Mogadore

verouderde spelling of vorm van Essaouira

de voormalige naam van Essaouira in Marokko


Levi

Herkomst: Hebreeuws, letterlijk: volgens Gen. 29:34 verband met 'zich aansluiten'

Levi's (possessive)
Leviiem (plural)
Leviet

Hoofdlettergebruik: benaming persoon: Levi; benaming functie: levi

derde van de twaalf zonen van aartsvader Jakob-1; moeder is Lea-1; vader van Gerson, Kehat en Merari (o.a. Gen. 29:34; nr. 1-2: 99×, zie nr. 2)

de uit hem voortgekomen stam van Israël-2, zonder eigen gebied, met verschillende functies bij de tempel (o.a. Ex. 4:14, 32:26; nr. 1-2: 99×: Gen. 29:34 +, Ex. 1:2 +, Num. 1:49 +, Deut. 10:8 +, Joz. 13:14 +, Recht. 17:7 +, 1 Kon. 12:31, Ez. 40:46 +, Zach. 12:13, Mal. 2:4 +, Ps. 135:20, Ezr. 8:15 +, Neh. 10:40 +, 1 Kron. 2:1 +, 2 Kron. 20:14 +; Griekse vorm 3× in NT)

meervoud daarvan: leden van de stam Levi met verschillende vooral niet-priesterlijke functies bij de tempel (254×: Ex. 6:25 +, Lev. 25:32 +, Num. 1:47 +, Deut. 17:9 +, Joz. 3:3 +, 1 Sam. 6:15, 2 Sam. 15:24, 1 Kon. 8:4, Jes. 66:21, Jer. 33:18 +, Ez. 43:19 +, Ezra 1:5 +, Neh. 3:17 +, 1 Kron. 6:33 +, 2 Kron. 5:4 +)

tollenaar; andere naam: Matteüs (Marc. 2:14, Luc. 5:27, 5:29)


medinat Jisraël

van Hebreeuws מְדִינַת יִשְׂרָאֵל en (medinat Jisraël)


Pesach

van Hebreeuws פֶּסַח en (Pesach), in de betekenis van ‘joods paasfeest’ voor het eerst aangetroffen in 1637; als naam van een feest geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

viering van de uittocht van de Israëlieten uit Egypte, joods paasfeest, op 15-22 nisan (45×: Ex. 12:11 +, Lev. 23:5, Num. 9:2 +, Deut. 16:1 +, Joz. 5:10 +, 2 Kon. 23:21 +, Ez. 45:21 +, Ezra 6:19 +, 2 Kron. 30:18 +)


Rosj Hasjone

van Jiddisch ראָש השנה en (Rosj Hasjone), geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L


Sjemini Atseret

van Hebreeuws שְׁמִינִי עֲצֶרֶת zn (sjemini atseret), letterlijk: 'achtste (dag als slot)bijeenkomst', zie Numeri 29:35, geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

slotfeest op 22 tisjri ter afsluiting van Soekot

(…) op Rosj Hasjana en Jom Kippoer staat naast het Joodse volk de gehele mensheid in het middelpunt van onze gebeden, Soekot en het daarop volgende Sjemini Atseret hebben daarentegen een zuiver religieus-nationaal karakter.

E. Berlinger
 Joodse feestvreugde in: Nieuw Israelietisch Weekblad (4 oktober 1963), J.B. de Mesquita, Amsterdam, p. 1 kol. 1


Sjoa

van Hebreeuws: שׁוֹאָה (sjoa) "vernietiging"

het vervolgen en vermoorden van joden in de Tweede Wereldoorlog


Toe Bisjvat

van Hebreeuws ט״וּ בִּשְׁבָט en (Toe Bisjvat) "vijftien sjevat", geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

"nieuwjaarsfeest van de bomen", op 15 sjevat, waarbij het begin van het nieuwe landbouwjaar wordt gevierd


Tora

van Hebreeuws תּוֹרָה zn (tora), letterlijk: 'onderwijzing, leer'

de vijf boeken van Mozes, de eerste vijf boeken van de Bijbel

de overgeleverde leer als geheel, de joodse godsdienstige literatuur als geheel


Konstantinopel

verouderde spelling of vorm van Istanbul


Scharfer Hahnenfuß

Samenstelling van de Duitse woorden scharfer (onbepaalde mannelijke bijvoeglijk-naamwoordsvorm enkelvoud van scharf) en Hahnenfuß (uit het Middelhoogduits)

der Scharfe Hahnenfuß (nominative singular)
des Scharfen Hahnenfußes (genitive singular)
dem Scharfen Hahnenfuß (dative singular)
den Schwarzen Hahnenfuß (accusative singular)


Gewöhnliches Hirtentäschel

Samenstelling van de Duitse woorden gewöhnliches (onbepaalde onzijdige bijvoeglijk-naamwoordsvorm enkelvoud van gewöhnlich) en Hirtentäschel (= herdertasje)

/ ɡəˈvøːnlɪçəs ˈhɪʁtn̩ˌtɛʃl̩ /

das Gewöhnliche Hirtentäschel (nominative singular)
des Gewöhnlichen Hirtentäschels (genitive singular)
dem Gewöhnlichen Hirtentäschel (dative singular)
das Gewöhnliche Hirtentäschel (accusative singular)


Russians

meervoud van het zelfstandig naamwoord Russian


Smyrna

verouderde spelling of vorm van Izmir
de voormalige Duitse naam van Izmir


See Tiberias

verouderde spelling of vorm van See Genezareth

de voormalige Duitse naam van See Genezareth,


Gibraltar

een Brits overzees gebied gelegen aan het zuidelijke eind van het Iberisch Schiereiland bij de ingang van de Middellandse Zee


Gibraltar

Gibraltar; een Brits overzees gebied gelegen aan het zuidelijke eind van het Iberisch Schiereiland


Gibraltar

Der Verkehr in Gibraltar fährt auf der rechten Straßenseite, was für Länder unter britischer Verwaltung außergewöhnlich ist.

Het verkeer op Gibraltar rijdt rechts, wat voor landen onder Brits bestuur uitzonderlijk is.


Gibraltar

Straat van Gibraltar; een zeestraat tussen Europa en Afrika


Palästina

Ontleend aan de Latijnse eigennaam Palaestina

Im Laufe der Geschichte wurde die Region Palästina durch verschiedene Völker bewohnt, jedes mit seiner eigenen Sprache, Kultur und Religion.

In de loop van de lange geschiedenis werd de regio Palestina bewoond door verschillende volkeren, elk met hun eigen taal, cultuur en religie.

Palestina (een historische Romeinse provincie in Zuidwest-Azië van 136 na Chr. tot 640 na Chr.)

het voormalige Britse Mandaat Palestina van 1923 tot 1948

Im Jahre 1988 erklärte die in 1964 gegründete Palästinensische Befreiungsfront (PLO) den Staat Palästina für unabhängig.

In 1988 verklaarde de in 1964 opgerichte Palestijnse Bevrijdingsorganisatie (PLO) de Staat Palestina onafhankelijk.


Beirut

Beirut ist das Zentrum der Plastischen Chirurgie in der arabischen Welt.

Beiroet is het centrum van de plastische chirurgie in de Arabische wereld.


Algier

/ ˈalʒiːɐ̯ /


Timbuktu

Timboektoe (een regio, district en stad in Mali)

een metafoor voor een zeer afgelegen plek

een dialect van het Tamasheq (een berbertaal), gesproken in Mali en Burkina Faso


Tombuktu

verouderde spelling of vorm van Timbuktu


Balat

een - voormals overwegend joodse - wijk in de Turkse stad Istanboel

An diesem Tage (23. Jan 1837) brach in Balat, einem von Israeliten bewohnten Stadtviertel Konstantinopels, eine Feuersbrunst aus, welche gegen 100 Häuser und 60 Kaufmannsbuden verzehrte.

Op deze dag (23 januari 1837) brak in Balat, een door Israëlieten bewoonde wijk van Constantinopel, een brand uit, die om 100 huizen en 60 handelaarkraampjes heeft verteerd.


Constantinopels

verouderde spelling of vorm van Istanbuls

de voormalige Duitse naam van Istanbul, genitief, enkelvoud


Pera

een - voormals overwegend christelijke - wijk in de Turkse stad Istanboel

In Pera ist in voriger Woche eine medizinische Schule eröffnet worden.

In Pera is in de laatste week een medische school worden geopend.


Tobolsk

Ontleend aan de Russische eigennaam Тобо́льск

Tobolsk (een Siberische stad in Rusland)


Kurland

Koerland (de Duitse naam voor de landstreek Kurzeme in Letland)


Lithauen

verouderde spelling of vorm van Litauen
de voormalige Duitse naam van Litauen


Semgallen

Semgallen (de Duitse naam voor de landstreek Zemgale in Letland)


Constantinopel

verouderde spelling of vorm van Istanbul


Hindoestaans

Afgeleid van Hindoestaan met het achtervoegsel -s

op het Hindoestani gebaseerde mengtaal gesproken door migranten uit India naar de Cariben en hun nazaten

Jit Narain schrijft, afgezien van het Nederlands, in "zuiver" Sarnami (Surinaams Hindoestaans).


Independence Day

Samenstelling van den Engelse zelfstandige naamwoorden Independence en Day met het achtervoegsel -ence

On Wednesday, the nation celebrated its 60th Independence Day.

De natie viert op woensdag haar 60e Onafhankelijkheidsdag.


Kortrijk

Courtrai

een stad in de Belgische provincie West-Vlaanderen

stad in de provincie West-Vlaanderen (België)


Roter Löffler

verouderde spelling of vorm van Rosalöffler

nominatief enkelvoud van Roter Löffler, , oudere vorm Rother Löffler


Zwerglöffler

verouderde spelling of vorm van Löffelstrandläufer


Boscoducale

De naam bosco ducale betekent letterlijk "hertogelijk bos". Dit is een leenvertaling van de Nederlandse naam.


Flevolandia

Ontleend aan het Nederlandse Flevoland en voorzien met het achtervoegsel -ia.


Mietje

Laten we elkaar geen Mietje noemen

Iets ronduit zeggen, de dingen bij de juiste naam noemen


Große Kapuzinerkresse

Samenstelling van de Duitse bivoeglijk-naamwoordsvorm große en het Duitse zelfstandige naamwoord Kapuzinerkesse met een spatie

/ ˈɡʀoːsə kapuˈʦiːnɐkʀɛsə /

die Große Kapuzinerkresse (nominative singular)
die Großen Kapuzinerkressen (nominative plural)
der Großen Kapuzinerkresse (genitive singular)
der Großen Kapuzinerkressen (genitive plural)
der Großen Kapuzinerkresse (dative singular)
den Großen Kapuzinerkressen (dative plural)
die Große Kapuzinerkresse (accusative singular)
die Großen Kapuzinerkressen (accusative plural)


Bittere Schleifenblume

Samenstelling van de Duitse bivoeglijk-naamwoordsvorm bittere en het Duitse zelfstandige naamwoord Schleifenblume met een spatie

die Bittere Schleifenblume (nominative singular)
die Bitteren Schleifenblumen (nominative plural)
der Bitteren Schleifenblume (genitive singular)
der Bitteren Schleifenblumen (genitive plural)
der Bitteren Schleifenblume (dative singular)
den Bitteren Schleifenblumen (dative plural)
die Bittere Schleifenblume (accusative singular)
die Bitteren Schleifenblumen (accusative plural)


Kleine Felskresse

Samenstelling van de Duitse bivoeglijk-naamwoordsvorm kleine en het Duitse zelfstandige naamwoord Felskresse met een spatie

die Kleine Felskresse (nominative singular)
die Kleinen Felskressen (nominative plural)
der Kleinen Felskresse (genitive singular)
der Kleinen Felskressen (genitive plural)
der Kleinen Felskresse (dative singular)
den Kleinen Felskressen (dative plural)
die Kleine Felskresse (accusative singular)
die Kleinen Felskressen (accusative plural)


Martinas

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Martina


Marthas

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Martha


Martha

Afkomstig van de bijbelse naam Marta of Martha (van Bethanië)

een Duitse vrouwelijke voornaam; Nederlandse vormen: Marta, Martha e.a.


Leokadias

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Leokadia


Leokadia

Afkomstig van de Griekse naam Leukadia, afgeleid van het gebirgte Leukatas op het eiland Leukas met de betekenis "afkomstig van Leukas"; alternatief komt het woord van het Griekse bijvoeglijke naamwoord leukos (= fel, wit)


Walter

En na het toneelstuk kan ze wegglippen om naar Walter te gaan, de enige persoon voor wie ze uit bed wil komen.

Jessie Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de Herengracht” (2022), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024586332

Thea hield zich altijd keurig aan de afspraak, totdat ze een halfjaar geleden achter de schermen Walter ontmoette.


Walter

Afkomstig van de Oudhoogduitse naam Walthari (walten über das Heer = heersen over het leger)

een Duitse mannelijke voornaam; Nederlandse vormen: Walter, Walther, Wout, Wouter


Walters

Ze denkt aan Walters bedenkingen tegen hun huwelijk, die ze nu natuurlijk logisch vindt.

En in het hart van het huis de man zelf: Jacob, met zijn smalle schouders en puntige muilen, die pijp rookt en beter musiceert dan ze had gedacht, maar niet genoeg talent heeft om Walters stempel van haar lichaam of haar geest te wissen.


Walters

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Walter


Fritz

Afkomstig als troetelnaam van de Duitse mannelijke voornaam Friedrich

een Duitse mannelijke voornaam; Nederlandse vormen: Frits, Fred


Fritzens

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Fritz


Franz

een Duitse mannelijke voornaam; Nederlandse vorm: Frans


Franz

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van deu


Markus'

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Markus


Martins

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Martin


Valentins

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Valentin


Wolfgangs

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Wolfgang


Joseph

Afkomstig van de bijbelse naam Jozef (Josef, Joseph)

een Duitse mannelijke voornaam; Nederlandse vorm: Jozef


Josephs

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Joseph


Josefs

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Josef


Karl

Afkomstig van de Oudhoogduitse naam karal (= echtgenoot, man)

een Duitse mannelijke voornaam; Nederlandse vorm: Karl


Gan

Chinese taal gesproken in het zuidoosten van China


Ilse

Kortvorm van de Duitse vrouwelijke voornaam Elisabeth

een Duitse vrouwelijke voornaam; Nederlandse vorm: Ilse


Ilses

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Ilse


Wilhelminas

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Wilhelmina


Wilhelmines

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Wilhelmine


Wilhelmina

vrouwelijke variatie op Wilhelmus, de Latijnse schrijfwijze voor Willem, met het achtervoegsel -ina


Wilhelmina

Afleiding van de Duitse mannelijke voornaam Wilhelm met het achtervoegsel -ina

een Duitse vrouwelijke voornaam; Nederlandse vorm: Wilhelmina


Wilhelmine

Afleiding van de Duitse mannelijke voornaam Wilhelm met het achtervoegsel -ine


Emma

Emma Rowena Gatewood, beter bekend als Grandma Gatewood, had in 1955 als eerste vrouw de hele Appalachian Trail aan de oostkust van Amerika gelopen met niet meer dan drie kilo uitrusting bij zich.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


Emma

Afkomstig van het Germaanse bijvoeglijke naamwoord ermena (= geweldig, groot)

een Duitse vrouwelijke voornaam; Nederlandse vorm: Emma


Emmas

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Emma


Hildegard

'hild' is afkomstig van de Oudhoogduitse woorden hilta en hiltja (= gevecht, strijd)

'gard' komt uit het Germaans (betekenis: 'bescherming')


Hildegards

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Hildegard


Charlotte

'charl' is de Romaanse vorm van Karl en afkomstig van het Oudhoogduitse woord karal (= man, echtgenoot)

-otte' is een Franse vrouwelijke verkleinvorm voor 'middelmatig klein'

Letterlijke betekenis: het vrouwelijke Kareltje

/ ʃaʁˈlɔtə /


Charlottes

onbepaalde vorm genitief enkelvoud van Charlotte


Schwarze Johannisbeere

Samenstelling van de Duitse woorden Schwarze, Johannis en Beere

die Schwarze Johannisbeere (nominative singular)
die Schwarzen Johannisbeeren (nominative plural)
der Schwarzen Johannisbeere (genitive singular)
der Schwarzen Johannisbeeren (genitive plural)
der Schwarzen Johannisbeere (dative singular)
den Schwarzen Johannisbeeren (dative plural)
die Schwarze Johannisbeere (accusative singular)
die Schwarzen Johannisbeeren (accusative plural)


Süd-Tyrol

verouderde spelling of vorm van Südtirol


Champions League

de UEFA Champions League, een jaarlijks voetbaltoernooi voor clubs in en rond Europa georganiseerd door de UEFA


Kanaaleiland

Kanaaleilands (possessive)
Kanaaleilanden (plural)
Kanaaleilandje (diminutive singular)
Kanaaleilandjes (diminutive possessive)
Kanaaleilandjes (diminutive plural)

De Kanaaleilanden zijn vooral bekend (berucht?) als belastingparadijs


Stateneiland

samenstelling van Staat en eiland met het invoegsel -en-

een eiland aan de overzijde van de Le Maire Straat, tegenover het oostelijke uiteinde van het Argentijnse deel van Vuurland.


Maasbree

stad in de provincie Limburg (Nederland)


Heverlee

deelgemeente van Leuven in de provincie Vlaams-Brabant (België)


Goedereede

stad op de kop van het eiland Goeree-Overflakkee in de provincie Zuid-Holland (Nederland)


Herman

Samengestelde naam. Het eerste deel gaat terug op het Protogermaanse *harjaz (leger), het tweede gedeelte gaat terug op het Protogermaanse *mann- (man).

Hermans (possessive)
Hermannen (plural)
Hermannetje (diminutive singular)
Hermannetjes (diminutive possessive)
Hermannetjes (diminutive plural)

Herman kan een overtuigende lage d zingen.


Ferro

de meest westelijke van de Canarische eilanden op 125 km ten westzuidwesten van het eiland Tenerife; oppervlak: 277 km²; hoofdstad: Valverde.


Balkan

gebied ('schiereiland') in het zuidoosten van Europa


Geboortekerk

Geburtskirche

een kerkgebouw in Bethlehem op de Westelijke Jordaanoever op de plaats waar Jezus geboren zou zijn

In juni 2012 werd de Geboortekerk, samen met de Pelgrimsroute van Bethlehem, door UNESCO tot werelderfgoed verklaard.


Oudkerk

De officiële naam van dit dorp is het Friese Aldtsjerk.

Oudkerk is maar een klein dorp.


Roodkerk

De officiële naam van dit dorp is het Friese Readtsjerk.

Roodkerk is maar een klein dorp.


Stadskerk

samenstelling van stad en kerk met het invoegsel -s-

Gelukkig ligt de Stadskerk lekker centraal.


Streefkerk

[1] Samenstelling van streef en kerk, ontstaan uit het oudere Streveland

Streefkerk is maar een klein dorp.

een achternaam uit het Nederlandse taalgebied

Meneer Streefkerk is iets aan de late kant vandaag.


Bovenkerk

Ik vind Bovenkerk maar een klein dorp.

Hoe rij ik vanaf hier het makkelijkst naar Bovenkerk?


Bovenkerk

Bovenkerk

Bovenkerks (singular)
Bovenkerken (possessive)
Bovenkerkje (diminutive)
Bovenkerkjes (diminutive singular)
Bovenkerkjes (diminutive possessive)

een kerk in het stadje Kampen in de provincie Overijssel

Ben jij in Kampen al wel eens in de Bovenkerk geweest?

familienaam uit het Nederlandse taalgebied

Weet u toevallig waar meneer Bovenkerk is?


Broederkerk

een kerkgebouw in Kampen in de Nederlandse provincie Overijssel

Kom jij wel eens in de Broederkerk?


Buitenkerk

geen meervoud, samenstelling van buiten en kerk

kerkgebouw in Kampen in de Nederlandse provincie Overijssel

Kom jij wel eens in de Buitenkerk?


Kerkdorp

Hoe rij ik van hier het makkelijkst naar Kerkdorp?


Karin

Verkorting van de Zweedse meisjesnaam Katarina

Karin Maria Branzell-Eduarsen (1891-1974) var en svensk operasångerska, mezzosopran.

Karin Maria Branzell-Eduarsen (1891-1974) was een Zweedse operazangeres, mezzosopraan.


Mälaren

Mälarmeer (het op twee na grootste meer in Zweden)


Noord-Rijnland-Westfalen

samenstelling van Noord-Rijnland en Westfalen

een deelstaat in het westen van de Bondsrepubliek Duitsland met deelstaat-hoofdstad Düsseldorf


Wedder

Eigennaam: Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Widder zn

Zelfstandig naamwoord: Afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Wetter zn

[1]: Duits: Widder, m
[1]: Engels: Aries

teken van de dierenriem Ram (ca. 21 maart tot ca. 20 april)


Mauretanië

niet geadviseerde maar veel voorkomende spelling voor Mauritanië


Volendam

dorp in de provincie Noord-Holland in Nederland


Gouda

stad en gemeente in de provincie Zuid-Holland in Nederland


Culemborg

stad en gemeente in de provincie Gelderland in Nederland


Oostakker

dorp in de provincie Oost-Vlaanderen in België


Sahara

grootste zandwoestijn op aarde, gelegen in Noord-Afrika

Er waren geen uitgestrekte zandvlaktes met golvende duinen zoals in de Afrikaanse Sahara.


Menen

stad in de provincie West-Vlaanderen in België


Elst

dorp in de provincie Gelderland in Nederland


Belsnickel

samenstelling van Bels zn "pels" en Nickel en "kortvorm van Nicolaas"

"Bels" ist afkomstig van het Duitse zelfstandige naamwoord Pelz "pels" (gewestelijk, verouderd = (menselijke) huid, gebruikt nog in enkele uitdrukkingen), dat van het Westmiddelduitse werkwoord "pelzen" (= ranselen) komt.

"Nickel" is een kortvorm van de Duitse mannelijke voornaam Nikolaus.

Belsnickel: een combinatie van Kerstman, Sinterklaas en Zwarte Piet

Der Belsnickel kummt uff em 24. Diesember un er bringt Sache fer die Kinner.

De Belsnickel komt op 24 december en brengt dingen voor de kinderen.


Ibrahim

een belangrijke profeet en boodschapper binnen de islam, die in het jodendom en christendom bekend is als Abraham


Grischtdaag

Samenstelling van Grischt zn "kerst" en Daag zn "dag"

En frehlicher Grischtdaag un en hallich Nei Yaahr!

Prettige kerstdagen en gelukkig nieuwjaar!

Duits: erster Weihnachtstag, m, Weihnachten, m


Arel

hoofdstad van de Belgische provincie Luxemburg


Anderlecht

een plaats en gemeente in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest aan de oever van de rivier de Zenne


Twente

een landstreek in het oosten van Nederland, die het oostelijke deel van de provincie Overijssel omvat alsmede een stukje Gelderland


Twente

Twente; een landstreek in het oosten van Nederland, die het oostelijke deel van de provincie Overijssel omvat alsmede een stukje Gelderland


Blaricum

een plaats en gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland


Bussum

een plaats en gemeente gelegen in het Gooi, in het zuidoosten van de Nederlandse provincie Noord-Holland


Brits-Indië

een gewezen Britse kolonie die tot 1947 de huidige landen India, Sri Lanka, Pakistan, Bangladesh en delen van Myanmar (Birma) omvatte


Caledonië

de naam die de Romeinen gaven aan het gebied in het hedendaagse Schotland ten noorden van hun provincie Brittannië


Dokkum

een stad in de Nederlandse provincie Friesland


Feyenoord

De clubs heten naar de Rotterdamse wijk Feijenoord, met ij. Tot in de 20e eeuw werden in namen de ij en y wel vaker als uitwisselbare schrijfwijzen gebruikt, omdat de ij werd gezien als één letter, gelijkgesteld aan de y. Toen de club na 1970 internationaal doorbrak, bleek de spelling met een y internationaal eenvoudiger te gebruiken en is deze naam na de splitsing van amateur- en beroepsvoetbal bij beide takken de officiële naam gebleven. De naam van de wijk, het stadsdeel en de officiële naam van het stadion worden met ij geschreven.

Feyenoord won dat jaar in eigen stadion het tweede Europese voetbaltoernooi door het Duitse Borussia Dortmund te verslaan.

De zondagamateurs van Feyenoord, uitkomend in de hoofdklasse A, hadden na hun verrassende zege in Utrecht gehoopt op een bekerloting tegen het eigen profteam.


Helvetië

naam uit de Romeinse tijd voor Zwitserland


Hilversum

stad in Nederland in het Gooi, 24 km ten zuidoosten van Amsterdam


het Gooi

een Nederlandse landstreek in het zuidoosten van de provincie Noord-Holland


Carthago

een historisch belangrijke Fenicische handelsstad in het huidige Tunesië in Noord-Afrika


Chalcedon

historische (Griekse nu Turkse) stad in Klein-Azië aan de oevers van de Bosporus tegenover Byzantium ook bekend omdat hiernaar een witachtig kwarts (chalcedon) is vernoemd


Sint-Helena

een Brits overzees gebiedsdeel in het zuiden van de Atlantische Oceaan bestaande uit de eilanden Sint-Helena, Ascension en Tristan da Cunha

een eiland in het zuiden van de Atlantische Oceaan, 2800 km ten westen van de Afrikaanse kust deel van eerstgenoemd gebiedsdeel


Palestina

landstreek in het oude Kanaän die thans de staat Israël (sinds 1948) en de Palestijnse Gebieden omvat, benevens delen van Jordanië, Syrië en Libanon

een de jure erkende soevereine staat in het Midden-Oosten

een Brits mandaatgebied van de Volkenbond (1920-1948)


Palestina

Palestina; een gebied tussen de Middellandse Zee en de Jordaan

Palestina; een land met beperkte internationale erkenning. Het bestaat uit twee door Israël gescheiden gebieden: de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever inclusief Oost-Jeruzalem.


Palestijnse Gebieden

een land in Azië, het Midden-Oosten en de Levant. Het bestaat uit twee door Israël gescheiden gebieden: de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever inclusief Oost-Jeruzalem.


Oost-Europa

een niet geheel eenduidig gedefinieerd deel van het oosten van het continent Europa wat in ieder geval de landen Oekraïne, Wit-Rusland en het westelijke, niet-Aziatische deel van Rusland omvat


Nieuw-Caledonië

een Frans overzees gebiedsdeel dat bestaat uit het hoofdeiland, dat ook Nieuw-Caledonië wordt genoemd, de Loyaliteitseilanden, waarvan Maré, Lifou en Ouvéa de belangrijkste zijn, en een aantal kleinere eilanden


Frans-Guyana

een Frans overzees departement aan de noordkust van Zuid-Amerika dat in het westen grenst aan Suriname en verder wordt omsloten door Brazilië


Godin

Godins (possessive)
Godinnen (plural)
Godinnetje (diminutive singular)
Godinnetjes (diminutive possessive)
Godinnetjes (diminutive plural)

naam voor het vrouwelijk opperwezen (bijvoorbeeld binnen Wicca)

Maar de strijd is voorbij; ik kon Arthur eindelijk begroeten, niet als mijn vijand of als de vijand van mijn Godin, maar slechts als mijn broeder en als een stervende man die de hulp van zijn moeder nodig heeft, zoals dat met iedereen gebeurt.

Doppertje zong half neuriënd het lied ‘Chomolungma’ - Godin Moeder der Aarde, de Tibetaanse naam van de Everest.

Wie eenmaal deze stap gezet heeft, ziet ineens dat de Godin ook aanwezig is in populaire liefdesliedjes, in popsongs.

benaming voor een vrouw die je buitengewoon bemint of bewondert

Ik kijk haar aan, mijn zwarte Aia, mijn Godin van de Dingen.

Laat u hart eens zijn bewogen,
Laat mijn dienst, ô schoon Godin!
My u trouwste dienaar maken;

Voorop staat het wonder van onze Lage Landen, Godin van Utrecht, de hoogst befaamde en edele maagd, mevrouw Anna Maria van Schuurman, wier deugden en wonderlijke sieraden al lang overal ter wereld bekend staan (…)


Amerikaans-Samoa

(samenkoppeling) van Amerikaans en Samoa

een overzees territorium van de Verenigde Staten in de Zuidelijke Grote Oceaan, dat het oostelijke deel van de Samoa-eilanden omvat


Kaaimaneilanden

alleen meervoud, leenvertaling van Engels Cayman Islands, op te vatten als samenstelling van kaaiman zn en eilanden zn , geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.E; deze naam, in 1586 gegeven door de Engelse ontdekkingsreiziger F. Drake , verwijst naar de ruitkrokodillen die er vroeger leefden

een Brits overzees gebied ten zuiden van Cuba in de Caraïbische Zee dat vooral bekend is als een van de grootste belastingparadijzen ter wereld


Caymaneilanden

alleen meervoud, gedeeltelijke leenvertaling van Engels Cayman Islands, letterlijk "kaaimaneilanden"

verouderde spelling of vorm van Kaaimaneilanden in tot 2020 als variant in de lijst van Buitenlandse aardrijkskundige namen in het Nederlands


Assyrië

een rijk dat bestond tussen 2000 v.Chr. en 609 v.Chr. De Assyriërs veroverden het rijk vanuit hun kerngebied rond de stad Aššur (of Assoer) in Mesopotamië


Frans-Polynesië

(samenkoppeling) van Frans en Polynesië, geschreven met een koppelteken volgens spellingregel 6.E

Frans overzees land in de zuidelijke Stille Oceaan. Het maakt deel uit van Polynesië en bestaat uit vijf eilandgroepen: de Australeilanden, de Gambiereilanden, de Genootschapseilanden met Tahiti als bekendste eiland, de Tuamotueilanden en de Markiezeneilanden


Kleine Aa

uit klein van geringe grootte en Aa rivier

naam voor verschillende stroompjes in Nederland

In Nederland zijn er meerdere Kleine Aa's.


Noordelijke Marianen

alleen meervoud, verbinding van  noordelijke en Marianen

een Oceanische eilandengroep, onderdeel van de regio Micronesië


Centraal-Amerika

een landengte en culturele regio van het Noord-Amerikaanse continent dat deel uitmaakt van Midden-Amerika en de landen Belize, Guatemala, El Salvador, Honduras, Nicaragua, Costa Rica en Panama omvat. (enkele Mexicaanse staten worden soms ook tot Centraal-Amerika gerekend).


Drentsche Aa

uit Drents, in ouderwetse spelling met ch, en Aa riviertje; "beek uit Drenthe"

beek in de provincies Drenthe en Groningen

De Drentsche Aa stroomt nog vrij in een dal met veel hooilanden, houtwallen en elzensingels.

Het Balloërveld is een heidegebied in de Drentsche Aa.


Wold Aa

Aa betekent riviertje, "Wold" verwijst naar nabijgelegen Ruinerwold

In 1962 trad de Wold Aa bij hoge waterstand geregeld buiten haar oevers, zeker bij westerstorm, omdat de waterafvoer nog niet zo goed geregeld was.


Åland

een groep van honderden eilanden in de Oostzee die tot Finland behoren


Åland

Åland; een groep van honderden eilanden in de Oostzee die tot Finland behoren


Fenicië

historische regio aan de oostelijke kust van de Middellandse Zee, die nu vooral het grondgebied van het huidige Libanon en Syrië vormt


Iberië

de naam die de Grieken en de Romeinen aan het oude Georgische koninkrijk van de Kartli gaven, dat bestond van de vierde eeuw voor Christus tot de vijfde eeuw na Christus

Het Iberisch Schiereiland is het deel van Europa dat zich ten zuiden van de Pyreneeën bevindt


Ionië

een (vroeger Griekse nu Turkse) landstreek langs de westkust van Klein-Azië.


Klein-Azië

historische benaming voor het Aziatische deel van Turkije


Lapland

gebied dat zich uitstrekt over het noorden van Noorwegen, Zweden, Finland en Rusland


Lombardije

regio in Noord-Italië met hoofdstad Milaan


Maagdenburg

samenstelling van maagd en burg met het invoegsel -en-

hoofdstad van de Duitse deelstaat Saksen-Anhalt


Jacobs

Thea is een Amsterdamse die een toekomst nodig heeft, en dit huis vertegenwoordigt wat ze is! Overtuigend. Waardig. Rijk. Het huis trok Jacobs aandacht en hij zag Thea daarin zitten.

Jacobs huis bezorgt haar een lichamelijke schok voordat ze opgaat in de rust en de schoonheid ervan. De geluiden van de gracht verflauwen als ze wordt omhuld door de symmetrie, de goede smaak, de fluwelen stoffen en de barnsteenkransen.


Melanesië

een van de drie grote eilandengroepen in de Stille Oceaan die samen met Polynesië en Micronesië Oceanië vormen


Irian Jaya

naam van de huidige Indonesische provincie Papoea in de periode tussen 1966 en 2000


Matz

Matz iss normally kiehl un nass.


Hanning

Afkomstig van het verouderde Duitse woord Hornung zn

Der Abe waar in Kentucky uff em 12. Hanning im Yaahr 1809 gebore.

Abraham Lincoln werd in Kentucky geboren op 12 februari 1809.


Aartselaar

een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen


Auguscht

Afkomstig uit het Latijn, vernoemd naar de Romeinse keizer Augustus

/ ˈaʊ̯ɡʊʃt /

/ aʊ̯ˈɡʊʃt /

een Pennsylvania-Duitse mannelijke voornaam


Danaïden

via Frans Danaïdes dat via Latijn Danaides teruggaat op Oudgrieks Δᾰναΐδες (Danaídes) "dochters van Danaos ", geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.A

benaming voor de dochters van Danaos in de Griekse mythologie

In de Tartaros ondergaat naast de daar vastgeketende Titanen nog een reeks zondaars eeuwige straffen, zoals de tot eeuwige honger en dorst veroordeelde Tantalos. (…) De Danaïden, die alle vijftig op een na (de zachtmoedige Hypermnestra) haar echtgenoten tijdens de huwelijksnacht hadden vermoord, zijn er bezig met het vullen van hun bodemloze vat; Sisyphus, de mythische koning van Korinthe, moest als straf voor zijn grote sluwheid een zwaar blok marmer tegen een berg op rollen.

Weblink bron
Rudy Kousbroek
 “De Sisyphusliefde; De rivier de Lethe en het verlies van herinneringen” (28 februari 1992) op nrc.nl


Dommeltje

verkleinwoord van Dommel gevormd met het achtervoegsel -tje


Limburgen

meervoud van het zelfstandig naamwoord Limburg


Marianen

en: alleen meervoud, eponiem van Spaans Marianas, in 1668 door Spanje vernoemd naar de toenmalige Spaanse koningin Maria Anna van Oostenrijk

eilandengroep in het westen van de Stille Oceaan, die bestaat uit Guam en de Noordelijke Marianen

Ook op de Marianen (tussen Nieuw-Guinea en Japan) zijn voorwerpen van Lapita’s gevonden. De overtocht van de Filippijnen naar de Marianen, een afstand van 2.300 kilometer, geldt als de eerste, lange overtocht over open zee in de geschiedenis van de mensheid.

Weblink bron
Lucas Brouwers
 “Aziaten uit de Steentijd veroverden de Grote Oceaan” (3 oktober 2016) op nrc.nl


Otto's

Ze negeert bewust Otto's beschuldigende blik en de woede die van Cornelia af straalt.

'We zijn niet zo rijk als de Sarragons,' zei ze, denkend aan Otto's werkloosheid en het spaargeld voor Thea's erfenis, dat is opgegaan aan het beheer van hun grachtenpand.

Na de pannenkoeken vertrekken de twee mannen naar Otto's werkkamer om de details van het contract uit te werken.


Richards

Richards hond is weggelopen.


Richards

Er zitten twee Richards bij mij in de klas.


Deltawerken

alleen meervoud, samenstelling van delta zn en werken zn , geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.P

in de tweede helft van de 20e eeuw gebouwd stelsel van constructies dat vooral Zeeland, zuidelijk Zuid-Holland en westelijk Noord-Brabant tegen hoogwater van de zee beschermt

De Deltawerken zijn de uitvoering van het Deltaplan.


Nei Yarrick Schtadt

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Nei, Yarrick en Schtadt

New York (stad in die deelstaat New York)


Hongerwinter

samenstelling van honger zn en winter zn

de winter van 1944-45 in het westen van Nederland.

20.000 Nederlanders kwamen in de Hongerwinter om door honger en kou.

In een groot deel van Nederland ging de oorlog nog een paar maanden door. Het waren uiterst moeilijke wintermaanden. Het was heel koud en er was bijna geen eten. Daarom heet deze winter van 1944 'de Hongerwinter'. Maar op 5 mei 1945 was de rest van Nederland ook bevrijd. Soldaten uit Canada, Amerika, Groot-Brittannië en Polen hebben Nederland bevrijd.

Weblink bron
nieuwsbegrip.nl
 “75 jaar vrijheid in Nederland” (2-9-2019), CED-groep


Breda

stad in het westen van de provincie Noord-Brabant in Nederland

PSV heeft ook in de zevende wedstrijd van dit seizoen in de eredivisie geen puntenverlies geleden. De koploper versloeg de gedeelde hekkensluiter NAC in Breda met 0-2.

“PSV worstelt zich in Breda naar zevende overwinning op rij” (29 september 2018)

Breda heeft dj Hardwell ereburger van de stad gemaakt. Vlak voor zijn set op het Breda Live festival werd hij verrast met een erepenning door burgemeester Depla.

Weblink bron “Dj Hardwell ereburger van Breda: 'Trots op hem'” (9 juli 2023), NOS


Veluwe

overwegend beboste landstreek in de provincie Gelderland in Nederland


Zuid-Europa

onnauwkeurig gedefinieerd zuidelijk deel van Europa


Noord-Europa

onnauwkeurig gedefinieerd noordelijk deel van Europa


Marshallplan

eponiem, van Engels Marshall Plan, genoemd naar de initiator, de 20e-eeuwse Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken G.C. Marshall , op te vatten als een samenstelling met plan als tweede deel

ˈmɑːʃəlˌplɑn

Marshallplan

omvangrijk materieel hulpplan van de VS voor Europa na de Tweede Wereldoorlog

omvangrijk materieel hulpplan van de VS voor Europa dat drie jaar na de Tweede Wereldoorlog in werking trad


Walhalla

Valhalla

een speciale hemel in de Noorse mythologie, voorbehouden voor de gesneuvelden in de strijd

Wodans dochters, de Walkuren, brengen gevallen strijders naar het Walhalla.


Asse

plaats, gemeente en kanton in de provincie Vlaams-Brabant in België

gehucht in Dalhem in de provincie Luik in België


Asse

kleine bergketen in Nedersaksen in Duitsland


Asses

Afgeleid van Asse met het achtervoegsel -s


Leningrad

vroegere naam voor Sint-Petersburg (1924-1991)

Het beleg van Leningrad in de Tweede Wereldoorlog duurde vanaf 8 september 1941 tot 27 januari 1944. Hierbij kwamen ruim één miljoen burgers om (voornamelijk van honger en kou) naast nog eens 300.000 Russische soldaten. Daarmee groeide dit beleg uit tot een van de bloedigste veldslagen uit de wereldgeschiedenis


Stalingrad

vroegere naam van het huidige Wolgograd (1925-1961)

Meer dan drie miljoen Duitse soldaten stonden aan de start van operatie Barbarossa, de aanval zou de geschiedenis in gaan als grootste militaire operatie ooit. Tijdens Operatie Barbarossa vielen er meer dan achthonderdduizend doden aan Duitse zijde. De nederlaag wordt gezien als beginpunt van de neergang van het Duitse leger in de Tweede Wereldoorlog; twee jaar later zouden de Duitsers opnieuw verpletterend verslagen worden bij de Slag om Stalingrad


Wolgograd

Sinds 1961 de naam van het vroegere Stalingrad


Troje

naam uit de mythologie voor het huidige Hisarlık


Behemoth

van Hebreeuws בהמות (behemot) "beesten", meervoud van בהמה (behema) "beest"

enorm groot beest met vier poten, genoemd in de Bijbel (Job 40:15)


Behemot

het enorm grote beest met vier poten, genoemd in de Bijbel (Job 40:15)

In verschillende moderne vertalingen hebben Behemot en Leviatan plaatsgemaakt voor het nijlpaard en de krokodil (al dan niet met een hoofdletter).


Lotenfeest

samenstelling van feest met loten, met meervoud van lot; omdat gevierd wordt dat Esther heeft verhinderd dat de Joden zouden worden gedood op een door het lot bepaalde dag (Bijbel, Esther 9:24-26), geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

Poerim, vaak uitbundig feest waarbij de Joden vieren dat ze niet meer door vijanden als Haman worden bedreigd


Leviathan

van Hebreeuws לִוְיָתָן (livjatan) "kronkelend watermonster"; het Hebreeuwse werkwoord לוה (lava) duidde oorspronkelijk op een draaiende beweging, zoals bij het spinnen of het maken van touw, waaruit de huidige betekenis "verbinden" is voortgekomen.

reusachtige waterslang, beschreven in de Bijbel (Jes. 27:1, Ps. 74:14, 104:26, Job 3:8, 40:25); vaak vertaald met "krokodil"

Zult gij den Leviathan met den angel trekken, of zijn tong met een koord, dat gij laat nederzinken?


Leviatan

van Hebreeuws לִוְיָתָן (livjatan) "kronkelend watermonster"


VVV

organisatie waarin plaatselijke of regionale belanghebbenden samenwerken om het toerisme naar hun plaats of streek te bevorderen

Het vakantiegevoel maakt mensen nonchalant, merkt Michel Aaldering, directeur van de VVV van het eiland.

Weblink bron
Karlijn Saris
 “‘Een wonder dat het op het eiland zo lang goed ging’” (16 augustus 2020) op nrc.nl


Thora

van Hebreeuws תּוֹרָה (tora) "wat onderwezen wordt, leer, instructie"; een annotatie uit de Vorstermanbijbel die rond 1530 verscheeen, luidt: Thora, heet die wet in dat hebreus, ende heeft den naem van onderwisinge

de eerste vijf heilige boeken van de Tenach, die de kern van het joodse geloof uitmaken; dit zijn ook de eerste vijf boeken van het Oude Testament van de christenen

Centraal staat datgene wat Oosterhuis ziet als de kern van de Bijbelse boodschap: Thora (de eerste vijf boeken van het Oude Testament), psalmen en profeten.

het geheel van teksten die voor het joodse geloof gezaghebbend zijn: de Tenach, en soms ook de verdere uitleg in Misjna, Talmoed en Midrasj;

In de joodse literatuur is er een theorie die als een gelijkenis een diepzinnige waarheid inhoudt, namelijk dat de Thora, die naar de geest eeuwig is, in verschillende tijdperken verschillende gedaanten aanneemt.


Wet

wet, als christelijke vertaling van het Hebreeuwse תּוֹרָה zn (tora) in de Bijbel (Exodus 24:12), in de betekenis van "religieus voorschrift" en als naam van een gezaghebbend geheel van religieuze geschriften met een hoofdletter gespeld

Het seminarium was voortgekomen uit de Talmoed Tora, een genootschap voor studie van de Wet en voor religieus onderricht uit de zeventiende eeuw.

In dit artikel krijgen we ook te maken met de ‘tegenstelling’ tussen Wet en Evangelie: Het Oude en het Nieuwe Testament.


Vreugde der Wet

uit vreugde, der en Wet, leenvertaling van "Simchat Thora", geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

Simchat Thora, joodse feestdag bij de overgang naar een nieuwe jaar waarin de hele Thora in wekelijkse gedeelten gezamenlijk wordt gelezen

Een van de belangrijkste joodse feestdagen, Vreugde der Wet, herdenkt de dag waarop God aan Mozes de wetten heeft gedicteerd waaraan het joodse volk zich moet houden.


Shoah

van Engels Shoah, naam van een film uit 1985; geschreven met een hoofdletter volgens spellingregel 16.L

Holocaust, de massale vervolging van en moord op de Joden in de Tweede Wereldoorlog


Shoah

van Hebreeuws: שׁוֹאָה (sjoa) "catastrofe, verwoesting"


Shoah

van Engels Shoah, naam van een film uit 1985


Oudnoords

Oudnoors

een taal die de voorganger van de Scandinavische talen was

Noord-Germaanse taal die gesproken werd tussen ongeveer de 8e en de 14e eeuw en die de voorganger van de Scandinavische talen was

Er zijn geschriften in het Oudnoords gevonden.


Kinderkruistocht

samenstelling van kind en kruistocht met het invoegsel -er-

Kinderkruistochts (possessive)
Kinderkruistochten (plural)
Kinderkruistochtje (diminutive singular)
Kinderkruistochtjes (diminutive possessive)
Kinderkruistochtjes (diminutive plural)

kruistochten naar Palestina van 'kinderen' in 1212


Europese Centrale Bank

De bank waar de euro´s gedrukt worden gevestigd in Frankfurt am Main

Door het beleid van de Europese Centrale Bank (ECB) wordt de euro almaar goedkoper tegenover andere wereldmunten.


Europarlement

afgeleid van parlement met het voorvoegsel euro-

Europarlements (possessive)
Europarlementen (plural)


Europoort

afgeleid van poort met het voorvoegsel euro-

een 3600 ha groot industrie- en havengebied ten westen van Rotterdam


Eurotunnel

afgeleid van tunnel met het voorvoegsel euro-

treintunnel onder het Kanaal tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk


Frankfurt am Main

de grootste stad in de Duitse deelstaat Hessen en de vijfde stad van Duitsland.

De politie in Frankfurt am Main houdt rekening met rellen en geweld bij de opening van het nieuwe gebouw van de Europese Centrale Bank

Nu hebben deeltjesfysicus Benjamin Dönigus van de Goethe-universiteit Frankfurt in Duitsland en zijn collega’s van de Large Hadron Collider (LHC) bij CERN in Genève de lat nog hoger gelegd. Ze hebben een nog zwaardere antimateriekern gemaakt: antihyperhelium-4.

Weblink bron
Karmela Padavic Callaghan
 “LHC breekt record met detectie zwaarste antimaterie-atoom ooit” (23 april 2025), newscientist


Tsjernobyl

een stadje, gelegen in de oblast Kiev, in het noorden van Oekraïne dat vooral bekend is vanwege het ongeluk in een nabijgelegen kernreactor op 26 april 1986.

Oekraïne begint ontmanteling kerncentrale Tsjernobyl.


Sellafield

een nucleair complex nabij het plaatsje Seascale aan de Ierse Zee in het noordwesten van Engeland waar in de loop der jaren verscheidene ongelukken hebben plaats gevonden


Oost-Duitsland

een voormalige communistische staat in Europa die was gelegen tussen het toenmalige West-Duitsland en Polen

Veel vrouwen in Oost-Duitsland werden gestimuleerd om deel te nemen aan het arbeidsproces.


West-Duitsland

voormalige staat in West-Europa, sinds 1990 weer een deel van het herenigde Duitsland


Hitler-Duitsland

(samenkoppeling) van Hitler en Duitsland

Duitsland zoals het onder het regime van Adolf Hitler was (periode: 30 januari 1933 tot 23 mei 1945)

Het is juist door deze rassenleer over hoger- en lagerstaande rassen, dat de afkeer van de joden, het antisemitisme in Hitler-Duitsland zulke gruwelijke vormen heeft aangenomen.


Hitler

Dictator en psychopaat, in Duitsland regerend van 30 januari 1933 tot 23 mei 1945, onder wiens terreurregime geprobeerd werd de halve wereld te veroveren


Warschaupact

samenstelling van Warschau en pact , genoemd naar Warschaupact waar de deelnemende landen op 14 mei 1955 een verdrag sloten

ˈwɑrʃɑuˌpɑkt

militair bondgenootschap van het Oostblok ten tijde van de Koude Oorlog

Na de val van de Muur in 1989 moest de NAVO zich opnieuw aanpassen en werden landen van het voormalige Warschaupact lid.

Weblink bron
Michel Kerres
 “NAVO al vaker bijna dood maar weer opgekrabbeld” (2 december 2019) op nrc.nl

Als de contrarevolutie had gezegevierd, was Hongarije een westers land geworden, had in het ergste geval de hulp ingeroepen van de Amerikaanse troepen in de Bondsrepubliek en in ieder geval de socialistische defensiegemeenschap van het Warschaupact verlaten.

Jan Guillou (vert. Bart Kraamer)
 “1968, De grote eeuw deel 7” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044633535


Bengta

Afleiding van de Zweedse mannelijke voornaam Bengt


Kristin

De betekenis van "Kristin" is de "christin".


Karins

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Karin


Bengtas

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Bengta


Kristins

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Kristin


Strasbourg

Afkomstig van de Duitse woorden Straße en Burg


Strasbourgs

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Strasbourg


Centraleuropas

genitief onbepaald onzijdig enkelvoud van Centraleuropa


Ingeborgs

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Ingeborg


Mauds

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Maud


Ralphs

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Ralph


Ralph

Kortvorm van de Zweedse mannelijke voornaam Radulf


Ronalds

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Ronald


Ronald

Zweedse mannelijke voornaam met Engelse of Schotse herkomst


Skopje

de hoofdstad van de Republiek Noord-Macedonië


Miljöpartiets

genitief bepaald onzijdig enkelvoud van Miljöparti


Miljöpartiet

nominatief bepaald onzijdig enkelvoud van Miljöparti


Nieëderlandjsj

een Germaanse taal die veel gesproken wordt in Nederland en Vlaanderen


ሆላንድኛ

Nederlands, Germaanse taal die veel wordt gesproken in Nederland en Vlaanderen


Al-Shabab

Afkomstig uit het Arabisch van الشباب (= jeugd)

Verkorting van het Arabische حركة الشباب المجاهدين (= Harakat al-Shabaab al-Mujahideen (HSM))


Bokmål

Bokmål

meest gebruikte schrijfwijze van het Noors

Hoewel Bokmål, Nynorsk en Noors op dezelfde gesproken taal betrekking hebben, kennen ze elk eigen ISO-639 codes. In WikiWoordenboek wordt er geen verschil gemaakt tussen Noors en Bokmål.

Ook in Noorwegen is de cultuurtaal vanuit het voormalige culturele centrum (i.c. Denemarken) geïmporteerd, maar onmiddellijk na de onafhankelijkheid zijn er bewuste pogingen gedaan om die erfenis in zekere mate te vernoorsen: minimaal in het Bokmål, maximaal in het Nynorsk.


Bokmål

samenstelling van bok "boek" en mål "taal", dus : "boekentaal, schrijftaal"

naam van de meest gebruikte van de twee officiële schrijfwijzen van het Noors


Kwanyama

Bantoetaal die gesproken wordt in het grensgebied van Angola en Namibië


Kanuri

Saharaanse taal die rond het Tsjaadmeer in Nigeria, Niger, Tsjaad en Kameroen gesproken wordt ongeveer 4 miljoen mensen


Luba-Katanga

Bantoetaal die gesproken wordt door de Luba in Katanga, in het zuidoosten van de Democratische Republiek Congo


Loeba-Katanga

schrijfwijze voor Luba-Katanga, een Bantoetaal die gesproken wordt in het zuidoosten van de Democratische Republiek Congo


Gud

Gud ske lov! (ook: gudskelov)

God zij dank! (ook: godzijdank)
Goddank!(ook: goddank)


Guds

genitief onbepaald gemeenschappelijk geslacht enkelvoud van Gud


Tsjetsjenië

een autonome republiek van de Russische Federatie, gelegen in de Noordelijke Kaukasus


Grozny

de hoofdstad van de Russische deelrepubliek Tsjetsjenië


Ananassläktet

samenstelling van ananas zn en släktet zn

geslacht Ananas, Ananas, in de onderfamilie Bromelioideae


Ananassläktets

genitief bepaald onzijdig enkelvoud van Ananassläktet


Zutphen

stad in de provincie Gelderland in Nederland


Zundert

stad in de provincie Noord-Brabant in Nederland


Zwevegem

stad in de provincie West-Vlaanderen in België


Europese Commissie

het uitvoerende orgaan van de Europese Unie verantwoordelijk voor het indienen van wetsvoorstellen, het beheren van de EU-begroting, het handhaven van het EU-recht (in samenwerking met het Hof van Justitie van de Europese Unie), en het vertegenwoordigen van de EU op internationaal niveau.

Techgigant wacht mogelijk een boete van omgerekend 17 miljard euro van de Europese Commissie als gevolg van belastingdeals die het concern heeft met Ierland.

Europese Commissie neemt juridische stappen tegen Hongaarse universiteitswet.


Europese Raad

Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi

raad bestaande uit de regeringsleiders van de (28) lidstaten van de Europese Unie, een voorzitter en de voorzitter van de Europese Commissie

Voorzitter Europese Raad ziet Donald Trump als bedreiging voor Europa


Europese Rekenkamer

Deze rekenkamer controleert jaarlijks in hoeverre de rekeningen van de instellingen van de Europese Unie betrouwbaar zijn en of hun financiële verrichtingen voldoen aan de geldende wet- en regelgeving.


Senaat

belangrijk politiek orgaan van Rome en het Romeinse Rijk, raad van oudere, vooraanstaande mannen

bij sommige Hanzesteden naam van het stadsbestuur

naam van het hogerhuis van het parlement in moderne tweekamerstelsels, vaak met minder leden die minder vaak en minder direct worden gekozen dan het lagerhuis

hogerhuis van het Federaal Parlement in België

de United States Senate van het United States Congress in de Verenigde Staten van Amerika

naam van het hogerhuis in verschillende deelstaten van de Verenigde Staten van Amerika

niet-officiële benaming voor het hogerhuis van het parlement in moderne tweekamerstelsels

in sommige Europese landen gebruikt als naam voor een rechtsprekend orgaan

naam voor bestuursorgaan van sommige universiteiten en studentenverenigingen


Hof van Justitie van de Europese Unie

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-Hof van Justitie van de Europese Unie.ogg

Tribunal de Xusticia de la Xunión Europea

Tribunal de Justícia de la Ounion Ouropeia

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Tribunal de Justicia de la Unión Europea

Hof van Jus·ti·tie van de Eu·ro·pe·se Unie

een overkoepelende orgaan (ingevoerd sinds het Verdrag van Lissabon) voor het Hof van Justitie, het Gerecht en gespecialiseerde rechtbanken voor alle landen die deel zijn van de Europese Unie


Raad van de Europese Unie

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-Raad van de Europese Unie.ogg

een instelling van de Europese Unie die samen met het Europees Parlement de wetgevingstaak en de begrotingstaak uitoefent en daarnaast bepaalde beleidsbepalende en coördinerende taken heeft.


Europese Ombudsman

Европейский уполномоченный по правам человека

ombudsman die bevoegd is om klachten in behandeling te nemen van elke burger uit de Europese Unie of elke natuurlijke of rechtspersoon die in een lidstaat is gevestigd of aldaar zijn statutaire zetel heeft.


Europese Investeringsbank

financiële instelling van de Europese Unie die een bijdrage levert aan de realisatie van de doelstellingen van de Unie door projecten te financieren die zijn gericht op de bevordering van Europese integratie, een evenwichtige ontwikkeling, economische en sociale samenhang en ontwikkeling van een economie die op kennis en vernieuwing is gebaseerd.


Walserduits

taal die gesproken werd in het zuiden van Zwitserland en zich van daaruit ook naar andere Alpenlanden verspreidde

In Gressoney St. Jean (...) wordt het oude Walserduits bij het promoten van het toerisme van stal gehaald, maar in feite spreken nog maar heel weinig bergbewoners dit dialect.


Mauritiaans Creools

creooltaal van het Frans, die gesproken wordt op Mauritius


Maharashtra-Konkani

Konkani

taal met verschillende dialecten in de deelstaat Maharashtra in India, die samen een overgang tussen Marathi en het Goa-Konkani vormen, gesproken door ongeveer 4 miljoen mensen


Goa-Konkani

officiële taal van de deelstaat Goa in India


Bodo

Bara, een Sino-Tibetaanse taal in het noorden van India


Bara

Sino-Tibetaanse taal met meer dan een miljoen sprekers in het noorden van India


Hottentots

afgeleid van Hottentot met het achtervoegsel -s

Het Hottentots is een Khoisantaal met veel klik-fonemen. De Nederlanders in de 17e eeuw dachten daardoor ten onrechte dat de Khoikhoi gehinderd werden door een spraakgebrek en noemde hen Hottentotten en hun taal Hottentots. De benaming is op zichzelf niet laatdunkend en wordt in veel zakelijke beschrijvingen gebruikt. Doordat zij vaak ook denigrerend is gebruikt, wordt soms de voorkeur gegeven aan minder bekende synoniemen.

taal gesproken door 200 duizend mensen behorend tot de Khoikhoi in Namibië

(...) zo betekent in het Hottentots go ‘zien’, gogo ‘oplettend kijken naar’.


Standaardtamazight

samenstelling van standaard zn en Tamazight , aaneengeschreven volgens spellingregel 16.I onder (1): "Na een element als Standaard-, (...) vervalt de hoofdletter in de taalnaam. We gebruiken geen koppelteken (...)"

Standard Moroccan Tamazight

een Berbertaal, sinds 2011 officiële taal in Marokko

De Marokkaanse overheid heeft er voor gezorgd dat er tegenwoordig onderwijs in Standaardtamazight wordt gegeven.


Duala

Bantoetaal die gesproken wordt door ongeveer 2 miljoen mensen in Kameroen

(...)Meinhof maakt in zijn ‘Afrikanische Religionen’ de opmerking, dat ‘Spin’ en ‘hemel’ in het Duala niet alleen dezelfde naam hebben maar dat men daar het hemelgewelf opvat als het net van een reusachtige spin.


Doeala

schrijfwijze voor Duala, een taal gesproken in Kameroen

De Noordwestelijke afdeeling nu der oudste Bantoes, die wij de Doeala-groep zullen noemen, omvat op het oogenblik: het Boebi, de Kameroentalen: Doeala, (...)


Tirol

de regio Tirol, bestaande uit de Oostenrijkse deelstaat Tirol en het in Italië gelegen Italiaans Zuid-Tirol

een deelstaat (Bundesland) van de federale republiek Oostenrijk


Willemstad

(Curaçao) Genoemd naar Willem II, de latere stadhouder.

(Noord-Brabant) In 1584 hernoemd van Ruigenhil naar de vermoorde Willem I van Oranje

een plaats in het noordwesten van Noord-Brabant.


Wu

naar de staat met dezelfde naam uit de Chinese geschiedenis

Chinese taal die gesproken wordt door 80 miljoen mensen in en om Sjanghai


Wuyu

samenstelling van de historische naam Wu en yu "taal"


Aroemeens

van Aroemeen met het achtervoegsel -s
De Aroemenen duiden zichzelf aan met vormen als Araman, Arman en Arumin, een verwijzing naar het Latijn Romanus, aangezien zij anders dan hun omgeving een Romaanse taal spraken. De Duitse taalkundige Gustav Wiegand heeft in 1894 de term Aromunen gekozen om hen mee aan te duiden. Zijn leerling Sextil Puşcariu is dat in de vorm Aromani in het Roemeens gaan doen. Door de overeenkomst in die taal tussen 'Aromani' en 'Romani' ("Roemenen") is het van daaruit in het Nederlands gangbaar geworden als Aroemenen.
Holtus, G. (ed.)
 “Die einzelnen romanischen Sprachen und Sprachgebiete von der Renaissance bis zur Gegenwart: Rumänisch, Dalmatisch / Istroromanisch, Friaulisch, Ladinisch, Bündnerromanisch. Lexikon der Romanistischen Linguistik, deel 3” (1989), Max Niemeyer Verlag, Tübingen, ISBN 9783110966114, p. 423

Aromunisch

een Romaanse taal die in de Balkan gesproken wordt

Doel van dit congres was, één spelling en grammatica voor het Aroemeens vast te leggen.


Mekka

Mekka

geboorteplaats van Mohammed en bedevaartplaats voor islamieten# verouderde spelling of vorm van mekka tot 2006


Ieper

stad in het zuidwesten van de Belgische provincie West-Vlaanderen die in de Eerste Wereldoorlog na vier slagen uiteindelijk geheel werd verwoest.

In Ieper wordt de 'last post' elke dag om 20 uur gespeeld, als eerbetoon aan hen die sneuvelden in de Eerste Wereldoorlog. Dit ritueel doet men al sinds 1928, met enige onderbreking tijdens de bezetting door de Duitsers tussen mei 1940 en 6 september 1944


Onzevader

samenstelling van ons vn en vader zn met het invoegsel -e- , vertaling van de beginregel van het gebed Oudgrieks Πάτερ ἡμῶν (páter hèmoon) uit het Evangelie van Mattheus 6:9

Tot 2006 was de spelling "onzevader". Volgens de toen vastgestelde spellingregel 16.S worden namen voor heilige personen of begrippen met een hoofdletter geschreven. Andere voorbeelden zijn Ave Maria en Weesgegroet.

In de betekenis "een specifieke keer het Onzevader bidden" wordt het nog wel geschreven met een kleine letter en kent het ook een meervoud.

titel van het gebed dat Jezus Christus aan zijn discipelen heeft geleerd tijdens de Bergrede


NSA

National Security Agency, Amerikaanse inlichtingendienst die alle gegevens van alle aardbewoners t.a.v. telefoongesprekken en internetverkeer wil verzamelen en daarmee de voorspelling gedaan door Georg Orwell over Big Brother gaat doen uitkomen.


Big Brother

fictieve staatsorganisatie in de roman 1984 van George Orwell

personificatie van de almachtige staat die alles van zijn burgers weet en in de gaten houdt en waarbij de burger geen enkele privacy meer heeft.

Het kabinet maakt weer kans op een Big Brother Award.

TV-programma waarbij de deelnemers die 'opgesloten' zijn in een niet al te grote ruimte totaal door camera's in hun doen en laten worden bespied.


Arabië

gebied in Zuidwest-Azië (het Midden-Oosten) dat o.a. de staten Saudi-Arabië, Jemen, Oman, de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar, Bahrein en Koeweit omvat


Boeddha

van Sanskriet बुद्ध (buddha) "ontwaakt, verlicht", in de betekenis ‘grondlegger van het boeddhisme’ aangetroffen vanaf 1828

Boeddha's (possessive)
Boeddha's (plural)

de stichter van het boeddhisme, de Indische prins Gautama Boeddha

In de Lakkhanasutta, deel van de uitgebreide onderrichtingen door de Boeddha staan de zogenoemde „32 lichaamskenmerken” van de Boeddha genoemd.

Weblink bron
Ingmar Vriesema
 “Boeddha is meer dan een tuinkabouter” (14 december 2013) op nrc.nl

⧖ Een dezer beelden, een der bekende wachters des Tempels van Boeddha, was op de beenen gezeten en negen voet hoog; de armen en beenen waren aan de gewrichten met slangen versierd, die, als de afbeelding der onsterfelijkheid, hunne staarten in den bek namen.

“Dagverhaal van eene reis door den Oosthoek van Java in het jaar 1825” (1828), p. 28

Enerzijds is Maitreya inderdaad de wereldleraar en de wedergekomen Christus, maar - of het niet op kan - is hij tevens de Messias van de Joden, de Mahdi van de Mohammedanen, de vijfde Boeddha en voor de Hindoes de nieuwe incarnatie van Krishna.

Weblink bron
Paul Abbey
 “Het item : wereldleraar” (31 oktober 1981) op nrc.nl


Benelux

(letterwoord) voor België Nederland Luxemburg
**[2] (verkorting) van "Benelux Unie"

verzamelterm om deze drie landen aan te duiden

Zij geeft leiding aan alle vestigingen in de Benelux.

Als er tienduizenden gewonden vallen, zou dat de capaciteit van de zorg in de complete Benelux vele malen overtreffen.

Weblink bron
Aylin Bilic
 “Met dienstplichtigen de volgende epidemie te lijf” (9 december 2020) op nrc.nl

samenwerkingsverband van België, Nederland en Luxemburg

Alle landen van de Benelux zijn ook lid van de EU.

Ook deed Nederland na het Brexitreferendum zijn best om nieuwe bondgenoten te vinden. Het haalde de banden met Parijs aan en activeerde de Benelux.

Weblink bron
Caroline de Gruyter
 “Rutte verspeelt punten in Brussel” (7 maart 2020) op nrc.nl


Zion

een van de bergen van Jeruzalem waarop vroeger het oude Jeruzalem van David en Salomo lag.


Wereldduits

samenstelling van wereld zn en Duits en , leenvertaling van Duits Weltdeutsch

kunsttaal met Duits als uitgangspunt die om begrijpelijke redenen niet veel opgang heeft gemaakt


Onze-Lieve-Heer

(samenkoppeling) van onze, lieve en Heer

een aanduiding die door sommige, overwegend rooms-katholieke, christenen gebruikt wordt om Jezus Christus mee aan te duiden


Christus

via Middelnederlands Christus en Latijn Christus van Oudgrieks Χριστός (Christós) "gezalfde" een leenvertaling van Hebreeuws מָשִׁיחַ zn (mesjiach)

in het christendom is Jezus Christus de eniggeboren Zoon van God en de door God in het Oude Testament (Tenach) bij monde van de profeten beloofde Messias

Stephan MacLeod zingt al jaren als bas-bariton bij de Nederlandse Bachvereniging. Maar de Zwitser is niet alleen zanger: hij profileert zich steeds nadrukkelijker als dirigent. In 2015 leidde hij bij de Bachvereniging de Matthäus. Dit jaar zong hij gewoon weer mee: in de Christus-partij en in de bas-aria’s, zodat je hem eerst een kruisdood hoorde sterven en vervolgens „Ich will Jesum selbst begraben” hoorde zingen.

verouderde spelling of vorm van christus tot 2006


Missolungi

A Missolungi morì di meningite, il 19 aprile 1824, Lord Byron.

Op 19 april 1824 overleed Lord Byron in Mesolongi aan een hersenvliesontsteking.


Odysseus

een figuur in de mythencyclus rond de Trojaanse Oorlog, koning van het eiland Ithaka, zoon van Laërtes en Antikleia


Serbujo

Afgeleid van serbo ("Serviër") met het achtervoegsel -ujo ("land")


Dalton

plaats in de Verenigde Staten (Georgia) waar ooit met het later genoemde daltononderwijs werd geëxperimenteerd

Dalton, John (6 september 1766 – 27 juli 1844) was een Engelse scheikundige en natuurkundige naar wie de alternatieve benaming dalton (Da) voor de atomaire massa-eenheid EN het daltonisme is genoemd.


Walkure

via Duits Walküre van Oudnoords valkyrjar

Germaanse strijdgodin uit de Noordse mythologie

Ik denk dat de oplossing is dat de Walkure het ene wezenlijke element van het hele verhaal is, dat altijd aanwezig is.

J.R.R. Tolkien (vert. Renée Vink & Piet Verhagen)
 “De legende van Sigurd en Gúdrun” (2011), Meulenhoff Boekerij B.V., Amsterdam, ISBN 9789460231193, hfst. IX


Cilicië

historische landstreek aan de zuidoostkust van Klein-Azië.

De apostel Paulus werd geboren in Tarsus, de hoofdstad van Cilicië


Monocarpus

van Oudgrieks μόνος (monos) "alleen, enkel" en καρπός (karpos) "vrucht" dus: slechts eenmaal vruchtdragende

geslacht van levermossen waarbinnen maar één soort bekend is

gebruikt als aanduiding in de naamgeving van uiteenlopende planten die maar één keer bloeien


Аԥсны

Abchazië, gebied in de westelijke Kaukasus aan de Zwarte Zee, autonome republiek die zich van Georgië wil afscheiden


Algemene bijstandswet

samenstelling van algemene en bijstandswet

Nederlandse wet die van 1965 tot 2004 het recht op financiële ondersteuning van inwoners door de overheid regelde


Taíno

uitgestorven taal die door indianen in het Caribische gebied werd gesproken

uitgestorven volk van indianen in het Caribische gebied


Austrálie

Australië; een land in het werelddeel Oceanië.

Hlavní město Austrálie je Canberra.


Internationaal Monetair Fonds

een organisatie voor monetaire zaken opgericht samen met de Wereldbank in 1944 met het systeem van Bretton Woods in het kader van de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog waar staten onder bepaalde voorwaarden geld kunnen lenen

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) deed dit voorjaar onderzoek naar de woningmarkt in 44 steden en constateerde dat beleggers wereldwijd de huizenprijzen stuwen. Amsterdam is hierbij een van de aantrekkelijkste steden.


Mokum

vernederlandste vorm van Jiddisch מקום (mokem) "(veilige) plaats" die overeenkomt met Hebreeuws מקום zn (makom); op te vatten als (verkorting) van Mokum Alef en


Vaal

naam afkomstig van de vale kleur van het water

Rivier in Zuid-Afrika van zo'n 1,100 km lengte die uitmondt in de rivier Oranje


Deventer

via Middelnederlands Daventer en Deventre uit Oudnederlands Daventre (ook: Taventer); vermoedelijk samenstelling van Oudsaksisch deve (ook: dewia) "rivier" en treo "boom", dus "geboomte aan de rivier"

gemeente en oudste stad in de provincie Overijssel
reisgids: Deventer; wikidata:
Deventer

In Deventer is elk jaar de grootste tweedehandsboekenmarkt van West-Europa.


ingroen

bn intensiverende afleiding van groen bn met in- (versterkend voorvoegsel)

naam voor planten uit het geslacht zenegroen (Ajuga


Hanze

Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘koopmansgilde’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1233

Hanse

verbond van Noord-Europese handelssteden, van de dertiende tot de achttiende eeuw


Winder Schpiele

Duits: Winterspiele, mv, Olympische Winterspiele, mv

Engels: Winter Games, mv, Winter Olympics, mv, Winter Olympic Games, mv


Summer Schpiele

Duits: Sommerspiele, mv, Olympische Sommerspiele, mv

Engels: Sommer Games, mv, Sommer Olympics, mv, Sommer Olympic Games, mv


Liewe

Duits: Lieben, mv
Engels: beloved ones, mv


Feldi

van een Pennsylvania-Duitse mannelijke voornaam


Rijk

o van rijk (zelfstandig naamwoord), gebruikt als naam

m vergelijk Middelnederlands rike en Oudnederlands riki "vermogend, machtig"; er zijn meerdere Germaanse waar -rik in voorkomt: Hendrik, Frederik en Rikhart (Richard)

Rijk als aanduiding van de centrale overheid wordt traditioneel met een hoofdletter gespeld, ook al is het strikt genomen geen eigennaam; bij de namen van organisaties die met de centrale overheid verbonden zijn, als Rijkswaterstaat, het Rijksmuseum of de Rijksgebouwendienst is dat wel duidelijk. Andere samenstellingen met rijks-, als rijksambtenaar of rijksmusea zijn gewone woorden en worden niet met een hoofdletter gespeld.

naam die wordt gebruikt voor de centrale overheid in Nederland

Belastingen van het Rijk worden geheven uit kracht van een wet.

het Romeinse Rijk, het Rijk van Nijmegen


Luhya

bantoetaal, of groep van bantoetalen, gesproken door ongeveer 5 miljoen mensen in Kenia en Oeganda

In het Luhya zeggen we: "Een oud dier is een vet dier."


Kutzeschteddel

Afkomstig van de Engelse eigennaam Kutztown, die van George Kutz (1730-1788) is afgeleid

Kutztown (plaats met een universiteit in de deelstaat Pennsylvanië)


Lengeschder

Afkomstig van de naam van de Amerikaanse stad Lancaster, die ontleend is aan de naam van de Engelse stad Lancaster


Waschington

Genoemd naar George Washington, ex-president van de Verenigde Staten van Amerika

Duits:
**[1]: Washington, Washington, D.C.
**[2]: Washington, Bundesstaat Washington, m

Engels:
**[1]: Washington, (Washington, D.C.)
**[2]: Washington, (Washington State)


Waschington D.C.

D.C. is de afkorting van District Columbia

Waschington D.C. wordt gebruikt in tegenstelling tot Waschington Schtaat

Duits: Washington, o, Washington, D.C., o


Waschington Schtaat

Waschington Schtaat wordt gebruikt in tegenstelling tot Waschington D.C.

Duits: Washington, o, Washington (Staat), o

Engels: Washington, (Washington (state))


Nadd-Amerikaa

Samenstelling van de Pennsylvania-Duitse woorden Nadd, een spatie en Amerikaa

Duits: Nordamerika
Engels: North America


Pennsylvaania

Duits: Pennsylvania
Engels: Pennsylvania

Pennsylvaania iss en Schtaat in Amerikaa.

Pennsylvania is een bondsstaat in Amerika.


Pennsylfaania

Pennsylfaania iss en Schtaat in Amerikaa.


Schtruwwelpitter

Duits: Struwwelpeter, m
Engels: Shock-headed Peter


Daumesuckler

Duits: Daumenlutscher, m
Engels: Little Suck-a-Thumb


Derde Wereldoorlog

vooralsnog nog niet plaatsgevonden oorlog die gezien het feit dat die met kernwapens zou worden uitgevochten waarschijnlijk het einde zou inluiden van het bestaan van de mensheid en van vele vormen van ander leven op Aarde

Stanislav Petrov wist op 26 september 1983 een mogelijke Derde Wereldoorlog te voorkomen door het valse alarm te negeren dat een Sovjet-alarmsysteem gaf van vijf naderende Amerikaanse kernraketten

Trump zou van zijn kant het grotere plaatje moeten erkennen. "Als hij de Derde Wereldoorlog wil vermijden, zou hij de lessen van de Tweede Wereldoorlog ter harte moeten nemen. Dictators sussen werkt niet. De Amerikaanse president zou net zo onbeleefd moeten zijn tegen Poetin als dat hij tegen Zelensky was."


Afghánistán

Waarschijnlijk afgeleid van de Duitse naam Afghanistan.


Salomon

koning van Israël, zoon en opvolger van David (10e eeuw v.Chr.)


Abdullah

van Arabisch عَبْدُ ٱللّٰه (ʿabdu llāh), een samenstelling van عَبْد (ʿabd) "dienaar" en اللّٰه (allāh) "God", dus: "dienaar van God"

Abdullahs (possessive)
Abdullahs (plural)
Abdullahtje (diminutive singular)
Abdullahtjes (diminutive possessive)
Abdullahtjes (diminutive plural)

Bill knikt, ietwat nadenkelijk wordend, en Walther steekt zijn eerste Abdullah op.


Abel

Dan was er Abel, die klassieke talen studeerde en vaker van wal stak over zaken die niemand werkelijk begreep, al hadden ze geleerd dat je ja moest knikken en snel van onderwerp veranderen.

Safae el Khannoussi
 “Oroppa” (2024), Uitgeverij Pluim , ISBN 9789493339125


Adolf

Sinds de Tweede Wereldoorlog is de naam Adolf zeer impopulair


Adriaan

Alle passie was voor Bassie. En ik, Adriaan, bekeek het vrolijk, nam nog een biertje en kroop 's nachts tegen de stevige billen van Lobbes.

Marion Pauw e.a.
 “4 wandelaars en een Siciliaan” (2022), The House of Books, ISBN 9789044363340


Albert

De rest is geschiedenis, gedetailleerd te zien op de expositie in Assen. Achter het podium met de oude gitaren hangt het scherm waarop de films te zien zijn van de Amerikaanse bluesreizen die Muskee maakte met Albert Haar. Daar zijn ook de beelden te zien van het karige Tutwiler, Mississippi, waar ze op zoek gingen naar het graf van Sonny Boy Williamson II.

Weblink bron
Jeroen Wielaert
 “Window of my eyes: Harry Muskee en de verloren tijd” (zaterdag 16 januari 2016, 13:44), NOS


Alain

Bibi zit tegen haar vader aan gedrukt, een knappe Alain Delon-achtige kerel die een en al oor is voor onze verhalen.


Boris

' 'Uw man? 'Laten we hem Boris noemen'.

Jessie Burton vert. Marja Borg
 “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704

Had Teresa tot nu toe gezwegen om haar te beschermen, of had het haar een gevoel van macht gegeven iets te weten wat Olive niet wist? Hadden ze haar allemaal achter haar rug uitgelachen om haar verliefdheid op haar Boris Mon-Amour? Het was beter geweest als Isaac voor haar gewoon een romanfiguur was gebleven, een man in haar fantasie, en niet het monster dat ze in het echte leven had geschapen.


Bob

[1] begin 20e eeuw ontleend aan Engels; afgeleid van Robert

[2] vanaf 1995 gebruikt in campagnes van Belgisch Instituut voor de Verkeersveiligheid (BIVV) en sinds 2001 ook in Nederland; hoewel daarbij soms ook de schrijfwijze "BOB" of "bob" wordt gebruikt, is het begrip uitdrukkelijk als naam bedoeld en niet als afkorting van bewust onbeschonken bestuurder

Hoog niveau: Voorzitter Bob Hoogendoorn van het Koninklijk Nederlands Geologisch-Mijnbouwkundig Genootschap (KNGMG) valt hem bij. "Er is echt geen werkloze afgestudeerde op dit moment. Er is enorm veel vraag naar." Bovendien is de kwaliteit van het onderwijs en onderzoek aan de VU van wereldniveau, benadrukt hij. Niet goedkoop weliswaar, mede door het veldwerk, maar wel erg goed.

Weblink bron
Sven Schaap
 “Werkveld luidt noodklok op actiedag tegen verdwijnen aardwetenschappen VU” (6 mei 2025), NOS

denkbeeldige naam binnen een groep die samen uit gaat voor de persoon die zelf geen alcohol gebruikt om de anderen veilig met de auto thuis te brengen

‘Wakker blijven,’ zegt Sietze nog een keer. ‘Jij bent vandaag de Bob.’


Billy

Billy. Hij werkt achter de schermen bij All Nighters, maar daar zul je wel niet komen.'

Jessie Burton (vert.Marja Borg)
 “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704


Benjamin

Nu hebben deeltjesfysicus Benjamin Dönigus van de Goethe-universiteit Frankfurt in Duitsland en zijn collega’s van de Large Hadron Collider (LHC) bij CERN in Genève de lat nog hoger gelegd. Ze hebben een nog zwaardere antimateriekern gemaakt: antihyperhelium-4.


Axel

Aksel

een plaats in de Nederlandse provincie Zeeland.


Arnoud

Boven de deur ziet Nella een reliëf met twee suikerbroden en de naam Arnoud Maakvrede.

Jessie Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de gouden bocht” (2014), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789021809526

Door de boog ziet ze Arnoud, die de weerbarstige karamelbrokken uit de afgekoelde bakblikken probeert te slaan, en ondertussen probeert ze te luisteren naar Hanna en Cornelia, die zachtjes met elkaar praten.

Jesse Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de gouden bocht” (2014), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789021809526


Andy

Andes; grote, ongeveer 7000 km lange, bergketen langs de westkust van Zuid-Amerika


Eelco

In een begeleidend citaat vertelt Muskee dat ze dixieland speelden op VVD-feestjes voor mensen met een clubsjaal en glazen sherry in de hand - niet leuk, een beetje oubollig. Hij stapte spoedig over naar The Rocking Strings, dat Shadows-achtige rock & roll speelde, compleet met pakjes en pasjes. Ze hadden een heel talentvolle gitarist, Muskees vriend Eelco Gelling.


Dennis

Dennis draaide vliegensvlug om zijn as en rende achter de bal aan. 'Prima pass, Max,' zei Jeroen.

Suzanne Vermeer
 “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2


Daniël

via Middelnederlands Daneel / Daniel, Latijn Daniel en Oudgrieks Δανιήλ (Daniél) van Hebreeuws דָּנִיֵּאל en (Danieel) "(mijn) rechter is God"

naam van meerdere personen uit de Bijbel

afstammeling van Juda die onder koning Jojakim van Juda naar Babel wordt gevoerd, waar hij aan het koninklijke hof komt (74x: Dan. 1:6 +)

wijze naast Noach en Job (Ez. 14:14, 14:20, 28:3)

een van de priesters die zich na terugkeer uit de ballingschap in Babel verbinden om de Tora te onderhouden (Ezra 8:2, Neh. 10:7)

boek in de Bijbel en de Tenach, waarin Daniël, de afstammeling van Juda, een hoofdrol speelt
Een viertal toevoegingen aan dit boek worden tot de apocriefen gerekend.


Cor

Cor komt soms ook voor als meisjesnaam en is dan op te vatten als verkorting van Cornelia

's Avonds rijd ik weer met Cor tot een uur of negen, dan ga ik haar naar huis brengen en ik hou al niet veel tijd meer over om thuis nog een glaasje te drinken.

Teuntje de Haan
 “Een muur van water” (2018), Em. Querido's Uitgeverij , ISBN 9789021409375

Lieve Cor, Arnold en Tini, Je briefkaart ligt voor me op tafel Cor en nu wil ik proberen direct terug te schrijven.


Chester

een stad in Engeland, de hoofdstad van het graafschap Cheshire


Casper

Wat mij altijd opvalt aan Marie-Claire is dat wanneer zij praat, het lijkt alsof er zes mensen aan het woord zijn: Claire de familieoudste, Claire de oma van Nikki, Claire de diepbedroefde moeder van Lauren en Casper, Claire de weduwe van Arend, Claire de grootaandeelhouder van Van Alphen, Claire die op haar oude dag volgens alle maatstaven nog steeds een aantrekkelijke vrouw is.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Griekse god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471

Het is alsof mijn moeder met het verlies van Casper zelf ook is vertrokken.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Grieks god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471


Huib

Ten slotte veel dank aan Huib Maaskant, Carlo Groot, Pieter van der Heuvel, Nils Adriaans, Baukje Brugman, Christine Dedding en Char Polak voor hun luisterend oor en adviezen.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


Hugo

Vooral in de media werd Buikhuisen verguisd, onder meer door columnist Piet Grijs (een pseudoniem van Hugo Brandt Corstius). Die noemde hem een "kale, impotente carrièrewetenschapper" en vergeleek hem met de toenmalige leider van de nationaalsocialistische Nederlandse Volks-Unie (NVU).

Weblink bron “Criminoloog Wouter Buikhuisen (91) overleden” (10 mei 2025), NOS


Harry

Natuurlijk zijn ze in Assen onverminderd trots op 'hun' Harry. Gastconservator Albert Haar noemt hem graag een icoon voor Drenthe, een voorbeeld voor de provinciale jeugd. Maar Muskee was natuurlijk meer dan dat. Met zijn muziek en zijn dwarsheid was hij een exponent van de anarchie van de jaren zestig. Die levenshouding bracht hem fans in heel Nederland.


Gijs

(verkorting) van Gijsbert of andere namen die met "Gijs-" beginnen, verwant met Middelnederlands ghisel "gijzelaar", met de betekenis "kind van voorname ouders" of van een Germaans woord voor pijl

'Als jij het niet durft te vragen, dan wil ik het ook wel doen,' oppert Gijs.

Maar zou het kunnen dat ik haar te veel bescherm? Dat ik mijn eigen schuldgevoel over mijn afwezigheid en het feit dat we haar geen zusje of broertje hebben kunnen geven soms probeer weg te werken met toegeeflijkheid? Het helpt ook niet dat Gijs er al helemaal niet goed in is.


Geert

Heffingen maakten Chinese auto's niet duurder:Afgelopen zomer voerde de EU nog heffingen in om de Europese auto-industrie te beschermen tegen de veel goedkopere auto's uit China. Maar volgens brancheorganisatie Bovag hebben de heffingen niet geleid tot hogere prijzen voor Chinese elektrische auto's. "De Chinese bedrijven hebben de hogere prijzen kennelijk weten te absorberen. Dat laat ook zien hoe efficiënt zij auto's kunnen produceren", zegt Geert Brummelhuis van Bovag.

Weblink bron
Aïda Brands
 “Chinese elektrische auto's booming in Europa ondanks heffingen” (24 april 2025), NOS


Frank

Frank; een mannelijk lid van de Germaanse stam de Franken


Mohammed

van Arabisch مُحَمَّد en (moehammad), letterlijk "de geprezene"

als de berg niet naar Mohammed komt, komt Mohammed wel naar de berg

als Mohammed niet naar de berg komt, moet de berg maar naar Mohammed


Micha

via Middelnederlands Micha van Hebreeuws מִיכָה en (Micha) "wie is als (God/de Heer)?", naam van personen in de Bijbel

man uit het gebied van Efraïm met een eigen heiligdom; de stam Dan rooft beelden en kleding daaruit; andere naam: Michajehu (19x: Recht. 17:5 +)

zoon van Mefiboset of Meribbaäl (5x: 2 Sam. 9:12, 1 Kron. 8:34 +)

profeet uit Moreset in de tijd van de koningen Jotam, Achaz en Hizkia van Juda; zijn woorden staan in een naar hem genoemd Bijbelboek (Jer. 26:18, Mi. 1:1)

een van de Levieten die zich na terugkeer uit de ballingschap in Babel verbinden om de Tora te onderhouden (Neh. 10:12)

vader van Mattanja, Leviet; andere naam: Michaja (Neh. 11:17, 11:22, 1 Kron. 9:15)

afstammeling van Ruben, zoon van Simi, vader van Reaja (1 Kron. 5:5)

Leviet, nakomeling van Kehat, zoon van Uzziël (4x: 1 Kron. 23:20 +)

zoon van Jimla, profeet in de tijd van koning Achab van Israël; andere naam: Michajehu (2 Kron. 18:14)

vader van Abdon of Achbor; andere naam: Michaja (2 Kron. 34:20)

boek in de Bijbel en de Tenach, waarin de profeet Micha uit Moreset een hoofdrol speelt


Maurits

Een goede vriendin verwees me naar Maurits de Planque, een ervaren survival-instructeur van wie ik het een en ander hoopte te leren, zoals vuur maken, een schuilplaats bouwen en wat ik zou kunnen eten uit de natuur mocht ik verdwalen.


Lucas

[1] via Middelnederlands Lucas en , Latijn Lucas en en Oudgrieks Λουκᾶς en (Loukas), persoon in de Bijbel

[2] (verkorting) van "Het Evangelie van Lucas" of "Het Evangelie volgens Lucas"

naam van een van Jezus' volgelingen, traditioneel beschouwd als schrijver van een van de Evangeliën

Ze besluit met de heldere woorden van Lucas. 'Maar wee u, gij rijken, want gij hebt uw vertroosting reeds. Wee u, die nu overvloed hebt, want gij zult hongeren. Wee u, die nu lacht, want gij zult smart hebben en wenen.'

boek in de Bijbel, een van de vier Evangeliën

Opgeleid door Lucas Windelbreke, de beroemde klokkenmaker uit Brugge.

Ze kibbelen over de vraag of ze Lucas, de kat, bereid kunnen vinden een feestelijke verjaardagskraag te dragen.

Jessie Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de Herengracht” (2022), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024586332


Lex

Ook is er kritiek op een van de oprichters van de zender, Lex Harding. Hij zegt in de documentaire dat hij zocht naar "lekkere wijven, mooie meiden om op televisie te presenteren". Hij erkent dat het er vroeger anders aan toe ging dan nu. "Waren opmerkingen overschrijdend naar de maatstaven die nu worden gehanteerd? Zeer zeker. Er werd gevloekt, gescholden en mensen werden uitgelachen."

Weblink bron “30 jaar geleden begon TMF, herinneringen nog springlevend” (1 mei 2025), NOS


Lauren

Lauren vond mijn opgelaaide kookliefde aanvankelijk wel aandoenlijk, maar hoe duurder de spullen die ik kocht, hoe minder haar aandacht.

Lauren en ik schelen dertien jaar, en dat is meer dan de negen jaar tussen Marie- Claire en mij, wat er wellicht de reden van is dat mijn schoonmoeder en ik zo goed met elkaar overweg kunnen (waar Lauren natuurlijk haar bedenkingen bij heeft, omdat ze zelf niet zo heel goed met haar moeder overweg kan).


Judas

via Middelnederlands Judas, Latijn Iudas en en Oudgrieks Ἰούδας en (Ioúdas), hellenistische vorm van Hebreeuws יְהוּדָה en (Jehuda), naam van meerdere personen in de Bijbel

een van de Levieten die een niet-Joodse vrouw had (3 Ezra 9)

Judas, zoon van Calfi, een overste in het Joodse leger tijdens de opstand tegen de Seleuciden in de 2e eeuw v.Chr. (1 Makk. 11:69)

Judas, zoon van Simon en neef van Judas Makkabeüs (1 Makk. 16:2 e.v.)

Judas de Galileeër, leider van een Joodse opstand tegen de Romeinen in 6 n.Chr. (Hand. 5:37)

Judas of Juda, de broer van Jezus (Matt. 13:55, Marcus 6:3, 14:10 e.v.)

Judas Iskariot, zoon van Simon, discipel van Jezus die hem verraadde (Matt. 10:4, 26:14, 27:3, Marcus 3:19, Luc. 6:16, 22:3, Joh. 6:71, 12:4, 13:2, 18:2 e.v., Hand. 1:16,25)

Judas Taddeüs, broer van Jacob, discipel van Jezus (Luc. 6:16, Joh. 14:22, Hand. 1:13, Jud.)

Judas, een christen die Salulus in Damascus onderdak gaf in de 1e eeuw n.Chr. (Hand. 9:11)

Judas Barsabas, leider van de christenen in Jeruzalem in de 1e eeuw n.Chr. (Hand. 15:22 e.v.)

boek in de Bijbel, in de vorm van een brief van Judas Taddeüs


Jozua

via Middelnederlands Josue, Latijn ID31782 en Oudgrieks Ιωσούας (Iōsoúas) van Hebreeuws יְהוֹשֻׁעַ en (Jehosjoea) "de Heer redt", een naam die verschillende malen in de Bijbel voorkomt

naam van verschillende personen uit de Bijbel

zoon van Nun; hoort evenals Kaleb tot de twaalf verkenners van het land Kanaän, opvolger van Mozes, leider van het volk Israël als dat Kanaän in bezit neemt; eerdere naam: Hosea, (205x: Ex. 17:9 +, Num. 11:28 +, Deut. 1:38 +, Joz. 1:1 +, Recht. 1:1 +, 1 Kon. 16:34, 1 Kron. 7:27);

inwoner van Bet-Semes; bij zijn akker houdt de verbondsark stil (1 Sam. 6:14, 6:18);

stadscommandant van Jeruzalem (2 Kon. 23:8);

zoon van Josadak; keert met Zerubbabel terug uit de ballingschap in Babel, wordt hogepriester; andere naam: Jesua (10x: Hag. 1:1 +, Zach 3:1 +);

boek uit de Bijbel, waarin Jozua, opvolger van Mozes, hoofdpersoon is


Joost

Joost mag het weten

Gezegd van iets dat onbekend of onduidelijk is

Zangeres Sita won meerdere TMF Awards en kijkt daar met plezier op terug: 'Ik stond er op het podium met Janet Jackson' Véras Fawaz (31) is regisseur van videoclips van artiesten als Joost Klein, Goldband en Bizzey. "Ik ben opgegroeid in Stadskanaal, in het noorden. TMF was de plek waar we konden dromen van de wereld."

Daarenboven is de wijs, waarop over deze overleveringen gesproken wordt, dikwerf hoogst ongepast, moet voor hen, die in de begrippen der Roomsche Kerk zijn opgevoed, het boek onbruikbaar maken, en kan aan welgezinde Protestanten geen genoegen geven. Wij zwijgen van platte uitdrukkingen, zoo als de woorden Joost, zwarte Piet, oude leepert enz. Zoo men behoedzaam schrijven moet, het is vooral, wanneer men voor de jeugd schrijft.

Jan Antonie Oostkamp
 Een Reisje van elf weken en vijf dagen van Aleppo naar Jeruzalem, enz.; door H. Maundrell. Op nieuw bewerkt en met ophelderende Aanmerkingen vermeerderd door J.A. Oostkamp. Met Platen. Te Groningen, bij J. Oomkens. 1831. In gr. 8vo. VIII en 353 bl. f 3-60. in: Vaderlandsche Letteroefeningen. (1833), G.S. Leeneman van der Kroe en J.W. IJntema, Amsterdam, p. 655 op dbnl.org

In Holland heet hij den Ouwe, Jochem, Joost, Zwarte Piet, Pieterman, de Hamer (Malleus), Meester Jan, Ham, Hansmichel, Oom Hein, Harpij, Jori op stellen, Molik, Bullebak, Boller of Boldergeest, St. Velten enz.

Teenstra, M.D.
 Hoofdstuk I. Het Booze wezen, alias de Duivel in: Volksvooroordelen en bijgeloof (1858), Weytingh & Van der Haart, p. 8 op Delpher.nl


Jonas

van Latijn Ionas, de profeet uit het boek Jona in de Bijbel

andere weergave van de naam Jona, een profeet

Het idee dat walvissen onheil voorspelden, kwam uit de Bijbel - Jonas en de walvis.

Weblink bron
Anouk van Kampen
 “In zestiende eeuw zag men in bultrug ‘Johannes’ het einde van de wereld” (17 december 2012) op nrc.nl

Een groepje vrienden, onder wie geschiedenisleraar Jonas Goossenaerts, wist de coronatijd nuttig te besteden door thuis geschiedenislessen op te nemen.

Weblink bron
Jeanne Geerken
 “Je favoriete geschiedenisleraar” (11 november 2022) op nrc.nl

verouderde spelling of vorm van jonas tot 2006


John

Het was jammer dat ik nu niet goed in mijn vel zat, aangezien de trail steeds mooier werd. De John Muir Trail (JMT), die onderdeel van de PCT is, is door de lezers van National Geographic verkozen tot mooiste wandelpad ter wereld.

Het was de basis voor zijn eenzelvigheid. Op de middelbare school werd Muskee geraakt door On the Road van Jack Kerouac en The Naked Lunch van William Burroughs. Discjockey Willis Conover van radiozender The Voice of America stak hem aan met jazz en blues. Vooral de dampende liedjes van John Lee Hooker maakten indruk.

Weblink bron
Jeroen Wielaert
 “Window of my eyes: Harry Muskee en de verloren tijd” (zaterdag 16 januari 2016, 13:44), NOS


John

John Betjeman (1906–1984), a British poet of the 20th century

John Betjeman (1906–1984), een Britse dichter uit de 20e eeuw


Joël

via Middelnederlands joel, Latijn Ioel en Oudgrieks Ἰωήλ (Jooél) van Hebreeuws יוֹאֵל en (joëel) "de Heer is God", naam van personen in de Bijbel

naam van meerdere personen uit de Bijbel

oudste zoon van Samuel, vader van Heman (1 Sam. 8:2, 1 Kron. 6:18, 15:17)

zoon van Petuel, profeet wiens woorden staan in een naar hem genoemd Bijbelboek (Joël 1:1)

zoon ofwel inwoner van Nebo, getrouwd met een uitheemse vrouw (Ezra 10:43)

afstammeling van Benjamin, zoon van Zichri; vestigt zich in Jeruzalem (Neh. 11:9)

afstammeling van Ruben, vader van Semaja en/of Sema (1 Kron. 5:4, 5:8)

afstammeling van Gad, wonend in Basan (1 Kron. 5:12)

Leviet, zoon van Azarja, vader van Elkana (1 Kron. 6:21)

afstammeling van Issachar, zoon van Jizrachja (1 Kron. 7:3)

een van de helden van David, broer van Natan (1 Kron. 11:38)

Leviet in de tijd van David, zoon van Gerson (4x: 1 Kron. 15:7 +)

afstammeling van Manasse, zoon van Pedaja (1 Kron. 27:20)

zoon van Azarjahu, Leviet in de tijd van koning Jechizkia van Juda (2 Kron. 29:12)

boek in de Bijbel en de Tenach, waarin de profeet Joël, zoon van Petuel, een hoofdrol speelt


Jakob

jongensnaam, naam van een aartsvader uit het Oude Testament


Rien

Henk en Piet zagen het gevaar van de situatie in en pakten Rien stevig vast om te voorkomen dat hij opnieuw door het lint zou gaan.

Nadat Rien de barak had verlaten, besloot hij om de groep Duitsers tegemoet te gaan met het door de jongens achtergelaten paard en de wagen, maar nog voor hij hen kon bereiken begonnen ze al op Piet en Henk te schieten.


René

Heel veel dank aan mijn mentor René Boender. Hij geloofde in mij, motiveerde me groot te denken.


Piet

Het was in deze straat dat Piet en Corrie hun allerbeste vrienden voor het leven ontmoetten, de verderop wonende Gjalt en Marie Aardema.

Hier, waar we nu zaten, stond ook onze eettafel, en ik weet nog hoe we onder die tafel door kropen om zo veel mogelijk van de door Zwarte Piet gestrooide pepernoten te bemachtigen.

Want ieder jaar gaat er een nieuw Pietje mee, klein genoeg om door de schoorstenen te roetsjen en handig in klauteren en springen.

Marijke van Raephorst
 “Het hele jaar rond: van Sinterklaas tot Sintemaarten” (1973), Lemniscaat , p. 11

Vooral in de media werd Buikhuisen verguisd, onder meer door columnist Piet Grijs (een pseudoniem van Hugo Brandt Corstius). Die noemde hem een "kale, impotente carrièrewetenschapper" en vergeleek hem met de toenmalige leider van de nationaalsocialistische Nederlandse Volks-Unie (NVU).


Peter

Peter heeft heerlijke hapjes gemaakt.


Pascal

Ook dank aan Pascal Boogaert die minutieus het manuscript las.


Wouter

Criminoloog Wouter Buikhuisen is afgelopen dinsdag op 91-jarige leeftijd overleden. Buikhuisen is onder meer bekend van de affaire Buikhuisen. Ook muntte hij de naam provo voor de Provobeweging in Amsterdam, een protestbeweging die in de jaren 60 werd opgericht.


Wim

Wims (possessive)
Wimmen (plural)
Wimpie (diminutive singular)
Wimpies (diminutive possessive)
Wimpies (diminutive plural)
Wims (genitive singular)


Amber

„Niemand kon zo prachtig redeneren en praten als mijn vader”, zegt oudste dochter Amber.

Weblink bron
Gijsbert van Es
 “Florian de Clercq (1960-2021) had vijftigduizend appelbomen” (29 december 2021) op nrc.nl


Alice

'Met zijn sombere blik en ronde buik deed Gerry me denken aan de chagrijnige Hompie Dompie uit Alice in spiegelland van Lewis Carroll.

Jessie Burton (vert.Marja Borg)
 “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704


Agnes

Er liggen er ook aardig wat in hun graf, zoals Agnes, van wie we lange tijd dachten dat ze, zoals ze had aangekondigd, terug naar haar geboortedorp in Haut-Rhin was verhuisd om voor haar bejaarde moeder te zorgen, terwijl ze al geruime tijd in een gemeentegraf op La Villette lag.

Safae el Khannoussi
 “Oroppa” (2024), Uitgeverij Pluim , ISBN 9789493339125

Die suiker is ruim een week geleden uit Suriname aangekomen, maar Frans en Agnes weten nog steeds niet wat je ermee gaat doen.

Jessie Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de gouden bocht” (2014), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789021809526


Adriana

' 'We gaan vandaag naar Adriana,' zegt hij lachend.'Dat zul jij zeker leuk vinden, Joy'.

Marion Pauw e.a.
 “4 wandelaars en een Siciliaan” (2022), The House of Books, ISBN 9789044363340


Ada

de naam Ada komt al voor in het Middelnederlands en heeft een Germaanse achtergrond; de naam komt ook in het Hebreeuws en Oudgrieks voor

Ada's (possessive)
Ada's (plural)
Adaatje (diminutive singular)
Adaatjes (diminutive possessive)
Adaatjes (diminutive plural)


Fayette

Uit het Frans, afgeleid van de achternaam La Fayette, naar de gelijknamige plaats, met het achtervoegsel -ette


Ester

via Middelnederlands Ester, Latijn Esther en Oudgrieks Ἐσθήρ (Esthér) van Hebreeuws אֶסְתֵּר en (Ester), persoon in de Bijbel, wier naam mogelijk teruggaat op Oudperzisch 𐎠𐎿𐎫𐎼 (astr) "ster"

Jodin die koning Ahasveros zich tot vrouw kiest nadat hij koningin Wasti heeft verstoten (55x: Est. 2:7 +)


Ester

boek in de Bijbel en de Tenach waarin Ester hoofdpersoon is
Dit boek wordt gelezen op Poeriem. Een afwijkende Griekse versie daarvan hoort tot de apocriefen.


Dorien

Dorien is een vriendelijke vrouw.


Daphne

[1] van Oudgrieks Δάφνη en (Dáfnè) nimf in de Griekse mythologie , vergelijk δάφνη zn (dàfnè) "laurier"

[2] vernoemd naar de nimf, ook als genoemd in de Bijbel 2 Makkabeeën 4:33

[3] als verwijzing naar de Griekse mythologie, de Bijbelse plaatsnaam of een martelares die als heilig wordt vereerd Nouvelles ecclésiastiques et politiques. : Pays-Bas. in: Journal historique et littéraire, 164 jrg. 14 nr. 8 (1 december 1847), Comptoir universel dʹimprimerie et de librairie, p. 411/412

[4] eponiem in 1856 door de 19e-eeuwse Franse astronoom J. Chacornac vernoemd naar de nimf

nimf in de Griekse mythologie waar de god Apollo verliefd op raakte

van de 4e eeuw v.C. tot de 6e eeuw n.C. plaats in de buurt van de stad Antiochië

Vj's als Bridget Maasland, Sylvana Simons, Ruud de Wild, Sascha Visser, Tooske Ragas en Daphne Bunskoek werden er bekend. Miljoenen Nederlanders groeiden op met de Hitzone-cd's van TMF en de TMF Awards.

eponiem grote planetoïde in een baan tussen die van Mars en die van Jupiter


Clara

Zonder saaie feesten van Clara Sarragon.

'De grootsheid van mensen zoals Clara Sarragon? Van mijn werkgevers bij de WIC? Van de koopmansvrouwen bij de gilden, die jou uiteindelijk links lieten liggen? Ik heb in mijn leven heel wat Clara Sarragons gekend, Nella'.


Christine

variatie van Christina met het achtervoegsel -ine


Carolina

vrouwelijke variant van Carolus met het achtervoegsel -ina


Carola

vrouwelijke variant van Carolus met het achtervoegsel -a


Barbara

Barbara's (possessive)
Barbara's (plural)

„Wat? Maar vertel, hoe weet je dat allemaal?” Ik heb het van Patrick gehoord, en die heeft het weer van Barbara, die een vriendin is van de man die rondloopt met een gezicht alsof iemand zijn arm heeft afgehakt.

Jessie Burton (vert. Marja Borg)
 “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704


Astrid

sinds de negentiende eeuw uit het Scandinavisch (Deens, Noors, Zweeds)


Antoinette

Uit het Frans, afgeleid van Antoine met het achtervoegsel -ette


Henriëtte

Uit het Frans, afgeleid van Henri met het achtervoegsel -ette


Hannah

van Hebreeuws חָנָה en (Hanna) "Hij (God) heeft mij begenadigd"; in de Bijbel de naam van de vrouw van Elkana, moeder van de profeet Samuël 1 Samuel 1

Ach, kom op Hannah, spreek ik mezelf toe, je laat je door zo'n jonge vrouw toch niet van de kaart brengen? Zeg haar gewoon dat het goed is te botsen met je therapeut, dat dat is waar therapie in de kern over gaat.

'Hannah met een h. En ik kom uit Amsterdam. Ik zou samen met mijn man op deze reis gaan, maar op het laatst lukte het hem niet om mee te komen. Hij heeft een heel belangrijk congres ' Ik ratel. Waarom ratel ik? Dan houdt ze stil en neemt me aandachtig op. 'Weet je Hannah met een h, er zijn momenten waarop stilte een gedicht is.


Hanna

'We mogen geen gemberkoek meer verkopen,' zegt Hanna moedeloos.

' Nella voelt dat de schrandere Hanna naar haar kijkt.


Thea

Want Marens kussen is doorweekt van het zweet en Thea ligt in een deken op haar borst te slapen.


Severina

vrouwelijke variatie op Severinus met het achtervoegsel -ina


Sara

volgens de Hebreeuwse Bijbel de echtgenote en halfzus van de aartsvader Abraham

Sara is de vrouw van Abraham en een van de stammoeders van Israël.


Sabrina

Latijnse schrijfwijze voor de Engelse rivier Severn met het achtervoegsel -a


Romy

Romy's (possessive)
Romy's (plural)
Romy'tje (diminutive singular)
Romy'tjes (diminutive possessive)
Romy'tjes (diminutive plural)


Renate

Renate Gerschtanowitz (toen nog Verbaan) schrijft op Instagram dat ze met een "warm gevoel" terugkijkt op haar tijd bij TMF. "Het is nooit meer zo leuk geweest als in die tijd!" De verhalen over wantoestanden herkent ze niet, zegt ze: "De meeste kunstjes qua contracten, werkdruk en seksisme zijn me geflikt na die tijd."


Rebecca

Rebecca Bosman is in december dertig geworden en heeft daar met geen woord over gerept - dat is verfijning.

Ze kijkt uit naar de magie die Rebecca op de planken creëert, maar achter die beschilderde toneelschermen wacht iets veel waarachtigers.


Nicole

variatie van vrouwelijk Nicola, van mannelijk Nicolaas


Natasja

van Russisch Ната́ша, een koosnaam voor Ната́лия (Natálija) "Natalie"


Marina

vrouwelijke variatie van Marinus met het achtervoegsel -ina

niet te verwarren met marina een wat ordinair meisje


Marie-Claire

Ik heb mijn oog laten vallen op een übergestileerde design-parmezaanrasp waarover Marie-Claire eens begon toen ik haar vertelde over mijn kookclub.

Ronald Giphart e.a.
 “Een familie en een Griekse god” (2023), The House of Books, ISBN 9789044366471

Wat mij altijd opvalt aan Marie-Claire is dat wanneer zij praat, het lijkt alsof er zes mensen aan het woord zijn: Claire de familieoudste, Claire de oma van Nikki, Claire de diepbedroefde moeder van Lauren en Casper, Claire de weduwe van Arend, Claire de grootaandeelhouder van Van Alphen, Claire die op haar oude dag volgens alle maatstaven nog steeds een aantrekkelijke vrouw is.


Maria

Toen ik de restanten van het eten dat Josh had achtergelaten, in de hiker box deed, haalde ik er een boek uit dat iemand had achter gelaten. Where the Mountain Casts Its Shadow, door Maria Coffey.

Tim Voors
 “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers


Marcellina

vrouwelijke variatie op Marcellus met het achtervoegsel -ina


Madonna

Madonna's (possessive)
Madonna's (plural)
Madonnaatje (diminutive singular)
Madonnaatjes (diminutive possessive)
Madonnaatjes (diminutive plural)


Madonna

samenstelling van ma (bezittelijk voornaamwoord, tegenwoordig mia) "mijn" en donna "vrouwe"


Lynette

Verkeerdelijk afleidbaar van Lynn met het achtervoegsel -ette maar Engelse variant van Welsh Eluned


Linda

Daar is Linda, stipt op tijd.

'Het heeft niets met jou te maken,' zegt Linda op bijna sussende toon, alsof ze mijn verwarring kan lezen.


Joëlle

afgeleid van Joël en met het achtervoegsel -e


Annette

Uit het Frans, afgeleid van Anne met het achtervoegsel -ette


Annet

Alleen Annet omhelst mij niet, maar wrijft fanatiek met haar hand over mijn bovenarm terwijl ze me drie luchtkussen toewerpt.

Nikki zit op haar telefoon, Annet heeft het met Lauren over de zaak en Gijs bestudeert goedkeurend de menukaart.


Anke

Eerst jaagt hij ze doodsangst aan door in het pikkedonker op het glas te tikken en dan vergaat hij al van de pret als hij de, op dat van Anke na, verschrikte gezichten ziet.


Anja

En wanneer we 's avonds laat door de dunne wandjes hoorden dat Ome Theo tegen zijn vrouw Anja, een ietwat uitgeblust type met zwabberhaar, lispelde: 'Ome Theo gaat jou es effe lekker masseren', kreunde mama tegen papa: 'Kunnen we hier alsjeblieft weg?' Maar mama wilde eigenlijk de hele vakantie al weg.


Alexandra

Terlouw was in de jaren 50 tijdens zijn studie natuurkunde in Utrecht wiskundestudente Alexandra van Hulst tegengekomen. Hij zou ruim zestig jaar met haar getrouwd zijn, tot haar overlijden in 2017. Ze kregen vier kinderen, aan wie Terlouw voor het slapen eigen verhaaltjes vertelde. Ze vormden de basis van zijn latere schrijverschap.

Weblink bron
Dik Verkuil
 “Het vertrouwen van Jan Terlouw was zijn kracht en zijn zwakte” (16 mei 2025), NOS


Cornelia

Maren maakte het haar destijds moeilijk en ze kon nog niet op de vriendschap van Cornelia rekenen.

Cornelia staat bij de deur te wachten, en als Nella haar ziet, besterven het nieuws over Johannes en het geheim van de miniatuurmaakster op haar lippen.


Corine

variatie op Corina met het achtervoegsel -ine


Corina

variatie op Cora met het achtervoegsel -ina


Claire

'Nogmaals bedankt voor de uitnodiging, Claire,' zegt hij op zijn empathische toon.


Christina

vrouwelijke variatie van Christiaan met het achtervoegsel -ina


Céline

afgeleid van Marcel en met het achtervoegsel -ine


Caroline

variatie van Carolina met het achtervoegsel -ine

Bovendien is hij nog steeds teleurgesteld dat ik zondag niet met hem en Caroline meevlieg naar Florida.

Anya Niewierra
 “De Camino” (2021), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024582280

Ik herinner me alleen mijn zorg om Caroline en haar vriendinnen.


Bernadette

Uit het Frans, afgeleid van Bernhard met het achtervoegsel -ette


Baukje

Ik ben Krijn van Noordwijk zeer erkentelijk voor het fotograferen van mijn portret. Ook wil ik Claude Ludovicy bedanken voor de foto’s van Forester Pass en slangen. Ten slotte veel dank aan Huib Maaskant, Carlo Groot, Pieter van der Heuvel, Nils Adriaans, Baukje Brugman, Christine Dedding en Char Polak voor hun luisterend oor en adviezen.


Babette

Uit het Frans, afgeleid van Barbara met het achtervoegsel -ette


Sylvana

Vj's als Bridget Maasland, Sylvana Simons, Ruud de Wild, Sascha Visser, Tooske Ragas en Daphne Bunskoek werden er bekend. Miljoenen Nederlanders groeiden op met de Hitzone-cd's van TMF en de TMF Awards.

Weblink bron “30 jaar geleden begon TMF, herinneringen nog springlevend” (1 mei 2025), NOS


Sascha

via Duits Sascha van Russisch Саша, een koosnaam voor Александр (Aleksándr) "Alexander" of Александра (Aleksándra) "Alexandra"


Sarah

'Een picknick zonder mij?' Sarah was in de deuropening van de keuken verschenen, rillend in haar zijden pyjama.

Jessie Burton vert. Marja Borg
 “De muze” (2017), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024574704

Olive zag de vertrouwde reactie; Teresa knipperde met haar ogen, in verwarring gebracht door het lichtblonde haar en de glamour die Sarah uitstraalde, waar ze ook was.


Petronella

'Thea is er niet om ons te redden, Petronella,' zegt Otto.

Jessie Burton vert. Mieke Trouw-Luyckx
 “Het huis aan de Herengracht” (2022), Luitingh-Sijthoff , ISBN 9789024586332

Steek je je neus weer in andermans zaken, Petronella? Deze dingen zijn niet voor jouw ogen bestemd.

'Maar mijn dochter is vandaag jarig, Petronella'.


Pamela

Vrijwel die hele eerste week was de enige die ik sprak een meisje dat Pamela Rudge heette.

Ik kwam tot de conclusie dat Pamela iemand was die haar buik rond eten met cervelaatworst op Leicester Square als een geslaagd avondje uit beschouwde.

Misschien waren sommige van die gedachten van mijn gezicht af te lezen, want Pamela op haar beurt keek me iedere dag weer óf met grote ogen aan, alsof ze zich erover verbaasde dat ik het lef had steeds terug te komen, óf ze straalde een comateuze verveling uit bij het zien van mijn gezicht.


Nora

Nora; meisjesnaam, korte vorm van Eleonora


Martine

variatie op Martina met het achtervoegsel -ine


Mariëtte

Uit het Frans, afgeleid van Marie of Maria met het achtervoegsel -ette