teknolojî

glosses: Teknîk, amûr û makîneyên ku kar pê tê kirin.

forms:
teknolocî
têknolocî
têknolojî
tîknolocî
tîknolojî

etymology_text: Ji îngilîzî technology, ji yûnaniya kevn τεχνολογία (tekhnología), ji τέχνη (tékhnē, “huner”) + -λογία (-logía, “-lojî”).

ቴክኖዎሎጂ

roman: teknowoloǧi

ቴክኖሎጂ

roman: teknoloǧi

технология

roman: texnologiya

техника

roman: texnika

тэхнало́гія

roman: texnalóhija

тэхналёгія

roman: texnaljóhija

тэ́хніка

roman: téxnika

প্রযুক্তি

roman: prôjukti

техноло́гия

roman: tehnológija

те́хника

roman: téhnika

تِكْنُولُوجْيَا

roman: teknolōjyā

تِقَانَة

roman: tiqāna

تَقْنِيَة

roman: taqniya

تِقْنِيَّة

roman: tiqniyya

تكنيك

roman: teknīk

تِكْنُلوجيا

roman: tiknulōjya

تَقْنِيَة

roman: tagniya

տեխնոլոգիա

roman: texnologia

فناوری

roman: fan-âvari

تکنولوژی

roman: teknoloži

تکنیک

roman: teknik

ტექნოლოგია

roman: ṭeknologia

ტექნიკა

roman: ṭekniḳa

टैकनोलजी

roman: ṭaiknoljī

प्रौद्योगिकी

roman: praudyogikī

तकनीक

roman: taknīk

טֶכנוֹלוֹגִיָה

roman: tekhnológya

טֶכְנִיקָה

roman: tékhnika

технология

roman: tehnologiya

техника

roman: tehnika

තාක්ෂණය

roman: tākṣaṇaya

기술

roman: gisul

테크놀러지

roman: tekeunolleoji

ເຕັກໂນໂລຊີ

roman: tek nō lō sī

ເທກນິກ

roman: thēk nik

технологија

roman: tehnologija

സാങ്കേതികവിദ്യ

roman: sāṅkētikavidya

तंत्रज्ञान

roman: tantradnyān

технологи

roman: tehnologi

техник

roman: tehnik

प्रविधि

roman: pravidhi

تېخنىكا

roman: tëxnika

تېخنولوگىيە

roman: tëxnologiye

تکنالوجي

roman: teknāloji

تکنالوژي

roman: teknāloži

ټکنالوجي

roman: ṭeknāloji

تخنيک

roman: taxnīk

ټکنيک

roman: ṭaknīk

технология

roman: texnologiä

техноло́гия

roman: texnológija

தொழினுட்பம்

roman: toḻiṉuṭpam

технология

roman: texnoloğiya

ተክኖሎጊ

roman: täknologi

འཕྲུལ་ལས་རིག་གནས

roman: 'phrul las rig gnas

ٹیکنالوجی

roman: ṭaiknālōjī

техноло́гія

roman: texnolóhija

បច្ចេកវិទ្យា

roman: bɑɑcceekvityiə

តិកនិក

roman: təknɨk

טעכנאָלאָגיע

roman: tekhnologye

טעכניק

roman: tekhnik

τεχνολογία

roman: technología

τεχνική

roman: technikí

ipa: /tɛknoːloːˈʒiː/

hyphenation: tek·no·lo·jî


wefadar

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses: Ne derewker, ne durû, ne derewîn, ne virrek, rastgo.

text:
Mestîne ji destê min nigînê
Gava tu diçî ve ey wefadar
Evrenge ji min bibêje dildar

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

glosses: sozdar, pabend, pêgir, loyal^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
wefadartir (comparative)
herî wefadar (superlative)
wefadartirîn (superlative)

etymology_text: Ji wefa + -dar.


kutahî

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: neman^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
kotahî
kotayî
kutayî
kurtahî

etymology_text: Ji kuta + -hî.


bibîranîn

pos: verb

pos_title: Lêker

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


zidî

glosses: dijî, dijîtî, dijberî, tersî, hevberî, berberî, hemberî, reqabet, mixalefet, ixtilaf, dijî bûn, dijî xebitîn

glosses: hevrikî, hevber bûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
zidîtî
ziddî
ziddîtî

etymology_text: Ji zid + -î


tersî

glosses: dijî, dijîtî, dijberî, zidî, hevberî, berberî, hemberî, reqabet, mixalefet, ixtilaf, dijî bûn, dijî xebitîn

text: Tesnî' kirin wî hinde teşnî'Bestin wî li şîrî şubhê tersî'Ew şîr li bin serê xwe danî

forms: tersîtî

etymology_text: Ji ters + -î


hilbijartî

glosses: tişta/ê yan kesa/ê ku hatiye hilbijartin, jêgirtî, bijartî

forms:
هلبژارتی
helbijartî

etymology_text: * hilbijartin


ekser

glosses: piranî, zorîne, para pirr, gelek, zêdetir

text: Wekî dinê ekserêd eqradan heta heft bavan navêd ecdadêd xwe dizanin û xizm û eqrabayetî winda nakin.

ref: Adetên Kurdîstan, M. Mahmut Beyazîdî, werger: Delîlo Îzolî

text:
Dawûdî û sibtî û nesara
Tewrat ewan ji bîr kir ekser
incîl û Zebûr çûn ji ezber

forms: ekser

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


hevrêtî

glosses: hevgirî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
hevrêyî
hevrêyatî

etymology_text: Ji hevrê + -tî.

ipa: /hɛvɾeːˈtiː/

hyphenation: hev·rê·tî


hogirî

forms:
hogirîtî
hogirtî

etymology_text: Ji hogir + -î


pardon

pos: adv

pos_title: Hoker

glosses: li min bibore! Min bibexşîne!, li min negire! Min efû bike!


pardon

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-pardon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-pardon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Psychoslave-pardon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Roptat-pardon.wav


pardon

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-pardon.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-pardon.wav


sadiq

glosses:
wefadar, dilsoz, pêbawer, biwefa, rastgo,
 ne derewker, ne durû, ne derewîn, ne virrek, rastgo

text: Dergehê fethê vebû îro li mehcûran 'ecebBendeyê sadiq seher amancê reştûzên xwe kirMin bi qewlê dijminan dit ber xedengan bêsebeb

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

etymology_text: Ji erebî صَادِق (ṣādiq).

notes:
sadiq bûn
sadiq kirin
sadiqbûn
sadiqkirin
sadiqbûyî
sadiqkirî


savarok

glosses: newroz, bêldî, cejna sersala kurdî, 21.3

forms: adarok

etymology_text: Ji savar + -ok


pipa

audio: LL-Q1321 (spa)-AdrianAbdulBaha-pipa.wav


pente

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-pente.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-pente.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-pente.wav

audio: LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-pente.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-pente.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Touam-pente.wav


pente

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-pente.wav


beste

forms:
peste
(kompozisyon)
best

etymology_text: Ji farisî بسته (beste, bestê, “girêdayî”) ji بستن (besten, “girê dan, bestin, asê kirin”).

ipa: /bɛsˈtɛ/

hyphenation: bes·te


beste

forms:
bestetir (comparative)
herî beste (superlative)
bestetirîn (superlative)


beste

audio: LL-Q8752 (eus)-Aioramu-beste.wav

audio: LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-beste.wav


lykke

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-lykke.wav


rate

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-rate.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-rate.wav


guneh pê hatin

glosses: dil pê şewitîn, dil man pê ve, dil pê ve bûn

forms:
guneh pê têm (present)
guneh pê têyî (present)
guneh pê tê (present)
guneh pê tên (present)
guneh pê bê (imperative singular)
guneh pê bên (imperative plural)
guneh pê hatim (past)
guneh pê hatî (past)
guneh pê hat (past)

etymology_text: Ji guneh + pê + hatin. Bide ber soranî بەزەیی پێدا هاتنەوە (bezeyî pêda hatnewe) (beze = binas, guneh).

ipa: /ɡʊˈnɛh peː hɑːˈtɪn/

hyphenation: gu·neh pê ha·tin


piştrastî

glosses: Bêgumanî, esehî, ekîdî, misogerî, tekîd, bêşikî, bê dudilî.

text: Heke hûn dixwazin ola îslamê rast hîn bibin, berhemên bi piştrastîya ayet û hedîsanve bixwînin, û pê herin.çimkî xudê quran'êde wiha ferman dike:" ya kesên bawerî anîne, pêka xudê bikin û pêka pêxember û emirdarên jiwejî bikin.heke we tiştekêde lihev nekir, bibene cem xudê û pêxember, heke hûn bawerî bi xudê û roja axretê tînin, ev çêtire û baştirê tewîlane"(nîsa 59).heke em bêjin niha ne wehî nejî pêxember heye, emê çawa biçine cem wan? Belê quran gotina xudê hedîs jî gotin û kirinên pêxemberin, emê li quran û hedîsan binêrin.

ref: pirnût

text: 19 Lewma gelî birayan, madem me piştrastî ya hey ku em bi xwîna Mesîhî dişêyn biçîne di cihê herî pîroz ve, 20 bi rêkeka nwî û zîndî di perdeyî ra, anku di leşê xo ra, wî bo me ya vekirî, 21 herwesa madem me kahinekê mezin li ser mala Xudê heye, 22 bila em li gel dilekê rast bi baweriyeka kamil, dilên me bi reşandinê[d] di paqijkrî ji wijdaneka xirab û leşên me di şwîştî bi aveka paqij, nêzîkî Xudê bibîn.

ref: 1 Kurintos 10:19-22) http://kitebipiroz.com/behdini/bible/1co/10/19-22

forms:
پشتراستی
pişrastî

etymology_text: Ji piştrast + -î

ipa: /pɪʃtɾɑːsˈtiː/

hyphenation: pişt·ras·tî


micadele

glosses: koş, koşîn, têkoşîn, xebat, kar, mihawele, ceribandin, cehd

glosses: hewl, ked, kosp^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: mucadele

hyphenation: mi·ca·de·le


mihawele

glosses: koş, koşîn, têkoşîn, xebat, kar, micadele, ceribandin, cehd

glosses: ked, hewl, kosp^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
mehawele
mehawile
mehawle
mihawile
mihawle
muhawele
muhawile
muhawle

etymology_text: Ji erebî [Peyv?], ji mi- + hewl + -e.

hyphenation: mi·ha·we·le


tehemil

glosses: sebir, tirûş, sebat, semax, tebat, bêhnfirehî, xweragirî, tolerans, vehewan, hedan, hedirîn, dîşlix, bênfirebûn

glosses: aramî, sebr, baldirêjî, hêwirî, misamehe, berxwedan, xweragirtin, xurtî, hêz, taqet, zever, qewet, qayîmî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
tehemul
tehemûl

etymology_text: Ji erebî تَحَمُّل (taḥammul).

notes:
tehemil kirin
tehemilkirin
tehemilkirî


carta

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-carta.wav


asil

glosses: torin, zadegan, hîlaw, resen, nişav, tovrind, esîl


Anschauung

glosses: boçûn, helwest, ray, dîtin, nerîn, qenaet, bawerî


god

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-god.wav


trampa

glosses: veguhastin, dan bi hev, bedilkirin, pêk guhortin, alegor, serbiser, berdêl, teqes

etymology_text: bi rêya tirkî trampa ji îtalî tramuta jî tramutare (veguhastin).


groupe

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-groupe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-groupe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-groupe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-groupe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-groupe.wav


hew-hew

glosses: reyîn, rewîn, hewtin, dengê seyan anku kûçikan

hyphenation: hew·hew


miqeder

glosses: bûyer, rûdan, qeza, bela, bêdestî, bêhemdî

glosses: bobelat, qeder, karesat, serpêhatî, gerûşe^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: muqeder

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]: mi- + qeder

hyphenation: mi·qe·der


miqabil

glosses: hember, hevber, beraber, pêşber, li ber hev

text: Xurşîd e mah û müşteriPêrû di muqabil danînsan e b'şiklê peri

ref: Feqiyê Teyran,

forms: muqabil


epok

text: Epoka qetlîamkirina miletê kurd bi hêza eskerî û zorê derbas bû û tirk bi xwe ji tirsa kurdên bakur tenê be jî hêdî wekî salên 80-yê newêrin gundên kurdan wêran bikin û bi milyonan kurdan mecbûrî sergum û barkirinê bikin. Yanî hêza eskerî ya tirkan tenê unsureka tehdîdê ye û ne faktora esasî ya parastina dewleta tirkan e. Kurd ji qunaxa tirs û tehdîdên tirkan derbas bûn.

ref: Arif Zêrevan: Dewleta tirkan bi quweta kurdan li ser lingan dimîne, nefel.com, 4/2007

etymology_text: Ji îngilîzî epoch.


terrişandin

glosses: çirandin, perritandin, dirandin, verûçandin, verûçikandin, verîşandin

forms:
diterrişînim (present)
diterrişînî (present)
diterrişîne (present)
diterrişînin (present)
biterrişîne (imperative singular)
biterrişînin (imperative plural)
terrişand (past)
terrişand (past)
terrişand (past)
terrişand (past)
terişandin

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /tɛɾɾɪʃɑːnˈdɪn/

hyphenation: ter·ri·şan·din


terrişandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /tɛɾɾɪʃɑːnˈdɪn/


memat

text: Serokerkanê tirkan Yaşar Buyukanit rêya felata tirkan di ”memata” yanî mirina kurdan de dibîne û lewra dibêje wekî esker ew ”xêrê” di têketina başûrê Kurdistanê de dibîne. Ew ”xêrê” di têketinê de dibîne lê belê ji bêçaretiyê biryara têketinê hewaleyî hikûmetê û desthilata siyasî dike.

etymology_text: Ji erebî مَمَات (mamāt), navdêra lêkerî ya مَاتَ (māta, “mirin”) ji proto-samî *mawut- (“mirin”).


kêmbiha

glosses: erzan, ne giran, ne bihadar, teqrîben bêbiha

glosses: bênirx^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
kêmbihatir (comparative)
herî kêmbiha (superlative)
kêmbihatirîn (superlative)
kêmbeha
kêmbuha

etymology_text: Ji kêm + biha.

hyphenation: kêm·bi·ha


kussen

glosses: maç kirin, ramûsan, maçandin, ramûsandin


embrasser

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-embrasser.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-embrasser.wav


küssen

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-küssen.wav


baciare

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-baciare.wav


beijar

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-beijar.wav


săruta

audio: LL-Q7913 (ron)-Filosoful-săruta.wav


öpmek

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-öpmek.wav


machen

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-machen.wav


kavirr

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre kavir.


dilniya

glosses: piştrast, eseh, bêguman, misoger, ekîd, musir

text: Divê hûn dilniya bin ku çarseriyeka eskerî ji bo vê meselê tu feyde nade.

ref: Nêçîrvan Barzanî di hevpeyivînekê de li gel CNNTurk, Netkurd.com, 4/2007]

text: Tevî ku ez dilniya me ku tu ê xwe ji vê daxwazê re sersar nekî jî

ref: Robert Louis Stevenson, (wergêr Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 67, ISBN 978-605-2246-80-1

forms:
dilniyatir (comparative)
herî dilniya (superlative)
dilniyatirîn (superlative)

etymology_text: Ji dil + niya.


piştrast

glosses: bêguman, bêşik, amin, emîn, ne dudil, bidelîl, bipalpişt, bibelge

text: Ez piştrast im ku em ê bi ser bikevin.

text: Ew ne piştrast e ka dê were yan na.

glosses: Ne piştqoz, ne piştxwehr, ya/ê ku pişta wî/ê rast e.

forms:
piştrasttir (comparative)
herî piştrast (superlative)
piştrasttirîn (superlative)
پشتڕاست
pişrast

etymology_text: Ji pişt + rast.

упэ́ўнены

roman: upéŭnjeny

пэ́ўны

roman: péŭny

си́гурен

roman: síguren

уве́рен

roman: uvéren

肯定

roman: kěndìng

確切

roman: quèqiè

一定

roman: yīdìng

أَكِيد

roman: ʾakīd

مُتَأَكِّد

roman: mutaʾakkid

հաստատուն

roman: hastatun

უეჭველი

roman: ueč̣veli

უდავო

roman: udavo

확실하다

roman: hwaksilhada

сигурен

roman: siguren

уверен

roman: uveren

ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ

roman: nirddiṣṭô

уве́ренный

roman: uvérennyj

определённый

roman: opredeljónnyj

دڵنیا

roman: dillnya

دڵنییا

roman: dillnîya

упе́внений

roman: upévnenyj

пе́вний

roman: pévnyj

ជាក់លាក់

roman: cĕəklĕək

זיכער

roman: zikher

βέβαιος

roman: vévaios

ἔμπεδος

roman: émpedos

word: piştrastkirin<w:delîl anîn>

ipa: /pɪʃtˈrɑːst/


sînyal

glosses:
nîşan, îşaret, elamet, nîşe, siroş, nîşandek, nîşêt, hêma, mîmîk, îndîs, danîşan, nîşandan, marq, jest,
nîşandana yan diyarkirina bi destî yan bi rûyê xwe

forms: sîgnal


jest

glosses:
nîşan, îşaret, elamet, nîşe, siroş, nîşandek, nîşêt, hêma, mîmîk, îndîs, danîşan, nîşandan, marq, sînyal,
nîşandana yan diyarkirina bi destî yan bi rûyê xwe

text: Aya zimanê mirovan, di wê demê de, çawa bû? Berî her tiştî ew bi erkê hebûna jiyanê, radibû. Helbet, ev têgeheştin û dan û standina bi riya zimanî pir pirîmîtîv (destpêkî) bû, çawa zarok, di dema me de, zanîna xwe bi riya"jêst" (dest nîşan) û gotinên bêyî ku bibin riste, distînin, weha jî, mirovê qunaxa pêşîn zanîna xwe ji piraktîka jiyana xwe werdigirt. Vêca jêst û pêk ve deng wesîlên (alav) têgehiştinê bûn.

ref: Bavê Nazê: Ber bi zimanekî yekbûyî ve, Gelavej.com, 7/2008

forms:
jêst
best
cest
dest
hest
mest
pest


rastgo

glosses: Kesa/ê ku rastiyê dibêje; kesa/ê ku derewan nake.

forms:
rastgotir (comparative)
herî rastgo (superlative)
rastgotirîn (superlative)
راستگۆ
rastbêj

etymology_text: Ji rast + go.

сумле́нны

roman: sumljénny

праўдзі́вы

roman: praŭdzívy

шчы́ры

roman: ščýry

че́стен

roman: čésten

и́скрен

roman: ískren

правди́в

roman: pravdív

誠實

roman: sing⁴ sat⁶

老實

roman: lou⁵ sat⁶

誠實

roman: chéngshí

正直

roman: zhèngzhí

老實

roman: lǎoshi

ᐅᖃᕐᓗᐊᕐᑕᕐᑐᖅ

roman: uqarluartartuq

نَزِيه

roman: nazīh

صَادِق

roman: ṣādiq

صادق

roman: ṣādig

ազնիվ

roman: azniv

صادق

roman: sâdeq

امین

roman: amin

პატიოსანი

roman: ṗaṭiosani

ईमानदार

roman: īmāndār

सच्चा

roman: saccā

כנה

roman: kené

정직하다

roman: jeongjikhada

ມີຄວາມຊື່ສັດ

roman: mīk wām sư̄ sat

искрен

roman: iskren

സത്യസന്ധമായ

roman: satyasandhamāya

സത്യസന്ധൻ

roman: satyasandhan

адал

roman: adal

ақ

roman: aq

че́стный

roman: čéstnyj

и́скренний

roman: ískrennij

правди́вый

roman: pravdívyj

ऋजु

roman: ṛju

бовиҷдон

roman: bovijdon

бошараф

roman: bošaraf

நேர்மையான

roman: nērmaiyāṉa

че́сний

roman: čésnyj

правди́вий

roman: pravdývyj

щи́рий

roman: ščýryj

ערלעך

roman: erlekh

τίμιος

roman: tímios

έντιμος

roman: éntimos


enirrandî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre enirandî.


deverkî

glosses: herêmî, navçeyî, mehelî, ya deverekê yan hin deveran

forms: deverî

etymology_text: Ji dever + -kî.


ultimate

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-ultimate.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-ultimate.wav


ultimate

etymology_text: Ji navê berhemekê ji kompaniya Wham-O: trademarkeke tomarkirî

audio: LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-ultimate.wav


giringî

forms:
giringîtî
giringtî
girîngî
girînîtî
gringî
gringîtî
gringtî
grîngî
grîngîtî
grîngtî

etymology_text: Ji giring + -î

әһәмиәт

roman: ähämiät

ва́жност

roman: vážnost

重要

roman: zhòngyào

أَهَمِّيَّة

roman: ʾahammiyya

اهمیت

roman: ahammiyyat

მნიშვნელობა

roman: mnišvneloba

अहमियत

roman: ahmiyat

महत्त्व

roman: mahattva

важност

roman: važnost

പ്രാധാന്യം

roman: prādhānyaṃ

ва́жность

roman: vážnostʹ

зна́чимость

roman: znáčimostʹ

முக்கியத்துவம்

roman: mukkiyattuvam

གལ་གནད

roman: gal gnad

གཙིགས

roman: gtsigs

འགངས

roman: 'gangs

اہمیت

roman: اhmet

важли́вість

roman: važlývistʹ

សារៈសំខាន់

roman: sarsaamkhan

וויכטיקייט

roman: vikhtikeyt

ipa: /ɡɪɾɪnˈɡiː/

hyphenation: gi·rin·gî


muhimî

forms:
mihimî
mihimîtî
mihimtî
mihîmî
mihîmîtî
mihîmtî
mihumî
mihumîtî
mihumtî
muhimîtî
muhimtî
muhîmî
muhîmîtî
muhîmtî
muhumî
muhumîtî
muhumtî

etymology_text: Ji muhim + -î

hyphenation: mu·hi·mî


qelandî

forms: قهلاندی

etymology_text: Ji qelandin.

ipa: /qɛlɑːnˈdiː/

hyphenation: qe·lan·dî


banheiro

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-banheiro.wav


strange

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-strange.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-strange.wav


bijzonder

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-bijzonder.wav


unit

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-unit.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-unit.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-unit.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-unit.wav


leopard

glosses:
Lêpird, yûzpiling, şek û pars
(cûrek pisîkan e (bi latînî panthera pardus).


jaguar

glosses: Cureyek eparsan e ku li parzemîna Amerîkayê başûr dijî ye.

forms: jagwar

ipa: /ʒɑːɡʊˈɑːɾ/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-jaguar.wav

hyphenation: ja·gu·ar


jaguar

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-jaguar.wav


clear

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-clear.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-clear.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-clear.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-clear.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-clear.wav


honest

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-honest.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-honest.wav


baie

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-baie.wav


baie

audio: LL-Q7913 (ron)-Filosoful-baie.wav


banĉambro

etymology_text: Ji bani + ĉambro.

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-banĉambro.wav


salle de bain

audio: LL-Q150 (fra)-Lyokoï-salle de bain.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Lyokoï-salle de bain.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-salle de bain.wav


bagno

etymology_text: Ji latîniya kolankî *baneum, ji latînî balneum (“serşok”), ji yûnaniya kevn βαλανεῖον (balaneîon).

audio: It-il bagno.ogg

audio: LL-Q652 (ita)-Happypheasant-bagno.wav

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-bagno.wav


ванная

audio: LL-Q9091 (bel)-Ssvb-ванная.wav


cuarto de baño

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-cuarto de baño.wav


badrum

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-badrum.wav


vriend

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-vriend.wav


vriendin

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-vriendin.wav


friend

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-friend.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-friend.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-friend.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-friend.wav


amiko

forms:
karulo
karulino

etymology_text: Deyn ji fransî ami, spanî amigo, îtalî amico, wan jî ji latînî amicus.

amika

translation: hevalane

amikaĵo

translation: jesta hevaltî

amikaro

translation: der û dorên hevalan

amike

translation: bi hevaltî, bi xwîngermî

amikeco

translation: hevaltî

amiki

translation: dostbûn, bi hevalî tevgerîn

amikiĝi kun

translation: bi yekê re heval bûn

fianĉamikino

translation: berbûk

fianĉamiko

translation: birazava

koramikino

translation: hezkirî (hevala romantîk)

koramiko

translation: hezkirî (hevalê romantîk)

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-amiko.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-amiko.wav


amikino

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-amikino.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-amikino.wav


ami

text: Mi amas vin.

etymology_text: Deyn ji îtalî amare, ew jî ji latînî amare.

word: amafero<w:têkiliya evînê>

word: amaĵo<w:têkiliya evînê>

word: amanto<w:evîndar, aşiq>

word: amataĵo<w:kêf û şahî>

word: amdeklaro<w:aşkerekirina evînê>

word: amdonantino<w:hezkirî, metres>

word: amdonanto<w:hezkirî, evîndar>

word: ame<w:bi evînî>

word: amegi<w:pir hezkirin>

word: amema<w:dilovan, xweîngerm>

word: ameti<w:hezkirin, ecibandin>

word: amkanto<w:strana evînê>

word: amkonfeso<w:mikurhatina evînê>

word: amo<w:evîn, eşq>

word: amplena<w:tije evîn>

word: ampoemo<w:helbesta evînê>

word: amrakonto<w:çîroka evînê>

word: amrilato<w:têkiliya romantîk a evînê>

word: amromano<w:romana evînê>

word: amsento<w:hîsa evînê>

word: ekami<w:evîndar bûn>

word: enamiĝi<w:evîndar bûn>

word: homamo<w:evîna cîraneke>

word: malami<w:nefret jê kirin>

word: sinamo<w:xweevînî, ezîtî>

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-ami.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-ami.wav


ami

audio: LL-Q150 (fra)-Kiminou1-ami.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Ltrlg-ami.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Guilhelma-ami.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-ami.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-ami.wav


amico

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-amico.wav


amica

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q652 (ita)-Crunchy Cloaky Crackdown-amica.wav


arkadaş

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-arkadaş.wav


amigo

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-amigo.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-amigo.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-amigo.wav

audio: LL-Q5146 (por)-Sillim-amigo.wav


amiga

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-amiga.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-amiga.wav


Flöte

audio: LL-Q188 (deu)-Seshiru (Ltrlg)-Flöte.wav


flute

audio: LL-Q150 (fra)-Seshiru (Ltrlg)-flute.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-flute.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-flute.wav


flute

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-flute.wav


flûte

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines1-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines6-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines2-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines4-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines3-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines5-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Seshiru (Ltrlg)-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-flûte.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-flûte.wav


tibia

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-tibia.wav


şimşal

forms: şemşal

نّاي

roman: nnāy


mitabeqet

glosses: miqawele^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
mitabiqet
mutabeqet
mutabiqet

etymology_text: Ji erebî مُطَابَقَة (muṭābaqa)


miwafeqet

glosses: qewl, miqawele^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
miwafiqet
muwafeqet
muwafiqet

etymology_text: Ji erebî مُوَافَقَة (muwāfaqa).


miwahede

forms:
miahede
miahide
miwahide
muahede
muahide
muwahede
muwahide

etymology_text: Ji erebî مُطَابَقَة (muṭābaqa).


eqd

text: Dê kilîta kelbê 'işqê helqeya zunnar-i bit'Eqdê ihramê di 'işqê da ko pîrê 'işqê bestDê çi xem ger xerqe rehnê xane'ê xemmar-i bit

forms:
aqid
aqd
eqid

etymology_text: Ji erebî عَقْد (ʿaqd).


mixtira

glosses:
bîrname, not, memorandûm, tezkere, bîrnivîsk,
tişta/ê ku mirov dinivîse daku ji bîr neke

glosses: memo, yadname, reşnivîsk, pêşniyarname, bernivîsk, medrek^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: muxtira

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


imtiyaz

glosses: Mafên taybet yên ku tenê kesekî yan hin kesan hene.

text: Îmtiyazên ku berê di destê qor/tebeqe an çîna piştgirê şah/melik de bûne vêca li heval û hogirên partiya piştgir a serekomar hatine belavkirin.

ref: Rojen Barnas: Cumhûriyeta li hemana, Netkurd.com, 4/2007

forms: îmtiyaz

etymology_text: Ji erebî اِمْتِيَاز (imtiyāz).


mengene

glosses: Amûr a ku tişt pê tên givaştin yan herişandin.

text: Ji Arınç, Erdoğan û Gül dê kîjan bibe serekomarê nû zêde ferq nake. Kî ji wan bibe jî ji aliyê GKB, MİT, MGK bi navê brîfingan ewê di mengeneya biserîdexwendinan de derbas bibin, her roj 24 saet di bin çavdêriya yawerên leşkerî û bi ferman dayînên “hîzaya geeel! esas duruş!” hêdî hêdî ewê bikevine rêza nîzamî.

hyphenation: men·ge·ne


boxesang

glosses:
mengene, eşkele, medor, pres, hawin, hewan, mîrkut,
amûra ku tişt pê tên givaştin yan herişandin

forms: boxesank

ipa: /boːxɛˈsɑːnɡ/


eşkele

glosses:
mengene, boxesang, medor, pres, hawin, hewan, mîrkut,
amûra ku tişt pê tên givaştin yan herişandin

forms: eşkere


medor

glosses: Amûra ku tişt pê tên givaştin yan herişandin.

glosses: eşkele^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: midûr

hyphenation: me·dor


مرحله

glosses: qonax, merhele, gihanek, faz, qedem, gav


phase

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-phase.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-phase.wav


phase

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-phase.wav


aşama

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-aşama.wav


guherrok

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre guherok.


guherrbar

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre guherbar.


mayinde

glosses: xweragir, ne guherbar, ne guherok, tişta/ê ku naguhere, tişta/ê ku wek xwe dimîne, domdirêj, dirêjxayen

glosses: xurt, qayîm^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
mayindetir (comparative)
herî mayinde (superlative)
mayindetirîn (superlative)
mayende
mayînde

etymology_text: Ji mayîn + -inde.

hyphenation: ma·yin·de


mîn

glosses: elxam, teqemeniyên ku li erdê tên bicihkirin û dema ku mirov piyê xwe dane ser dê biteqe

forms:
mayin
mayîn

etymology_text: Ji fransî mine (forma mîn yan îngilîzî mine (forma mayin)

мі́на

roman: mína

မိုင်း

roman: muing:

地雷

roman: dìléi

لَغْم

roman: laḡm

لَغَم

roman: laḡam

لُغْم

roman: luḡm

لغم

roman: laḡam, luḡum

ական

roman: akan

مین

roman: min

მინა

roman: mina

ნაღმი

roman: naɣmi

सुरंग बम

roman: suraṅg bam

बारूदी बम

roman: bārūdī bam

מוֹקֵשׁ

roman: mokésh

지뢰

roman: jiroe

ລູກລະເບີດ

roman: lūk la bœ̄t

គ្រាប់មីន

roman: krŏəpmiin

មីន

roman: miin

νάρκη

roman: nárki

ipa: /miːn/


teqemenî

glosses:
Çekên ku diteqin yan tên teqandin
(wek fîşek, gulle û mînan).

etymology_text: Ji teqîn - -în + -emenî.


coşdar

glosses: dilxweş, kêfxweş^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
coşdartir (comparative)
herî coşdar (superlative)
coşdartirîn (superlative)

etymology_text: Ji coş + -dar.


bihagiranî

glosses: giranbihayî, nirxdarî, hêjayî, rûmetdarî

etymology_text: bihagiran - -î

ipa: /bɪhɑːɡɪɾɑːˈniː/

hyphenation: bi·ha·gi·ra·nî


durû

glosses: Ne rastgo, ne wefadar, kesa/ê ku wek gotinên xwe nake, kesa/ê ku dijî gotinên xwe dike.

text: Hemî gava dumahîka mirovên durû ya xirab e.

forms:
durûtir (comparative)
herî durû (superlative)
durûtirîn (superlative)
دوروو
durwî
dûrû

etymology_text: Ji du + rû.

крывадушнік

roman: kryvadušnik

крывадушніца

roman: kryvadušnica

лицемер

roman: licemer

偽善者

roman: wěishànzhě

偽君子

roman: wěijūnzǐ

鄉愿

roman: xiāngyuàn

مُرَاءٍ

roman: murāʾin

مُنَافِق

roman: munāfiq

مُنَافِق

roman: munāfig

երեսպաշտ

roman: erespašt

փարիսեցի

roman: pʻarisecʻi

منافق

roman: monâfeq

ფარისეველი

roman: pariseveli

თვალთმაქცი

roman: tvaltmakci

पाखंडी

roman: pākhaṇḍī

צבוע \ צָבוּעַ

roman: tsavúa

위선자

roman: wiseonja

лицеме́р

roman: licemér

лицеме́рка

roman: licemérka

дволичник

roman: dvoličnik

ханжа́

roman: xanžá

ผู้หลอกลวง

roman: pôo-lòk-luang

కపటి

roman: kapaṭi

ханжа

roman: xanža

лицемір

roman: lycemir

צדיק אין פּעלץ

roman: tsadek in pelts

היפּאָקריט

roman: hipokrit

צבֿועק

roman: tsvuak

υποκριτής

roman: ypokritís

υποκρίτρια

roman: ypokrítria

φαρισαίος

roman: farisaíos

φαρισαία

roman: farisaía

ipa: /dʊˈruː/


saksofon

forms: saksafon

саксофон

roman: saksofon

საქსოფონი

roman: saksoponi

σαξόφωνο

roman: saxófono


deyngir

glosses:
Deyndar, qergir, qerzgir, qerzdar, qerdar,
 kesa/ê ku hin pare yan tiştan ji kesek din yan ji bankeyekê werdigire û piştî demekê dîsan lê vedigerrîne.

forms:
deyingir
deyîngir
deyinwergir
deyînwergir
deynwergir

etymology_text: Ji deyn + -gir.


jêp

glosses: cûnek tirimpêlên bizirx yên bo rêyên asê ne.

forms:
cêp
cîp
jîp
cêb

etymology_text: Deyn ji îngilîzî jeep.

ipa: /ʒeːp/


zêdegun

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /zeːdɛˈɡʊn/

hyphenation: zê·de·gun


tevînek

glosses: Koma şanikên ku dişibin hev û ji bo encamdana karekî bi hev re dixebitin.

glosses: Komeke şanikên ku gelek caran yek cûre ne yan jî ji yek kokê ne û di nav danûstandineke zêde de ne û bi hev re dixebitin û di laşê mirovî yan lawirî yan jî jîndarekî din de organekî pêk tînin.

etymology_text: * tevn


tovjîndank

ipa: /toːvʒiːnˈdɑːŋk/

hyphenation: tov·jîn·dank


mîzo

ipa: /miːˈzoː/

hyphenation: mî·zo


prostat

ipa: /pɾoːsˈtɑːt/

hyphenation: pros·tat


tovkêşk

ipa: /toːvˈkeːʃk/

hyphenation: tov·kêşk


şanik

text: Du şanik li ser rûyê wî hebûn. Yek jê li bin çavê wî yê çepê, ya din jî li ser çenga wî bû.

ref: Firat Cewerî, Girtî, Weşanên Nûdem, 1986

etymology_text: Ji şane + -ik.


nîsk

glosses: Riwekek e û libên wê kelandî tên xwarin.

glosses: Xwarina ku ji libên wê riwekê hatiye çêkirin.

forms:
نیسك
bamî
fasolî
nok

яҫмыҡ

roman: yaθmïq

сачаві́ца

roman: sačavíca

сачы́ўка

roman: sačýŭka

сачэ́ўка

roman: sačéŭka

сачо́ўка

roman: sačóŭka

মসুর

roman: môśur

ডাল

roman: ḍal

леща

roman: lešta

扁豆

roman: biǎndòu

小扁豆

roman: xiǎobiǎndòu

عَدَس

roman: ʿadas

عدس

roman: ʕads

ոսպ

roman: osp

ոսպն

roman: ospn

مرجومک

roman: marjumak

مرجو

roman: marju

عدس

roman: 'adas

મસુર

roman: masur

ოსპი

roman: osṗi

मसूर

roman: masūr

दाल

roman: dāl

עֲדָשָׁה

roman: 'adashá

жасмык

roman: casmık

렌즈콩

roman: renjeukong

مرجی

roman: marji

مردمك

roman: merdümek

ⲁⲣϣⲓⲛ

roman: aršin

чечеви́ца

roman: čečevíca

ᱢᱤᱥᱨᱤ ᱫᱟᱹᱞ

roman: misri dăl

сочевица

roman: sočevica

துவரை

roman: tuvarai

ዓደስ

roman: ʿadäs

сочеви́ця

roman: sočevýcja

сочови́ця

roman: sočovýcja

φακή

roman: fakí

φακός

roman: phakós

عدسة

roman: ʕadsa

ಮಸೂರ ಅವರೆ

roman: masūra avare

편두

roman: pyeondu

மைசூர்ப் பருப்பு

roman: maicūrp paruppu

ถั่ว

roman: tùua

לינדז

roman: lindz


biraştî

forms:
birijandî
braştî
brijandî


pêşengî

glosses: Birêveberî, serdarî, serkêşî, serokatî, rêberî, lîderî, pêşewatî, riyaset.

forms:
pêşengîtî
pêşengtî

etymology_text: Ji pêşeng + -î

ipa: /peːʃɛnˈɡiː/

hyphenation: pê·şen·gî


riyaset

glosses: birêveberî, serdarî, serkêşî, serokatî, rêberî, lîderî, pêşewatî, pêşengî

etymology_text: Ji erebî [Peyv?], têkildarî reîs.


serkêşî

glosses: birêveberî, serdarî, serokatî, rêberî, lîderî, pêşewatî, pêşengî, riyaset

forms:
سهركێشی
serkêşîtî

etymology_text: Ji serkêş + -î.


lîderî

glosses: birêveberî, serdarî, serokatî, rêberî, serkêşî, pêşewatî, pêşengî, riyaset

forms:
lîderîtî
lîdertî

etymology_text: Ji lîder + -î


pêşewatî

glosses: birêveberî, serdarî, serokatî, rêberî, serkêşî, lîderî, pêşengî, riyaset

forms: pêşewayî

etymology_text: Ji pêşewa + -tî.


serdarî

glosses: birêveberî, pêşewatî, serokatî, rêberî, serkêşî, lîderî, pêşengî, riyaset

text: Dîndarî û dewlet û diyanetSerdarî û sewlet û siyanetMeşhûn ji her yekê xezînek

forms:
serdarîtî
serdartî

etymology_text: Ji serdar + -î

notes:
serdarî kirin
serdarîkirin
serdarîkirî


bekorting

glosses: kurte, kurtenav, iqtisar, kurtek, kurtkirin


lyhennys

glosses: kurte, kurtî, kurtenav, iqtisar, kurtek, kurtkirin


abréviation

text: ″Mme″ est l′abbréviation de ″madame″

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-abréviation.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-abréviation.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Touam-abréviation.wav


abbreviation

forms:
abbr.
abbrv.
abbrev.

etymology_text:
Ji îngilîziya navîn abbreviacioun, ji fransiya navîn abreviation, ji latîniya dêrê abbreviātiō, ji latînî ad + breviō (“kurt kirin”), ji brevis (“kurt”).
Wekheva abbreviate + -ion.


mallongigo

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-mallongigo.wav


afkorting

etymology_text: Ji afkorten + -ing.


abreviashon

glosses: kurtî, kurte, kurtenav, iqtisar, kurtek, kurtkirin


abreviação

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-abreviação.wav


kısaltma

glosses: kurtkirin, kurtî, kurtenav, iqtisar, kurtek, kurte


iqtisar

glosses: kurtî, kinî, kurtasî, kurte, kurtek, kurtkirin

glosses: kurtenav^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
iqtîsar
îqtisar
îqtîsar
ixtîsar

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


aantal

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-aantal.wav


nombre

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-nombre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-nombre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-nombre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-nombre.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-nombre.wav


número

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-número.wav

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-número.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-número.wav


número

audio: LL-Q1321 (spa)-Eavqwiki-número.wav


nombro

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-nombro.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-nombro.wav


pelişxe

forms:
pelişxetir (comparative)
herî pelişxe (superlative)
pelişxetirîn (superlative)


rakam

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-rakam.wav


nummer

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-nummer.wav


מספר

audio: LL-Q9288 (heb)-Buffer-מספר.wav


רב

audio: LL-Q9288 (heb)-Uziel302-רב.wav


kurdnasî

glosses: Zanista li ser jiyana kurdan, lêkolînên zanistî li ser kurdan.

forms:
kurdnasîtî
kurdzanî

etymology_text: Ji kurd + -nasî.


jibîrkirin

glosses: jibîrêçûn, libîrêneman, nehatin bîrê, nemana tiştek ku berê dizanî êdî nezanîn:

forms: ژبیركرن

etymology_text: Ji ji + bîr (2) + kirin.

النِّسْيان

roman: an-nisyān

التَّناسِي

roman: at-tanāsī

ipa: /ʒɪbiːɾkɪˈɾɪn/


Kanada

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


Kanada

pos: name

pos_title: Serenav

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-Kanada.wav


Kanada

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-Kanada.wav


Canada

audio: LL-Q150 (fra)-Jules78120-Canada.wav

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-Canada.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Arthur Crbz-Canada.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-Canada.wav


Canada

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-Canada.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-AcornFrog-Canada.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-Canada.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Soundguys-Canada.wav


Emerîkaya Bakur

glosses: Awayekî din yê nivîsîna Amerîkaya Bakur.


hava

etymology_text: Deyn ji erebî هَوَاء (hawāʾ).

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-hava.wav


îbret

glosses: ders, fêrbûn, nimûne, mînak, hişyarî, zende, elamet, nîşan, îşaret, hûnawerî, fêre, elawet, fêrkirin

text: Hatin ku em jê dest hilînHêj nagirin em îbretêPaşî wan xal û nîşanan

forms: ibret


rebî

forms: rebbî

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]: reb (xweda) + -î (-yê min)


verûtandî

glosses:
rûtkirî, pûrtikandî, verûçikandî, mû jê vekirî,
tişta/ê ku hatiye verûtandin

forms:
rûtandî
rûçikandî
rûtikandî
verûçandî
verûçikandî

etymology_text: verûtandin


verûçikandî

glosses:
rûtkirî, pûrtikandî, verûtandî, mû jê vekirî,
tişta/ê ku hatiye verûçikandin

forms:
rûtandî
rûçikandî
rûtikandî
verûçandî
verûtikandî

etymology_text: verûçikandin


perwerdigar

glosses: xweda, yezdan, îlah, reb, afirmend, Ellah

forms:
perwerdegar
perwerdîgar

الله

roman: allāh


med

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

text: Deryayê 'işqê qaf û qafPeyweste têtin cezr û medHusna munezzeh bê misal

etymology_text:
Ji yewnaniya kevnar Μῆδος (Mêdos), bi etîmolojiya gelêrî têkildarî Mêdea hatiye kirin ku keça Helios e di mîtolojiya yewnanî de. Peyva resen "Mad" e, ku di farisiyakevnar de wek 𐎶𐎠𐎭(Made) hatiye qeydkirin. Reng e ku i pêş-îranîkî "médyeh"(di navber de), bi maneya ku welatê di navendê de, anku maneya resen navê deverek bû û ne gel bixwe. Ji pêş-hindû-îranî "mádyas" ji pêş-hindû-ewropî "médʰyos" ku makepeyva hevpar a hemû zimanên hindû-ewropî ye ji bo ku bibêjin "navber". Bide ber faris.
Mad îro di kurdî de di peyva "kurdMANC" de maye, anku kurdiya wê "manc" e.


med

text: I'm in med school.

etymology_text: Kurtkirin.


med

glosses: Derman, xisûsen dermanên psîkoaktîv yên bi reçeteyê nivîsandî.

text: He's been very strange. I wonder if he's not been taking his meds.


rus

forms:
hurus
hûris
uris
ûris
ûriz
rûs


rus

text: Rus malı.


aborînasî

glosses: pisporiya di warê aboriyê de, karê aborînasan

forms:
aborîzanî
aborîvanî

etymology_text: Ji aborînas + -î

ეკონომიკა

roman: eḳonomiḳa

ipa: /ɑːboːɾiːnɑːˈsiː/

hyphenation: a·bo·rî·na·sî


Xwedê dan

glosses: hatin dinyayê, welidîn, ji dayik bûn, çavên xwe li jiyanê vekirin, dest bi jiyanê kirin

glosses: zan, bûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
Xudê dan
Xwidê dan

etymology_text: Ji Xwedê + dan.

ipa: /xʷɛˈdeː dɑːn/

hyphenation: Xwe·dê dan


çavên xwe li jiyanê vekirin

glosses: hatin dinyayê, welidîn, zan, ji dayik bûn, Xwedê dan, dest bi jiyanê kirin

etymology_text: Ji çavên + xwe + li + jiyan + -ê+ vekirin

ipa: /t͡ʃɑːˈveːn xʷɛ lɪ ʒɪjɑːˈneː vɛkɪˈɾɪn/

hyphenation: ça·vên xwe li ji·ya·nê ve·ki·rin


ebes

glosses:
tewş, eletewş, bêmifa, bêwec, bêsûd, bêkêr, bêfêde, bêkelk, bêfeyde
 tişta/ê mifa jê nîne yan nabe

text:
Da di seyra işqê bê dilber neçî,
Lê dibit seyra te bê dilber ebes.

ref: Melayê Cizîrî

forms:
ebestir (comparative)
herî ebes (superlative)
ebestirîn (superlative)
abes


kapîtalîzm

glosses: Pergala aborî ya li gor bazarê serbest û bêyî kontrola dewletê.

forms: qapîtalîzm

etymology_text: Ji fransî capitalisme.

পুঁজিবাদ

roman: pũzibad

капіталі́зм

roman: kapitalízm

পুঁজিবাদ

roman: pũjibad

капитали́зъм

roman: kapitalízǎm

資本主義

roman: zi¹ bun² zyu² ji³

資本主義

roman: zīběnzhǔyì

رَأْسْمَالِيَّة

roman: raʾsmāliyya

կապիտալիզմ

roman: kapitalizm

դրամատիրություն

roman: dramatirutʻyun

سرمایهداری

roman: sarmâye-dâri

کپیتالیسم

roman: kapitâlism

კაპიტალიზმი

roman: ḳaṗiṭalizmi

पूंजीवाद

roman: pūñjīvād

ධනවාදය

roman: dhanawādaya

자본주의

roman: jabonjuui

ທຶນນິຍົມ

roman: thưn ni nyom

ລັດທິນາຍທຶນ

roman: lat thi nāi thưn

капитали́зам

roman: kapitalízam

മുതലാളിത്തം

roman: mutalāḷittaṃ

भांडवलशाही

roman: bhāṇḍvalśāhī

کاپيتاليزم

roman: kāрitlízm

سرمايه داري

roman: sarmāya dārí

پانګوالي

roman: pāngwālí

сармоядорӣ

roman: sarmoyadorī

పెట్టుబడిదారీ

roman: peṭṭubaḍidārī

མ་རྩའི་རིང་ལུགས

roman: ma rtsa'i ring lugs

سرمایہ داری

roman: sarmāya dārī

سَرْمایَہ دارانَہ نظام

roman: sarmāya dārāna nizām

មូលធននិយម

roman: multhônnĭymô

លទ្ធិមូលធននិយម

roman: lôtthĭmulthônnĭymô

κεφαλαιοκρατία

roman: kefalaiokratía

καπιταλισμός

roman: kapitalismós


xelîf

glosses: serokê misilmanan, paşhatiyên Mihemed-pêxemberî

text: B' işqa dîn û sinnetêŞêxê serdarê xelîfanNazik û ciwan letîfan

forms:
خەلیفە
xelîfe
xilf

халиф

roman: xalif

خلیفہ

roman: xlefh

ipa: /xɛˈliːf/

hyphenation: xe·lîf


nerehet

glosses: ne rehet, ne aram, bêhizûr, ne hêwir, bêistiqrar, ne hêmin

forms:
nerehettir (comparative)
herî nerehet (superlative)
nerehettirîn (superlative)
nerihet

etymology_text: Ji ne- + rehet.

ipa: /nɛɾɛˈhɛt/

hyphenation: ne·re·het


bêhizûr

glosses: ne rehet, ne aram, nerehet, ne hêwir, bêistiqrar, ne hêmin

forms:
bêhizûrtir (comparative)
herî bêhizûr (superlative)
bêhizûrtirîn (superlative)
bêhuzûr

etymology_text: Ji bê- + hizûr.


bêistiqrar

glosses: ne rehet, ne aram, nerehet, ne hêwir, bêhizûr, ne hêmin

forms:
bêistiqrartir (comparative)
herî bêistiqrar (superlative)
bêistiqrartirîn (superlative)
bêistîqrar
bêîstiqrar
bêîstîqrar

etymology_text: Ji bê- + istiqrar.


bêreng

glosses:
ne rengîn, ne bireng, ne rengdar, ne rengdayî, tişta/ê ku ti reng lê nînin,
tişta/ê ku ji hemû rengan bêpar e

forms:
bêrengtir (comparative)
herî bêreng (superlative)
bêrengtirîn (superlative)

etymology_text: Ji bê- + reng.


-çî

pos: suffix

pos_title: Paşgir

forms: -cî

etymology_text: Ji tirkî -çi. Heman paşgir herwiha ketiye soranî û farisî jî.


johto

glosses: serkêşî, birêveberî, serdarî, serokatî, rêberî, lîderî, pêşewatî, pêşengî, riyaset


yönetim

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-yönetim.wav


leadership

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-leadership.wav


sopimus

glosses: peyman, lihevkirin, rêkeftin, pêkhatin, eqd, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl


agreement

glosses: peyman, lihevkirin, rêkeftin, girêbest, hevbest, pêkhatin, eqd, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-agreement.wav


contract

glosses: girêbest, peyman, peymanname, rêkewtinname, rêketinname lihevkirin, rêkeftin, pêkhatin, eqd, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl

audio: en-uk-contract (noun).ogg

audio: en-uk-contract (verb).ogg


contract

glosses: peyman danîn, bi kesekî re peyman îmze kirin


pact

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-pact.wav


convention

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-convention.wav


convention

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-convention.wav


deal

glosses: peyman, miamele, lihevkirin, rêkeftin, pêkhatin, eqd, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-deal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-deal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-deal.wav


deal

glosses: gir, girik (devera ji derdorên xwe bilindtir)


mukavele

glosses: peyman, lihevkirin, rêkeftin, pêkhatin, eqd, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl, miqawele


miqawele

forms:
miqawile
miqawle
muqawele
muqawile
muqawle

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]: mi- + qewl + -e


rêkeftin

glosses: Gihaştin yek biryarê yan yek dîtinê, hevraman bûn, peyman danîn, li hev kirin, pêk hatin

text: Li 2012 dê kar pê hête kirin û mûçe dê zêdebin, çunke hemû cihên biryarê mîna wezareta darayî û civata nûneran û hukmeta navendî jî rêkeftîne û digelin ku ev çende bihête kirin.

ref: Biryare mûçeyê hemû fermanberên Îraqê û herêmê li sala 2012 bihête zêdekirin, 2011-08-03; .rojnamawar.com

forms:
birêkketin
birêkkeftin
birêkeftin
birêkevtin
birêkkevtin
rêketin
rêkevtin
rêkkeftin
rêkkevtin

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /reːkɛfˈtɪn/

hyphenation: rê·kef·tin


rêkeftin

glosses: peyman, lihevkirin, pêkhatin, eqd, wek yek, pakt, mitabeqet, miwafeqet, kontrat, tifaq, itifaq, miwahede, qewl, miqawele


mati

audio: LL-Q9240 (ind)-Xbypass-mati.wav


mati

audio: LL-Q33549 (jav)-Tetheow-mati.wav

audio: LL-Q33549 (jav)-Dewinta88-mati.wav

audio: LL-Q33549 (jav)-Kanzcech-mati.wav

audio: LL-Q33549 (jav)-Sssugarette-mati.wav


mati

audio: LL-Q9063 (slv)-Zupanurska-mati.wav


mîrkut

glosses: Amûrek mîna bivirî ye lê serikê wî ne tûj e û bo kutana tiştan tê bikaranîn.

forms:
میركوت
mîrkutik
mîrkutk
mîrqut
mîrqutik
mîrqutk
mîkut
sîrkut
sîrkutik

киянка

roman: kijanka

ipa: /miːɾˈkʊt/

hyphenation: mîr·kut


mîrkutik

glosses:
pirzikên sor yên carekê di jiyanê de hema bêje li her kesî tên
(bi taybetî di dema zarokiyê de)

forms:
mîrkutok
mîrxiçk
mîrhêçk
sorik


lêbok

glosses: hîlebaz, xapîner, xapînok, sixtekar, cembaz, durû, şalûz, şatir, şeytan, derewîn, virrek, ne rastgo, ne wefadar

glosses: kone, fêlbaz, cambaz, minafiq, qurnaz, mizewir, derewker^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
lêboktir (comparative)
herî lêbok (superlative)
lêboktirîn (superlative)
lêhbok
lihbok

etymology_text: Ji lêb + -ok

مُهَرَّج

roman: muharraj


tarûmar

glosses:
xirabe, hilweşandî, ruxandî, xopan, wêran, xirabkirî, xirabbûyî, kavil, herifî,
 tiştê ku pûçbûyî an jî bûye parçe parçe û jinavçûyîye

forms:
tarûmartir (comparative)
herî tarûmar (superlative)
tarûmartirîn (superlative)
تارومار
taromar

notes:
tarûmar bûn
tarûmar kirin
tarûmarbûn
tarûmarkirin
tarûmarbûyî
tarûmarkirî


kapîtalîst

glosses: sermayedar, alîgirê/a kapîtalîzmê, kesa/ê ku kapîtalîzmê dixwaze

forms: qapîtalîst

etymology_text: Ji kapîtal + -îst.


fingernail

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-fingernail.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-fingernail.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-fingernail.wav


mate

glosses: heval, dost, hevrê, birader (piraniya caran ji bo kesên eynî regez re tê gotin)

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-mate.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-mate.wav


note

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-note.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-note.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-note.wav


mik

audio: LL-Q8748 (sqi)-Arianit-mik.wav


samideano

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-samideano.wav


teman

audio: LL-Q9240 (ind)-Xbypass-teman.wav


buss

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-buss.wav


друг

audio: LL-Q7737 (rus)-Tatiana Kerbush-друг.wav


przyjaciel

audio: LL-Q809 (pol)-Olaf-przyjaciel.wav


venn

audio: LL-Q9043 (nor)-EdoAug-venn.wav


kawan

audio: LL-Q9240 (ind)-Xbypass-kawan.wav


correligionário

glosses: hevdîn, hevol, kesên ku dînê wan eynî ye


foame

audio: LL-Q7913 (ron)-Filosoful-foame.wav


famine

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-famine.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-famine.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-famine.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-famine.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-famine.wav


Dêrik

glosses: Bajarek e li parêzgeha Mêrdînê li Bakurê Kurdistanê.

glosses: {{#tag:maplink|[{"features": [{"geometry": {"coordinates": [42.393, 39.123], "type": "Point"}, "properties": {"marker-color": "208020", "marker-size": "small", "marker-symbol": "circle", "title": "Point1"}, "type": "Feature"}], "type": "FeatureCollection"}]|text="(Gund)"|zoom="9"}} Gundeke li Bakûrê Kurdistanê ye bi girêdayî navçeya Milazgirê ye.

forms: Dêrk

etymology_text: Ji dêr + -ik.


unîform

glosses: cilên fermî, cilên pîşeyî, sercilên mîna hev yên ku bo hemû kesên ji pîşeyekê eynî ne

text: Wezareta xwendina bilind û lêkolînên zanistî ya hukumeta Kurdistana federe biryar daye û ketiye nav amadeyiyên tesbîtkirina unîformayekê ji bo şagirdên unîversîteyên Kurdistanê.

ref: Netkurd.com, 4/2007

glosses: homojenî, tiştên ku hemû mîna hev in yan ji heman cûnî yan şiklî ne

forms: unîforma

etymology_text: Ji îngilîzî uniform.

форма

roman: forma


mezende

text: Jêderekî ji wezareta petrola Iraqê ragihand ku reservekî pirr ji petrolê li deverên rojavayê Iraqê û li herêma Kurdistanê heye. Ew reserv weha dihê mezendekirin (texmînkirin) ku yê li rojava sed (100) milyar bermîl (varîl) e û yê li herêma Kurdistanê çil û pênc (45) milyar varîl e.

ref: Peyamner.com, 4/2007


rezerv

forms: reserv

ipa: /rɛˈzɛɾv/

hyphenation: re·zerv


virek

glosses: derewker, derewîn, hîlebaz, lêbok, sixtekar, şalûz, cembaz, derewîn, durû, ne rastgo, ne wefadar, minafiq

forms: virrek

etymology_text: Ji vir + -ek.


derewker

forms:
دەرەوکەر
direwker
drewker

etymology_text: Ji derew + -ker.

амцҳәаҩ

roman: āmcḥwāʿ°

јалганчак

roman: ǰalgančak

ܟܕܒܐ

roman: kaddāḇā

ܟܕܒܬܐ

roman: kaddāḇtā

ܕܓܠܐ

roman: daggālā

ܕܓܠܬܐ

roman: daggāltā

алдаҡсы

roman: aldaqsï

ілгу́н

roman: ilhún

ілгу́нья

roman: ilhúnʹja

браху́н

roman: braxún

браху́ха

roman: braxúxa

хлус

roman: xlus

хлусе́лька

roman: xlusjélʹka

враль

roman: vralʹ

মিথ্যাবাদী

roman: mitthabadi

বেইমান

roman: beiman

কাজেব

roman: kajeb

лъже́ц

roman: lǎžéc

лъжки́ня

roman: lǎžkínja

лъ́жльо

roman: lǎ́žljo

ᎦᏰᎪᎩ

roman: gayegogi

說謊者

roman: shuōhuǎngzhě

كَاذِب

roman: kāḏib

كَاذِبَة

roman: kāḏiba

كَذَّاب

roman: kaḏḏāb

كَذَّابَة

roman: kaḏḏāba

كَذُوب

roman: kaḏūb

كَذُوبَة

roman: kaḏūba

كداب

roman: kaddāb

نَصَّاب

roman: naṣṣāb

بَكَّاش

roman: bakkāš

ստախոս

roman: staxos

սուտասան

roman: sutasan

խաբեբա

roman: xabeba

өлэк

roman: ölək

دروغگو

roman: doruğgu

دروزن

roman: doruzan

𐌻𐌹𐌿𐌲𐌽𐌾𐌰

roman: liugnja

მატყუარა

roman: maṭq̇uara

झूठा

roman: jhūṭhā

שקרן / שַׁקְרָן

roman: shakrán

שקרנית \ שַׁקְרָנִית

roman: shakranít

калпычы

roman: kalpıçı

жалганчы

roman: calgançı

거짓말쟁이

roman: geojinmaljaeng-i

ຄົນຂີ້ຕົວະ

roman: khon khī tua

ຄົນຕົວະ

roman: khon tua

ຄົນໂກຫົກ

roman: khon kō hok

ຂີ້ຕົວະ

roman: khī tua

ຂີ້ລ່າຽ

roman: khī lāi

лажго

roman: lažgo

лажга

roman: lažga

лажливец

roman: lažlivec

лажливка

roman: lažlivka

лажач

roman: lažač

лажачка

roman: lažačka

худалч хүн

roman: hudalč hün

يالغانچى

roman: yalghanchi

жалғаншы

roman: jalğanşy

кәззап

roman: käzzap

өтірікші

roman: ötırıkşı

лгун

roman: lgun

лгу́нья

roman: lgúnʹja

лжец

roman: lžec

врун

roman: vrun

вру́нья

roman: vrúnʹja

обма́нщик

roman: obmánščik

обма́нщица

roman: obmánščica

вруни́шка

roman: vruníška

бреху́н

roman: brexún

бреху́нья

roman: brexúnʹja

брехло́

roman: brexló

трепло́

roman: trepló

пиздабо́л

roman: pizdaból

пиздаплёт

roman: pizdapljót

пизду́н

roman: pizdún

пизду́нья

roman: pizdúnʹja

дурӯғгӯй

roman: durüġgüy

каззоб

roman: kazzob

అబద్ధాలకోరు

roman: abaddhālakōru

ялганчы

roman: yalgançı

ཀྱག་རྗུན་ཤོད་མཁན

roman: kyag rjun shod mkhan

бреху́ха

roman: brexúxa

бреху́нка

roman: brexúnka

កំភរ

roman: kâmphôr

មនុស្សកុហក

roman: mônŭssâkŏhkâ

មនុស្សភរ

roman: mônŭssâphôr

អ្នកភរ

roman: ʼnâkâphrô

ליגנער

roman: ligner

שקרן

roman: shakren

כּזבֿן

roman: kazvn


rûmetdar

glosses: birûmet, bihadar, giranbiha, nirxdar, nirxgiran, binirx, birêz, rêzdar, ezbenî, nirxbilind, biqedir, bihagiran, biqîmet, hêja, hejî, jêhatî, berkeftî, binamûs

forms:
rûmetdartir (comparative)
herî rûmetdar (superlative)
rûmetdartirîn (superlative)
روومەتدار
rîmetdar
rwîmetdar

etymology_text: Ji rûmet + -dar.


bêhişî

text: Tîra wî li dil ketî te lê daEw darûyê bêhişî te pê daEw surme di çavê wî te kêşa

glosses: bêhayî, bêagahî, haynebûna ji xwe yan ji derdorên xwe

forms:
bêheşî
bêhoşî
bêhuşî
bêheşîtî
bêhişîtî
bêhoşîtî
bêhuşîtî
bêheştî
bêhiştî
bêhoştî
bêhuştî

etymology_text: Ji bêhiş + -î

ipa: /beːhɪˈʃiː/

hyphenation: bê·hi·şî


îndîs

glosses:
nîşan, elamet, nîşe, siroş, îşaret, nîşandek, nîşêt, hêma, mîmîk, danîşan, nîşandan, sînyal, marq, jest,
nîşandana yan diyarkirina bi destî yan bi rûyê xwe


dilsaf

glosses: dilpak, dilpaqij, ne niyetxirab, ne dexes, ne hesûd

glosses: cahil, naşî, xeşîm, ne hîlebaz, ne cembaz, ne gelac, ne kone

forms:
dilsaftir (comparative)
herî dilsaf (superlative)
dilsaftirîn (superlative)
دلساف
dilsafî

etymology_text: Ji dil + saf.


-wî

glosses: Paşgirek e ku pê navê hin dîn û mezheban ji navê rêberê wan tê çêkirin

glosses: Paşgirek e ku hin peyvên din pê tên çêkirin

forms:
-awî
-ewî

etymology_text: Ji erebî [Peyv?].


perî

text: Horî ku têk cema binPerî hem di wê gavêHemî ji reng çira bin

text:
Were zerî, were perî
 Were zerî, were perî
 Neko bihêyî min nebînî
 Paşî biheyî li min bigerî.

ref: Bilind Îbrahîm, stirana were zerî, were perî

forms:
پهری
perê
perrî

etymology_text: Ji zimanên îranî, hevreha soranî پهری (perî) (perî), farisî پری (perî), pehlewî perîk, avestayî perîka-, ji per- (ber, wek "li ber"), bi avestayî peyri-. Anku "perî: ya li ber, ya parêzvan". Herwiha bide ber îngilîzî fairy. Peri ya tirkî û endonezyayî, փերի (p’êrî) ya ermenî, ფერია (p’êrya) ya gurcî, пери (ferî) ya kirgîzî... ji zimanên îranî ne.

Фея

roman: Fjeja

Фея

roman: Feja

ფერია

roman: peria

페어리

roman: peeori

Самовила

roman: Samovila

Дию пәрие

roman: Diyu päriye

پریاں

roman: prīاṉ


perî

glosses: perde, kule, perdeya ku bûk û zava tê de dinivin, tore ya ku we dike ku ti kes mirovî nebîne

forms: پهری

etymology_text: Teşeya kurdîtir a perde, li gel ketina -d-ê piştî -r-ê û paşgirka -e > -î bûyî. Hevreha soranî پەردوو (perdû, “daringên bo sazkirina banan wek dar u pel u şiv”).


perî

pos_title: Formeke navdêrê

glosses: Rewşa çemandî ya yekjimar a binavkirî ya per

forms:
peran (masculine definite oblique plural)
perrî


sixtekar

glosses: Kesa/ê ku tiştan sixte dike, ne rastgo, ne wefadar.

forms:
saxtekar
sextekar
dexel

etymology_text: Ji sixte + -kar.


dexes

forms:
dexestir (comparative)
herî dexes (superlative)
dexestirîn (superlative)


tehlikeli

glosses: ziyandar, xeternak, talûke, xeter, tehlîke

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-tehlikeli.wav


tel

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-tel.wav


tel

glosses: tela avê ya wî alî.şebeş zeveş ji tela din jêke.

glosses: qam,bejn,drêjahî keça me îsal tel avêtiye.

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-tel.wav


milîter

forms:
milîtertir (comparative)
herî milîter (superlative)
milîtertirîn (superlative)
mîlîter


teferuat

text: Berhem Salihî ji Abdullah Gulî re behsa teferûatên konferansê û giringiya beşdarbûna dewleta Tirkiyeyê di konferansê de kir.

ref: Nefel.com, 4/2007

forms: teferûat

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


detay

glosses: hûrgilî, teferuat, kite, tiştên kit-kit, yek-bi-yek

forms:
detalî
dêtalî
dêtay

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]détail

ipa: /dɛˈtɑːj/


detay

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-detay.wav


lêgerr

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre lêger.


lêger

text: Peyre, hinga ku ode di ber çav re derbas dikirin, lêgerên me hatin ber mîrêkekê qametê

ref: Robert Louis Stevenson, (wergêr Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 62, ISBN 978-605-2246-80-1

glosses: kesa/ê ku karê wê / wî gerîna li îcadên nû û tiştên bo zanistê giring e

forms: lêgerr

etymology_text: lê gerîn

ipa: /leːˈɡɛɾ/

hyphenation: lê·ger


aqilmendî

glosses: hişmendî, bîrmendî, aqildarî, zihniyet, hişyarî, aqilmendbûn, biaqilbûn

glosses: biaqilî, aqildarbûn, jîrî, têgihiştin, hişmendbûn, feraset, aqil, hiş, mentalîte, hişyarbûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
ئاقلمهندی
aqilmendîtî
aqilmendtî
eqilmendî
eqilmendîtî
eqilmendtî

etymology_text: Ji aqilmend + -î.

ipa: /ɑːqɪlmɛnˈdiː/

hyphenation: a·qil·men·dî


aqildarî

glosses: hişmendî, aqilmendî, zihniyet, hişyarî, aqildarbûn, biaqilbûn

glosses: biaqilî, aqilmendbûn, jîrî, têgihiştin, hişmendbûn, feraset, aqil, hiş, mentalîte, hişyarbûn, haydarî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
عاقلداری
aqildarîtî
aqildartî
eqildarî
eqildarîtî
eqildartî

etymology_text: Ji aqildar + -î.

ipa: /ɑːqɪldɑːˈɾiː/

hyphenation: a·qil·da·rî


famatî

glosses: famabûn, têgihiştin, hişmendî, aqilmendî, zihniyet, hişyarî, aqildarbûn, biaqilbûn

glosses: jîrî, hiş, fam, aqil^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
fahmatî
fehmatî
fêmatî
fêhmatî
famayî
fahmayî
fehmayî
fêmayî
fêhmayî

etymology_text: Ji fama + -tî.


sanahîtî

glosses:
hêsanî, sehlî, ne zehmetî, ne dijwarî,
sanahîbûn anku hêsanbûn

forms: sanayîtî

etymology_text: Ji sanahî + -tî.


sehlî

glosses:
hêsanî, sanahîtî, ne zehmetî, ne dijwarî,
sehlbûn anku hêsanbûn anku sanahîbûn

forms:
sehlîtî
sehiltî

etymology_text: Ji sehl + -î


asêtî

glosses: asêbûn, zorî, dijwarî, astengî, zehmetî, tundî

glosses: tund, tûjî, şidet^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji asê + -tî.

ipa: /ɑːseːˈtiː/

hyphenation: a·sê·tî


sekinî

glosses: rawestî, neliv, bêlebat, sekinandî, tişta/ê ku sekiniye

text: 147. Bûn eqiran herdû nezer148. Sekinî palda şibakêSahibşeml û siwakê

glosses: rawestandî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: sekiniyayî

etymology_text: sekinîn


rawestî

glosses: sekinî, neliv, bêlebat, sekinandî, rawestandî, tişta/ê ku rawestiye

forms:
rawestiyayî
rawistî
rawistiyayî

etymology_text: rawestîn


iftixar

glosses: serbilindbûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
îftixar
îftîxar


şanazî

glosses:
serfirazî, serbilindî, iftixar,
kêfxweşbûn yan razîbûn ji ber biserketinê yan kirina karek qenc

forms:
شانازی
şahnazî
şehnazî

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


jê girtin

glosses: ji ber girtin, kopî kirin, texlîd kirin, lasa kirin

glosses: bijartin, palandin, palaftin, ji hev cuda kirin

forms:
jê digirim (present)
jê digirî (present)
jê digire (present)
jê digirin (present)
jê bigire (imperative singular)
jê bigirin (imperative plural)
jê girt (past)
jê girt (past)
jê girt (past)
jê girt (past)
jê –gir– (root present)
jê –girt– (root past)
ez jê digirim (indicative present positive)
ez jê nagirim (indicative present negative)
min jê girt (indicative past positive)
min jê negirt (indicative past negative)
tu jê digirî (indicative present positive)
tu jê nagirî (indicative present negative)
te jê girt (indicative past positive)
te jê negirt (indicative past negative)
ew jê digire (indicative present positive)
ew jê nagire (indicative present negative)
wê/wî jê girt (indicative past positive)
wê/wî jê negirt (indicative past negative)
em jê digirin (indicative present positive)
em jê nagirin (indicative present negative)
me jê girt (indicative past positive)
me jê negirt (indicative past negative)
hûn jê digirin (indicative present positive)
hûn jê nagirin (indicative present negative)
we jê girt (indicative past positive)
we jê negirt (indicative past negative)
ew jê digirin (indicative present positive)
ew jê nagirin (indicative present negative)
wan jê girt (indicative past positive)
wan jê negirt (indicative past negative)
min jê digirt (imperfect positive)
min jê nedigirt (imperfect negative)
min jê girtibû (positive)
min jê negirtibû (negative)
te jê digirt (imperfect positive)
te jê nedigirt (imperfect negative)
te jê girtibû (positive)
te jê negirtibû (negative)
wê/wî jê digirt (imperfect positive)
wê/wî jê nedigirt (imperfect negative)
wê/wî jê girtibû (positive)
wê/wî jê negirtibû (negative)
me jê digirt (imperfect positive)
me jê nedigirt (imperfect negative)
me jê girtibû (positive)
me jê negirtibû (negative)
we jê digirt (imperfect positive)
we jê nedigirt (imperfect negative)
we jê girtibû (positive)
we jê negirtibû (negative)
wan jê digirt (imperfect positive)
wan jê nedigirt (imperfect negative)
wan jê girtibû (positive)
wan jê negirtibû (negative)
ez ê jê bigirim (future positive)
ez ê jê negirim (future negative)
minê jê girtibe (future perfect positive)
minê jê negirtibe (future perfect negative)
tu yê jê bigirî (future positive)
tu yê jê negirî (future negative)
teyê jê girtibe (future perfect positive)
teyê jê negirtibe (future perfect negative)
ew ê jê bigire (future positive)
ew ê jê negire (future negative)
wê/wîyê jê girtibe (future perfect positive)
wê/wîyê jê negirtibe (future perfect negative)
em ê jê bigirin (future positive)
em ê jê negirin (future negative)
meyê jê girtibe (future perfect positive)
meyê jê negirtibe (future perfect negative)
hûn ê jê bigirin (future positive)
hûn ê jê negirin (future negative)
weyê jê girtibe (future perfect positive)
weyê jê negirtibe (future perfect negative)
ew ê jê bigirin (future positive)
ew ê jê negirin (future negative)
wanê jê girtibe (future perfect positive)
wanê jê negirtibe (future perfect negative)
min jê girtiye (perfect positive)
min jê negirtiye (perfect negative)
min jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te jê girtiye (perfect positive)
te jê negirtiye (perfect negative)
te jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî jê girtiye (perfect positive)
wê/wî jê negirtiye (perfect negative)
wê/wî jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me jê girtiye (perfect positive)
me jê negirtiye (perfect negative)
me jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we jê girtiye (perfect positive)
we jê negirtiye (perfect negative)
we jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan jê girtiye (perfect positive)
wan jê negirtiye (perfect negative)
wan jê girtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan jê negirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez jê bigirim (present subjunctive positive)
(bila) ez jê negirim (present subjunctive negative)
(bila) min jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu jê bigirî (present subjunctive positive)
(bila) tu jê negirî (present subjunctive negative)
(bila) te jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew jê bigire (present subjunctive positive)
(bila) ew jê negire (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em jê bigirin (present subjunctive positive)
(bila) em jê negirin (present subjunctive negative)
(bila) me jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn jê bigirin (present subjunctive positive)
(bila) hûn jê negirin (present subjunctive negative)
(bila) we jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew jê bigirin (present subjunctive positive)
(bila) ew jê negirin (present subjunctive negative)
(bila) wan jê girtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan jê negirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) min jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) min jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) te jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) te jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) me jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) me jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) we jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) we jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan jê bigirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan jê negirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan jê girtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan jê negirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê jê bigirta (present conditional positive)
minê jê negirta (present conditional negative)
minê jê girtibûya (preterite conditional positive)
minê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
teyê jê bigirta (present conditional positive)
teyê jê negirta (present conditional negative)
teyê jê girtibûya (preterite conditional positive)
teyê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê jê bigirta (present conditional positive)
wê/wîyê jê negirta (present conditional negative)
wê/wîyê jê girtibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
meyê jê bigirta (present conditional positive)
meyê jê negirta (present conditional negative)
meyê jê girtibûya (preterite conditional positive)
meyê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
weyê jê bigirta (present conditional positive)
weyê jê negirta (present conditional negative)
weyê jê girtibûya (preterite conditional positive)
weyê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
wanê jê bigirta (present conditional positive)
wanê jê negirta (present conditional negative)
wanê jê girtibûya (preterite conditional positive)
wanê jê negirtibûya (preterite conditional negative)
(tu) jê bigire (imperative present positive)
(tu) jê negire (imperative present negative)
(hûn) jê bigirin (imperative present positive)
(hûn) jê negirin (imperative present negative)

etymology_text: Ji jê + girtin.

ipa: /ʒeː ɡɪɾˈtɪn/

hyphenation: jê gir·tin


jêgirtin

glosses:
jêwergiran, îqtibas
 parçeyek nivîsê yê ku ji nivîseke nivîskarek din hatiye wergirtin, neqlkirin.


lasa

glosses:
texlîd, çavlêkirin, zarîkirin, zehrîvekirin, demelaske,
mîna kesekî yan tiştekî kirin, wek kesekî yan tiştekî kirin

forms: لاسا

etymology_text: Ji soranî

notes:
lasa kirin
lasakirin
lasakirî


bijandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin..

glosses: jê hez kirin, hebandin, dil ketinê, bûn aşiqê kesekî yan tiştekî

forms:
dibijînim (present)
dibijînî (present)
dibijîne (present)
dibijînin (present)
bibijîne (imperative singular)
bibijînin (imperative plural)
bijand (past)
bijand (past)
bijand (past)
bijand (past)
–bijîn– (root present)
–bijand– (root past)
ez dibijînim (indicative present positive)
ez nabijînim (indicative present negative)
min bijand (indicative past positive)
min nebijand (indicative past negative)
tu dibijînî (indicative present positive)
tu nabijînî (indicative present negative)
te bijand (indicative past positive)
te nebijand (indicative past negative)
ew dibijîne (indicative present positive)
ew nabijîne (indicative present negative)
wê/wî bijand (indicative past positive)
wê/wî nebijand (indicative past negative)
em dibijînin (indicative present positive)
em nabijînin (indicative present negative)
me bijand (indicative past positive)
me nebijand (indicative past negative)
hûn dibijînin (indicative present positive)
hûn nabijînin (indicative present negative)
we bijand (indicative past positive)
we nebijand (indicative past negative)
ew dibijînin (indicative present positive)
ew nabijînin (indicative present negative)
wan bijand (indicative past positive)
wan nebijand (indicative past negative)
min dibijand (imperfect positive)
min nedibijand (imperfect negative)
min bijandibû (positive)
min nebijandibû (negative)
te dibijand (imperfect positive)
te nedibijand (imperfect negative)
te bijandibû (positive)
te nebijandibû (negative)
wê/wî dibijand (imperfect positive)
wê/wî nedibijand (imperfect negative)
wê/wî bijandibû (positive)
wê/wî nebijandibû (negative)
me dibijand (imperfect positive)
me nedibijand (imperfect negative)
me bijandibû (positive)
me nebijandibû (negative)
we dibijand (imperfect positive)
we nedibijand (imperfect negative)
we bijandibû (positive)
we nebijandibû (negative)
wan dibijand (imperfect positive)
wan nedibijand (imperfect negative)
wan bijandibû (positive)
wan nebijandibû (negative)
ez ê bibijînim (future positive)
ez ê nebijînim (future negative)
minê bijandibe (future perfect positive)
minê nebijandibe (future perfect negative)
tu yê bibijînî (future positive)
tu yê nebijînî (future negative)
teyê bijandibe (future perfect positive)
teyê nebijandibe (future perfect negative)
ew ê bibijîne (future positive)
ew ê nebijîne (future negative)
wê/wîyê bijandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nebijandibe (future perfect negative)
em ê bibijînin (future positive)
em ê nebijînin (future negative)
meyê bijandibe (future perfect positive)
meyê nebijandibe (future perfect negative)
hûn ê bibijînin (future positive)
hûn ê nebijînin (future negative)
weyê bijandibe (future perfect positive)
weyê nebijandibe (future perfect negative)
ew ê bibijînin (future positive)
ew ê nebijînin (future negative)
wanê bijandibe (future perfect positive)
wanê nebijandibe (future perfect negative)
min bijandiye (perfect positive)
min nebijandiye (perfect negative)
min bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te bijandiye (perfect positive)
te nebijandiye (perfect negative)
te bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî bijandiye (perfect positive)
wê/wî nebijandiye (perfect negative)
wê/wî bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me bijandiye (perfect positive)
me nebijandiye (perfect negative)
me bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we bijandiye (perfect positive)
we nebijandiye (perfect negative)
we bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan bijandiye (perfect positive)
wan nebijandiye (perfect negative)
wan bijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nebijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bibijînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nebijînim (present subjunctive negative)
(bila) min bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bibijînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nebijînî (present subjunctive negative)
(bila) te bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bibijîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nebijîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bibijînin (present subjunctive positive)
(bila) em nebijînin (present subjunctive negative)
(bila) me bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bibijînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nebijînin (present subjunctive negative)
(bila) we bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bibijînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nebijînin (present subjunctive negative)
(bila) wan bijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nebijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bibijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nebijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan bijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nebijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bibijanda (present conditional positive)
minê nebijanda (present conditional negative)
minê bijandibûya (preterite conditional positive)
minê nebijandibûya (preterite conditional negative)
teyê bibijanda (present conditional positive)
teyê nebijanda (present conditional negative)
teyê bijandibûya (preterite conditional positive)
teyê nebijandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bibijanda (present conditional positive)
wê/wîyê nebijanda (present conditional negative)
wê/wîyê bijandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nebijandibûya (preterite conditional negative)
meyê bibijanda (present conditional positive)
meyê nebijanda (present conditional negative)
meyê bijandibûya (preterite conditional positive)
meyê nebijandibûya (preterite conditional negative)
weyê bibijanda (present conditional positive)
weyê nebijanda (present conditional negative)
weyê bijandibûya (preterite conditional positive)
weyê nebijandibûya (preterite conditional negative)
wanê bibijanda (present conditional positive)
wanê nebijanda (present conditional negative)
wanê bijandibûya (preterite conditional positive)
wanê nebijandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bibijîne (imperative present positive)
(tu) nebijîne (imperative present negative)
(hûn) bibijînin (imperative present positive)
(hûn) nebijînin (imperative present negative)
بژاندن
bijartin

ipa: /bɪʒɑːnˈdɪn/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-bijandin.wav

hyphenation: bi·jan·din


bijandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /bɪʒɑːnˈdɪn/


bênavbirr

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre bênavbir.


pêbawer

glosses: Kesa/ê yan tişta/ê ku baweriya mirovî pê tê.

forms:
pêbawertir (comparative)
herî pêbawer (superlative)
pêbawertirîn (superlative)
pêbahwer
pêbehwer
bêbawer

etymology_text: Ji pê (1) + bawer.

ipa: /peːbɑːˈwɛɾ/

hyphenation: pê·ba·wer


bireng

forms:
birengtir (comparative)
herî bireng (superlative)
birengtirîn (superlative)

etymology_text: Ji bi- + reng.


rengdar

forms:
rengdartir (comparative)
herî rengdar (superlative)
rengdartirîn (superlative)

etymology_text: Ji reng + -dar.

hyphenation: reng·dar


biheştî

glosses: cenetî, tişta/ê biheştê yan têkildarî wê

forms:
beheştî
behiştî
behuştî
behûştî
bihiştî
behuştî
bihuştî
bihûştî
buhuştî
buhûştî
beḧeştî
beḧiştî
beḧuştî
beḧûştî
biḧeştî
biḧiştî
biḧuştî
biḧûştî
buḧeştî
buḧiştî
buḧuştî
buḧûştî


rohingyayî

glosses: Zimanek hind-û-ewropî ye û li Miyanmarê tê peyivînê û nêzî çîtagonî ye.

etymology_text: Ji Rohingya + -yî.


xêrxwaz

glosses: kesa/ê ku dixwaze ku kesên din xêran bidinê

forms: xêrxwez

etymology_text: Ji xêr + -xwaz.

notes:
xêrxwaz bûn
xêrxwaz kirin
xêrxwazbûn
xêrxwazkirin
xêrxwazbûyî
xêrxwazkirî


di ber re

pos: prep

pos_title: Daçek

glosses: kirina tiştekî di heman demê de li gel ya tiştek din

text: Di ber re jî hizrên ku di serê wê de wekî zîroyan li hev geriyabûn dê nedihiştana li wî guhdarî bike.

ref: Mîran Janbar, Qolyeya Cécileê, Weşanxaneya Lîs, 2012, çapa 1em, r. 27, ISBN 9786054497010

forms:
د بەر رە
di ber ra
di ber ... ra
di ber ... re
di bin ... re
bi rû... de

etymology_text: di + ber + re


bêpare

glosses:
belaş, bêheq, mift, herwe, bi xorayî,
tişta/ê ne hewce ye bo bidestxistina wê / wî pare ango dirav ango pere bê dan

etymology_text: Ji bê- + pare.

бесплатно

roman: besplatno

даром

roman: darom

ipa: /beːpɑːˈɾɛ/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-bêpare.wav

hyphenation: bê·pa·re


free

glosses: belaş, herwe, herwa, muft, mift, bêpare, bêpûl

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-free.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-free.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-free.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-free.wav


bêheq

glosses: Bi xorayî, tişta/ê ne hewce ye bo bidestxistina wê / wî pare ango dirav ango pere bêt dan.

forms: neheq

etymology_text: Ji bê- + heq.


kostenlos

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-kostenlos.wav


gratuit

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-gratuit.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-gratuit.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-gratuit.wav


bedewa

forms:
bedewatir (comparative)
herî bedewa (superlative)
bedewatirîn (superlative)
bêdawa

etymology_text: Ji bê- + dawa.


frei

glosses: azad, serbest, berdayî, rizgar, xweser, serbixwe

audio: LL-Q188 (deu)-Poslovitch-frei.wav

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-frei.wav


va ye

forms:
ڤا یە
vaye
wa ye
waye

etymology_text: Ji va + ye.


dümbük

glosses: pêzeweng, qewad, qebrax, desnîk, godoş, astîk


azadîxwaz

glosses: kesa/ê ku doza azadiyê dike, kesa/ê ku azadiyê dixwaze

forms:
azadîxwaztir (comparative)
herî azadîxwaz (superlative)
azadîxwaztirîn (superlative)
azadîxwez

etymology_text: Ji azadî + -xwaz.


herrifî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre herifî.


hilweşiyayî

glosses:
kavil, xopan, xirabe, wêran, tarûmar, ruxiyayî, ruxandî, herifî, hilweşandî, herifandî, heraftî,
tişta/ê ku hatiye hilweşandin yan bi xwe hilweşiye

glosses: avahî, xirabkirî, xirabbûyî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
hilweşî
hilweşyayî

etymology_text: hilweşîn


ruxiyayî

glosses:
kavil, xopan, xirabe, wêran, tarûmar, hilweşiyayî, ruxandî, herifî, hilweşandî, herifandî, heraftî,
tişta/ê ku hatiye ruxandin yan bi xwe ruxiye

glosses: avahî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
ruxî
ruxyayî
rûxî
rûxiyayî
rûxyayî

etymology_text: ruxîn


herrifandî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre herifandî.


alojo

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-alojo.wav


alliage

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-alliage.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Eric.LEWIN-alliage.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-alliage.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-alliage.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Guilhelma-alliage.wav


alaşım

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-alaşım.wav

audio: LL-Q256 (tur)-UmutDevrim08-alaşım.wav


hợp kim

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hợp kim.wav


logam

audio: LL-Q9240 (ind)-Titanboo-logam.wav


-kujî

forms: -kujîtî

etymology_text: Ji -kuj + -î

-убиец

roman: -ubiec

殺

roman: shā

-کُشی

roman: -koši

-цид

roman: -cid

-уби́йство

roman: -ubíjstvo

־מאָרד

roman: -mord

-κτονία

roman: -ktonía


goştxwer

glosses: Mirova/ê yan ajelê/a ku goştî (ne tenê riwekan) dixwe.

glosses: sewalên ku debara jiyana wan tenê goşt e û nikarin biçêrin

forms:
goştxor
goştxur

etymology_text: Ji goşt + xwer.


出生

glosses: welidîn, ji dayik bûn, hatin dinyayê, zan, Xwedê dan, çavên xwe li jiyanê vekirin, dest bi jiyanê kirin


出生

glosses: ji dayik bûn, hatin dinyayê, welidîn, bûn

forms: chūshēng (romanization)

audio: LL-Q9192 (cmn)-CanonNi-出生.wav


出生

glosses: jidayikbûn, welidîn, hatin dinyayê, mîlad

forms: しゅっしょう, shusshō (romanization)


naître

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-naître.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-naître.wav


geboren

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-geboren.wav


enemy

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-enemy.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-enemy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-enemy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-enemy.wav


opponent

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-opponent.wav


مدرسه

forms: medrese (romanization)

audio: LL-Q9168 (fas)-Darafsh-مدرسه.wav


école

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-école.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-école.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-école.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-école.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-école.wav


בית ספר

audio: LL-Q9288 (heb)-Buffer-בית ספר.wav


scuola

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-scuola.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Happypheasant-scuola.wav


escola

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-escola.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-escola.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-escola.wav


escuela

audio: LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-escuela.wav


okul

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-okul.wav

audio: LL-Q256 (tur)-Basak-okul.wav


serfirazî

glosses: şanazî, serbilindî, iftixar, serbilindbûn, kêfxweşbûn ji ber biserketinê yan kirina karek qenc

forms: سەرفرازی

etymology_text: Ji serfiraz + -î.


serbilindî

glosses:
şanazî, serfirazî, iftixar, serbilindbûn,
kêfxweşbûn yan razîbûn ji ber biserketinê yan kirina karek qenc

glosses: biserketin^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
سهربلندی
serbilindîtî
serbilindtî
serblindî
serblindîtî
serblindtî

etymology_text: Ji serbilind + -î


pride

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-pride.wav


orgojlo

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-orgojlo.wav


ylpeys

glosses: pozbilindî, difinbilindî, kepîbilindî, lûtbilindî


fierté

audio: LL-Q150 (fra)-VictorDtmtc-fierté.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-fierté.wav


orgueil

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-orgueil.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-orgueil.wav


orgulho

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-orgulho.wav


pîlot

glosses:
firvan, firokevan, balafirvan, firînera/ê firokeyan,
kesa/ê ku firokeyan difirîne yan dizane bifirîne

etymology_text: Bi rêya îngilîzî [Peyv?] ji fransiya navîn pilot, pillot, ji îtalî pilota, piloto, herwiha kevntir pedotta, pedot(t)o.

πιλότος

roman: pilótos


murderer

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-murderer.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-murderer.wav


killer

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-killer.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-killer.wav


homicide

glosses: kuştin (kuştina mirovekê/î yan hin mirovan)


reaktion

glosses: bertek, reaksiyon, bersiv, cewab, welam, vebizav


reaction

glosses: karvedan, helwest, bertek, reaksiyon, bersiv, cewab, welam


reacció

audio: LL-Q7026 (cat)-Marvives-reacció.wav


reago

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-reago.wav


reakcio

audio: LL-Q143 (epo)-Golmore-reakcio.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-reakcio.wav


réaction

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-réaction.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-réaction.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Eihel-réaction.wav


reação

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-reação.wav


mox

forms:
mûx
max
mix
mîx

etymology_text: Ji erebî مخ (muxx), hevreha maltî moħħ, aramî ܡܘܚܐ (muxa), îbrî מוח (moax), ugarî 𐎎𐎈 (m-ḥ), eblayî 𒈬𒄷𒌝 ((mu-ḫu-um /muḫḫum/ [MU.HU.UM]), akadî 𒌋𒅗 (muḫḫu) [UGU = U.KA]... hemû ji proto-samî *muḫḫ-

мозг

roman: mozg

μεδούλι

roman: medoúli

ipa: /moːx/

hyphenation: mox


mox

glosses: mok, mak, dayik, dê, daye, navê jina pîroz ku zarokan tîne dinê û nişaneya xêr û bêrê ye

glosses: şaman, jina pîroz û pêşawa ji berzaxê xeber dide û pêşengiya klanê dike

glosses: Di dînê Zerdûştiyan de jina mele, jina feqî, jina axûnd û xoce

glosses: Di mîtolojiya arî de xwedawenda adanî û bereketê, berginda Kybele ye


xweristî

glosses:
siriştî, xwezayî, tebîî, natûrel,
têkildarî xweristê

forms:
خوەرستی
xoristî
xuristî

etymology_text: Ji xwerist + -î

αβίαστος

roman: avíastos


xwezayî

glosses:
siriştî, xweristî, tebîî, natûrel,
têkildarî xweristê

forms:
xozayî
xuzayî

etymology_text: Ji xweza + -yî

notes:
xwezayî bûn
xwezayî kirin
xwezayîbûn
xwezayîkirin
xwezayîbûyî
xwezayîkirî


tebîî

text: Hin padişeh in hinek wezîr inHindek ji teherruka tebî'îEw têne bi nuqteya rebî'î

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

forms:
tabîî
tabî'î
tebî'î

etymology_text: Ji erebî طَبِيعِيّ (ṭabīʿiyy), têkildarî tebîet.


natûrel

glosses:
siriştî, xwezayî, xweristî, tebîî,
têkildarî xweristê

forms:
natûreltir (comparative)
herî natûrel (superlative)
natûreltirîn (superlative)
natûral

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]naturel


natuurlik

glosses: siriştî, xwezayî, xweristî, tebîî, natûrel

audio: LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-natuurlik.wav


natürlich

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-natürlich.wav


natürlich

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


angeboren

glosses: zikmakî, siriştî, xwezayî, xweristî, tebîî, natûrel


naturel

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-naturel.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-naturel.wav


natural

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-natural.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-natural.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-natural.wav


natural

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-natural.wav


inbred

audio: LL-Q1860 (eng)-Persent101-inbred.wav


native

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-native.wav


kunnaskita

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-kunnaskita.wav


natuurlijk

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-natuurlijk.wav


gafanhoto

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-gafanhoto.wav


akrido

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-akrido.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Citoyenovice-akrido.wav


sauterelle

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-sauterelle.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Mecanautes-sauterelle.wav


baksteen

audio: LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-baksteen.wav


maó

audio: LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-maó.wav


briko

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-briko.wav


brique

audio: LL-Q150 (fra)-Lyokoï-brique.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-brique.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Ltrlg-brique.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-brique.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-brique.wav


tegelsten

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-tegelsten.wav


tijolo

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-tijolo.wav


later

glosses: derengtir, texîrtir, paşê, şûnde, dawiyê

text: two days later

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-later.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-later.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-later.wav


mattone

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-mattone.wav


לבנה

audio: LL-Q9288 (heb)-Uziel302-לבנה.wav


aria

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-aria.wav


wysie

glosses: deng, awaz, newa, melodî, selîqe, beste, arya

audio: LL-Q14196 (afr)-Anon1314-wysie.wav


Weise

forms: weise


melodia

audio: LL-Q5146 (por)-MedK1-melodia.wav


ària

audio: LL-Q7026 (cat)-Marvives-ària.wav


melodía

audio: LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-melodía.wav


melodio

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-melodio.wav


ario

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-ario.wav


mélodie

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-mélodie.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-mélodie.wav


blok

glosses:
libin, acûr, xişt, tuxle, kelpîç
qalibên ji herriyê yan çîmentoyê çêkirî yên ku li ser û li rex hev tên danîn û dîwar jê çêdibin

glosses: (devkî li Başûrê Kurdistanê) sed hezar dolar

forms: bilok

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

πλίνθος

roman: plínthos

τούβλο

roman: toúvlo

ipa: /bloːk/


blok

text: blok ders


arya

glosses:
awaz, melodî, newa, selîqe, beste,
dengê muzîk û strananBi taybetî di operayê de dê gotin

forms: ariya

etymology_text:
Ji îtalî [Peyv?]aria* Almanî: Arie → de, Melodie → de
* Îngilîzî:aria → en, melody → en
* Tirkî:aria → tr, melodi → tr
* Almanî:Arie → de, Melodie → de
* Îngilîzî:aria → en, melody → en
* Tirkî:aria → tr, melodi → tr

شاص

roman: šāṣ

شاق

roman: šāq

ماج

roman: māj

مار

roman: mār

هاج

roman: hāj

هاش

roman: hāš


ئا

pos: character

pos_title: Tîp

glosses: Yekemîn tîpa zimanê kurdî ye bi alfabeya kurdî-erebî.

forms:
ا
اـ


شاخ

text: تۆ لە کام بەفری شاخانیت؟

translation: Tu li kîjan berfa çîyayan î.

roman: To le kam befrî şaxan ît.


dox

text: Kêreke doxa wê textîn û devê wê ji mevredbûnê biçûk bûyî derxistibû...

ref: Mîran Janbar, Qolyeya Cécileê, Weşanxaneya Lîs, 2012, çapa 1em, r. 36, ISBN 9786054497010

glosses: Darê erebeya hespan an remorqa trektoran ku pê erebeyê di hespan girê didin, yek jî her du hespan ji hev vediqetînin.

ipa: /doːx/


dox

text: Kurdên Efrînê dibêjin "gêndî" yanî "ew" û "doxê silef" yanî "sara yekemîn".

ref: Rewan Atî di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser Rûnameyê, 12/2011


dox

text: Derbarey doxî nawxoy Iraq û hikumetî Malîkî’ş ewe, kobûnewe piştîwanî xoy bo serxistinî nexşe w pîlanî le gornanî şorişî çewaşey terorîstan, be hemû tuwanayek dûpat kirdewe w le em pênawe ş da, le gel tewawî hêze desturparêz u yasa çespênerekanî Iraq û serxistinî hikumetî hawbeşî layene beşdarekan le hikumet da, be manay tewawîy hikumetî hawbeş, le biriyar, deselat, raperandinî erkekan û labirdinî nîgeraniyekanî kabîneyekî kara w karame, Yekêtîy Nîştmanîy Kurdistan, le rêgey Hawpeymanîy Kurdistan û hêzekanî dîkey gorepaneke we, ziyatir le caran têdekoşê.

ref: Netkurd.com, 5/2007

forms: doxe


zikmakî

glosses:
binyatî, fitrî, bingehî, tişta/ê ku mirovî ji zanê ve heye,
tişta/ê ku dema mirov têt dinyayê li gel mirovî heye,
tişta/ê ku ne mirov piştî welidînê hîn bûye yan mirovî wergirtiye

forms: زکماکی

etymology_text: zik + mak + -î


bidestxistin

etymology_text: bi + dest + xistin

ipa: /bɪdɛstxɪsˈtɪn/

hyphenation: bi·dest·xis·tin


true

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-true.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-true.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-true.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-true.wav


mêrkuj

text: Ew mêrkujên sê bira kuştin hatin desteserkirin.

text: Konfederasyonacafan ji 54 eşîran pêk têt û her eşîrek digel serokeşîrê xwe û bi çadireka cida beşdarî karnevalê dibe. Gelek eşîrên ko berê mêrkujên hev bûn di vê karnevalê de tên cem hev û destê dostayetiyê û bratiyê dirêjî hev dikin.

ref: Nefel.com, 5/2007

etymology_text: Ji mêr + -kuj.


mirovkuj

glosses:
qatil, kujer, kujyar, mêrkuj,
 kesa/ê kesek yan hin kes kuştine

glosses: tişta/ê ku mirov dikare pê bimire, wek jehrê

forms:
merekuj
merîkuj
merivkuj
merovkuj
merdimkuj

etymology_text: Ji mirov + -kuj.


guherrandî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre guherandî.


serfiraz

glosses: Kesa/ê ku bi kar û kiryarên xwe yan yên kesek din razî ye û ne hewce ye ji ber wan şerm bike.

text:
ilmê me bibînitin rewacê
Ger dê hebûya me serfirazek
Sahibkeremek suxennewazek

forms:
serfiraztir (comparative)
herî serfiraz (superlative)
serfiraztirîn (superlative)
serferaz
serfîraz
serfraz

etymology_text: Ji farisî سرفراز (sarfarâz),^([çavkanî hewce ye]) ji سر (sar, “ser”) + فراز (farâz, “bilind”).

гордый

roman: gordyj


serbilind

forms:
serbilindtir (comparative)
herî serbilind (superlative)
serbilindtirîn (superlative)
serblind
pozbilind

etymology_text: Ji ser + bilind.

ғорур

roman: ğorur

го́рды

roman: hórdy

горд

roman: gord

ထည်

roman: htany

ᎤᏢᏉᏗ

roman: utlvquodi

自豪

roman: zi⁶ hou⁴

傲然

roman: àorán

驕傲

roman: jiāo'ào

فَخُور

roman: faḵūr

հպարտ

roman: hpart

սեգ

roman: seg

վսեմ

roman: vsem

سربلند

roman: sar-boland

سرافراز

roman: sar-afrâz

مغرور

roman: mağrur

𐌷𐌰𐌿𐌷𐌷𐌰𐌹𐍂𐍄𐍃

roman: hauhhairts

ამაყი

roman: amaq̇i

गर्व

roman: garva

גֵאֶה

roman: ge'e

сыймыктуу

roman: sıymıktuu

자랑스럽다

roman: jarangseureopda

ພູມໃຈ

roman: phūm chai

مەغرۇر

roman: meghrur

غۇرۇرلۇق

roman: ghururluq

көкірекшіл

roman: kökırekşıl

тәкаппар

roman: täkappar

го́рдый

roman: górdyj

гръдъ

roman: grŭdŭ

сарбаланд

roman: sarbaland

сарфароз

roman: sarfaroz

мағрур

roman: maġrur

го́рдий

roman: hórdyj

שטאָלץ

roman: shtolts

περήφανος

roman: perífanos


serberz

glosses:
serbilind, serfiraz, şanaz,
kesa/ê ku bi kar û kiryarên xwe yan yên kesek din razî ye û ne hewce ye ji ber wan şerm bike

glosses: serfiraz, şanaz^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
serberztir (comparative)
herî serberz (superlative)
serberztirîn (superlative)
serberiz

etymology_text: Ji ser + berz.

гордый

roman: gordyj


destekder

glosses: Kesa/ê ku destekê dide kesek din; tişta/ê ku alîkarî jê heye.

glosses: terefdar, parêzvan, palpişt^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji destek + -der.


ducanî

text: Ji ber berf û rewşa hewayê li navçeyên Tortim, Norgeh û Espîrê sibê 21ê Adarê perwedehî hat rawestandin herwiha astengdar û jinên ducanî ku di saziyên giştî de dixebitin jî sibê dikarin neçin ser kar.

ref: https://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/2003202218 https://web.archive.org/https://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/2003202218 arşîv, rudaw.net, 20.03.2022

forms:
ducanîtî
ducantî
dugiyanî
dugiyanîtî
dugiyantî

etymology_text: Ji ducan + -î

вагітність

roman: vahitnistʹ

hyphenation: du·ca·nî


avestayî

glosses: Zimanek îranî ye ku nivîsên pîroz yên zerdeştî pê hatine nivîsîn lê niha ew ziman miriye.

forms:
avestî
zendî
zend-avestayî
zend-avestî

etymology_text: Ji avesta + -yî.

ipa: /ɑːvɛstɑːˈjiː/

hyphenation: a·ves·ta·yî


evandî

glosses: xweşdivî, hezkirî, bijandî, dilber, berdilî, xoşewîst, hebîb

glosses: delalî, yar, dost^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: evandin


rojhilatî

glosses: Asyayî yan efrîqî, ne ewropî yan emerîkî.

forms:
rohelatî
rohilatî
rojhelatî

etymology_text: Ji rojhilat + -î

hyphenation: roj·hi·la·tî


malî

glosses: navmalî, endamê/a malê, her kesa/ê ji filan malê

forms: مالی

قاح

roman: qāḥ

hyphenation: ma·lî


malî

glosses: tişta/ê maliyetê yan malî yan têkildarî wan


zemzem

glosses: kaniyek e li heca Mekehê û misilman bawer dikin ku ava wê pîroz e û xêr e ku bêt vexwarin

text: Ji xwe ji berê de namûs bi Tirkan re kêm bû. Lê piştî ku Nataşayên Rûs qefle bi qefle hatin Tirkiyê û wek mêşên hingiv bajarên wan dagîr kirin, namûsa ku mabû jî li ber avê çû û yekcar bênamûs bûn. Êdî dîsko û lotikxanên wan bûne wek kerxane û garana serberdayî. Ji xwe li bajarên wek Antalya, Bodrûm û wekî din, êdî kesek çerxîyekî bi namûsê nade. Hema kê kê girt, kê li kê rast kir wek ava zemzem helal û serbest e.

ref: Lotikxane.com, 5/2007

etymology_text: Ji erebî زمزم (zemzem) ji lêkera زمزم (zemzeme, “bilqîn, bilq-bilqa avê jê hatin, xuşîna avê, xumxuma avê”) ji dengê onomatopoetîk.


çeçenî

etymology_text: Ji çeçen + -î

нохчийн

roman: noχčīn

車臣語

roman: Chēchén-yǔ

شيشان

roman: şîşan

چچنی

roman: çeçenî

ચેચેન

roman: chechen

צ'צ'נית

roman: chechenít

чеченонь

roman: čečenonʹ

чеченский

roman: čečénskij

чеченски

roman: čečenski

чеченська

roman: čečéns’ka


yaranî

glosses:
hevalî, dostanî, biraderî, kirîvtî, hogirî, hevrêtî, hevbendî, hevgirî,
yarbûn

etymology_text: Ji yar + -anî.

notes:
yaranî kirin
yaranîkirin
yaranîkirî


navdarî

glosses: meşhûrî, nasî, niyasî, nasdarî, popûlerî, navûdeng, binavûdengî, navdarbûn

glosses: nasîn, meşhûrbûn, bernasî, popûlerbûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
navdarîtî
navdartî

etymology_text: Ji navdar + -î


Aşûr

glosses: dewletek bû li Mezopotamyayê berî zayînê

forms:
Asûr
aşûra

آشُّور

roman: āššūr

Ասորեստան

roman: Asorestan

𐎠𐎰𐎢𐎼𐎠

roman: Aθura

آشور

roman: āšūr

亚述

roman: Yàshù

Ассирия

roman: Assirija

ܐܬܘܪ

roman: ʾĀṯūr

อัสซีเรีย

roman: àtseeriya

จักรวรรดิอัสซีเรีย

roman: jàkgràwàt àtseeriya

Ασσυρία

roman: Assyría


aşûra

glosses:
roja bibîranîna şehîdbûna Hisênê kurrê îmam Elî û neviyê Mihemed-pêxemberî
(rojek giring e li cem şîiyan)

forms: Aşûr

etymology_text: Ji erebî عاشوراء ('aşûrai) anku dehem ji ber ku ew roj dikeve 10ê mehamiheremê

ipa: /ɑːʃuːˈɾɑː/

hyphenation: a·şû·ra


Tokelaw

glosses: herêmek 3-giravî ye û ser bi Nû Zelendayê ve ye

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

Такелау

roman: Takjelau

Токелау

roman: Tokelau

토켈라우

roman: tokellau

Τοκελάου

roman: Tokeláou


tobî

glosses: Zimanekî awistronezî ye û bi taybetî li giravê Palaw tê peyivîn


nîwî

glosses: nîvî, ne tijî û ne jî vala, ne hemû lê ne tine jî

etymology_text: Ji nîw + -î.


nîwî

glosses: zimanek e ku li giravê Nîwe yê Nû Zelendayê tê peyivîn

forms: nîweyî


nîwî

glosses: rûniştvanê/a giravê Nîwe yê Nû Zelendayê


ævintýr

glosses: serpêhatî, macera, serguzeşt, avantûr, serenc


riwandayî

forms:
riwandî
ruwandayî
ruwandî
rwandayî
rwandî

etymology_text: Ji riwanda + -yî


riwandayî

glosses: Zimanek e ku bi taybetî li Riwandayê tê peyivîn.


Ruanda

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-Ruanda.wav


رواندا

audio: LL-Q13955 (ara)-Fjmustak-رواندا.wav


Ruando

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-Ruando.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-Ruando.wav


li ser

etymology_text: Ji li + ser.

тураһында

roman: turahïnda

উপর

roman: upôr

سر

roman: sar

မှာ

roman: hma

roman: hnai.

……上

roman: ... shàng

عَلَى

roman: ʿalā

على

roman: ʕala

վրա

roman: vra

ላዕለ

roman: laʿlä

روی

roman: ru-ye

بر

roman: bar

𐌰𐌽𐌰

roman: ana

-ზე

roman: -ze

... पर

roman: ... par

עַל

roman: al

үстүнө

roman: üstünö

үстүндө

roman: üstündö

...위에

roman: ...wie

ເທິງ

roman: thœng

ບົນ

roman: bon

дээр

roman: deer

bikááʼ

roman: bɪkʰáːʔ

ئۈستىدە

roman: üstide

پر

roman: për

باندې

roman: bânde

үстінде

roman: üstınde

ба

roman: ba

рӯи

roman: rüi

སྒང་ལ

roman: sgang la

នៅលើ

roman: nɨv ləə

אויף

roman: oyf

πάνω

roman: páno

σε

roman: se

ἐπί

roman: epí

ἐν

roman: en


bêaga

glosses:
bêhay, bêxeber,
kesa/ê ku hay ji xwe yan ji tiştekî nîne

text:
Pê agehe j' terbiyyetê
Şeyx aşiq e bêageh e
Qet hay ji halê me neh e

ref: Feqiyê Teyran,

forms:
bêagatir (comparative)
herî bêaga (superlative)
bêagatirîn (superlative)
bêagah
bêage
bêageh
bêagih

etymology_text: Ji bê- + aga.


avjen

glosses:
melevan, sovan, ajnîvan,
 kesa/ê ku ajniyê dizane,
kesa/ê ku dikare bi livandina dest û piyên xwe di avê de bilive bêyî ku bikeve binê avê

glosses: Kesa/ê ku pîşe yan mijûlahiya wê / wî avjenî ye.

etymology_text: Ji av + -jen.