خواندن

forms: خوان

etymology_text: daripada bahasa Proto-Iranian *hwanH- (“to call”), daripada bahasa Indo-Iran Purba *swanH-, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *swenh₂- (“berbunyi”). Banding dengan bahasa Northern Kurdish xwendin, bahasa Latin sonō, bahasa Sanskrit स्वनति (svanati).

مطالعه کردن

sense: baca

آواز خواندن

sense: nyanyi

فَراخواندَن

sense: belajar


بازی کردن

pos: verb

pos_title: Kata kerja

audio: LL-Q9168 (fas)-Afsham23-بازی کردن.wav


نواختن

forms: نواز

etymology_text: Daripada bahasa Proto-Iranian *ni- + *wač- (“sebut, cakap”). Awalan daripada bahasa Proto-Iranian *ní (“bawah”), daripada bahasa Indo-Iran Purba *ní (“bawah, ke”), manakala bahagian kedua daripada bahasa Indo-Eropah Purba *wekʷ- (“bercakap, bertutur”).


title: Berenah

redirect: berenah

pos: hard-redirect


jeng jeng jeng

pos: intj

pos_title: Takrifan

glosses: Kata untuk menunjukkan atau memperkenalkan sesuatu yang telah muncul (terutamanya secara tiba-tiba).

forms: جيڠ جيڠ جيڠ (Jawi)


ombiyo

pos: noun

pos_title: Kata nama

glosses: rumbia; sejenis palma yang menghasilkan sagu


gompomorun

text: Munsikou tokou kumaa di Gompomorun.

translation: Kita bersyukur kepada Pencipta.

hyphenation: gom‧po‧mo‧run


pongiumbalan

text: Nakalantoi o pongiumbalan do borud dii.

translation: Uji kaji tikus tersebut berjaya

hyphenation: po‧ngi‧um‧ba‧lan

rhymes: -lan


solindang

etymology_text: Daripada bahasa Melayu selendang.

hyphenation: so‧lin‧dang

rhymes: -ɗaŋ

rhymes: -aŋ


mesin

glosses: Suatu alat yang menggunakan suatu sumber tenaga untuk menjalankan satu-satu fungsi atau perbuatan.

forms: ميسين (Jawi)

etymology_text: daripada bahasa Inggeris machine.

jentera

other: mé·sin

ipa: /mesin/

ipa: [ˈmesɪn]

ipa: [ˈmesen]

rhymes: -in


mesin

etymology_text: daripada bahasa Belanda machine, daripada bahasa Perancis machine, daripada bahasa Middle French machine, daripada bahasa Latin māchina, daripada bahasa Doric Greek μᾱχανᾱ́ (mākhanā́).

jentera

sense: Suatu alat yang menggunakan suatu sumber tenaga untuk menjalankan satu-satu fungsi atau perbuatan.

hyphenation: mê‧sin

ipa: [məˈsɪn]

audio: LL-Q9240 (ind)-Xbypass-mesin.wav


五輪

glosses: konsep berdasarkan 五大 (godai, “lima unsur”):

glosses: lima-lima unsur secara am: 地輪 (jirin), 水輪 (suirin), 火輪 (karin), 風輪 (fūrin), dan 空輪 (kūrin)

glosses: Pemendekan 五輪成身 (gorin jōshin): penerapan lima unsur terhadap kawasan-kawasan khusus badan hingga mencapai 仏身 (busshin, “badan buddha”)

glosses: Sinonim bagi 五体 (gotai): kepala, dua belah lengan dan dua belah lutut badan

glosses: Pemendekan 五輪塔 (gorintō) atau 五輪卒塔婆 (gorin sotoba): pagoda lima cincin

etymology_text: Secara harafiah "lima bentuk cincin".


CD

glosses: Sejenis alat berbentuk cakera untuk memuatkan bahan digital; cakera padat.

forms: سي. دي. (Jawi)

etymology_text: daripada bahasa Inggeris CD, akronim compact disc.

other: si di


Olimpik

pos: unknown

etymology_text: daripada bahasa Inggeris Olympics.

other: O·lim·pik


renang berirama

glosses: Sejenis acara renang melibatkan para peserta berenang dalam gaya tarian seperti balet.

forms: رنڠ برايراما (Jawi)


nyit

text: Nyit engkau dari sini!

translation: Berhambus engkau dari sini!


sopikusai

pos: adj

pos_title: Kata sifat

etymology_text: sopi- + kusai (“lelaki”)

hyphenation: so‧pi‧ku‧sai


reĝo

etymology_text: Daripada bahasa Latin rex (“raja”).


sinoriuk

text: Uhu nopo dilo nga' sinoriuk di lungkitas ku.

translation: Tajuk itu dikaji oleh pensyarah saya.

etymology_text: soriuk (“kaji”) + -in-

hyphenation: si‧no‧riuk


soriukon

text: Rusap nopo dilo nga' soriukon di dokutul.

translation: Ubat itu akan dikaji oleh doktor.

etymology_text: * soriuk (“kaji”) + -on

hyphenation: so‧riu‧kon


puja usia

forms: ڤوجا اوسيا (Jawi)


Mappeddi

text: Mappeddi ati ku

translation: Sakit hati ku


ޚަބަރު

etymology_text: daripada bahasa Arab خَبَر (ḵabar) melalui bahasa Parsi.

ނޫސް

sense: berita

hyphenation: ޚަ‧ބަ‧ރު


ނޫސް

etymology_text: Daripada bahasa Inggeris news.


މެއި

etymology_text: daripada bahasa Inggeris May


ޖޫން

etymology_text: daripada bahasa Inggeris June


ތާރީޚު

etymology_text: daripada bahasa Arab تاريخ melalui bahasa Parsi.

hyphenation: ތާ‧ރީ‧ޚު


ދިވެހި

etymology_text: ދޫ (dū, “pulau”, asalnya *ދިވު *divu) + ވެހި (vehi, “penghuni”).

hyphenation: ދި‧ވެ‧ހި


ދޫ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa .

ipa: [d̪uː]


ދޫ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa ; banding dengan bahasa Assam দীয়া (dia), bahasa Sinhala දිව (diva).

ގަން

sense: pulau


ގަން

ipa: [ɡən̪]


ސެޕްޓެމްބަރ

etymology_text: daripada bahasa Inggeris September.


ބަލަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බලනවා (balanavā)

hyphenation: ބަ‧ލަ‧ނީ


އާއި

pos: conj

pos_title: Kata hubung

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala හා (hā, “dengan”).

hyphenation: އާ‧އި


އެކު

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala එකතු (ekatu).

hyphenation: އެ‧ކު


އެކެއް

ipa: /ekeʔ/

ipa: [ekeʔ]


ތިނެއް

etymology_text: daripada bahasa .

ipa: /t̪in̪eʔ/

ipa: [t̪in̪eʔ]


ހަތަރެއް

ipa: /hət̪əɾeʔ/

ipa: [hət̪əɾeʔ]


ފަހެއް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala පස (pasa).

ipa: /fəheʔ/

ipa: [fəheʔ]


ބޮޑު

ipa: /boɖu/

ipa: [boɖu]


ދިގު

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Sinhala දිග (diga), දිගු (digu).

ކުރު

sense: panjang, tinggi


ފުޅާ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala පළළ් (paḷaḷ)

hyphenation: ފު‧ޅާ


ބޯ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බෝ (bō).

ބުއްދި

sense: fikiran, akal, minda

ipa: /boː/

ipa: [boː]


ބޯ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බොහෝ (bohō)


ބަރު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බර (bara, “berat, payah, penting”). Bentuk kembar kepada ބަރި (bari), ބަރަ (bara), and ބަރާ (barā)

hyphenation: ބަ‧ރު


ކުޑަ

ހުޅު

sense: kecil, halus

hyphenation: ކު‧ޑަ


ކުޑަ

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala කුඩ (kuḍa).


ކުރު

etymology_text: daripada bahasa , varian खर्व (kharva). Kognat dengan bahasa Tamil குறு (kuṟu).

ipa: [kuɾu]


ތުނި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala තුනු (tunu).


މީހާ

forms: މީހުން

etymology_text: Perluasan މީސް (mīs), daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala මිනිහා (minihā).

އަންހެނާ

sense: lelaki


ކުއްޖާ

etymology_text: Banding dengan bahasa Malayalam കുഞ്ചി (kuñci, “yang kecil”).

ދަރު

sense: kanak-kanak

hyphenation: ކުއް‧ޖާ


އަނބި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala අඹු (am̆bu).

hyphenation: އަ‧ނބި


ފިރި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala පිරිමියා (pirimiyā). Bentuk kembar kepada ފިރިހެމި (firihemi) and ފިރިހެން (firihen)

hyphenation: ފި‧ރި


ބައްޕަ

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala බප (bapa).

އައްޕަ

sense: bapa, ayah

hyphenation: ބައް‧ޕަ


ޖަނަވާރު

hyphenation: ޖަ‧ނަ‧ވާ‧ރު

ipa: /d͡ʒən̪əʋəːru/

ipa: [d͡ʒən̪əʋəːɾu]


މަސް

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Hindi मछली (machlī).

ipa: /mas̺/

ipa: [mäs̺]


މަސް

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala මස් (mas).


މަސް

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa .


ބަޅު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බලු (balu, “anjing”).


ކުއްތާ

etymology_text: daripada bahasa Hindi कुत्ता (kuttā).


އުކުނު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala උකුණු (ukuṇu, “kutu”).

ސެއްޅި

sense: kutu

hyphenation: އު‧ކު‧ނު


ހަރުފަ

etymology_text: Pinjaman awal daripada bahasa Sanskrit सर्प (sarpá), oleh kerana rotik yang dikekalkan. Kognat dengan bahasa Sinhala සර්ප (sarpa). Bentuk kembar kepada ހަފު (hafu)

hyphenation: ހަ‧ރު‧ފަ


ފަނި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala පණුවා (paṇuvā, “ulat”).

hyphenation: ފަ‧ނި


ފަނި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala පැණි (pæṇi).


ގަސް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ගස (gasa, “pokok, tumbuhan”). Bentuk kembar kepada ގަހާ (gahā) and ގެހި (gehi).

ipa: /ɡas/

ipa: [ɡäs̺]


ވެލި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala වැලි (væli).

hyphenation: ވެ‧ލި


ދަނޑި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala දඬු (dan̆ḍu).

hyphenation: ދަ‧ނޑި


އޮށް

etymology_text: Daripada terdahulu, daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa .

ipa: /oʂ/

ipa: [oh]


ތޮށި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala තොට (toṭa) dan bahasa Pali tittha.

hyphenation: ތޮ‧ށި


މާ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala මා (mā). Bentuk kembar kepada މަހާ (mahā)

ipa: /məː/

ipa: [məː]


ހަން

etymology_text: :Templat:sa-root daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit संज्ञा (saṃjñā́).

ipa: /han̪/

ipa: [häŋ]


ހަން

glosses: Sejenis panggilan pertolongan daripada sesebuah bot atau pulau.


ލޭ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ලේ (lē).


ކަށި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කටුව (kaṭuva, “duri”).

hyphenation: ކަ‧ށި


ބިސް

etymology_text: Akhirnya daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බිජ්ජ (bijja).

ipa: /bis̺/

ipa: [bis̺]


ނަގޫ

etymology_text: daripada bahasa melalui bentuk *nāṅgūla. Kognat dengan bahasa Sinhala නගුල (nagula).

ipa: /naɡuː/


ލޯ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ලෝ (lō). Bentuk kembar kepada ލޯނެތަވަ (lōnetava).

ipa: /loː/

ipa: [loː]


ނޭފަތް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala නහය (nahaya).

ipa: /n̪eːfət̪/

ipa: [n̪eːfəjʔ]


ދަތް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala දත (data), bahasa Hindi दाँत (dā̃t) dan bahasa Gujarati દાંત (dānt).

ipa: /d̪at̪/

ipa: [d̪æʔ]


ދަތް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala දත් (dat)


ކަކޫ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කකුල (kakula, “kaki”).

hyphenation: ކަ‧ކޫ


އަތް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala අත (ata).

ipa: /at̪/

ipa: [æʔ]


ހިތް

etymology_text: daripada bahasa . Bentuk kembar kepada ހިޔަ (hiya) and ހިތަނީ (hitanī)

ipa: /hijʔ/

ipa: [hijʔ]


އަންނަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ආ (ā, “datang, tiba, hadir”).

hyphenation: އަން‧ނަ‧ނީ


އަންނަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala අඳිනවා (an̆dinavā).


ދެނީ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala දෙනවා (denavā, “beri”).

hyphenation: ދެ‧ނީ


ކުޅެނީ

etymology_text: Daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කෙළිනවා (keḷinavā).

hyphenation: ކު‧ޅެ‧ނީ


ކަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කනවා (kanavā).

hyphenation: ކަ‧ނީ


ބޮނީ

etymology_text: bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala බොනවා (bonavā).

hyphenation: ބޮ‧ނީ


އިރު

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ඉර (ira).

ipa: [iɾu]


ހަނދު

etymology_text: bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala හඳ (han̆da).

hyphenation: ހަ‧ނދު


ތަރި

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , perluasan तारा (tārā). Kognat dengan bahasa Sinhala තරු (taru), තරුව (taruva).

ނަކަތް

sense: bintang

hyphenation: ތަ‧ރި


ނަކަތް

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala නැකත (nækata).

ގުރަހަ

sense: planet

hyphenation: ނަ‧ކަތް


ފެން

etymology_text: daripada bahasa , , from bahasa .


ކުޅި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කුළු (kuḷu, “tengik, hancing”).

hyphenation: ކު‧ޅި


ލޮނު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ලුණු (luṇu).

hyphenation: ލޮ‧ނު


ގާ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ගල (gala). Bentuk kembar kepada ގަލާ (galā) and ގިރި (giri).

ހިލަ

sense: batu

ipa: /ɡaː/

ipa: [ɡaː]


ފަސް

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala පස් (pas) dan bahasa Pali paṃsu.

ipa: /fas/

ipa: [fäs̺]


ވިލާ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala වලා (valā).

ipa: [ʋiləː]

ipa: [ʋeləː]


ވައި

etymology_text: daripada bahasa .

ipa: /ʋəi/

ipa: [ʋæː]


އަޅި

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala අළු (aḷu).

hyphenation: އަ‧ޅި


މަގު

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa .

hyphenation: މަ‧ގު


ރަތް

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Sinhala රතු (ratu).

ipa: /ɾat̪/

ipa: [ɾæʔ]


ރީނދޫކުލަ

etymology_text: ރީނދޫ (rīnadū, “kunyit”) + ކުލަ (kula, “warna”)

hyphenation: ރީ‧ނދޫ‧ކު‧ލަ


ރަންގު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala රඟ (ran̆ga)

hyphenation: ރަން‧ގު


ކަޅު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කළු (kaḷu) dan bahasa Hindi काला (kālā). Bentuk kembar kepada ކަޅި (kaḷi).

hyphenation: ކަ‧ޅު


ރޭގަނޑު

etymology_text: Daripada ރޭ (rē, “malam”) + ގަނޑު (ganaḍu).

hyphenation: ރޭ‧ގަ‧ނޑު

ipa: /ɾeː.ɡə.ᶯɖu/

ipa: [ɾeː.ɡə.ᶯɖu]


ރޭ

etymology_text: daripada bahasa , varian , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala රෑ (rǣ).

ipa: /ɾeː/


ދުވަސް

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit दिवस (divasa). Bentuk kembar kepada ދާ (dā)

hyphenation: ދު‧ވަސް


އަހަރު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala අවුරුද්ද (avurudda).

hyphenation: އަ‧ހަ‧ރު


ގޯސް

އަސްބަ

sense: buruk

ipa: /ɡoːs̺/

ipa: [ɡoːs̺]


ބަދު

etymology_text: daripada bahasa Parsi بَد. Kognat dengan bahasa Urdu بَد (bad).

ގޯސް

sense: jahat

hyphenation: ބަ‧ދު


ވެޑެ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala වද (vada).

hyphenation: ވެ‧ޑެ


ތޫނު

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala තියුණු (tiyuṇu).

hyphenation: ތޫ‧ނު


ކޮށި

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කොටුව (koṭuva, “kandang, kubu, istana”) dan bahasa Urdu کوتھَرِ (kothrī, “bilik kecil”). Bentuk kembar kepada ކޮޓަރި (koṭari), ކޮށާރު (koshāru), ކޮޑި (koḍi), ކޯއްޓޭ (kōṭē), and ކޮޓި (koṭi)

hyphenation: ކޮ‧ށި


ތެތް

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala තෙත් (tet).

ipa: /t̪et̪/

ipa: [t̪ejʔ]


ކައިރި

etymology_text: Kognat dengan bahasa Sinhala කාර (kāra, “berdekatan”).

ގާތް

sense: dekat

hyphenation: ކަ‧އި‧ރި


ކައިރި

pos: adv

pos_title: Adverba


ނަން

etymology_text: :Templat:PIE word daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala නම (nama).

ipa: [n̪ən̪]


එක

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa .


දෙක

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , diubah melalui analogi dengan එක (eka, “satu”).


තුන

etymology_text: daripada bahasa Pali tīṇi, tiṇṇaṃ, daripada bahasa Sanskrit त्रि (tri), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *tréyes.


හතර

etymology_text: daripada bahasa , चत्वारस् (catvāras), daripada bahasa , bentuk neuter *kʷetwóres.


දිග

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ދިގު (digu).

hyphenation: දි‧ග


බර

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ބަރު (baru, “berat, payah”).

hyphenation: බ‧ර


තාත්තා

etymology_text: daripada bahasa Tamil தாத்தா (tāttā).


පණුවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ފަނި (fani, “ulat”).

hyphenation: ප‧ණු‧වා


ගස

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ގަސް (gas).

hyphenation: ග‧ස


දත

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ދަތް (dat).

hyphenation: ද‧ත


දිව

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa .


කකුල

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ކަކޫ (kakū).

ipa: [kakulə]


අත

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi އަތް (at).


බොනවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ބޮނީ (bonī).


luminansan

text: Luminansan oku disio do paatod iri suat.

translation: Saya telah berharap kepadanya untuk menyampaikan surat tersebut.

hyphenation: lu‧mi‧nan‧san

rhymes: -san


දන්නවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ދަންނަނީ (dannanī).

ipa: [danːəʋaː]


නිදනවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ނިދަނީ (nidanī)


ނިދަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala නිදනවා (nidanavā).

hyphenation: ނި‧ދަ‧ނީ


මැරෙනවා

etymology_text: daripada bahasa .

ipa: [mærenəwaː]


ගහනවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ޖަހަނީ (jahanī, “pukul”).

hyphenation: ග‧හ‧න‧වා


ޖަހަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ගහනවා (gahanavā, “pukul”).

hyphenation: ޖަ‧ހަ‧ނީ


කපනවා

etymology_text: bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ކަފަނީ (kafanī, “potong”).

hyphenation: ක‧ප‧න‧වා


ކަފަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala කපනවා (kapanavā, “potong”).

hyphenation: ކަ‧ފަ‧ނީ


එනවා

etymology_text: Akhirnya daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Konkani येव्चे (yevce), bahasa Marathi येणे (yeṇe).


දෙනවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ދެނީ (denī, “beri”).

hyphenation: දෙ‧න‧වා


ගණිනවා

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ގުނަނީ (gunanī).

hyphenation: ග‧ණි‧න‧වා


ގުނަނީ

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Sinhala ගණිනවා (gaṇinavā) dan bahasa Pali gaṇeti.

hyphenation: ގު‧ނަ‧ނީ


ඔය

glosses: sungai; terutamanya yang berparas rendah ketika musim kering.


ගල

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ގަލާ (galā, “batu”), bahasa Rusia гора (gora, “gunung”).


අහස

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit आकाश (ākāśa).


හිම

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit हिम (hima).


දුම

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Dhivehi ދުން (dun).

ipa: [dumə]


සිසිල්

etymology_text: daripada bahasa . Bentuk kembar kepada සිසිර (sisira).

ipa: [sisil]


pointulid

text: Ii Augustus Caesar nopo nga songulun lundu di pointulid.

translation: Augustus Caesar adalah sang pemimpin sejati.

etymology_text: poN- + tulid

hyphenation: poin‧tu‧lid

rhymes: -lid

rhymes: -id


subo

glosses: memasukan benda ke dalam sesuatu dengan cara membuang.

hyphenation: su‧bo

rhymes: -ɓɔ


buwahan

text: Landu' maymu' in buwahan binī hi Nursiba dayn tabu' sin Sandakan.

translation: Buah langsat yang dibeli oleh Nursiba dari Pasar Sandakan sangat manis.

etymology_text: Bandingkan bahasa Cebuano buwahan


bagting

text: Matanug in bagting ha iskul.

translation: Loceng di sekolah berbunyi nyaring.


otili

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *kasuli. Bandingkan bahasa Bikol Central kasili dan bahasa Cebuano kasili.

hyphenation: o‧ti‧li


nacak

glosses: Bermain dengan alat sulit sendiri atau bahagian-bahagian badan lain secara seksual, lancap.

other: na·cak


biyawa'o

etymology_text: daripada bahasa Proto-Philippine *bayawak, dari bahasa Melayu-Polinesia Purba *bayawak. Bandingkan bahasa Tagalog bayawak dan bahasa Melayu biawak, bahasa Indonesia biawak and bahasa Kadazandusun biavak.


kisunduan

text: Kisunduan moti ilo parai.

translation: Padi itu mempunyai semangat.

text: I Loli nopo nga songulun tanak di kisunduan.

translation: Loli ialah seorang anak yang bersemangat.

hyphenation: ki‧sun‧duan


purimono

text: Intangai iti mato ku om purimono tupus ku kumaa diya," ka disio kumaa doho.

translation: Lihat mataku dan rasakan cinta ku padamu", katanya kepadaku.

hyphenation: pu‧ri‧mo‧no


suguto'

text: Suguto' kagu binoros ku ditinu.

translation: Ulang semula apa saya cakap tadi.


kointalangan

text: Orotian nangku kointalangan tinahak ku?.

translation: Adakah penerangan yang saya berikan difahami?.

hyphenation: koin‧ta‧la‧ngan


title: Sompuun

redirect: sompuun


sumado'

text: Sumado dokoyu ilo manuk.

translation: Kamu berikan makanan pada ayam itu.

etymology_text: * sumad (“memberi makan”) + -o

hyphenation: su‧ma‧do'

rhymes: -dɔʔ


nopuhunan

text: Nopuhunan oku do tontolu.

translation: Saya kempunan telur.

etymology_text: no- + puhun

hyphenation: no‧pu‧hu‧nan


sumisi

glosses: sesuatu yang dipercayai dikeluarkan oleh kilat

hyphenation: su‧mi‧si

rhymes: -si


बहुत

forms: بہت

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa Indo-Eropah Purba *bʰenǵʰ- (“tebal”). Perkembangan daripada kata nama menjadi kata sifat dipengaruhi , daripada Sanskrit प्रभूत (prabhūta). Banding dengan bahasa Bengali বহুত (bohut), bahasa Gujarati બહુ (bahu).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बहुत.wav


कुछ

pos: pron

pos_title: Kata ganti nama

etymology_text: Melalui metatesis, daripada bahasa Hindi Kuno कछु (kachu), daripada bahasa , daripada bahasa , bentuk neuter tunggal कश्चिद् (kaścid, “seseorang”) (asal कोई (koī, “sesiapa”)). Bunyian -ch- memaparkan -śc- dalam bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-कुछ.wav


थोड़ा

forms: تھوڑا

etymology_text: daripada bahasa :Templat:inc-ext, daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Punjabi ਥੋੜਾ (thoṛā), bahasa Gujarati થોડું (thoḍũ), bahasa Marathi थोडे (thoḍe), bahasa Bengali থোড়া (thōṛa).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-थोड़ा.wav


दूसरा

forms: دوسرا

etymology_text: daripada bahasa , daripada द्विः (dviḥ, “dua”) + सर (sara, “tali”) dengan unsur pertama menuruti bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-दूसरा.wav


बड़ा

forms: بڑا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada वृद्ध (vṛddha). Banding dengan bahasa Punjabi ਵੱਡਾ (vaḍḍā), bahasa Bengali বড় (boṛ), bahasa Marathi बडा (baḍā), bahasa Assam বৰ (bor), bahasa Sinhala වඩා (vaḍā, “lebih”), bahasa Sindhi وَڏو / वॾो (ʋaɗo), bahasa Romani baro.

छोटा

sense: besar

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बड़ा.wav


लंबा

forms: لمبا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Marathi लांब (lāmb).

छोटा

sense: tinggi (orang)


चौड़ा

forms: چوڑا

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa . Selain itu, ia mungkin daripada bahasa :Templat:inc-ext. Banding dengan selari semantik bahasa Sanskrit चतुष्क (catuṣka, “diperbuat daripada empat; halaman”), asal bahasa Hindi चौक (cauk). Banyak bahasa Indo-Arya Baharu mengekalkan erti "halaman" itu.
Kognat dengan bahasa Punjabi ਚੌੜਾ (cauṛā), bahasa Nepal चौडा (cauḍā), bahasa Gujarati ચોડું (coḍũ), bahasa Bengali চওড়া (coōṛa), bahasa Odia ଚଉଡ଼ା.

ipa: [ˈt͡ʃɔːɽaː]

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-चौड़ा.wav


गाढ़ा

forms: گَاڑَھا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada akar गाह् (gāh). Kognat dengan bahasa Nepal गाढा (gāḍhā), bahasa Sindhi ڳاڙهو / ॻाढ़ो, bahasa Gujarati ગાઢું (gāḍhũ), bahasa Marathi गाढ (gāḍh), bahasa Kholosi gahro.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-गाढ़ा.wav


भारी

forms: بھاری

etymology_text: Dipinjam terus daripada bahasa Sanskrit भारी (bhārī) atau daripada bahasa , daripada bahasa .:Templat:surf.

भारा

sense: berat

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-भारी.wav


छोटा

forms: چھوٹا

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Nepal छोटो (choṭo, “kecil”), bahasa Gujarati છોટું (choṭũ), bahasa Punjabi ਛੋਟਾ (choṭā, “kecil”), bahasa Odia ଛୋଟ (choṭô, “kecil, sedikit”), bahasa Assam ছোট (süto, “junior, gred rendah”), bahasa Sinhala චූටි (cūṭi, “kecil”).

बड़ा

sense: kecil, sedikit

hyphenation: छो‧टा

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-छोटा.wav


तंग

forms: تنگ

etymology_text: daripada bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-तंग.wav

rhymes: -ə̃ŋɡ


पतला

forms: پتلا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Gujarati પાતળું (pātaḷũ), bahasa Marathi पातळ (pātaḷ), bahasa Odia ପାତଳ (pātôlô), bahasa Bengali পাতলা (patola), bahasa Assam পাতল (patol).

मोटा

sense: nipis, kurus

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पतला.wav


औरत

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Arab عَوْرَة (ʕawra).

hyphenation: औ‧रत

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-औरत.wav

rhymes: -ət̪


महिला

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit महिला (mahilā).


आदमी

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Arab آدَمِيّ (ʔādamiyy, “manusia”), daripada آدَم (ʔādam, “Adam”),

जानवर

sense: manusia

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-आदमी.wav


इंसान

forms: انسان

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Arab إِنْسَان (ʔinsān). Banding dengan bahasa Bengali ইনসান (insan), bahasa Punjabi ਇਨਸਾਨ (insān).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-इंसान.wav


मनुष्य

forms: مَنُشیَہ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit मनुष्य (manuṣya).


बच्चा

forms: بچہ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Middle Persian wck' (waččag, “kanak-kanak, bayi”), daripada bahasa Proto-Iranian *wacáh, daripada bahasa Indo-Iran Purba *watsás. Bentuk kembar kepada बछड़ा (bachaṛā, “calf, child, boy”), terus daripada bahasa Sanskrit वत्स (vatsá).

hyphenation: बच्चा

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बच्चा.wav

rhymes: -ət̪t͡ʃɑː


पत्नी

forms: پتنی

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पत्नी (patnī).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पत्नी.wav


पति

forms: پتی

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पति (pati).

शौहर

sense: suami

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पति.wav


माता

forms: ماتا

अंबा

sense: ibu

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-माता.wav


पिता

forms: پتا

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पिता (pitā)

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पिता.wav


जानवर

forms: جانور

etymology_text: daripada bahasa . :Templat:surf. Banding dengan bahasa Assam জানোবাৰ (zanübar), bahasa Bengali জানোয়ার (janoẇar), bahasa Dhivehi ޖަނަވާރު (janavāru), bahasa Gujarati જાનવર (jānvar), bahasa Marathi जनावर (janāvar), bahasa Punjabi ਜਾਨਵਰ (jānvar).

जंतु

sense: haiwan

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जानवर.wav


मछली

forms: مچھلی

etymology_text: daripada bahasa :Templat:inc-ext, daripada bahasa :Templat:inc-ext, daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Awadhi मछरी (machrī), bahasa Gujarati માછલી (māchlī), bahasa Konkani मासोळी (māsoḷī), bahasa . Bentuk tambahan -𑀮- (-la-) nampaknya tersebar daripada rumpun Hindi Timur.

माही

sense: ikan

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-मछली.wav


माही

forms: ماہی

etymology_text: daripada bahasa . Bentuk kembar kepada मत्स्य (matsya).


माही

etymology_text: Banding dengan bahasa Punjabi ਮਾਹੀ (māhī).


मत्स्य

glosses: Sejenis avatar dewa Vishnu yang menyerupai ikan

forms: متسیہ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit मत्स्य (mátsya), daripada bahasa Indo-Iran Purba *mátsyas.


चिड़िया

forms: چڑیا

etymology_text: daripada bahasa , bentuk feminin , daripada bahasa , चटक (caṭaka). Kognat dengan bahasa Bengali চড়ুই (coṛui), bahasa Assam চৰাই (sorai).

गौरैया

sense: burung pipit

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-चिड़िया.wav


कुत्ता

forms: کُتّا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , mungkin daripada bahasa , daripada bahasa (banding dengan bahasa Proto-Iranian *kútah), mungkin asal bunyian, mungkin membayangkan Wanderwort berbanding keturunan Proto-Indo-Iran. Banding dengan bahasa Sanskrit कुर्कुर (kurkura), कुक्कुर (kukkura) yang mungkin juga asal bunyian.

श्वान

sense: anjing

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-कुत्ता.wav

rhymes: -ɑː


जूँ

forms: جوں

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जूँ.wav


साँप

forms: سانپ

etymology_text: daripada bahasa , melalui pemanjangan dan pendengungan, daripada bahasa . Bentuk kembar kepada सर्प (sarp), suatu tatsama. Kognat dengan bahasa Marathi साप (sāp).

नाग

sense: ular

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-साँप.wav


कीड़ा

forms: کیڑا

कीट

sense: serangga

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-कीड़ा.wav


पेड़

forms: پیڑ

etymology_text: Daripada bahasa Indo-Arya Purba *peḍ-, daripada sekeluarga perkataan India bererti "benda mencapah", dan berkait dengan bahasa Sanskrit पिण्ड (piṇḍa, “longgokan”). Banding dengan bahasa Punjabi ਪੇੜ (peṛ).

दरख़्त

sense: pokok, tumbuhan

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पेड़.wav


दरख़्त

forms: درخت

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Punjabi ਦਰਖ਼ਤ (darxat), bahasa Rajasthani दरखत (darakht).

पेड़

sense: pokok

rhymes: -əkʰt̪


जंगल

forms: جنگل

बन

sense: hutan

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जंगल.wav


डंडा

forms: ڈنڈا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Bengali ডান্ডা (ḍanḍa), bahasa Punjabi ਡੰਡਾ (ḍaṇḍā)


फल

forms: پھل

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , biasanya disifatkan sebagai pinjaman daripada bahasa Proto-Dravidian *paẓam (“buah matang”). Kognat dengan bahasa Gujarati ફળ (phaḷ), bahasa Nepal फल (phala), bahasa Marathi फळ (phaḷ), bahasa Rajasthani फळ.

rhymes: -əl


बीज

forms: بیج

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit बीज (bī́ja). Bentuk kembar kepada बीआ (bīā), sejenis tadbhava.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बीज.wav


पत्ता

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit पत्त्र (páttra). Bentuk kembar kepada पता (patā).

पत्ती

sense: daun

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पत्ता.wav


जड़

forms: جڑ


छाल

forms: چھال

etymology_text: daripada bahasa , from bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-छाल.wav


फूल

forms: پھول

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa .
Kognat termasuk bahasa Assam ফুল (phul), bahasa Bengali ফুল (phul), bahasa Bhojpuri फूल (phūl), bahasa Gujarati ફૂલ (phūl), bahasa , bahasa Marathi फूल (phūl), bahasa Nepal फुल (phula), bahasa Odia ଫୁଲ (phuḷô), bahasa Punjabi پھل / ਫੁੱਲ (phulla), dan bahasa Sindhi ڦل (phulu).

पुष्प

sense: bunga

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-फूल.wav


पुष्प

forms: پشپ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पुष्प (púṣpa).


घास

forms: گھاس

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada घस् (ghas, “makan”).

चारा

sense: makanan binatang

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-घास.wav


रस्सी

forms: رسی

etymology_text: daripada bahasa Punjabi ਰੱਸੀ (rassī), daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit रश्मि (raśmi), daripada bahasa Indo-Iran Purba *raćmíš. Bentuk kembar kepada रास (rās).

डोरी

sense: tali

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-रस्सी.wav


चमड़ी

forms: چمڑی

etymology_text: istilah feminin bagi चमड़ा (camaṛā).

त्वचा

sense: kulit (manusia)


त्वचा

forms: توچا

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit त्वच् (tvác), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *twek-.

चमड़ी

sense: kulit

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-त्वचा.wav


मांस

forms:
مانس
ماس

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Gothic 𐌼𐌹𐌼𐌶 (mimz) dan bahasa Albania mish.

गोश्त

sense: daging


गोश्त

forms: گوشت

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Assam গোছ (güs), bahasa Bengali গোশত (gōśot), bahasa Punjabi ਗੋਸ਼ਤ (gośat).


ख़ून

forms: خون

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Bengali খুন (khun), bahasa Gujarati ખૂન (khūn), bahasa Marathi खून (khūn), bahasa Punjabi ਖ਼ੂਨ (xūn), bahasa Kannada ಖೂನಿ (khūni).

audio: LL-Q1617 (urd)-Syamantak07-خُون.wav

rhymes: -uːn


हड्डी

forms: ہڈی

etymology_text: daripada bahasa Northwestern Indo-Aryan (asal bahasa Punjabi ਹੱਡੀ (haḍḍī)), daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit हड्ड (haḍḍa). :Templat:surf.

अस्थि

sense: tulang

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-हड्डी.wav


अस्थि

forms: استھ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit अस्थि (asthi).


हड्डा

forms: ہڈا

etymology_text: daripada bahasa Northwestern Indo-Aryan (asal bahasa Punjabi ਹੱਡਾ (haḍḍā), ਹੱਡੀ (haḍḍī)), daripada bahasa , daripada bahasa , juga asal हाड़ (hāṛ).


चरबी

forms: چربی

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Assam চৰ্বি (sorbi), bahasa Bengali চর্বি (corbi), bahasa Kannada ಚರ್ಬಿ (carbi), bahasa Odia ଚର୍ବି (côrbi).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-चरबी.wav


अंडा

forms: اَنْڈَا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , आण्ड (āṇḍá) atau अण्डक (aṇḍaka). Bentuk kembar kepada आँड़ (ā̃ṛ). Banding juga dengan bahasa Nepal अण्डा (aṇḍā), bahasa Punjabi ਆਂਡਾ (āṇḍā), bahasa Sindhi آنو / आनो, bahasa Gujarati ઈંડું (īṇḍũ), bahasa Marathi अंडे (aṇḍe), bahasa Konkani अंडें (aṇḍẽ), bahasa Chittagonian আণ্ডা.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-अंडा.wav


सींग

forms: سینگ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada *ćr̥Hnám terdahulu, daripada bahasa , daripada *ḱerh₂- (“kepala, tanduk”). Kognat dengan bahasa Marathi शिंग (śiṅg), bahasa Sylheti ꠢꠤꠋ (hiṅ), bahasa Assam শিং (xiṅ). Bentuk kembar kepada शृंग (śŕṅg), sejenis tatsama.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सींग.wav


पूँछ

forms: پونچھ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Punjabi ਪੁੱਛ (puccha).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पूँछ.wav


पंख

forms: پَنکھ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Bentuk kembar kepada पाँख (pā̃kh) and पंखा (paṅkhā).

पर

sense: sayap


बाल

forms: بال

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Assam বাল (bal, “bulu pubis”).

केश

sense: rambut


केश

forms: کیش

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit केश (kéśa). Kognat dengan bahasa Marathi केस (kes).


सिर

forms: سر

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Parsi سر (sar) (daripada bahasa ) dan bahasa Avesta 𐬯𐬁𐬭𐬀 (sāra). Bentuk kembar kepada सर (sar, “kepala”) and सिरा (sirā, “permulaan”).

सर

sense: kepala

दिमाग़

sense: otak, fikiran


कान

forms: کان

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Bentuk kembar kepada कर्ण (karṇ); suatu tatsama.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-कान.wav


आँख

forms: آنکھ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₃ekʷ- (“mata; lihat”). Banding dengan bahasa Pali akkhi, bahasa Romani jakh, bahasa Punjabi ਅੱਖ (akkha), bahasa Assam আখি (akhi, “mata; simpul di buluh”). Kognat dengan bahasa Inggeris eye.

sense: mata

दृष्टि

sense: pandangan

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-आँख.wav


नाक

forms: ناک

etymology_text: daripada bahasa .

नासा

sense: hidung

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-नाक.wav


मुँह

forms: مُن٘ہ

etymology_text:
daripada bahasa , , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa .
Bentuk kembar kepada मुख (mukh), sebuah tatsama.

मुख

sense: mulut

चेहरा

sense: muka

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-मुँह.wav


दाँत

forms: دانت

etymology_text: daripada bahasa . Bentuk kembar kepada दंत (dant) and दंदान (dandān).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-दाँत.wav


जीभ

forms: جیبھ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Banding dengan bahasa Gujarati જીભ (jībh), bahasa Konkani जीभ (jībh), bahasa Nepal जिब्रो (jibro), bahasa Punjabi ਜੀਭ (jībh), bahasa Bengali জিভ (jibh), bahasa Marathi जीभ (jībh), bahasa Romani čhib, bahasa Sinhala දිව (diva), bahasa Inggeris tongue. Bentuk kembar kepada जिह्वा (jihvā) and ज़बान (zabān), tatsama serta pinjaman Parsi.

रसना

sense: lidah

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जीभ.wav


नाख़ुन

forms: ناخن

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-नाख़ुन.wav


पैर

forms: پیر

etymology_text: daripada bahasa :Templat:inc-ext.

पाँव

sense: kaki

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पैर.wav


टाँग

forms: ٹانگ

etymology_text: daripada bahasa , mungkin akhirnya asal daripada bahasa Munda. Kognat dengan bahasa Nepal टाङ (ṭāṅa), bahasa Marathi तङ्गड (taṅgaḍ), bahasa Bengali ঠেং (ṭheṅ), bahasa Assam ঠেং (theṅ).


घुटना

forms: گھٹنا

etymology_text: daripada bahasa / घुट (ghuṭa). Banding dengan bahasa Marathi गुडघा (guḍghā).


घुटना

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , asal bahasa Dravidian dan/atau bunyian.


हाथ

forms: ہاتھ

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada *ǵʰes-. Kognat dengan bahasa Parsi دست (dast), bahasa Avesta 𐬰𐬀𐬯𐬙𐬀 (zasta), bahasa Bengali হাত (hat), bahasa Punjabi ਹਸਤ (hast), bahasa Romani vast, bahasa Marathi हात (hāt) dan bahasa Punjabi ਹੱਥ (hattha).
Bentuk kembar kepada हस्त (hast), sebuah tatsama, dan दस्त (dast), pinjaman Parsi-Arab.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-हाथ.wav


पेट

forms: پیٹ

etymology_text: daripada bahasa , bahasa ; akhirnya daripada bahasa Proto-Dravidian *poṭṭ-.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पेट.wav


पीठ

forms: پیٹھ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पीठ (pīṭha).


पीठ

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , v bahasa . Kognat dengan bahasa Punjabi ਪਿੱਠ (piṭṭh), bahasa Avesta 𐬞𐬀𐬭𐬱𐬙𐬀 (paršta), bahasa Parsi پشت (pošt, “belakang”) dan bahasa Proto-Slavic *pьrstъ.


छाती

forms: چھاتِی

सीना

sense: dada

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-छाती.wav


दिल

forms: دِل

etymology_text: daripada bahasa . Mula-mula muncul sebagai bahasa Hindi Kuno दिल (dila). Bentuk kembar kepada हृदय (hŕday). Kognat dengan bahasa Assam ডিল (dil), bahasa Bengali দিল (dil), bahasa Odia ଦିଲ (diḷô), bahasa , bahasa Marathi दिल (dil), bahasa Gujarati દિલ (dil), bahasa Marwari दिल (dil), bahasa Punjabi ਦਿਲ (dil), bahasa Sindhi دِلُ (dilu).

ipa: /d̪ɪl/

ipa: /d̪il/


जिगर

forms: جگر

यकृत

sense: hati

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जिगर.wav


कलेजा

forms: کلیجا

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit कालेय (kāleya). Banding dengan bahasa , bahasa Magahi 𑂍𑂩𑂵𑂔 (karej), bahasa Marathi काळीज (kāḷīj), bahasa Bengali কলিজা (kolija).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-कलेजा.wav


पीना

forms: پینا

etymology_text: Daripada bahasa , , daripada bahasa Sanskrit पिबति (pibati), daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada *peh₃-, asal bahasa Latin bibō, bahasa Sepanyol beber dan bahasa Perancis boire. Kognat dengan bahasa Gujarati પીવું (pīvũ), bahasa Nepal पिउनु (piunu), bahasa Marathi पिणे (piṇe), bahasa Punjabi ਪੀਣਾ (pīṇā).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पीना.wav


खाना

forms: کھانا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa :Templat:inc-ext. Bentuk kembar kepada खान (khān) and खादन (khādan).

audio: LL-Q1617 (urd)-Syamantak07-کھانا.wav


खाना

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Konkani खाव्चे (khāvce), bahasa Gujarati ખાવું (khāvũ), bahasa Marathi खाणे (khāṇe), bahasa Sindhi کائِڻُ / खाइणु, bahasa Punjabi ਖਾਣਾ (khāṇā) / کھانا (khānā), bahasa Nepal खानु (khānu), bahasa Garhwali खाणु (khāṇu), bahasa Bhojpuri खाईल (khāīl), bahasa Bengali খাওয়া (khaōẇa), bahasa Assam খা (kha), bahasa Sylheti ꠈꠣꠃꠣ (xáua), bahasa Rajbanshi खाबा, bahasa Sinhala කනවා (kanavā), bahasa Dhivehi ކަނީ (kanī).


काटना

forms: کاٹنا

etymology_text: Akhirnya daripada bahasa Sanskrit कर्तति (kartati, “potong”). Banding dengan bahasa Punjabi ਕੱਟਣਾ (kaṭṭaṇā).

खर्च करना

sense: belanja (duit, masa dll.)

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-काटना.wav


थूकना

forms: تھوکنا

etymology_text: daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Gujarati થૂંકવું (thūṅkavũ).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-थूकना.wav


फूँकना

forms: پھونکنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , dipanjangkan daripada akar फूत् (phūt) atau pembentukan berbalik daripada फूत्कार (phūtkāra, “menghembus”). Kognat dengan bahasa Nepal फुक्नु (phuknu), bahasa Gujarati ફૂંકવું (phūṅkavũ), bahasa Marathi फुंकणे (phuṅkṇe).


सांस लेना

forms: سانس لینا

etymology_text: Secara harafiah, "mengambil nafas".


हँसना

forms: ہنسنا

etymology_text: daripada bahasa , from bahasa . Cognate with bahasa Punjabi ਹੱਸਣਾ (hassaṇā), bahasa Nepal हाँस्नु (hā̃snu).

मुस्कुराना

sense: senyum


देखना

forms: دیکھنا

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa , 𑀤𑀔𑀢𑀺 (dakhati /dakkhati/), daripada bahasa , *दृक्षति (*dṛkṣati), dengan suatu cara berkait dengan akar दृश् (dṛś). Kognat dengan bahasa Nepal देख्नु (dekhnu), bahasa Bengali দেখা (dekha), bahasa Sinhala දකිනවා (dakinavā).
Turner mencadangkan bunyi -e- terbit daripada analogi dengan Sanskrit प्रेक्षते (prekṣate, “lihat”) daripada प्रेक्ष् (prekṣ, “lihat”), gabungan प्र- (pra-) + ईक्ष् (īkṣ, “lihat, tengok”).

मिलना

sense: temu

ध्यान रखना

sense: jaga (sesuatu)

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-देखना.wav


सुनना

forms: سننا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Kognat dengan bahasa Nepal सुन्नु (sunnu), bahasa Assam শুনা (xuna).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सुनना.wav


जानना

forms: جاننا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada *ǵneh₃- (“tahu”). Kognat dengan bahasa Marathi जाणणे (jāṇṇe), bahasa Inggeris Kuno cnāwan (asal bahasa Inggeris know). Banding dengan bahasa Sanskrit जाना (jānā) + अनीयं (anīyaṃ).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जानना.wav


सोचना

forms: سوچنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada akar शुच् (śuc). Banding dengan bahasa Punjabi سوچنا / ਸੋਚਣਾ (socṇā), bahasa Sindhi سوچڻ / सोचणु (socaṇu), bahasa Nepal सोच्नु (socnu), bahasa Assam সুচা (xusa), bahasa Odia ଶୋଚିବା (śocibā, “ratap”).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सोचना.wav


सूँघना

forms: سونگھنا

etymology_text: daripada bahasa , , daripada bahasa Sanskrit *शृङ्खति (*śṛṅkhati, “bau”), daripada *शृङ्ख् (*śṛṅkh). Banding dengan bahasa Sanskrit शिङ्घति (śiṅghati).


डरना

forms: ڈرنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit दरति (darati, “berasa takut”).

hyphenation: डर‧ना

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-डरना.wav

rhymes: -əɾnɑː


सोना

forms: سونا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada सुवर्ण (suvárṇa), daripada सु- (su-, “baik, elok”) + वर्ण (varṇa, “rona, warna”). Seasal dengan bahasa Marathi सोने (sone), bahasa Punjabi ਸੋਨਾ (sonā), bahasa Nepal सुन (suna), bahasa Gujarati સોનું (sonũ), bahasa Odia ସୁନା (sunā), bahasa Bengali সোনা (śōna), bahasa Assam সোণ (xün).


सोना

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Nepal सुत्नु (sutnu).


मरना

forms: مرنا

etymology_text: daripada bahasa , मरति (marati), daripada bahasa , ditemakan daripada bahasa , daripada bahasa . Seasal dengana bahasa Nepal मर्नु (marnu).

hyphenation: मर‧ना

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-मरना.wav


मारना

forms: مارنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada akar मृ (mṛ). Seasal dengan bahasa Nepal:Templat:ne-l, bahasa Assam মাৰা (mara).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-मारना.wav

rhymes: -ɑːɾnɑː


लड़ना

forms: لڑنا

etymology_text: daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Bengali লড়া (loṛa), bahasa Gujarati લડવું (laḍvũ), bahasa Marathi लढणे (laḍhṇe).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-लड़ना.wav


बंटना

etymology_text: Pembentukan tak transitif biasa daripada बांटना (bā̃ṭnā).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बंटना.wav


भोंकना

etymology_text: daripada bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-भोंकना.wav


खरोंचना

forms: کهرونچنا

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-खरोंचना.wav


खोदना

forms: کهودنا

etymology_text: Daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Punjabi ਖੋਦਣਾ (khodṇā), bahasa Gujarati ખોદવું (khodvũ), bahasa , bahasa Nepal खोदनु (khodanu), bahasa Bengali খোদা (khōda).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-खोदना.wav


तैरना

forms: تیرنا

etymology_text:
daripada bahasa , daripada paduan* bahasa , daripada bahasa . Ini ialah etonim तिरना (tirnā).
* bahasa , daripada bahasa , atau , daripada bahasa . Ini ialah etonim पैरना (pairnā).
Dalam semua kes, daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Akar Sanskrit ialah तॄ (tṝ).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-तैरना.wav


खेलना

forms: کھیلنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada akar bahasa . Banding dengan bahasa Nepal खेल्नु (khelnu), bahasa Marathi खेळणे (kheḷṇe), bahasa Konkani खेळ्चे (kheḷce), bahasa Bengali খেলা (khela) dan bahasa Assam খেলা (khela).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-खेलना.wav


गाना

forms: گانا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Assam গান (gan), bahasa Bengali গান (gan), bahasa Gujarati ગાણું (gāṇũ), bahasa Marathi गाणे (gāṇe), bahasa Punjabi ਗਾਣਾ (gāṇā). Bentuk kembar kepada गान (gān), suatu tatsama.

गीत

sense: lagu

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-गाना.wav


गाना

etymology_text: daripada bahasa , daripada akar गै (gai, “nyanyi”).


बहना

forms: بہنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Marathi वाहणे (vāhṇe), bahasa Bengali বহা (boha)/বওয়া (bôoẇa), bahasa Assam বোৱা (büa). Seasal juga dengan bahasa Inggeris weigh.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बहना.wav


जमना

forms: جَمْنَا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada akar यम् (yam). Seasal dengan bahasa Gujarati જામવું (jāmvũ), bahasa Marathi जमणे (jamṇe), bahasa Bengali জমা (joma), bahasa Assam জমা (zoma).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-जमना.wav


सूजना

forms: سُوجْنَا

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Punjabi ਸੁੱਜਣਾ (sujjaṇā) / سُجّݨا (sujjṇā), ਸੋਜ (soj) / سوج (soj), bahasa Sindhi سُڄَڻُ / सुॼणु, سوڄِ / सोॼि, bahasa Gujarati સૂજવું (sūjvũ), સોજો (sojo), bahasa Marathi सुजणे (sujṇe), सुज (suj), bahasa Sinhala ඉදෙනවා (idenavā), bahasa Kholosi sojo.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सूजना.wav


सूरज

forms: سورج

etymology_text: Pinjaman semi-learned daripada Sanskrit सूर्य (sū́rya). Bentuk kembar kepada सूर्य (sūrya).

sense: Matahari

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सूरज.wav


चांद

forms: چاند

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit चन्द्र (candra). Kognat dengan bahasa Bengali চাঁদ (cãd), bahasa Punjabi ਚੰਦ (cand)

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-चांद.wav


तारा

forms: تارا

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit तारा (tārā), Bentuk kembar kepada सितारा (sitārā).

सितारा

sense: bintang

पुतली

sense: anak mata

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-तारा.wav


पानी

forms: پَانِی

etymology_text: daripada bahasa Hindi Kuno पांनी (pā̃nī), daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Bentuk kembar kepada पानीय (pānīya).

जल

sense: air

hyphenation: पा‧नी

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पानी.wav


बरसात

forms: برسات

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Berkait dengan बरस (baras).

वर्षा

sense: hujan

rhymes: -ɑːt̪


नदी

forms: ندی

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit नदी (nadī́).

सरिता

sense: sungai

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-नदी.wav


झील

forms: جھیل

etymology_text: daripada bahasa (banding dengan bahasa , ), daripada bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-झील.wav


समंदर

forms: سمندر

etymology_text: Pinjaman semi-learned daripada Sanskrit समुद्र (samudra). Bentuk kembar kepada समुद्र (samudra).

सागर

sense: laut


नमक

forms: نمک

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Assam নিমখ (nimokh), bahasa Bengali নিমক (nimok), bahasa Gujarati નમક (namak), bahasa Punjabi ਨਮਕ (namak).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-नमक.wav


पत्थर

forms: پتھر

etymology_text: daripada bahasa Northwestern Indo-Aryan, asal bahasa Punjabi ਪੱਥਰ (patthar), daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit प्रस्तर (prastara). Menggantikan bahasa Hindi Kuno पाथर (pāthara) jati.

संग

sense: batu

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पत्थर.wav


रेत

forms: ریت

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , mungkin berasal bukan Arya, dan mungkin dipinjam daripada bahasa Munda.

बालू

sense: pasir

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-रेत.wav


धूल

forms: دھول

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada *dʰewh₂- (“smoke”). Seasal dengan bahasa Lithuania dúlis dan bahasa Latin fūlīgō. Bentuk kembar kepada धूलि (dhūli), suatu tatsama.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-धूल.wav


धरती

forms: دھرتی

etymology_text: daripada bahasa

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-धरती.wav

rhymes: -iː


बादल

forms: بادل

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit वार्दल (vārdala) (banding dengan bahasa Punjabi ਬੱਦਲ਼ / بدࣇ (baddaḷ), bahasa Gujarati વાદળ (vādaḷ), bahasa Marathi वादळ (vādaḷ) dan bahasa Bengali বাদল (badol)), daripada वार्द (vārda, “memberi air; awan hujan”), gabungan वार् (vār, “air”) + द (da, “beri”); unsur pertama daripada bahasa Indo-Iran Purba *wáHr̥ (“air; hujan”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₂wer- ~ *weh₁r- (“air, hujan, aliran”). Seasal dengan bahasa Parsi باران (“hujan”), بارش (asal bahasa Hindi बारिश (bāriś)), bahasa Ossetia уарын (waryn, “hujan”), bahasa Avesta 𐬬𐬀𐬭 (var, “hujan”), bahasa Luwian 𒉿𒀀𒅈 (wār, “air”), bahasa Old Norse vari (“cecair, air”), bahasa Latvia jūra (“laut”) dan bahasa Latin ūrīna (asal bahasa Inggeris urine), Avara.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बादल.wav


धुंध

etymology_text: daripada bahasa , daripada धूम (dhūma, “asap, jerebu”) + अन्ध (andha, “buta”).

कोहरा

sense: kabus, jerebu

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-धुंध.wav


आसमान

forms: آسمان

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Indo-Iran Purba *Háćmā, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₂éḱmō. Seasal dengan bahasa Sanskrit अश्मन् (aśman) dan mungkin bahasa Inggeris hammer. Banding dengan bahasa Bengali আশমান (aśman), bahasa Gujarati આસમાન (āsmān), bahasa Marathi अस्मान (asmān), bahasa Nepal अस्मान (asmāna), bahasa Punjabi ਅਸਮਾਨ (asmān).

आकाश

sense: langit

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-आसमान.wav


बर्फ़

forms: برف

etymology_text: daripada bahasa . Banding dengan bahasa Assam বৰফ (boroph), bahasa Bengali বরফ (boroph), bahasa Gujarati બરફ (baraph), bahasa Marathi बर्फ (barph), bahasa Nepal बरफ (barapha), bahasa Punjabi ਬਰਫ਼ (baraf); semuanya pinjaman Parsi.

हिम

sense: ais, air beku

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बर्फ़.wav


धुआँ

forms: دھواں

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa . Bentuk kembar kepada धूम (dhūm), suatu tatsama. Seasal dengan bahasa Bengali ধোঁয়া (dhō̃ẇa)

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-धुआँ.wav


आग

forms: آگ

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa .
Bentuk kembar kepada अग्नि (agni), suatu tatsama.

आतिश

sense: api

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-आग.wav


राख

forms: راکھ

etymology_text: daripada bahasa .

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-राख.wav


जलना

forms: جَلْنا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa .

hyphenation: जल‧ना


जलाना

forms: جلانا

etymology_text: daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Marathi जाळणे (jāḷṇe).


सड़क

forms: سڑک

etymology_text: daripada bahasa :Templat:inc-ext, daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Bengali সড়ক (śoṛok), bahasa Gujarati સડક (saḍak), bahasa Marathi सडक (saḍak) dan bahasa Odia ସଡ଼କ.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सड़क.wav


पहाड़

forms: پہاڑ

etymology_text: daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Nepal पहाड (pahāḍa), bahasa Punjabi ਪਹਾੜ (pahāṛ), bahasa Gujarati પહાડ (pahāḍ), bahasa Bengali পাহাড় (pahaṛ), bahasa Assam পাহাৰ (pahar), bahasa Sylheti ꠙꠣꠀꠠ (faaṛ).

पर्वत

sense: gunung


रात

forms: رات

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa . Bentuk kembar kepada रात्रि (rātri), suatu tatsama.

दिन

sense: malam

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-रात.wav


दिन

forms: دن

etymology_text: daripada bahasa , akhirnya daripada bahasa Indo-Eropah Purba *dyew-.

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-दिन.wav


पूरा

forms: پورا

etymology_text:
daripada bahasa , daripada bahasa , daripada bahasa Indo-Eropah Purba *pleh₁- (“mengisi”). Berkait dengan bahasa Jerman Tinggi Lama foll, bahasa Old Norse fullr (asal bahasa Norway, bahasa Sweden full dan bahasa Denmark fuld), bahasa Jerman voll, bahasa Belanda vol, bahasa Gothic 𐍆𐌿𐌻𐌻𐍃 (fulls), bahasa Lithuania pilnas, bahasa Slav Gereja Kuno плънъ (plŭnŭ), bahasa Latin plēnus, bahasa Yunani Purba πλήρης (plḗrēs) dan πλέως (pléōs), bahasa Old Irish lán dan bahasa Inggeris full.
Bentuk kembar kepada पूरक (pūrak), suatu tatsama.


नया

forms: نیا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa , नव्य (návya) (asal bahasa Bhojpuri नया (nayā)), daripada bahasa , daripada bahasa (asal bahasa Kamkata-viri nuĩ), daripada bahasa (asal bahasa Inggeris new). Bentuk kembar kepada नव्य (navya).

नूतन

sense: baharu

ipa: [n̪əˈja(ː)]

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-नया.wav


पुराना

forms: پرانا

etymology_text: :Templat:der+:Templat:inc-ext, daripada bahasa Sanskrit पुराण (purāṇa). Bentuk kembar kepada पुराण (purāṇ) and पुरान (purān).

प्राचीन

sense: purba

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-पुराना.wav


अच्छा

forms: اچھا

etymology_text: daripada bahasa Northwestern Indo-Aryan (asal bahasa Punjabi ਅੱਛਾ (acchā)), daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit अच्छ (accha). Menggantikan आछा (āchā) jati dengan asal sama.

बुरा

sense: baik, bagus

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-अच्छा.wav


बुरा

forms: برا

etymology_text: Daripada bahasa , dengan etimologi selanjutnya tidak diketahui. Seasal dengan bahasa Punjabi ਬੁਰਾ (burā, “bad”), bahasa Sindhi بُرو (buro, “jahat”), bahasa Nepal बुरो (buro, “jahat”), bahasa Odia ବୁରା (burā, “buruk”), bahasa Marathi बुरा (burā, “buruk”), bahasa Gujarati બૂરું (būrũ, “buruk”). Sebilangan daripada ini mungkin pinjaman Hindi.

अच्छा

sense: buruk

दुष्ट

sense: jahat

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-बुरा.wav


सड़ा

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सड़ा.wav


सीधा

forms: سیدھا

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-सीधा.wav


गोल

forms: گول

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit गोल (gola).

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-गोल.wav


तीखा

forms: تیکھا

etymology_text: daripada bahasa , daripada bahasa Sanskrit तीक्ष्ण (tīkṣṇa, “sharp”), akhirnya daripada bahasa Indo-Eropah Purba *(s)teyg-.

मिर्ची

sense: pedas, panas

audio: LL-Q1568 (hin)-AryamanA-तीखा.wav


taasakon

glosses: kukup (lumpur yang ditimbunkan oleh air di sepanjang tebing sungai atau laut)

hyphenation: taa‧sa‧kon

rhymes: -kɔn

rhymes: -ɔn


monobon

text: Kada lihuai pmonobon ilo totobon do walai.

translation: Jangan lupa menutup pintu rumah.

hyphenation: mo‧no‧bon


parinta

etymology_text: daripada bahasa Melayu perintah.

kaladjaan

sense: kerajaan


utut

text: Mabahu' tuud in utut hi Jamal!

translation: Kentut Jamal sangatlah berbusuk!

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *qutut, dari bahasa Melayu-Polinesia Purba *qətut, dari bahasa Austronesia Purba *qətut.


tagi

etymology_text: Daripada bahasa Melayu tagih

hyphenation: ta‧gi

rhymes: -ɡi


monogulu

text: Au tokou kawasa monogulu molohing do makan.

translation: Kita tidak boleh mendahului orang tua makan.

hyphenation: mo‧no‧gu‧lu


talab

glosses: kawasan yang direbak api semasa melakukan pembakaran

hyphenation: ta‧lab

rhymes: -laɓ

rhymes: -aɓ


momobigod

text: Yau no i momobigod doho do watu.

translation: Dialah yang melontar saya dengan batu.

hyphenation: mo‧mo‧bi‧god

rhymes: -ɡod


gatod

glosses: serangga yang bersarang dengan tanah pada tiang

hyphenation: ga‧tod

rhymes: -tɔd

rhymes: -ɔd


karibuni

pos_title: Kata seru

glosses: jamak bagi karibu: selamat datang! (kepada ramai orang)


tangki'

etymology_text: Daripada bahasa Melayu tangki

hyphenation: tang‧ki'

rhymes: -kiʔ


tantadan

text: Apagon gatang do paha' do tantadan id badi.

translation: Madu kelulut di tamu sangat mahal


tauk

text: Kitak tauk sik nya udah pindah ke Sarikei?

translation: Kamu tahu tak dia sudah pindah ke Sarikei.

hyphenation: ta‧uk

rhymes: -uʔ


tataba'

text: Haro tataba' di aki.

translation: Aki ada tongkat sakti.

hyphenation: ta‧ta‧ba'

rhymes: -ɓaʔ


tataba'

glosses: akan mendapat sesuatu dengan kuasa ghaib


wulu tangkis

text: Au kapamain i Aron do pomoinan badminton tu' naraag ilo wulu tangkis dau.

translation: Aron tidak dapat bermain badminton kerana bulu tangkis miliknya telah rosak.

hyphenation: wu‧lu‧tang‧kis


wotuhon

text: Barait dilo nopo nga wotuhon di Aki.

translation: Barait itu dianyam oleh Aki.

hyphenation: wo‧tu‧hon


yamut

text: Yamut lo walai ku.

translation: Rumah saya kotor.

hyphenation: ro‧mos

rhymes: -mɔs

rhymes: -ɔs


နည်း

etymology_text: Daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *niŋ (“cara, kaedah”). Secara alternatif, daripada bahasa Pali naya; dalam kes ini, ialah Bentuk kembar kepada နယ (na.ya.).


တစ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m-t(w)əj-n ~ m-ti-s.


နှစ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-ni(ː)ŋ ~ s-nik. Kognat dengan bahasa S'gaw Karen နံၣ် (neè).


သုံး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g-sum (“three”). Kognat dengan bahasa Tibet གསུམ (gsum).


လေး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese လိယ်း (liy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-ləj-t ~ s-rəj-t (“berat”). Kognat dengan bahasa Nuosu ꇖ (ly) (seperti dalam ꀉꇖ (ax ly, “berat”)), bahasa Jingpho li (“berat”), bahasa Drung vli (“berat”), bahasa Tibet ལྕི་བ (lci ba, “berat”), ལྗིད་པ (ljid pa, “berat”) dan bahasa Naxi lee.


လေး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese လိယ် (liy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba. Kognat dengan bahasa S'gaw Karen ချံၣ် (khleè), bahasa Naxi leemei, bahasa Jingpho kung-li.


ငါး

forms: ကောင်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *ŋa², daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-ŋja. Kognat dengan bahasa , bahasa Tibet ཉ (nya), dan bahasa Min Timur 魚 (ngṳ̀).


ကြီး

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *b-gryas (“tua”). Banding dengan bahasa Cina 耆 (“tua”).


ရှည်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *s-r(i/u)ŋ (“panjang”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *drjang (“panjang”).


ကျယ်ဝန်း

etymology_text: ကျယ် (kyai, “luas”) + ဝန်း (wan:, “keliling”)


သေး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *z(y)əy (“kecil”); banding dengan bahasa Cina Kuno細 (“kecil”) (STEDT).


သေး

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *g-ts(y)i-t/n (“kencing”); banding dengan bahasa Tibet གཅིན། (gcin, “air kencing”). Bentuk kembar kepada ဆီး (hci:) (STEDT).


တို

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *dəw¹ (“pendek”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *dəw (“pendek”) (STEDT).


ကျဉ်းကျပ်

etymology_text: ကျဉ်း (kyany:) + ကျပ် (kyap)


ပါး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba. Kognat dengan bahasa Nuosu ꁧ (bbo), bahasa Jingpho pha (“nipis”), bahasa Drung ba (“nipis”) (> svba (“menjadikan nipis”)), bahasa S'gaw Karen ဘူ (boo, “nipis”).


ပါး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m/s-ba (“pipi”).


nakayamut

text: Nakayamut no kasut nu.

translation: Kasut kamu sudah menjadi kotor.


မိန်းမ

forms:
ယောက်
ဦး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese မိယ်မ (miy ma). Unsur pertama datang daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-mi(j)-n (“orang, manusia”); kognat dengan bahasa Cina 民 (“orang”).


လင်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *b/m-laŋ, bahasa Sino-Tibet Purba *b/m-laŋ (“zakar; lelaki; suami”). Kognat dengan bahasa Cina 郎.


အမေ

etymology_text: အ- (a.-) + မေ (me); daripada bahasa Sino-Tibet Purba *mow (“ibu; wanita”).


အမိ

etymology_text: Daripada အ- (a.-) + မိ (mi.).

အမေ

sense: ibu

audio: LL-Q9228 (mya)-咽頭べさ-အမိ.wav


အဖ

etymology_text: အ- (a.-) + ဖ (hpa.), unsur kedua daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *pʷa (“bapa, suami, orang”).


တိရစ္ဆာန်

etymology_text: Pinjaman daripada bahasa Pali tiracchāna, daripada bahasa Sanskrit तिरश्चीन (tiraścīna, “melintang”); merujuk daripada perihal haiwan berjalan dengan empat kaki berbanding menegak.

audio: တိရစ္ဆာန် my.ogg


တိရစ္ဆာန်

audio: တိရစ္ဆာန် mnw.ogg


ငှက်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-ŋak (“burung”).


ခွေး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ခုယ်း (khuy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *d-kʷəj-n. Banding dengan bahasa Tibet ཁྱི (khyi, “anjing”).


သန်း

glosses: Sejenis pokok yang diperoleh daripadanya nila; Terminalia oliveri.

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *s(y)ar.


မြွေ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese မြုယ် (mruy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-b/m-ruːl (“snake”). Seasal dengan bahasa Tibet སྦྲུལ (sbrul) dan bahasa Mandarin 虺 (huǐ).


သစ်သီး

etymology_text: သစ် (sac, “kayu”) + အသီး (a.si:, “bauh”)


မြက်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m-ljak ~ mrak ~ mruk.


လွန်

ipa: /lwɛ̃ɴ²²/

audio: LL-Q9228 (mya)-Cepyita-လွန်rk.wav

ipa: /lwãɪɴ²²/


သွေး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-hjwəj-t. Kognat dengan bahasa Cina 血 (xuè) dan bahasa Nuosu ꌦ (sy).


အရိုး

etymology_text: အ- (a.-) + ရိုး (rui:, “tulang”); kata dasar daripada bahasa Sino-Tibet Purba *rus.


ချို

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *krəw (“tanduk”).


ချို

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *kyəw (“manis”). Kognat dengan bahasa Nuosu ꐔ (qy, “manis”), bahasa Lolopo ci (“manis”), bahasa Rawang kí dan bahasa Naxi qiq (“manis”).


အမြီး

etymology_text: အ (a.) + မြီး (mri:), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-maj ~ m-raj.


ဆံ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *(t)sam.


အမွေး

etymology_text: အ- (a.-) + မွေး (mwe:); kata dasar daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s/r-m(u/i/ja)l. Seasal dengan bahasa Lolopo me (“bulu”), bahasa Drung meul (“bulu”), bahasa Jingpho mun (“pelepah”).


နား

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r/g-na.


နား

etymology_text: Bentuk gabungan အနား (a.na:).


နားရွက်

etymology_text: နား (na:, “telinga”) + ရွက် (rwak, “layar”)


နှာ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-na ~ s-naːr. Seasal dengan bahasa Tibet སྣ (sna, “hidung”).


နှာခေါင်း

etymology_text: နှာ (hna, “hidung”) + ခေါင်း (hkaung:, “kepala”)


ပါးစပ်

etymology_text: ပါး (pa:, “pipi”) + စပ် (cap, “tepi, hujung”)


သွား

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s/p-wa. Seasal dengan bahasa Jingpho wa (“tooth”) dan bahasa Tibet སོ (so).


သွား

etymology_text: bahasa Sino-Tibet Purba *s-wa (“bergerak, pergi, datang”), dilihat sama dengan *s-wa-ŋ. Seasal dengan bahasa Cina Kuno于 (“pergi, teruskan”) (STEDT).


လျှာ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m/s-laj ~ s-lej. Seasal dengan bahasa Tibet ལྕེ (lce) dan bahasa Cina 舌 (shé).


လက်သည်း

etymology_text: လက် (lak, “tangan”) + သည်း (sany:, “kuat”)


ခြေ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ခြိယ် (khriy), bahasa Sino-Tibet Purba *krəj (“kaki, tapak kaki”).


ခြေထောက်

etymology_text: ခြေ (hkre, “kaki”) + ထောက် (htauk, “sokongan”)


ဒူးခေါင်း

etymology_text: ဒူး (du:, “lutut”) + ခေါင်း (hkaung:, “kepala”)


လက်

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese လက် (lak), akhirnya daripada bahasa Sino-Tibet Purba *lak. Seasal dengan bahasa Tibet ལག (lag, “tangan, lengan”) dan bahasa Nuosu ꇇ (lot, “tangan”).


အူ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *wu (“perut; usus; ginjal”). Seasal dengan bahasa Nuosu ꃶ (vu), bahasa .


ရင်

etymology_text: bahasa Sino-Tibet Purba *b/g-raŋ. Seasal dengan bahasa Tibet བྲང (brang, “dada, payudara”).


ရင်

etymology_text: Bentuk lazim လျှင် (hlyang).


အသည်းနှလုံး

etymology_text: အသည်း (a.sany:) + နှလုံး (hna.lum:)


အသည်း

etymology_text: အ- (a.-) + သည်း (sany:); kata dasar daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m-sin (“hati”).


သောက်

etymology_text: Daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *s(y)awk (“payudara; hisap, minum”) (STEDT). Banding dengan bahasa Cina 欶 (shuò, sòu, “hisap”).


စား

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *dza (“to eat”). Kognat termasuk bahasa Cina咀 dan bahasa Tibet ཟ (za).


ကိုက်

etymology_text: daripada bahasa Hindi गज़ (gaz), daripada bahasa .


စုပ်

etymology_text: Banding dengan bahasa Thai สูบ (sùup), bahasa Lao ສູບ (sūp), bahasa Lü ᦉᦳᧇᧈ (ṡub¹), bahasa Khmer ជប់ (cup), ស្រូប (sroup), bahasa Zhuang sup dan cup.


မှုတ်

etymology_text: Daripada bahasa Sino-Tibet Purba *k/s-mut (“tiup”). Seasal dengan bahasa Jingpho mut (“tiup”) dan bahasa Chepang मुत्सा (“tiup”).


ရယ်

etymology_text: Daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-r(j)a-j/s/t. Seasal dengan bahasa Tibet བཞད (bzhad, “gelak, senyum”), bahasa Nuosu ꒉ (yy, “gelak, senyum”) dan bahasa .


မြင်

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese မြင် (mrang).bahasa Sino-Tibet Purba *mraŋ (“lihat”).


walai tapui

text: Akawas no ilo walai tapui.

translation: Rumah api itu sangat tinggi.


mononggolig

text: Ogumu mononggolig pointounda id disan rahat dilo.

translation: Banyak penyelamat yang bersiap sedia di tepi pantai.


jaket pongumolig

text: Mamakai no jaket pongumolig soira mongoi hilo rahat.

translation: Pakai jaket keselamatan ketika pergi ke laut.


jolo

pos_title: Kata tugas

glosses: kata penegas untuk menunjukkan memang demikian halnya, sungguh, sah, benar.

text: Haih jolo ko mung oyak ni?

translation: Eh benarkah apa yang kamu katakan ini?

hyphenation: jo‧lo

rhymes: -lɔ

rhymes: -ɔ


nagsuntuk

text: Nagsuntuk sila duwa.

translation: Mereka bertumbuk satu sama lain.

text: Hisyu nagsuntuk kaymu?

translation: Siapakah yang menumbuk kamu?

etymology_text: Daripada nag- + suntuk.


sagar

glosses: kata yang digunakan untuk mengistilahkan ubi yang suda tua dan mempunyai jaringan-jaringan keras. (kurang sesuai dimakan)


brother

etymology_text: daripada bahasa Inggeris brother.


mogium

text: Mogium i Elly do buuk dau id siriba do todopon.

translation: Elly mencari bukunya di bawah tempat tidur.


better

etymology_text: daripada bahasa Inggeris better.


bubug/lubug

text: bubug/lubug no i Adi tu noontok kanser toun nakatalib.


sili'

glosses: bekas terbuat daripada logam digunakan untuk mendidih (air); ketel


malanjang

text: Ikaw da in malanjang ha iskul niyu?

translation: Adakah hanya awak yang tinggi di sekolah anda?

etymology_text: Daripada ma- + lanjang.


study

etymology_text: daripada bahasa Inggeris study.


magpanayam

text: Magpanayam kita ha guwa'.

translation: Jom kita Bermain di luar.

etymology_text: Daripada mag- + panayam.


free

etymology_text: daripada bahasa Inggeris free.


website

etymology_text: daripada bahasa Inggeris website.


student

etymology_text: daripada bahasa Inggeris student.


tabangi

text: Tabangi niyu siya! Kiyugdan sa siya punglu'.

translation: Tolonglah dia! Dia terkena oleh peluru.

etymology_text: Daripada tabang + -i.


are

text: Pintu nya are.

translation: Pintu itu terbuka.


mamingit

text: Mabaya' aku mamingit iban mu duwm ini.

translation: Saya mahu memancing dengan mu malam ini.

etymology_text: mag- + bingit


lampagak

text: opoto tomod ilo lampagak noonsok di taka ku.


lia

etymology_text: Dari bahasa Melayik Purba *halia, dari bahasa Melayu-Polinesia Purba *laqia (“halia”).

ipa: /liaʔ/


gorpu

text: Au koilo i aki momoguno gorpu maamaso makan.

translation: Terjemahan: Aki tidak tahu menggunakan garfu ketika makan.


mahaggut

etymology_text: Daripada ma- + haggut.

mapasu'

sense: sejuk; dingin


takod surukan

text: oosin tomod takod surukan noonsok di ina.


kulat mato tambang

text: aanau o waig di kulat mato tambang.


download

etymology_text: daripada bahasa Inggeris download.


natugsuk

text: Natugusuk in silikan karita' ta!

translation: Tayar kereta kita tercucuk!

etymology_text: na- + tugsuk.


raung

text: Iya ninga munyi raung maya ujan.

translation: Dia dengar bunyi katak beracun ketika hari hujan.


group

etymology_text: daripada bahasa Inggeris group.


life

etymology_text: daripada bahasa Inggeris life.


share

etymology_text: daripada bahasa Inggeris share.


you

glosses: Kata ganti nama diri kedua; kau, anda, awak

forms:
your
yours
yourself
yourselves

etymology_text:
Daripada bahasa Inggeris Pertengahan you, yow, ȝow (kes objek ye), daripada bahasa Inggeris Kuno ēow (kes datif ġē), daripada bahasa Jermanik Purba *iwwiz (kes datif *jīz), bentuk Barat *izwiz (kes datif *jūz), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *yūs (“kamu”, jamak), *yū́.
Kognat dengan bahasa Scots you, bahasa Saterland Frisian jou, bahasa Frisia Barat jo, bahasa Low German jo, joe dan oe, bahasa Belanda jou dan u, bahasa Jerman Tinggi Pertengahan eu, iu (kata ganti nama objek), bahasa Latin vōs, bahasa Avesta 𐬬𐬋 (vō), bahasa Ashkun yë̃́, bahasa Kamkata-viri šó, bahasa Sanskrit यूयम् (yūyám)
Lihat nota penggunaan. Ye, you dan your ialah kognat bahasa Belanda jij/je, jou, jouw; bahasa Low German ji, jo/ju, jug dan bahasa Jerman ihr, euch dan euer masing-masing. Ye juga merupakan kognat dengan bahasa Denmark I, dan bahasa Sweden I usang.

ipa: /juː/

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-you.wav

ipa: /ju/

ipa: [jʉː]

ipa: [jɪu̯]

ipa: /jʉː/

ipa: /jʉ/

rhymes: -uː

ipa: /jə/

audio: en-us-you unstressed.ogg


time

etymology_text: daripada bahasa Inggeris time.


rusty

glosses: tidak cekap kerana usia tua atau kurang latihan


maleta

etymology_text: daripada bahasa Sepanyol maleta. Bangdingkan bahasa Suluk malita.


sampak

text: Iya benung ngaga sampak.

translation: Dia sedang membuat simpai logam.


sampakun

text: Samapakun ta kaw sa yan bang di' kaw magtabiat marayaw!

translation: Aku akan menamparkan kau kalau tidak berperilaku yang baik!

etymology_text: sampak (“tampar”) + -un


rat

text: Iya rat enggau Michel.

translation: Dia rapat dengan Michel.


drive

etymology_text: daripada bahasa Inggeris drive.


call

glosses: membuat panggilan telefon kepada, menghubungi, memanggil, menelefon

etymology_text: daripada bahasa Inggeris call.


kassang

etymology_text: daripada bahasa Melayu kacang.


kassang

batung

sense: kacang


report

etymology_text: daripada bahasa Inggeris report.


bopa’

text: Onu abarmu bopa’.

translation: Apa khabar pakcik.


mangingista'

text: In ama' ku hambuuk mangingista'

translation: Ayah ku seorang nelayan

etymology_text: Daripada mang- + ista', dengan penggandaan di kata dasar. Banding dengan bahasa Tagalog mangingisda.


hās

text: In hās, kabugaan sin manga tau.

translation: Ular itu ialah ditakuti oleh orang ramai.

etymology_text: Daripada bahasa Proto-Bisayan *halas, daripada bahasa Proto-Central Philippine *hálas (“ular”) dengan . Banding dengan bahasa Tagalog ahas, bahasa Masbatenyo ahas, bahasa Bikol Central halas, bahasa Aklanon haeas, bahasa Cebuano halas, bahasa Hiligaynon halas, bahasa Waray-Waray halas dan bahasa Surigaonon hayas.


bukug

etymology_text: Banding dengan bahasa Cebuano bukog.


kanuus

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *kanuqus. Banding dengan bahasa Bikol Central kanuos.


bāt

etymology_text: Banding dengan bahasa Cebuano balat dan bahasa Kadazandusun balat.


tullu

text: outong tomod id natad tu haro tullu tuminimpak id tansar.


labok

text: "kada labok poinsakai mutu" kangku di Sona.

translation: Terjemahan: "Jangan jatuh apabila menaiki motosikal" saya kata kepada Sona.


lombog

text: Lombog moti tanak di pinsan ku di kosusuusu.

translation: Terjemahan: Anak saudara saya yang baru lahir itu montel.


သိ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *sjej-s (“tahu”). Banding dengan bahasa Tibet ཤེས་པ (shes pa, “tahu, faham”), bahasa Cina 悉 (“tahu”), bahasa Mizo thei (“boleh, dapat”), bahasa Chepang चीःसा (ciʔ‑, “tahu, faham”).


နမ်း

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m/s-nam (“bau”). Seasal dengan bahasa Jingpho nam (“bau”), bahasa Chepang नाम्ह्सा (“hidu”). Berkait dengan နံ (nam).


ကြောက်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s/d-krwak (“takut; menakutkan”). Seasal dengan bahasa Nuosu ꐬ (jjur) (seperti dalam ꐬꆠ (jjur hla, “takut”)), bahasa Tibet སྐྲག་པ་ (skrag pa, “menjadi takut”) dan bahasa Drung vkraq (“menjadi takut, terkejut”).


အိပ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba. Seasal dengan bahasa Lolopo yixr (“baring, tidur”), bahasa Jingpho yup (“tidur”), bahasa Drung ip (“tidur”), bahasa Yakkha युप्मा (jupma, “tidur”) dan bahasa Naxi yil (“tidur”). Bentuk kembar kepada သိပ် (sip).


ရှင်

etymology_text: Pengecutan အသျှင် (a.hsyang, “lord”).


ရှင်

glosses: hidup (tunggal, sopan, digunakan wanita)

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-riŋ ~ s-r(j)aŋ (“hidup”). Seasal dengan bahasa Tibet གསིང་མ (gsing ma), bahasa Cina Kuno 生 (*sreŋ, sreŋ-s, “hidup, lahir”) dan bahasa Cina 牲 (shēng, “haiwan”).


နေ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *ʔnəj¹/³, daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-nəj (“matahari; hari”). Seasal dengan bahasa Cina 日, bahasa Tibet ཉི་མ (nyi ma).


နေ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g-na-s (“kekal, hidup, huni”).


သေ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese သိယ် (siy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *səj (“mati”). Banding dengan bahasa Cina 死 (sǐ), bahasa Dzongkha ཤི (shi).


သတ်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *C-sat (“bunuh”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g/b-sat (“bunuh”). :Templat:causative.


သတ်ဖြတ်

etymology_text: သတ် (sat, “bunuh”) + ဖြတ် (hprat, “potong”)


တိုက်

etymology_text: Tidak diketahui. Leksem dikongsi antara bahasa-bahasa Asia Tenggara, termasuk bahasa Mon တိုက်, bahasa Thai ตึก (dtʉ̀k) dan bahasa Lao ຕຶກ (tưk).


ရန်ဖြစ်

etymology_text: ရန် (ran, “gaduh, tengkar”) + ဖြစ် (hprac, “buah”)


အမဲလိုက်

etymology_text: အမဲ (a.mai:, “haiwan buruan”) + လိုက် (luik, “ikut”)


ကုတ်

etymology_text: daripada bahasa Inggeris coat.


တူး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba. Kognat dengan bahasa Nuosu ꅤ (ndu, “gali”), bahasa Naxi ddv (“gali”), bahasa Jingpho thu (“gali”), bahasa Drung du (“gali”).


ရေကူး

etymology_text: ရေ (re, “air”) + ကူး (ku:, “lintas”)


ပျံ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *(p/b)jam. Kata seasal termasuk bahasa Jingpho pyen.


လာ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *la-j ~ ra (“datang”). Seasal dengan bahasa Cina 來.


လာ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *la (“keldai, baghal”).


ထိုင်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m-duŋ/k ~ m-tuŋ/k.


ရပ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g-r(j)ap. Seasal dengan bahasa Kantonis 立 (laap⁶), bahasa Dzongkha ཞབས (zhabs, “kaki”), bahasa Jingpho tsap (“berdiri”), bahasa Nuosu ꉆ (hxit, “berdiri”), bahasa .


ကျ

etymology_text: Daripada bahasa Sino-Tibet Purba *(k/g)la-k/y/t (“jatuh”). Seasal dengan bahasa Mizo tla ~ tlâk (“jatuh”) dan bahasa Cina 下 (“di bawah; turun”). Bentuk kembar kepada ချ (hkya.).


ပေး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ပိယ်ဟ် (piyh), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-bəj-n/k (“beri”) atau bahasa Sino-Tibet Purba *pîʔ (“beri”). Seasal dengan bahasa Tibet སྦྱིན (sbyin, “beri”) dan bahasa Cina 畀 (bì, “beri”).


ဆေး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-tsəj (“ubat; jus; cat”). Banding dengan bahasa Nuosu ꋌ (cy) (seperti dalam ꁬꋌ (bbut cy)), bahasa Lolopo naxcir (“ubat”), bahasa Naxi cher'ee (“ubat”), bahasa Tibet རྩི (rtsi), bahasa Cina 漆.

ဩသဓ

sense: ubat

audio: LL-Q9228 (mya)-Cepyita-ဆေး.wav


ဆေး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *tsəj (“basuh”).


သုတ်

etymology_text: daripada bahasa Pali sutta. Bentuk kembar kepada သုတ္တ (sutta.).


ချုပ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *ʔ-(d/g)rup (“jahit”). Seasal dengan bahasa Tibet འདྲུབ་ ('drub, “jahit”). (STEDT khyup "ikat; kekang; kurung; kawal")


ပြော

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-br(w)a(ŋ/k) (“cakap”); seasal dengan bahasa Tibet སྨྲ (smra, “cakap, tutur”) (STEDT), dan mungkin juga bahasa Cina Kuno譒.


မျော

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *pyaw (“renang, apung, rakit”) (STEDT; :Templat:zh-ref).


စီး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *gyi ~ *dzyi (“tunggang, tunggang kuda”), Wanderwort dalam sprachbund E/SE (STEDT).


ခဲ

etymology_text: Daripada bahasa Sino-Tibet Purba *(g/k)aː(r/l) (“pejal, beku, likat, kuat”). Kata seasal termasuk bahasa , bahasa Cina Kuno健 (“kuat, sihat”) (STEDT).


ခဲ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *kar (“plumbum, gangsa”). Seasal dengan bahasa (STEDT).


ရောင်

etymology_text: Mungkin daripada bahasa Sino-Tibet Purba *rwa(m/ŋ) (“bengkak; lemak”).


လ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s/ɡ-la (“bulan”). Seasal dengan bahasa Tibet ཟླ་བ (zla ba), bahasa Nuosu ꆪ (hlep), bahasa Pa'o Karen လာ, bahasa S'gaw Karen လါ (lah), bahasa Pwo Barat လၩ, bahasa Eastern Pwo လာ, bahasa .


ရေ

text: ရေ နှစ်ခွက်

translation: dua cawan air

roman: re hnachkwak

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ရိယ် (riy), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *rəj (“air; cecair; bendalir badan”). Seasal dengan bahasa Pela ɣəi⁵⁵, bahasa , dan bahasa Tshangla ri¹³.


မိုး

forms: ပြိုက်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *muːŋ ~ r/s-muːk (“langit, awan, kabus”). Bentuk kembar kepada မြူ (mru, “kabus”).


ကန်

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit कन्या (kanyā).


အင်း

etymology_text: Tidak diketahui. Leksem dikongsi antara bahasa-bahasa Asia Tenggara, termasuk bahasa Mon အၚ်, bahasa Thai แอ่ง (ɛ̀ɛng).


အင်း

etymology_text: Seasal dengan bahasa Korea 응 (eung, “ya”).


အဏ္ဏဝါ

etymology_text: Pinjaman learned daripada Pali aṇṇava, daripada bahasa Sanskrit अर्णव (arṇava, “(laut) berbuih”).

ပင်လယ်

sense: laut, lautan


ဆား

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *tsa (“garam”). Seasal dengan bahasa Nuosu ꋂ (ce), bahasa Tibet ཚྭ (tshwa) and bahasa Cina 鹺 (cuó).

audio: LL-Q9228 (mya)-Cepyita-ဆား.wav


ကျောက်

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese က္လောက် (klok). Daripada bahasa Proto-Sino-Tibet *r-lu(ŋ/k) (“batu”)

ကျောက်ခဲ

sense: batu

ကျောက်မျက်ရွဲ

sense: permata

ကျောက်ဆူး

sense: sauh

ကျောက်ကြီး

sense: cacar


သဲ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *(s/z)a-j (“tanah, pasir”). Banding dengan 沙 (“pasir”). Seasal dengan bahasa Proto-Tai *zwɯəjᴬ (“pasir”), asal bahasa Thai ทราย (traai), bahasa Lao ຊາຍ (sāi) dan bahasa Zhuang saiz, mungkin dipinjam daripada Proto-Sino-Tibet atau keturunannya.


ဖုန်

etymology_text: daripada bahasa Middle Chinese粉. Seasal dengan bahasa Thai ฝุ่น (fùn), bahasa Lao ຝຸ່ນ (fun), bahasa Tai Dam ꪄꪴ꪿ꪙ, bahasa Shan ၽုၼ်ႇ (phùn).


မြေ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese မ္လိယ် (mliy), daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *mliy (banding dengan bahasa Cina 室).


တိမ်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *s-dim.


တိမ်

etymology_text: Seasal dengan bahasa Nuosu ꀁꄸ (ixddi, “cetek”) dan bahasa Lolopo ddei.


မြူ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *muːŋ ~ r/s-muːk (“langit, awan, kabus”). Bentuk kembar kepada မိုး (mui:, “langit; hujan”).


လေ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese လိယ်, daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *s/ʔ-ləy¹, daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g-ləj. Kognat dengan bahasa Rakhine လီ.


nokoposi

text: Nokuro tu nokoposi ko po?

translation: Kenapa kau sangat pucat?

etymology_text: noko- + posi

hyphenation: no‧ko‧po‧si


ရေခဲ

etymology_text: ရေ (re, “air”) + ခဲ (hkai:, “gumpal”)


မီး

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *s/ʔ-mej² (“api”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *mej (“fire”). Seasal dengan bahasa Tibet མེ (me).


လမ်း

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *lam. Seasal dengan bahasa Tibet ལམ (lam).


တောင်

forms:
လုံး
တောင်

etymology_text: bahasa Proto-Tibeto-Burman *m/r-duŋ, mungkin seasal dengan bahasa Cina 冢.


နီ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *ʔ-ni¹ (“merah”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-ni (“merah”). Seasal dengan bahasa Nuosu ꅪ (hni) dan bahasa Lolopo ni; luar Lolo-Burma, banding dengan bahasa Cina Kuno怩 (“malu”), 恥 (“malu”) (STEDT).


စိမ်း

etymology_text: Seasal dengan bahasa Lolopo zzeir (“mentah”).


ဝါ

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *b/s-wa (“putih; kuning; cerah”), sebahagian daripada satu keluarga kata rumit dengan alofam yang banyak. Kata seasal jauh daripada alofam *hwaŋ (“sinar, cerah, kuning”) termasuk ဝင်း (wang:, “cerah”) dan bahasa Cina Kuno黃 (“kuning”) (STEDT).


ဖြူ

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ဖ္လူ (phlu), daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *plu¹ (“putih, perak, duit”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *plu. Seasal dengan bahasa Jingpho [nyatakan tulisan] (hpraw, “putih”) (STEDT).


နက်

etymology_text: daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *s-nakᴴ (“hitam”), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-nak (“hitam”). Seasal dengan bahasa Nuosu ꆈ (nuo, “hitam”), bahasa Lolopo neix (“hitam”), bahasa Naxi naq dan bahasa Tibet ནག་པོ (nag po, “hitam”).


နေ့

etymology_text: Varian nada berserak နေ (ne, “matahari”). daripada bahasa Old Burmese နိယ့် (niy'), daripada bahasa Proto-Lolo-Burmese *ʔnəj¹/³, daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-nəj (“matahari; hari”).

ည

sense: siang

ရက်

sense: hari


နွေး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *nwe (“suam”). Kata seasal termasuk bahasa Lashi ngé (“panas”), bahasa Cina Kuno熱.


အေး

glosses: ya (digunakan oleh sebaya atau orang tua kepada yang lebih muda)


ချမ်း

etymology_text: daripada bahasa Proto-Tibeto-Burman *kyam.


ပြည့်

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ပ္လည် (plaññ).


သစ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *siŋ ~ sik (“kayu, pokok”); banding dengan bahasa Mandarin薪 (xīn, “kayu”) dan bahasa Kantonis薪 (san1, “kayu”).


သစ်

etymology_text: Mungkin sama dengan seperti di atas; banding dengan bahasa Middle Chinese新 (“baharu”). Seasal dengan bahasa Mandarin新 (xīn, “baharu”) dan bahasa Kantonis新 (san1, “baharu”).


သစ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *g-zik (“harimau bintang”). Banding dengan bahasa Zhaba ʑe⁵⁵ mei⁵⁵


အို

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-ga (“tua”). Banding dengan 故 (“benda lama; mantan; mati”) dan bahasa Tibet རྒ (rga, “tua”).


အို

etymology_text: daripada bahasa Inggeris o.


ဆိုး

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ဆိဝ် (chiw).


လုံး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m-lu(ŋ/m) (“bulat”). Banding dengan bahasa Drung tvleum (“bulat”), bahasa Jingpho lum (“bulat”) dan bahasa Tibet ཟླུམ (zlum, “bulat”).


ခြောက်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *m/s-glak ~ m-glaŋ (“sejuk, beku”). Seasal dengan bahasa Tibet འཁྱག ('khyag, “sejuk”) dan bahasa Cina 晾 (liàng, “keringkan”).


မှန်

audio: LL-Q9228 (mya)-EmeraldRange-မှန်.wav


မှန်

မှား

sense: betul


နီး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-naːj ~ s-nej (“dekat”). Seasal dengan bahasa Tibet ཉེ་བ (nye ba, “dekat”) dan bahasa Cina 昵 (nì, “dekat, intim”).


ဘယ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *b(w)ay (“kiri”), banyak muncul dalam bahasa-bahasa Tibet-Burma; banding dengan bahasa Naxi wai. Kata dasar ialah alofam bersama dengan bahasa Sino-Tibet Purba *(p/b)aːy (“serong”); kata seasal jauh daripada dasar ini termasuk mungkin bahasa Cina Kuno跛 (“berjalan lembab”), 頗 (“serong”), 坡, 陂 (“tebing sungai”), 詖 (“berat sebelah”) (STEDT).


အမည်

etymology_text: အ- (a.-) + မည် (many), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *r-miŋ. Seasal dengan bahasa Tibet མིང (ming) dan bahasa Cina 名 (míng).


နာမည်

etymology_text: Paduan နာမ် (nam) + အမည် (a.many).


ista'

text: Masuub magkaun in bakkaka ista'.

translation: Burung raja udang suka makan ikan.

etymology_text: daripada bahasa Proto-Philippine *sədaq. Banding dengan bahasa Maranao seda', bahasa Iranun seda'bahasa Tagalog isda & bahasa Cebuano isda.


ခုနစ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *s-ni-s (“tujuh”).


ရှစ်

etymology_text: daripada bahasa Old Burmese ရျှတ် (rhyat), daripada bahasa Sino-Tibet Purba *b-r-gjat ~ b-g-rjat (“lapan”). Seasal dengan bahasa Tibet བརྒྱད (brgyad), bahasa Jingpho matsat, bahasa Nuosu ꉆ (hxit), bahasa S'gaw Karen ဃိး (ghó).


ကိုး

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *d/s-kəw (“sembilan”)

ဆည်းကပ်

sense: percaya


ဆယ်

etymology_text: daripada bahasa Sino-Tibet Purba *ts(j)i(j) ~ tsjaj (“sepuluh”).


ဆယ့်တစ်

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + တစ် (tac, “satu”)


ဆယ့်နှစ်

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + နှစ် (hnac, “dua”)


ဆယ့်သုံး

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + သုံး (sum:, “tiga”)


ဆယ့်လေး

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + လေး (le:, “empat”)


ဆယ့်ငါး

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + ငါး (nga:, “lima”)


ဆယ့်ခြောက်

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + ခြောက် (hkrauk, “enam”)


ဆယ့်ခုနှစ်

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + ခုနှစ် (hku.hnac, “tujuh”)


ဆယ့်ရှစ်

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + ရှစ် (hrac, “lapan”)


ဆယ့်ကိုး

etymology_text: ဆယ် (hcai, “sepuluh”) + ကိုး (kui:, “sembilan”)


နှစ်ဆယ်

etymology_text: နှစ် (hnac, “dua”) + ဆယ် (hcai, “puluh”)


သုံးဆယ်

etymology_text: သုံး (sum:, “tiga”) + ဆယ် (hcai, “puluh”)


ဘီလီယံ

etymology_text: daripada bahasa Inggeris billion.


တစ်ထောင်

etymology_text: တစ် (tac, “satu”) + ထောင် (htaung, “ribu”)


സ്ത്രീ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit स्त्री (strī).

പുരുഷൻ

sense: perempuan; wanita


പെൺ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *peṇ. Kata seasal termasuk bahasa Kannada ಹೆಣ್ಣು (heṇṇu), bahasa Tamil பெண் (peṇ), bahasa Tulu ಪೊಣ್ಣು (poṇṇu).


പുരുഷൻ

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit पुरुष (puruṣa).


ആണ്

etymology_text: Seasal dengan bahasa Tamil ஆண் (āṇ).


മനുഷ്യൻ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit मनुष्य (manuṣya).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-മനുഷ്യൻ.wav


കുഞ്ഞ്

etymology_text: Seasal dengan bahasa Tamil குஞ்சு (kuñcu).


ശിശു

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit शिशु (śiśu).


പിള്ള

etymology_text: Seasal dengan bahasa Tamil பிள்ளை (piḷḷai), bahasa Telugu పిల్ల (pilla).

audio: LL-Q36236 (mal)-Netha Hussain-പിള്ള.wav


കിടാവ്

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-കിടാവ്.wav


ഭാര്യ

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit भार्या (bhāryā).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-ഭാര്യ.wav


കെട്ടിയവൾ

etymology_text: കെട്ടിയ (keṭṭiya) + -വൾ (-vaḷ), secara harfiah “perempuan yang mengikat” (yakni mengikat താലി (tāli)).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-കെട്ടിയവൾ.wav


ഭർത്താവ്

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit भर्ता (bhartā)

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-ഭർത്താവ്.wav


കെട്ടിയവൻ

etymology_text: കെട്ടിയ (keṭṭiya) + -വൻ (-van), secara harfiah “lelaki yang mengikat” (yakni mengikat താലി (tāli)).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-കെട്ടിയവൻ.wav


അമ്മ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *amma.

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-അമ്മ.wav


അച്ഛൻ

etymology_text: daripada bahasa ; akhirnya daripada bahasa Sanskrit आर्य (ārya). Seasal dengan bahasa Tamil அச்சன் (accaṉ).

അമ്മ

sense: ayah

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-അച്ഛൻ.wav


മൃഗം

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit मृग (mṛga).


ജന്തു

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit जन्तु (jantu).


മീൻ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *mīn. Seasal dengan bahasa Kannada ಮೀನು (mīnu), bahasa Tamil மீன் (mīṉ), bahasa Tulu ಮೀನ್ (mīn), dan bahasa Sanskrit मीन (mīna), pinjaman Dravidia. Bentuk kembar kepada മീനം (mīnaṃ).

മത്സ്യം

sense: haiwan akuatik; biasanya ikan

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-മീൻ.wav


മത്സ്യം

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit मत्स्य (matsya).

മീന്

sense: ikan


ഝഷം

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit झष (jhaṣa, “ikan”). Seasal dengan bahasa Telugu ఝషము (jhaṣamu).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-ഝഷം.wav


കിളി

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *kiḷi (“kakaktua”). Seasal dengan bahasa Kannada ಗಿಳಿ (giḷi, “kakaktua”), bahasa Kodava ಗ್ಣಿ (gŭni, “kakaktua”), bahasa Kolami సిల్క (silka, “kakaktua”), bahasa Tamil கிளி (kiḷi, “kakaktua”), bahasa Tulu ಗಿಳಿ (giḷi, “kakaktua”), bahasa Telugu చిలుక (ciluka, “kakaktua”) dan bahasa Sanskrit कीर (kīra, “kakaktua”). Perkataan mengalami perubahan semantik hingga bererti "(sebarang) burung kecil" dalam bahasa Malayalam.

തത്ത

sense: kakaktua

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-കിളി.wav


പക്ഷി

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit पक्षी (pakṣī) atau पक्षिन् (pakṣin).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-പക്ഷി.wav


പട്ടി

നായ

sense: anjing

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-പട്ടി.wav


നായ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *naHay. Seasal dengan bahasa Kannada ನಾಯಿ (nāyi), bahasa Tamil நாய் (nāy), bahasa Gondi నెయ్ (ney), bahasa Tulu ನಾಯಿ (nāyi).

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-നായ.wav


ശ്വാനൻ

etymology_text: Daripada bahasa Sanskrit श्वान (śvāna).


പേൻ

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *pēn. Seasal dengan bahasa Kannada ಹೇನು (hēnu), bahasa , bahasa Kumarbhag Paharia पेनु (pēnu), bahasa Kurukh पेन् (pēn), bahasa , bahasa Kodava ಪೇನ್ (pēn), bahasa Kolami పేన్ (pēn), bahasa Tamil பேன் (pēṉ), bahasa Tulu ಪೇನ್ (pēn) and bahasa Telugu పేను (pēnu).

ഈര്

sense: kutu


പാമ്പ്

etymology_text: daripada bahasa Proto-Dravidian *pāmpu (“ular”). Seasal dengan bahasa Tamil பாம்பு (pāmpu, “ular”), bahasa Telugu పాము (pāmu, “ular”), bahasa Kannada ಹಾವು (hāvu, “ular”).

സർപ്പം

sense: ular

audio: LL-Q36236 (mal)-Vis M-പാമ്പ്.wav


സർപ്പം

etymology_text: daripada bahasa Sanskrit सर्प (sarpa).


ompok

text: ompok oghang jan diidam!


pungut

etymology_text: Banding dengan bahasa Cebuano bungot, bahasa Jawa jenggot


kapet

etymology_text: Daripada bahasa Inggeris carpet

hyphenation: ka‧pet

rhymes: -pet

rhymes: -et


mahalga'

text: Mahalga' na in halga' dagangan bihaun.

translation: Harga barangan itu telah mahal sekarang.

etymology_text: ma- + halga' (“harga; nilai”)

maluhay

sense: mahal


panek

text: panek bana badan den kini

translation: penat betul badanku ni


paralu

text: inyo paralu ka pasa bisuak

translation: dia perlu ke pasar besok


pasa

text: amak pai balanjo ka pasa

translation: mak pergi belanja ke pasar


pasa

text: Gu keno te ko cekgu pasa meto.

translation: Dia dipukul oleh cikgu kerana kurang ajar terhadapnya.

hyphenation: pa‧sa

rhymes: -sa

rhymes: -a


pasa

text: Akak pegi pasa meli manok ngan ikan.

translation: Kakak pergi ke pasar beli ayam dan ikan.


poporulun

etymology_text: popo- + rulun (“hanyut”)

hyphenation: po‧po‧ru‧lun


wuti

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *qutin, dari bahasa Austronesia Purba *qutiN. Banding dengan bahasa Cebuano utin, bahasa Maranao otin, bahasa Tetum uti dan bahasa Suluk utin.


realiti

glosses: Sesuatu perkara yang nyata, kenyataan, hakikat dll

text: Zamin tidak dapat menerima realiti bahawa orang yang dicintainya iaitu ibunya telah meninggal dunia.

glosses: Selalu digunakan dalam konteks ayat pertama dan ayat kedua saling bertentangan.

text: Kini, ramai rakyat beranggapan bahawa pencemaran ini tidak memberikan banyak kesan kepada mereka. Realitinya, secara tidak sedar pencemaran ini memberikan kesan kepada kesihatan dan persekitaran mereka.


tepaut

forms: تڤاءوت (Jawi)


berega

glosses: bernilai, sekiranya melibatkan mata duit

glosses: sesuatu yang bermakna, ada nilai sentimental

hyphenation: be‧re‧ga


labuah

text: oto bajalan di labuah

translation: mobil berjalan di lebuh

text: kapa alah basanda di labuah

translation: kapal sudah bersandar di pelabuhan


kampuang

text: kampuang nan jauah di mato

translation: kampung yang jauh di mata


gunuang

text: Kurinci adolah gunuang paliang tinggi di Sumatera

translation: Kerinci ialah gunung tertinggi di Sumatera


bukik

text: ka bukik samo didaki

translation: ke bukit didaki bersama


piturul

glosses: minyak (digunakan untuk kenderaan spt. kereta, bas, lori, dll.)

text: Timaas in harga' piturul sin 700 (pitunggatus) ringgit tahun ini.

translation: Harga petrol menaik 700 (tujuh ratus) ringgit pada tahun ini.

etymology_text: daripada bahasa Inggeris petrol


gosong

etymology_text: Daripada bahasa Jawa gosong.

beting

sense: beting


gosong

text: Telurnya gosong.

translation: Telurnya hangus.

hangus

sense: hangus


andukang

dupang

sense: badut; bodoh; tolol


larek

glosses: larat; teruk; bertambah jauh (panjang, luas, dan sebagainya):

text: ayah sakiknyo tambah larek

translation: ayah sakitnya semakin teruk

text: denai lah larek di rantau urang

translation: aku dah larat di rantau orang


Kurinci

glosses: Kerinchi; gunung tertinggi di Pulau Sumatera


rabah

text: batang kayu tu lah rabah

translation: batang pokok itu dah rebah


ramuak

text: ramuak ati den dek Uda!

translation: remuk hatiku kerana Abang!


perai

text: den dapek sabungkuih nasi perai dari kadai tu

translation: aku beroleh sebungkus nasi percuma dari kedai itu


Hari Apai

text: Chumbi melika apai iya selambar baju ADIDAS beserimbai enggau Hari Apai taun tu tadi.

translation: Chumbi membelikan ayahnya baju ADIDAS sempena dengan Hari Ayah untuk tahun ini.

hyphenation: a‧ri‧a‧pai


basikul

etymology_text: daripada bahasa Inggeris bicycle

supidda

sense: basikal


umbul

text: Unu in umbul tikit sin mu?

translation: Apakah nombor pada tiket anda?

etymology_text: daripada bahasa Inggeris number

nummul

sense: nombor


lubba' mila

etymology_text: Kata pinjaman yang tidak sesuaikan daripada bahasa Melayu lobak merah

karuts

sense: lobak merah


karita'

etymology_text: daripada bahasa Melayu kereta, daripada bahasa Portugis carreta.

awtu

sense: kereta (kenderaan)


bugsay

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *bəʀsay.


ayaw

text: Ayaw kamu magsiga bang ha lawm upis.

translation: Jangan (kalian) merokok sambil berada ke dalam pejabat.

etymology_text: Daripada bahasa Proto-Bisayan *ayaw, daripada Proto-Central-Philippine *ayáw (jangan). Banding dengan bahasa Cebuano ayaw & bahasa Surigaonon ajaw.


munda'

glosses:
depan
Munda' sekul kami un padang bagal
Depan sekolah kami ada padang besar


hinpun

etymology_text: Daripada (Malaysia) bahasa Inggeris handphone. Banding dengan (Singapura) bahasa Inggeris handphone.

silpun

sense: telefon bimbit; handphone; henfon


munara

etymology_text: daripada bahasa Melayu menara, daripada bahasa Arab مَنَارَة (manāra)


talipang

etymology_text: daripada bahasa Melayu teripang

bāt

sense: teripang; timun laut; gamat


lilau

glosses: memandang ke sana ke mari, mengalih-alih pandangan

glosses: (Kedah); melilau pergi ke merata-rata, merayau


botukon

text: Botukon iti liabas.

translation: Jambu batu ini berulat.

etymology_text: botuk (“botuk”) + -on

hyphenation: bo‧tu‧kon


moninong

text: Moninong i Baki do manuk dau.

translation: Baki memanggil ayam-ayamnya.

etymology_text: tinong- (“moninong”) + mon

hyphenation: mo‧ni‧nong


pergam

glosses: sejenis burung merpati yang besar dalam genus Ducula yang boleh ditemui di Malaysia, nama saintifiknya adalah Ducula aenea polia


dūm

etymology_text: daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *delem


lamisahan

etymology_text: daripada bahasa Sepanyol la mesa, dianalisis sebagai lamisa + -an.

mija

sense: meja


mongokoriu

text: Mongokoriu oku moi sikul.

translation: Saya membawa bekal ke sekolah.

etymology_text: moN- + kokoriu

hyphenation: mo‧ngo‧ko‧riu


silbātu

glosses: hon (alat riuh yang digunakan pada kenderaan seperti kereta; motosikal; bas; lori/trak, dll.)

etymology_text: daripada bahasa Sepanyol silbato (“wisel; peluit”)


hūn

glosses: hon (alat riuh yang digunakan pada kenderaan seperti kereta, motosikal, bas, lori/trak, dll.)

etymology_text: daripada bahasa Melayu hon, daripada bahasa Inggeris horn.


ingkahi

etymology_text: daripada bahasa Sepanyol encaje (“renda; les”). Banding dengan bahasa Tagalog engkahe.


tanggiling

etymology_text: daripada bahasa Melayu tenggiling.


tobrut

etymology_text: Paduan toket (“payudara, puting”) + brutal.

hyphenation: to‧brut


Ambon

glosses: Sebuah pulau di Kepulauan Maluku, Indonesia.

forms: امبون (Jawi)

etymology_text: Daripada bahasa Melayu embun.

hyphenation: Am‧bon

other: am·bon

rhymes: -mbon

rhymes: -bon

rhymes: -on


tinda

etymology_text: daripada bahasa Sepanyol tienda, daripada bahasa Latin tendō.


pikpik

etymology_text: daripada bahasa Austronesia Purba *pikpik.


word: ambassador extraordinary and plenipotentiary


envoy

glosses: (diplomasi) diplomat yang lebih rendah dari duta besar; utusan khas


PTN

glosses: Parapisme bagi perguruan tinggi negeri (“universiti awam; institut pengajian tinggi awam”).


PTS

glosses: Parapisme bagi perguruan tinggi swasta (“universiti swasta; institut pengajian tinggi swasta”).


perguruan tinggi negeri

glosses: universiti awam; institut pengajian tinggi awam


perguruan tinggi swasta

glosses: universiti swasta; institut pengajian tinggi swasta


demalam

text: Enda ulih tinduk aku demalam.

translation: Tidak boleh tidur saya malam semalam.

etymology_text: Penyambungan de- (“satu”) + malam (“malam”).

ipa: /dəmalam/


tusah

text: Amai tusah peresa matematik tadi

translation: Ujian matematik tadi sangat susah.


lampam sungai

glosses: sejenis ikan sungai dalam genus Barbonymus yang boleh ditemui di Semenanjung Malaysia dan Sarawak; nama saintifiknya adalah Barbonymus schwanenfeldii

glosses: sejenis ikan sungai dalam genus Barbonymus yang boleh ditemui di Sarawak dan Sabah; nama saintifiknya adalah Barbonymus collingwoodii

etymology_text: lampam + sungai


lampam danum

glosses: sejenis ikan sungai dalam genus Barbonymus yang hanya boleh ditemui di Danum, Sabah; nama saintifiknya adalah Barbonymus balleroides

etymology_text: lampam + danum


lampam sabah

glosses: sejenis ikan sungai dalam genus Barbonymus yang hanya boleh ditemui di Sabah; nama saintifiknya adalah Barbonymus strigatus

etymology_text: lampam + Sabah


lampam

glosses: sejenis ikan sungai dalam genus Barbonymus


chun

text: Chun pukul 9:00 pagi.

translation: Tepat pukul 9:00 pagi.


chuba

text: Iya benung chuba kerita baru nya.

translation: Dia sedang cuba kereta baru itu.


kenkong

glosses: kanak-kanak dalam lingkungan 5 tahun hingga 14 tahun


kenkong kaneh

glosses: kanak-kanak yang masih kecil meliputi dari peringkat bayi hingga 4 tahun


kelamin

glosses: keluarga yang terdiri daripada bapa, ibu dan anak-anak


kelamin

text: Ubai nu kelamin ajeh ubai cet bunga.

translation: Mereka sekelamin menanam bunga.


lalok

glosses: khayal akibat ubat, dadah dan sebagainya.

forms: لالوق (Jawi)

other: la·lok

ipa: /lalɔk/

rhymes: -alok

rhymes: -lok

rhymes: -ok


ipak

text: Iya ipak begulai enggau aku.

translation: Dia sesuai bergaul dengan saya.


ujen

text: Andu ati ujen bangat

translation: Hari ini hujan lebat


pujomor

glosses: keraian ulang tahun keputeraan Sultan Kelantan; puja umur

etymology_text: * Paduan pujo + omor


igin

text: Iya ngidap igin.

translation: Dia mengidap sakit puru.


canggai

glosses: kuku palsu yang panjang melentik (perhiasan yang digunakan dalam persembahan Mak Yong)


ikan mengkuku raja

glosses: sejenis ikan air tawar dalam keluarga Sparidae dengan genus Argyrops; nama saintifiknya adalah Argyrops spinifer


ubi ciak

glosses: sejenis ubi liar dalam keluarga Dioscoreaceae yang boleh ditemui di dalam hutan Malaysia; nama saintifiknya adalah Dioscorea wallichii


keraloh

glosses: gertak tangga, sejenis tumbuhan berbuah dalam keluarga berangan yang boleh ditemui di Malaysia; nama saintifiknya adalah Castanopsis megacarpa


kulim

glosses: sejenis tumbuhan yang boleh ditemui di Malaysia; nama saintifiknya adalah Scorodocarpus borneensis


kuku helang

glosses: sejenis tumbuhan berbuah dalam kelompok pokok pepanjat yang boleh ditemui di Malaysia; nama saintifiknya adalah Ziziphus affinis


temponek

glosses: sejenis tumbuhan berbuah dalam keluarga keledang yang boleh ditemui di Malaysia; nama saintifiknya adalah Artocarpus rigidus


keledang

glosses: sejenis tumbuhan berbuah dalam keluarga yang boleh ditemui di Malaysia; nama saintifiknya adalah Artocarpus lanceifolius


kurap Losong

glosses: sejenis penyakit kulit akibat Trichophyton concentricum; nama saintifiknya adalah Tinea imbricata


belubah

text: Belubah dulu kitai bejalai, lama agi sida ka datai

translation: Perlahan-lahan dulu kita berjalan, lama lagi mereka nak datang


comolot

forms: چومولوت (Jawi)

etymology_text: Singkatan sebutan tak baku "ciom mulot ke mulot".


ènsiklopédi

etymology_text: Dari bahasa Belanda encyclopedie.

hyphenation: en‧si‧klo‧pe‧di


ikut

glosses: mementingkan diri sendiri; keadaan menjadi kedekut


imbayt

etymology_text: daripada bahasa Inggeris invite.


utai tumbuh

etymology_text: utai (“barang; benda”) + tumbuh (“tumbuh”)


Wasser

glosses: minuman beralkohol, hampir sama dengan brandi, diperbuat dari buah yang dijerukkan

etymology_text:
Dari bahasa Jerman Tinggi Pertengahan wazzer, dari bahasa Jerman Tinggi Lama wazzar, dari bahasa Jermanik Barat Purba *watar, dari bahasa Jermanik Purba *watōr, dari bahasa Indo-Eropah Purba *wédōr, collective of *wódr̥.
Bandingkan dengan bahasa Low German Water, bahasa Belanda water, bahasa Inggeris water, bahasa Denmark vand.

hyphenation: Was‧ser


nesal

text: Anak iya nesal amat tumu badu sekula

translation: Anak dia sangat menyesal berhenti sekolah awal


sibau

text: Amat manis buah sibau ke ditanam aki ba madang nya

translation: Manisnya buah rambutan yang atuk tanam di dusun itu


Senanti

glosses: Seri Menanti; nama tempat yang menjadi bandar diraja di Negeri Sembilan


siuh

text: Ai ba gelas Felica nyau siuh laban kena sipak madi iya.

translation: Air di gelas Felica tumpah kerana disepak oleh adiknya.


bali

text: Enda bebali iya taja mayuh kali udah kena ukum

translation: Dia tak berubah walau banyak kali sudah dihukum


kepul

glosses: sejenis ukuran atau sukatan bagi menyukat beras yang bersamaan dengan separuh/ setengah leng (½ leng) atau suku cupak (¼ cupak)