resimandin

glosses: nîgarandin, nîgar kirin, wêneyê tiştekî yan kesekî çêkirin

text: Resmandina mezinên kurdan jî karek pîroz e û mîrasek ji bo pêşerojê ye.

ref: Bavê Berfu, Netkurd.com, 2/2007

forms:
diresimînim (present)
diresimînî (present)
diresimîne (present)
diresimînin (present)
biresimîne (imperative singular)
biresimînin (imperative plural)
resimand (past)
resimand (past)
resimand (past)
resimand (past)
–resimîn– (root present)
–resimand– (root past)
ez diresimînim (indicative present positive)
ez naresimînim (indicative present negative)
min resimand (indicative past positive)
min neresimand (indicative past negative)
tu diresimînî (indicative present positive)
tu naresimînî (indicative present negative)
te resimand (indicative past positive)
te neresimand (indicative past negative)
ew diresimîne (indicative present positive)
ew naresimîne (indicative present negative)
wê/wî resimand (indicative past positive)
wê/wî neresimand (indicative past negative)
em diresimînin (indicative present positive)
em naresimînin (indicative present negative)
me resimand (indicative past positive)
me neresimand (indicative past negative)
hûn diresimînin (indicative present positive)
hûn naresimînin (indicative present negative)
we resimand (indicative past positive)
we neresimand (indicative past negative)
ew diresimînin (indicative present positive)
ew naresimînin (indicative present negative)
wan resimand (indicative past positive)
wan neresimand (indicative past negative)
min diresimand (imperfect positive)
min nediresimand (imperfect negative)
min resimandibû (positive)
min neresimandibû (negative)
te diresimand (imperfect positive)
te nediresimand (imperfect negative)
te resimandibû (positive)
te neresimandibû (negative)
wê/wî diresimand (imperfect positive)
wê/wî nediresimand (imperfect negative)
wê/wî resimandibû (positive)
wê/wî neresimandibû (negative)
me diresimand (imperfect positive)
me nediresimand (imperfect negative)
me resimandibû (positive)
me neresimandibû (negative)
we diresimand (imperfect positive)
we nediresimand (imperfect negative)
we resimandibû (positive)
we neresimandibû (negative)
wan diresimand (imperfect positive)
wan nediresimand (imperfect negative)
wan resimandibû (positive)
wan neresimandibû (negative)
ez ê biresimînim (future positive)
ez ê neresimînim (future negative)
minê resimandibe (future perfect positive)
minê neresimandibe (future perfect negative)
tu yê biresimînî (future positive)
tu yê neresimînî (future negative)
teyê resimandibe (future perfect positive)
teyê neresimandibe (future perfect negative)
ew ê biresimîne (future positive)
ew ê neresimîne (future negative)
wê/wîyê resimandibe (future perfect positive)
wê/wîyê neresimandibe (future perfect negative)
em ê biresimînin (future positive)
em ê neresimînin (future negative)
meyê resimandibe (future perfect positive)
meyê neresimandibe (future perfect negative)
hûn ê biresimînin (future positive)
hûn ê neresimînin (future negative)
weyê resimandibe (future perfect positive)
weyê neresimandibe (future perfect negative)
ew ê biresimînin (future positive)
ew ê neresimînin (future negative)
wanê resimandibe (future perfect positive)
wanê neresimandibe (future perfect negative)
min resimandiye (perfect positive)
min neresimandiye (perfect negative)
min resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te resimandiye (perfect positive)
te neresimandiye (perfect negative)
te resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî resimandiye (perfect positive)
wê/wî neresimandiye (perfect negative)
wê/wî resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me resimandiye (perfect positive)
me neresimandiye (perfect negative)
me resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we resimandiye (perfect positive)
we neresimandiye (perfect negative)
we resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan resimandiye (perfect positive)
wan neresimandiye (perfect negative)
wan resimandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan neresimandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez biresimînim (present subjunctive positive)
(bila) ez neresimînim (present subjunctive negative)
(bila) min resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu biresimînî (present subjunctive positive)
(bila) tu neresimînî (present subjunctive negative)
(bila) te resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew biresimîne (present subjunctive positive)
(bila) ew neresimîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em biresimînin (present subjunctive positive)
(bila) em neresimînin (present subjunctive negative)
(bila) me resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn biresimînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn neresimînin (present subjunctive negative)
(bila) we resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew biresimînin (present subjunctive positive)
(bila) ew neresimînin (present subjunctive negative)
(bila) wan resimandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan neresimandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan biresimanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan neresimanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan resimandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan neresimandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê biresimanda (present conditional positive)
minê neresimanda (present conditional negative)
minê resimandibûya (preterite conditional positive)
minê neresimandibûya (preterite conditional negative)
teyê biresimanda (present conditional positive)
teyê neresimanda (present conditional negative)
teyê resimandibûya (preterite conditional positive)
teyê neresimandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê biresimanda (present conditional positive)
wê/wîyê neresimanda (present conditional negative)
wê/wîyê resimandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê neresimandibûya (preterite conditional negative)
meyê biresimanda (present conditional positive)
meyê neresimanda (present conditional negative)
meyê resimandibûya (preterite conditional positive)
meyê neresimandibûya (preterite conditional negative)
weyê biresimanda (present conditional positive)
weyê neresimanda (present conditional negative)
weyê resimandibûya (preterite conditional positive)
weyê neresimandibûya (preterite conditional negative)
wanê biresimanda (present conditional positive)
wanê neresimanda (present conditional negative)
wanê resimandibûya (preterite conditional positive)
wanê neresimandibûya (preterite conditional negative)
(tu) biresimîne (imperative present positive)
(tu) neresimîne (imperative present negative)
(hûn) biresimînin (imperative present positive)
(hûn) neresimînin (imperative present negative)
ڕهسماندن
resmandin

etymology_text: Ji resm + -i- + -andin.

ipa: /rɛsɪmɑːnˈdɪn/

hyphenation: re·si·man·din


resimandin

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


nîgarandin

pos: verb

pos_title: Lêker

glosses: resimandin, nîgar kirin, wêneyê tiştekî yan kesekî çêkirin

forms:
dinîgarînim (present)
dinîgarînî (present)
dinîgarîne (present)
dinîgarînin (present)
binîgarîne (imperative singular)
binîgarînin (imperative plural)
nîgarand (past)
nîgarand (past)
nîgarand (past)
nîgarand (past)
–nîgarîn– (root present)
–nîgarand– (root past)
ez dinîgarînim (indicative present positive)
ez nanîgarînim (indicative present negative)
min nîgarand (indicative past positive)
min nenîgarand (indicative past negative)
tu dinîgarînî (indicative present positive)
tu nanîgarînî (indicative present negative)
te nîgarand (indicative past positive)
te nenîgarand (indicative past negative)
ew dinîgarîne (indicative present positive)
ew nanîgarîne (indicative present negative)
wê/wî nîgarand (indicative past positive)
wê/wî nenîgarand (indicative past negative)
em dinîgarînin (indicative present positive)
em nanîgarînin (indicative present negative)
me nîgarand (indicative past positive)
me nenîgarand (indicative past negative)
hûn dinîgarînin (indicative present positive)
hûn nanîgarînin (indicative present negative)
we nîgarand (indicative past positive)
we nenîgarand (indicative past negative)
ew dinîgarînin (indicative present positive)
ew nanîgarînin (indicative present negative)
wan nîgarand (indicative past positive)
wan nenîgarand (indicative past negative)
min dinîgarand (imperfect positive)
min nedinîgarand (imperfect negative)
min nîgarandibû (positive)
min nenîgarandibû (negative)
te dinîgarand (imperfect positive)
te nedinîgarand (imperfect negative)
te nîgarandibû (positive)
te nenîgarandibû (negative)
wê/wî dinîgarand (imperfect positive)
wê/wî nedinîgarand (imperfect negative)
wê/wî nîgarandibû (positive)
wê/wî nenîgarandibû (negative)
me dinîgarand (imperfect positive)
me nedinîgarand (imperfect negative)
me nîgarandibû (positive)
me nenîgarandibû (negative)
we dinîgarand (imperfect positive)
we nedinîgarand (imperfect negative)
we nîgarandibû (positive)
we nenîgarandibû (negative)
wan dinîgarand (imperfect positive)
wan nedinîgarand (imperfect negative)
wan nîgarandibû (positive)
wan nenîgarandibû (negative)
ez ê binîgarînim (future positive)
ez ê nenîgarînim (future negative)
minê nîgarandibe (future perfect positive)
minê nenîgarandibe (future perfect negative)
tu yê binîgarînî (future positive)
tu yê nenîgarînî (future negative)
teyê nîgarandibe (future perfect positive)
teyê nenîgarandibe (future perfect negative)
ew ê binîgarîne (future positive)
ew ê nenîgarîne (future negative)
wê/wîyê nîgarandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nenîgarandibe (future perfect negative)
em ê binîgarînin (future positive)
em ê nenîgarînin (future negative)
meyê nîgarandibe (future perfect positive)
meyê nenîgarandibe (future perfect negative)
hûn ê binîgarînin (future positive)
hûn ê nenîgarînin (future negative)
weyê nîgarandibe (future perfect positive)
weyê nenîgarandibe (future perfect negative)
ew ê binîgarînin (future positive)
ew ê nenîgarînin (future negative)
wanê nîgarandibe (future perfect positive)
wanê nenîgarandibe (future perfect negative)
min nîgarandiye (perfect positive)
min nenîgarandiye (perfect negative)
min nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te nîgarandiye (perfect positive)
te nenîgarandiye (perfect negative)
te nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî nîgarandiye (perfect positive)
wê/wî nenîgarandiye (perfect negative)
wê/wî nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me nîgarandiye (perfect positive)
me nenîgarandiye (perfect negative)
me nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we nîgarandiye (perfect positive)
we nenîgarandiye (perfect negative)
we nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan nîgarandiye (perfect positive)
wan nenîgarandiye (perfect negative)
wan nîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nenîgarandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez binîgarînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nenîgarînim (present subjunctive negative)
(bila) min nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu binîgarînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nenîgarînî (present subjunctive negative)
(bila) te nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew binîgarîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nenîgarîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em binîgarînin (present subjunctive positive)
(bila) em nenîgarînin (present subjunctive negative)
(bila) me nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn binîgarînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nenîgarînin (present subjunctive negative)
(bila) we nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew binîgarînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nenîgarînin (present subjunctive negative)
(bila) wan nîgarandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nenîgarandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan binîgaranda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nenîgaranda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan nîgarandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nenîgarandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê binîgaranda (present conditional positive)
minê nenîgaranda (present conditional negative)
minê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
minê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
teyê binîgaranda (present conditional positive)
teyê nenîgaranda (present conditional negative)
teyê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
teyê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê binîgaranda (present conditional positive)
wê/wîyê nenîgaranda (present conditional negative)
wê/wîyê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
meyê binîgaranda (present conditional positive)
meyê nenîgaranda (present conditional negative)
meyê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
meyê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
weyê binîgaranda (present conditional positive)
weyê nenîgaranda (present conditional negative)
weyê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
weyê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
wanê binîgaranda (present conditional positive)
wanê nenîgaranda (present conditional negative)
wanê nîgarandibûya (preterite conditional positive)
wanê nenîgarandibûya (preterite conditional negative)
(tu) binîgarîne (imperative present positive)
(tu) nenîgarîne (imperative present negative)
(hûn) binîgarînin (imperative present positive)
(hûn) nenîgarînin (imperative present negative)
نیگاراندن
nîgerandin

etymology_text: Ji nîgar + -andin.

ipa: /niːɡɑːɾɑːnˈdɪn/

hyphenation: nî·ga·ran·din


nîgarandin

ipa: /niːɡɑːɾɑːnˈdɪn/


nîgerandin

forms: nîgarandin

etymology_text: Ji nîgeran + -andin.

ipa: /niːɡɛɾɑːnˈdɪn/

hyphenation: nî·ge·ran·din


bikêf

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses: Şad, bicoş, bikeyf, kêfdar, dilxweş, kêfxweş, bextiyar, bextewer, şa.

glosses: Şadan.^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
bikêftir (comparative)
herî bikêf (superlative)
bikêftirîn (superlative)
bikeyf

etymology_text: Ji bi- + kêf.

ευτυχισμένος

roman: eftychisménos


bicoş

glosses: Şad, bikêf, bikeyf, kêfdar, dilxweş, kêfxweş, bextiyar, bextewer, şa.

forms:
bicoştir (comparative)
herî bicoş (superlative)
bicoştirîn (superlative)

etymology_text: Ji bi- + coş.


-ve

pos: suffix

pos_title: Paşgir

glosses: Paşgirek e ku livîna yan livandin ber bi aliyekî ve diyar dike.

glosses: Paşgirekê ye ku dîsan, ji nû ve, cardin kirina lêkerekê diyar dike.

forms:
-va
-de
-re

etymology_text: Ji ve


filo

etymology_text: Deyn ji latînî filius.

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-filo.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-filo.wav


filo

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-filo.wav


erbane

forms:
'erbane
erebane

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


erbane

glosses: Amûreke tenê tekerekî wê heye ji bo veguhestina tiştan wek: axê, kevir, hwd^([Ji bo vê maneyê çavkanî hewce ye. (+) ])


listopad

glosses:
kewçer, cotmeh, çiriya pêşîn, çiriya yekem, çiriya ewilî,
meha 10ê ji salê


portre

glosses: wêneyê yan peykelê ku rû û sîngê kesekî nîşan dide

text: Ressama portreyên kurd Nevîn Gungor: "Ez ê portreyên Sînanê Kirîv û Sakîneyê çêbikim".

ref: Netkurd.com, 2/2007

партрэт

roman: partret

ipa: /poːɾtˈɾɛ/

hyphenation: port·re


amator

glosses:
ne profesyonel,
kesa/ê ku karekî dike lê tê de ne profesyonel e yan ne ji cidî dike

etymology_text: Ji latînî amator (evîndar, hezker) ji amare (evandin, hez kirin)

ipa: /ɑːmɑːˈtoːɾ/


amator

forms:
amatortir (comparative)
herî amator (superlative)
amatortirîn (superlative)

ipa: /ɑːmɑːˈtoːɾ/


arşîv

glosses: Cihê ku kovar û rojname û wêne û berhemên din tê de tên parastin.

forms: erşîv

etymology_text: Navmiletî, bide ber îngilîzî archive, tirkî arşiv, ji fransî archive, ji latînî archīvum, ji yûnaniya kevn ἀρχεῖον (arkheîon, “avahiya şaredariyê”).

كوتوك

roman: kötük

архі́ў

roman: arxíŭ

архи́в

roman: arhív

檔案

roman: dàng'àn

檔案館

roman: dàng'ànguǎn

存檔

roman: cúndàng

卷宗

roman: juànzōng

歸檔

roman: guīdàng

أَرْشِيف

roman: ʾaršīf

արխիվ

roman: arxiv

بایگانی

roman: bâyegâni

آرشیو

roman: âršiv

არქივი

roman: arkivi

पुरालेख

roman: purālekh

אַרְכִיּוֹן

roman: arkhión

архив

roman: arhiv

보관소

roman: bogwanso

공문서

roman: gongmunseo

아카이브

roman: akaibeu

ᡩᠠᠩᠰᡝ ᠪᠣᠣ

roman: dangse boo

كوتوك

roman: kütük

мұрағат

roman: mūrağat

архи́в

roman: arxív

бойгонӣ

roman: boygonī

หน่วยเก็บถาวร

roman: nùai-gèp-tǎa-wɔɔn

архив

roman: arxiw

ប័ណ្ណសារ

roman: bannɑɑsaa

אַרכיוו

roman: arkhiv

αρχείο

roman: archeío

ipa: /ɑːɾˈʃiːv/

hyphenation: ar·şîv


edîb

glosses:
nivîskar, nivîser, katib, torevan
kesa/ê ku pirtûkan yan nivîsaran dinivîse

forms:
ئەدیب
edeb

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


rehma Xwedê kirin

pos: phrase

pos_title: Biwêj

glosses: wefat kirin, mirin, çûn ber rehma Xwedê, emrê Xwedê kirin


çûn ber rehma Xwedê

glosses: wefat kirin, mirin, rehma Xwedê kirin, emrê Xwedê kirin

forms: çûn ber dilovaniya Xwedê


terxan

glosses: dabîn, destnîşankirî, misoger, eseh, diyar, pêşkêş, raber, araste, rapêş

text: Ji çar parçeyên Kurdistanê û Ermenistanê dê şexsiyetên navdar ên kurd, çi siyasetmedar, çi edîb, çi hunermend, çi zana û alimên olî dê di nava vê xebatê de cih ji xwe re terxan bikin.

ref: Nevîn Gungor di hevpeyivînekê de li gel Salihê Kevirbirî, Netkurd.com, 2/2007

glosses: dema wextê xwe hemiyê yan gelekê didey erkekî

forms:
terxantir (comparative)
herî terxan (superlative)
terxantirîn (superlative)
terhan

etymology_text: Serekaniya peyvê nayê zanîn lê bi ihtimaleke mezin ji sogdî terxant e ku bernavekîmalmezinan e û di gelek zimanan de tê yan dihat maneya kesên ji bacdanê azadkirî.


wesîle

glosses: keys, derfet, delîv, mecal, gengazî, îmkan

text: Heger em bibin wesîleyek ji bo xizmeta gel, dê serfiraziya min berzetir bibe...

forms: wesle


pastel

text: Boyaxên avî, donî an jî pastel bi kar tînim.

forms: pastêl


pastel

glosses: heşa şîn, rengvekirî, tenik, wêneyek torî raveyi sivik, toza çêki�rina qelemên rengî, hevîrê hişkê heşî û ava şirêzî

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-pastel.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-pastel.wav


çarçove

glosses: derdor, dorber, biyav, dorhêl, bazine, hawirdor, hemû rexên tiştekî

text: Di çarçoveya aborî de niha Yûnanistan têk çûye.

forms:
چارچۆڤە
çarçeve
çarçewe
çarçowe
çarçev
çarşiv
çarço

etymology_text: çar (4) + ço / şiv + -e, hevreha farisî چار چوبه (çarçûbe) ji چار (çar) + چوب (çûb) + ـه (-e), ji zimanên îranî.

ipa: /t͡ʃɑːɾt͡ʃoːˈvɛ/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-çarçove.wav

hyphenation: çar·ço·ve


neşir

forms: neşr

etymology_text: Ji erebî نشر (neşr, “belavkirin, çapkirin”) ji ن ش ر (n-ş-r-, “belav bûn, pelate bûn”), hevreha aramî נשׁר (n-ş-r-, “belav bûn, pelate bûn”) .


komplo

glosses: plana du yan çend kesan dijî dewletê yan kesekî

forms: qomplo

etymology_text: Ji fransî complot.


îzole

glosses:
veder, varê, avarê,
bi tenê yan ji yên din cuda yan dûr,
di îzolasyonê de

text: Li ser bextê medyaya Tirk be, Mustafa Bayik gotiye, ji ber Cemîl, cîranên wî pêre naaxifin û ew hatiye îzolekirin.

ref: Avestakurd.net, 12/2007

glosses: dûr^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
îzoletir (comparative)
herî îzole (superlative)
îzoletirîn (superlative)

etymology_text: Ji fransî isolé


îzole bûn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

forms:
îzole dibim (present)
îzole dibî (present)
îzole dibe (present)
îzole dibin (present)
îzole bibe (imperative singular)
îzole bibin (imperative plural)
îzole bûm (past)
îzole bûyî (past)
îzole bû (past)

etymology_text: Ji îzole + bûn.

ipa: /iːzoːˈlɛ buːn/

hyphenation: î·zo·le bûn


îzole kirin

forms:
îzole dikim (present)
îzole dikî (present)
îzole dike (present)
îzole dikin (present)
îzole bike (imperative singular)
îzole bikin (imperative plural)
îzole kir (past)
îzole kir (past)
îzole kir (past)
îzole kir (past)
îzole –k– (root present)
îzole –kir– (root past)
ez îzole dikim (indicative present positive)
ez îzole nakim (indicative present negative)
min îzole kir (indicative past positive)
min îzole nekir (indicative past negative)
tu îzole dikî (indicative present positive)
tu îzole nakî (indicative present negative)
te îzole kir (indicative past positive)
te îzole nekir (indicative past negative)
ew îzole dike (indicative present positive)
ew îzole nake (indicative present negative)
wê/wî îzole kir (indicative past positive)
wê/wî îzole nekir (indicative past negative)
em îzole dikin (indicative present positive)
em îzole nakin (indicative present negative)
me îzole kir (indicative past positive)
me îzole nekir (indicative past negative)
hûn îzole dikin (indicative present positive)
hûn îzole nakin (indicative present negative)
we îzole kir (indicative past positive)
we îzole nekir (indicative past negative)
ew îzole dikin (indicative present positive)
ew îzole nakin (indicative present negative)
wan îzole kir (indicative past positive)
wan îzole nekir (indicative past negative)
min îzole dikir (imperfect positive)
min îzole nedikir (imperfect negative)
min îzole kiribû (positive)
min îzole nekiribû (negative)
te îzole dikir (imperfect positive)
te îzole nedikir (imperfect negative)
te îzole kiribû (positive)
te îzole nekiribû (negative)
wê/wî îzole dikir (imperfect positive)
wê/wî îzole nedikir (imperfect negative)
wê/wî îzole kiribû (positive)
wê/wî îzole nekiribû (negative)
me îzole dikir (imperfect positive)
me îzole nedikir (imperfect negative)
me îzole kiribû (positive)
me îzole nekiribû (negative)
we îzole dikir (imperfect positive)
we îzole nedikir (imperfect negative)
we îzole kiribû (positive)
we îzole nekiribû (negative)
wan îzole dikir (imperfect positive)
wan îzole nedikir (imperfect negative)
wan îzole kiribû (positive)
wan îzole nekiribû (negative)
ez ê îzole bikim (future positive)
ez ê îzole nekim (future negative)
minê îzole kiribe (future perfect positive)
minê îzole nekiribe (future perfect negative)
tu yê îzole bikî (future positive)
tu yê îzole nekî (future negative)
teyê îzole kiribe (future perfect positive)
teyê îzole nekiribe (future perfect negative)
ew ê îzole bike (future positive)
ew ê îzole neke (future negative)
wê/wîyê îzole kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê îzole nekiribe (future perfect negative)
em ê îzole bikin (future positive)
em ê îzole nekin (future negative)
meyê îzole kiribe (future perfect positive)
meyê îzole nekiribe (future perfect negative)
hûn ê îzole bikin (future positive)
hûn ê îzole nekin (future negative)
weyê îzole kiribe (future perfect positive)
weyê îzole nekiribe (future perfect negative)
ew ê îzole bikin (future positive)
ew ê îzole nekin (future negative)
wanê îzole kiribe (future perfect positive)
wanê îzole nekiribe (future perfect negative)
min îzole kiriye (perfect positive)
min îzole nekiriye (perfect negative)
min îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te îzole kiriye (perfect positive)
te îzole nekiriye (perfect negative)
te îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî îzole kiriye (perfect positive)
wê/wî îzole nekiriye (perfect negative)
wê/wî îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me îzole kiriye (perfect positive)
me îzole nekiriye (perfect negative)
me îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we îzole kiriye (perfect positive)
we îzole nekiriye (perfect negative)
we îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan îzole kiriye (perfect positive)
wan îzole nekiriye (perfect negative)
wan îzole kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan îzole nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez îzole bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez îzole nekim (present subjunctive negative)
(bila) min îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu îzole bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu îzole nekî (present subjunctive negative)
(bila) te îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew îzole bike (present subjunctive positive)
(bila) ew îzole neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em îzole bikin (present subjunctive positive)
(bila) em îzole nekin (present subjunctive negative)
(bila) me îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn îzole bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn îzole nekin (present subjunctive negative)
(bila) we îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew îzole bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew îzole nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan îzole kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan îzole nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan îzole bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan îzole nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan îzole kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan îzole nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê îzole bikira (present conditional positive)
minê îzole nekira (present conditional negative)
minê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
minê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê îzole bikira (present conditional positive)
teyê îzole nekira (present conditional negative)
teyê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
teyê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê îzole bikira (present conditional positive)
wê/wîyê îzole nekira (present conditional negative)
wê/wîyê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê îzole bikira (present conditional positive)
meyê îzole nekira (present conditional negative)
meyê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
meyê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê îzole bikira (present conditional positive)
weyê îzole nekira (present conditional negative)
weyê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
weyê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê îzole bikira (present conditional positive)
wanê îzole nekira (present conditional negative)
wanê îzole kiribûya (preterite conditional positive)
wanê îzole nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) îzole bike (imperative present positive)
(tu) îzole neke (imperative present negative)
(hûn) îzole bikin (imperative present positive)
(hûn) îzole nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji îzole + kirin.

ipa: /iːzoːˈlɛ kɪˈɾɪn/

hyphenation: î·zo·le ki·rin


îzolekirin

پەڕاوێزخستن

roman: perrawêzxistin


prosent

glosses: ji sedê, ji her sed kesan yan tiştan hinek

forms: prosênt

etymology_text: Ji latînî pro (hember) + centum (sed)

لە سەدا

roman: le seda

ڕێژەی لە سەدا

roman: rêjey le seda


efser

glosses: zabit, sibay, serbazên payebilind yên wek general û kolonel û major

text: Bexda ji karê efser û berpirsyarên deverê ne razî bû.

ref: Sidqî Hirorî, Kurê Zinarê Serbilind, Weşanên Nûdem, Stokholm, 1996

text: Bexşîne zemîn tela û şîbanFerxunde kirin bi ferqê efserTabende kirin bi tacê gewher

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

etymology_text: Ji îngilîzî officer


kolonel

glosses:
serheng, amirhêz, mîralay, albay, yarbay, payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye

forms: kolonêl

etymology_text: Ji fransî [Peyv?] yan ji îngilîzî colonel


serheng

glosses:
amirhêz, mîralay, albay, yarbay, kolonel,
payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye

text: Cellad ne mîr e xundikar eMem girt û şihande pêş-i serhengGo »hebs bikin di qulleya teng«


amirhêz

glosses:
serheng, mîralay, albay, yarbay, kolonel,
payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye

etymology_text: Ji amir + hêz.


mîralay

glosses:
serheng, amirhêz, albay, yarbay, kolonel,
payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye

etymology_text: Ji mîr + alay.


albay

glosses:
serheng, amirhêz, mîralay, yarbay, kolonel,
payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye


albay

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-albay.wav


yarbay

glosses:
serheng, amirhêz, mîralay, albay, kolonel,
payeyek efseran e,
 efserê ku ew paye heye


redakte

text: Weşanxaneya Îthakî ji min tika kir, di sala 2005an de, min sê romanên Uzun redekte kirin. "Mirina Kalekî Rind", "Siya Evînê" û "Tu". Yanî min her sê roman kite bi kite xwendin. Nabêjim ku hema çend peyvên hevedudanî Uzun li ferhenga kurdî zêde nekirine. Lê ger bîra min baş be û zindî be; bi gumana min hejmara wan peyvên ku beriya Uzun min ew nedîtibin nagihîje deh peyvan.

ref: Hasan Kaya di Netkurd.com de, 2/2007

forms:
redaktetir (comparative)
herî redakte (superlative)
redaktetirîn (superlative)
redekte

изменять

roman: izmenjatʹ

править

roman: pravitʹ

редактировать

roman: redaktirovatʹ

ipa: /rɛdɑːkˈtɛ/

hyphenation: re·dak·te


dejenerasyon

text: Evqas dejenerasyon û çewtagahdarî jî nabe weleh... însaf!

etymology_text: Ji fransî dégénération.


zikir

glosses: duakirina ji Xwedê yan pêxemberan yan jî pesndana wan, bo nimûne gotin: Estexfirullah, subhanullah, la ilahe illa Ellah û hwd

text: Dengê te tê bi roj û şevZikrê dikî bi haletê

ref: Feqiyê Teyran,

forms: zikr

etymology_text: Ji erebî ذكر (żikr) ji ذكر (żekere, “anîn bîra xwe, bi bîr anîn, navê kesekî gotin”), hevreha aramî דכר (dekere), akadî zekarû (nav lê kirin) ji zikrû (nav). Têkilî tezkîr.


zikir

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-zikir.wav


kanon

text: Temo di bikaranîna peyva „kenon“ de jî eblehiyeke ku nayê pejirandin dike û wergerekî din ê heman peyvê şaş bikartîne, divê wateya têgeha „kenon“ bê zelalkrin: Kanon peyveke yewnanî ye([û wateya wê] pîvan, mînaka herî baş [e]). Ligel wateyên din ev pey bi vê wateyê tê bikaranîn:Hin berhemên wêjeyî yên bijarte ku bi tavahî wek berhemên herî biserketî tên pejirandin, ji bo dahatuya wêjeya wî welatî bingeh in.

ref: Husên Düzen: 1000 û 1 peyv, Netkurd.com, 2/2007

forms: kenon

etymology_text: Ji yûnanî [Peyv?].

ipa: /kɑːˈnoːn/

hyphenation: ka·non


tesîs

text: Îsraîl xwe amade dike ku êrîşekê bibe ser tesîsên atomî ên Îranê

forms: te'sîs

etymology_text: Ji erebî تَأْسِيس (taʾsīs).

notes:
(lêker) tesîs kirin
(navdêr) tesîskirin
(rengdêr) tesîskirî


fotokopî

forms: fotoqopî

etymology_text: Ji foto + kopî.

ipa: /foːtoːkoːˈpiː/

hyphenation: fo·to·ko·pî


fotokopîker

glosses: makîneya fotokopîkirinê, amûra ku wêne yan nivîs pê tên fotokopîkirin

forms: fotoqopîker

etymology_text: Ji fotokopî + -ker.


fotokopîker

glosses: kesa/ê ku wêneyan yan nivîsan fotokopî dike


referans

glosses:
çavkanî, serekanî, jêder,
cihê yan kesê ku agadarî jê tê yan hatiye wergirtin

text: Em di hemû warên hunerê de tim referansên xelet hildibêjin û êdî divê di vî warî de em hin tiştan destnîşan bikin.

ref: Ibrahîm Seydo Aydogan, Çar Newa û laboratuara wê https://web.archive.org/http://www.amude.net/Kultur_Kurdi_deep.php?newsLanguage=Kurdi&newsId=5799 arşîv, Amude.de, 2/2007

forms: referens

etymology_text: Ji fransî référence yan ji îngilîzî reference.


sentez

glosses: hevtivêj,Du yan zêdetir tişt gihiştin yan gihandin hev û tiştek nû jê çêbûn yan çêkirin.

text: Ji bo çi ne kesekî din an jî komeke din, lê mijara vê nivîsê li ser kar û xebatên Çar Newa ye? Bersiva wê hêsan e. Di nava hemû koman de, baştirîn koma ku, beyî ku xwe ji hîmên muzîka kurdî ya gelêrî bi dûr bixe, kariye senteza muzîka kurdî û ya rojavayî ava kiriye, ev kom e. Di vira de em bi tenê behsa komên piştî nodî dikin.

forms:
sentêz
antîtez
tez

etymology_text: Ji fransî synthèse.


aranje

text: Hemû stranên wî jî ji aliyê Merdên ve hatine aranjekirin. Lê belê pirsgirêka vê albumê jî bêtir di nava van stranan re diyar dibin ku ew jî nêviyê albumê ye, ji ber ku di albumê de duwazdeh stran hene.

forms:
aranjetir (comparative)
herî aranje (superlative)
aranjetirîn (superlative)

etymology_text: Ji fransî arrangé.


ribab

text: Muzîka kurdî ya klasîk bi tembûrê tê naskirin. Ribab û cumbuş û bisk jî di vî warî de tembûrê temam dikin.

forms: rubab

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /rɪˈbɑːb/


cumbuş

text: Muzîka kurdî ya klasîk bi tembûrê tê naskirin.Ribab û cumbuş û bisk jî di vî warî de tembûrê temam dikin.

forms:
cimbiş
cimbûş
cumbiş
cumbûş
cûmbûş

etymology_text: Ji tirkî cümbüş ji Zeynel Abidin Cümbüş, danerê cumbuş.

ipa: /d͡ʒʊmˈbʊʃ/


cihaz

glosses: amûr, alet, alav, hacet, halet, aparat (bi taybetî yên ku bi ceyranê yan pîlan dixebitin)

text: Cîhaz'a X-ray di kamerayê de meriv şilfîtazî nîşan dide û heta bi rovî û hûr û pizûrên meriv jî derdixe ber çav. Yanî, êdî namûs bû bexdûnis allahwekîl!

ref: Lotikxane.com, 2/2007

forms: cîhaz

etymology_text: Ji erebî جهاز.


cihaz

glosses: Guhartoyeke cihêz (“cil û diyariyên din yên ku didin bûkê”).


cihaz

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-cihaz.wav


heilig

glosses: pîroz, mibarek, evra, tiberrk, miqedes, xwedayî, yezdanî, olî, dînî, ayînî


holy

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-holy.wav


sacred

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-sacred.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-sacred.wav


sagrat

audio: LL-Q7026 (cat)-Marvives-sagrat.wav


sankta

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-sankta.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-sankta.wav


saint

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-saint.wav


sainte

pos_title: Formeke rengdêrê

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-sainte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-sainte.wav


sanctus

glosses: sirûda ayînî (pîroz, pîroz�mûzîqeya vê sirûdê)


golfo

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-golfo.wav


golfo

glosses: pêzeweng, qewad, qebrax, desnîk, godoş, astîk

audio: LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-golfo.wav


souteneur

audio: LL-Q150 (fra)-VictorDtmtc-souteneur.wav


pimp

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-pimp.wav


sutener

audio: LL-Q809 (pol)-Poemat-sutener.wav


pezevenk

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-pezevenk.wav


kavat

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-kavat.wav


sonsuz

glosses: bêdawî, bêtalî, bêdûmahî, bêsinor, bêtixûb, ebedî, herherî, herheyî, hetahetayî, her berdewam

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-sonsuz.wav


perpétuel

audio: LL-Q150 (fra)-Guilhelma-perpétuel.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Jules78120-perpétuel.wav

audio: LL-Q150 (fra)-X-Javier-perpétuel.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-perpétuel.wav


obje

forms: objekt

etymology_text: Bi rêya fransî objet ji latînî objectum


bêsinor

glosses: bêtixûb, bêhidûd, bêhed, tişta/ê ku ti sinor nînin

forms:
bêsinortir (comparative)
herî bêsinor (superlative)
bêsinortirîn (superlative)
bêsînor

etymology_text: Ji bê- + sinor.


biyanistan

glosses: Cihê ku ne war û welatê mirovî bi xwe ye.

text: Navê kurê wîjî Şengo ye. Şengoyê wî li welatê diya xwe ma, lê ew li welatê xwe nemir. Li biyanistanê serî danî.

ref: Firat Cewerî, Payiza Dereng, Avesta, 2014, r. 25

forms:
beyanistan
beyanîstan
biyanîstan

etymology_text: Ji biyan + -istan.

ipa: /bɪjɑːnɪsˈtɑːn/

hyphenation: bi·ya·nis·tan


diyaspora

glosses:
biyanistan, xurbet, xerîbî, sirgûn, mişextî, awaretî, derbiderî, dûrwelatî, sergom,
cihê ku ne war û welatê mirovî bi xwe ye

glosses: koma kesên ku li derveyî welatê xwe dijîn

etymology_text: Ji yûnaniya kevn διασπορά (diasporá, “berbelavbûn”), ji διασπείρω (diaspeírō, “belav kirin”), ji διά- (diá-, “pêşgira maneya hereketkirina li her derê dide”) + σπείρω (speírō, “çandin”).


xerîbî

text: Qehr û azara reqîbîHeq tinê da min xerîbîLê şukur baxwoy we daye

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

glosses: biyanistan, xurbet, sirgûn, mişextî, awaretî, derbiderî, dûrwelatî, sergom

forms: خهریبی

etymology_text: Ji xerîb + -î

notes:
xerîbî kirin
xerîbîkirin
xerîbîkirî


kosp

glosses: şek, berbest, kend û kosp, manî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)


hawsayî

glosses: zimanê miletê hawsa yê ku li Nîjerê û Nîjeryayê dijî

etymology_text: hawsa


step

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-step.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-step.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-step.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-step.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-step.wav


herçend

pos: adv

pos_title: Hoker

glosses:
tevî ku, herçi ku, herçiqas ku, tiştek nebe jî dîsan yê din dibe,
du tiştên dijî hev tîne ber hev

text: Bi Nişanî ko tu bênîşan îEy perî horisiriştê herçendBi beşer adem î û insan î

forms: her çend

etymology_text: Ji her + çend.

למרות ש-

roman: lamrót shé

אף על פי ש-

roman: af al pí shé


herçiqas

glosses:
tevî ku, herçi ku, herçend ku, tiştek nebe jî dîsan yê din dibe,
du tiştên dijî hev tîne ber hev

forms:
her çiqas
herçiqasî

etymology_text: Ji her + çiqas.


gelukkig

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, kamiran, şa, şad, dilşa, ferxende, şadîman, şadan, bisiûd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

audio: LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-gelukkig.wav


lucky

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-lucky.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-lucky.wav


feliz

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-feliz.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-feliz.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-feliz.wav


feliĉa

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-feliĉa.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-feliĉa.wav


heureux

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-heureux.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-heureux.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-heureux.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Helenou66-heureux.wav


heureuse

audio: LL-Q150 (fra)-Pamputt-heureuse.wav


fericit

audio: LL-Q7913 (ron)-Filosoful-fericit.wav


mutlu

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-mutlu.wav


combustible

glosses: sotemenî, ardû, şewate, şewatek, mazot, mehrukat

audio: LL-Q7026 (cat)-Marvives-combustible.wav


bruligaĵo

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-bruligaĵo.wav


דלק

audio: LL-Q9288 (heb)-Uziel302-דלק.wav


brandstof

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-brandstof.wav


brensel

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-brensel.wav


bränsle

audio: LL-Q9027 (swe)-Ainali-bränsle.wav


baregeh

text: Genc Usman go ku çi heye bi îzna Xudê em dê îcarê Bexdayê bistînin. Ev xebera wekî Sultan Mûrad ji Genc Usman sehkir, çûye baregehê.

ref: Mela Mûsayê Hekarî, Amadekar: Hêmin Omer, Durrû’l Mecalîs, 2022 ["1857"], r. 96

forms:
barega
baregah
barege
baregih

etymology_text: Ji bar + -e- + -geh.

ба́за

roman: báza

基地

roman: jīdì

قَاعِدَة

roman: qāʿida

բազա

roman: baza

ռազմակայան

roman: ṙazmakayan

پایگاه

roman: pâygâh

अड्डा

roman: aḍḍā

בָּסִיס

roman: basis

기지

roman: giji

бааз

roman: baaz

суурин газар

roman: suurin gazar

опо́рный пункт

roman: opórnyj punkt

пойгоҳ

roman: poygoh

స్థావరం

roman: sthāvaraṃ

དམག་སྒར

roman: dmag sgar

អង្គ

roman: ʼɑɑʼɑngkɔɔ

ស្ថាន

roman: sthaan

មូលដ្ឋាន

roman: muultthaan

βάση

roman: vási

ipa: /bɑːɾɛˈɡɛh/


civakî

forms: جڤاكی

etymology_text: Ji civak + -î.

ipa: /d͡ʒɪvɑːˈkiː/

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-civakî.wav

hyphenation: ci·va·kî


lûle

glosses: lûlik^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
lûlî
lîle
lîlî
lîlk
lûlik
lûlk
lwîle
lwîlik
lwîlî
lwîlk
لوولى

etymology_text: Hevreha farisî لوله (lûlê) ji zimanên îranî lê belkî herdu jî ji erebî لولب (lewleb) bin ku hevreha îbrî לולו (lûlev) e yan jî bi alternatîvî ya erebî û îbrî ji formeka kevn ya îranî ya qeydnekirî bin. Li aliyekê lüle ya tirkî ji îranî ye lê li aliyê din hevwateya wê borî ya kurdî ji tirkî boru ji tirkiya kevn borğuy e. ლულა (lula) ya gurcî ji îranî ye.

ipa: /luːˈlɛ/


sebirdarî

glosses: bêhnfirehî, tehemil, tolerans, sabirî, baldirêj, baldar, sebirdarbûn

glosses: hedan^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
sebirdarîtî
sebirdartî

etymology_text: Ji sebirdar + -î


luck

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-luck.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-luck.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-luck.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-luck.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-luck.wav


geluk

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-geluk.wav


felicidade

glosses: bextiyarî, bextewerî, dilşadî, dilxweşî, seadet, kamiranî, siûd, iqbal

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-felicidade.wav


cansado

glosses: zivêr, bêhal, bêzar, tengezar, dilsar, aciz, kerixî, sil, tûre, westiyayî, betilî, xeyidî


kamiran

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, şa, şad, dilşa, ferxende, şadîman, şadan, bisiûd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş, seîd, bisiûd,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî ye

text:
Ma di baxê 'êş û noşê her bi saz û erxewan
Kamiran û kamibexş û dilxweş û mesrûr-i bîÇendekê şîrînpuser derbendê dîwana te bin

forms:
کامران
kamaran
kameran
kamîran
kamran
kamuran
kamûran

etymology_text: Ji farisî کامران (kamran) ji کام (xwezî, mirad, daxwaz, kam-) + ـران (-ran, “-ajo, -gêr, birêveber, livîner, -ran”). kam- ji pehlewî kam ji hexamenişî kame-, hevreha avestayî kame-, sanskrîtî काम (kāma), hemû ji proto-hindûewropî *keh₂- (“yar, dilber”) ku herwiha serekaniya caraid ya îrlendiya kevn û carus (ezîz, berdilî) ya latînî ye ku caro ya îtalî, portugalî û spanî û cher ya fransî jê peyda bûne. Ji eynî rehî whore (qehbe) ya îngilîzî jî çêbûye. -ran ji lêkera farisî راندن (randen, “ajotin”). Ji "kam-" herwiha Kamkaran, ji "-ran" herwiha hukimran.

ᖁᕕᐊᓱᒃᑐᖅ

roman: quviasuktuq

행복하다

roman: haengbokhada

ευτυχισμένος

roman: eftychisménos


ferxende

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, kamiran, şa, şad, dilşa, kamiran, şadîman, şadan, bisiûd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

glosses: seîd^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
ferxendetir (comparative)
herî ferxende (superlative)
ferxendetirîn (superlative)
ferxinde


şadîman

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, kamiran, şa, şad, dilşa, kamiran, ferxende, şadan, bisiûd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

forms:
şadîmantir (comparative)
herî şadîman (superlative)
şadîmantirîn (superlative)
şadiman
şadman


şadan

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, kamiran, şa, şad, dilşa, kamiran, ferxende, şadîman, bisiûd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

text:
Xîzan û geda xenî û zengîn
Şadan û hezîn û şa û xemgîn
Êdî nedibûn ji hev muşexxes

glosses: bikêf^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
şadantir (comparative)
herî şadan (superlative)
şadantirîn (superlative)


bisiûd

glosses:
bextiyar, bextewer, dilşad, kamiran, şa, şad, dilşa, kamiran, ferxende, şadîman, seîd, bişens, mesûd, dilxweş, kêfxweş,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

glosses: şadan^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
bisiûdtir (comparative)
herî bisiûd (superlative)
bisiûdtirîn (superlative)
bisi'îd
bisi'ûd
bisuûd

etymology_text: Ji bi- + siûd.


bişens

glosses:
bextiyar, bextewer, şa, şad, dilşa, kamiran, ferxende, şadîman, seîd, mesûd,
kesa/ê ku bextê wî xweş e û ji rewşa xwe razî

glosses: şadan, bisiûd, dilxweş, kêfxweş^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
bişenstir (comparative)
herî bişens (superlative)
bişenstirîn (superlative)
bişans

etymology_text: Ji bi- + şens.


seîd

text: Dayima menzilgeha sûra te bit birca ŞerefTali'ê ferxunde û bextê se'îd yarê te bîSeb'eyê seyyare û neh çerxê sergerdan bi vê

forms:
saîd
sa'îd
se'îd
seyîd

etymology_text: Ji erebî [Peyv?], têkildarî siûd, seadet û mesûd^([Divê were berfirehtirkirin]) .

notes:
seîd bûn
seîd kirin
seîdbûn
seîdkirin
seîdbûyî
seîdkirî


dûrwelatî

glosses:
biyanistan, xurbet, xerîbî, sirgûn, mişextî, awaretî, derbiderî, biyanistan, dûrwelatî, sergom, diyaspora,
cihê ku ne war û welatê mirovî bi xwe ye,
dûrbûna ji war û welatê xwe

glosses: koçberî, penaberî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji dûrwelat + -îjidûr + welat + -î


mewqif

text: Hin berpirs dibêjin ku mafê neteweyî yê Tirkiyeyê ye ku Tirkiye Hidûdên xwe biparêze û operasyonan li hember mîlîtanên PKK-ê ên seranserê hidûdan bike. Eger Tirkiye operasyoneka wiha bike, dê mewqifê we çi be?

ref: rojnamevanê NTVya tirkî Mete Çubukçu ji Mesûd Barzanî dipirse, wergerrandin: Netkurd.com, 2/2007

forms: mewqûf

etymology_text: Ji erebî مَوْقُوف (mawqūf, “sekinî”).


ajanda

text: Eger wek berê cardin derfeta hevdîtinê pêk bê, em amade ne ku hemû pirsgirêkan bi hizreka vekirî gotûbêj bikin. Helbet girêdayî ye bi ajandaya yê hember, yan jî ku ew dixwaze çi biaxive; lê em amade ne ku hemû tişan bi dostanî biaxivin, destê dostaniyê dirêj bikin pirsgirêkan bi diyalogeka aştiyane çareser bikin.

ref: Mesûd Barzanî di hevpeyivînekê de li gel Mete Çabukçuyê rojnamevanê NTVya tirkî, wergerrandin: Netkurd.com, 2/2007

forms: ئاژاندا

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /ɑːʒɑːnˈdɑː/

hyphenation: a·jan·da


ajanda

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-ajanda.wav


afrîkî

forms:
afrîkayî
efrîqî
afrîqayî
afrîqî
efrîkayî
efrîkî
efrîqayî

etymology_text: Ji Afrîka + -yî.

афрыка́нец

roman: afrykánjec

афрыка́нка

roman: afrykánka

আফ্রিকান

roman: aphrikan

африка́нец

roman: afrikánec

африка́нка

roman: afrikánka

非洲人

roman: fēizhōurén

إِفْرِيقِيّ

roman: ʾifrīqiyy

إِفْرِيقِيَّة

roman: ʾifrīqiyya

աֆրիկացի

roman: afrikacʻi

آفریقایی

roman: âfriqâyi

अफ़्रीकी

roman: afrīkī

हब्शी

roman: habśī

אַפְרִיקַאי

roman: afrikái

אפריקאית

roman: afrikáit

африкалык

roman: afrikalık

африканец

roman: afrikanets

아프리카인

roman: apeurikain

아프리카 사람

roman: apeurika saram

Африканец

roman: Afrikanec

Африканка

roman: Afrikanka

ଆଫ୍ରିକୀୟ

roman: aphrikīyô

ئافرىقىلىق

roman: afriqiliq

افريقايي

roman: afriqāyí

африкалық

roman: afrikalyq

ఆఫ్రికను

roman: āphrikanu

африка́нець

roman: afrykánecʹ

אַפֿריקאַנער

roman: afrikaner

אַפֿריקאַנערין

roman: afrikanerin

Αφρικανός

roman: Afrikanós

Αφρικανή

roman: Afrikaní

Ἄφρος

roman: Áphros


afrîkî

forms:
afrîkîtir (comparative)
herî afrîkî (superlative)
afrîkîtirîn (superlative)

афрыка́нскі

roman: afrykánski

আফ্রিকান

roman: aphrikan

африка́нски

roman: afrikánski

非洲的

roman: Fēizhōu de

إِفْرِيقِيّ

roman: ʾifrīqiyy

أَفْرِيقِيّ

roman: ʾafrīqiyy

աֆրիկական

roman: afrikakan

աֆրիկյան

roman: afrikyan

آفْریقایی

roman: âfriqâyi

აფრიკული

roman: apriḳuli

अफ़्रीकी

roman: afrīkī

हब्शी

roman: habśī

אַפְרִיקַאי

roman: afrikái

африкалык

roman: afrikalık

아프리카-의

roman: apeurikaui

ອາຟຣິກກາ

roman: ʼāp rik kā

африкански

roman: afrikanski

आफ्रिकन

roman: āphrikana

африк

roman: afrik

افريقايي

roman: afriqāyi

африка́нский

roman: afrikánskij

африқоӣ

roman: afriqoyī

اَفْرِیقی

roman: afrīqī

африка́нський

roman: afrykánsʹkyj

អាហ្វ្រិក

roman: ʼaafrək

אַפֿריקאַניש

roman: afrikanish

αφρικανικός

roman: afrikanikós


îslamî

glosses: Misilmanên ku bawer in ku divê dewlet li gor Îslamê bên birêvebirin.


îslamîst

glosses: îslamî, misilmanên ku bawer in ku divê dewlet li gor îslamê bên birêvebirin

etymology_text: Ji îslam + -îst.


îslamîzm

glosses: baweriya ku dibêje divê dewlet li gor îslamê bên birêvebirin

etymology_text: Ji îslam + -îzm.


pîl

glosses: baterî, akû, amûra ku ceyranê di navbera du tiştan de peyda dike û dixebitîne

text: Ev radyo bi pîlan dixebite.

glosses: pîl, qela, qilanik, qilê; elementeke ku nimroya wê ya atomî, 0, giraniya wê, siftiya wê, e û di,° C'yî de dihele; kurtebêja wê Sn ye

text: Pîlê conegayê me diêşe.

glosses: lampeya berîkê ya ku bi akû ango bateriyê xebitîn

text: Ka pîl li cem te hê? Va çi pîlle?

forms:
پیل
pal
pêl
pil
pol
pûl
pel

etymology_text: Ji fransî pile.

ipa: /pˤiːl/

audio: LL-Q36368 (kur)-Mihemed Qers-pîl.wav

hyphenation: pîl


pîl

glosses: Du hestî ên bi ber û pehn ku dikeve li pişta mirovan li jêr stû û pişta sermil ên rast çep (Hestiyên li pişta mirovan di navbera gurmilk û qefesê de.)


pîl

etymology_text: Hevreha iştihardîپیل (pîl, “mezin”), ji zimanên îranî.


stêrnasî

glosses: Zanista stêran, lêkolînên ilmî li ser stêran û exteran û hemû esmanan.

forms:
stêrnasîtî
stêrknasî
stêrknasîtî
stêrzanî
stêrkzanî
stêrgerrî

etymology_text: Ji stêr + -nas + -î

астрономия

roman: astronomija

αστρονομία

roman: astronomía


astronomî

glosses: stêrnasî, zanista stêran, lêkolînên ilmî li ser stêran û exteran û hemû esmanan

forms:
astrofizîk
astrometrî
astronotî
kosmolojî
uranolojî

etymology_text: Ji yûnanî αστρονομία (astronomía).

ipa: /ɑːstɾoːnoːˈmiː/

hyphenation: ast·ro·no·mî


şewitandî

glosses:
sotandî, sotî, agirpêxistî, agirpêketî, şewitî,
ya/yê ku hatiye şewitandin

etymology_text: şewitandin


sotandî

glosses:
şewitandî, sotî, agirpêxistî, agirpêketî, şewitî,
ya/yê ku hatiye sotandin

etymology_text: sotandin


sotî

glosses:
şewitandî, sotandî, agirpêketî, şewitî,
ya/yê ku hatiye sotandin

text: Bê hîsab werbûn di findanSotiyê bêcan im ez

glosses:
kesê/a ku gelek hej ji cotbûnê dike digel cinsê din
 gelek hez kirin karekî bike

forms: سۆتی

etymology_text: sotin

notes:
sotî bûn
sotî kirin
sotîbûn
sotîkirin
sotîbûyî
sotîkirî


agirpêketî

glosses:
şewitî, sotî, agirpêxistî, sotandî, şewitandî,
ya/yê ku agir pê ketiye

forms:
agirpêketîtir (comparative)
herî agirpêketî (superlative)
agirpêketîtirîn (superlative)
agirpêkeftî
agirpêkevtî
agirvêketî
agirvêkeftî
agirvêkeftî

etymology_text: agir pê ketin


şewitî

glosses:
Sotî, agirpêketî, sotandî, şewitandî, agirpêxistî,
ya/yê ku şewitiye.

etymology_text: şewitîn

notes:
şewitî bûn
şewitî kirin
şewitîbûn
şewitîkirin
şewitîbûyî
şewitîkirî


peywirdar

text: Gelo ev zilam ne yek ji wan peywirdarên sifîl e ku carina bi hinceta nexweşiyê li nexweşxaneyê çend rojan radizên, bi dizî lêkolînê dikin?

ref: Sirri Ayhan, Dansa Berber https://web.archive.org/http://books.google.com.tr/books?id=MVjjDwAAQBAJ&pg=PA66&dq=%22peywirdar%C3%AAn%22&hl=&cd=3&source=gbs_api arşîv, Na Yayınları, 2014, r. 66

text: Hevalê marîyê bêçare ji bo ku naqoza hawarê lê bidit, diçe Taxa Binqesrê koşka kargeriyê, didit pêşiya peywirdarên koşkê û hevalê xwe dide rizgarkirin.

ref: Bülent Ulus, Kawaye Min https://web.archive.org/http://books.google.com.tr/books?id=CCxuBgAAQBAJ&pg=PT38&dq=%22peywirdar%C3%AAn%22&hl=&cd=4&source=gbs_api arşîv, Evrensel Basım Yayın, 2015

forms: پەیوردار

etymology_text: Ji peywir + -dar.

ipa: /pɛjwɪɾˈdɑːɾ/

hyphenation: pey·wir·dar


peywirdar

ipa: /pɛjwɪɾˈdɑːɾ/


Misorî

pos: name

pos_title: Serenav

glosses: bajarokek e li parêzgeha Mêrdînê li Bakurê Kurdistanê

text: Projeya Xwedîkirina Gêlasan' ku ji aliyê Şaredarê bajarokê Misoriyê (Yalim) ya Mêrdînê Abdulkerîm Adam ve hatiye amadekirin û YE piştgiriyê dide, ket jiyanê.

ref: Welat.com, 2/2007

forms:
Mizûr
Minzûr


Gever

glosses: Bajorokek e li parêzgeha Hekariyê li Bakurê Kurdistanê.

glosses: Gundek ser bi Şirnexê ve bû lê ji alî dewleta tirk ve hatiye valakirin.

forms:
Geverr
Gewer
Gewerr

etymology_text: Ji ermenî գավառ (gavaṙ, “dever”) ji ermeniya kevn գաւառ (gawaṙ) ji gurcî გვარი (gvari) (gvari: binemal, nijad, nifş, cins) ji გვარობა (gvaroba: deverekava kirin). Ji eynî rehî: dever.


bêtixûb

glosses: bêsinor, bêhidûd, bêhed, tişta/ê ku ti tixûb nînin

forms:
bêtixûbtir (comparative)
herî bêtixûb (superlative)
bêtixûbtirîn (superlative)
bêtixîb
bêtixwîb
bêtuxîb
bêtuxûb
bêtuxwîb

etymology_text: Ji bê- + tixûb.


tafîl

glosses:
serbest, helal, ne qedexe, ne memnûh, ne yasax,
tiştê ku kirina wî ne tawan yan guneh e

forms:
tafîltir (comparative)
herî tafîl (superlative)
tafîltirîn (superlative)
tafîr
tafil


langgam

glosses: firinde, balinde, çivîk, çûçik, teyr, tilûr, terewîl


endîz

glosses:
bone, hilkeft, minasibet, qewimîn, peydabûn, bûn, kirin
Me bi minasibeta nevrozê agirek geş hilkir.
Bi minasibeta vekirina dikanê, hefteyekê her tişt bi nîv-biha tê firotin.


nûn

forms:
nîn
nwîn

ipa: /nuːn/


tenwîn

glosses: (rêzimana erebî) nûnkirin, tîpa ن (N, n - dengê "-en" yan "-un") li peyvekê zêde kirin, wek

etymology_text: Ji erebî te- (te-) + nûn


şermezarî

glosses: protesto, dijî rabûn, gotin ku napejirîne

forms:
şermezarîtî
şermezartî
şermizarî
şermizarîtî
şermizarîtî

etymology_text: Ji şermezar + -î

عار

roman: ʿār

notes:
şermezarî bûn
şermezarî kirin
şermezarîbûn
şermezarîkirin
şermezarîbûyî
şermezarîkirî


rûreşî

glosses: şermezarî, qebahet, şerm, fedî, eyb, fihêt

forms:
روورەشی
rûreşîtî
rûreşîtî
rwîreşî
rwîreşîtî
rwîreşîtî

etymology_text: Ji rûreş + -î.


rûreşî

text: Gelek aşkere ye ku ev biryara serekdozgerê leşkerî ne hiqûqî ye. Biryarek rûreşî û nemirovî ye.

ref: Qetlîama Roboskiyê : Tewana Mirovatiyê û Biryara Rûreşî/Ne Hiqûqî… https://web.archive.org/http://www.diyarbakirhabermerkezi.com/qetl%C3%AEama-roboskiy%C3%AA---tewana-mirovatiy%C3%AA-%C3%BB-biryara-r%C3%BBres%C3%AEne-hiq%C3%BBq%C3%AE%E2%80%A6-makale,452.html arşîv, diyarbakirhabermerkezi.com/, 12.01.2014


hillî

glosses:
qedexe, qaçax, heram, yasax, guneh, tawan, ne tafîl, ne serbest, ne helal,
tiştê ku kirina wî tawan yan guneh e

forms:
hilî
hilû


qaçax

text: 40 Hingê wan hê kire qîrîn, gotin: «Ne ku vî merivî, lê Barabas berde!» Barabas jî qaçaxek bû.

ref: Mihemed Selîm Siwarî, Mizgînî: Încîla bi Kurdî https://web.archive.org/http://books.google.com.tr/books?id=NFmDCwAAQBAJ&pg=PA235&dq=%22qa%C3%A7axek%22&hl=&cd=1&source=gbs_api arşîv, 1983, r. 235

text: Ku li nava gund çiqas mêr, jin, ciwan hene giştikan digirin bin çavan. Li malan çiqas arvan, tirş, bilxur û tiştên din hene, avêtine erdê tevlihev kirine. Di malan de li çekan digerin. Dibêjin ew li mirovê qaçaxê leşkeriyê digerin.

ref: Sirri Ayhan, yaqob Tilermenî, Rêçên Di Neynikê De https://web.archive.org/http://books.google.com.tr/books?id=yVjjDwAAQBAJ&pg=PA72&dq=%22qa%C3%A7ax%C3%AA%22&hl=&cd=9&source=gbs_api arşîv, Na Yayınları, r. 72

etymology_text: Ji tirkî kaçak.


qaçax

glosses: Ne tafîl, ne serbest, ne helal, tiştê ku kirina wî tawan yan guneh e.

glosses: Tiştê ku ne bi destûra dewletê hatiye di nav tixûbên wê de.


analfabe

glosses:
nexwendewar, bêsewad, nexwenda,
kesa/ê nizane bixwîne û binivîse

text: Li gorî pîvanên Miletên Yekbûyî ji bo ko mirov ne analfabet be, divê mirov bi hêsayê karibe formekê dagire û û jê fam bike.

ref: Serdar Roşan: Ruhê koletiyê û ronakbîrên analfabet yên kurd, Nefel.com, 2/2007

forms:
analfabetir (comparative)
herî analfabe (superlative)
analfabetirîn (superlative)
analbafet
analfabêt

etymology_text: Ji an- + alfabe.

ipa: /ɑːnɑːlfɑːˈbɛ/


gelş

glosses: kêşe, pirsgirêk, arîşe, gelemşe, problem, mişkîle, krîz, qeyran, dîlema, pirs, doz, bela, nexweşî

glosses: girift, tengeje, alozî, mesele^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
çare
çareserî

etymology_text: Gengazkîkurtkirinagelemşe.


gelemşe

glosses: kêşe, pirsgirêk, arîşe, gelş, problem, mişkîle, krîz, qeyran, dîlema, pirs, doz, bela, nexweşî

glosses: girift, tengeje, alozî, mesele, asteng^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji gel + -e- + mişe. Bo têkildarkirinagelî (anku qerebalixê) bi bela û pirsgirêkan binêre îngilîzî trouble. Di biwêjagelemişe mişandin/mişe kirin an gelemişe mişîn de diyartir dibe. Bo kurtkirinekepeyvê a pêkan binêre gelş ku gelek caran digel gelemişe li kar dibe. An dibe ku jê-lêkerî (deverbal) ji gelmişandin, ku şibîna wê a bi farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (gumêxten, gumêz-, “tevlihev kirin, gelmişandin”) -ku bi kurdî bi /j/ bihata gotin, pirsiyaran datîne pêş; nexasma ji ber ku gu- hevwateya hev e û maneya digel dide. mişandin devokî wateya mişe kirin dide.


zilhêz

glosses: Dewleteke serdest û xwedî statûya domînant a li ser dinyayê û artêşeke pir pêşketî, xisûsen Dewletên Yekbûyî an Yekîtiya Sovyetê ya berê.

text: Cîranên Iraqê û zilhêzên dinyayê dehê adarê li Bexdayê dicivin

ref: Nefel.com, 3/2007

text: Di kombûna yekemîn ya wezîrên çandê yên her heft welatên zilhêzên cîhanê de, di roja Pêncşemê de, anîn ziman ku çand û şûnmayên dîrokî ketine bin gefa wendakirinê û bazirganiya sexte ji aliyê girûpên radîkal ve.

ref: Wezîrên Çandê yên G7 Giftûgoya Gefên Ser Çand û Şûnmayên Dîrokî Dikin [arşîv], Dengê Amerîka, 2017-03-31

etymology_text: Neolojîzm ji zil + hêz.

сверхдержава

roman: sverxderžava

ipa: /zɪlˈheːz/

hyphenation: zil·hêz


zilhêz

text: Civîna Serokê Herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî li gel ligel nûnerên welatên zilhêz û Neteweyên Yekbûyî berdewam e, û li gorî agahiyên berdest di civînê de rewşa deverê û giştpirsya Başûrê Kurdistanê têne gotûbêjkirin.

ref: Civîna Barzanî bi nûnerên welatên zilhêz û NYê re dest pê kir [arşîv], netewe.com, 2017-09-14

text: Her wê demê kevirek li ser danîn û bêdeng kirine, li gorî belgenameyan, dema ku Îran dozê li dijî wan welatên zilhêz tomar dike ku Rojavayê Îranê di bin destê wan de bû, bi çi awayekê amaje bi komkujiya li Mehabadê nekiriye.

ref: Mehabad û Dokumentek Derbarê Kuştinên Komî De [arşîv], 2023-08-02


qesas

glosses: kujyar^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: qessas

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


leylî

glosses: Dibistan û cihê ku bi şev jî mirov lê dimîne.

text: Medeni Öğüt... dibistana navîn li Farqînê, bi awayekî leylî... qedandiye."

ref: Grîgory Petrov (wergêr Medeni Öğüt), Welatê Sosinên Spî Fînlanda, Weşanên Nûbiharê, 2022

etymology_text: Ji leyl + -î, ji erebî لَيْل (layl, “şev”).

ipa: /lɛjˈliː/

hyphenation: ley·lî


leylî

text: Meselâ taşrada on leylî idadi mektebi açarak bunların her birine 150 leylî talebe alacağız.

etymology_text: Ji osmanî لیلی (leyli, “şevî”), ji erebî لَيْلِيّ (layliyy), ji لَيْل (layl, “şev”).


bireser

text: Lewre heger mirov ji bo peyva object ya îngilizî çar pêşniyarên cuda li xwendekarên zimanekî bike (serve, bireser, pêger, tişte), mirov ji dêleva hezkirina wî zimanî, ancax dikare tirsa ji vî zimanî bide kesên ku dixwazin rêzimana wî bixwînin. Lê, weha diyar e ku êdî peyva bireser zêdetir tê bikaranîn.

ref: Guman-1 Zimanê Kurdî, Îbrahîm Seydo Aydogan, r.26

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /bɪɾɛˈsɛɾ/


sîwan

glosses: Têlikên ku bi cawî hatine niximandin û mirov li raserî xwe digire daku ji baranê yan tavê bêt parastin.

text: Serpoş ewê zemîn tela bitSîwan ewê xwidancela bitZinhar me herdu bûk û zavan

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

glosses: Rêxistinek yan dezgehek ya ku çend rêkxistin yan dezgeh tê de ne.

forms:
سیوان
sêhwan
sêhwane
sêwan
sêwane
sihwan
sihwane
sîhwan
sîhwane
sîwane
seywan

etymology_text: Hevreha farisî سایه بان (sayê ban), têkilî sî (2) + -wan, herdu ji zimanên îranî.

چەتر

roman: çetir

ছাতা

roman: chata

hyphenation: sî·wan


sergur

glosses: xeta navbera du dîwaran yan jî dîwarekî û banî

ipa: /sɛɾˈɡʊɾ/

hyphenation: ser·gur


xirrikandin

forms:
xirikandin
xirkandin
xirrkandin

etymology_text: Ji xirr (3) + -ik- + -andin.

ipa: /xɪɾɾɪkɑːnˈdɪn/

hyphenation: xir·ri·kan·din


temas

glosses: şêwirîn, gotûbêj, têkilî, peywendî, eleqe

text: Her weha di raporê de tê pêşniyar kirin ku siyaseteke nerm bi Kurdistana federe re bê kirin, eger peywendîyên bi grûbên kurdan re jî bêne serrastkirin dê ji bo Tirkiyeyê baştir be . Divê ji bo Kerkûkê jî her gav bi rayadarên Îraqî re temas bêne danîn.

ref: Netkurd.com, 3/2007

forms: tamas

etymology_text: Ji erebî تماس (temass) ji مس (m-s-s-, “pelandin, dest lê dan, til danîn ser”).


şîft

glosses: dor, nobe, ger, tiştên ku li dû hev tên kirin yan diqewimin

forms: şift

etymology_text: Ji îngilîzî shift


guncîn

text: … û rengên wan li gel hev digunciyan

ref: Robert Louis Stevenson, (wergêr Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 35, ISBN 978-605-2246-80-1

glosses: birîndar bûn (bi taybetî bi cewê yan meqesê)

forms: گونجین


guncîn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


qilabe

glosses: kamyonên ku pişta wan bilind dibe û wisan tê xalîkirin

forms: inqilab


kamyon

glosses: Tirimpêlên dirêj yên barkêşanê, (bi taybetî desteyê biçûk yê ku bi taybetî bo raguhezandina axê û kereseyên din yên avakirinê tên bikaranîn).

text: Wan kamyonên xwe li jêrî gund, li ba dibistanê sekinandin û weke kuliyan xwe jê avêtin xwarê.

ref: Firat Cewerî, Girtî, Weşanên Nûdem, 1986

forms:
qamyon
qemyon

etymology_text: Ji fransî camion.

ካሚዮን

roman: kamiyon

የጭነት መኪና

roman: yäč̣nät mäkina

ܛܵܥܘܿܢܬܵܐ

roman: ṭāʿontā

ট্ৰাক

roman: trak

грузаві́к

roman: hruzavík

фу́ра

roman: fúra

грузавы́ аўтамабі́ль

roman: hruzavý aŭtamabílʹ

লরি

roman: lôri

ট্রাক

roman: ṭrak

камио́н

roman: kamión

ကုန်ကား

roman: kunka:

ကုန်တင်ကား

roman: kuntangka:

卡車

roman: khah-chhia

貨車

roman: hòe-chhia

ލޮރީ

roman: lorī

شَاحِنَة

roman: šāḥina

كَمْيُون

roman: kamyūn

لُورِي

roman: lūrī

բեռնատար

roman: beṙnatar

کامِیون

roman: kâmyon

სატვირთო მანქანა

roman: saṭvirto mankana

სატვირთო

roman: saṭvirto

लारी

roman: lārī

माल गाड़ी

roman: māl gāṛī

लॉरी

roman: lŏrī

מַשָּׂאִית

roman: masa'ít

грузовик

roman: gruzovik

жүк ташуучу

roman: cük taşuuçu

트럭

roman: teureok

ລົດບັນທຸກ

roman: lot ban thuk

ᦟᦷᧆᦟᦱᧅᦆᦷ

roman: lodlaakxo

ട്രക്ക്

roman: ṭrakkŭ

ачааны машин

roman: ačaany mašin

ᠠᠴᠢᠶᠠᠨ ᠤ ᠮᠠᠰᠢᠨ

roman: ačiyan-u masin

ଟ୍ରକ

roman: ṭrôkô

قارا ماشىنا

roman: qara mashina

يۈك ئاپتوموبىلى

roman: yük aptomobili

لارۍ

roman: lārᶕy

ਟਰੱਕ

roman: ṭarakka

жүк автомобилі

roman: jük avtomobilı

жүк машинасы

roman: jük maşinasy

грузови́к

roman: gruzovík

грузово́й автомоби́ль

roman: gruzovój avtomobílʹ

грузова́я маши́на

roman: gruzovája mašína

мошини боркаш

roman: mošini borkaš

சுமையுந்து

roman: cumaiyuntu

དོས་འདྲེན་རླངས་འཁོར

roman: dos 'dren rlangs 'khor

དོས་འཁོར

roman: dos 'khor

ཊག་འཁོར

roman: ṭag 'khor

མོ་ཊ་ཊག

roman: mo ṭa ṭag

вантажі́вка

roman: vantažívka

грузови́к

roman: hruzovýk

ванта́жний автомобі́ль

roman: vantážnyj avtomobílʹ

ឡានដឹកទំនិញ

roman: laandəktumnɨñ

កាមីញ៉ុង

roman: kaamiiñong

អូតូការ

roman: ʼoutoukaa

ឡូរី

roman: lourii

រថទំនិញ

roman: rɔɔttumnɨñ

រថបន្ទុក

roman: rôthâbntŭk

ឡានទំនិញ

roman: laantumnɨñ

ឡានទ្រុង

roman: laantrung

ឡានធំ

roman: laanthum

משׂא־אויטאָ

roman: mase-oyto

φορτηγό

roman: fortigó

φορτάμαξα

roman: fortámaxa

νταλίκα

roman: dalíka

ipa: /kʰɑːmˈjoːn/


piştederî

glosses: diyariya ku ji kesek li ber deriyê odeya bûkê re didin dema ku bûkê ji malbata wê derdixin daku bibin mala zavayî

etymology_text: Ji pişt + -e- + derî.

ipa: /pɪʃtɛdɛˈɾiː/

hyphenation: piş·te·de·rî


hophop

glosses: Tê gotin ji kosterên belaş yan nîv heq ên ku ji refan mezintirin û ji basên mezin piçûktirein.

glosses: Li Rojava: hop hop, çûna ciyekî bi siwarbûna trimpêlekê belaş.


arbede

glosses: pevçûn, xirecir, şemate, lêkketin, lihevketin, lihevxistin

text: Piştî xirecirê di navbera herdu alîyan de arbede derket, hinek brîndar bûn û qederê 10 kesan jî hatin girtin.

ref: Lotikxane.com, 3/2007

ipa: /ɑːɾbɛˈdɛ/

hyphenation: ar·be·de


keftar

text: Gazî Taş behsa girîngî û mezinahîya Barzanî kir û tirs xist dilê çeqel û keftarên dewletê [dewleta tirkan].

forms:
heftar
hêftyar
gornebaş
hiyena
reftar
honker
kûftir

etymology_text: Hevrehasoranî کەمتیار (kemtyar), zazakî keftal, farisî کفتار (kaftâr), pehlewî hptʾl (haftār), sogdî ʾβtʾr (aftār), gurcî აფთარი (aptari).

کەمتیار

roman: kemtyar

ⵉⴼⵉⵙ

roman: ifis

ዥብ

roman: žəb

һыртлан

roman: hïrtlan

гіе́на

roman: hijéna

হায়েনা

roman: haẏena

хие́на

roman: hiéna

鬣狗

roman: liègǒu

海乙那

roman: hǎiyǐnà

ضَبُع

roman: ḍabuʿ

ضَبْع

roman: ḍabʕ

ضبع

roman: ḍbaʕ

բորենի

roman: boreni

ዝእብ

roman: zəʾb

کفتار

roman: kaftâr

აფთარი

roman: aptari

लकड़बग्घा

roman: lakaṛbagghā

तरच्छ

roman: taracch

צָבוֹעַ

roman: tsavóa

ಕತ್ತೆಕಿರುಬ

roman: kattekiruba

гиена

roman: giyena

көкжал

roman: kökcal

하이에나

roman: haiena

ຫມາໃນ

roman: mā nai

ສຸນັກໄນ

roman: su nak nai

𑂍𑂳𑂞𑂪𑂰𑂍𑂰𑂚

roman: kutlākāṛ

കഴുതപ്പുലി

roman: kaḻutappuli

तरस

roman: taras

цөөвөр чоно

roman: tsöövör čono

صرتلان

roman: sırtlan

سىرتلان

roman: sirtlan

سرتلان

roman: srtlan

اښوپړانګ

roman: ax̌oрṛãng

کوږ

roman: koẓ

کوږبل

roman: koẓbǝ́l

қорқау

roman: qorqau

гие́на

roman: gijéna

तरक्षु

roman: tarakṣu

кафтор

roman: kaftor

கழுதைப்புலி

roman: kaḻutaippuli

దుమ్ములగొండి

roman: dummulagoṇḍi

لکر بگھا

roman: lakaṛ bagghā

ύαινα

roman: ýaina

γλάνος

roman: glános

ὕαινα

roman: húaina

ipa: /kʰɛfˈtɑːɾ/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-keftar.wav

hyphenation: kef·tar


-karî

forms:
-karîtî
-kartî
-kerî
-kerîtî
-kertî

etymology_text: Ji -kar + -î.


mîmar

forms:
meimar
me'mar
mihmar
mîhmar
mî'mar

etymology_text: Ji erebî مِعْمَار (miʿmār).

архітэ́ктар

roman: arxitéktar

архітэ́ктарка

roman: arxitéktarka

স্থপতি

roman: śthôpti

архите́кт

roman: arhitékt

архите́ктка

roman: arhitéktka

建築師

roman: gin³ zuk¹ si¹

設計師

roman: cit³ gai³ si¹

建築師

roman: jiànzhúshī

設計師

roman: shèjìshī

建築師

roman: kiàn-tio̍k-su

設計師

roman: siat-kè-su

مِعْمَارِيّ

roman: miʿmāriyy

مُهَنْدِس مِعْمَارِيّ

roman: muhandis miʿmāriyy

ճարտարապետ

roman: čartarapet

معمار

roman: me'mâr

مهراز

roman: mehrâz

𐤐𐤋𐤔

roman: plš

არქიტექტორი

roman: arkiṭekṭori

ხუროთმოძღვარი

roman: xurotmoʒɣvari

वास्तुकार

roman: vāstukār

אַדְרִיכָל

roman: adrikhál

אדריכלית

roman: adrikhalít

архитектор

roman: arhitektor

башкуруучу

roman: başkuruuçu

건축가

roman: geonchukga

ສະຖາປະນິກ

roman: sa thā pa nik

архитект

roman: arhitekt

معمار

roman: mi'mâr

ئارخىتېكتور

roman: arxitëktor

بىناكار

roman: binakar

معمار

roman: me'mãr

сәулетші

roman: säuletşı

архите́ктор

roman: arxitéktor

зо́дчий

roman: zódčij

меъмор

roman: meʾmor

معمار

roman: memār

ارکیٹیکٹ

roman: arkīṭekṭ

архіте́кторка

roman: arxitéktorka

អ្នកគូរប្លង់

roman: ʼnɑɑkkuuplɑng

និម្មាបនិក

roman: nimmiəpnɨk

אַרכיטעקט

roman: arkhitekt

αρχιτέκτονας

roman: architéktonas

ἀρχιτέκτων

roman: arkhitéktōn


epos

glosses:
dastan, efsane, çîrok, çîvanok, hikayet, çîrokên ku basa bûyer yan afirandiyên seyr û sosret dikin,
çîrokên ku qehremaniyek yan evînek pirr xurt salox didin

text: Amadekarê vê berhemê Ordîxanê Celîl (1932 ji dayîk bûye) ev nêzîkî pêncî sal e, qasî nîv sedsal e bi berevkirin, şirovekirin û weşandina nimûneyên folklora kurdî ve mijûl e, yek ji wan folklornasên kurd ên here navdar û naskirî tê hesibîn. Di sala 1961an de bi xebata xwe ya bi navê Eposa kurdî ya mêrxasiyê “Xanê Lepzêrîn” (Dimdim) bûye doktorêfîlologiyê.

forms:
êpos
opus

etymology_text: Ji yûnanî [Peyv?].

епос

roman: epos

έπος

roman: épos


Lenîngrad

glosses: navê bajarê Petersbûrgê ji sala 1924ê ta 1991ê

etymology_text: Ji Lenîn + -grad.


danasîn

glosses: nasandin, dan nasîn, wisan kirin ku kesek yan tiştek bêt nasîn anku nas kirin

forms:
dadinasim (present)
dadinasî (present)
dadinase (present)
dadinasin (present)
danase (imperative singular)
danasin (imperative plural)
danasî (past)
danasî (past)
danasî (past)
danasî (past)
da –nas– (root present)
da –nasî– (root past)
ez dadinasim (indicative present positive)
ez dananasim (indicative present negative)
min danasî (indicative past positive)
min danenasî (indicative past negative)
tu dadinasî (indicative present positive)
tu dananasî (indicative present negative)
te danasî (indicative past positive)
te danenasî (indicative past negative)
ew dadinase (indicative present positive)
ew dananase (indicative present negative)
wê/wî danasî (indicative past positive)
wê/wî danenasî (indicative past negative)
em dadinasin (indicative present positive)
em dananasin (indicative present negative)
me danasî (indicative past positive)
me danenasî (indicative past negative)
hûn dadinasin (indicative present positive)
hûn dananasin (indicative present negative)
we danasî (indicative past positive)
we danenasî (indicative past negative)
ew dadinasin (indicative present positive)
ew dananasin (indicative present negative)
wan danasî (indicative past positive)
wan danenasî (indicative past negative)
min dadinasî (imperfect positive)
min danedinasî (imperfect negative)
min danasîbû (positive)
min danenasîbû (negative)
te dadinasî (imperfect positive)
te danedinasî (imperfect negative)
te danasîbû (positive)
te danenasîbû (negative)
wê/wî dadinasî (imperfect positive)
wê/wî danedinasî (imperfect negative)
wê/wî danasîbû (positive)
wê/wî danenasîbû (negative)
me dadinasî (imperfect positive)
me danedinasî (imperfect negative)
me danasîbû (positive)
me danenasîbû (negative)
we dadinasî (imperfect positive)
we danedinasî (imperfect negative)
we danasîbû (positive)
we danenasîbû (negative)
wan dadinasî (imperfect positive)
wan danedinasî (imperfect negative)
wan danasîbû (positive)
wan danenasîbû (negative)
ez ê danasim (future positive)
ez ê danenasim (future negative)
minê danasîbe (future perfect positive)
minê danenasîbe (future perfect negative)
tu yê danasî (future positive)
tu yê danenasî (future negative)
teyê danasîbe (future perfect positive)
teyê danenasîbe (future perfect negative)
ew ê danase (future positive)
ew ê danenase (future negative)
wê/wîyê danasîbe (future perfect positive)
wê/wîyê danenasîbe (future perfect negative)
em ê danasin (future positive)
em ê danenasin (future negative)
meyê danasîbe (future perfect positive)
meyê danenasîbe (future perfect negative)
hûn ê danasin (future positive)
hûn ê danenasin (future negative)
weyê danasîbe (future perfect positive)
weyê danenasîbe (future perfect negative)
ew ê danasin (future positive)
ew ê danenasin (future negative)
wanê danasîbe (future perfect positive)
wanê danenasîbe (future perfect negative)
min danasiye (perfect positive)
min danenasiye (perfect negative)
min danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te danasiye (perfect positive)
te danenasiye (perfect negative)
te danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî danasiye (perfect positive)
wê/wî danenasiye (perfect negative)
wê/wî danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me danasiye (perfect positive)
me danenasiye (perfect negative)
me danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we danasiye (perfect positive)
we danenasiye (perfect negative)
we danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan danasiye (perfect positive)
wan danenasiye (perfect negative)
wan danasîbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan danenasîbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez danasim (present subjunctive positive)
(bila) ez danenasim (present subjunctive negative)
(bila) min danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) min danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu danasî (present subjunctive positive)
(bila) tu danenasî (present subjunctive negative)
(bila) te danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) te danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew danase (present subjunctive positive)
(bila) ew danenase (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) em danasin (present subjunctive positive)
(bila) em danenasin (present subjunctive negative)
(bila) me danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) me danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn danasin (present subjunctive positive)
(bila) hûn danenasin (present subjunctive negative)
(bila) we danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) we danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew danasin (present subjunctive positive)
(bila) ew danenasin (present subjunctive negative)
(bila) wan danasîbe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan danenasîbe (preterite subjunctive negative)
(bila) min danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) min danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) min danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) te danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) te danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) me danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) me danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) we danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) we danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan danasiya (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan danenasiya (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan danasîbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan danenasîbûya (pluperfect subjunctive negative)
minê danasiya (present conditional positive)
minê danenasiya (present conditional negative)
minê danasîbûya (preterite conditional positive)
minê danenasîbûya (preterite conditional negative)
teyê danasiya (present conditional positive)
teyê danenasiya (present conditional negative)
teyê danasîbûya (preterite conditional positive)
teyê danenasîbûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê danasiya (present conditional positive)
wê/wîyê danenasiya (present conditional negative)
wê/wîyê danasîbûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê danenasîbûya (preterite conditional negative)
meyê danasiya (present conditional positive)
meyê danenasiya (present conditional negative)
meyê danasîbûya (preterite conditional positive)
meyê danenasîbûya (preterite conditional negative)
weyê danasiya (present conditional positive)
weyê danenasiya (present conditional negative)
weyê danasîbûya (preterite conditional positive)
weyê danenasîbûya (preterite conditional negative)
wanê danasiya (present conditional positive)
wanê danenasiya (present conditional negative)
wanê danasîbûya (preterite conditional positive)
wanê danenasîbûya (preterite conditional negative)
(tu) danase (imperative present positive)
(tu) danenase (imperative present negative)
(hûn) danasin (imperative present positive)
(hûn) danenasin (imperative present negative)

etymology_text: Ji dan + nasîn.

ipa: /dɑːnɑːˈsiːn/


nasandin

glosses: danasîn, dan nasîn, wisan kirin ku kesek yan tiştek bêt nasîn anku nas kirin

text: Lami' ji 'ereb berqê li fexxarê 'ecem daDa şahidê esma bi hemî wechî binasînYek mestê Semed kir bi yekê neqşê senem da

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

forms:
dinasînim (present)
dinasînî (present)
dinasîne (present)
dinasînin (present)
binasîne (imperative singular)
binasînin (imperative plural)
nasand (past)
nasand (past)
nasand (past)
nasand (past)
–nasîn– (root present)
–nasand– (root past)
ez dinasînim (indicative present positive)
ez ninasînim (indicative present negative)
min nasand (indicative past positive)
min nenasand (indicative past negative)
tu dinasînî (indicative present positive)
tu ninasînî (indicative present negative)
te nasand (indicative past positive)
te nenasand (indicative past negative)
ew dinasîne (indicative present positive)
ew ninasîne (indicative present negative)
wê/wî nasand (indicative past positive)
wê/wî nenasand (indicative past negative)
em dinasînin (indicative present positive)
em ninasînin (indicative present negative)
me nasand (indicative past positive)
me nenasand (indicative past negative)
hûn dinasînin (indicative present positive)
hûn ninasînin (indicative present negative)
we nasand (indicative past positive)
we nenasand (indicative past negative)
ew dinasînin (indicative present positive)
ew ninasînin (indicative present negative)
wan nasand (indicative past positive)
wan nenasand (indicative past negative)
min dinasand (imperfect positive)
min nedinasand (imperfect negative)
min nasandibû (positive)
min nenasandibû (negative)
te dinasand (imperfect positive)
te nedinasand (imperfect negative)
te nasandibû (positive)
te nenasandibû (negative)
wê/wî dinasand (imperfect positive)
wê/wî nedinasand (imperfect negative)
wê/wî nasandibû (positive)
wê/wî nenasandibû (negative)
me dinasand (imperfect positive)
me nedinasand (imperfect negative)
me nasandibû (positive)
me nenasandibû (negative)
we dinasand (imperfect positive)
we nedinasand (imperfect negative)
we nasandibû (positive)
we nenasandibû (negative)
wan dinasand (imperfect positive)
wan nedinasand (imperfect negative)
wan nasandibû (positive)
wan nenasandibû (negative)
ez ê binasînim (future positive)
ez ê nenasînim (future negative)
minê nasandibe (future perfect positive)
minê nenasandibe (future perfect negative)
tu yê binasînî (future positive)
tu yê nenasînî (future negative)
teyê nasandibe (future perfect positive)
teyê nenasandibe (future perfect negative)
ew ê binasîne (future positive)
ew ê nenasîne (future negative)
wê/wîyê nasandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nenasandibe (future perfect negative)
em ê binasînin (future positive)
em ê nenasînin (future negative)
meyê nasandibe (future perfect positive)
meyê nenasandibe (future perfect negative)
hûn ê binasînin (future positive)
hûn ê nenasînin (future negative)
weyê nasandibe (future perfect positive)
weyê nenasandibe (future perfect negative)
ew ê binasînin (future positive)
ew ê nenasînin (future negative)
wanê nasandibe (future perfect positive)
wanê nenasandibe (future perfect negative)
min nasandiye (perfect positive)
min nenasandiye (perfect negative)
min nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te nasandiye (perfect positive)
te nenasandiye (perfect negative)
te nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî nasandiye (perfect positive)
wê/wî nenasandiye (perfect negative)
wê/wî nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me nasandiye (perfect positive)
me nenasandiye (perfect negative)
me nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we nasandiye (perfect positive)
we nenasandiye (perfect negative)
we nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan nasandiye (perfect positive)
wan nenasandiye (perfect negative)
wan nasandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nenasandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez binasînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nenasînim (present subjunctive negative)
(bila) min nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu binasînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nenasînî (present subjunctive negative)
(bila) te nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew binasîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nenasîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em binasînin (present subjunctive positive)
(bila) em nenasînin (present subjunctive negative)
(bila) me nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn binasînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nenasînin (present subjunctive negative)
(bila) we nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew binasînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nenasînin (present subjunctive negative)
(bila) wan nasandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nenasandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan binasanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nenasanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan nasandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nenasandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê binasanda (present conditional positive)
minê nenasanda (present conditional negative)
minê nasandibûya (preterite conditional positive)
minê nenasandibûya (preterite conditional negative)
teyê binasanda (present conditional positive)
teyê nenasanda (present conditional negative)
teyê nasandibûya (preterite conditional positive)
teyê nenasandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê binasanda (present conditional positive)
wê/wîyê nenasanda (present conditional negative)
wê/wîyê nasandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nenasandibûya (preterite conditional negative)
meyê binasanda (present conditional positive)
meyê nenasanda (present conditional negative)
meyê nasandibûya (preterite conditional positive)
meyê nenasandibûya (preterite conditional negative)
weyê binasanda (present conditional positive)
weyê nenasanda (present conditional negative)
weyê nasandibûya (preterite conditional positive)
weyê nenasandibûya (preterite conditional negative)
wanê binasanda (present conditional positive)
wanê nenasanda (present conditional negative)
wanê nasandibûya (preterite conditional positive)
wanê nenasandibûya (preterite conditional negative)
(tu) binasîne (imperative present positive)
(tu) nenasîne (imperative present negative)
(hûn) binasînin (imperative present positive)
(hûn) nenasînin (imperative present negative)
ناساندن

etymology_text: Ji nas + -andin.

ipa: /nɑːsɑːnˈdɪn/

hyphenation: na·san·din


format

text: Pirtûka Stranên kurda yên dîrokî ji 819 rûpelan pêk hatiye, bi formateke mezin û cildkirî hatiye weşandin.


format

glosses: Teşe, dirûv, format, şêwe, şekl, awa, şêwaz


mîzanpaj

glosses: format, qebare, hecim, tiyen, qeware, bareste, şikil, dirûv


qebare

glosses: mîzanpaj, format, hecim, tiyen, qeware, bareste, şikil, dirûv, mezinahî

text: »Dastana Fatê û Silu«yî serhatiyek e ji nivîsîna Ehmed Balayî. Nivîskar di vê pirtûka xwe de behsê serhatiyên du evîndaran, Fatê û Siluyî dike. Ev pirtûk ji qebareyê navincî ye û ji 88 rûpelan pêk têt. Mihemedê Mela Hemdî bi karê raxistina rûpelan û dîzaynê rabûye û ew li çapxaneya Hawarê li Dihokê hatiye çap kirin.

ref: Kulturname.com, 1/2009

forms:
قهباره
qeware


hecim

glosses: mîzanpaj, qebare, tiyen, qeware, bareste, şikil, dirûv, format, mezinahî

forms:
hecm
hecîm

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

размер

roman: razm'ér

величина

roman: v'eličiná

объём

roman: objóm

ipa: /hɛˈd͡ʒɪm/

hyphenation: he·cim


tiyen

glosses: mîzanpaj, qebare, bareste, qeware, hecim, şikil, dirûv, format, mezinahî


bareste

glosses: mîzanpaj, qebare, tiyen, qeware, hecim, şikil, dirûv, format, mezinahî

forms: bariste

ipa: /bɑːɾɛsˈtɛ/

hyphenation: ba·res·te


saya

pos: pron

pos_title: Cînav

audio: LL-Q9240 (ind)-Swarabakti-saya.wav


navnîş

glosses: endeks, lîsteya ku diyar dike ka filan tişt dikare li kû bêt dîtin

text: Di dawiya pirtûkê de her wisa jî navnîşên (index) cuda hene, wek navnîşa navan, navnîşa cîwaran, navnîşa çek-sîlahan, navnîşa hespan. Amadekirina van navnîşan hema bêje qasî naveroka pirtûkê wisa hêja ne. Ev navnîşan kar û barên lêkoleran, xwendevanan û kesên meraqdar sedî sed siviktir dike. Mifteyeke (anaxtar) giring e ku dikeve destê lêkoleran!

forms: navnîşe

etymology_text: nav (1) + nîşe

hyphenation: nav·nîş


endeks

glosses:
navnîş, fihrist, nimaye, naverok,
lîsteya ku diyar dike ka filan tişt dikare li kû bêt dîtin

forms:
indeks
îndeks

index#French

roman: index


bertîl

glosses:
rişwet, firîw, gendelî, întîqab, irtişa,
pareyê yan tiştê din yê ku mirov dide kesekî (bi taybetî karmend û rayedaran) daku bandorê li ser bike
 daku tiştek neqanûnî bikin yan jî daku xizmeta mirovê pareder ji yên din baştir bikin

text:
ne zêr û ne zîv û ne mulk û ne mal
ne bertîl û reşwet, ne cah û menal

ref: Dîwana Mela yasîn ya Rewzet'ul-Heyat

glosses: kesê ku xwe difiroşe bi her rişweteka hebît u dibêjine wî kesî bertîlxor

forms:
بهرتیل
bedel

etymology_text: Ji erebî, bi maneya gendelî ji برطل (berṭel, “rişwet”).

الإتاوة

roman: al-ʾitāwa

ipa: /bɛɾˈtiːl/

audio: LL-Q36368 (kur)-Mihemed Qers-bertîl.wav

hyphenation: ber·tîl


îdol

glosses:
kesa/ê ku mirov heyranî wê / wî ye,
kesa/ê ku pirr tê hezkirin,
kesa/ê ku xelk çav lê dike

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


qumbere

forms:
qumbele
xumbele
xumbere
قومبهره

etymology_text: Hevreha farisî خمبره (xomberê, “kûp, kûzik”), خمب (xomb) yan خم (xom) "kûzik,kûp, cerik", avestayî xumbe-, ji zimanên îranî. قنبلة (qunbuleᵗ) ya erebî humbara / kumbara yên tirkî û ყუმბარა (qumbara) ya gurcî ji zimanên îranî ne. "Qumbere" ya kurdî dibe pêşî ji zimanekî îranî ketibe erebî û paşî bi rêya erebî yan jî tirkî li kurdî vegerîbe loma "x" bûye "q".

척탄

roman: cheoktan

граната

roman: hranata

вогнегасник

roman: vohnehasnyk

χειροβομβίδα

roman: cheirovomvída


kurban

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-kurban.wav


bebek

glosses:
sava, pitik, şîrmij, çûrik, bîbo, hito,
zarokê/a nûwelidî yan biçûk

ipa: /bɛˈbɛk/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-bebek.wav

hyphenation: be·bek


bebek

glosses: şîrmij, nûza, pêçek, qimatk, çûrik, dergûş

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-bebek.wav


dead

etymology_text: * die

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-dead.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-dead.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-dead.wav


meyît

text: Heger ez careke din biçim, wê li wir meytê min bimîne.

ref: Dara Hinarê, Yaşar Kemal, Weşanên Nûdem

glosses: term^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji erebî ميت (meyyit), hevreha aramî מות / מית (mewt / meyt), akadî matu. Ji heman rehî: mewt.

ipa: /mɛˈjiːt/

hyphenation: me·yît


place

audio: En-uk-to place.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-place.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-place.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-place.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-place.wav


yer

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-yer.wav

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-yer.wav


coğrafya

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-coğrafya.wav


géographie

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-géographie.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Mélody Xu YANG WMFr-géographie.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Visiteuse Journée 2 - 16 (Madehub)-géographie.wav


geografie

audio: LL-Q14196 (afr)-Anon1314-geografie.wav


geografia

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-geografia.wav

audio: LL-Q652 (ita)-XANA000-geografia.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Cerchia G-geografia.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-geografia.wav


geografi

audio: Sv-en geografi.ogg

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-geografi.wav


octobre

glosses:
kewçer, cotmeh, çiriya pêşîn, çiriya yekem, çiriya ewilî,
meha 10ê ji salê

etymology_text: Ji fransiya kevn octobre.

audio: LL-Q150 (fra)-Guilhelma-octobre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Jules78120-octobre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-octobre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-X-Javier-octobre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-octobre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-octobre.wav

اکتبر

roman: oktobr


octobre

glosses: çiriya yekem, çiriya pêşîn, kewçêr, cotmeh


urri

audio: LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-urri.wav


Here

forms: here


octubre

audio: LL-Q7026 (cat)-Millars-octubre.wav


十月

forms: sṳ̍p-ngie̍t (romanization)


十月

forms: じゅうがつ, jūgatsu (romanization)


十月

forms: sap6 jyut6 (romanization)

audio: LL-Q9186 (yue)-Jonashtand-十月.wav


十月

forms: shíyuè (romanization)

audio: LL-Q9192 (cmn)-Jouketou-十月.wav


十月

forms: cha̍p-go̍eh, cha̍p-ge̍h, cha̍p-gōe (romanization)


oktober

forms: Oktober


oktober

audio: LL-Q9043 (nor)-EdoAug-oktober.wav


oktober

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-oktober.wav


Oktober

forms: oktober

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-Oktober.wav


oktobro

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-oktobro.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-oktobro.wav


אוקטובר

audio: LL-Q9288 (heb)-Buffer-אוקטובר.wav


октябрь

forms:
январь
февраль
март
апрель
май
июнь
июль
август
сентябрь
октябрь
ноябрь
декабрь


outubro

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-outubro.wav


akincîgeh

forms:
akincîga
akincîgah
akincîge
akincîgih

etymology_text: Ji akincî + -geh

ipa: /ɑːkɪnd͡ʒiːˈɡɛh/

hyphenation: a·kin·cî·geh


bawername

forms:
باوهرنامه
bahwername
behwername

etymology_text: Ji bawer + -name.

ipa: /bɑːwɛɾnɑːˈmɛ/

hyphenation: ba·wer·na·me


berguh

glosses: berguhk, alava ku mirov dide ber guhên xwe û dengî dide guhan lê deng naçe derdorên din

etymology_text: Ji ber- + guh.

ipa: /bɛɾˈɡʊh/

hyphenation: ber·guh


berguhk

glosses: Alava ku mirov dide ber guhên xwe û dengî dide guhan lê deng naçe derdorên din.

forms: berçavk

etymology_text: ber- + guh + -k

ipa: /bɛɾˈɡʊhk/

hyphenation: ber·guhk


poker

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-poker.wav


adanî

glosses: Bereket, randiman, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, deramet, gumrehî, boşahî, berhemdarî, gurahî, kesafet, feyîz, feyezan.

glosses: Zêdehî, gurahî, pirî, zehfî.^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
adanîtî
adantî

etymology_text: Ji adan + -î

ipa: /ɑːdɑːˈniː/

hyphenation: a·da·nî


deramet

glosses:
dahat, warîde, îrat, hecel, qezenc, muçe, warîdat, meaş, jêhatin,
pareyê yan qezenca ku mirov werdigire

glosses: bereket, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, adanî, gumrehî, boşahî, berhemdarî, gurahî, kesafet, feyîz, feyezan

etymology_text: Ji farisî درآمد (deramed).

ipa: /dɛɾɑːˈmɛt/


gumrehî

glosses: bereket, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, adanî, deramet, boşahî, berhemdarî, gurahî, kesafet, feyîz, feyezan

glosses: gurahî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: * Ji gumreh + -î


kesafet

glosses: bereket, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, adanî, deramet, boşahî, berhemdarî, gurahî, gumrehî, feyîz, feyezan


feyîz

glosses: bereket, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, adanî, deramet, boşahî, berhemdarî, gurahî, kesafet, gumrehî, feyezan

forms: feyiz


feyezan

glosses: bereket, zêdehî, mişetî, gelekî, zafî, berdarî, adanî, deramet, boşahî, berhemdarî, gurahî, kesafet, gumrehî, feyîz


feyiz

glosses: berdarî, bêrdarî, bijûndarî, dewletî, feyiz


popûler

forms:
popûlertir (comparative)
herî popûler (superlative)
popûlertirîn (superlative)
popûlar

etymology_text: Ji fransî populaire yan ji îngilîzî popular ji latînî popularis ji populus (gel, xelk)

популярный

roman: populjarnyj

ipa: /poːpuːˈlɛɾ/

hyphenation: po·pû·ler


demokratîze

text: Ji bo avakirina sîstemeka federal li Tirkiyeyê û bakurê Kurdistanê Sertaç Bucakî got divêt pêşiyê Tirkiye demokratîze bibe da paşê mirov bikare formên cida yên federasyonê minaqeşe bike.

forms:
demokratîzetir (comparative)
herî demokratîze (superlative)
demokratîzetirîn (superlative)

etymology_text: Ji demokrat + -îze.

hyphenation: de·mok·ra·tî·ze


demokratîze bûn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

forms:
demokratîze dibim (present)
demokratîze dibî (present)
demokratîze dibe (present)
demokratîze dibin (present)
demokratîze bibe (imperative singular)
demokratîze bibin (imperative plural)
demokratîze bûm (past)
demokratîze bûyî (past)
demokratîze bû (past)

etymology_text: Ji demokratîze + bûn.

ipa: /dɛmoːkɾɑːtiːˈzɛ buːn/