weblink bron
Wouter Klootwijk
 “Koolschaaf not made in China” (19 september 2008) op nrc.nl


Fuderbank

Samenstelling van Fuder zn "voer" en Bank zn "bank"

Duits: Futterschneider, m
Engels: feed cutter


strosnijder

werktuig dat droge halmen van graangewassen met een mes in kleinere stukken deelt voor verdere verwerking

Verder is de achterkant van de zelfvoeder vaak voorzien van een aantal messen om het stro in 3 of 4 stukken te snijden. Deze strosnijder kan naar wens worden in- of uitgeschakeld.

P.H. de Haan
 Enkele aspecten van het dorsen in: De Boerderij, jrg. 41 nr. 1 (3 oktober 1956)


handstrosnijder

samenstelling van hand zn en strosnijder zn

werktuig waar de gebruiker droge halmen van graangewassen doorheen voert om ze met een mes in kleinere stukken te delen voor verdere verwerking


bollenplanter

samenstelling van bol zn en planter zn met het invoegsel -en-

werktuig dat een rond gat in de grond maakt met een geschikt omvang en diepte om een bloembol in te stoppen

Soms kan tuinieren ontaarden in slapstick, bijvoorbeeld wanneer het je een goed idee leek om te investeren in een bollenplanter, omdat je besloten had om het gazon met vijfhonderd narcissen op te vrolijken, en dan bij het planten van de eerste bol al tot de ontdekking komt dat je het nieuw-aangeschafte gereedschap met geen mogelijkheid de grond in kunt krijgen.

Weblink bron
Romke van de Kaa
 “Wat is goed tuingereedschap?; Hoedt u voor 'weedkey' en macho-bats” (19 februari 1998) op nrc.nl


Schpinnerocke

Samenstelling van schpinne zn "spinnen" en Rocke zn "spindel"

/ ˈʃpɪnərɔkə /

Duits: Kunkel zn , v, Spindel zn , v, Rocken zn , m, Spinnrocken zn , m


Schpinnraad

Samenstelling van schpinnen zn "spinnen" en Raad zn "wiel"

Duits: Spinnrad zn , o
Engels: spinning wheel zn


papegaaienbek

samenstelling van papegaai zn en bek zn met het invoegsel -en-

papegaaienbekken (plural)
papegaaienbekje (diminutive singular)
papegaaienbekjes (diminutive plural)

tang in de vorm van de snavel van een papegaai

Kamphuis Sloopwerken uit Reutum maakt korte metten met het onderkomen van de voormalige protestants-christelijke basisschool. Ook deze dinsdag neemt een zogenoemde ‘vergruizer’ - een kraanmachine met ‘papegaaienbek’ - flinke happen uit de school, waar steeds minder van overblijft.

Weblink bron “Basisschool in Tubbergen tegen de vlakte in... 3, 2, 1 seconde(n)” (11-06-2019), Tubantia

Hoe dat komt, weet Verborg wel. „Er is geen aandacht voor. Op de lts en het mbo leren leerlingen niet meer wat een papegaaienbek, duivejager of kraalojief is. Hun leraren weten het ook niet.

Weblink bron “Ambachten mogen niet verloren gaan” (16 november 2018), Reformatorisch Dagblad


hageslange

Samenstelling van hage zn "tuin" en slange zn "slang"

/ ˈhɑːgəʃlɑŋə /

Under leken pustet hun gjennom en lang hageslange, da hun plutselig ble liggende livløs. Etter alt og dømme omkom jenta av kullosforgiftning.

Tijdens het spel ademde ze door een lange tuinslang, toen ze plotseling levenloos werd. Het meisje stierf in alle opzichten aan koolmonoxidevergiftiging.


hageslange

/ ˈhɑːgəʃlɑŋə /


reilat

lat waarmee men kan controleren of een stuk hout vlak geschaafd is


stapler

afgeleid van staple ww met het achtervoegsel -er


hamerslag

Elke dag die ze telde, gaf een hamerslag op het besef. Ze voelde medelijden met het kind in haar buik dat er ook niks aan kon doen en vervloekte haar atheïstische opvoeding die het onmogelijk maakte voor de vrucht te bidden.

Carla de Jong
 “Geheim leven” (2019), Ambo Anthos, ISBN 9789026346132

Met een hamerslag opende voorzitter Reince Priebus het vier dagen durende evenement. Ook werd bij de opening een moment stilte ingelast voor de doodgeschoten politieagenten in Baton Rouge.

Weblink bron “Republikeinse conventie wordt 'totale Trump-show'” (18-07-2016), NOS


soldeerijzer

samenstelling van soldeer ww en ijzer zn

staaf waarvan het puntig uiteinde sterk kan worden verhit, bestemd om twee stukken metaal aan elkaar vast te maken door daartussen een geschikte metaallegering eerst te smelten en dan te laten stollen

Jim, heb jij niet een kameraad die met een soldeerijzer weet om te gaan?

Edith Nesbit (vert. G.W. Elberts)
 “Spoorweg-kinderen.”, 3e druk (1930), G.B. Van Goor Zonen, Den Haag, p. 60


dopsleutelset

samenstelling van dopsleutel zn en set zn

handgreep aan een als hefboom werkende steel met een verzameling daaraan te bevestigen doppen in verschillende maten om bouten en moeren los of vast te draaien

Het gelukkigst leek de literatuurspecialiste die automonteur werd en wegens haar buitengewone vaardigheid met de dopsleutelset dat vak zou gaan doceren.

Weblink bron
Maarten Huygen
 “Ontworteling” (8 februari 1999) op nrc.nl


Schtee

Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Stein zn ← Middelhoogduits stein zn ← Oudhoogduits stein zn ← Middelnederduits stēn zn

Duits:
** [1]: Stein zn , m
** [2]: Schleifstein zn , m

Engels:
** [1]: stone zn
** [2]: grindstone zn


Bimschtee

Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Bimsstein zn

Duits: Bimsstein zn , m
Engels: pumice zn


Eelschtee

Samenstelling van Eel zn "olie" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Ölstein zn

Duits: Ölstein zn , m
Engels: oil stone zn


Gewichtschtee

Samenstelling van Gewicht zn "gewicht" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Gewichtstein zn

Duits: Gewichtsstein zn , m, Gewichtstein zn , m


Gloppschtee

Samenstelling van gloppe ww "kloppen" en Schtee zn "steen"

een steen die van een schoenmaker in de schoot wordt gehouden en waarop hij leer hamert


Wettschtee

Samenstelling van wetze ww "wetten" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Wetzstein zn

Duits: Wetzstein zn , m
Engels: whetstone zn


Schleifschtee

Samenstelling van schleife ww "slijpen" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Schleifstein zn

Duits: Schleifstein zn , m
Engels: grindstone zn


Wog

Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Waage zn ← Middelhoogduits: wāge zn ← Oudhoogduits: wāga zn (8e eeuw) ← Middelnederduits: wāge zn

Duits:
** [1]: Waage zn , o
** [2]: Ortscheit zn , o, Schwengel zn , m, Zugscheit zn , o

Engels:
** [2]: balance zn
** [2]: whiffertree zn


Rugschtee

Samenstelling van ruge zn "rusten" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Ruhestein zn ( Ruheplatz zn )

Duits: Ruhestein zn , m
Engels: resting stone zn

ruststeen, een ronde steen geplaatst op hekpalen


Rukschtee

Samenstelling van ruje zn "rusten" en Schtee zn "steen" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Ruhestein zn ( Ruheplatz zn )

Engels: a roundish stone placed on fence posts


Schteebohre

Samenstelling van Schtee zn "steen" en Bohre zn "boor" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Steinbohrer zn

Duits: Gesteinsbohrer zn , m, Steinbohrer zn , m

Engels: masonry drill zn , rock drill zn


Schteegruck

Samenstelling van Schtee zn "steen" en Gruck zn "kruik" , afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Steinkrug zn

Duits: Steinkrug zn , m
Engels: stone jug zn


Schteeschleggel

Samenstelling van Schtee zn "steen" en Schleggel zn "hamer" , afkomstig van de Duitse woorden Stein zn en Schlägel zn

Duits: Steinhammer zn , v
Engels: sledgehammer zn


anlegg

Naamwoord van handeling van anlegge ww met het voorvoegsel an-

een voorziening waarop een vuurwapen rust, voordat je ermee schiet


Baammesser

Samenstelling van Baam zn "boom" en Messer zn "mes"

Duits: Astmesser, o, Astsäge, o, Hippe, v

boomzaag, een lange stok met een gebogen snede of zaagblad, vooral gebruikt voor het snoeien van kleine bomen


draadschaar

wire cutter

kniptang waarmee men dikke metalen draken door kan knippen of kan buigen

Weet je nog dat we een keer een jongen hebben verpleegd die midden in de nacht ergens een draadschaar vandaan had gehaald om het slot van de schuur af te slopen waarin zijn ouders zijn fiets hadden gezet, en uiteindelijk in een greppel belandde en zijn been brak?

SOPHIE GREEN (vert.Els Franci-Ekeler)
 “De leesclub aan het einde van de wereld” (2019), Uitgeverij De Fontein , ISBN 9789026144929

Negentien actievoerders van milieuorganisatie Greenpeace hebben met behulp van touwen, ladders en draadscharen ingebroken in een kerncentrale in Suffolk in het oosten van Engeland. De actie was volgens Greenpeace bedoeld om aan te tonen hoe slecht de centrale en andere Britse kerncentrales zijn beveiligd.

Weblink bron
hrt
 “Actievoerders Greenpeace breken in bij Britse kerncentrale” (13/01/2003), De Standaard


reflexhamer

reflexhamers (plural)
reflexhamertje (diminutive singular)
reflexhamertjes (diminutive plural)

een neurologisch onderzoeksinstrument, vooral gebruikt door neuroloog en huisarts

Het bureaublad ligt vol parafernalia van de schrijver: een pen, het bekende brilletje, een medisch handboek, een inktpot, een stethoscoop, een reflexhamer, een ingelijste foto van componist Pjotr Tsjaikovski.

Michel Krielaars
 “Het brilletje van Tsjechov : reizen door Rusland” (2014), Atlas Contact , ISBN 9789045024875

De cadeautjes variëren van een reflexhamer, scalpel tot een mok of boek, zo blijkt uit het onderzoek. Volgens een woordvoerster van het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik mogen sinds kort geen cadeaus duurder dan 50 euro worden gegeven.

Weblink bron “Artsen nog steeds gevoelig voor verkoopmethoden medicijnfabrikant” (22-12-2011), Tubantia


домкрат

oudere vorm: думокрахт van Nederlands dommekracht, ca. 1720


snotkoker

samenstelling van snot zn "slijm" en koker zn "buis"

snotkokers (plural)
snotkokertje (diminutive singular)
snotkokertjes (diminutive plural)

metalen buis om zieke bloembollen te verwijderen

Op een foto van een ziekzoeker in een bollenveld (iemand die zieke planten verwijderde met behulp van een apparaat dat ‘snotkoker’ heette) heeft hij een prominent aanwezige toeschouwer weggeretoucheerd en vervangen door een weggetje door het bollenveld.

Weblink bron
Friederike de Raat
 “Het raadsel van de verdwenen snorren” (3 februari 2000) op nrc.nl


schilmes

schilmessen (plural)
schilmesje (diminutive singular)
schilmesjes (diminutive plural)


flessenopener

samenstelling van fles zn en opener zn met het invoegsel -en-

hulpmiddel voor het openen van flessen; hulpmiddel voor het verwijderen van kroonkurken

Van Rijsselberghe gebruikt gouden medaille als flessenopener.

Weblink bron “Van Rijsselberghe gebruikt gouden medaille als flessenopener” (Zondag 28 augustus 2016), NOS

Journalist Arjen Ribbens deed de interviews, en stelde standaard de vraag of de bewoners iets van IKEA hadden. "Bijna allemaal hadden ze wel iets, al was het maar een flessenopener of een koekenpan. Zelfs in een bordeel waar we voor die rubriek kwamen, waren de bedlampjes en de matrassen van IKEA. Er was er maar één die echt helemaal niets had. Die had zijn hele huis vol staan met antiek."

Weblink bron
Ivo Landman
 “Onwrikbare formule IKEA werkt nog prima voor wie de pijltjes wil volgen” (maandag 29 januari 2018), NOS


ølanker

Samenstelling van øl zn "bier" en anker zn "vat"

/ ˈœlɑŋkəɾ /


ølause

Samenstelling van øl zn "bier" en ause zn "~pollepel"

scheplepel, een voorwerp bestaande uit een greep en een kom(metje), waarmee in Noorwegen bier wordt geschept en gedronken


øldankar

'dankar, tankar': afkomstig van Engels: tankard zn ← Oudhoogduits: tanckaert zn ← Oudfrans: tanquart zn

Samenstelling van øl zn "bier" en dankar zn "kan"

/ ˈœldɑŋkɑɾ /


kabelknipper

samenstelling van kabel zn en knipper zn
**[1] leenvertaling van Engels cord-cutter

kabelknippers (plural)
kabelknippertje (diminutive singular)
kabelknippertjes (diminutive plural)

tang of onderdeel daarvan, speciaal bedoeld voor het doorsnijden van elektrische leidingen met een isolerende omhulling

Ik had een kabelknipper bij me, Sylvia een hamer.

Esther Gotink
 Celstraf dreigt voor oma's om ‘terreur’ in: Provinciale Zeeuwse Courant , jrg. 248 nr. 89 (14 april 2006), p.4 kol. 8 op nrc.nl


hamerkop

hamerkoppen (plural)
hamerkopje (diminutive singular)
hamerkopjes (diminutive plural)


kraaienbek

samenstelling van kraai zn en bek zn met het invoegsel -en-


Kucheblatt

Samenstelling van Kuche zn "cake" en Blatt zn "plaat"

Duits: Backblech, o, Kuchenblech, o
Engels: griddle


Kuchemoddel

Afkomstig van Duits: Kuchen zn en Engels: model zn

Samenstelling van Kuche zn "cake" en Moddel zn "snijder (mes)"

Duits: Kuchenmesser, o, Kuchenschneider, o


Kuchepann

Afkomstig van Duits: Kuchen zn en Engels: pan zn

Samenstelling van Kuche zn "cake" en Pann zn "blik, vorm"

Duits: Kuchenform, v, Kuchenblech, o
Engels: cake pan, cake tin


Kucheraedel

Samenstelling van Kuche zn "cake" en Raedel zn "wieltje"

/ ˈkuːçərɛːdəl /

een gereedschap dat wordt gebruikt om platte cakes te snijden


Kucherellche

/ ˈkuːçərɛlçə /

Duits: Teigschneider, m, Teigspatel, m
Engels: dough cutter

een gereedschap voor het portioneren van deeg


Kucheschipp

Afkomstig van Duits: Kuchen zn en Duits: Schippe zn (gewestelijk ook: Schüppe zn )

Samenstelling van Kuche zn "cake" en Schipp zn "schep"

/ ˈkuːçəʃɪp /

Duits: Tortenheber, m, Kuchenschaufel, v


Mehlkischt

Samenstelling van Mehl zn "meel" en Kischt zn "kist"

Duits: Mehlkiste zn , m
Engels: flour chest zn


grasmaaimachine

samenstellende samenstelling van gras zn, maaien ww en machine zn

grasmaaimachines (plural)
grasmaaimachientje (diminutive singular)
grasmaaimachientjes (diminutive plural)

De man wordt ook verdacht van diefstal of heling van landbouwvoertuigen. Daarbij gaat het om drie tractoren, een shovel en een grasmaaimachine die op 23 oktober bij hem in beslag waren genomen. De politie onderzoekt of nog meer goederen in de loods van de verdachte afkomstig zijn van diefstal.

Weblink bron “Derde verdachte schapendiefstal” (Dinsdag 30 oktober 2012, 15:46), NOS

De brand die rond 14.20 uur in de bergruimte van het clubgebouw ontstond, veroorzaakte een sterke rookontwikkeling. De brandweer slaagde erin de brand tot de opslagruimte te beperken. Er stond onder meer een grasmaaimachine in.

Weblink bron “Mogelijk asbest vrij door brand” (almelo Redactie Almelo 06-10-10, 16:05 Laatste update: 26-03-17, 13:41 Bron: tubantia), Tubantia


Kombinationszange

die Kombinationszange (nominative singular)
die Kombinationszangen (nominative plural)
der Kombinationszange (genitive singular)
der Kombinationszangen (genitive plural)
der Kombinationszange (dative singular)
den Kombinationszangen (dative plural)
die Kombinationszange (accusative singular)
die Kombinationszangen (accusative plural)


Kombizange

die Kombizange (nominative singular)
die Kombizangen (nominative plural)
der Kombizange (genitive singular)
der Kombizangen (genitive plural)
der Kombizange (dative singular)
den Kombizangen (dative plural)
die Kombizange (accusative singular)
die Kombizangen (accusative plural)


taille-crayon

samenstelling van tailler ww en crayon zn , vergelijk porte-crayon

Voor het eerst aangetroffen als benaming in een patent ingediend op 20 oktober 1828


entoog

een oogje dat wordt gebruikt in de microbiologie om bacterieculturen te bemonsteren en op voedingsbodems te enten


precisieweegschaal

samenstelling van precisie zn en weegschaal zn

precisieweegschalen (plural)
precisieweegschaaltje (diminutive singular)
precisieweegschaaltjes (diminutive plural)

een weeginstrument dat wordt gebruikt voor het nauwkeurig afwegen van stoffen


hegschaar

een stuk tuingereedschap dat gebruikt wordt om heggen te snoeien


bandenplakset

samenstellende samenstelling van band zn, plak ww en set zn met het invoegsel -en-

bandenplaksets (plural)
bandenplaksetje (diminutive singular)
bandenplaksetjes (diminutive plural)

een doosje waarin zich alle benodigdheden bevinden voor het repareren van lekke binnenbanden van de fiets


tuinschaar

tuinscharen (plural)
tuinschaartje (diminutive singular)
tuinschaartjes (diminutive plural)

gereedschap waarmee men struiken, heggen en bomen kan snoeien

D66-raadslid Marian Segers werd een jaar geleden bij haar huis neergestoken met een keukenmes en een tuinschaar toen ze de Fransman betrapte op insluiping, meldt omroep NH. Nadat de man haar met gereedschap had geslagen, ging hij er in de auto van Segers vandoor. Hoewel de politica zwaargewond was, wist ze op straat de aandacht te trekken van buurtgenoten die haar te hulp schoten.

Weblink bron “Fransman krijgt 8 jaar cel voor neersteken raadslid Zuidoostbeemster” (18 mei 2017, 17:32), NOS

Volgens de tandarts eindigde de beroving bijzonder traumatisch. Met bevende stem vertelde hij hoe een van de berovers een tuinschaar pakte en hem satanisch lachend een vinger afsneed.

Weblink bron “Strafeis voor arts die vinger afsnijdt” (18 juni 2013, 16:32), NOS


slachtbijl

slachtbijlen (plural)
slachtbijltje (diminutive singular)
slachtbijltjes (diminutive plural)

bijl die een slager gebruikt bij het slachten

De beenhouwer deed een stap vooruit, hief de slachtbijl van de grond en wrong dezelve met een brandende woede in zijn vuist.

Hendrik Conscience
 “De leeuw van Vlaanderen” (1838), Davidsfonds/Clauwaert, ISBN 9063063334

In het diepe van de zolder stond een kind, niet boven de veertien jaar oud, met een slachtbijl in de hand; bleek van angst en bevend hield hij dit wapen op de Fransen gericht, zonder dat het minste geluid uit zijn borst opkwam: uit zijn blauwe ogen schoten stralen van wanhoop en heldenmoed.


droogkoker

Naamwoord van handeling van droogkoken met het achtervoegsel -er


waterpasbaak

waterpasbaken (plural)
waterpasbaakje (diminutive singular)
waterpasbaakjes (diminutive plural)

lat met een maatverdeling beschilderd en gebruikt bij het waterpassen


harrow

van Middelengels haru, Angelsaksisch hearwa. Verder wellicht te herleiden tot Oudnoords harfr. De herkomst zou dezelfde kunnen zijn als van harvest ("oogst"). Daarmee zou het woord tevens verwant zijn met bijv. Nederlands herfst, Latijn carpere.


baggerbeugel

baggerbeugels (plural)
baggerbeugeltje (diminutive singular)
baggerbeugeltjes (diminutive plural)

een soort schepnet met een lange steel (tot 8 meter lang) bestaande uit een metalen beugel, waaraan het baggernet is bevestigd dat werd gebruikt voor turfwinning


schaafbeitel

samenstelling van schaven ww en beitel zn

schaafbeitels (plural)
schaafbeiteltje (diminutive singular)
schaafbeiteltjes (diminutive plural)

de metalen beitel die in een schaafblok zit

Wanneer een timmerman, een schrijnwerker, een wagenmaker een schaafbeitel behoefde, een boorijzer of zoo, vond hij daar zijn gading.

Jacobus van Looy
 “Jacobus” (1930), Saga, ISBN 9788728433317


boorapparaat

samenstelling van boor ww en apparaat zn

toestel om gaten te maken in stevig materiaal met een kleine ronde beitel die snel ronddraait

Het boorapparaat werd in werkelijkheid aangedreven door menselijke spierkracht.

Weblink bron
B.P.A. Gales & J.P. Smits
 2 Een Nederlands scheppingsverhaal in:
J.W. Schot e.a. (red.)
 Techniek in Nederland in de twintigste eeuw. Deel 2. Delfstoffen, energie, chemie. (2000), Stichting Historie der Techniek, Eindhoven / Walburg Pers, Zutphen, ISBN 9057300648, p. 34

Hij mag graag uitweiden over de kunst van het behangen en over de voordelen van het traploze boorapparaat.

Weblink bron
Dick Wittenberg
 “Terry, de goeiige broer van kleine John” (26 augustus 1994) op nrc.nl


bougiesleutel

samenstelling van bougie zn en sleutel zn

pijpsleutel waarmee een bougie kan worden aan- of losgedraaid


breekbeitel

grote beitel die wordt gebruikt om iets open te breken


breimachine

breimachines (plural)
breimachientje (diminutive singular)
breimachientjes (diminutive plural)


wormensteker

samenstelling van worm zn en steker zn met het invoegsel -en-

prikstok om pieren [1] uit de grond te halen


elektriciensuitrusting

samenstelling van elektricien zn en uitrusting zn met het invoegsel -s-

de gereedschappen en apparaten die een monteur van elektrische installaties gebruikt tijdens zijn werkzaamheden

Heini kondigde aan dat hij binnenkort terug zou komen met zijn elektriciensuitrusting om een paar lampen op te hangen.

Juli Zeh
 “Onder buren”, Ambo/Anthos uitgevers , ISBN 9789026356186


tosti-ijzer

samenstelling van tosti zn en ijzer zn , geschreven met een koppelteken volgens spellingregel 7.A

apparaat met twee verwarmde metalen platen waartussen een plakje kaas tussen twee sneetjes brood kan worden verwarmd, zodat het brood wordt geroosterd en de kaas smelt

Thuis gebruikt Betty een ouderwets tosti-ijzer met houten handvatten, dat je op het gas legt. Het brood wordt er helemaal in dicht gedrukt zodat de kaas echt in de tosti smelt en er aan de zijkanten niet kan uitlopen.

Weblink bron
Ronald Hoeben
 “Return of the tosti” (14 februari 2015) op nrc.nl


bonnenprikker

samenstelling van bon zn en prikker zn met het invoegsel -en-

rechtopstaande prikker om bonnetjes [7] op te spietsen zodat deze bij elkaar blijven; vooral gebruikt als kantoorartikel

De voet van de bonnenprikker is van metaal.


cirkelmaaier

samenstelling van cirkel zn en maaier zn

cirkelmaaiers (plural)
cirkelmaaiertje (diminutive singular)
cirkelmaaiertjes (diminutive plural)

maaimachine waarbij met hoge snelheid het gras door een horizontaal draaiend mes wordt afgeslagen


aanstamper

afleiding van Naamwoord van handeling van aanstampen met het achtervoegsel -er

aanstampers (plural)
aanstampertje (diminutive singular)
aanstampertjes (diminutive plural)

een hulpmiddel of persoon die iets aanstampt, oftewel vastdrukt of aanduwt, om een stevige en gelijkmatige verdichting te krijgen


aardboor

aardboren (plural)
aardboortje (diminutive singular)
aardboortjes (diminutive plural)

een gereedschap dat wordt gebruikt om diepe, smalle gaten in de grond te boren voor het plaatsen van palen


lakspuit

apparaat om een dunne beschermlaag op oppervlakken aan te brengen door die opgelost in een vluchtig oplosmiddel te vernevelen

Ook de moderne schilder heeft zich al spoedig met het spuiten vertrouwd gemaakt, hetzij door het loonspuiten voor de industrie of voor enkelvoudige objecten, waar hij met succes de kwast voor de lakspuit verwisselt.

Eijnsbergen, J.F.H. van
 “Het lakken van metalen : In het bijzonder: handleiding ten dienste van de lakspuiterijen der metaalindustrie” (1940), Ahrend, Amsterdam, p. 89


afsteekbeitel

samenstelling van afsteken ww en beitel zn

afsteekbeitels (plural)
afsteekbeiteltje (diminutive singular)
afsteekbeiteltjes (diminutive plural)

beitel voor het maken van groeven in hout of metaal


afstrijker

afleiding van Naamwoord van handeling van afstrijken met het achtervoegsel -er

afstrijkers (plural)
afstrijkertje (diminutive singular)
afstrijkertjes (diminutive plural)

toestel waarmee men overtollig materiaal verwijdert


decibelmeter

samenstelling van decibel zn en meter zn

een meetinstrument om het geluidsniveau in decibel te meten


freesblad

ronde schijf met uitsteeksels die bij het ronddraaien materiaal wegschrapen, als onderdeel van een machine om verspaningen te maken of grond te bewerken

Het freesblad is eenvoudig te verwisselen met de spindelvergrendeling op de machine.

Weblink bron Gearchiveerde versie “Einhell 4350620 TC-BJ 900 Lamellendeuvelfrees” op toolnation.nl


schroefdraadsnij-ijzer

samenstelling van schroefdraad zn en snij-ijzer zn

schroefdraadsnij-ijzers (plural)
schroefdraadsnij-ijzertje (diminutive singular)
schroefdraadsnij-ijzertjes (diminutive plural)

een snij-ijzer waarmee men schroefdraad kan tappen


snij-ijzer

snij-ijzers (plural)
snij-ijzertje (diminutive singular)
snij-ijzertjes (diminutive plural)

gereedschap of werktuig voor het snijden van schroefdraad


ontluchtingssleutel

samenstelling van ontluchting zn en sleutel met het invoegsel -s-

ontluchtingssleutels (plural)
ontluchtingssleuteltje (diminutive singular)
ontluchtingssleuteltjes (diminutive plural)

gereedschap dat wordt gebruikt bij het handmatig ontluchten van een installatie voor centrale verwarming


outil

werktuig; instrument [1,2]; stuk gereedschap


fourche

via Oudfrans forche, furche van Latijn furca "vork"

een grote vork [3]; hooivork, mestvork, ...