ouleh

uitspraakvariant van wollah of van Arabisch أُولَاءِ vn (ʾulāʾi) "deze", in 2022 bekend geworden door een straatinterview van RUMAG. met "Guccimen" gevolgd door talrijke memes

heus, ook ironisch gebruikt om juist twijfel uit te drukken over wat iemand beweert

Zijn sokken zijn al gewoon 4 keer duurder dan jouw hele outfit ouleh.

Weblink bron
Steve Stiffbone
 “Vandaag maak je kennis met de Nederlandse 'Guccimen' Ouleh!” (27 januari 2022) op vkmag.com


nokay

ja-nee; een instemmende afkeuring of een afkeurende instemming


it giet oan

verbinding van  it en oangean, oorspronkelijk gebruikt in de kaatssport om het begin van een wedstrijd aan te geven en algemeen bekend geworden toen voorzitter H. Kroes van de Elfstedenvereniging in 1997 het doorgaan van de vijftiende Elfstedentocht aankondigde


woela

letterlijke betekenis 'Ik zweer het bij Allah.'


slaap lekker

"Bijvoorbeeld een avondritueel met behulp van visuele aanwijzingen, zoals kaartjes of een boekje. En een vast kort zinnetje als: ‘Slaap lekker, tot morgen!’ Dan weet je kind dat het tijd is om te slapen. Maar óók een ochtendritueel, want dan weet je kind wanneer de nacht begint en eindigt", aldus Engelen.

Weblink bron
Maartje Scheffer
 “Slaapvraag:'Mijn kind komt steeds uit bed'” (30 april 2022) op nu.nl


alsjemenou

samentrekking van als je me nou..., met weglating van een persoonsvorm als "bedriegt" of "belazert", in deze schrijfwijze aangetroffen vanaf 1928 (zie vindplaats hieronder)

‘Alsjemenou,’ zegt ze verbaasd, ‘alleen mams ontbreekt.

Frederik August Betlem
 “Eefje wint een weddenschap.” (1969), Westfriesland, Hoorn, p. 122

‘Nou, daar kunnen ze niet tegen’.
‘Alsjemenou.... Het doet toch geen zeer?’

C.F. van Dam
 “Fred Donders onder de Arabieren.” (1928), Valkhoff, Amersfoort, p. 118


gaan met die banaan

verbinding van  gaan, met, die en banaan afkomstig uit het tv-programma Bananasplit , waarin het vaak door presentator R. Inbar werd gebruikt en later ook gebruikt als naam voor een vergelijkbaar tv-programma
**[3] "banaan" opgevat als verwijzing naar het mannelijke geslachtsdeel

aanmoediging om iets voortvarend te doen

Ze zeggen tegen mij: Henk, moet dat nog, zo'n kolencentrale?. Maar anderen zeggen: gaan met die banaan, investeren!

Weblink bron “'Kolencentrale Eemshaven niet omstreden'” (13 oktober 2011) op nu.nl

om te benadrukken dat iets voortvarend, zonder nadenken wordt gedaan

Het grote verschil echter, is dat deze game permanent free-roaming is. Geen menu's of wat dan ook om aan races mee te kunnen doen. Gewoon een druk op de knop als je bij een verkeerslicht staat en gaan met die banaan.

Weblink bron “Zoals vanouds flitsende screenshots van Burnout Paradise” (6 september 2007) op nu.nl

Robert Schoemacher vindt dat zijn seksleven wel wat aandacht kan gebruiken. Dat zegt hij in een interview met zijn vrouw Claudia in weekblad Party. "Het is erg van ‘gaan met die banaan’."

“Robert Schoemacher wil meer romantiek in bed” (16 oktober 2013) op nrc.nl


ora et labora

van Latijn ora et labora, in het Nederlands ook bij protestanten veel gebruikt en door de 19e-eeuwse toneelschrijver H. Heijermans in 1901 gebruikt als naam voor een bekend toneelstuk

je overtuiging geeft je ook de plicht om je zelf te blijven inspannen

In een nis aan de muur blinkt een kan naast een heldere luchter, waarboven een paar boeken met een spinrokken het overoude ‘ora et labora’ verkondigen, dat in zijn rustig rijm de geest van de Moderne Devotie wel het zuiverst weergeeft.

Weblink bron
Gerard Brom
 Hollands binnenhuis in een preek. in: De Nieuwe Taalgids., jrg. 37 nr. (1943), J.B. Wolters, Groningen / Batavia, p. 5


ora et labora

verbinding van  ora, et en labora (de bevelende wijs van orare ww en laborare ww in een nadrukkelijke nevenschikking), bekend geworden als grondslag voor de kloosterregel van Sint-Benedictus en motto van de Benedictijnen


boontje komt om zijn loontje

verbinding van  boontje, komt, om, zijn en loontje, een verwijzing naar een sprookje dat al voorkomt in Klucht van Oene van Jan Vos uit 1662; in dit sprookje lacht een boon zich letterlijk te barsten om het leed dat anderen treft Weblink bron
Jan Vos
 “Klucht van Oene.” (1662), Jacob Lescailje, Amsterdam, A2 r/v op Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/nl-boontje komt om zijn loontje.ogg

dat nadelige gevolg is een goede straf voor eerder verkeerd gedrag

Wolter Kroes heeft uitgehaald naar zijn collega Dries Roelvink. Volgens de zanger is het Roelvinks verdiende loon dat hij vorig weekend moest optreden in een lege partytent. (…) „Ik vind het lullig om te zeggen, maar boontje komt om zijn loontje.”

Weblink bron
Lara Zevenberg
 “Wolter Kroes haalt uit naar Dries Roelvink” (1 juli 2014) op nu.nl


neuh

op te vatten als samentrekking van nee tw en euh tw , als voorzichtige ontkenning aangetroffen vanaf 1956 (zie vindplaats hieronder)

nou nee; niet echt; nee, moet dat nu echt

Op de vraag of dit goed genoeg was voor goud in Sotsji antwoordde Kramer ontwijkend: "Neuh."

Weblink bron
Nando Boers
 “Kramer voelt olympische vorm naderen” (12 januari 2013) op nu.nl

Omdat er goede, reeds bestaande vertalingen konden worden gebruikt, wordt die pretentie regelmatig waargemaakt, maar de kwaliteit van andere, kennelijk speciaal voor deze uitgave gemaakte, vertalingen is wisselvallig - van (vaak) ‘verrassend mooi’ tot ‘mwah’ en ‘neuh’.

Arie Pos
 Besprekingen : Theo Hermans (ed.), A Literary History of the Low Countries. in: Internationale Neerlandistiek., jrg. 48 nr. 3 (oktober 2010), Amsterdam University Press, Amsterdam, ISBN 9789089642875, p. 82

Met de kabelsteek,” zei ze hardop. „Neuh,” zei de oude vrouw, „dit is de kabelsteek niet, Leida.” Maar zij luisterde niet naar wat haar moeder zei en nadat zij naar bed was gegaan, lag zij nog lange tijd wakker.

Kees van Ginneken
 Honderdvijftig huizen in: Beatrijs , jrg. 14 nr. 35 (1 september 1956), Spaarnestad, Haarlem, 18 [25]


uhm

in meerdere talen voorkomend opvulklank, die in een gesprek aangeeft dat de spreker met een verder antwoord komt, maar daar even kort over nadenkt, zie ehm

uiting die tijd om na te denken invult, voorafgaand aan een reactie of voortzetting daarvan

Uhm, dat zou eventueel kunnen.

‘Altijd dat commentaar van docenten: “Zo Maria. Wat is dat?” “Uhm... een ding.” “Ga je het nog afmaken?” “Het is af.” Ik verlang ernaar om klaar te zijn met mijn opleiding. Niet elke dag iemand die meekijkt met wat je maakt, niet alles hoeven uitleggen en verantwoorden.

Maria Barnas interview
 Ik geloof gewoon niet in fantasie in: Vooys., jrg. 16 nr. 3 (juli 1998), Vooys, Utrecht, p. 52


euhm

in meerdere talen voorkomend opvulklank, die in een gesprek aangeeft dat de spreker met een verder antwoord komt, maar daar even kort over nadenkt, zie ehm.
**[2] ook gebruikt om te beklemtonen wat erop volgt

‘Wordt het geen tijd dat we teruggaan Jonas?’
‘Euhm, oké, even kijken, we kwamen van daar, of nee van dáár, ....’

Weblink bron
Janice Lenaerts
 Het Vieille mysterie in:
Renata de Bies (ed.)
 Zoete pennenvruchten. Switi tori. Een Surivlaamse verhalenbundel. (2007), Marjan Knockaert, Antwerpen, p. 84

geeft een korte denkpauze aan die het vervolg benadrukt

Gewapend met die papieren sommeerde AfriCanHelp hun debiteur om te betalen. Prompt kregen ze een tegenvoorstel: laten we onze openstaande vorderingen tegen elkaar wegstrepen! Want - euhm - wij krijgen namelijk nog 38.000 euro van jullie, maar als blijk van goede wil laten we het verschil van 8.000 euro wel zitten.

Weblink bron “Handige jongens bij die goede doelen” (28 april 2015) op nu.nl


hmpf

tussenwerpsel dat een zekere mate van onverschilligheid of relativering ten opzichte van hetgeen meestal meteen erna volgt uitdrukt, soms ook een soort frustratie

Hmpf, het is ook wat.

Hmpf, daar ga ik toch niets mee doen.


cf.

Wisselingen van vertelperspectief en zelfs het gebruik van meervoudige ik-vertellers komen in de Nederlandse literatuur vanzelfsprekend al langer voor, bijvoorbeeld in De wereld een dansfeest (1938) van Arthur van Schendel, maar na de oorlog, toen de Amerikaanse literatuur hier massaal doordrong, is de invloed van W. Faulkner en zijn roman As I Lay Dying (1930) wellicht van doorslaggevend belang geweest. Cf. M. Janssens 1985c en 1986.

Hugo Brems
 “Altijd weer vogels die nesten beginnen. Geschiedenis van de Nederlandse literatuur 1945-2005. : Aantekeningen”, 5de druk (2016), Bert Bakker, Amsterdam, ISBN 9789035141018, p. 698


confer

De rouw die belangrijk is in het derde distichon (confer de ‘teloorgegaanheid’ met erfenis uit het vorige gedicht (…)) heeft te maken met het verlies van poëzie, en die poëzie is slechts een deel van een hele levenshouding die bijna uitgestorven is.

Anneleen De Coux
 “‘De ornamentenversierde cither heraangeraakt’. De metapoëzie van Jacques Hamelink.”, proefschrift (2012), Vrije Universiteit Brussel, p. 570


hatsekiedee

variant van hatsikidee, in de betekenis "frivool" aangetroffen in 1967; vaak als stopwoord gebruikt door het personage Lowieke de Vos in de veelbekeken televisieserie De Fabeltjeskrant (1968-1974)

uitroep om een snelle verandering aan te geven

In het kippenhok van de Tilburgse politiek stuiven de veren regelmatig in het rond. (…) Rond de interruptiemicrofoon is het dan een gekakel alsof zojuist Lowieke de Vos is gearriveerd, op zoek naar een lekker hapje. Hatsekiedee!

Weblink bron Gearchiveerde versie
Ben Ackermans
 “Hanig” (3 april 2012) op brabantsdagblad.typepad.com

Dat is nu echt zo’n plaat van hatsekiedee we zullen eens even twaalf kantjes volmaken.

Kuyper
 Fascinerende soul van Sy Slone in: Algemeen Dagblad , jrg. 24 nr. 57 (5 juli 1969), Stichting Algemeen Dagblad, Rotterdam, p. 21 kol 2


oeh

Een onomatopee, verwant met het Duitse tussenwerpsel uh en het Engelse ugh

Oeh, lekker hè, die chips!

Chantal van Gastel
 “Bestemd voor mij” (2018), Overamstel Uitgevers

Oeh, nou stinkt het nog meer.

Paul van Loon
 “Maanrovers” (2021), WPG Kindermedia


aloha

een groet in het Hawaïaans die onder andere hallo en tot ziens betekent


hemeltjelief

een uitdrukking van milde ontsteltenis en verbazing


blub

klanknabootsing van onder water verdwijnend persoon of ding


blikskaters

In de betekenis van ‘tussenwerpsel: krachtterm’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1914


hieperdepiep

intensiverende samenstellende samenstelling van hiep tw, de lw en piep tw met het invoegsel -er- , soms gebruikt als vervanging van "hiep, hiep, hiep" voor een versterkte vorm van hiep, hiep, hoera!, in deze betekenis aangetroffen vanaf 1947 (zie vindplaats hieronder)

Of de poppen naar de Kneuter luisteren of naar Joosje, dat weet niemand, maar als ’t stukje uit is, zijn ze allemaal tevreden en dan zingen ze nog een daverende hoera met een hieperdepiep voor Joosje en dan is het welletjes geweest.

Frits Hemel
 Jan Klaassen op zolder. in: Edele Brabant, jrg. 2 nr. 7 (24 oktober 1947), Bergmans, Tilburg, p. 7 kol. 2


caramba

ter uitdrukking van (gespeelde) verbazing


c'est la vie

van het Frans
verbinding van  c'est, la en vie