relijang

Daripada bahasa Portugis religião (“agma”).


buayo

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *buqaya, daripada bahasa Austronesia Purba *buqaya.


tentera

Pasukan askar yang ditugaskan dalam peperangan dan pertempuran bagi pihak negara atau wilayah.


jelajah gua

Pakar mencadangkan bahawa penggiat aktiviti jelajah gua harus bawa sekurang-kurangnya dua unit lampu suluh, sekali dengan bateri ganti bagi setiap lampu suluh.

2019, Noor Aiman Haziq, Perkara-perkara yang anda perlu tahu sebelum mengikuti jelajah gua, Astro Awani.

جلاجه ݢوا (Jawi)


perantau

Orang yang merantau atau berjalan-jalan ke suatu tempat.


rintangan

Benda atau perkara yang menghalang atau cuba menghalang sesuatu itu daripada berlaku atau tercapai.

Keupayaan sesuatu yang dipasang di tempat yang dialirkan arus elektrik untuk mengalang arus yang dilalui; rintangan elektrik.


kapasitans

Keupayaan suatu bahan yang dipasang dalam litar elektrik (terutamanya pemuat) untuk memuatkan cas elektrik; ditakrif sebagai nisbah cas elektrik yang dimuat dengan beza keupayaan merentasi bahan.

Dipinjam daripada bahasa Inggeris capacitance.


konsert

Suatu acara di mana penyanyi atau pemuzik membuat persembahan secara langsung di hadapan orang ramai.

Dipinjam daripada bahasa Inggeris concert.


musin

musim (tempoh suku tahun, berdasarkan iklim)


sikulasip

Dipinjam daripada bahasa Inggeris scholarship (“biasiswa”).


festival muzik

Suatu acara yang menghimpunkan pelbagai pemuzik yang melakukan persembahan secara langsung di khalayak ramai, dan lazimnya dianjurkan selama beberapa hari.

Daripada festival + muzik; Pinjaman daripada Inggeris music festival.


ikatan

Gaya atau cara sesuatu benda yang diikat.

Hubungan antara seseorang dengan seseorang lain.

Tarikan antara dua atau lebih zarah (atom atau molekul) secara umum; ikatan kimia.


académie

Dipinjam daripada bahasa Latin acadēmīa.


biokepelbagaian

Kepelbagaian daripada segi ekologi, iaitu kepelbagaian pelbagai jenis makhluk yang menetap di sesuatu kawasan.


fito-

Daripada bahasa Yunani Purba φυτόν (phutón, “tumbuhan”).


fitohormon

Hormon yang wujud dalam tumbuhan dan membantu dalam proses kehidupan diri tumbuhan; hormon tumbuhan.


elektrostatik

Kajian fizik mengenai cas elektrik yang berada dalam keadaan tidak bergerak atau rehat, serta daya yang terhasil di antara cas-cas sebegitu (daya elektrostatik).

ايليکتروستاتيک (Jawi)

Daripada elektro- + statik; pinjaman daripada bahasa Inggeris electrostatics.


ikatan kimia

Tarikan antara dua atau lebih zarah (atom atau molekul) secara umum.

ايکتن کيميا (Jawi)


wanan

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *(ka-)wanan, daripada bahasa Austronesia Purba *(ka-)wanaN. Seasal dengan bahasa Melayu kanan.


wanan

Oruol o longon wanan ku.


muskitu

Daripada bahasa Portugis mosquito (“nyamuk”).


dibda

Daripada bahasa Portugis divida (“hutang”).


duzing

Daripada bahasa Portugis dúzia (“dozen”).


faka

Daripada bahasa Portugis faca (“pisau”).


kaki retort

Suatu radas makmal yang digunakan untuk memegang peralatan atau radas makmal lain seperti tabung uji.


kasa dawai

Sejenis lembaran logam nipis yang mempunyai corak seperti kain kasa atau dawai; lazimnya dijumpai dalam persekitaran makmal sebagai tempat ditumpukan haba kuat.


tungku kaki tiga

Sejenis radas makmal yang digunakan sebagai tempat menumpang bekas-bekas seperti bikar; lazimnya digunakan bersama-sama kasa dawai.


kependekan

Tahap pendek suatu objek atau sesuatu perkara.

Bentuk kata yang dipendekkan daripada kata dasar; singkatan.

کڤينديقن (Jawi)


pipet

Sejenis peralatan makmal yang digunakan untuk memindahkan cecair dalam jumlah yang kecil.


oftalmologi

Suatu bidang perubatan yang menumpukan kepada masalah berkaitan mata dan rawatan-rawatan berkaitan.


nus

Ameh ki muij hospital ha binyik nus.


stalker

Sebarang burung yang berjalan dengan tegak dan angkuh.

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan stalkere, setara dengan stalk + -er.


bini-bini

Daripada bahasa Melayu Brunei bini-bini.


esbok

Dipinjam daripada bahasa Inggeris ice box (“peti ais”).


godingon

Agayo tinan dilo godingon.


tumanud

tanud (“temankan”) + -um- (“fokus pelaku”)


sokulat

Daripada bahasa Kadazandusun [Istilah?]chocolate (“coklat”).


lembu daging

Lembu yang diternak untuk disembelih dan memperoleh daging lembu daripada lembu itu.


stik

Sejenis potongan daging yang tebal yang dipotong untuk diproses menjadi hidangan.

Sejenis hidangan daging yang dipanggang dan dihidangkan bersama-sama sos lada hitam.

Dipinjam daripada bahasa Inggeris steak.


molohing

Upuso no molohing dati.


monongkotoluod

Monongkotoluod tokou kumaa Kinorohingan montok titahak dau di tosima.

Kita bersyukur kepada Tuhan kerana memberikan kita rezeki yang berterusan.


tarian singa

Sejenis tarian dalam budaya Cina yang melibatkan persembahan sekumpulan penari dengan kostum singa yang meniru kelibat seekor singa.


ayaq

Daripada bahasa Melayik Purba *air, daripada bahasa Melayu-Chamik Purba *air, daripada bahasa Melayu-Sumbawa Purba *wair, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *wahiʀ.


penitratan

Tindak balas penambahan yang melibatkan penambahan ion nitrat, NO₃⁻ terhadap suatu sebatian kimia.


pentitratan

Suatu uji kaji kimia kuantitatif untuk menentukan kepekatan suatu larutan (analit) dengan kaedah analit dicampurkan dan ditindak balas oleh suatu larutan lain secara perlahan-lahan.


dada

Bahagian hadapan badan manusia; khususnya di bahagian dari leher ke perut.

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *dahdah, daripada bahasa Austronesia Purba *daSdaS.


tulang rusuk

Tulang yang wujud di kawasan dada yang memenuhi rongga dada, dan mengelilingi peparu serta jantung.


lembu susu

Lembu yang diternak untuk memperoleh susu daripada lembu itu.


lembu tenusu

Lembu yang diternak untuk memperoleh susu (sumber tenusu) daripada lembu itu.


doktor gigi

Doktor yang dikhususkan kepada masalah dan rawatan berkaitan gigi.


kaji cuaca

Bidang sains bumi yang terlibat dalam pemahaman dan kajian mengenai cuaca; meteorologi.


tunggang agama

Sengaja menyalahgunakan atau membuat tafsiran salah terhadap suatu ilmu agama untuk memperoleh keuntungan diri.


racun rumpai

Sejenis racun yang digunakan untuk menghapuskan rumpai atau tumbuhan yang biasanya mengganggu pertumbuhan hasil pertanian.


-fobia

Daripada bahasa Yunani Purba -φοβία (-phobía) (daripada φόβος (phóbos, “ketakutan”).


merci

Daripada bahasa Perancis [Istilah?]merci, mercy, daripada bahasa Perancis [Istilah?]merci, daripada bahasa Perancis [Istilah?]mercēdem, bentuk mercēs (“bayaran”).


herbisid

Racun yang digunakan untuk menghapuskan rumpai atau tumbuhan yang mengganggu pertumbuhan hasil pertanian; racun rumpai.


baka

Jenis haiwan atau tumbuhan yang mempunyai kepelbagaian (variasi) berbeza akibat variasi genetik, tetapi masih dalam golongan spesies yang sama.

Sifat yang diwarisi secara keturunan dalam suatu salasilah keluarga.


baka

Daripada bahasa Proto-Philippine *bakáq. Banding dengan bahasa Bikol Central baka, bahasa Remontado Agta baka, bahasa Ibaloi baka dan bahasa Ilocano baka.


rentaka

Sejenis meriam pusing diperbuat daripada gangsa daripada budaya Nusantara yang dipasang pada kapal dagang serta kapal perang.


istinggar

Sejenis senjata api pencucuh sumbu dari kawasan Nusantara.

Daripada bahasa Portugis espingarda (raifal).


muzik tarian

Sebarang muzik yang dimainkan sebagai penurut rentak suatu tarian.

Muzik tarian elektronik (sejenis genre muzik elektronik berirama rancak).


ujin

Daripada bahasa Melayik Purba *hujan, daripada bahasa Melayu-Chamik Purba *hujan, daripada bahasa Melayu-Sumbawa Purba *hujan, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *quzan, daripada bahasa Austronesia Purba *quzaN.


termokimia

Bidang kimia berkenaan perubahan tenaga kimia kepada tenaga haba, dan aliran haba dalam tindak balas kimia.

Daripada termo- + kimia; pinjaman daripada bahasa Inggeris thermochemistry.


termo-

Daripada bahasa Yunani Purba θερμός (thermós, “panas”).


elektrokimia

Bidang kimia yang menumpukan kepada keelektrikan penghasilan tenaga elektrik daripada tindak balas kimia.

ايليکتروکيميا (Jawi)

Daripada elektro- + kimia; pinjaman daripada bahasa Inggeris electrochemistry.


elektro-

Daripada bahasa Yunani Purba ἤλεκτρον (ḗlektron, “ambar”).


muzik tarian elektronik

Sejenis genre muzik elektronik yang lazim dimainkan dan dikaitkan dengan kelab malam dan persekitaran bertumpukan kegiatan tarian untuk tujuan hiburan.

Daripada muzik tarian + elektronik. Pinjaman daripada Inggeris electronic dance music.


teori muzik

Bidang kajian mengenai unsur-unsur, struktur, bahasa dan komposisi muzik.

Daripada teori + muzik. Pinjaman daripada Inggeris music theory.


akustik

Bidang fizik mengenai sifat-sifat bunyi dan gelombang bunyi.


ultra-

Daripada bahasa Latin ultrā (“melampaui”).


-isme

Daripada bahasa Yunani Purba -ισμός (-ismós, “akhiran menandakan doktrin atau perbuatan”) atau bahasa Yunani Purba -ισμα (-isma, “akhiran menandakan perbuatan yang telah dibuat”).


tindak balas kimia

Tindak balas antara bahan kimia untuk menghasilan bahan-bahan kimia yang berlainan jenis atau rupa.


ribawi

Menjurus atau berpotensi mendatangkan riba.


barang ribawi

Barang-barang yang boleh mendatangkan riba sekiranya didagangkan dengan tidak betul; terdiri daripada emas, perak, dan bahan-bahan makanan lazim seperti gula.


auto-

Daripada bahasa Yunani Purba αὐτο- (auto-), daripada αὐτός (autós, “sendiri”).


gol sendiri

Kejadian apabila gol dijaringkan oleh pemain ke jaring/gawang pasukan sendiri, menyebabkan mata diberikan kepada pihak lawan.


populasi

Kumpulan orang yang menetap di suatu kawasan pentadbiran seperti negara, negeri atau bandar; penduduk.

Bilangan orang yang menetap di suatu kawasan pentadbiran.

Kumpulan spesies yang menetap di suatu kawasan (habitat).


penyulingan

Tindakan penulenan suatu campuran kimia cecair melalui pendidihan dan kondensasi.


poli-

Daripada bahasa Yunani Purba πολύς (polús, “banyak”).


oligo-

Daripada bahasa Yunani Purba ὀλίγος (olígos, “sedikit”)


dame

Daripada bahasa Old French dame, from bahasa Late Latin domna, shortened variant of bahasa Latin domina.


mono-

Daripada bahasa Yunani Purba μόνος (mónos, “tunggal, eka”).


ah long

Pemberi pinjaman wang dengan faedah di Malaysia dan Singapura yang lazim menggunakan tindakan keganasan untuk menuntut bayaran semula hutang yang diberi.

Daripada bahasa Kantonis 阿窿 (aa3 lung1, “telinga besar”).


ancala

انچالا (Jawi)

Daripada bahasa Sanskrit अचल (acala, “gunung, batu”).


Kesatuan Eropah

Sebuah organisasi politik dan ekonomi yang disertai sekumpulan negara dari Eropah yang ditubuhkan pada 50-an.

Pinjaman daripada Inggeris European Union.


jurugambar

Orang yang mengambil gambar, lazimnya sebagai suatu kerjaya atau pekerjaan.


dinga

Daripada bahasa Melayu-Chamik Purba *dəŋər, daripada bahasa Melayu-Sumbawa Purba *dəŋər, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *dəŋəʀ.


ည

daripada bahasa Sino-Tibet Purba *ja-n (“malam”) (STEDT ńá "petang"); seasal dengan bahasa Mizo zân (“malam”), bahasa Cina 夜 (“malam”). Bentuk kembar kepada ညဉ့် (nyany.).


neo-

Daripada bahasa Yunani Purba awalan νεο- (neo-), daripada νέος (néos, “baharu, muda”).


neokolonialisme

Kaedah penjajahan/kolonialisme terhadap suatu negara merdeka melalui tekanan ekonomi dan tindakan-tindakan lain yang tidak langsung.

Daripada neo- + kolonialisme; pinjaman daripada bahasa Inggeris neocolonialisme.


kondensasi

Proses perubahan keadaan suatu bahan daripada gas kepada cecair.

Tindak balas kimia yang mencantumkan dua molekul kimia lalu menerbitkan satu molekul air dalam proses itu.

Dipinjam daripada bahasa Inggeris condensation.


elektrolisis

Proses elektrokimia yang melibatkan penyaluran arus elektrik terhadap suatu cecair berion (elektrolit) untuk memperoleh ion-ion yang terdapat dalam cecair itu dalam bentuk sebatian neutral.

ايليکتروليسيس (Jawi)


stereokimia

Bidang kimia yang bertumpu pada struktur dan susunan molekul kimia, terutamanya sebatian organik.

ستيريوکيميا (Jawi)

Daripada stereo- + kimia; pinjaman daripada bahasa Inggeris stereochemistry.


hipotenus

Garisan pada segi tiga yang bertentangan dengan sudut rujukan pada segi tiga (terutamanya sudut tegak) dalam kiraan trigonometri.

Pinjaman daripada bahasa Inggeris hypotenuse.


trigonometri

Bidang matematik yang bertumpu kepada pengiraan sudut dan garisan yang terbit daripada sebuah segi tiga.

Pinjaman daripada bahasa Inggeris trigonometry.


kanti

Dipinjam daripada bahasa Jawa [Istilah?].


kunis

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *kunij.


police

Call the police!


abieu

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *(q)abu(s), daripada bahasa Austronesia Purba *qabu.


soalan

Suatu perkara atau pertanyaan masalah yang disoal atau ditanya kepada seseorang, dan memerlukan jawapan.


haji

Perbuatan siri ibadah di tanah haram (Makkah) yang dilakukan pada bulan Zulhijjah dalam kalendar Hijrah.

Daripada bahasa Melayik Purba *haji. Seasal dengan bahasa Melayu Kuno [nyatakan tulisan] (haji).


haji

Daripada bahasa Melayu haji, daripada bahasa Arab حَجّ (ḥajj).


tekno-

Daripada bahasa Yunani Purba τέχνη (tékhnē, “kemahiran”).


நாற்காலி

Ta-நாற்காலி.ogg


နာရီ

Daripada bahasa Sanskrit नाडी (nāḍī, “suatu unit masa”).


kromo-

Daripada bahasa Yunani Purba χρῶμα (khrôma, “warna”).


bibir

Suatu lapisan berwana seakan-akan merah di tepi mulut.


dextro-

Daripada bahasa Inggeris [Istilah?]dexter (“kanan”).


chemistry

kimia (sains berkenaan sifat bahan dan tindak balas antara bahan-bahan sekeliling)

Hubungan atau ikatan sosial antara dua orang

Daripada chemist + -ry. Daripada bahasa Latin alchimista, daripada bahasa Arab اَلْكِيمِيَاء (al-kīmiyāʔ), daripada اَل (al-) + bahasa Yunani Purba χυμεία (khumeía, “perihal pembuatan aloi”), daripada χύμα (khúma, “cecair”), daripada χυμός (khumós, “jus”), daripada χέω (khéō, “(aku) menuang”).


biology

biologi (bidang sains berkenaan benda hidup)

Daripada bahasa Inggeris [Istilah?]βίος (bíos, “bio-, kehidupan”) + -λογία (-logía, “-logi, bidang kajian”); bio- + -logy.

/baɪˈɒlədʒɪ/


mujahirin

Orang yang menayangkan atau menyebarkan perbuatan maksiat oleh diri terhadap orang ramai.

Daripada bahasa Arab الْمُجَاهِرِينَ (al-mujāhirīna), daripada جَهْر (menayangkan).


kurkuma

کورکوما (Jawi)

Daripada bahasa Arab كُرْكُم (kurkum, “kunyit”)


hidrologi

Bidang sains berkenaan sifat dan keadaan air secara geografi, termasuk interaksi badan air dengan sekeliling.

Daripada hidro- + -logi; pinjaman daripada bahasa Inggeris hydrology.


hidro-

Daripada bahasa Yunani Purba ὑδρο- (hudro-), daripada ὕδωρ (húdōr, “air”).


ani

Ulih nuan ani madi aku dulu?.


sholawat

selawat (ucapan pujian kepada Nabi Muhammad)


Haji

Suatu gelaran yang diberi kepada orang yang telah menunaikan haji.


physics

fizik (bidang sains berkenaan jirim, ruang dan masa)

Daripada bahasa Yunani Purba φυσικός (phusikós, “fizikal, alami”), daripada bahasa Yunani Purba φύσις (phúsis, “asal”), daripada bahasa Yunani Purba φύω (phúō, “menghasilkan, tumbuh”), akhirnya daripada bahasa Indo-Eropah Purba *bʰuH- (“muncul”).


peraruh

Suatu komponen elektronik terdiri daripada lingkaran wayar yang menghasilkan aruhan arus magnet apabila arus elektrik dialirkan ke lingkaran itu bagi tujuan-tujuan tertentu.


induktor

Komponen elektronik dengan lingkaran wayar yang menghasilkan aruhan arus magnet apabila arus elektrik dialirkan ke lingkaran itu bagi tujuan-tujuan tertentu; peraruh.

Pinjaman daripada bahasa Inggeris inductor.


rock

Suatu genre muzik yang lazim dimainkan oleh sebuah kugiran dan melibatkan alatan muzik seperti gitar dan dram; rok.


lemari

Daripada from bahasa Portugis armário (“almari”), daripada bahasa Latin armārium (“peti”).


sugar baby

Golongan (lazimnya wanita) yang menawar diri untuk dibayar oleh seseorang (sugar daddy atau sugar mommy) untuk dijadikan sebagai teman kekasih atau seks.


Rejab

Bulan ketujuh dalam kalendar Hijrah atau Islam.


lindu

Laporan Gorontalo, yang berdasarkan keterangan pendudok Una-Una yang mengungsi, mengatakan bahawa antara tanggal 29 April dan 3 May yang lalu terasa lindu (getaran bumi) sampai 360 kali.

Laporan Gorontalo, yang berdasarkan keterangan penduduk Una-Una yang mengongsi, mengatakan bahawa antara tanggal 29 April dan 3 Mei yang lalu terasa lindu (getaran bumi) sampai 360 kali.

1960, Abdul Majid, Gunong2 berapi di-Indonesia, Berita Harian, m/s 4.

Daripada bahasa Jawa ꦭꦶꦤ꧀ꦝꦸ (lindhu, “gempa bumi”); daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *linduʀ, daripada bahasa Austronesia Purba *linuʀ.


geologi

ݢيولوݢي (Jawi)

Daripada geo- + -logi; pinjaman daripada bahasa Inggeris geology.


geology

geologi (bidang sains berkenaan tanah dan bumi)

Daripada bahasa Inggeris [Istilah?]geologia, daripada bahasa Inggeris [Istilah?]γῆ (gê, “bumi”) + -logia (“bidang kajian”); geo- + -logy.

/dʒɪˈɒlədʒɪ/


prakata

Suatu perenggan alu-aluan yang ditulis di bahagian awal buku, yakni sebelum kandungan sebenar buku.

ڤراکات (Jawi)


geografi

Bidang ilmu berkenaan struktur fizikal, iklim dan penduduk Bumi secara amnya.

ݢيوݢرافي (Jawi)

Pinjaman daripada bahasa Inggeris geography, melalui bahasa Latin dan bahasa Perancis, daripada bahasa Yunani Purba γεωγραφία (geōgraphía), daripada γῆ (gê, “bumi”) + γράφω (gráphō, “tulis”); geo- + -grafi.


geografi

Pinjaman daripada bahasa Belanda geographie, melalui bahasa Latin dan bahasa Perancis, daripada bahasa Yunani Purba γεωγραφία (geōgraphía), daripada γῆ (gê, “bumi”) + γράφω (gráphō, “tulis”).


pernecarer

sembawa pasif tak sempurna lampau mufrad diri pertama bagi pernecō


perneco

Saya membunuh, membunuh secara terang-terangan.

Daripada per- + necō (“bunuh, membunuh, dimatikan”)


penguasa

Orang atau badan yang berkuasa atas sesuatu atau mengurus sesuatu.

Vaksin Sinopharm masih belum diluluskan oleh penguasa dan pengeluarnya, bahkan masih belum memohon kebenaran penggunaan kecemasan bagi vaksin tersebut di Filipina.

2020, Menteri, pengawal Duterte disuntik vaksin sebelum kelulusan penguasa kesihatan, Berita Harian Singapura.


astrobiologi

Bidang yang mengkaji kewujudan dan keupayaan benda hidup untuk hidup di angkasa lepas (kadang-kadang termasuk Bumi).

استروبيولوݢي (Jawi)


astro-

Daripada bahasa Yunani Purba ἄστρον (ástron, “badan samawi”).


astronomy

astronomi (bidang sains berkenaan angkasa)

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan astronomie, astronemy, daripada bahasa Old French astronomie; astro- + -nomy.


agronomi

Bidang sains berkenaan penanaman dan penggunaan hasil pertanian dalam kehidupan seharian.

اݢرونومي (Jawi)

Daripada agro- + -nomi; pinjaman bahasa Inggeris agronomy.


astrofizik

Bidang fizik yang mengkaji tentang hukum-hukum dan aturan fizik yang melibatkan hal-hal astronomi dan objek samawi.

استروفيزيک (Jawi)

Daripada astro- + fizik; pinjaman bahasa Inggeris astrophysics.


astrophysics

astrofizik (bidang fizik berkenaan hal-hal astronomi dan samawi)


sains

Bidang kajian berkenaan tatacara dan hukum alam dan makluk secara am yang ditakrif secara pembuktian.

ساءينس (Jawi)


mikrobiologi

Bidang biologi yang mengkaji berkenaan mikroorganisma.

ميکروبيولوݢي (Jawi)

Daripada mikro- + biologi; pinjaman bahasa Inggeris microbiology.


perbintangan

astrologi (bidang ramalan nasib berdasarkan pemerhatian bintang dan angkasa)

ڤربينتڠن (Jawi)


ilmu falak

Ilmu sains berkenaan angkasa dan objek samawi; astronomi

علمو فلک (Jawi)


sains sukan

Bidang sains berkenaan perilaku badan manusia ketika aktiviti sukan dan senaman daripada aspek fisiologi dan kesihatan.

ساءينس سوکن (Jawi)


bola tampar

Sejenis permainan sukan yang melibatkan dua buah pasukan yang terpisah oleh satu jaring tinggi menggunakan tangan atau serta anggota badan lain untuk memukul atau menampar sebiji bola melangkaui jaring kepada pasukan lawan.

بولا تمڤر (Jawi)


floem

Sejenis tisu hidup berbentuk tiub yang dijadikan tempat saluran nutrien serta hasil fotosintesis dari kawasan daun ke seluruh tumbuhan.


fotosintesis

Suatu proses metabolisme di kebanyakan tumbuhan yang menukarkan gas karbon dioksida kepada oksigen dengan bantuan tenaga cahaya.

فوتوسينتسيس (Jawi)

Daripada foto- + sintesis; pinjaman bahasa Inggeris photosynthesis.


phyto-

Daripada bahasa Yunani Purba φυτόν (phutón, “tumbuhan”).


rencong

Bahagian hujung suatu objek yang berbentuk serong dan tajam.

Sejenis sistem tulisan yang pernah digunakan untuk menulis bahasa Melayu; tulisan rencong.

Sejenis senjata parang dalam kalangan masyarakat Aceh.


rencong

Membentuk sebuah rencong pada hujung suatu objek.


rencong

رينچوڠ (Jawi)


ราคา

Dipinjam daripada bahasa Melayu harga, daripada bahasa Sanskrit अर्घ (argha). Banding bahasa Lao ລາຄາ (lā khā).


tod

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *tuhud, daripada bahasa Austronesia Purba *tuduS.


tod

Kerajaan kiget mai jeoi tod sampah ratah.

Kerajaan melarang orang ramai bakar sampah secara terbuka.


antariksa

Daripada bahasa Sanskrit अन्तरीक्ष (antarīkṣa, “angkasa”).


இயற்பியல்

Daripada இயல்பு (iyalpu, “alam”) + -இயல் (-iyal, “alam, -logi”)


வேதியியல்

Daripada வேதி (vēti, “senjata”) + -இயல் (-iyal, “-logi”)


ilmu alat

Ilmu-ilmu asas dalam pengajian Islam seperti asas bahasa Arab, mantik, usul fiqh dan sebagainya.

علمو الت (Jawi)


lipos

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *ipes (“lipas”), daripada bahasa Austronesia Purba *Sipes (“lipas”).


lipos

Ogumu tomod lipos hilo popodsuon.


solat

Suatu ibadat asas dalam agama Islam yang terdiri daripada siri perbuatan dan bacaan bertujuan untuk menyembah Allah.


zakat

Suatu bayaran sebahagian harta diri yang dilakukan sebagai suatu ibadat asas dalam agama Islam apabila syarat-syarat berzakat dipenuhi (bergantung kepada jenis).


syahadah

Suatu pengakuan sebagai pengisytiharan diri sebagai seorang Muslim.

Daripada bahasa Arab شَهَادَات (šahādāt).


Sweden

Sebuah negara di kawasan utara Eropah, secara khususnya di Skandinavia.


Sweden

Pinjaman bahasa Scots Swaden, daripada bahasa Middle Dutch Sweden, bentuk datif Swede.


syumul

Meliputi kesemua aspek atau perkara; menyeluruh.


biofizik

Bidang sains berkenaan hal-ehwal fizik dalam benda hidup.

بيوفيزيک (Jawi)


bikar

Suatu bekas kaca dengan garisan ukuran isi padu yang digunakan untuk menyimpan dan/atau memindahkan cecair dalam persekitaran makmal.


உயிரியல்

Daripada உயிர் (uyir, “kehidupan”) + -இயல் (-iyal, “-logi”)


menyeluruh

مڽلوروه (Jawi)


nyahkotak

Membuka kotak berisi suatu barangan baharu di hadapan kamera dengan tujuan untuk melakukan penilaian terhadap barangan yang dibuka.

ڽهکوتق (Jawi)

Daripada nyah- + kotak. Pinjaman daripada Inggeris unboxing.


dua darjat

Layanan atau peraturan yang tidak adil atau sama rata antara golongan kelas atasan dengan kelas bawahan.

دوا درجت (Jawi)

Daripada dua + darjat. Asal daripada judul filem Antara Dua Darjat (1960) oleh P. Ramlee.


kekonduksian

Kebolehan suatu bahan untuk mengalir bentuk-bentuk tenaga seperti elektrik, haba dan bunyi.

ککوندوکسيان (Jawi)


oksigen

Suatu gas serta unsur kimia dengan nombor atom 8; gas yang dihirup dalam pernafasan manusia serta benda hidup.

اوکسيݢن (Jawi)


unsur kimia

Bahan yang tidak dapat dibahagi atau ditukar kepada bahan lain secara kimia, dan terdiri daripada satu jenis atom sahaja.

عنصور كيميا (Jawi)


Leben

kehidupan (makhluk-makhluk hidup secara am)

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan leben, daripada bahasa Jerman Tinggi Lama lebēn. Berkait dengan kata kerja leben.


Auge

Daripada bahasa Jerman Tinggi Lama ouga, daripada bahasa Jermanik Purba *augô, akhirnya daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₃ekʷ- (“mata, melihat”).


Krankheit

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan krancheit, krankeit. Sama dengan krank + -heit.


Wille

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan wille, daripada bahasa Jerman Tinggi Lama willo, daripada bahasa Jermanik Barat Purba *willjō, daripada bahasa Jermanik Purba *wiljô (“kehendak, takdir”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *welh₁- (“hajat, memilih”).


nitrogen

Suatu gas serta unsur kimia dengan nombor atom 7; gas lazim dalam udara atmosfera.

نيتروݢن (Jawi)


nitrogen

Daripada bahasa Perancis nitrogène, sama dengan nitro- + -gen.

[ˈnɐɪtʰɹədʒən]


ampus

Selumbong bisi penyakit ampus ari iya agi mit suba.

Selumbong mempunyai penyakit asma sejak dari dia kecil lagi.


jinak-jinak merpati

جينق٢ مرڤاتي (Jawi)


merpati

Kumpulan burung dalam keluarga Columbidae; lazimnya merujuk kepada burung merpati lazim, Columba livia domestica.

مرڤاتي (Jawi)

Daripada bahasa Sanskrit पारापत (pārāpata)


merpati

Burung merpati (burung dalam keluarga Columbidae).

Daripada bahasa Sanskrit पारापत (pārāpata).


si mati

Orang yang sudah meninggal dunia atau mati.

Jarak di antara OKT dan si mati lebih kurang 10 kaki. Dari jarak itu tembakan kedua dibuat.

2003, Bashir Ahmad Mallal, The Malayan Law Journal, Malaya Publishing House Limited, page 403:

سي ماتي (Jawi)


Muhajirin

Golongan yang turut serta dalam peristiwa HIjrah bersama-sama Rasulullah s.a.w. ke Madinah.

مهاجرين (Jawi)


wuduk

Suatu cara penyucian diri dalam agama Islam yang melibatkan membasuh anggota-anggota badan tertentu dengan air.


sehen

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan sehen, daripada bahasa Jerman Tinggi Lama sehan, daripada bahasa Jermanik Barat Purba *sehwan.


ꦩꦤꦸꦁꦱ

Daripada bahasa *manusa, daripada bahasa Sanskrit मनुष्य (manuṣyá, “manusia”).


ᬲᬫ᭄ᬧᬸᬦ᭄

ᬦᬶᬓᬲᬫ᭄ᬧᬸᬦ᭄ᬩᭂᬘᬶᬓ᭄


ꦲꦏꦸ

Daripada bahasa Old Javanese aku, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *aku, daripada bahasa Austronesia Purba *aku.


ꦄꦭ꧀ꦭꦃ

Dipinjam daripada bahasa Arab اَللّٰه (allāh).


mundhut

beli : mundhut (ngoko tuku, krama tumbas, krama inggil mundhut)

eyang kakung mundhut maesa saking rencangipun.

ambil : mundhut (ngoko jupuk, krama pendhet, krama inggil mundhut)


ngadan

Ngadan ku si Yakub.

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *ŋajan, daripada bahasa Austronesia Purba *ŋajan.


ngadan

Daripada bahasa Austronesia Purba *ŋajan.


Bildung

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan bildunge, daripada bahasa Jerman Tinggi Lama bildunga; daripada bilden + -ung.


nara-

Daripada bahasa Sanskrit नर (nára), daripada bahasa Indo-Arya Purba *Hnáras, daripada bahasa Indo-Iran Purba *Hnáras, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₂nḗr.


rabun

Masalah berkenaan penglihatan yang kabur; mata sukar melihat.


rasi

buruj (kumpulan bintang yang dikatakan menyerupai objek)

Daripada bahasa Sanskrit राशि (rāśi), daripada bahasa Indo-Arya Purba *rāśíṣ, daripada bahasa Indo-Iran Purba *rāćíš, daripada *rać- (“mengikat”).


rasi

Rasi periuk ajeh.


buruj

Kumpulan bintang di langit yang dikatakan menyerupai objek atau makhluk apabila garisan dilakar di antara bintang-bintang dalam kumpulan, dan lazim digunakan sebagai rujukan pandu arah dan tilik nasib.


astrologi

Bidang ilmu yang meramal dan mengaitkan perihal-perihal peribadi dan alam sekeliling berdasarkan pemerhatian kedudukan badan-badan samawi (contoh: bintang dan planet) yang diperhatikan di langit.

استرولوݢي (Jawi)


chimie

Daripada bahasa Latin chimia, daripada bahasa Latin alchemia.


Orang Kena Tuduh

Bentuk alternatif jenis huruf besar bagi orang kena tuduh.


oomis

Oomis kopio sokirim diti.


puasa

Perbuatan mengelakkan diri daripada makan dan/atau minum pada suatu tempoh dengan tujuan ibadat atau tujuan-tujuan lain seperti kesihatan.

Daripada bahasa Sanskrit उपवास (upavāsa).


kimia organik

Bidang kimia berkenaan sebatian-sebatian karbon yang lazim dijumpai di alam sekitar, dan sebarang sebatian kimia yang serupa sepertinya.

کيميا اورݢانيک (Jawi)


biologie

Daripada bahasa Yunani Purba βίος (bíos, “bio-, kehidupan”) + -λογία (-logía, “-logi, bidang kajian”). Mungkin daripada bio- + -logie.


Iskandariah

Daripada bahasa Arab الْإِسْكَنْدَرِيَّة (al-ʔiskandariyya).


Mesir

Sebuah negara di timur laut Afrika, dengan sebahagian kecil negara terletak di kawasan Asia.


kimia hayat

Bidang kimia berkaitan kehidupan dan makhluk; biokimia.

کيميا حيات (Jawi)


vaksin

Suatu cecair yang disuntik ke badan manusia untuk memberi kekebalan terhadap suatu penyakit bawaan mikroorganisma kepada orang yang disuntik.


imunologi

Bidang perubatan berkenaan sistem imun badan manusia.

ايمونولوݢي (Jawi)

Daripada imuno- + -logi; pinjaman bahasa Inggeris immunology.


rabbani

Bersifat ketuhanan; berlandaskan prinsip-prinsip dan suruhan Tuhan.


taneuh

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *taneq.


Oman

Sebuah negara di kawasan tenggara Timur Tengah.


hier

hiervan

Daripada bahasa Middle Dutch hier, daripada bahasa Belanda Kuno hier, daripada bahasa Jermanik Purba *hē₂r.


daar

daarachter

Daripada bahasa Middle Dutch dâer, daripada bahasa Belanda Kuno thār, daripada bahasa Jermanik Purba *þār.


akuakultur

Aktiviti pertanian berkenaan penanaman dan/atau penternakan hasil-hasil akuatik seperti tumbuhan dan ikan.

اکواکولتور (Jawi)

Daripada akua- + kultur; pinjaman bahasa Inggeris aquaculture.


நீர்

Daripada bahasa Old Tamil 𑀦𑀻𑀭𑁆 (nīr), daripada bahasa Proto-Dravidian *nīr.


தண்ணீர்

Daripada நீர் (nīr), daripada bahasa Old Tamil 𑀦𑀻𑀭𑁆 (nīr), daripada bahasa Proto-Dravidian *nīr.


pertanian

Perbuatan mengusahakan makhluk-makhluk untuk memperoleh makanan daripada makhluk itu untuk kegunaan diri dan orang lain.

ڤرتانين (Jawi)


kemosintesis

Proses metabolisme beberapa tumbuhan dan bakteria yang menukarkan sebatian-sebatian ringkas kepada sebatian tenaga (karbohidrat) melalui kaedah tindak balas pengoksidaan dan bukan menggunakan cahaya seperti dalam fotosintesis

کيموسينتسيس (Jawi)

Daripada kemo- + sintesis; pinjaman bahasa Inggeris chemosynthesis.

քեմոսինթեզ

metabolisme melalui tindak balas pengoksidaan


vesi

Daripada bahasa , daripada bahasa Proto-Uralic *wete. Mungkin akhirnya kognat kepada bahasa Indo-Eropah Purba *wódr̥.


juruvaksin

Orang yang ditugaskan untuk menyuntik vaksin ke dalam badan seseorang.

جوروۏکسين (Jawi)


trikostrongil

Sebarang nematod dari genus Trichostrongylus.

تريکوسترونݢيل (Jawi)

Daripada bahasa Inggeris trichostrongyle (“trikostrongil”)


agribusiness

/ˈæɡɹɪˌbɪznəs/

Received Pronunciation, General American


jurusuntik

Orang yang ditugaskan untuk menyuntik suatu bahan (seperti vaksin) ke dalam badan seseorang atau haiwan dengan tujuan perubatan.

جوروسونتيق (Jawi)


urologi

Bidang perubatan berkenaan salur kencing dan sistem pembiakan lelaki.

اورولوݢي (Jawi)

Daripada uro- + -logi; pinjaman bahasa Inggeris urology

Urologie

bidang perubatan berkenaan salur kencing dan sistem pembiakan lelaki


kaban

Daripada bahasa Melayik Purba *kaban, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *kaban. Seasal dengan bahasa Melayu kawan.


kaban

Ukabo ilo kaban.


kaban

peti kayu atau besi untuk menyimpan kain


kemaya

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *kaban.


bungai

Daripada bahasa Melayik Purba *buŋaʔ, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *buŋa (banding bahasa Melayu bunga).


siduk

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *suduk.


undang-undang kecil

Sebarang undang-undang yang dikeluarkan oleh pihak berkuasa tahap bawahan yang mengandungi peraturan-peraturan yang berkait dengan tanggungjawab pihak tersebut.

اوندڠ٢ کچيل (Jawi)


ilmu hisab

Bidang ilmu mengenai hisab dan kiraan; matematik.

علمو حساب (Jawi)


qazaf

Perbuatan mendakwa seseorang individu melakukan zina (seks luar nikah) tanpa bukti yang mencukupi dengan tujuan fitnah.


שלום

Daripada bahasa Proto-Semitic *šalām-, bandingkan dasar Paleo-Ibrani𐤔𐤋𐤌 (šlm).


kartografi

Bidang kajian, pembangunan dan pelukisan peta berdasarkan geografi suatu kawasan.

کرتوݢرافي (Jawi)


geofizik

Bidang kajian berkenaan sifat-sifat dan perubahan fizik dalam geologi Bumi.

ݢيوفيزيک (Jawi)


jagug

Kemag bibeh ju jagug.


raja mutlak

Sistem pemerintahan monarki atau raja yang memiliki kuasa penuh/mutlak dan tidak terhad dalam pemerintahan pimpinannya.

راج مطلق (Jawi)


raja berperlembagaan

Sistem pemerintahan monarki atau raja yang terikat atau dihadkan pada dasar-dasar yang ditetapkan dalam perlembagaan kawasan pemerintahan raja.

راج برڤرلمباݢاءن (Jawi)


ஒன்று

Daripada bahasa Proto-Dravidian *on-ṯu (“satu”).


diod

Sejenis komponen elektronik yang membenarkan aliran arus elektrik secara sehala sementara menghalang arus dari arah bertentangan.


karabau

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba [Istilah?], daripada Timur bahasa Austroasia.


karabau

Momiara o 'todu ku do karabau.


lamari

Daripada bahasa Melayu almari, daripada bahasa Portugis armário.


pengerami

Pengerami Hari Gawai Dayak diintu bala orang Dayak baka Iban enggau Bidayuh maya 1 Jun ninting taun

Perayaan Hari Gawai Dayak disambut orang Dayak seperti Iban dan Bidayuh pada 1 Jun setiap tahun


bisi

Kami agi bisi nyimpan perengka lama.


baisekel

Daripada bahasa Inggeris bicycle (“basikal”).


berperlembagaan

Berdasarkan atau berlandaskan perlembagaan.

برڤرلمباݢاءن (Jawi)


jisim

Suatu sifat bagi sesebuah bahan fizikal yang ditentukan berdasarkan jumlah jirim dalam bahan tersebut.

重量

じゅうりょう, jūryō


biotechnology

bioteknologi (penggunaan ilmu berkenaan benda hidup dalam bidang industri dan teknologi)


அறிவியல்

Daripada அறிவு (aṟivu, “ilmu”) + -இயல் (-iyal, “-logi”)

Ta-அறிவியல்.ogg


zina

Perbuatan bersetubuh atau seks dengan selain daripada pasangan yang dikahwini (dinikahi) secara sah.

زِنَاء

Islam - perbuatan seks dengan selain daripada pasangan sah


salam Jumaat

Suatu sapaan yang diseru pada hari Jumaat sebagai rujukan kepada hari Jumaat sebagai hari suci dalam agama Islam.


pisang kaki

Suatu pokok asal Jepun, Diospyros kaki atau genus Diospyros secara amnya.

ڤيسڠ کاکي (Jawi)

Daripada pisang + kaki; istilah kaki ialah pinjaman bahasa Jepun 柿.


surat cinta

Surat yang ditulis oleh seseorang untuk meluakhkan perasaan cinta terhadap seseorang.

Suatu surat yang mengandungi berita atau kandungan yang berunsur malang (misalnya hukuman).


takzir

Sebarang hukuman jenayah Islam yang tidak diperuntukkan dalam al-Quran dan hadis, serta hukuman kepada penjenayah yang tidak cukup syarat-syarat jenayahnya untuk dikenakan hukuman berdasarkan hudud atau qisas.


hudud

Hukuman jenayah Islam yang diperuntukkan dalam al-Quran dan/atau hadis, dan dikenakan kepada penjenayah sekiranya cukup-cukup syarat jenayahnya.

Daripada bahasa Arab حُدُود (denda, batasan).


tembak

Melepaskan peluru atau suatu objek dari suatu senapang atau senjata serupa terhadap sesuatu dengan tujuan amaran atau mendatangkan kecederaan.

Memilih jawapan secara rawak (dalam ujian atau peperiksaan) kerana tidak berupaya memilih jawapan yang tepat secara yakin; tembak jawapan.

Daripada timbak, daripada bahasa Melayik Purba *timbak, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *ti(m)bak.


goreng

Memasak dengan meletakkan bahan makanan ke dalam minyak bersuhu tinggi.

Mereka atau menerbitkan jawapan sendiri secara membuta-tuli (dalam ujian atau peperiksaan) kerana tidak berupaya menjawab soalan dengan tepat.


jampak nyak

d͡ʒam‧paʔ ɲaʔ


epidemiologi

Bidang perubatan berkenaan penyebaran dan pengekangan wabak dalam suatu persekitaran.

ايڤيديميولوݢي (Jawi)

epidemik + -logi; pinjaman bahasa Inggeris epidemiology.


kukus

Memasak dengan meletakkan bahan makanan dalam bekas berisi wap air bersuhu tinggi.


Angel

Daripada bahasa Jerman Tinggi Pertengahan angel, daripada bahasa Jerman Tinggi Lama angul, daripada bahasa Jermanik Purba *angulō, *angô (“cangkuk”), from bahasa Indo-Eropah Purba *ank-, *Hank- (“cangkuk, objek bengkok”).


orang kena tuduh

Orang yang dituduh atas suatu kesalahan undang-undang, tetapi masih tidak dijatuhkan keputusan sama ada bersalah atau tidak.

اورڠ کنا تودوه (Jawi)


sukuk

Bon dalam versi kewangan Islam; yakni menuruti hukum-hukum Islam.

Daripada bahasa Arab صُكُوك (ṣukūk), bentuk jamak صَكّ (ṣakk, “perjanjian”).


basikal lajak

Sejenis basikal yang telah dibuang brek dan diubah suai untuk meningkatkan kelajuan basikal, dan digunakan untuk tujuan perlumbaan, terutamanya dalam kalangan kanak-kanak.


terlajak

Tersasar dari suatu sasaran atau destinasi secara tak sengaja.

Hilang kawalan dalam kata-kata sehingga terlepas cakap sesuatu secara tak sengaja.


terlajak

Penekanan terhadap suatu sifat; sungguh, sangat.


halaju

Suatu kuantiti berarah (vektor) yang menerangkan kelajuan sesebuah objek yang mengambil kira jarak terdekat objek dari titik mula (sesaran).

هالاجو (Jawi)


achondroplasia

a- (“tidak”) + chondro- (“rawan”) + -plasia (“pertumbuhan”)


epidemiology

epidemiologi (bidang kajian berkenaan wabak)


photosynthesis

fotosintesis (tindak balas dalam organisma yang menukarkan tenaga cahaya kepada tenaga kimia)

[ˌfəʊ.tʰəʊ.ˈsɪn̪.θə.sɪs]


foto-

Daripada bahasa Yunani Purba φῶς (phôs, “cahaya”).


pecut

Suatu peralatan tali yang digunakan untuk melibas ke arah makhluk hidup untuk mengawal makhluk; cemeti.


pecut

Melibas kuda dengan tali untuk mendorong kuda agar bergerak dengan lebih laju.


emas pulut dakap

Sejenis gelang emas yang bercorak seperti bungkusan pulut dakap.

امس ڤولوت داکڤ (Jawi)


keyboard

Daripada key (“kunci”) + board (“papan”).


-an

Daripad bahasa Melayik Purba *-an, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *-an, daripada bahasa Austronesia Purba *-an.


lari pecut

Suatu pertandingan olahraga meilbatkan lumba lari dalam suatu jarak tertentu.

спринт

бег на коро́ткую диста́нцию


hidrolisis

Tindak balas kimia yang memisahkan satu molekul kimia kepada dua molekul melalui tindak balas dengan molekul air.

هيدروليسيس (Jawi)


polimer

Rantaian panjang molekul sama (monomer) yang tersambung melalui ikatan kimia.

Sebarang bahan yang terdiri daripada polimer secara amnya.

ڤوليمر (Jawi)

Daripada poli- + -mer; pinjaman bahasa Inggeris polymer.


ocean

warna biru, seperti warna lautan (juga dipanggil ocean blue).

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan *ocean, occean, occian, occyan, daripada bahasa Old French occean (kemudian dipinjam semula atau diperkukuh oleh bahasa Middle French ocean), daripada bahasa Latin Ōceanus, asalnya daripada bahasa Yunani Purba Ὠκεανός (Ōkeanós, “Oceanus”, dewa air). Menggantikan kata jati Inggeris Kuno gārseċġ.
Juga biasa dirujuk sebagai the ocean sea, the sea of ocean (banding bahasa Latin mare ōceanum; bahasa Perancis Lama mer oceane, occeanne mer). Banding bahasa Saterland Frisian Oceoan (“lautan”), bahasa Frisia Barat oseaan (“lautan”), bahasa Belanda oceaan (“lautan”), bahasa German Low German Ozeaan (“lautan”), bahasa Jerman Ozean (“lautan”), bahasa Denmark ocean (“lautan”), bahasa Sweden ocean (“lautan”), bahasa Perancis océan (“lautan”), bahasa Itali oceano (“lautan”).


monomer

Molekul kimia tunggal yang membentuk polimer apabila suatu sekumpulan molekul itu disambung menjadi rantaian panjang dengan ikatan kimia.

Daripada mono- + -mer; pinjaman bahasa Inggeris monomer.


video game

Dipinjam daripada bahasa Inggeris video game (“permainan video”).


syahid

Orang yang mati ketika dalam perjuangan untuk mempertahankan agamanya.


genetik

Ilmu biologi berkenaan dengan gen bawaan asid dioksinukleik, DNA (dan struktur berkaitan) dalam sel makhluk, fungsi-fungsi serta kesan gen terhadap makhluk, dan pewarisannya.


genetik

Berkait dengan genetik, gen dan sebagainya.

ݢينيتيک (Jawi)


مڽتيدقڽهچسديۏرسيفيکاسيئيليکتروستاتيککن (Jawi)

* meng- + se- + tidak + nyah + cas + diversifikasi + elektrostatik + -kan


tooth

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan tothe, toth, tooth, daripada bahasa Inggeris Kuno tōþ (“gigi”), from bahasa Jermanik Barat Purba *tanþ, daripada bahasa Jermanik Purba *tanþs (“gigi”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₃dónts (“gigi”). Berkaitan dengan tusk. Bentuk kembar kepada dent and dens.
Seasal:
Seasal dengan bahasa Scots tuth, tuith (“gigi”), bahasa North Frisian toth, tos (“gigi”), bahasa Belanda tand (“gigi”), bahasa Jerman Zahn (“gigi”), bahasa Denmark tand (“gigi”), bahasa Sweden tand (“gigi”), bahasa Norway tann (“gigi”), bahasa Iceland tönn (“gigi”), bahasa Wales dant (“gigi”), bahasa Latin dēns (“gigi”), bahasa Lithuania dantìs (“gigi”), bahasa Yunani Purba ὀδούς (odoús)/ὀδών (odṓn, “gigi”), bahasa Armenia ատամ (atam), bahasa Parsi دندان (dandân), bahasa Sanskrit दत् (dát, “gigi”).


glossary

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan glosarie, daripada bahasa Latin glossārium, daripada bahasa Yunani Purba γλῶσσα (glôssa, “lidah”).


romen

Berdua-duaan bersama-sama pasangan; berasmara atau bercumbu-cumbuan antara pasangan.


ulah

Wak Sira senalo kijagak ikapog ru ulah ru bor.

Wak Sira sentiasa menjaga kulit dan muka dengan baik.


akil baligh

cukup umur atau dewasa (biasanya bagi lelaki pada umur 12-15 tahun manakala perempuan pula pada umur 9-12 tahun)


haid

Suatu darah kotor yang turun setiap bulan (biasanya berselang 28 hari) daripada rahim perempuan yang sudah mencapai akil baligh; datang bulan.


gohek

menghidupkan enjin atau menjalankan kereta


pembetung

sesuatu yang berbentuk panjang, bulat dan berongga di dalamnya untuk menyalurkan air

saluran atau parit yang terbuat daripada konkrit di bawah tanah yag merentasi jalan raya atau landasan kereta api.

saluran paip bawah tanah utk menyalirkan najis, kumbahan ke loji pemprosesan


poskod

Kod yang terdiri daripada digit dan huruf yang digunakan sebagai sebahagian daripada alamat pos untuk memudahkan pengiriman sesuatu barang.


persetubuhan

Perbuatan hubungan seks melibatkan gabungan benih antara pasangan untuk menghasilkan suatu makhluk anak daripada generasi atasan.

ڤرستوبوهن (Jawi)


jimak

Perbuatan hubungan seks untuk menghasilkan anak; persetubuhan.


monyolinga

bau bunga, buah dan lain-lain yang terlalu keras.


syiqaq

Sebarang pertengkaran atau perselisihan antara suami dengan isteri dalam sesebuah rumah tangga.


Israk

Bahagian pertama dalam peristiwa Israk Mikraj - perjalanan Nabi Muhammad SAW dari Masjid al-Haram di Makkah ke Masjid Aqsa di Palestin moden.


Mikraj

Bahagian kedua dalam peristiwa Israk Mikraj - keberangkatan Nabi Muhammad SAW dari Masjid al-Aqsa di Palestin moden ke Sidratul Muntaha ("langit ketujuh") dan bertemu dengan Allah.

Daripada bahasa Arab مِعْرَاجُ (miʕrāju).


deodoran

bahan yangg dipakai pada badan untuk menghilangkan bau peluh.


menasihatkan

memberikan sesuatu sebagai nasihat atau sebagai tunjuk ajar.


hōiho

Dipinjam daripada bahasa Inggeris horse (“kuda”).


hoqhaq

Alif hoqhaq sunggoh depan orang tua dia.


goli

Aiman ialah goli Sekolah Kebangsaan Jalan Aman

Aiman ialah penjaga gol Sekolah Kebangsaan Jalan Aman


idah

Suatu tempoh isteri yang baru kehilangan suami (akibat perceraian atau kematian) tidak dibenarkan (haram) berkahwin dengan lelaki lain.


rukuk

Suatu aktiviti dalam solat yang melibatkan membongkokkan badan pada sudut tegak sebagai ibadah.


សត្វ

Daripada bahasa Sanskrit सत्त्व (sattva, “haiwan, makhluk”).


lebung

lubuk (kawasan tradisional Orang Seletar mendapatkan hasil laut, tempat mereka menjaring ikan, menjaring udang dan menyelam).


ngempang

kegiatan memasang empang ketika air pasang dan memungut hasil laut ketika air surut.


ngempang

Perintah benung ngaga projek ngempang sungai.

Kerajaan sedang membuat projek mengempang sungai.


pekang

menangkap ketam (dengan mengorek lubang-lubang di kawasan paya).


kuak tobak

Sejenis kura-kura paya yang buruk rupanya.


ung

kata ganti diri kedua tunggal untuk bukan Orang Seletar.


tamat

Mengakhirkan sesuatu, meletakkan sesuatu pada tahap tamat.

Daripada bahasa Arab تَمَّتْ (tammat, “tamat, siap”).


tamat

Sudah berakhir atau sudah di hujung suatu perkara (lazimnya tempoh).


temu

Dapat atau berjaya menjumpai sesuatu selepas cari atau pergi ke benda itu.


temu

Mayau Igat ti lenyau tadi udah temu.

Kucing Igat yang hilang tadi sudah jumpa.


nyu

Daripada bahasa Melayik Purba *ñiur, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *niuʀ.


nyu

Daripada bahasa Melayik Purba *ña, daripada bahasa Melayu-Chamik Purba *ña, daripada bahasa Melayu-Sumbawa Purba *ña, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *ni-a, daripada bahasa Austronesia Purba *ni-a.


nyu

Sayet sekulah biget nyu rukuk.


kak

apak en kikek kak.


ku

Singkatan kepada aku. (kata ganti nama diri pertama tunggal)

Daripada bahasa Melayik Purba *aku, daripada bahasa Melayu-Chamik Purba *aku, daripada bahasa Melayu-Sumbawa Purba *aku, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *aku, daripada bahasa Austronesia Purba *aku.


ku

awak, kamu (kata ganti nama diri kedua tunggal)


sabung ayam

鶏合

とりあわせ, toriawase; にわとりあわせ, niwatoriawase


hidrokarbon

Sebarang molekul kimia yang hanya terdiri daripada atom hidrogen (H) dan karbon (O).

هيدروکربون (Jawi)

hidro- + karbon; pinjaman bahasa Inggeris hydrocarbon.


karbon

Suatu unsur kimia dengan nombor atom 6 dan lazim wujud sebagai pepejal-pepejal pelbagai rupa seperti arang serta berlian.

Daripada bahasa Inggeris carbon, daripada bahasa Latin carbo.


hydrocarbon

hidrokarbon (sebatian kimia dengan atom karbon dan hidrogen sahaja)


selamba

berlagak seolah-olah tidak tahu, berpura-pura


hydro-

Daripada bahasa Yunani Purba ὑδρο- (hudro-), daripada ὕδωρ (húdōr, “air”).


hidro

Daripda bahasa Yunani Purba ὕδωρ (húdōr, “air”).


trans-

Daripada bahasa Latin trāns (“merentas, di luar, di tempat bertentangan”).


alkana

Sebarang hidrokarbon (molekul terdiri daripada atom karbon dan hidrogen sahaja) yang tepu - hanya ada ikatan tunggal di antara semua atom.


apagon

Apagon ngawi kakamot id kadai dilo.

Apagon o ponguhatan di naanu ku.

Aagon tomod ilo sakot.


gatang

Piro gatang diti sokirim?


oyopos

Oyopos po tobuk ku.


strim

Sebarang siaran yang mengguna pakai platform Internet, lazimnya secara langsung.

Daripada bahasa Inggeris stream, daripada bahasa Inggeris live stream.


mati pucuk

Situasi zakar yang tidak dapat menegang dalam keadaan syahwat tinggi lalu menyukarkan proses penghantaran sperma ke faraj.


piboi'an

piboi'an manangon


apui

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *hapuy, daripada bahasa Austronesia Purba *Sapuy.


apui

Daripada bahasa Austronesia Purba *Sapuy.


sapiar

Daripada bahasa Inggeris sphere (“sfera”).


sada

Orohian oku momiara do sada.


sfera

Bentuk bola secara am, yakni bulatan dalam versi tiga dimensi.


gratis

Daripada bahasa Belanda gratis, daripada bahasa Latin grātīs, pemendekan grātiīs.


gratis

Pinjaman bahasa Latin grātīs, pemendekan grātiīs.


pernafasan

Proses nafas pada manusia serta haiwan lain.


Chaos

Daripada bahasa Latin chaos, daripada bahasa Yunani Purba χάος (kháos).


litium

Suatu unsur kimia serta logam dengan nombor atom 3.

ليتيوم (Jawi)


lithium

Ubat daripada litium yang digunakan untuk merawat penyakit jiwa seperti kemurungan.

Daripada bahasa Inggeris [Istilah?]lithium, daripada lithia (rujukan daripada λίθος (líthos, “batu”)) + -ium.


kemurungan

Sejenis penyakit jiwa yang dilambangkan dengan sifat murung berlanjutan hingga membawa kepada masalah-masalah kesihatan dan sosial.

کموروڠن (Jawi)


perak

Sejenis logam dan unsur kimia bersinar berwarna kelabu dengan nombor atom 47.

Daripada pirak, daripada bahasa Melayik Purba *pirak.


perak

Perak kain dun bas nusuk.


fluorin

Sejenis unsur kimia serta halogen berupakan gas dengan nombor atom 9.

Daripada bahasa Inggeris fluorine, daripada bahasa Latin fluor + -ine.


pencetak

Orang yang melakukan atau menghasilkan cetakan.

Sebarang alatan yang dapat melakukan cetakan secara am.

Sejenis perkakasan yang digunakan untuk mencetak bahan digital di komputer ke atas bahan nyata seperti kertas.

ڤنچيتق (Jawi)


neon

Sejenis unsur kimia serta gas adi dengan nombor atom 10; lazim digunakan dalam lampu hiasan.


neon

Daripada bahasa Proto-Hellenic *newos, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *néwos.


neon

Daripada bahasa Yunani Purba νέον (néon), bentuk neuter νέος (néos, “baharu”), darupada *νέϝος (*néwos), daripada bahasa Proto-Hellenic *newos, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *néwos.


bunyi

Suatu sensasi yang terbit daripada getaran jirim yang menghasilkan suatu gelombang yang dikesan oleh telinga.

Daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi.


sangap

Bersifat bernafsu atau bersyahwat (berfikir-fikir unsur seksual); gatal.

Kau ni sangap sangat kat awek aku apehal!

Mengapa kamu sangat gatal dengan teman wanita saya!


eskalatoro

eskalo (“tangga”) + -atoro (“mekanisme”)


patologi

Bidang perubatan berkenaan sifat dan mekanisme penyakit dan kecederaan.

ڤاتولوݢي (Jawi)


patologi

patologi (bidang perubatan berkenaan penyakit dan kecederaan)

Daripada bahasa Belanda pathologie, daripada bahasa Perancis pathologie, daripada bahasa Yunani Purba πάθος (páthos, “penyakit”) dan -λογία (-logía, “kajian”).


lesen terbang

Lesen memandu yang diperoleh secara haram dan tidak sah.

JPJ mempunyai maklumat terperinci mengenai identiti pemegang lesen terbang, pegawai JPJ dan pejabat cawangan JPJ yang mengeluarkan lesen berkenaan

2018, 14,000 pemegang lesen terbang diberi sebulan untuk tampil, jika tidak..., mStar.

ليسين تربڠ (Jawi)


pathology

Daripada bahasa Perancis pathologie, daripada bahasa Yunani Purba πάθος (páthos, “penyakit”) dan -λογία (-logía, “kajian”).

/pəˈθɒlədʒi/


veðurstofa

pihak berkuasa meteorologi, pejabat meteorologi, Pejabat Met


பழமொழி

பழ (paḻa, “lama, kuno”) + மொழி (moḻi, “perkataan, pertuturan, kata-kata”)


மலை

Seasal dengan bahasa Malayalam മല (mala)


kulunsong

Au oku orohian mangakan kulunsong tu opoit o roso dau.

Saya tidak suka makan peria kerana rasanya pahit.


sansam

Binoli di tama ku ilo sansam di konihab.


takat didih

Suhu apabila suatu cecair mula mendidih, yakni apabila tekanan wap cecair adalah sama dengan tekanan atmosfera.


lesen memandu

Suatu lesen yang dijadikan sebagai tanda kebolehan atau keizinan untuk memandu suatu kenderaan secara sah di sisi undang-undang.


natrium

Suatu unsur kimia pepejal serta logam alkali dengan nombor atom 11.

نتريوم (Jawi)

Daripada bahasa Inggeris natrium, daripada bahasa New Latin natrium.


pecah masuk

Perbuatan jenayah melibatkan memasuki suatu tempat tanpa izin empunya tempat itu dengan tujuan jenayah.


termodinamik

Bidang fizik berkenaan aliran, penukaran dan perkaitan tenaga haba dengan tenaga-tenaga lain.

ترموديناميک (Jawi)

Daripada termo- + dinamik; pinjaman bahasa Inggeris thermodynamics.


pembukaan

Perbuatan membuka suatu objek atau suatu perkara.

Acara memulakan suatu operasi atau anjuran (seperti perniagaan dan pertandingan).

Langkah-langkah atau taktik gerakan kepingan catur terawal.

ڤمبوکاءن (Jawi)


terciduk

Terpedaya atau tertipu oleh suatu muslihat.

ترچيدوق (Jawi)


maqam

Kedudukan atau darjat tinggi di sisi Allah.

Suatu mod irama atau melodi dalam muzik-muzik dunia Arab tradisional.

Gaya atau lagu bacaan tilawah berdasarkan maqam dari dunia Arab.


maqam

maqam (mod melodi muzik Arab tradisional)


senorita

Bentuk alternatif bagi señorita, aksara ñ sangat jarang digunakan dalam bahasa Inggeris.


kaanu

Kaanu ko monguhup doho?


tonsi

Agayo tonsi diti pokilahan.


bayahan

Bayahan tu nakalantoi id pialaan diti!

Tahniah kerana menang dalam pertandingan ini!


pokai

Ketiadaan wang pada diri untuk digunakan.

Daripada bahasa 仆街 (puk1 gaai1, “jatuh ke jalanan, suatu kata kesat”), from 仆 (puk1, “jatuh”) + 街 (gaai1, “jalan”).


songlap

Suatu permainan silap mata yang melibatkan menghilangkan suatu secara ajaib.

Menggelapkan atau menyeleweng wang suatu organisasi atau kumpulan sebagai tindakan korupsi.


syahmat

Gerakan catur yang membawa kemenangan, yakni apabila gerakan buah catur berjaya memerangkap buah raja lawan dalam keadaan tidak boleh lari daripada situasi dimakan/dikalahkan.

Daripada bahasa Parsi شاه مات (shah mat).


keling

sl sebuah empayar di pantai Coromandel Semenanjung India, yg disebut Kalinga dan Telingana, yg terkenal dgn pelayar atau pedagang yg datang ke Asia Tenggara seawal abad ke-3: maka kata Bendahara, “Apa maksud Orang Kaya Saudagar datang ke Melaka ini, kerana tanah ~ dan tanah Melaka ini terlalu jauh pelayaran?”

sl panggilan bagi orang (pedagang, pelayar) yg berasal dari Kalinga dan Telingana yg datang ke Tanah Melayu seawal abad ke-3: adapun pd masa itu Holanda dan orang Cina dan orang ~ pun semuanya datang persembahkan segala permainannya berbagai-bagai rupanya dan lakunya;

Kd, Pn orang India yg beragama Islam; ~ pelikat orang India yg beragama Islam.


sigat

Sigat amai anak laki Aki Selumbung ke biak nya

Kacaknya anak lelaki Atuk Selumbung yang paling muda itu.

Apai nya sigi sigat ngasu


gerenti

Dengar saja berita Wong pelupuh babi, setengah jam sudah gerenti habis satu ekor.

1972, Abdullah Tahir, Biar Babinya Mati Tua, Berita Harian, m/s 5.

ݢيرينتي (Jawi)

Daripada bahasa Inggeris guarantee (“jaminan”)


aram

Aram kitai mandi ba tasik.


snowman

Lelaki yang menarik tetapi tidak berhati perut.

snow (“salji”) + -man (“lelaki”). Orang salji (apabila dibina daripada dua bebola) menyerupai nombor 8.


island

Daripada lebih awal iland, daripada bahasa Inggeris Pertengahan iland, yland, ylond, daripada bahasa Inggeris Kuno īġland, īeġland, ēaland (“pulau”), daripada bahasa Jermanik Purba *awjōlandą (daripada bahasa Jermanik Purba *awjō (“pulau, darat air, padang rumput”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *h₂ekʷeh₂) + *landą (“land”), setara dengan ey + land.


ホテル

hotel (tempat yang menyediakan penginapan)

Dipinjam daripada bahasa Inggeris hotel, daripada bahasa Perancis hôtel.


려관

Korea Utara Ejaan baku bagi 여관 (yeogwan).


molekul

Kumpulan dua atau lebih atom atau zarah yang terikat melalui ikatan kimia.

موليکول (Jawi)


molekul

Daripada bahasa Belanda molecuul, daripada bahasa Perancis molécule, daripada bahasa New Latin molecula (“molekul”), bentuk bahasa Latin moles (“jisim”).


pulau

Sebuah kawasan tanah yang dikelilingi sepenuhnya dengan badan air (seperti lautan dan selat).


pulau

Meminggirkan atau mengasingkan seseorang atau sekumpulan orang secara sengaja sebagai tanda protes.


gam

Menghalang atau melarang seseorang daripada membuat sesuatu atau menggunakan suatu perkhidmatan atau membuat persembahan atau sebagainya.

Hamba sudah dengar lagu 'Aku Bukan Musuh Harta' dan pernah mengulas liriknya yang digam oleh RTM bulan lalu.

2009 January 16, Amer Yusof, 6 Kugiran Untuk 6 Bulan:


kertas litmus

Suatu helaian kertas khas berwarna merah atau biru yang digunakan untuk menentukan sama ada suatu cecair adalah berasid atau beralkali secara am.

کرتس ليتموس (Jawi)


pembentangan

Perbuatan menyampaikan pengetahuan tentang suatu topik di hadapan sekumpulan orang.

ڤمبنتڠن (Jawi)


angklung

Sejenis alat muzik perkusi tradisional asal Indonesia diperbuat daripada buluh.

اڠکلوڠ (Jawi)


dangdut

Suatu genre muzik asal Indonesia dengan unsur-unsur Hindustani (India), Melayu, dan Arab.

Daripada onomatopoeia merujuk kepada bunyi gendang dalam bahasa Jawa [Istilah?].


kertas karbon

Suatu kertas yang digunakan untuk memindahkan suatu yang sedang ditulis ke kertas yang lain tanpa perlu menyalin semula tulisan itu.

کرتس کربون (Jawi)


carbon

Pinjaman bahasa Perancis carbone, diilhamkan oleh Lavoisier, daripada bahasa Latin carbō, carbōnem (“arang”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *ker- (“membakar”).


kertas minyak

Suatu kertas yang tidak mudah diserap oleh air atau minyak; lazim digunakan dalam memasak.

کرتس ميڽق (Jawi)


bahan kimia

Sebarang bahan sebatian kimia yang digunakan untuk melakukan tindak balas kimia.

باهن کيميا (Jawi)


sujud

Perbuatan merendahkan badan diri ke tanah/lantai sebagai tanda sembahan atau hormat terhadap Tuhan.


korang

Kata ganti nama diri jamak tahap kedua; kalian.


kejuruteraan

Bidang ilmu berkenaan pembinaan dan pengurusan jentera dan struktur.

کجوروتراءن (Jawi)


kejuruteraan awam

Bidang kejuruteraan yang berkait dengan pembinaan dan pengurusan bangunan dan struktur kegunaan orang ramai seperti jalan raya dan jambatan.

کجوروتراءن عوام (Jawi)

burgerlijke bouwkunde

kejuruteraan berkenaan bangunan dan struktur kegunaan awam


kejuruteraan kimia

Bidang kejuruteraan berkenaan penghasilan dan pemprosesan bahan kimia dalam skala besar-besaran serta pengurusan jentera-jentera yang terlibat.

化學工程

branch of engineering that deals with the process plants


engineering

/ˌɛn.d͡ʒɪˈnɪə.ɹɪŋ/


engineer

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan engyneour, engineour, daripada bahasa Old French engigneor, engignier, daripada engin atau bahasa Latin Pertengahan ingeniator (“pencipta atau pengguna enjin”), daripada ingenium (“alami, naluri”), daripada in (“in”) + gignere (“menghasilkan”), bahasa Latin Kuno genere

/ˌɛnd͡ʒɪˈnɪɹ/

/ˌɛnd͡ʒɪˈnɪə/


jurutera

Orang yang terlibat dalam bidang kejuruteraan.

جوروترا (Jawi)


tata

Mungkin daripada bahasa Sanskrit तथा (tathā, “dalam susunan”).


tata

Tata ajeh lekat sihat.


ibadah umum

Jenis ibadah yang merangkumi perbuatan-perbuatan harian (seperti makan dan tidur) yang dilakukan dengan niat mencari keredaan Allah, dan tidak tertakluk kepada peraturan khusus dalam agama Islam.

عبادة عموم (Jawi)


ibadah khusus

Ibadah-ibadah yang tertakrif dan tertakluk pada peraturan agama Islam seperti solat dan puasa.

عبادة خصوص (Jawi)


asalan

Titik persilangan antara paksi mengufuk dan melintang dalam graf koordinat yang menjadi titik rujukan.


rakaat

Unit atau bahagian dalam solat yang ditentukan oleh bilangan rukuk dalam solat.


insinyur

Pinjaman bahasa Belanda ingenieur (“jurutera”).


teknik

تيکنيک (Jawi)

Daripada bahasa Inggeris technique, daripada bahasa Perancis technique, daripada bahasa Yunani Purba τεχνικός (tekhnikós), daripadaτέχνη (tékhnē).


teknik

Daripada bahasa Belanda techniek, daripada bahasa Perancis technique, daripada bahasa Yunani Purba τεχνικός (tekhnikós), daripadaτέχνη (tékhnē).


kejuruteraan elektrik

Bidang kejuruteraan berkenaan peralatan yang menggunakan tenaga elektrik serta rangkaian atau litar elektrik.

کجوروتراءن ايليکتريک (Jawi)


electrical engineering

kejuruteraan elektrik (kejuruteraan berkenaan tenaga elektrik)


chemical engineering

kejuruteraan kimia (kejuruteraan berkenaan penghasilan dan pengurusan bahan kimia)


chemical

chemic (“alkimia”) + -al (“berkait dengan”)


iskul

SK Sg. Padas amu in iskul nakatalus hi Amirul.

SK Sg. Padas ialah sekolah di mana Amirul lulus.

Daripada bahasa Inggeris school (“sekolah”).


bi-

* (takrifan I) Daripada bahasa Parsi بی (bi).
* (takrifan II) Daripada bahasa Latin bis atau bahasa Latin bīnus.


ᠮᡠᡴᡝ

Daripada bahasa Jurchen 木克 (mu-ke /muke/), from bahasa Proto-Tungusic *mū, yang selalu dibanding dengan bahasa Mongol мөрөн (mörön, “sungai”), bahasa Korea 물 (mul, “air”), bahasa Goguryeo 買 (*me, “sungai; air”) dan bahasa Jepun 水 (mizu, “air”). Seasal dengan bahasa , bahasa , bahasa Oroqen mu꞉, bahasa Negidal мӯ, bahasa , bahasa Orok мӯ.


ungkayah

Mudah-mudahan dengan adanya ungkayah seperti ini akan dapat menjadikan perkhidmatan radio di negara kita sebagai sebuah media yang benar-benar dapat memainkan peranannya sebagai penghubung antara satu dengan lain.

1992, Ke Arah Maklumat Segera, Pelita Brunei, m/s 6.


ungkayah

اوڠکايه (Jawi)


baterai

Daripada bahasa Belanda batterij, daripada bahasa Middle French batterie, daripada bahasa Old French baterie.


ber-

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *maR-.


muun

turun (pergi ke kawasan ketinggian lebih rendah)


sungkai

Tumbuhan yang daunnya dapat dibuat ubat sakit gigi; Peronema canescens.


sungkai

سوڠکاي (Jawi)


iftar

Aktiviti berbuka atau membatalkan puasa secara sah ketika matahari terbenam (maghrib), terutamanya pada bulan Ramadan.


sehat

Daripada bahasa Melayu sihat, daripada bahasa Parsi صحت (sehhat), daripada bahasa Arab صِحَّة (ṣiḥḥa).


mengusut

Mencari keterangan (bukti dan lain-lain), memeriksa (supaya ketahuan segala-galanya), menyelidiki; menyiasat.

مڠوسوت (Jawi)


mengusut

Polisi sedang mengusut kejahatan pembunuhan tersebut.

Polis sedang menyiasat jenayah pembunuhan tersebut.


kejahatan

Perilaku jahat yang bertentangan dengan nilai-nilai dan norma-norma yang berlaku.

کجاهتن (Jawi)


kejahatan

Perilaku yang bertentangan dengan nilai dan norma yang berlaku yang telah disahkan oleh hukum tertulis.


aq se7 dgn ape kow twit ni


solat fardu

Lima solat yang wajib dilakukan oleh seorang Muslim pada setiap hari.

صلاة فرض (Jawi)


solat sunat

Solat-solat tambahan yang digalakkan (sunat) dalam Islam selain daripada solat fardu.

صلاة سونت (Jawi)


bang

Panggilan bagi abang (adik beradik lelaki lebih tua)

Panggilan bagi orang lelaki muda yang rapat.

* abbrevasi daripada perkataan abang(takrifan 1)
* Daripada bahasa Parsi بانگ (“suara, tangisan”) (takrifan 2).


muli kampis barait

Terjemahan harfiah: Balik dengan bakul yang kempis.


berat mulut

Tidak suka bercakap banyak; kurang ramah; pendiam.

برت مولوت (Jawi)


cacing

Sekumpulan haiwan kecil yang berupa seperti tali; lazimnya merujuk kepada cacing tanah.

Sebarang haiwan berupa sama yang tidak berkait dengan cacing tanah, termasuk cacing gelang dan cacing pita.


hydrogen

hidrogen (unsur kimia dengan nombor atom 1)

Daripada bahasa Perancis hydrogène, oleh Louis-Bernard Guyton de Morveau, daripada bahasa Yunani Purba ὕδωρ (húdōr, “air”) + γεννάω (gennáō, “Aku membawa”). Sama dengan hydro- + -gen.


anatomy

anatomi (ilmu perubatan berkenaan anggota dan struktur badan)

Ilmu membahagikan atau membedah suatu perkara kepada perkara-perkara khusus untuk mendalami perkara-perkara itu.

Daripada bahasa Perancis anatomie, daripada bahasa Latin anatomia, daripada bahasa Yunani Purba *ἀνατομία (*anatomía), daripada ἀνατομή (anatomḗ, “pembedahan”), daripada ἀνά (aná, “atas”) + τέμνω (témnō, “Saya memotong”) (ana- + -tomy). Bentuk kembar kepada ottomy.


air mata

Suatu cecair masin yang terbit dari mata ketika menangis.

اءير مات (Jawi)

Diturunkan daripada bahasa Melayik Purba *air mata, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *wahiʀ ni mata. Setara dengan air + mata.


air mutlak

Beberapa jenis air semula jadi yang dikatakan suci dan oleh itu, layak digunakan dalam penyucian diri seperti wuduk dan mandi wajib.

اءير مطلق (Jawi)


Kristen

Daripada bahasa Belanda christen (“Kristian”), daripada bahasa Middle Dutch cristen, kelainan bagi kersten, daripada bahasa Belanda Kuno [Istilah?], daripada bahasa Latin Christiānus, daripada bahasa Yunani Purba Χρῑστιᾱνός (Khrīstiānós).


bahwa

Daripada bahasa Melayu bahawa, daripada bahasa Sanskrit भाव (bhāva, “sebenarnya, benar-benar”). Bentuk kembar kepada bawa.


isi padu

Jumlah ruang dalam suatu bekas atau bahan yang ditentukan berdasarkan panjang, lebar dan ketinggian objek.

ايسي ڤادو (Jawi)


hidroelektrik

Tenaga elektrik yang dihasilkan daripada sumber air.

هيدروايليکتريک (Jawi)


hidroelektrik

bkn elektrik yang dijana oleh kuasa air; hidroelektrik


viral

Keadaan suatu perkara tersebar meluas dalam media sosial.

Keadaan suatu perkara yang disebarkan melalui mulut ke mulut untuk terbitkan perhatian.


viral

Suatu jangkitan yang berpunca daripada virus.

Suatu perkara yang tersebar luas (tular) dalam media sosial.


megapura

ميݢاڤورا (Jawi)


munyi

Daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada bahasa Melayu [Istilah?]*buñi, daripada (Barat) bahasa Melayu [Istilah?]*buñi.


ekspedisyen

Masing ke mega Menteri Pemansang Infrastruktur enggau Pelabuhan nambah, ekspedisyen diadu dikena mandangka ngagai rayat diak Kapit diatu udah bisi jalai.

Masing yang juga merupakan Menteri Pembangunan Infrastruktur dan Pelabuhan menambah, ekspedisi itu dijalankan bagi menunjukkan kepada rakyat bahawa Kapit kini mempunyai jalan raya.

2020, Kapit udah datai jalai, ukai agi pulau, Dayak Daily.

Daripada bahasa Inggeris expedition (“ekspedisi”).


tekelinchir

Ketegal nya, semua utai ti dikereja menua Ejip salah magang, lalu iya bejalai guir-guir baka orang ke mabuk, ke tekelinchir ba mutah diri empu.

Akibatnya, Mesir salah dalam segala hal dan terhuyung-hayang seperti orang mabuk tergelincir di atas muntahnya sendiri.


virology

virologi (bidang biologi berkenaan virus)

/vʌɪˈɹɒlədʒi/


microbiology

mikrobiologi (sains biologi berkenaan mikroorganisma)


micro-

Daripada bahasa Yunani Purba μικρός (mikrós, “kecil”).


aerodinamik

Ilmu berkenaan gaya dan kelakuan suatu objek yang bergerak dalam udara (lazimnya kenderaan).

ايروديناميک (Jawi)


aerodinamik

Memiliki sifat aerodinamik; dapat bergerak dalam udara dengan lancar.


kardiologi

کرديولوݢي (Jawi)

kardio- + -logi; pinjaman bahasa Inggeris cardiology.


tewas

Kalah dalam suatu perlawanan atau pertandingan.


ogumu

Ogumu tulun hilo sikul.


terpaling

Adverba menunjukkan tahap paling tinggi (superlatif) dalam perbandingan sifat.


darab

Menggandakan suatu nombor dengan diri sendiri beberapa kali; melakukan pendaraban.


hasil darab

Nombor yang terhasil melalui proses pendaraban.


pendaraban

Proses darab; proses menggandakan suatu nombor dengan dirinya sendiri.

ڤنضربن (Jawi)


kertas dinding

Suatu kertas hiasan yang dilekat di dinding untuk menghias suatu bilik atau ruang dalam bangunan.

کرتس دينديڠ (Jawi)


orang ramai

اورڠ راماي (Jawi)


titi

Suatu jalan yang dibina merentasi kawasan air atau kawasan jurang.

Daripada bahasa Melayik Purba *titi, daripada bahasa Austronesia Purba *taytay.


titi

Mungkin pinjaman bahasa 弟弟 (tî-tî / tī-tī / tī-tî / tih-tih, “perkataan slanga bagi zakar”).


metalurgi

Bidang ilmu berkenaan logam, termasuk perlombongan, penghasilan dan pengubahsuaian logam.

ميتالورݢي (Jawi)


tular

Tersebar atau mempengaruhi orang sekitar atau tempat yang lebih luas.

Keadaan suatu jangkitan atau penyakit yang tersebar dalam suatu kelompok.

Keadaan suatu berita atau perkara yang tersebar lalu menjadi popular di media sosial.


tular

Menjadikan suatu perkara tular ke sekeliling.


media sosial

Suatu platform atau laman sesawang di Internet yang direka sebagai tempat bersosial dan perkongsian antara pengguna-pengguna Internet.

ميديا سوسيال (Jawi)

media + sosial. Pinjaman daripada Inggeris social media.


media sosial

media sosial (laman bersosial di Internet)


pediatrik

Ilmu perubatan yang dikhususkan terhadap kesihatan kanak-kanak.

ڤيدياتريک (Jawi)


kesihatan awam

Bidang perubatan berkenaan pengurusan, penjagaan dan pendidikan kesihatan dalam kalangan masyarakat.

کصيحتن اوم (Jawi)


babi hutan

Sejenis babi liar dengan nama saitifik Sus scrofa.

بابي هوتن (Jawi)


neraca spring

Sejenis neraca yang mengguna pakai spring untuk menimbang berat (dalam konteks fizik) suatu bahan.


geometry

Daripada bahasa Old French géométrie, daripada bahasa Latin geometria, daripada bahasa Yunani Purba γεωμετρία (geōmetría, “geometri, ukur tanah”), daripada γεωμέτρης (geōmétrēs, “pengukur tanah”), daripada γῆ (gê, “bumi, tanah, negara”) + -μετρία (-metría, “ukuran”), daripada μέτρον (métron, “ukuran”).
Bentuk kembar kepada gematria.


parabola

Sejenis bentuk lengkung berbentuk U atau V yang terbit melalui pemisahan kon dengan suatu satah yang memotong satu belah kon.

ڤارابولا (Jawi)


parabola

Pinjaman bahasa New Latin parabola, daripada bahasa Yunani Purba παραβολή (parabolḗ), daripada παραβάλλω (parabállō), daripada παρά (pará, “bersebelahan”) + βάλλω (bállō, “Aku baling”).


hidroponik

Suatu kaedah pertanian melibatkan penggunaan air dengan zat terlarut sebagai medium pertumbuhan hasil pertanian.

هيدروڤونيک (Jawi)

hidro- + -ponik; pinjaman bahasa Inggeris hydroponics.

無土栽培

kaedah pertanian dengan air zat terlarut


hidroponik

kaedah penanaman dgn menggunakan air tanpa tanah; hidroponik.


geometri

Bidang matematik yang dikhususkan kepada garisan, sudut dan bentuk.

ݢيوميتري (Jawi)


selamat datang

Suatu ucapan yang disampaikan ketika seseorang tiba di suatu tempat.


pembedahan

Proses bedah badan manusia atau haiwan lain.

ڤمبدهن (Jawi)


martir

Orang yang mati dalam mempertahankan atau memperjuangkan agamanya.


misa

Suatu acara keagamaan dan perjamuan yang melibatkan acara Perjamuan Kudus yang dikendalikan oleh paderi.

Upacara serupa yang diamalkan dalam mazhab-mazhab Kristian lain.

Daripada bahasa Portugis missa (“misa”), daripada bahasa Old Galician-Portuguese missa, daripada bahasa Late Latin missa, daripada bahasa Latin mittō (“Aku hantar”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *meyth₂- (“menukar ganti”).


misa

misa (upacara dalam agama Kristian, terutamanya mazhab Katolik Rom)


sudut tirus

Sebarang sudut yang kecil, yakni kurang daripada 90 darjah.

سودوت تيروس (Jawi)


murtabak

Daripada bahasa Arab مُطَبَّق (muṭabbaq).


Muktazilah

Suatu fahaman atau doktrin Islam yang berlandaskan prinsip-prinsip rasionalisme (falsafah berdasarkan waras akal).


pembahagian

Proses memisahkan suatu benda kepada benda-benda yang lebih kecil.

Proses bahagi yang dilakukan terhadap suatu nombor untuk terbitkan nombor-nombor lebih kecil.

ڤمبهاݢين (Jawi)


melarikan

Mengambil lalu membawa sesuatu benda jauh dari tempat asalnya dengan cepat.

ملاريکن (Jawi)


monoatom

Atom yang wujud secara tunggal (tidak terikat dengan atom-atom lain).

مونواتوم (Jawi)


monoatom

Sifat berkenaan atom yang wujud secara tunggal.


bola baling

Sejenis sukan melibatkan dua pasukan dengan matlamat ialah membaling bola ke dalam gawang pasukan lawan sebanyak yang mungkin.

بوﻻ باليڠ (Jawi)


olahraga

Sekumpulan pertandingan sukan melibatkan aktiviti fizikal berasaskan pergerakan semula jadi seperti berlari, melompat, melempar, dan berjalan kaki.


lompat jauh

Sejenis pertandingan sukan serta olahraga melibatkan peserta melompat sejauh yang mungkin.

لومڤت جاءوه (Jawi)


lompat tinggi

Sejenis pertandingan sukan serta olahraga melibatkan peserta melompat setinggi yang mungkin, lazimnya dengan alat bantuan.

لومڤت تيڠݢي (Jawi)


добро пожаловать

Ru-добро пожаловать.ogg


ยินดีต้อนรับ

Banding bahasa Lao ຍິນດີຕ້ອນຮັບ (nyin dī tǭn hap).


गिलास

[…] पानी से भरे हुए गिलास में पत्थर का एक टुकड़ा रख दैं तो पानी उसपत्थर की लंबाई चौड़ाई और मुटाई […]

[…] kalau kita meletakkan sebiji batu ke dalam segelas air, kemudian panjang, lebar, dan luas batu itu […]

[…] pānī se bhare hue gilās mẽ patthar kā ek ṭukaṛā rakh daĩ to pānī uspatthar kī lambāī cauṛāī aur muṭāī […]

1865, Paṇḍit Vijayśaṇkar, Padārthvidyāsār, page 2:

Dipinjam daripada bahasa Parsi گیلاس (gilâs), akhirnya daripada bahasa Yunani Purba κερᾰ́σῐον (kerásion).


lontar peluru

Sejenis pertandingan sukan serta olahraga melibatkan membaling sebiji bola besi berat (peluru) sejauh yang mungkin.


lumba jalan kaki

Sejenis pertandingan perlumbaan melibatkan atlet berlumba dengan syarat kaki mesti menyentuh tanah pada sepanjang masa.

لومبا جالن کاکي (Jawi)


lari berganti-ganti

Suatu acara lumba lari melibatkan pasukan pelari; pelari berlari dalam tempoh tertentu sebelum diikuti oleh pelari sepasukan secepat mungkin hingga ke garisan penamat.


lari berpagar

Sejenis lumba lari dengan para pelari perlu melompat melepasi beberapa halangan sebelum ke garisan penamat.

لاري برݢنتي (Jawi)


lempar cakera

Sejenis pertandingan olahraga dengan matlamat melempar sepiring cakera khas sejauh yang mungkin.

ليمڤر چکرا (Jawi)


cakera

Sebuah objek berbentuk bulat dan nipis secara am.


balapan

Sebuah tempat terdiri daripada beberapa buah laluan khusus untuk menganjurkan lumba lari dan acara larian olahraga.


cognitive science

Istilah cognitive science telah dicipta oleh Christopher Longuet-Higgins dalam ulasan 1973 beliau tentang laporan Lighthill.


computer

Pengira lelaki, pengira perempuan dipanggil computress.

I spend around 6 hours a day at the computer.

Saya meluangkan sekitar 6 jam sehari di komputer.

As well as saving the photos on my computer, I have them backed up on a USB drive.

Serta menyimpan gambar di komputer saya, saya telah menyandarkannya di pemacu USB.

David is a computer expert.

Janet works at the computer store.


كمبيوتر

كَمْبْيُوتَرَات

Daripada bahasa Inggeris computer (“komputer”).


membutuhkan

Negara kita masih membutuhkan investasi modal asing.

Negara kita masih memerlukan pelaburan modal asing.


kata majemuk

Daripada gabungan kata + majemuk (“majmuk”), daripada pinjaman daripada Belanda samengesteld woord (“kata majmuk”) (samengesteld + woord).


capal

Sejenis selipar serta alas kaki diperbuat daripada kulit.


rejam lembing

Acara dan pertandingan olahraga melibatkan membaling (merejam) sebatang lembing sejauh yang mungkin.


hoki

Suatu sukan yang melibatkan dua buah pasukan dengan matlamat memukul sebiji bola dengan batang khas (kayu hoki) ke gawang pasukan lawan sebanyak yang mungkin.


hoki

* Pinjaman bahasa Inggeris hockey (takrifan I).
* Pinjaman bahasa 福氣 (hok-khì) (takrifan II).


hoki

permainan yg dimainkan oleh dua pasukan, satu pasukan terdiri drpd 11 orang pemain yang mencuba memasukkan bola ke dlm gol lawan dgn menggunakan kayu pemukul khas : hoki


gimnastik

Jenis acara sukan yang menguji kebolehan sifat-sifat badan manusia daripada aspek kecergasan fizikal, kelenturan dan kinestetik.

ݢيمنستيک (Jawi)


gimnastik berirama

Jenis acara gimnastik melibatkan ujian penggayaan radas-radas tertentu (seperti tali, bola dan gelung) dalam gaya berirama.


hoki ais

Pertandingan hoki yang dijalankan di atas lantai ais.

Pinjaman daripada Inggeris ice hockey; hoki + ais.


kayu hoki

Batang khas yang digunakan dalam permainan hoki, yakni untuk memukul bola hoki sepanjang perlawanan.

کايو هوکي (Jawi)


angkat berat

Sejenis pertandingan sukan dengan matlamat menguji kebolehan seseorang untuk mengangkat suatu beban hingga tahap terberat secara beransur-ansur.

اڠکت برت (Jawi)


bina badan

Pertandingan melibatkan penggayaan bentuk otot dan badan secara luaran yang terhasil melalui aktiviti fizikal.

بينا بادن (Jawi)


guru besar

Guru atau orang yang dipertanggungjawabkan mengetuai seluruh urusan sekolah.

ݢورو بسر (Jawi)

校長

こうちょう, kōchō


mikronutrien

Sebarang zat atau nutrien yang diperlukan dalam kuantiti kecil.

ميکرونوتريئن (Jawi)


makronutrien

Sebarang zat atau nutrien yang diperlukan dalam kuantiti besar secara relatif.

ماکرونوتريئن (Jawi)


headteacher

guru besar (guru yang mengetuai urusan sekolah)


bilik

Daripada bahasa Min Nan 峇厘 (bâ-lî, “kabin dalam kapal jong”).


bilik

Daripada bahasa Min Nan 峇厘 (bâ-lî, “kabin kapal jong”).


bilik jantung

Ruang di kawasan bawah jantung; ventrikel.


bilik air

Sebuah bilik yang dikhususkan sebagai tempat mandi dan membuang najis.

بيليق اءير (Jawi)


bilik tidur

Suatu bilik yang dikhususkan sebagai tempat tidur seseorang serta ruang peribadi diri secara am.

بيليق تيدور (Jawi)


ruang tamu

Suatu ruang atau bilik dalam rumah yang dijadikan sebagai ruang istirehat seluruh isi rumah serta ruang bagi tetamu.

رواڠ تامو (Jawi)


dapur

Ruang dalam rumah yang dikhususkan sebagai tempat memasak serta penyimpanan makanan.

Suatu peralatan digunakan untuk memasak.

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *dapuR.


dapur

Daripada bahasa Melayu dapur, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *dapuR, daripada bahasa Austronesia Purba *dapuR.


bilik persalinan

Suatu bilik yang dikhaskan sebagai tempat menukar (menyalin) pakaian.

بيليق ڤرسالينن (Jawi)


garaj

Suatu ruang di rumah yang dikhususkan untuk menyimpan kenderaan serta peralatan atau jentera penyelenggaraan.


dawai kokot

Sejenis dawai yang digunakan untuk mengikat helaian kertas.

داواي کوکوت (Jawi)


penjarakan

Perbuatan menjarakkan dua objek (meletakkan dua objek secara jauh-jauh).

ڤنجارقکن (Jawi)

* peN- + jarak + -an (takrifan I)
* penjara + -kan (takrifan II)


penjarakan

Memberi hukuman duduk di penjara kepada seseorang penjenayah.

ڤنجاراکن (Jawi)


penjarakan sosial

Perbuatan menjarakkan diri daripada orang lain untuk mengelak penyakit berjangkit daripada merebak.

ڤنجارقکن سوسيال (Jawi)


penjarakan fizikal

penjarakan sosial; perbuatan menjarakkan diri daripada orang lain untuk mengelak penyakit berjangkit daripada merebak.

ڤنجارقکن فيزيکل (Jawi)


ruang

Kawasan atau tempat kosong yang tidak dipenuhi oleh sesuatu benda nyata.

Unit kawasan di antara empat tiang dalam rumah.

Kawasan tertentu dalam bangunan yang lazimnya dikhususkan bagi tujuan tertentu; bilik.


fizikal

Berkenaan kekuatan atau kudrat serta sifat badan manusia atau suatu makhluk.

Berkenaan objek atau persekitaran yang nyata (boleh dilihat).

فيزيکل (Jawi)


bilik mesyuarat

Suatu bilik yang dikhususkan untuk mengadakan mesyuarat.

بيليق مشوارت (Jawi)


cakar ayam

چاکر ايم (Jawi)


cekik darah

چکيق داره (Jawi)


cabutan bertuah

Suatu permainan melibatkan hadiah-hadiah dicampurkan ke dalam suatu bekas lalu dipilih secara rawak, serta sebarang permainan yang serupa.

Permainan melibatkan seorang peserta dipilih secara rawak lalu memenangi suatu hadiah.

چابوتن برتواه (Jawi)


semoga berjaya

Suatu ucapan yang disampaikan sebagai harapan seseorang memperoleh kejayaan.

سموݢا برجاي (Jawi)


warganet

warga + Internet. Pinjaman daripada Inggeris netizen.


Twitterjaya

تويترجاي (Jawi)


bengkel

Sebuah tempat dikhususkan sebagai tempat pembaikian kenderaan.

Sebarang tempat dikhususkan sebagai tempat untuk melakukan kerja industri ringan.

Suatu perhimpunan ilmiah bertujuan untuk mengadakan perbincangan dan pembelajaran berkenaan suatu perkara.

بيڠکيل (Jawi)


bengkel

bengkel (tempat baiki kenderaan dan kerja industri)


sains gunaan

Ilmu sains yang memfokuskan kepada pemanfaatan ilmu terbitan sains tulen secara amali dalam kehidupan seharian.


dough

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan dow, dogh, dagh, daripada bahasa Inggeris Kuno dāg, daripada bahasa Jermanik Purba *daigaz (“doh”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *dʰeyǵʰ- (“membentuk”).


kosinus

Nilai trigonometri yang dikira sebagai nisbah panjang garis bersebelahan sudut rujukan dan hipotenus.

کوسينوس (Jawi)


hipo-

Daripada bahasa Yunani Purba ὑπο- (hupo-), bentuk gabungan ὑπό (hupó, “di bawah”).


piro-

Daripada bahasa Latin pyr, daripada bahasa Yunani Purba πῦρ (pûr, “api”).


krio-

Pinjaman learned daripada Yunani Purba κρύος (krúos, “sejuk beku”).


metal

Sejenis genre muzik umum yang dapat dikenalpasti dengan irama dram yang kuat dan bunyian gitar yang rosak.


metal

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan metal, pinjaman bahasa Old French metal, daripada bahasa Latin metallum (“logam, lombong, kuari, bijih”), pinjaman bahasa Yunani Purba μέταλλον (métallon, “lombong, kuari, logam”).


pop

Genre karya yang menjadi popular dalam kalangan masyarakat (lazimnya merujuk kepada lagu pop).

Singkatan kepada popular. Pinjaman bahasa Inggeris pop.


nasyid

Sejenis genre muzik dengan kandungan lirik menyentuh tentang perkara-perkara berunsur Islam.


irama Malaysia

Sejenis genre muzik yang mengaplikasikan bunyian alat-alat muzik dan rentak lagu tradisional Malaysia.


rukun Islam

Lima ibadah serta perkara lazim yang menjadi asas seseorang Muslim; terdiri daripada syahadah, solat fardu, puasa di bulan Ramadan, zakat dan haji.

رکون إسلام (Jawi)


zakat fitrah

Jenis zakat pada bulan Ramadan yang wajib dibayar dan tertakluk kepada semua Muslim yang hidup, sama ada secara sendiri atau melalui wakil (seperti bapa).

زکاة فطره (Jawi)


zakat harta

Jenis zakat lazim yang wajib dibuat oleh seseorang Muslim apabila nilai hartanya cukup syarat.

زکاة هرتا (Jawi)


rukun iman

:Templat:lampu Enam rukun yang menjadi Saksi iman seseorang Muslim - kepercayaan kepada Allah, malaikat, kitab suci, para rasul, hari kiamat dan qadak serta qadar.


zikir

Perbuatan mengingati Allah sebagai suatu ibadah.

Perbuatan menyebut nama serta memuji Allah dengan berulang-ulang sebagai suatu ibadah.

Perihal frasa yang disebut secara berulang-ulang.


cacing tanah

Sejenis cacing lazim yang menetap di dalam tanah.

چاچيڠ تانه (Jawi)


cacing pita

Sejenis cacing serta parasit yang tumbuh dalam usus dan bertanggungjawab dalam beberapa jenis penyakit.

چاچيڠ ڤيتا (Jawi)


cacing gelang

Kumpulan lazim (filum) cacing yang dicirikan dengan saluran pencernaan tidak seperti cacing pipih.

چاچيڠ ݢلڠ (Jawi)


alat muzik

Sebarang alatan yang digunakan untuk mengeluarkan bunyi dengan tujuan memainkan muzik.

الت موزيک (Jawi)


muzik

Sebarang bunyian terhasil dengan suatu rentak dan irama yang dijadikan sebagai alat hiburan.


hiburan

Sebarang benda yang dapat menghiburkan diri; memberi rasa gembira atau kepuasan kepada diri.

هيبورن (Jawi)


memancing

Memperoleh ikan dengan sebatang joran atau pancing.

ممنچيڠ (Jawi)


ikigai

Konsep makna kehidupan dalam budaya Jepun.


pudar

Keadaan suatu benda atau perkara yang sudah tiada daripada pandangan.

Tidak aktif atau kuatnya suatu aktiviti.


pudar

Keadaan warna suatu objek semakin pudar atau menghilang daripada segi kecerahan.

Keadaan sebarang benda atau perkara yang menghilang.

Keadaan suatu aktiviti atau organisasi yang semakin lemah atau kurang aktif.


𐴁𐴡𐴒𐴝

Daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Assam বগ (bog).


𐴇𐴞𐴥𐴘𐴝𐴓

Daripada bahasa . Seasal dengan bahasa Sylheti ꠢꠤꠀꠟ (hial), bahasa Assam শিয়াল (xial), bahasa Bengali শেয়াল (śeẏal).


𐴉𐴟𐴌𐴝𐴕

Daripada bahasa Sanskrit पुराण (purāṇa).


óttoir

Seasal dengan bahasa Assam সত্তৰ (xottor)


ázar

Dipinjam daripada bahasa , daripada bahasa .


aññi

Seasal dengan bahasa Bengali আমি (ami), bahasa Hindi हम (ham), dan bahasa Marathi आम्ही (āmhī).


cáigor

Daripada bahasa , akhirnya daripada bahasa . Banding .


futíla

Seasal dengan bahasa Assam পুতলা (putola), bahasa Bengali পুতুল (putul).


penolong kanan

Para guru yang menolong guru besar dalam urusan-urusan serta pentadiran awam sesebuah sekolah.

ڤنولوڠ کانن (Jawi)


pop music

lagu pop (genre lagu berlandaskan budaya pop dalam masyarakat)


jam dinding

جم دينديڠ (Jawi)


surga

Daripada bahasa Sanskrit स्वर्ग (svarga).


Islam

Agama yang mempercayai Allah sebagai tuhan yang tunggal, dan Muhammad sebagai rasul.

Daripada bahasa Arab إِسْلَام (ʔislām), bentuk kata nama bekerja أَسْلَمَ (ʔaslama), daripada akar س ل م (s-l-m).


jam tangan

جم تاڠن (Jawi)


jam loceng

Jam dengan loceng (atau penggera) yang boleh ditetapkan waktu berbunyi pada masa tertentu.

جم لوچيڠ (Jawi)


jam randik

Suatu jam yang digunakan untuk merekodkan dan mengukur lamanya suatu tempoh.

جم رنديق (Jawi)


firaun

Ketua tertinggi serta raja empayar Mesir Purba.

Pinjaman bahasa Arab فرعون (firʿawn), mungkin bahasa Classical Syriac ܦܪܥܘܢ (perʿūn) dan bahasa Ibrani פַּרְעֹה (parʿōh), akhirnya daripada bahasa Egyptian pr ꜥꜣ.


mawar

Suatu bunga berwarna merah yang biasa dikaitkan dengan bau yang harum.

Daripada bahasa Arab مَاء وَرْد (māʔ ward, “air mawar”).


bunga kertas

Suatu pokok renek dengan bunga yang banyak di bawah kumpulan Bougainvillea sp. asal Amerika Selatan.

بوڠا کرتس (Jawi)

trinitaria

Colombia, Republik Dominika, Puerto Rico, Venezuela


kekwa

Sejenis bunga daripada kumpulan (genus) Chrysanthemum.


baik

Dalam keadaan yang boleh dipakai atau diterima (objek).

Sifat persekitaran yang tidak membawa ancaman.

Memiliki peribadi yang elok dan boleh diterima masyarakat (orang).

Daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *bait.


baik

Abi buntas iya baru baik.

Sarawak menua ti baik alai nemuai.

Sarawak negeri yang aman untuk dilawati.

Baik amai gamal anak nuan.


anggerik

Suatu tumbuhan dengan bunga dalam famili Orchidaceae; bunga orkid.

اڠݢريق (Jawi)


anemometer

Sejenis alat yang digunakan untuk mengukur kelajuan dan arah tiupan angin.

انيموميتر (Jawi)

anemo- + -meter; pinjaman bahasa Inggeris anemometer.


anemometer

anemeter (alat mengukur kelajuan dan arah tiupan angin)

/ænɪˈmɒmətə/

/ænɪˈmɒmɪtə/

/ænɪˈmɑːmətɚ/


juruukur

Orang yang ditugaskan untuk mengukur suatu benda (lazimnya keluasan tanah dan bahan binaan).

جورواوکور (Jawi)


juruanimasi

Orang yang menghasilkan karya animasi serta kartun.

جوروانيماسي (Jawi)


kebaikan

Perkara-perkara baik yang dapat terbit daripada sesuatu perkara.

کباءيقن (Jawi)


tarian

Gaya, kaedah serta perbuatan menari seseorang berdasarkan rentak lagu.


limau nipis

Sejenis buah kecil berwarna hijau sitrus, Citrus aurantifolia.

ليماو نيڤيس (Jawi)


pisang

Sejenis buah panjang dengan kulit berwarna kuning (apabila masak) dan isi berwarna putih.


nangka

Sejenis buah serta pokoknya dengan isi berulas-ulas, nama saintifik Artocarpus heterophyllus.


good luck

Nasib yang baik atau elok; langkah kanan.


anggur

Suatu buah dalam bentuk gugusan yang tumbuh secara menjalar.


ケ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 介.


ゲ

Askara katakana ケ (ke) dengan dakuten (゛).


コ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 己 (takrifan 1).


イスラム教

Daripada イスラム (Isuramu, “Islam”) + 教 (-kyō, “agama”)


数学

数 (sū, “nombor”) + 学 (-gaku, “kajian, -logi”)


tembolok

Suatu kantung di hujung awal saluran pencernaan (bahagian leher) burung, ayam dan sesetengah haiwan lain yang dijadikan sebagai tempat simpanan sementara makanan.

تمبولوق (Jawi)


tembolok

tembolok (simpanan makanan di leher sesetengah haiwan)


物理学

物理 (butsuri, “fizikal”) + 学 (gaku, “-logi, kajian”).


生物学

生物 (seibutsu, “makhluk”) + 学 (gaku, “kajian, -logi”).


kaji hayat

Kajian dan ilmu tentang benda hidup; biologi.

Sebilangan besar para penyelidik dari Eropah ketika itu telah menjelajah ke seluruh dunia untuk membina korpus ilmu kaji hayat, khususnya, berkait dengan usaha membuktikan teori evolusi.

2007, Pendidikan seni budaya & warisan di abad 21: teori dan praktis : 3-5 Ogos 2006 di Pusat Dagangan Dunia Putra, Kuala Lumpur, page 194:

کاجي حيات (Jawi)


benda hidup

Sebarang benda yang hidup dan mempunyai nyawa.


fisiologi

Bidang ilmu berkenaan proses dan fungsi aktiviti-aktiviti yang menjamin kelangsungan hayat sesuatu makhluk (seperti pernafasan).

fisio- + -logi; pinjaman bahasa Inggeris physiology, daripada bahasa Perancis physiologie, daripada bahasa Latin physiologia, daripada bahasa Yunani Purba φυσιολογία (phusiología).


penembakan

Kejadian atau perbuatan tembak dengan menggunakan senjata, lazimnya sebagai suatu jenayah.

ڤنيمبقن (Jawi)


tahi bintang

Suatu objek angkasa (lazimnya meteor) yang jatuh ke Bumi dan terbakar lalu menyebabkan terbentuk suatu jalur cahaya yang boleh dilihat di langit.

تاهي بينتڠ (Jawi)


pascasiswazah

Peringkat pelajar pendidikan tinggi terdiri daripada golongan pelajar ijazah sarjana dan kedoktoran.

ڤسچاسيسوازه (Jawi)

ասպիրանտական

peringkat pendidikan selepas ijazah pertama


prauniversiti

Tahap pendidikan selepas pendidikan menengah dan sebelum peringkat pengajian di universiti.

ڤراءونيۏرسيتي (Jawi)


angkasawan

اڠکاساون (Jawi)


manusiawi

Bersifat kemanusiaan atau berdasarkan adab-adab seorang manusia.

ماءنسياوي (Jawi)


antikerajaan

Melawan atau menentang kerajaan yang memerintah.

انتيکراجاءن (Jawi)


建設

menubuhkan, mengasaskan (persatuan atau pakatan)


prokerajaan

ڤروکراجاءن (Jawi)


prorakyat

Mendukung dan menepati atau bersesuaian dengan kehendak rakyat.

ڤرورعيت (Jawi)


pemalar

Nilai atau kuantiti yang telah ditetapkan.

Suatu nilai yang menerangkan sifat suatu perkara yang kekal tepat dalam apa jua keadaan.


konstanta

Daripada bahasa Belanda constante, daripada bahasa Perancis constante, akhirnya daripada bahasa Latin cōnstō.


makroekonomi

Bidang ekonomi yang merangkumi ekonomi pada skala besar atau secara menyeluruh (seperti ekonomi negara dan antarabangsa).

مکروايکونومي (Jawi)


mikroekonomi

Bidang ekonomi yang merangkumi ekonomi pada skala individu dan setempat serta perkaitan dengan sektor-sektor lain.

ميکروايکونومي (Jawi)


mikroorganisma

Sebarang makhluk yang tidak dapat dilihat dengan mata kasar, termasuk virus, bakteria, protozoa, alga dan kulat.

ميکرواورݢانيسما (Jawi)


サ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 散.


シ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 之.


ス

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 須.


セ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 世.


ソ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 曽.


mikro-

Daripada bahasa Yunani Purba μικρός (mikrós, “kecil”).


makro-

Daripada bahasa Yunani Purba μακρός (makrós, “panjang”).


meleis

Suatu gelaran yang tidak berunsur rasis kepada sebilangan atau keseluruhan kaum Melayu, terutamanya yang berperibadian atau berfahaman konservatif.

Daripada bahasa Inggeris Malays (“orang-orang Melayu”).


e-hailing

Perkhidmatan teksi yang boleh ditempah melalui atas talian (lazimnya menggunakan aplikasi telefon).


電脳

Pinjaman bahasa Cina 電腦 (diànnǎo, secara harfiah “otak elektronik”).


ヘリウム

Pinjaman bahasa Inggeris helium serta bahasa Jerman Helium, daripada bahasa New Latin helium.


bawang putih

Sejenis bawang kecil berwana putih, Allium sativum.


bawang merah

Sejenis bawang berwarna merah keungu-unguan, Allium cepa (serta beberapa spesies kultivar serupa) yang lazim digunakan dalam masakan.

باوڠ ميره (Jawi)


balada

Suatu jenis sajak atau lagu berunsur cinta (lazimnya) berangkap pendek dan baris berulang-ulang.


pengat

Sejenis masakan terdiri daripada suatu bahan utama (seperti labu dan pisang) serta suatu kuah manis.


halia

Sejenis tumbuhan rizom serta rempah bernama saintifik Zingiber officinale yang lazim digunakan dalam masakan.

Daripada bahasa Melayik Purba *halia, daripada bahasa Melayu-Polinesia Purba *laqia melalui metatesis.


nasi goreng

Sejenis makanan terdiri daripada nasi yang dimasak goreng secara am sebagai bahan utama.

ناسي ݢوريڠ (Jawi)


nasi goreng

Sebarang jenis nasi goreng, khususnya jenis dari Indonesia yang disertakan cebisan daging dan sayur.

/ˈnɑːsi ˈɡɔːɹɛŋ/


duka

Daripada bahasa Pali dukkha, daripada bahasa Sanskrit दुःख (duḥkha).


juta

Daripada bahasa Sanskrit अयुत (ayuta, “sepuluh ribu”)


国内

Daripada bahasa Middle Chinese 國內 (kwok nwojᴴ, “di dalam negara”).


antarabangsa

Melibatkan seluruh dunia atau berbilang negara.

انتارابڠسا (Jawi)

antara + bangsa. Pinjaman daripada Inggeris international.


magnesium

Suatu unsur kimia logam pepejal dengan nombor atom 12.

مݢنيسيوم (Jawi)

Daripada bahasa Inggeris magnesium, daripada bahasa New Latin magnēsium.


magnesium

Daripada bahasa New Latin magnēsium, daripada bahasa Yunani Purba μαγνησία (magnēsía), sempena Μαγνησία (Magnēsía, “Magnesia”), sebuah kawasan di Thessaly.

/ˌmæɡˈniʒəm/


sodium

natrium (unsur kimia logam serta logam alkali)

Daripada soda + -ium, "soda" berasal daripada bahasa Itali soda, mungkin daripada bahasa Arab سُوَّاد (suwwād) atau bahasa Arab سُوَيْدَاء (suwaydāʔ).


oxygen

oksigen (sebatian kimia gas)
Molekul oksigen, O₂; dioksigen

Suatu campuran gas oksigen dengan gas-gas lain yang digunakan dalam kegunaan bantuan pernafasan.

Pinjaman bahasa Perancis oxygène (asalnya dalam istilah principe oxygène oleh Lavoisier), daripada bahasa Yunani Purba ὀξύς (oxús, “tajam”) + γένος (génos, “kelahiran”) sebagai rujukan kepada tanggapan asal perkaitan oksigen dengan pembentukan asid.


fluorine

fluorin (sebatian kimia gas serta halogen)

Daripada bahasa Latin fluor (“mengalir”) + -ine.


nombor atom

Nilai yang mewakili jumlah proton dalam atom suatu unsur kimia.

نومبور اتوم (Jawi)


鎖国

Penutupan sempadan negara (daripada orang asing)


鎖国

Menutup sempadan negara atau menghentikan perdagangan dengan negara luar.


国語

Bahasa kebangsaan atau suatu bahasa secara am.

Daripada 国 (koku, “negara”) + 語 (go, “bahasa”).


韓国

Korea (negara di Semenanjung Korea, 1897–1910)


Korea Selatan

Suatu negara di selatan Semenanjung Korea; nama rasmi ialah Republik Korea.


Korea Utara

Suatu negara di utara Semenanjung Korea; nama rasmi ialah Republik Demokratik Rakyat Korea.


科学

/kʷaɡaku/ → /kaɡaku/科 (ka, “lapangan”) + 学 (-gaku, “kajian”).


化学

/kʷaɡaku/ → /kaɡaku/化 (ka, “perubahan”) + 学 (-gaku, “kajian, -logi”).


社会

Daripada bahasa Middle Chinese社會 (“perhimpunan awam untuk memberi persembahan kepada dewa bumi”).


bil air

Suatu surat kenyataan bayaran bagi perkhidmatan penyaluran bekalan air ke suatu bangunan.

بيل اءير (Jawi)


solmak

Daripada bahasa Ottoman Turkish صولمق (solmak, “pudar, layu”), daripada bahasa Old Anatolian Turkish [nyatakan tulisan] (sol-, “layu”), from bahasa Proto-Turkic *sol- (“layu”).


bakteria

Suatu mikroorganisma lazim terdiri daripada sel tunggal tanpa nukleus (prokariot).

بکتيريا (Jawi)


virus

Suatu mikroorganisma amat kecil terdiri daripada bahan genetik diselaputi membran protein yang membiak melalui serangan terhadap sel perumah.

Suatu perisian yang berupaya merosakkan fungsi komputer, dan lazimnya dicipta untuk tujuan jahat.


virus

Pinjaman bahasa Latin vīrus (“racun, bisa”), daripada bahasa Proto-Italic *weizos, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *wisós (“lendir, bisa”).


mar

Daripada bahasa Latin mare, daripada bahasa Proto-Italic *mari, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *móri.


mar

"Mar amai nyaut tanya matematik nya" ku Johny madahka Jelebi.

"Susah betul menjawab soalan matematik itu' kata Johny kepada Jelebi


mar

Mar kasut Joni entoi.


lirik

Ayat-ayat yang dinyanyikan dalam suatu lagu atau muzik; seni kata.

Pinjaman bahasa Inggeris lyrics (takrifan 1).


lirik

Jelingan pandangan mata dari satu arah ke arah bertentangan.


タ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 多.


チ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 千.


テ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 天.


ト

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 止.


ナ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 奈.


ニ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 仁.


ヌ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 奴.


ネ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 祢.


ノ

Diterbitkan pada Zaman Heian daripada tulisan kanji man'yōgana 乃.


kata kerja

Sebarang perkataan yang mewakili suatu yang dilakukan atau dikerjakan.

کات کرجا (Jawi)


verba

Daripada bahasa Belanda verba (“kata kerja”), daripada bahasa Latin verba, verbum, daripada bahasa Proto-Italic *werβom, daripada bahasa Indo-Eropah Purba *werdʰh₁om (“perkataan”).


verb

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan verbe, daripada bahasa Old French verbe, daripada bahasa Latin verbum (“kata kerja, perkataan”), daripada bahasa Indo-Eropah Purba *werdʰo-. Bentuk kembar kepada word.


verb

Menggunakan suatu perkataan (terutamanya kata nama) sebagai suatu kata kerja.


kemoterapi

Suatu kaedah rawatan yang menggunakan bahan kimia tertentu untuk merawat penyakit secara am, terutamanya kanser.

کيموتيرافي (Jawi)


onkologi

Bidang perubatan berkenaan penyakit dan rawatan tumor serta kanser.

اونکولوݢي (Jawi)

Pinjaman bahasa Inggeris oncology; onko- + -logi.


oncology

onkologi (bidang perubatan berkenaan tumor)

Mula diwujudkan pada 1857, daripada bahasa Inggeris [Istilah?]onco- (“tumor”). Daripada bahasa Inggeris [Istilah?]ὄγκος (ónkos, “gumpalan”) + -logy (“kajian”).

/ɒŋˈkɒlədʒi/


slander

Daripada bahasa Inggeris Pertengahan slaundre, sclaundre, daripada bahasa Old French esclandre, daripada bahasa Ecclesiastical Latin scandalum, from bahasa Yunani Purba σκάνδαλον (skándalon, “skandal”). Bentuk kembar kepada scandal.


kematian

Kejadian seseorang atau suatu makhluk yang mati.

کماتين (Jawi)


pendatang

Orang yang datang dari suatu tempat luar.

Orang yang datang dari luar negara dengan tujuan menetap; imigran.

Suatu hinaan terhadap suatu kaum di Malaysia, terutamanya golongan minoriti (kaum Cina dan India).

ڤنداتڠ (Jawi)


bioperubatan

Pemanfaatan bidang biologi dalam bidang perubatan.

بيوڤروبتن (Jawi)


jurukamera

Orang yang mengendalikan kamera atau mengambil gambar ketika penggambaran karya (seperti filem dan rancangan televisyen).

جوروکاميرا (Jawi)


jurucakap

Orang yang dilantik untuk menyampaikan ucapan sebagai wakil pihak yang melantiknya.

جوروچاکڤ (Jawi)


animasi

Suatu karya audiovisual yang menghidupkan gambar atau lukisan kartun agar dapat bergerak-gerak serta beraksi.

انيماسي (Jawi)


animasi

Daripada bahasa Belanda animatie (“animasi”). Bentuk kembar kepada aeni and anime.


biokejuruteraan

Aplikasi ilmu biologi serta ilmu kejuruteraan dalam kehidupan seharian.

بيوکجوروتراءن (Jawi)


hemo-

Daripada bahasa Yunani Purba αἱμο- (haimo-), seerti αἷμα (haîma, “darah”).


hemolisis

Keadaan sel darah merah yang pecah atau mati, lazimnya sebagai penamatan fungsi sel darah merah.

هيموليسيس (Jawi)


moreh

Suatu upacara jamuan ringkas selepas solat tarawih pada bulan Ramadan.


nouôrrituthe

Daripada bahasa Norman [Istilah?]nūtrītūra (“tindakan memberi makanan atau memberikan khasiat”) (banding bahasa Perancis nourriture).


sʔəɬəd

xʷiʔ gʷəsulək̓ʷəds əlgʷəʔ tiʔəʔ sʔəɬəds ʔal kʷi ʔasq̓ʷəl

Mereka tidak makan makanan yang dimasak.


ఆహారము

Daripada bahasa Telugu [Istilah?]आहार (āhāra, “ambil; guna; ambil makanan”) + -ము (-mu).


色褪せる

色 (iro, “warna”) + 褪せる (aseru, “pudar”).


食べ物

食べ (tabe, bentuk 連用形 (ren'yōkei, “akar”) bagi 食べる taberu, “makan”) + 物 (mono, “benda, barangan”)


jurufoto

Orang yang mengambil gambar sebagai pekerjaan; jurugambar.

جوروفوتو (Jawi)


jurubina

Orang yang dilantik untuk melakar dan mereka bentuk bangunan serta menyelia pembinaan bangunan dilakar.

جوروبينا (Jawi)


biosfera

Bumi serta atmosfera Bumi secara am; yakni kawasan planet yang didiami kehidupan.

بيوسفيرا (Jawi)


biosintesis

Penghasilan sebatian organik dalam benda hidup.

بيوسينتسيس (Jawi)


antijirim

Jirim-jirim dengan sifat berlawanan dengan jirim-jirim lazim daripada sudut atomik (antizarah).

انتيجيريم (Jawi)


juruwang

Orang yang menerima wang di suatu tempat oleh pembeli atau orang yang diuruskan (seperti di kedai atau bank).

جوروواڠ (Jawi)


juruterbang

Orang yang dilatih untuk memandu sebuah kapal terbang atau sebarang jenis kenderaan udara.

جوروتربڠ (Jawi)


ᓰᐱᔾ

bahasa Proto-Algonquian *si·po·wi (“river, anak sungai”) banding bahasa Ojibwe ziibi (“sungai”), bahasa Unami sipu (“sungai, anak sungai”).


jurukira

Orang yang mengira aliran kewangan dalam suatu organisasi; akauntan.

Orang yang mahir dalam bidang perkiraan secara am.

جوروکيرا (Jawi)


juruselam

Orang yang menyelam ke dalam badan air untuk tujuan-tujuan tertentu (seperti kajian sains atau menyelamat).

جوروسلم (Jawi)


jurujual

Orang yang menjual atau membantu penjualan suautu barangan.

جوروجوال (Jawi)


klinik

Suatu tempat untuk menerima rawatan perubatan secara pada skala lebih kecil daripada hospital.

کلينيک (Jawi)


ᡳᠯᡥᠠ

Daripada bahasa Proto-Tungusic *xila- (“[mekar;] bunga”).


ᠠᡵᠠᡥᠠ ᡝᠨᡳᠶᡝ

Kata majmuk bagi (partisipel lampau bagi ᠠᡵᠠᠮᠪᡳ (“buat”)) ᠠᡵᠠᡥᠠ + ᡝᠨᡳᠶᡝ (“ibu”), secara harfiah “ibu yang dibuatkan (menjadi ibu)”.


fotoelektrik

Sifat berkenaan elektron yang terpancar akibat pancaran foton, dan kemunculan elektrik akibat kesan elektromagnet.

فوتوايليکتريک (Jawi)


antibiotik

Ubat-ubatan yang digunakan untuk merawat penyakit bawaan bakteria dengan membunuh bakteria penyebab penyakit.

انتيبيوتيک (Jawi)

anti- + biotik; pinjaman bahasa Inggeris antibiotic.


antiseptik

Sebarang ubat yang digunakan untuk membunuh mikroorganisma di bahagian kulit badan.

انتيسيڤتيک (Jawi)


antibakteria

Bersifat melawan atau membunuh bakteria.

انتيبکتيريا (Jawi)


antivirus

Sebarang ubat yang digunakan untuk merawat penyakit bawaan virus dengan membunuh virus pembawa penyakit.

Perisian yang digunakan untuk membuang virus dalam komputer.

انتيۏيروس (Jawi)

anti- + virus; pinjaman bahasa Inggeris antivirus serta antiviral.


antivirus

Sifat berkenaan mengekang atau membunuh virus.

انتيۏيروس (Jawi)


anti-

Daripada bahasa Yunani Purba ἀντι- (anti-, “melawan”).


subkategori

Kategori yang berada di bawah satu kategori induk.

سوبکاتݢوري (Jawi)


antivaksin

Golongan yang menolak atau menentang penggunaan vaksin.

انتيۏکسين (Jawi)


antasid

Suatu ubat yang digunakan untuk merawat masalah asid yang berlebihan di dalam perut.

anti- + asid; pinjaman bahasa Inggeris antacid.


antasid

Ubat untuk merawat masalah asid yang berlebihan di dalam perut.


termoelektrik

Penghasilan tenaga elektrik melalui pembezaan suhu pada dua belah bahagian objek.

ترموايليکتريک (Jawi)


oksihemoglobin

Gabungan oksigen dengan molekul hemoglobin pada sel darah merah.

اوکسيهيموݢلوبين (Jawi)


fotolisis

Proses penguraian sebatian kimia melalui penyerapan tenaga foton (tenaga cahaya).

فوتوليسيس (Jawi)