kirmişandin

glosses: girtin, zeft kirin, pêçan, şidandin, niximandin

forms:
dikirmişînim (present)
dikirmişînî (present)
dikirmişîne (present)
dikirmişînin (present)
bikirmişîne (imperative singular)
bikirmişînin (imperative plural)
kirmişand (past)
kirmişand (past)
kirmişand (past)
kirmişand (past)
–kirmişîn– (root present)
–kirmişand– (root past)
ez dikirmişînim (indicative present positive)
ez nakirmişînim (indicative present negative)
min kirmişand (indicative past positive)
min nekirmişand (indicative past negative)
tu dikirmişînî (indicative present positive)
tu nakirmişînî (indicative present negative)
te kirmişand (indicative past positive)
te nekirmişand (indicative past negative)
ew dikirmişîne (indicative present positive)
ew nakirmişîne (indicative present negative)
wê/wî kirmişand (indicative past positive)
wê/wî nekirmişand (indicative past negative)
em dikirmişînin (indicative present positive)
em nakirmişînin (indicative present negative)
me kirmişand (indicative past positive)
me nekirmişand (indicative past negative)
hûn dikirmişînin (indicative present positive)
hûn nakirmişînin (indicative present negative)
we kirmişand (indicative past positive)
we nekirmişand (indicative past negative)
ew dikirmişînin (indicative present positive)
ew nakirmişînin (indicative present negative)
wan kirmişand (indicative past positive)
wan nekirmişand (indicative past negative)
min dikirmişand (imperfect positive)
min nedikirmişand (imperfect negative)
min kirmişandibû (positive)
min nekirmişandibû (negative)
te dikirmişand (imperfect positive)
te nedikirmişand (imperfect negative)
te kirmişandibû (positive)
te nekirmişandibû (negative)
wê/wî dikirmişand (imperfect positive)
wê/wî nedikirmişand (imperfect negative)
wê/wî kirmişandibû (positive)
wê/wî nekirmişandibû (negative)
me dikirmişand (imperfect positive)
me nedikirmişand (imperfect negative)
me kirmişandibû (positive)
me nekirmişandibû (negative)
we dikirmişand (imperfect positive)
we nedikirmişand (imperfect negative)
we kirmişandibû (positive)
we nekirmişandibû (negative)
wan dikirmişand (imperfect positive)
wan nedikirmişand (imperfect negative)
wan kirmişandibû (positive)
wan nekirmişandibû (negative)
ez ê bikirmişînim (future positive)
ez ê nekirmişînim (future negative)
minê kirmişandibe (future perfect positive)
minê nekirmişandibe (future perfect negative)
tu yê bikirmişînî (future positive)
tu yê nekirmişînî (future negative)
teyê kirmişandibe (future perfect positive)
teyê nekirmişandibe (future perfect negative)
ew ê bikirmişîne (future positive)
ew ê nekirmişîne (future negative)
wê/wîyê kirmişandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nekirmişandibe (future perfect negative)
em ê bikirmişînin (future positive)
em ê nekirmişînin (future negative)
meyê kirmişandibe (future perfect positive)
meyê nekirmişandibe (future perfect negative)
hûn ê bikirmişînin (future positive)
hûn ê nekirmişînin (future negative)
weyê kirmişandibe (future perfect positive)
weyê nekirmişandibe (future perfect negative)
ew ê bikirmişînin (future positive)
ew ê nekirmişînin (future negative)
wanê kirmişandibe (future perfect positive)
wanê nekirmişandibe (future perfect negative)
min kirmişandiye (perfect positive)
min nekirmişandiye (perfect negative)
min kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te kirmişandiye (perfect positive)
te nekirmişandiye (perfect negative)
te kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî kirmişandiye (perfect positive)
wê/wî nekirmişandiye (perfect negative)
wê/wî kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me kirmişandiye (perfect positive)
me nekirmişandiye (perfect negative)
me kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we kirmişandiye (perfect positive)
we nekirmişandiye (perfect negative)
we kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan kirmişandiye (perfect positive)
wan nekirmişandiye (perfect negative)
wan kirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nekirmişandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bikirmişînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nekirmişînim (present subjunctive negative)
(bila) min kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bikirmişînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nekirmişînî (present subjunctive negative)
(bila) te kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bikirmişîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nekirmişîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bikirmişînin (present subjunctive positive)
(bila) em nekirmişînin (present subjunctive negative)
(bila) me kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bikirmişînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nekirmişînin (present subjunctive negative)
(bila) we kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bikirmişînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nekirmişînin (present subjunctive negative)
(bila) wan kirmişandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nekirmişandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bikirmişanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nekirmişanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan kirmişandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nekirmişandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bikirmişanda (present conditional positive)
minê nekirmişanda (present conditional negative)
minê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
minê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
teyê bikirmişanda (present conditional positive)
teyê nekirmişanda (present conditional negative)
teyê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
teyê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bikirmişanda (present conditional positive)
wê/wîyê nekirmişanda (present conditional negative)
wê/wîyê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
meyê bikirmişanda (present conditional positive)
meyê nekirmişanda (present conditional negative)
meyê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
meyê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
weyê bikirmişanda (present conditional positive)
weyê nekirmişanda (present conditional negative)
weyê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
weyê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
wanê bikirmişanda (present conditional positive)
wanê nekirmişanda (present conditional negative)
wanê kirmişandibûya (preterite conditional positive)
wanê nekirmişandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bikirmişîne (imperative present positive)
(tu) nekirmişîne (imperative present negative)
(hûn) bikirmişînin (imperative present positive)
(hûn) nekirmişînin (imperative present negative)
کرمشاندن

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /kɪɾmɪʃɑːnˈdɪn/

hyphenation: kir·mi·şan·din


kirmişandin

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /kɪɾmɪʃɑːnˈdɪn/


kirmişîn

pos: verb

pos_title: Lêker

forms: کرمشین

ipa: /kɪɾmɪˈʃiːn/

hyphenation: kir·mi·şîn


kirmişîn

ipa: /kɪɾmɪˈʃiːn/


nestêl

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses:
bêwêne, bênimûne, tek, yekane, yekta, unîk,
tişta/ê ku ti tiştek din mîna wê / wî nîne

forms:
nestêltir (comparative)
herî nestêl (superlative)
nestêltirîn (superlative)
nestêle
nestêleh
nestêlih


arîstokrat

glosses:
malmezin, esilzade, xanedan, sergewer, zadegan, tovrind,
kesa/ê ji malbatek zengîn yan navdar,
endama/ê çîna bilind yan serdest ya civakê

text: Arîstokratên Kurd: Torin

ref: navê kitêbeke Rohat Alakom, sala 2003

etymology_text: Ji îngilîzî aristocrat, ji yûnanî [skrîpt hewce ye] (arîstos, “bijare, baştirîn”) + [skrîpt hewce ye] (kratos, “hêz, desthilat”)

аристократ

roman: aristokrat

благородник

roman: blagorodnik

аристократ

roman: arystokrat

αριστοκράτης

roman: aristokrátis


arîstokrat

glosses: kesa/ê ku bawer dike ku divê deshilat di destên kesên bijare de be, ne di destê hemû gel yan jî tenê kesekî de be

forms:
arîstokrattir (comparative)
herî arîstokrat (superlative)
arîstokrattirîn (superlative)


zadegan

glosses: Kesa/ê ji malbatek zengîn yan navdar, endama/ê çîna bilind yan serdest ya civakê.

text:
Ji destê zadegana gelê dîl giş aza bûn
Bi vê cejnê rêncberê cîhanê hemî şa bûn
Bi tîrêja Oktober gelek welat çirisîn
Ji rojava, rojhelat, hetanî Kûrya û Pekîn

ref: Qedrî Can, Zîndana Mezê 7/11/1960

etymology_text: Ji zade + -gan.

hyphenation: za·de·gan


mezra

text:
Dinê xelqno bi kê maye
Belê qenc e û mezra ye
Ji xêran ra Xwedê daye

ref: Feqiyê Teyran,

forms:
mezre
mezrik

etymology_text: Ji erebî مَزْرَعَة (mazraʿa, “bane, çewlik”).


wilax

glosses: hesp, hêstir û dewarên din yên lêsiwarbûnê

text:
Ax çendî dirêj e rê!
Wax çendî wêrek e wilax!
Ax mirin dê bigihe min
berî ez bigihim Córdobayê!

ref: Federico García Lorca (1898 - 1936): Córdoba, helbest, wergerrandin: Husein Muhammed, Kovara Mehname, hj. 80, 10/2006

forms: wulax

etymology_text: Hevreha soranî وڵاخ (wiłax), farisî اولاغ (olaẍ), belûçî لاغ (laẍ), لاخ (lax), hemû ji tirkî ulak yan zimanekî din yê tirkîkî, hevreha mongolî улага / улаган (ulaga / ulagan).


xeyalî

glosses: aşopî, fîktîf, berhemê xeyalan, ne rast, ne heyî

text: - Îro em hatine vê astê ku ew tiştên ku me diparast baş in lê xeyalî ne. Çimkî gelek xortên Kurd li ser navê Îslamê berê xwe dan piştgiriya Çeçenistanê, Filistinê, Bosniya-Herzegovîna, Afganistanê û gelek bindestên din ên misilman. Lê me ti caran nedît ku hereketên Dîndar ên Ereb, Tirk û Faris Kurdên bindest ji xwe re nekirine xem û ji bo doza wan tênekoşiyane. Bi hezaran Kurdên me tên girtin, kuştin lê ne di xema wan de ye.

ref: serokê Koma Diyaloga Dîcle û Firatê Mûhîtînê Batmanî, 7/2011

forms:
xiyalî
xiyarî

etymology_text: Ji xeyal + -î


boksîng

glosses:
kulmane, mistane, boksane,
werzişa ku tê de mirov mist û kulman li serûçavên dijberê xwe dide

etymology_text: Ji îngilîzî boxing, ji box (“kulm, mist, hutik”).

бокс

roman: boks

বক্সিং

roman: bôkśiṅ

လက်ဝှေ့

roman: lakhwe.

拳擊

roman: quánjī, quánjí

مُلَاكَمَة

roman: mulākama

բոքս

roman: bokʻs

բռնցքամարտ

roman: bṙncʻkʻamart

კრივი

roman: ḳrivi

बॉक्सिंग

roman: bŏksiṅg

אִגְרוּף

roman: igrof

බොක්සිං

roman: boksiṁ

권투

roman: gwontu

복싱

roman: boksing

มวยสากล

roman: muay săa-gon

ముష్టియుద్ధము

roman: muṣṭiyuddhamu

бокс

roman: boqs

مکے بازی

roman: mke bāzī

πυγμαχία

roman: pygmachía

μποξ

roman: box

πυγμαχία

roman: pugmakhía

ipa: /boːkˈsiːnɡ/


aşopî

glosses: Xeyalî, fîktîv, berhemê xeyalan, ne rast, ne heyî.

text: Me bi dizîkî hevdu li wê ayîngeha kevnar didît, rojên xwe yên hevbeş bi bîr dianîn, em ji rojên xwe yên hevdemî dipeyivîn, ji pêşerojê ditirsîn û hêdî hêdî me nihînên di kûratiyên dilên me de veşartî jî deranîn, em ji ber bextreşî û eziyeta em tê de xembar bûn û em tê dikoşîn ku bi hêvî û xwestekên aşopî xemên hevdu vebirevînin. Carinan em aş dibûn, me hêsirên xwe dipaqijandin û em dibişirîn, me ji bilî evînê her tişt ji bîra xwe dibir; me hevdu dihemêzand ta ku dilên me aram dibûn; paşî Selmayê lêva xwe ya bêgune danî ser eniya min û dilê min ji hal bir; dema ku wê gerdena xwe ya qerefîlî çemand, min bersiva maça wê da û gep û alekên wê yên tenik mîna tîrêjên tavê li berbanga spêdeyê geşe-sor bûn. Di bêdengiyê de me li dûr li qeraxa esman dinerî dema ku rojê bi avabûna xwe re ewr bi tîrêjên pirteqalî rengandin.

ref: Xelîl Cibran: Baskên Şkestî, roman, wergerrandin: Husein Muhammed, Weşanên Helwest, Stokholm, 2002

forms:
aşopîtir (comparative)
herî aşopî (superlative)
aşopîtirîn (superlative)

etymology_text: Ji aşop + -î


fîktîv

glosses: aşopî, xeyalî, berhemê xeyalan, ne rast, ne heyî

forms:
fîktîvtir (comparative)
herî fîktîv (superlative)
fîktîvtirîn (superlative)
fîktîf

etymology_text: Têkildarî fîksiyon


viyetnamî

forms: viyêtnamî

etymology_text: Ji viyetnam + -î

ቪትናምኛ

roman: vitnamña

Віетнамскай

roman: Vijetnamskaj

Віетнамская

roman: Vijetnamskaja

Виетнамски

roman: Vietnamski

Վիետնամերեն

roman: Vietnameren

ვიეტნამური

roman: vieṭnamuri

वियेतनामी

roman: viyetnāmī

베트남어

roman: beteunameo

Вьетнамонь

roman: Vʹjetnamonʹ

Вьетнам

roman: Vʹjetnam

Ветнам

roman: Vetnam

भियतनामी

roman: bhiyatanāmī

Вьетнамский

roman: Vʹjetnamskij

வியட்னாமீஸ்

roman: viyaṭṉāmīs

Вьетнам

roman: W’yetnam

ويتنامي

roman: vيtnāmي

в'єтнамська

roman: vʺjetnamsʹka

Βιετναμέζικα

roman: Vietnamézika


viyetnamî

glosses: tişta/ê Viyetnamê, viyetnamiyan yan zimanê wan


performans

glosses: Pêşkêşkirina berhemek hunerî wek şow yan şanoyê.

text: Xwedêgiravî Sîbelê di filmê "Vegera Malê" de performansek baş nîşan daye û rola xwe baş lîstiye.

ref: Lotikxane.com, 9/2006

glosses: bicihanîna karekî, kirina karekî, rewane, cir

etymology_text: Ji fransî performance.


hilbijêr

glosses: kesa/ê ku di hilbijartinan de mafê dengdanê heye

forms:
helbijêr
berbijar

etymology_text: hilbijartin

гласоподавател

roman: glasopodavatel

избирател

roman: izbiratel

선거인

roman: seon-geoin

избиратель

roman: izbiratelʹ

вибірник

roman: vybirnyk

виборець

roman: vyborecʹ

εκλέκτορασ

roman: ekléktoras

εκλογέας

roman: eklogéas


berbijar

glosses: Tiştên ku mirov dikare yekê yan hinekan jê bibijêre.

forms:
berbijartir (comparative)
herî berbijar (superlative)
berbijartirîn (superlative)
berbijêr
hilbijêr

etymology_text: Ji ber- + bijartin.

ipa: /bɛɾbɪˈʒɑːɾ/

hyphenation: ber·bi·jar


berbijar

glosses: Kesa/ê ku di hilbijartinan de dixwaze bêt bijartin û mirov dikare dengê xwe bidiyê.

кандидат

roman: kandidat

кандидатка

roman: kandidatka

מועמד

roman: mo'amad

ipa: /bɛɾbɪˈʒɑːɾ/


dengdan

forms: دهنگدان

etymology_text: Ji deng + dan.


deng dan

glosses: ray dan, di hilbijartinan de kesek yan tiştek helbijartin

forms: دهنگ دان

投票

sense: di hilbijartinan de

voter#French

roman: voter


anagram

glosses:
tevdeng,
peyvên ku ji heman herfan pêk hatine

text: Maç û çam anagram in. Roma û amor jî anagram in.

etymology_text: Ji yûnanî [Peyv?]ana- + -gram

анагра́ма

roman: anahráma

анагра́ма

roman: anagráma

جِنَاس نَاقِص

roman: jinās nāqiṣ

قَلْب

roman: qalb

անագրամա

roman: anagrama

واروواژه

roman: vâruvâže

वर्णविपर्यय

roman: varṇaviparyay

वर्णविपर्यास

roman: varṇaviparyās

애너그램

roman: aeneogeuraem

анаграм

roman: anagram

анагра́мма

roman: anagrámma

αναγραμματισμός

roman: anagrammatismós


anagram

glosses: guhartina peyhatiya tîpên peyivekê bo çêkirina peyivek nû, tîpên peyivê hosa diguhorin

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-anagram.wav


amor

text: Ew ehmed ji boyê xwe kiribûye kehya û her çi amor xisusa Huseyîn Axaye hebûye hemû di dest wî Ehmedê Faqî dane bûye.

ref: Mele Mehmûdê Bazîdî, Cami’eya Riseleyan û Hikayetan Bi Zimanê Kurmancî, Lîs, 2010, çapa 107em, r. 10, ISBN 978-605-5683-27-6

forms: amûr

etymology_text: Ji latînî


amor

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-amor.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-amor.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-amor.wav


bîseksuel

glosses: kesa/ê ku hez dike têkiliyên zayendî hem li gel mêran û hem jî li gel jinan hebin

forms:
bîseksueltir (comparative)
herî bîseksuel (superlative)
bîseksueltirîn (superlative)


sediqandin

glosses: tesdîq kirin, pesend kirin, belgandin, esehî kirin, piştrast kirin, misoger kirin, temîn kirin, kirin pêbawer

text: Neyse canim, îcar me xwest em ji Şebnem Schaffera Tirk re bêjin ku, “raporên doktorên Alman li cem me derbas nabin cîcîm! Bi rapor maporan keçkanî kifş nabe, tu karî dîsa perda xwe bide dirûtin, ew rehet e. Lê doktor û raporên saxlem li cem xebatkarên Lotikxanê ne. Heger birastî tu dixwazî keçkanîya xwe bisediqînî, were emê te “hûrik hûrik” saxtî bikin û raporekê wek a Krîterên Kopenhagenê ji te re îmze bikin û xelas!”

forms:
disediqînim (present)
disediqînî (present)
disediqîne (present)
disediqînin (present)
bisediqîne (imperative singular)
bisediqînin (imperative plural)
sediqand (past)
sediqand (past)
sediqand (past)
sediqand (past)
–sediqîn– (root present)
–sediqand– (root past)
ez disediqînim (indicative present positive)
ez nasediqînim (indicative present negative)
min sediqand (indicative past positive)
min nesediqand (indicative past negative)
tu disediqînî (indicative present positive)
tu nasediqînî (indicative present negative)
te sediqand (indicative past positive)
te nesediqand (indicative past negative)
ew disediqîne (indicative present positive)
ew nasediqîne (indicative present negative)
wê/wî sediqand (indicative past positive)
wê/wî nesediqand (indicative past negative)
em disediqînin (indicative present positive)
em nasediqînin (indicative present negative)
me sediqand (indicative past positive)
me nesediqand (indicative past negative)
hûn disediqînin (indicative present positive)
hûn nasediqînin (indicative present negative)
we sediqand (indicative past positive)
we nesediqand (indicative past negative)
ew disediqînin (indicative present positive)
ew nasediqînin (indicative present negative)
wan sediqand (indicative past positive)
wan nesediqand (indicative past negative)
min disediqand (imperfect positive)
min nedisediqand (imperfect negative)
min sediqandibû (positive)
min nesediqandibû (negative)
te disediqand (imperfect positive)
te nedisediqand (imperfect negative)
te sediqandibû (positive)
te nesediqandibû (negative)
wê/wî disediqand (imperfect positive)
wê/wî nedisediqand (imperfect negative)
wê/wî sediqandibû (positive)
wê/wî nesediqandibû (negative)
me disediqand (imperfect positive)
me nedisediqand (imperfect negative)
me sediqandibû (positive)
me nesediqandibû (negative)
we disediqand (imperfect positive)
we nedisediqand (imperfect negative)
we sediqandibû (positive)
we nesediqandibû (negative)
wan disediqand (imperfect positive)
wan nedisediqand (imperfect negative)
wan sediqandibû (positive)
wan nesediqandibû (negative)
ez ê bisediqînim (future positive)
ez ê nesediqînim (future negative)
minê sediqandibe (future perfect positive)
minê nesediqandibe (future perfect negative)
tu yê bisediqînî (future positive)
tu yê nesediqînî (future negative)
teyê sediqandibe (future perfect positive)
teyê nesediqandibe (future perfect negative)
ew ê bisediqîne (future positive)
ew ê nesediqîne (future negative)
wê/wîyê sediqandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nesediqandibe (future perfect negative)
em ê bisediqînin (future positive)
em ê nesediqînin (future negative)
meyê sediqandibe (future perfect positive)
meyê nesediqandibe (future perfect negative)
hûn ê bisediqînin (future positive)
hûn ê nesediqînin (future negative)
weyê sediqandibe (future perfect positive)
weyê nesediqandibe (future perfect negative)
ew ê bisediqînin (future positive)
ew ê nesediqînin (future negative)
wanê sediqandibe (future perfect positive)
wanê nesediqandibe (future perfect negative)
min sediqandiye (perfect positive)
min nesediqandiye (perfect negative)
min sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te sediqandiye (perfect positive)
te nesediqandiye (perfect negative)
te sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî sediqandiye (perfect positive)
wê/wî nesediqandiye (perfect negative)
wê/wî sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me sediqandiye (perfect positive)
me nesediqandiye (perfect negative)
me sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we sediqandiye (perfect positive)
we nesediqandiye (perfect negative)
we sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan sediqandiye (perfect positive)
wan nesediqandiye (perfect negative)
wan sediqandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nesediqandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bisediqînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nesediqînim (present subjunctive negative)
(bila) min sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bisediqînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nesediqînî (present subjunctive negative)
(bila) te sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bisediqîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nesediqîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bisediqînin (present subjunctive positive)
(bila) em nesediqînin (present subjunctive negative)
(bila) me sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bisediqînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nesediqînin (present subjunctive negative)
(bila) we sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bisediqînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nesediqînin (present subjunctive negative)
(bila) wan sediqandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nesediqandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bisediqanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nesediqanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan sediqandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nesediqandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bisediqanda (present conditional positive)
minê nesediqanda (present conditional negative)
minê sediqandibûya (preterite conditional positive)
minê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
teyê bisediqanda (present conditional positive)
teyê nesediqanda (present conditional negative)
teyê sediqandibûya (preterite conditional positive)
teyê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bisediqanda (present conditional positive)
wê/wîyê nesediqanda (present conditional negative)
wê/wîyê sediqandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
meyê bisediqanda (present conditional positive)
meyê nesediqanda (present conditional negative)
meyê sediqandibûya (preterite conditional positive)
meyê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
weyê bisediqanda (present conditional positive)
weyê nesediqanda (present conditional negative)
weyê sediqandibûya (preterite conditional positive)
weyê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
wanê bisediqanda (present conditional positive)
wanê nesediqanda (present conditional negative)
wanê sediqandibûya (preterite conditional positive)
wanê nesediqandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bisediqîne (imperative present positive)
(tu) nesediqîne (imperative present negative)
(hûn) bisediqînin (imperative present positive)
(hûn) nesediqînin (imperative present negative)

etymology_text: Ji sedîq + -andin.

ipa: /sɛdɪqɑːnˈdɪn/

hyphenation: se·di·qan·din


sediqandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


okey

text: Lê belê heta ko rêberê PKK-ê Abdullah Ocalan yanî hemşeriyê Şivan Perwerî jê re nebêje vegere ew venagere. Ji bilî dewleta tirkan divêt “dewleta apociyan” jî okeya xwe bide heta ko Şivan Perwer bixwaze vegere.

ref: Nefel.com, 2/2011


Ararat

pos: name

pos_title: Serenav

forms:
Erarat
Grîdax
Agirî

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


Agirî

glosses: {{#tag:maplink|[{"features": [{"geometry": {"coordinates": [44.2972, 39.7019], "type": "Point"}, "properties": {"marker-color": "208020", "marker-size": "small", "marker-symbol": "circle", "title": "Point1"}, "type": "Feature"}], "type": "FeatureCollection"}]|text="(Çiya)"|zoom="9"}} Grîdax, çiyayekî volkanîk e.

etymology_text: Ji agirî.


Ebas

forms:
Abas
Abbas
Ebbas
'Ebas
'Ebbas

etymology_text: Ji erebî عباس ('Ebbas, “şêr”).

ipa: /ɛˈbɑːs/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-Ebas.wav

hyphenation: E·bas


layîsîzm

glosses:
baweriya ku dibêje divê dîn û dewlet ji hev cuda bin û dewlet ne li ser rêbazên dînî bêt birêvebirin,
 sekûlerî, dinyawîtî, baweriya ku ne li ser ti dînan anku olan hatiye avakirin

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]laïcité


sekûlerî

glosses: Baweriya ku dibêje divê dîn û dewlet ji hev cuda bin û dewlet ne li ser rêbazên dînî bêt birêvebirin.

text: Hebûna hiqûqa Îslamê di destûrê de wek yek ji çavkaniyan be jî, li dijî layîsîzmê (sekuleriyê) ye. Dewleta ku ne laîk (sekuler) be, ew dewlet nikare bibe dewleteka demokratîk.

ref: Mûrad Ciwan: Destûra Kurdistanê li parlamentoyê hat xwendin, Netkurd.com, 9/2006

forms:
sekularî
sekularîtî
sekularîzm
sekulartî
sekûlarî
sekûlarîzm
sekulerî
sekulerîtî
sekulerîzm
sekulertî
sekûlerîtî
sekûlerîzm
sekûlertî

etymology_text: Ji sekûler + -î.


title: sekuletrî

redirect: sekulertî

pos: hard-redirect


paşûpê

pos: adv

pos_title: Hoker

glosses: paşve, ber bi paş, ber bi wî cihî ve yê ku jê hatiye

text: Jendermeyan nehêla em li sinorî derbas bibin û em paşûpê vegerrandin.

etymology_text: Ji paş + -û- + pê.


merez

glosses: nesaxî, nexweşî, êş, derd, elem, kul, keder, keser

text: Welhasil, Kubizek dibêje ku keçika cihû guh li Hitler nedikir û evîna wî bê bersiv hişt. Piştre têkiliya wan ji hev qut bûn û ev ji Hitler re bû derd û merezek xedar.

ref: Nivîskarê pirtûka The Young Hitler I Knew August Kubizek li gor Lotikxane.com, 9/2006

forms:
mered
melez
merêz

etymology_text: Ji erebî مرض (mereḍ), hevreha aramî ܡܪܥܐ (mer'a), akadî meraṣu. Peyva erebî ketiye gelek zimanên din jî: bo nimûne farisî û urdûyî مرض (merez), tirkî maraz, hindî मरज़ (maraz), swahîlî maradhi. Tevî nêzîkiya dengê xwe jî, ji aliyê etîmolojiyê ve ew ne hevrehên peyva ewropî ne: bo nimûne fransî malade, îtalî malattia, katalanî malaltia û hwd. ku ji latînî malhabitus in.


receb

glosses: meha berî meha remezanê (li gor salnameya koçî)

text: Leşkerê qehr û xeman wê çûn hisara dil bikinKe'be û Beytu l-heram e lê bi nûr bêtin recebSuftiyên pir le'l û mircanan bi mujganan heta

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

etymology_text: Ji erebî [Peyv?].


i

pos: character

pos_title: Tîp

forms: ь

audio: LL-Q36368 (kur)-Pispor-i.wav

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-i.wav


i

glosses: Dazdehem tîpa alfabeya tirkî ye (hûrek).

audio: LL-Q256 (tur)-Basak-i.wav

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-i.wav

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-i.wav


radyo

glosses: pergala şandina peyamên dengî bi rêya pêlên elektromagnetîkî

glosses: amûra ku dikare peyamên dengî yên bi rêya pêlên elektromagnetîkî şandî wergire

forms:
radiyo
televizyon
teyip

etymology_text: Ji îngilîzî radio ji latînî radius (“pêl”).

ራዲዮ

roman: radiyo

ৰেডিঅ

roman: redio

ৰেডিঅ’

roman: redió

ра́дыё

roman: rádyjo

রেডিও

roman: reḍio

ра́дио

roman: rádio

радиопреда́ване

roman: radiopredávane

ရေဒီယို

roman: rediyui

ᎦᏬᏂᏍᎩ

roman: gawonisgi

вущяндян

roman: vuxi͡andi͡an

радио

roman: radio

無綫電

roman: wúxiàndiàn

مِذْيَاع

roman: miḏyāʿ

رَادْيُو

roman: rādyō

رَادِيُو

roman: rādiyō

راديو

roman: radyu

راديو

roman: rādyu

ռադիո

roman: ṙadio

رادیو

roman: râdiyo

રેડિયો

roman: reḍiyo

רַדְיוֹ

roman: rádyo

ರೇಡಿಯೋ

roman: rēḍiyō

ಬಾನುಲಿ

roman: bānuli

ගුවන්විදුලිය

roman: guwanwiduliya

라지오

roman: rajio

ວິທະຍຸ

roman: wi tha nyu

റേഡിയോ

roman: ṟēḍiyō

ରେଡ଼ିଓ

roman: reṛio

رادىئو

roman: radi'o

راډيو

roman: rāḍio

ਰੇਡੀਓ

roman: rēḍīo

радиовеща́ние

roman: radioveščánije

வானொலி

roman: vāṉoli

ራድዮ

roman: radyo

རླུང་འཕྲིན

roman: rlung 'phrin

مشعہ

roman: mśʻa

វិទ្យុ

roman: vityuʼ

រ៉ាឌីយោ

roman: raadiiyoo

ραδιόφωνο

roman: radiófono


radyo

audio: LL-Q33491 (hat)-Dade70-radyo.wav


radyo

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-radyo.wav


diktator

glosses: serokên ku welatê xwe bi biryarên xwe bi rê ve dibin û guh nadin helwesta gel û xebatê li opozisyonê asteng dikin

glosses: kesa/ê ku bêyî guh bide daxwazên ti kesek din biryaran dide

forms: dîktator

etymology_text: Ji latînî dictare ji dicere.

дыкта́тар

roman: dyktátar

дыкта́тарка

roman: dyktátarka

একনায়ক

roman: eknaẏôk

дикта́тор

roman: diktátor

дикта́торка

roman: diktátorka

အာဏာရှင်

roman: anahrang

獨裁者

roman: dúcáizhě

دِكْتَاتُور

roman: diktātūr

دِكْتَاتُورَة

roman: diktātūra

բռնապետ

roman: bṙnapet

դիկտատոր

roman: diktator

دیکتاتور

roman: diktâtor

დიქტატორი

roman: dikṭaṭori

तानाशाह

roman: tānāśāh

अधिनायक

roman: adhināyak

डिक्टेटर

roman: ḍikṭeṭar

רוֹדָן

roman: rodán

독재자

roman: dokjaeja

ຜູ້ບົ່ງການ

roman: phū bong kān

ຜູ້ຜະເດັດການ

roman: phū pha det kān

дарангуйлагч

roman: darangujlagč

ᠳᠠᠷᠤᠩᠭᠤᠢᠯᠠᠭᠴᠢ

roman: darungɣuilaɣči

ديکتاتور

roman: diktātor

ډيکټاټور

roman: ḍikṭaṭor

آمِر

roman: āmir

дикта́тор

roman: dyktátor

дикта́торка

roman: dyktátorka

អ្នកប្រើអំណាចផ្ដាច់ការ

roman: ʼnɑɑkpraəʼɑmnaacphdackaa

δικτάτορας

roman: diktátoras


stemkar

glosses: Kesa/ê ku neheqiyê dike bêyî ku dilê wî bi xelkê bişewite.

forms:
ستهمكار
sitemkar
sitemker
sîtemkar
sîtemker
stemker

etymology_text: Ji stem + -kar.


Efrîn

forms:
'Efrîn
Êrfîn
(bi
metatezê
aferîn

etymology_text: ji Ufrenus a Latînî ji Oinoparas (Οινοπάρας) a Yûnanîya kevin, ku wata Çemê (Robar) Sor dide, çinkî bajêr navê Xwe ji ew çemê li ser hatî avakirin biriye.

ipa: /ɛfˈɾiːn/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-Efrîn.wav

hyphenation: Ef·rîn


'Efrîn

ipa: /ʕɛfˈɾiːn/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-'Efrîn.wav

hyphenation: 'Ef·rîn


Rojavaya Kurdistanê

glosses: parçeya Kurdistanê ya ku niha di bin dagirkeriya Sûriyeyê de ye

forms:
Başûr-rojavaya Kurdistanê
Başûr-rojavayê Kurdistanê
Başûrê-rojavaya Kurdistanê
Kurdistana Başûr-rojava
Kurdistana Sûriyeyê
Başûrê Biçûk
Rojava
Bakurê Kurdistanê
Başûrê Kurdistanê
Rojhilata Kurdistanê


sirananî

glosses: Zimanekî kreolî yê li ser bingehê îngilîzî avabûyî ye û bi taybetî li Surînamê tê peyivîn.

forms: siranantongoyî


kreyolî

glosses: zimanê ku ji du yan pirrtir zimanan peyda bûye û êdî wek zimanek serbixwe tê hesibandin

etymology_text: Ji îngilîzî creole.


pijîn

forms:
dipijim (present)
dipijî (present)
dipije (present)
dipijin (present)
bipije (imperative singular)
bipijin (imperative plural)
pijîm (past)
pijiyam (past)
pijî (past)
pijiyayî (past)
pijî (past)
pijiya (past)
pijiyan (past)

ipa: /pɪˈʒiːn/


pijînî

glosses: zimanê tevlihev yê ji du zimanan hatiye avakirin daku miletên cuda ji hev fêm bikin lê yê ku ne zimanê dayikî yê ti kesî ye

forms:
picîn
picînî
pijîn
pîcîn
pîcînî
pîjîn
pîjînî

ipa: /pɪʒiːˈniː/

hyphenation: pi·jî·nî


telûgûyî

glosses: zimanê fermî yê eyaleta Andra Pradeş ya Hindistanê

forms: teluguyî

etymology_text: Ji telûgû + -yî

ተሉጉኛ

roman: täluguña

तेलुगु

roman: telugu

تيلوگو

roman: tيlogo

Τελουγκουικά

roman: Telougkouiká


telûgû

glosses: kesa/ê ku zimanê wê / wî yê dayikî telûgûyî ye

forms: telugu


zûlûyî

forms: zuluyî

Зулуская

roman: Zuluskaja

Зулуски

roman: Zuluski

ज़ूलू

roman: zūlū

Зулусонь

roman: Zulusonʹ

Зулусский

roman: Zulusskij

Зулуський

roman: Zulusʹkyj

Ζουλού

roman: Zouloú


zûlû

glosses: miletek reş e ku bi taybetî li başûrê Afrîkayê dijî

forms: zulu


gaelîka skotî

forms:
gaelî
gaelîkî
gaelîka Skotlendayê
skotî

etymology_text: Ji gaelîka + skotî.


skotî

glosses: gaelîka skotî, zimanek keltî ye li hin deverên Skotlendayê tê peyivîn

forms:
îskoçî
îskoçyayî
skoçî
skoçyayî
skotlandayî
skotlandî
skotlendayî
skotlendî


skotî

glosses:
skotlendayî, skoçî, skoçyayî,
welatiya/ê Skotlendayê anku Skoçyayê

glosses: skotlendayî, skoçî, skoçyayî, kesa/ê ji Skotlendayê


skotî

glosses: skotlendayî, skoçî, skoçyayî, her tişta/ê Skotlendayê, miletê wê yan zimanê wê


keltî

glosses:
zimanên keltan,
şaxek ji malbata zimanên hind-û-ewropî ye û berî berî 2000 - 3000 hezar sal li piraniya rojavaya Ewropayê belav bû
 lê niha tenê li hin deverên Brîtanyayê û Frensayê û Îrlendayê tên peyivîn

etymology_text: * Ji kelt + -î

кельтский

roman: kelʹtskij

кельтская

roman: kelʹtskaja

кельтское

roman: kelʹtskoje


kelt

glosses: miletên ku bi yek ji zimanên keltî dipeyivin yan dipeyivîn

etymology_text: Ji yûnanî [Peyv?]Κελτός (Keltos) ku serokeşîrek keltan bû.


serokeşîr

glosses: seroka/ê eşîrekê, mezina/ê hozekê, serekê êlekê

forms:
سەرۆک عەشیر
sereşîr
serekeşîr

etymology_text: Ji serok + eşîr.


mayayî

glosses: zimanê miletê maya yê li Amerîkaya Navîn


maya

glosses: miletek hindiyanî ye û xwedî şaristaniyek pêşketî bû li Amerîkaya Navîn berî ku ewropî bigihin wê derê

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

hyphenation: ma·ya


maya

glosses: havên, haveyn, hêvên, meyan, aveyn, heyvan, ameyn, amên, givî, tazmix, dazmix

text: Mayası bozuk biri.

glosses: meye maya cûre straneke gelêrî Maya Maya

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-maya.wav


hindiyanî

glosses: miletên ku li Amerîkayê dijiyan berî ku ewropî bigihin wê derê

forms:
hindiyan
hîndiyan
hîndiyanî
indiyan
indiyanî
îndiyan
îndiyanî

etymology_text: Ji hindî (ji ber ku ewropiyên ku yekem car Amerîka dît, bawer kir ku ew der Hindistan e xelkê wê jî hindî ne)

indijanski#Bosnian

roman: indijanski

ινδιάνικος

roman: indiánikos

ινδιάνικη

roman: indiániki

ινδιάνικο

roman: indiániko

hyphenation: hin·di·ya·nî


îngilîziya kevn

glosses: Îngilîziya ku navbera salên 400 pZ ta 1100 pZ li giravên Brîtanyayê dihat peyivîn.

forms:
îngilîziya navîn
îngilîziya nûjen

etymology_text: Ji îngilîziya + kevn.


pZ

pos: abbrev

pos_title: Kurtenav

forms:
pz
PZ


Kawayê Asinger

glosses:
Kesek bû ku Dehakê stemkar kuşt û gel ji koletiyê rizgar kir
 (her sal newroz ji ber wê bûyerê tê pîrozkirin)

forms:
Hesinkar Kawa
Kawayê Hesinger
Kawayê Hesinker

etymology_text: Ji Kawa + -yê + asinger.


asinger

glosses:
Hesinkar, hedad,
kesa/ê ku asinan (û carine kanzayên din jî) dike amûr.

forms:
ئاسنگهر
asingar
asinkar
hesingar
hesinger
hesinkar
zêrringer

etymology_text: Ji asin + -ger.

кава́ль

roman: kaválʹ

কামার

roman: kamar

кова́ч

roman: kováč

حَدَّاد

roman: ḥaddād

قَيْن

roman: qayn

դարբին

roman: darbin

сипе

roman: sipe

آهنگر

roman: âhangar

მჭედელი

roman: mč̣edeli

लोहार

roman: lohār

חָרָשׁ בַּרְזֶל

roman: ẖarásh barzél

темирчи

roman: temirçi

대장장이

roman: daejangjang-i

ຊ່າງເຫຼັກ

roman: sāng lek

ковач

roman: kovač

കൊല്ലന്

roman: kollan

लौहकार

roman: lauhakār

କମାର

roman: kômarô

ਲੁਹਾਰ

roman: luhār

ਲੁਹਾਰੀ

roman: luhārī

ұста

roman: ūsta

кузне́ц

roman: kuznéc

кова́ль

roman: koválʹ

коваль

roman: kovalĭ

оҳангар

roman: ohangar

కమ్మరి

roman: kammari

ལྕགས་བཟོ་བ

roman: lcags bzo ba

མགར་པ

roman: mgar pa

ជាងដែក

roman: ciəngdaek

שמיד

roman: shmid

קאָוועל

roman: kovel

קאָוואַל

roman: koval

σιδεράς

roman: siderás

σιδηρουργός

roman: sidērourgós

ipa: /ɑːsɪnˈɡɛɾ/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-asinger.wav

hyphenation: a·sin·ger


zêringer

glosses: Kesa/ê ku gustîl û ristik û hin tiştên din ji zêrrî (û hin gewerên din) çêdike.

text: Sefer Axa dê li kîjanlîmanê ji keştiyê peya bibe. Ehmedî ji Selîmê Zêringer re nameyeke dirêj şand û tevî hevalên xwe, ji bo biçe sînor bi rê ket.

ref: Jules Verne: Qehreman Axayê Rikoyî, Wergerandin: Ayhan Meretowar, Kovara Mehname, hj. 43, 8/2003

glosses: Kesa/ê ku tiştên zêrrîn yan zîvîn difiroşe.

forms:
زێڕنگهر
zêringar
zêrinkar
zêrinker
zêrringar
zêrringer
zêrrinkar
zêrrinker
zêrker
asinger
hesinger

etymology_text: Hevreha soranî زێڕنگهر (zêřinger), farisî زرگر (zerger), pehlewî zerr[î]ger, ji zimanên îranî, ji zêrr + -ger. Zêdekirina -in- li nava peyvê ihtimalen bi analojiyêli gel peyva asinger / hesinger ya ku "-in-" di navê de heye. Herwiha bide ber peyva bi zimanên slavî: sirbo-xirwatî zlatar, makedonî златар (zlátar), çekî û slovakî zlatník, polonî złotnik... Bo zêdetir zanyariyan binêrin: zêrr.

Златар

roman: Zlatar

금 세공인

roman: geum segong-in

ювелірний

roman: juvelirnyj

ювелір

roman: juvelir

ipa: /zeːrɪnˈɡɛɾ/

hyphenation: zê·rin·ger


gustîl

glosses: Xeleka zêrîn yan ji kanzayek din ya ku mirov dike tila xwe.

forms:
bistîl
bistîlk
engulîs
engulîsk
engustîl
engustîle
hengulîs
hengulîsk
hengustîl
hengustîlk
hengustîr
hengustîrk
hingustîl
hingustîlk
gustirk
gustirik
gustîlik
gustîlk
gustîr
gustîrik
gustîrk
guhar
bazin

јӱстӱк

roman: ǰüstük

ቀለበት

roman: ḳäläbät

আঙুঠি

roman: aṅuthi

йөҙөк

roman: yöðök

балдаҡ

roman: baldaq

пярсцёнак

roman: pjarscjónak

кальцо́

roman: kalʹcó

пе́рсцень

roman: pjérscjenʹ

пе́рсьцень

roman: pjérsʹcjenʹ

каблу́чка

roman: kablúčka

چلہ

roman: calla

অঙ্গুরি

roman: ôṅguri

пръ́стен

roman: prǎ́sten

လက်စွပ်

roman: lakcwap

ᎠᎵᏰᏑᏍᏔᏬ

roman: aliyesustawo

戒指

roman: gaai³ zi²

指環

roman: zi² waan⁴

禁指

roman: kim-chṳ́

金戒牿

roman: kîm-kie-kú

戒指

roman: jièzhǐ

指環

roman: zhǐhuán

手指

roman: chhiú-chí

ҫӗрӗ

roman: śĕrĕ

އަނގޮޓި

roman: aⁿgoṭi

خَاتَم

roman: ḵātam

خاتم

roman: ḵātim

մատանի

roman: matani

суркс

roman: surks

حلقه

roman: halqe

انگشتر

roman: angoštar

𐍆𐌹𐌲𐌲𐍂𐌰𐌲𐌿𐌻𐌸

roman: figgragulþ

मूंद्रडी

roman: mū̃draḍī

વીંટી

roman: vī̃ṭī

ბეჭედი

roman: beč̣edi

ნიშანი

roman: nišani

अंगूठी

roman: aṅgūṭhī

छल्ला

roman: challā

טַבַּעַת

roman: taba'at

ಉಂಗುರ

roman: uṅgura

жүзүк

roman: cüzük

шакек

roman: şakek

가락지

roman: garakji

반지

roman: banji

юзюк

roman: yüzük

ແຫວນ

roman: wǣn

прстен

roman: prsten

മോതിരം

roman: mōtiraṃ

бөгж

roman: bögž

औंठी

roman: auṇṭhī

юзик

roman: yuzik

خاتم

roman: hatem

حلقه

roman: halka

ئۈزۈك

roman: üzük

ګوتيى

roman: gwᶕṭye

жүзік

roman: jüzık

сақина

roman: saqina

кольцо́

roman: kolʹcó

пе́рстень

roman: pérstenʹ

ꠀꠋꠑꠤ

roman: aṅṭí

кольце

roman: kolĭce

прьстень

roman: prĭstenĭ

пьрстьнь

roman: pĭrstĭnĭ

перстень

roman: perstenĭ

чӱстӱк

roman: çüstük

ҳалқа

roman: halqa

ангуштарӣ

roman: anguštarī

மோதிரம்

roman: mōtiram

แหวน

roman: hwɛ̌ɛn

йөзек

roman: yözek

སོར་གདུབ

roman: sor gdub

кільце́

roman: kilʹcé

обру́чка

roman: obrúčka

пурба

roman: purba

ចិញ្ចៀន

roman: ceñciən

биһилэх

roman: bihilex

פֿינגערל

roman: fingerl

δαχτυλίδι

roman: dachtylídi

δακτύλιος

roman: daktúlios


gon

glosses: guhnêl, gonxwarin, gulên, gilwên, gunêl, gunhêl, cotbûna heywanan, seksa ajelan, kel

forms:
gûn
gûn bi gûn
gan
gen
gun

etymology_text:
Bi maneya "cotbûnê" ihtimal e ku têkilî ganê ye.
# Bi wateya "reng"î, hevreha farisî گون (gûn), pehlewî gûn, ya avestayî gewne, ji zimanên îranî. գոյն (goyn) ya ermenî ji zimanekî îranî hatiye deynkirin.

ipa: /ɡoːn/

hyphenation: gon


gûn

etymology_text: Hevreha gum (gep, alek) ya kurmancî û گونه (gûnê).


gûn

text: Hêja ye ko em Ehmedê Xanî tava ronake toreya kurdî bi navê rêveberê gelê kurdî bi navê rêveberê gelê kurd bi nav bikin. Çima? Lewra ko Xanî Baba weke rêvebirekî dilsoj û agah li xema gel û welatê xwe daye. Ew wekî rêvebirekî zana, mamosteyekî dilşewitî dixwaze gişt zanistên gûna (dewrana) xwe li rêka pirtûkên xwe de ferî gelê Kurd bike...

ref: Perwîz Cîhanî: Irfan di Mem û Zîna Ehmedê Xanî de

forms:
gon
gun

etymology_text: Belkî ji gün ya tirkî.


çikandin

glosses: ziwa kirin, hişk kirin, kirin bêav, av tê nehêlan

glosses: sekinandin, rawestandin, nehêlan biherrike yan bimeşe

forms:
diçikînim (present)
diçikînî (present)
diçikîne (present)
diçikînin (present)
biçikîne (imperative singular)
biçikînin (imperative plural)
çikand (past)
çikand (past)
çikand (past)
çikand (past)
–çikîn– (root present)
–çikand– (root past)
ez diçikînim (indicative present positive)
ez naçikînim (indicative present negative)
min çikand (indicative past positive)
min neçikand (indicative past negative)
tu diçikînî (indicative present positive)
tu naçikînî (indicative present negative)
te çikand (indicative past positive)
te neçikand (indicative past negative)
ew diçikîne (indicative present positive)
ew naçikîne (indicative present negative)
wê/wî çikand (indicative past positive)
wê/wî neçikand (indicative past negative)
em diçikînin (indicative present positive)
em naçikînin (indicative present negative)
me çikand (indicative past positive)
me neçikand (indicative past negative)
hûn diçikînin (indicative present positive)
hûn naçikînin (indicative present negative)
we çikand (indicative past positive)
we neçikand (indicative past negative)
ew diçikînin (indicative present positive)
ew naçikînin (indicative present negative)
wan çikand (indicative past positive)
wan neçikand (indicative past negative)
min diçikand (imperfect positive)
min nediçikand (imperfect negative)
min çikandibû (positive)
min neçikandibû (negative)
te diçikand (imperfect positive)
te nediçikand (imperfect negative)
te çikandibû (positive)
te neçikandibû (negative)
wê/wî diçikand (imperfect positive)
wê/wî nediçikand (imperfect negative)
wê/wî çikandibû (positive)
wê/wî neçikandibû (negative)
me diçikand (imperfect positive)
me nediçikand (imperfect negative)
me çikandibû (positive)
me neçikandibû (negative)
we diçikand (imperfect positive)
we nediçikand (imperfect negative)
we çikandibû (positive)
we neçikandibû (negative)
wan diçikand (imperfect positive)
wan nediçikand (imperfect negative)
wan çikandibû (positive)
wan neçikandibû (negative)
ez ê biçikînim (future positive)
ez ê neçikînim (future negative)
minê çikandibe (future perfect positive)
minê neçikandibe (future perfect negative)
tu yê biçikînî (future positive)
tu yê neçikînî (future negative)
teyê çikandibe (future perfect positive)
teyê neçikandibe (future perfect negative)
ew ê biçikîne (future positive)
ew ê neçikîne (future negative)
wê/wîyê çikandibe (future perfect positive)
wê/wîyê neçikandibe (future perfect negative)
em ê biçikînin (future positive)
em ê neçikînin (future negative)
meyê çikandibe (future perfect positive)
meyê neçikandibe (future perfect negative)
hûn ê biçikînin (future positive)
hûn ê neçikînin (future negative)
weyê çikandibe (future perfect positive)
weyê neçikandibe (future perfect negative)
ew ê biçikînin (future positive)
ew ê neçikînin (future negative)
wanê çikandibe (future perfect positive)
wanê neçikandibe (future perfect negative)
min çikandiye (perfect positive)
min neçikandiye (perfect negative)
min çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te çikandiye (perfect positive)
te neçikandiye (perfect negative)
te çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî çikandiye (perfect positive)
wê/wî neçikandiye (perfect negative)
wê/wî çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me çikandiye (perfect positive)
me neçikandiye (perfect negative)
me çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we çikandiye (perfect positive)
we neçikandiye (perfect negative)
we çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan çikandiye (perfect positive)
wan neçikandiye (perfect negative)
wan çikandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan neçikandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez biçikînim (present subjunctive positive)
(bila) ez neçikînim (present subjunctive negative)
(bila) min çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu biçikînî (present subjunctive positive)
(bila) tu neçikînî (present subjunctive negative)
(bila) te çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew biçikîne (present subjunctive positive)
(bila) ew neçikîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em biçikînin (present subjunctive positive)
(bila) em neçikînin (present subjunctive negative)
(bila) me çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn biçikînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn neçikînin (present subjunctive negative)
(bila) we çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew biçikînin (present subjunctive positive)
(bila) ew neçikînin (present subjunctive negative)
(bila) wan çikandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan neçikandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan biçikanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan neçikanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan çikandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan neçikandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê biçikanda (present conditional positive)
minê neçikanda (present conditional negative)
minê çikandibûya (preterite conditional positive)
minê neçikandibûya (preterite conditional negative)
teyê biçikanda (present conditional positive)
teyê neçikanda (present conditional negative)
teyê çikandibûya (preterite conditional positive)
teyê neçikandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê biçikanda (present conditional positive)
wê/wîyê neçikanda (present conditional negative)
wê/wîyê çikandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê neçikandibûya (preterite conditional negative)
meyê biçikanda (present conditional positive)
meyê neçikanda (present conditional negative)
meyê çikandibûya (preterite conditional positive)
meyê neçikandibûya (preterite conditional negative)
weyê biçikanda (present conditional positive)
weyê neçikanda (present conditional negative)
weyê çikandibûya (preterite conditional positive)
weyê neçikandibûya (preterite conditional negative)
wanê biçikanda (present conditional positive)
wanê neçikanda (present conditional negative)
wanê çikandibûya (preterite conditional positive)
wanê neçikandibûya (preterite conditional negative)
(tu) biçikîne (imperative present positive)
(tu) neçikîne (imperative present negative)
(hûn) biçikînin (imperative present positive)
(hûn) neçikînin (imperative present negative)
چکاندن
çiqandin
miçikandin
miçiqandin
çikilandin

etymology_text: Ji çik + -andin.

ipa: /t͡ʃɪkɑːnˈdɪn/

hyphenation: çi·kan·din


çikandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /t͡ʃɪkɑːnˈdɪn/


tirkmenî

glosses: Zimanê tirkmenên Başûrê Kurdistanê û Iraqê.

forms: turkmenî

etymology_text: Ji tirkmen + -î.

土庫曼語

roman: tǔkùmànyǔ

туркмен чӗлхи

roman: turkmen čĕlhi

ތުރުކު

roman: turuku

اللُّغَة التُّرْكُمَانِيَّة

roman: al-luḡa t-turkumāniyya

التُّرْكُمَانِيَّة

roman: at-turkumāniyya

թուրքմեներեն

roman: tʻurkʻmeneren

түркмөнчө

roman: türkmönçö

투르크멘어

roman: tureukeumeneo

تۈركمەن تىلى

roman: türkmen tili

түрікмен тілі

roman: türıkmen tılı

туркме́нский

roman: turkménskij


tirkmen

glosses: tirkmenistanî, miletê serekî yê Tirkmenistanê ku bi zimanek nêzî tirkî dipeyive

glosses: tirkoman, miletek biçûk e li Başûrê Kurdistanê û Iraqê û bi zimanekî nêzî tirkî dipeyive

forms: turkmen

etymology_text: Ji tirk + -men.

төрөкмән

roman: törökmän

туркме́н

roman: turkmjén

туркме́нка

roman: turkmjénka

土庫曼人

roman: tǔkùmànrén

تُرْكُمَانِيّ

roman: turkumāniyy

تُرْكُمَانِيَّة

roman: turkumāniyya

թուրքմեն

roman: tʻurkʻmen

ترکمن

roman: torkaman

ترکمان

roman: torkmân

თურქმენი

roman: turkmeni

تۈركمەن

roman: türkmen

ترکمن

roman: torkmán

туркме́н

roman: turkmén

туркме́нка

roman: turkménka

туркман

roman: turkman

төрекмән

roman: törekmän

טורקמענער

roman: túrkmener

ipa: /tʰɪɾkˈmɛn/


tirkoman

glosses: miletek biçûk e li Başûrê Kurdistanê û Iraqê û bi zimanek nêzî

forms:
tirkmen
tirkomen
turkman
turkmen
turkoman
turkomen
tirkmen

etymology_text: Ji tirk + -o- + -man.


tirkomanî

glosses: zimanê tirkmenên Başûrê Kurdistanê û Iraqê

forms:
tirkmenî
tirkomenî
turkmanî
turkmenî
turkomanî
turkomenî

etymology_text: Ji tirkoman + -î

туркменски

roman: turkmenski


friyolî

glosses: zimanek romî ye li bakur-rojhilata Îtalyayê û hin deverên Xirwatistanê tê peyivîn.

ፍሪዩልያን

roman: fəriyulyan


Xirwatistan

glosses: welatek e li rojavaya Balkanan li başûrê Ewropayê

forms:
Hirvatistan
Hirvatya
Hirwatistan
Hirwatya
Kroatya
Xirvatistan
Xirvatya
Xirwatya

etymology_text: xirwat + -i- + -stan

Хорватиа

roman: Xorvāṭiā

Хорваттәыла

roman: Xorvāṭṭwəlā

ክሮኤሽያ

roman: kəroʾešya

ܟܪܘܼܵܛܝܼܵܐ

roman: Kroaṭiya

কোৰেছিয়া

roman: küresia

Хорватия

roman: Xorvatiya

Харва́тыя

roman: Xarvátyja

ক্রোয়েশিয়া

roman: kroẏeśiẏa

Хърва́тия

roman: Hǎrvátija

Хърватска

roman: Hǎrvatska

Хорвати

roman: Χorwati

ᎧᎶᎡᏏᎠ

roman: kaloesia

克羅地亞

roman: hak¹ lo⁴ dei⁶ aa³

克羅地亞

roman: Kèluódìyà

克羅埃西亞

roman: Kèluó'āixīyà

Хорвати

roman: Horvati

ކުރޮއޭޝިއާ

roman: kuroēšiā

क्रोएसिया

roman: kroesiyā

كُرُوَاتِيَا

roman: kuruwātiyā

كُرْواتيا

roman: kurwātya

Խորվաթիա

roman: Xorvatʻia

کرواسی

roman: koroâsi

ხორვატია

roman: xorvaṭia

क्रोएशिया

roman: kroeśiyā

קְרוֹאַטְיָה

roman: kroatya

ಕ್ರೊಯೆಶಿಯ

roman: kroyeśiya

Хорватия

roman: Horvatiya

ක්රොඒෂියාව

roman: kroēṣiyāwa

^크로아티아

roman: Keuroatia

^흐르바쯔까

roman: Heureubajjeukka

ໂຄຣເອເຊຍ

roman: khō ʼē sīa

Хрватска

roman: Hrvatska

Хорват

roman: Horvat

Хорвати

roman: Xorvati

كرودىيە

roman: krodiye

کروېشيا

roman: krwešyã

Хыруатстан

roman: Xyruatstan

Хорва́тия

roman: Xorvátija

ꠇꠥꠞꠦꠡꠤꠀ

roman: kureśia

Хорватия

roman: Xorwatiya

Хорватия

roman: Xorvatija

کرویشیا

roman: kroēśiyā

ក្រូអាស៊ី

roman: krouʼaasii

קראָאַטיע

roman: kroatye

Κροατία

roman: Kroatía

Χρωβατία

roman: Khrōbatía


Balkan

forms: Nîvgirava Balkan


Balkan

glosses: parêzgehek anku wîlayetek e li rojavaya Tirkmenistanê


ترکمنستان

glosses: Tirkmenistan (welatek e li navenda Asyayê)

forms: Torkmenistan (romanization)


ترکمنستان

forms: Turkmenistan (romanization)


saksiya jêrîn

glosses: nedersaksî, saksoniya jêrîn, zimanek cermenî ye li hin deverên Almanyayê û Holendayê tê peyivîn

etymology_text: Ji saksî + jêrîn.


guwaranî

glosses: zimanê guwaranan, zimanek hindiyanî ye û li hin deverên Amerîkaya Başûr tê peyivîn

forms:
giwaranî
guaranî

etymology_text: Ji guwaran + -î


guwaran

glosses: miletek hindiyanî ye û li hin deverên Amerîkaya Başûr dijî û zimanê wî guwaranî ye

forms:
giwaran
guaran


teterî

glosses: zimanek tirkîkî ye û bi taybetî li Teteristana Rusyayê tê peyivîn

forms:
tatarî
tetarî

etymology_text: * Ji teter + -î

Թաթարերեն

roman: Tʻatʻareren

თათრული

roman: tatruli

तातार

roman: tātār

Татаронь

roman: Tataronʹ

Татарский

roman: Tatarskij

டாடர்

roman: ṭāṭar

Татар

roman: Tatar

ភាសាតាកតារ

roman: phiəsaataaktaa

Ταταρικά

roman: Tatariká


tirkîkî

forms: turkîkî

etymology_text: * Ji tirkîk + -î

ipa: /tɪɾkiːˈkiː/

hyphenation: tir·kî·kî


tirkîk

glosses: tirk û miletên din yên xizmên wan wek azer, ozbek, teter, kirgîz, qazax û tirkmen

forms: turkîk

etymology_text: Ji tirk + -îk.


yidîşî

glosses:
zimanê cihûyên rojavaya Ewropayê
(bi alfabeya îbranî tê nivîsîn lê bandora zimanê almanî li ser xurt e)

forms:
yiddişî
yidîşî
yidişî
yîddişî
yîddîşî
yîdişî
yîdîşî

etymology_text: Ji almanî jüdisch (cihû)

Ідыш

roman: Idyš

यिड्डिश

roman: yiḍḍiś

Идиш

roman: Idiš

їдиш

roman: jidyš

ייִדיש

roman: yidish

Γίντις

roman: Gíntis


por

forms:
پۆڕ
rî
simêl

etymology_text:
Hevreha pehlewî vers, avestayî verise-, sogdî v'rs, farisî گرس (gurs) ji proto-hindûewropî *uel- (por, pirç, pûrt ku hemû ji heman rehî ne). Herwiha hevreha peyva bi heman maneyê di gelek zimanên slavî de: rusî волос (volos: pirç, por), polonî: włos, çekî û slovakî vlas, slovenî las. Hirî ya kurmancî jî her ji eynî rehî ye û wisa hevreha wool ya îngilîzî û gelek peyvên bi heman maneyên yên zimanên hindûewropî ye. Bo zêdetir agahiyan, binere: hirî.
^(Çavkanî: Pokorny, peyva *uel-)

ахәы

roman: āx°ə

шъхьэц

roman: ŝḥăc

𑜇𑜤𑜪

roman: phuṃ

𒋠

roman: šārtu

чач

roman: čač

ፀጉር

roman: ṣ́ägur

চুলি

roman: suli

ヌマ

roman: numa

сәс

roman: säs

ბეჯ

roman: beǯ

валасы́

roman: valasý

во́лас

roman: vólas

চুল

roman: cul

чӏер

roman: čʼer

коса́

roman: kosá

ဆံပင်

roman: hcampang

месаш

roman: mesaš

ᎤᏍᏘᎬᎢ

roman: ustigvi

頭髮

roman: tau⁴ faat³

туфа

roman: tufa

頭髮

roman: teu² fat

頭髮

roman: thèu-fat

頭髮

roman: tou¹ fah⁴

頭髮

roman: tóufa

頭髮

roman: tàu-huók

頭毛

roman: thâu-mn̂g, thâu-mô͘, thâu-mo͘

頭鬃

roman: thâu-chang

頭髮

roman: tou² fa⁶

شَعْر

roman: šaʿr

شَعْرَة

roman: šaʿra

شعر

roman: šaʿar

մազեր

roman: mazer

مو

roman: mu

گیس

roman: gis

𐍃𐌺𐌿𐍆𐍄

roman: skuft

વાળ

roman: vāḷ

કેશ

roman: keś

თმა

roman: tma

बाल

roman: bāl

जटा

roman: jaṭā

वाल

roman: vāl

केस

roman: kes

चूल

roman: cūl

שֵׂעָר

roman: se'ár

мосаш

roman: mosaš

ಕೇಶ

roman: kēśa

ಕೂದಲು

roman: kūdalu

سَجْ

roman: sač

чач

roman: çaç

කොඳ

roman: koⁿda

머리칼

roman: meorikal

머리카락

roman: meorikarak

머리

roman: meori

ຜົມ

roman: phom

თომა

roman: toma

чӏар

roman: č̣ar

ᦕᦳᧄ

roman: ṗhum

𑂕𑂷𑂀𑂗

roman: jhõṭ

коса

roman: kosa

прамен

roman: pramen

влакно

roman: vlakno

ᡶᡠᠨᡳᠶᡝᡥᡝ

roman: funiyehe

ꯁꯝ

roman: sam

үс

roman: üs

कपाल

roman: kapāl

କେଶ

roman: keśô

сӕрыхъуын

roman: særyqwyn

صاچ

roman: saç

گیسو

roman: gîsû

چاچ

roman: chach

ویښتان

roman: waṣ̌tan

وېښته

roman: weӽtǝ́

ਕੇਸ

roman: kēs

шаш

roman: şaş

ϥⲱⲓ

roman: fōi

ⲧⲣⲓⲭⲟⲥ

roman: trikhos

во́лосы

roman: vólosy

во́лос

roman: vólos

волоси́нка

roman: volosínka

вӯппт

roman: vūppt

केश

roman: keśa

वाल

roman: vāla

ᱩᱵᱽ

roman: ubᱽ

власъ

roman: vlasŭ

волосъ

roman: volosŭ

𒋠

roman: SÍK


por

glosses: Teyreke nêçîrê yê mîna kewan ji nijada mirîşkan e, dirêjiya wî 33 ta 37 cm e û kûvî ye lê ne koçer e.

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-por.wav

hyphenation: por


por

pos: prep

pos_title: Daçek

etymology_text: Ji fransî por.

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-por.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-por.wav


por

audio: LL-Q9067 (hun)-Procrastineur49-por.wav


por

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-por.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-por.wav

audio: LL-Q5146 (por)-Waldyrious-por.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-por.wav

audio: LL-Q5146 (por)-Sillim-por.wav


por

audio: LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-por.wav


astûrî

glosses: Zimanekî romî ye û bi taybetî li herêma Astûrya ya Spanyayê tê peyivîn.

forms:
asturî
asturyayî
astûryayî
awistirî
awistralî

etymology_text: Astûrya - -ya + -î

ასტურიული

roman: asṭuriuli

ipa: /ɑːstuːˈɾiː/


astûrî

ipa: /ɑːstuːˈɾiː/


astûrî

glosses: her tişta/ê herêma Astûrya ya Spanyayê yan miletê wê yan zimanê wê

ipa: /ɑːstuːˈɾiː/


romî

glosses: kesa/ê rûniştvanê Romaya paytexta Îtalyayê

glosses: polîs^([Ji bo vê maneyê çavkanî hewce ye. (+) ])

forms:
romayî
rûmayî
rûmî

etymology_text: Ji rom + -î

ipa: /roːˈmiː/


romî

glosses:
zimanên ku ji zimanê latînî çêbûne
(wek îtalî, fransî, spanî, portugalî, romanî, katalanî, astûrî û provansî)


rûniştvan

text: Ez rûniştvanê Dihokê me.

text: Ev pênc sal e ku ew rûniştvana Spanyayê ye.

glosses: Hemû mirovên ku li welatekî yan bajarekî yan gundekî dijîn.

text: Hejmara rûniştvanên vî welatî 20 milyon e.

forms:
rûnişvan
rûnişker
rûniştker

etymology_text: Ji rûniştin - -in + -van.


bambarayî

glosses: zimanê serekî yê Maliyê ku li hin welatên derdorî wê jî tê peyivîn

ipa: /bɑːmbɑːɾɑːˈjiː/

hyphenation: bam·ba·ra·yî


bambarayî

text: stiranên bambarayî

forms:
bambarayîtir (comparative)
herî bambarayî (superlative)
bambarayîtirîn (superlative)

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /bɑːmbɑːɾɑːˈjiː/


Tok Pisin

audio: LL-Q1860 (eng)-Persent101-Tok Pisin.wav


German

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-German.wav


German

glosses: almanî (tiştên têkildarî Almanyayê yan zimanê almanan)


Japanese

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-Japanese.wav


French

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-French.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-French.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-French.wav


French

audio: LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-French.wav


lihêf

glosses:
orxan, nivînek germ û stûr e û bi hiriyê yan pembû hatiye dagirtin
û mirov xwe pê diniximîne dema dinive daku sar nebe

text: Piştî ku mêrik ji hundur derket, jinikê lawik di nava lihêfekê de pêça, kevnikek avête nava milên xwe û derket derve.

ref: Firat Cewerî, Girtî, Weşanên Nûdem, 1986

forms:
lehêf
lêf
لحێف

etymology_text: Ji erebî لحاف (liḥaf) ji لحف (leḥefe, “niximandin, nixamtin; pêçandin”).

লেপ

roman: lep

কেঁথা

roman: kẽtha

কাঁথা

roman: kãtha

кувертюра

roman: kuvertjura

ᏰᎦᏟ

roman: yegatli

ᎠᏰᎧᎵ

roman: ayekali

被子

roman: bèizi

衾

roman: qīn

被仔

roman: phē-á

لِحَاف

roman: liḥāf

لحاف

roman: lahâf

دواج

roman: davâj

დალიანდაგებული საბანი

roman: daliandagebuli sabani

საბანი

roman: sabani

तन्ना

roman: tannā

құрақ көрпе

roman: qūraq körpe

лоску́тное одея́ло

roman: loskútnoje odejálo

బొంత

roman: bonta

πάπλωμα

roman: páploma

ipa: /lɪˈħeːf/


pembû

glosses: Riwekek e ku guliyên wê spî û nerm in mîna hiriyê û cil jê tên çêkirin.

forms:
پهمبوو
pambî
pambû
pambwî
pembî
pembo
pembwî
pemi
pemû

etymology_text: Ji zimanên îranî, hevreha din ya kurmancî pembe, feylî pemig, pehlewî pembuk, pembek, farisî پنبه (penbe). Di yûnaniya kevn de wek βομβύξ (bombûks) berî zimanên îranî hatiye qeydkirin. Lê tê zanîn ku çandina pembû ji rojhilatê ve ber bi rojavayê ve çûye loma peyva yûnanî divê ji zimanên îranî be, ne berevajî. pambıq ya azerî, pamuk ya tirkî, памук (pamuk) ya bulgarî / bosnî / makedonî / sirbî / xirwatî, բամբակենի (bambakênî) ya ermenî, ბამბა (bamba) ya gurcî... ji zimanên îranî ne. Peyva îngilîzî cotton, fransî coton, spanî algodón, portugalî algodão... jî ji rojhilatê ne, ji erebî قطن (quṭin/quṭun) yan القطن (el-quṭin, el-quṭun). Lê peyvên cermenî - wek almanî Baumwolle, swêdî û norwecî bomull, danmarkî bomuld - tevî nêzîkî dirûvê xwe jî - ne ji îranî yan yûnanî ne, lê ew maneya "hiriyadaran" didin, bi almanî Baum (dar) + Wolle (hirî).

кӧбӧҥ

roman: köböŋ

пахта

roman: pahta

хлопок

roman: hlopok

ጥጥ

roman: ṭəṭ

কপাহ

roman: kopah

мамыҡ

roman: mamïq

баво́ўнік

roman: bavóŭnik

কার্পাস

roman: karpaś

паму́к

roman: pamúk

ဗိုင်း

roman: buing:

бамба

roman: bamba

棉花

roman: miánhua

棉

roman: mián

мамӑк

roman: mamăk

ކަފަ

roman: kafa

قُطْن

roman: quṭn

قُطُن

roman: quṭun

قطن

roman: ʾuṭn

قطن

roman: giṭin

قطن

roman: guṭun

բամբակենի

roman: bambakeni

پنبه

roman: panbe

پِمّه

roman: pemma

پنبه

roman: panba

કપાસ

roman: kapās

ბამბის მცენარე

roman: bambis mcenare

गुड

roman: guḍ

כֻּתְנָה / כותנה

roman: kutná

боамби

roman: boambi

ಹತ್ತಿ

roman: hatti

면화

roman: myeonhwa

목화

roman: mokhwa

면

roman: myeon

ପର୍ତି

roman: parti

ຝ້າຍ

roman: fāi

памук

roman: pamuk

бубаќ

roman: bubaḱ

പരുത്തി

roman: parutti

ᡴᡠᠪᡠᠨ

roman: kubun

ᡴᡠᠪᡠ

roman: kubu

कापूस

roman: kāpūs

پمه

roman: pamme

хөвөн

roman: hövön

ᠬᠥᠪᠦᠩ

roman: köbüng

କପା

roman: kôpa

бӕмбӕг

roman: bæmbæg

бӕмпӕг

roman: bæmpæg

پاموق آغاجی

roman: pamuk ağacı

قطن

roman: kutn

پاختا

roman: paxta

پنبه

roman: ponba

ਫੰਬਾ

roman: phambā

мақта

roman: maqta

ⲕⲟⲛⲧⲓⲟⲛ

roman: kontion

ⲕⲟⲩⲧⲱⲛ

roman: koutōn

хло́пок

roman: xlópok

хлопча́тник

roman: xlopčátnik

хлопчатая бумага

roman: xlopčataja bumaga

कर्पास

roman: karpāsa

ၵုၺ်

roman: kǔy

கொட்டை

roman: koṭṭai

பஞ்சு

roman: pañcu

உத்தரி

roman: uttari

ฝ้าย

roman: fâai

పత్తి

roman: patti

ప్రత్తి

roman: pratti

мамык

roman: mamıq

སྤྲིན་བལ

roman: sprin bal

памбакӏ

roman: pambaḳ

баво́вник

roman: bavóvnyk

កប្បាស

roman: kɑɑkɑpbaah

באַוול

roman: bavl

βαμβάκι

roman: vamváki

βάμβαξ

roman: bámbax

γοσσύπιον

roman: gossúpion

ἐριόξυλον

roman: erióxulon


pêhil

glosses: ber bi jor ve, ber bi cihek yan astek bilindtir ve

forms:
pêhel
pêl


ast

glosses:
pile, rade, derece, sewiye, hîza, darax, tax, hindav, teng, rêgar,
 bilindahî yan nizmahiya tiştekî

text: Ziman, piştgir û hilgirê çandê û bingeha civak û gelan e. Heta ku ziman, di nav bazarê de neyê bikaranîn pêşketina wê jî ne pêkan e. Zimanê ku di nav raya giştî û civakê de neyê axaftin marjînal dibe, asta wê dadikeve bes di nava asteke elît û bijare de dikare hebûna xwe biparêze. Çanda demokrasiyê û feraseta demokratîk tu carî rê li ber pêşketin û bikaranîna zimên nagire, nexasim ji bo ku zimên bipêş bikeve hewl û xebatê dike.

ref: Enstituyakurdi.org, jêgirtin: 9/2006

etymology_text: Bi rêya soranî [Peyv?] vê dawiyê ketiye kurmancî. Di zimanên din yên îranî de peyda nabe. Ihtimalen ji tirkî yan zimanekê din yê tirkîkî ye, bide ber tirkî ast- (jêr, jêrîn) wek astsubay û üst (jor, jorîn) li gel alt (jêr, jêrîn).

ipa: /ɑːst/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-ast.wav

hyphenation: ast


ast

pos: unknown

pos_title: Mane

etymology_text: Hevreha soranî ئاسک (ask) (ask: xezal), farisî آهو (ahû: xezal), avestayî asû (beza, lezgîn), sanskrîtî asûk, latviyayî ašu, hemû ji proto-hindûewropî *okus (beza, lezgîn, çist)


ast

glosses: binatir (leşkerê ku ji aliyê rûtbe û qidema xwe ve kêm e)


rade

glosses:
pile, ast, derece, sewiye, hîza, darax, tax, hindav, teng, rêgar,
 bilindahî yan nizmahiya tiştekî

text: Li Tirkîyê jî du dîtin hene, yek Kurda wekî hindikayî dipejirîne û di nav çarçoweyek teng da mafên kultirî derdêxe pêş. Hêla din, hê li ser siyaseta nijadperest israr dike, qala bi kar anîna zimanê kurdî dike, lê ne di dewsek fermî da. Bi ya vana, divê mafên Kurda di ti dokumantên fermî da cî negrin, bi tenê ziman û kultir di jiyana rojene da û wekî mafên keseyatî bila bi kar bin!. Hikumet, arteş û bi kurtî deshilatîya sîyasîya Tirk, li ser vê sîyasetê israr dike. Lewra, ew dizanin ku mafên Kurda di vê radeyê da bimînin, ji ber ku di destê dewletê da derfetên teknolojîk yên gelek fireh hene, di hindirê demek ne dûr da, asîmîlasyon bi giştî di bandora xwe bavêje ser nirxên neteweyî yên miletê Kurd. Belê navê Kurd û Kurdistanê her tim dê hebin, lê aksîyonek sîyasî û hestên neteweyî dê vemirin, tine bin. Herweha, tê gotin ku ji îro ve li gelek gundên Kurdistanê zarok bi tirkî diaxifin.

ref: Gelawej.org, 11/2005

etymology_text: Hevreha tirkî radde, ji erebî رادة (raddeᵗ), رد (red, “wergerîn, zivirîn”), ji eynî rehî: red. Ji vê dawiyê ketiye kurmancî, bi taybetî bi rêya soranî lê di soranî bi xwe de jî di nav gel de peyda nabe. Ihtimalen ji osmanî ketiye kurdî û bi texmîna ku ew peyveka esil-kurdî be hatiye bikaranîn. Bi texmîneka qayim ew ji tirkî derbazî kurdî bûye çunkî bi maneya xwe ya kurdî ew di erebî de ne li kar e.


sewiye

glosses:
pile, rade, ast, derece, hîza, darax, tax, hindav, teng, rêgar,
 bilindahî yan nizmahiya tiştekî

glosses: puan, niqte, xal, paye^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)


qurt

glosses: hemû ava ku mirov bi carekê di gewriya xwe re dibe zikê xwe

text: Sînemê çaya di ser maseyê di yek qurtê de bi ser devê xwe de kir, rahişt çentika xwe, ji cuzdanê xwe çend pereyên zîvînên hûrde derxistin, bi fîşe re bir da kasiyer, pişt re bi ser piyê xwe zivirî, awirek li kafeyê gerand:Li goşeyê dawiyê di du maseyan de çar kes rûniştibûn; du keç, du kur, wekî din kafe virt vala bû...

ref: Berbiska Zer, Omer Dilsoz, rp:75

glosses: pêla cigareyê, her cara ku mirov dûkêlê cigareyê hildikêşe gewriya xwe

forms:
qurç
qult
kurt
qurr
qurs


maorî

forms: mawrî

etymology_text: Ji zimanê maorî bi wateya resen, xwerû yan asayî


Nû Zelenda

glosses: welatek e ji du giravên serekî pêk hatiye û dikeve rojhilata Awistralyayê

forms:
Nîwzelanda
Nîwzelenda
Nîwzîland
Nîwzîlanda
Nîwzîlenda
Nîwzîlenda
Nîw Zelanda
Nîw Zelenda
Nîw Zîland
Nîw Zîlanda
Nîw Zîlenda
Nû Zelanda
Nû Zelenda
Nû Zelendayî
Nîw Zîlenda
Zelanda Nû
Zelandaya Nû
Zelenda Nû
Zelendaya Nû
Zîlanda Nû
Zîlandaya Nû
Zîlenda Nû
Zîlendaya Nû

etymology_text: Ji Nû + Zelenda.

Novi Zeland#Bosnian

roman: Novi Zeland


kornî

glosses: Zimanekî keltî yê têkildarî bretonî û weylsî ye û bi taybetî li devera Cornwall ya Îngilistanê tê peyivîn.

Корнуэльский

roman: Kornuelʹskij

ipa: /koːɾˈniː/


mîrnişîn

glosses: welatê ku bi destê yek kesî/ê tê hukimkirin û hukim di hundirê wê malbetê de ji bav diçe zarokî

glosses: welatê ku mîrek yan paşayek yan jî şabaniyek serokatiya wî dike

forms: komar

etymology_text: Ji mîr + -nişîn.

राष्ट्र

roman: rāṣṭra

королевство

roman: korolevstvo

королівство

roman: korolivstvo

βασίλειο

roman: vasíleio


cimhûriyet

glosses: Dewleta ku seroka/ê wê bi hilbijartinan yan ji alî perlemanê ve tê hilbijartin.

forms: cumhûriyet

etymology_text: Ji osmanî جمهوریت (cumhuriyet, “komar”) ji erebî جُمْهُور (jumhūr, “xelk”) herî pêşî wek wergerandineke republic / res publica ya fransî piştî Şoreşa Fransayê hatiye çêkirin.

республика

roman: respublika


sicîlî

glosses: zimanê Sicîlyayê yan zaravayê îtalî yê ku li Sicîlyayê tê peyivîn

forms:
sicîlyayî
sisîlî
sisîlyayî
sîcîlî
sîcîlyayî
sîsîlî
sîsîlyayî

etymology_text: Sicîlya - -ya + -î


sicîlî

glosses: her tişta/ê Sicîlyayê, gelê wê yan zimanê wê


Sicîlya

glosses: giravek Îtalyayê ye û dikeve başûrê wî welatî

forms:
Sicilya
Sîcîlya

Сыцылія

roman: Sycylija

Сицилия

roman: Sicilija

시칠리아

roman: sichillia

Σικελία

roman: Sikelía


volapûkî

glosses: Zimanek çêkirok e ku Johann Martin Schleyer sala 1880 li ser bingehê almanî û îngilîzî ava kir.

forms: volapûk


çêkirok

glosses: destkirî, ne siriştî, tişta/ê ku ne bi xwe di siriştê de peyda bûye lê mirovan çêkiriye

glosses: tişta/ê ku xweş li hev nayê û siriştî naxwiye

forms:
çêkiroktir (comparative)
herî çêkirok (superlative)
çêkiroktirîn (superlative)

etymology_text: çêkirin - -in + -ok


sanskrîtî

glosses: Zimanekî klasîk û yek ji zimanên fermî yên Hindistanê ye.

સંસ્કૃત

roman: sãskṛt

संस्कृत

roman: sanskŕt

Санскрит

roman: Sanskrit

संस्कृतम्

roman: saṃskṛtam


Polish

etymology_text: Ji Pole + -ish.

audio: en-us-Polish proper.ogg


sleep

glosses: nivistin, raketin, razan, veketin, xewtin, xew kirin

audio: en-uk-to sleep.ogg

audio: We sleep in the bedroom.ogg

ogg_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/We sleep in the bedroom.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-sleep.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-sleep.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-sleep.wav


animal

audio: LL-Q29507 (ast)-Limotecariu-animal.wav


animal

audio: LL-Q150 (fra)-Helenou66-animal.wav

audio: LL-Q150 (fra)-XANA000-animal.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-animal.wav


animal

audio: LL-Q1860 (eng)-Greenman-animal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-animal.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-animal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-animal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Exilexi-animal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-SpringProof-animal.wav


hear

glosses: bîstin, bihîstin, guh lê bûn, bi ber guhî ketin, hatin guhî

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-hear.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-hear.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-hear.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-hear.wav


time

audio: One more time.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-time.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-time.wav


all

audio: LL-Q12107 (bre)-Arzhela Aelia-all.wav


all

pos: pron

pos_title: Cînav

audio: LL-Q1860 (eng)-Greenman-all.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-all.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-all.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-all.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Opsylac-all.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-all.wav


smile

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-smile.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-smile.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-smile.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-smile.wav


zaman

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-zaman.wav

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-zaman.wav


make

glosses: çêkirin, kirin, durist kirin, hazir kirin, amade kirin

audio: en-uk-to make.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-make.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-make.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-make.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-make.wav


see

text: I cannot see you today.

text: I don't see why you cannot come.

forms: sea

audio: en-uk-to see.ogg

audio: I want to see this house!.ogg

ogg_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/I want to see this house!.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-see.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-see.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-see.wav


sea

forms: see

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-sea.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-sea.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-sea.wav


so

glosses: nêrîn, mêzekirin, temaşekirin, fekirin, sehkirin


so

text: It is not so as you say.

text: You are so beautiful.

text: Help me so I can get ready.

text: So, what do you?

text: I was a rich man and people didn’t like that. So they said bad things about me.

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-so.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-so.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-so.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-so.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-so.wav


lîmbûrgî

glosses: zimanek cermenî ye û li sêçuha Almanya, Holenda û Belçîkayê tê peyivîn

лимбургский

roman: limburgskij


lîmbûrgî

glosses: her tişta/ê herêma Lîmbûrgê, zimanê wê yan gelê wê


sêçuh

glosses: Tişta/ê ku sê çuh anku kuje anku goşe hene.

forms: sêçu

etymology_text: Ji sê + çuh.

三角

roman: sānjiǎo

مثلث

roman: muθelleθ

مثلث

roman: moseles

삼각형

roman: samgakhyeong

треугольник

roman: treugól’nik

త్రిభుజము

roman: tribhujamu


sêgoşe

forms:
سێگۆشه
sêkoşe

etymology_text: Ji sê + goşe.


sêkuje

forms:
sêkuj
sêkujî

etymology_text: Ji sê + kuje.


çuh

glosses: goşe, kuje, kujî, rex, hêl, teref, al, alî, la, layen

glosses: kunc, qulaç^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: çu

ipa: /t͡ʃʊh/

hyphenation: çuh


trentadue

pos: num

pos_title: Hejmar

audio: LL-Q652 (ita)-XANA000-trentadue.wav


tokpisinî

glosses: Zimanek kreolî ye li ser bingehê îngilîzî hatiye avakirin û li Papua Gîneya Nû tê peyivîn.

forms: tok pisinî

etymology_text: Ji îngilîzî talk (“suhbet”) + pidgin (pijînî) yantalk + business (bazirganî).

Ток Писин

roman: Tok Pisin


Papua Gîneya Nû

glosses: Welatek giravî û dikeve bakurê Awistralyayê.

etymology_text: Ji Papua + Gîneya + Nû

Папуа Нова Гвинея

roman: Papua Nova Gvineja

पपुवा न्यू गिनी

roman: papuwā nyū ginī

파푸아 뉴기니

roman: papua nyugini

Папуа Новая Гвинея

roman: Papua Novaja Gvineja

पपुवा न्यू गिनी

roman: papuvā nyū ginī

Папуа-Нова Гвінея

roman: Papua-Nova Hvineja

Παπούα Νέα Γουινέα

roman: Papoúa Néa Gouinéa


nynorsk

glosses:
norweciya nû
(yek ji herdu şêweyên fermî yên zimanê norwecî; şêweyê din bokmål e)

etymology_text: ny (nû, taze) + norsk (norwecî)

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-nynorsk.wav


bokmål

glosses:
norweciya kitêbî, norweciya nivîskî
(yek ji herdu şêweyên fermî yên zimanê norwecî; şêweyê din nynorsk e)

etymology_text: bok (pirtûk, kitêb) + mål (ziman)

audio: LL-Q9043 (nor)-Telaneo-bokmål.wav


somalî

glosses: zimanê serekî yê Somalyayê yê ku zimanek samî yê têkildarî erebî ye lê bi alfabeya latînî tê nivîsîn

forms: somalyayî

etymology_text: Somalya - -ya + -î

सोमाली

roman: somālī

Сомалиень

roman: Somalijenʹ

Σομαλικά

roman: Somaliká


somalî

glosses: miletê serekî yê Somalyayê ku bi zimanek samî yê têkildarî erebî dipeyive

glosses: her kesa/ê rûniştvana/ê yan welatiya/ê Somalyayê


somalî

glosses: her tişta/ê Somalyayê, gelê wê yan zimanê wê yê serekî


samî

glosses: hin gelên afro-asyayî yên ku zimanên wan têkildarî hev in wek ereb, îbranî (cihû), aşûrî, siryanî, somalî, hebeşî, babîlonî, akadî, maltayî, tigranî û hwd

forms: semî

etymology_text:
Ji navê kurrêmezin yê Nûh-pêxemberî
(bi erebî Sam, bi îbranîŞem yan Şêm ku ew jî ihtimal e ji akadî ye şumu anku kurr yan nav, bide ber erebî ism (nav))


samî

glosses: miletek li Laponyayê (li bakurê Fînlendayê, Norwecê, Rusyayê û Swêdê dijî û bi taybetî bi xwedîkirina xezalan navdar e)

사미어

roman: samieo

Саамский язык

roman: Saamskij jazyk


samî

glosses: zimanê yan zimanên wî miletî ku têkildarî zimanên fînî-ugrî ne


Laponya

glosses: bakurê Skandinavyayê û Fînlendayê û herwiha nîvgirava Kola ya bakur-rojavaya Rusyayê

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

Лапландия

roman: Laplandija


Skandinavya

glosses: Norwec û Swêd û Danîmarka (û carine Fînlenda û Îzlenda jî)

forms:
Eskandinavya
Eskendinavya
Iskandinavya
Iskendinavya
îskandinavya
Îskandînavya
Îskendinavya


bengalî

glosses: zimanê fermî yê Bengladeşê û Bengala Rojava ku zimanek hind-û-ewropî ye

ipa: /bɛnɡɑːˈliː/

hyphenation: ben·ga·lî


bengalî

glosses: bengladeşî, rûniştvana/ê yan welatiya/ê Bengladeşê

ipa: /bɛnɡɑːˈliː/


bengalî

glosses: bengladeşî, her tişta/ê Bengladeşê, gelê wê yan zimanê wê

etymology_text: * Bengal

বাঙলা

roman: baṅla

બંગાળી

roman: baṅgāḷī

बंगाली

roman: baṅgālī

Бенгальский

roman: Bengalʹskij

ipa: /bɛnɡɑːˈliː/


Bengladeş

glosses: Welatek e li rojhilata Hindistanê li başûrê Asyayê.

forms: Bangladeş

ባንግላዴሽ

roman: bangladeš

ܒܲܢܓܠܲܕܹܫ

roman: Bānglādeš

বাংলাদেশ

roman: baṅladex

Бангладеш

roman: Bangladeš

Бангладэ́ш

roman: Banhladéš

বাংলাদেশ

roman: baṅladeś

Бангладе́ш

roman: Bangladéš

Ба́нгладеш

roman: Bángladeš

བངྒ་ལ་དེཤ

roman: bngga la desh

ބަންގާޅު

roman: ban̊gāḷu

بَنْغِلَادِيش

roman: banḡladēš

بنقلاديش

roman: banglādiš, banglādīš

بَنگِلادِش

roman: bangelâdeš

بنگلهدیش

roman: bangla-dēš

બાંગ્લાદેશ

roman: bā̃glādeś

ბანგლადეში

roman: bangladeši

बांग्लादेश

roman: bāṅglādeś

बंगलादेश

roman: baṅglādeś

पूर्वी पाकिस्तान

roman: pūrvī pākistān

בַּנְגְּלָדֶשׁ

roman: bangladesh

ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ

roman: bāṅglādēśa

बंगलादेश

roman: baṃgalādēś

Баңгладеш

roman: Bañgladeş

බංගලාදේශය

roman: baṁgalādēśaya

^방글라데시

roman: Banggeulladesi

^방글라데슈

roman: Banggeulladesyu

ບັງກະລາເທດ

roman: bang ka lā thēt

ബംഗ്ലാദേശ്

roman: baṅglādēśŭ

बंगलादेश

roman: baṅgalādeś

ବାଁଲାଦେଶ

roman: bam̐ladeśô

بېنگلا

roman: bëngla

بانگلادېش

roman: bangladësh

بنګله دېش

roman: bangla deš

ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼

roman: baṅglādēś

Бангладеш

roman: Bangladeş

Бангладе́ш

roman: Bangladɛ́š

बाङ्गलादेश

roman: bāṅgalādeśa

Банглодеш

roman: Banglodeš

வங்காளதேசம்

roman: vaṅkāḷatēcam

ባንግላደሽ

roman: bangladäš

བྷང་ལ་རྡེ་ཤུ

roman: bhang la rde shu

بَن٘گْلَہ دیْش

roman: baṅglā deś

បង់ក្លាដែស

roman: bɑngklaadaeh

Μπαγκλαντές

roman: Bagklantés

Μπανγκλαντές

roman: Bangklantés

ipa: /bɛnɡlɑːˈdɛʃ/

hyphenation: Beng·la·deş


Bangladeş

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-Bangladeş.wav


-ok

pos: suffix

pos_title: Paşgir

glosses: Paşgira hûredar, bo biçûkkirina tiştekî.

glosses: Paşgirek e pê rengdêr ji rayê lêkeran tên çêkirin ku maneya "ya / yê ku tiştekî dike" didin, çêbiwara dema niha (present participle). Hevmane: -inde

glosses: Paşgirek rengdêrên ku maneya "biçûk" tê de heye hê bêhtir tên biçûkkirin, paşgira hûredar.

glosses: Paşgirek ku pê hin peyvên nû ji yên heyî tên çêkirin:

forms:
-ek
-ik
-k

etymology_text:
Ji -o + -ik. Binêrre -o.
Raman 2 ji peywendiya -ind e ku bi paşgireke hûredar a din -e (hevreheke -ik) bûye -inde. Nemîna hevrehên wê ên zimanên din ên îranî û hindûewropî, çêkera çêbiwaraniha (present participle) -ind(e) herwiha bi hûredar -ok hevpîşe ye; bide ber gazî û gazind (-î = hevreheke -ik). Gelek paşgirên kurdî ramana xwe li gor ewa ku ji bo navdêr e an rengdêr e diguhêrin, bide ber -yar (paşgireke ku him navdêr çêdike him rengdêr). Herwiha bide ber -î, ku paşgirika bo çêbiwara dema bihûrî ye û bi rehnasî guhertoyeke -ik e; anku hûredar bi asayî bo çêbiwaran tên karanîn.


kînyariwandayî

glosses: zimanê fermî yê Riwandayê û li Komara Demokratîk ya Kongoyê jî tê peyivîn û ji malbata zimanên bantûyî ye


sorbî

glosses:
zimanê sorban,
zimanek biçûk yê slavî ye û li hin deverên rojhilata Almanyayê tê peyivîn

Лужыцкая

roman: Lužyckaja

소르 비아 어

roman: soreu bia eo

Лужицкий

roman: Lužickij


sorbî

glosses: her tişta/ê gelê sorb yan tişta/ê bi zimanê wî miletî


sorb

glosses: miletek biçûk yê slavî ye û li hin deverên rojhilata Almanyayê dijî û zimanê wî sorbî ye


but

glosses: armanc, hedef, daxwaz, mebest, merem, niyet, bayist

audio: LL-Q150 (fra)-Jules78120-but.wav

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-but.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-but.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-but.wav


but

text: I want to come but I don't have time.

audio: EN-AU ck1 but.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-but.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-but.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-but.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-but.wav


team

text:
Her kesê hazir bike ew yekte'am
Ba buxur û şerbet û qedrek temam

ref: Mela Hisênê Bateyî

forms:
taam
ta'am
te'am
tiam
ti'am

etymology_text: Ji erebî طعام (ṭe'am), hevrehatam (1).


team

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-team.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-team.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-team.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-team.wav


bag

audio: LL-Q33491 (hat)-Dade70-bag.wav


bag

glosses: tûr, tûrik, çewal, torbe, telîs, ferde, kîs, kîsik

audio: EN-AU ck1 bag.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-bag.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-bag.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-bag.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-bag.wav


when

text: When is your birthday?

text: When I arrived at home, she had already left.

audio: LL-Q1860 (eng)-Greenman-when.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-when.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-when.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-when.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Opsylac-when.wav


rojbûn

glosses: roj û meh û sala ku lê kesek ji dayik bûye yan tiştek hatiye çêkirin

glosses: pîrozkirina roja jidayikbûna kesekî her sal li wê rojê û wê mehê ya ku hatiye dinyayê

etymology_text: Ji roj + bûn.

ልደታ

roman: lədäta

ልደት

roman: lədät

тыуған көн

roman: tïwğan kön

дзень нараджэ́ння

roman: dzjenʹ naradžénnja

জন্মদিন

roman: jônmdin

рожде́н ден

roman: roždén den

түрэһэн үдэр

roman: türehen üder

生日

roman: saang¹ jat⁶

生辰

roman: saang¹ san⁴

牛一

roman: ngau⁴ jat¹

сынжы

roman: sɨnřɨ

生日

roman: sen¹ liit

生日

roman: sâng-ngit

生日

roman: seng¹ reh⁴

生日

roman: shēngrì

生辰

roman: shēngchén

生日

roman: sáng-nì

生日

roman: săng-nĭk

生日

roman: seⁿ-ji̍t, siⁿ-ji̍t, seng-ji̍t

生日

roman: sen¹ ri⁶

төрөөбүт күн

roman: törööbüt kün

عِيد مِيلَاد

roman: ʿīd mīlād

عيد ميلاد

roman: ʕīd melad

عيد ميلاد

roman: ʕīd mīlād

ծննդյան օր

roman: cnndyan ōr

ծնունդ

roman: cnund

تولد

roman: tavallod

زادروز

roman: zâdruz

વરસ ગાનત

roman: varas gānat

დაბადების დღე

roman: dabadebis dɣe

जन्मदिन

roman: janmadin

सालगिरह

roman: sālgirah

יום הולדת / יוֹם הֻלֶּדֶת

roman: yóm hulédet

һарсн өдр

roman: harsn ödr

төрсн өдр

roman: törsn ödr

миләһүд

roman: milähüd

ಜನ್ಮದಿನ

roman: janmadina

زا دۄہ

roman: zā dọh

ؤہرٕوود

roman: wạhrụwōd

زایہِ دۄہ

roman: zāyi dọh

туулган күнү

roman: tuulgan künü

උපන් දිනය

roman: upan dinaya

생일

roman: saeng-il

생신

roman: saengsin

ມື້ເກີດ

roman: mư̄ kœ̄t

ຊົນມະທິ

roman: son ma thi

ວັນຄ້າຍວັນເກີດ

roman: wan khāi wan kœ̄t

ວັນເກີດ

roman: wan kœ̄t

роденден

roman: rodenden

പിറന്നാൾ

roman: piṟannāḷ

ജന്മദിനം

roman: janmadinaṃ

वाट दिवस

roman: vāṭ divas

төрсөн өдөр

roman: törsön ödör

ᠲᠥᠷᠦᠭᠰᠡᠨ ᠡᠳᠦᠷ

roman: törüɣsen edür

生日

roman: っんまりびー, 'nmaribī

ଜନ୍ମଦିନ

roman: jônmôdinô

تۇغۇلغان كۈن

roman: tughulghan kün

ਜਨਮ-ਦਿਨ

roman: janma-din

туған күн

roman: tuğan kün

день рожде́ния

roman: denʹ roždénija

дню́ха

roman: dnjúxa

народени́ны

roman: narodenýnŷ

рӯзи таваллуд

roman: rüzi tavallud

таваллуд

roman: tavallud

зодрӯз

roman: zodrüz

பிறந்தநாள்

roman: piṟantanāḷ

జన్మదినము

roman: janmadinamu

туган көн

roman: tuğan kön

ዕለተ ልደት

roman: ʿəlätä ldät

འཁྲུངས་སྐར

roman: 'khrungs skar

སྐྱེ་ཚེས

roman: skye tshes

སྐྱེས་སྐར

roman: skyes skar

төрүттүнген хүнү

roman: törüttüngen xünü

день наро́дження

roman: denʹ naródžennja

уроди́ни

roman: urodýny

ថ្ងៃខួប

roman: thngaykhuəp

געבוירן־טאָג

roman: geboyrn-tog

געבורטסטאָג

roman: geburtstog

γενέθλια

roman: genéthlia

γενέθλιος

roman: genéthlios

чыккан кӱн

roman: čïkkan kün

туулан кӱн

roman: tuulan kün

ден на ра́ждане

roman: den na ráždane

да́та на ра́ждане

roman: dáta na ráždane

рожде́на да́та

roman: roždéna dáta

出生日期

roman: ceot¹ sang¹ jat⁶ kei⁴

出生日期

roman: chūshēngrìqī

تاریخ تولد

roman: târix-e tavallod

დაბადების თარიღი

roman: dabadebis tariɣi

чыккан күн

roman: çıkkan kün

туулган күн

roman: tuulgan kün


hatin dinyayê

glosses:
ji dayik bûn, welidîn, zan, Xwedê dan, çavên xwe li jiyanê vekirin, dest bi jiyanê kirin:
Celadet Elî Bedirxan sala 1897 li Stenbolê hat dinyayê û sala 1951 li Şamê mir.

glosses: bûn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
hatin dinê
hatin dinyê
hatin dunyayê

etymology_text: Ji hatin + dinyayê.

ipa: /hɑːˈtɪn dɪnjɑːˈjeː/

hyphenation: ha·tin din·ya·yê


ji dayik bûn

glosses: hatin dinyayê, welidîn, zan, Xwedê dan, çavên xwe li jiyanê vekirin, dest bi jiyanê kirin

text: Celadet Elî Bedirxan sala 1897 li Stenbolê ji dayik bû û sala 1951 li Şamê mir.

forms:
ji dayik dibim (present)
ji dayik dibî (present)
ji dayik dibe (present)
ji dayik dibin (present)
ji dayik bibe (imperative singular)
ji dayik bibin (imperative plural)
ji dayik bûm (past)
ji dayik bûyî (past)
ji dayik bû (past)
ji da bûn
ji day bûn
ji dayk bûn
ji dayîk bûn
ji dey bûn
ji deyik bûn
ji deyîk bûn
ji deyk bûn
ji dê bûn

etymology_text: Ji ji + dayik + bûn.

ipa: /ʒɪ dɑːˈjɪk buːn/

hyphenation: ji da·yik bûn


-e

glosses: Paşbendika kesîn ya kesê sêyem yê yekjimar li dema niha.

glosses: Paşbendikek e ku peyvên zayendmê yên yekjimar û nediyar bi diyarkerên wan ve girê dide.

text: pirtûkeke kevn, jineke spehî

glosses: Paşbendikek e hin peyvên nû ji yên heyî pê tên çêkirin.

glosses: Paşbendikek e wateya "ya / yê ku gelek dike yan dikare" dide peyvê.

forms:
e
e-
-e-

etymology_text:
Raman 1: Ji *-ed, herwiha -it, hevreha farisî ـﺪ (-ed), ji proto-hindûewropî *-iteh₂.
Raman 2: Guhertoyeke -eka.
Raman 3: Ji *-ek / *-eg, hevreha -ik.
Raman 4: Guhertoyeke -a.


-e

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7--e.wav


wolofî

glosses: Zimanek e ku Senegalê û Gambiyayê û Morîtanyayê li Afrîkayê tê peyivîn.

etymology_text: Ji wolof + -î.


wolofî

glosses: Her tişta/ê miletê wolof yan zimanê wî miletî.


wolof

glosses: miletek e ku Senegalê û Gambiyayê û Morîtanyayê li Afrîkayê dijî û zimanê wî wolofî ye


Gambiya

glosses: Welatekî pir biçûk e li rojavaya Afrîkayê.

ጋምቢያ

roman: gambiya

Га́мбія

roman: Hámbija

গাম্বিয়া

roman: gambiẏa

Га́мбия

roman: Gámbija

ဂမ်ဘီယာ

roman: gambhiya

岡比亞

roman: Gāngbǐyà

ގެމްބިއާ

roman: gem̊biā

غَامْبِيَا

roman: ḡāmbiyā

Գամբիա

roman: Gambia

گامبیا

roman: gâmbiyâ

გამბია

roman: gambia

गाम्बिया

roman: gāmbiyā

Гамбия

roman: Gambiya

Гамбија

roman: Gambija

ഗാംബിയ

roman: gāmbiya

Гамби

roman: Gambi

Гамбия

roman: Gambiä

காம்பியா

roman: kāmpiyā

ហ្គំប៊ី

roman: gɑmbii

Γκάμπια

roman: Gkámpia


Gambiya

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-Gambiya.wav


Morîtanya

forms:
Mawrîtanya
Mûrîtanya

ሞሪታኒያ

roman: moritaniya

Маўрыта́нія

roman: Maŭrytánija

মৌরিতানিয়া

roman: mouritaniẏa

Маврита́ния

roman: Mavritánija

毛里塔尼亞

roman: Máolǐtǎníyà

茅利塔尼亞

roman: Máolìtǎníyà

މޮރިޓޭނިއާ

roman: moriṭēniā

مُورِيتَانِيَا

roman: mūrītāniyā

Մավրիտանիա

roman: Mavritania

موریتانی

roman: moritâni

მავრიტანია

roman: mavriṭania

मॉरीतानिया

roman: mŏrītāniyā

מאוריטניה

roman: ma'uritanya

Мавритания

roman: Mavritaniya

^모리타니

roman: Moritani

^모리따니

roman: Morittani

ມໍລິເຕເນຍ

roman: mǭ li tē nīa

Мавритан

roman: Mavritan

ماۋرىتانىيە

roman: mawritaniye

موريتانيا

roman: moritānyā

Мавритания

roman: Mavritaniä

ⵎⵓⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ

roman: muriṭanya

Мавритания

roman: Mawritaniya

موریتانیہ

roman: morītāniyā

Маврита́нія

roman: Mavrytánija

ម៉ូរីតានី

roman: mouriitaanii

מאָריטאַניע

roman: moritanye

Μαυριτανία

roman: Mavritanía

Μαυρουσία

roman: Maurousía


haîtî

glosses: zimanê Haîtiyê ku zimanek kreyolî yê li ser bingehê fransî avakirî ye


haîtî

glosses: her tişta/ê Haîtiyê, gelê wê yan zimanê wê

etymology_text: Haîtî


één

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-één.wav


puncabî

forms:
pincabî
pinjabî
punjabî

etymology_text: Ji puncab + -î

ፑንጃቢኛ

roman: punǧabiña

Пенджабски

roman: Pendžabski

પંજાબી

roman: pañjābī

Пенжабонь

roman: Penžabonʹ

Панджаби

roman: Pandžabi

Пенджабский

roman: Pendžabskij

نجابي

roman: njābي

пунджабська

roman: pundžabsʹka

Παντζαπικά

roman: Pantzapiká


puncabî

glosses: Rûniştvana/ê herêma Puncabê ya Pakistanê û ya Hindistanê.


puncabî

glosses: Her tişta/ê herêma Puncabê, rûniştvanên wê yan zimanê puncabî


Puncab

forms:
Pencab
Penjab
Pincab
Pinjab
Punjab

Панџаб#Macedonian

roman: Pandžab#Macedonian

Пенџаб#Macedonian

roman: Pendžab#Macedonian

Pandžab#Bosnian

roman: Pandžab

Pendžab#Bosnian

roman: Pendžab


lip

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-lip.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-lip.wav


doctor

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-doctor.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-doctor.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-doctor.wav


doctor

glosses: doktor, bizîşk, nijdar, hekîm, luqman, doktor, cebar, tebîb


nok

glosses: Libên hûrik û girover yên hin riwekan ku bi taybetî kelandî tên xwarin.

text: Simore nok, gûz, berû, ber, xoze û dendikan dixwin.

ref: Alî Çîftçî, Hesenê Mete, Mahmûd Lewendî, Ahmed Tîgrîs, Seyîdxan Anter, Remzî Kerîm, Ansîklopediya Zarokan, APEC, 2004, r. 181, ISBN 91-89675-32-0

glosses: Riwekên ku wan liban didin, Cicer arietinum.

forms:
نۆک
nahk
nehik
nehk
nihik
nihk
nuhik
nuhk
nuk
nûk
niqûtk
sîlehê şevê
noke

etymology_text: Ji zimanên îranî, hevreha soranî نۆک (nok), feylî/kelhûrî nixe, hewramî niwey/nwey, farisî نخود (nuxûd, nexûd), pehlewî nexod. nohut ya tirkî, нахут (nahût) ya bulgarî, năut ya romanî, нут (nût) ya rusî û ukraynî û hevwateyên wê bi gelek zimanên din jî, bi taybetî li Rojhilata Ewropayê, ji zimanên îranî ne.

বুট গছ

roman: but gos

нахут

roman: nahut

леблебия

roman: leblebija

鷹嘴豆

roman: yīngzuǐdòu

حِمِّص

roman: ḥimmiṣ

حمص

roman: ḥumuṣ

نخي

roman: naḵi

حمص

roman: ḥammaṣ, ḥummuṣ

սիսեռ

roman: siseṙ

սիսեռն

roman: siseṙn

მუხუდო

roman: muxudo

ಕಡಲೆ

roman: kaḍale

병아리콩

roman: byeong-arikong

наут

roman: naut

слануток

roman: slanutok

കടല

roman: kaṭala

нут

roman: nut

туре́цкий горо́х

roman: turéckij goróx

наха́т

roman: naxát

хуму́с

roman: xumús

бара́ний горо́х

roman: baránij goróx

נאַהיט

roman: nahit

אַרבעס

roman: arbes

ρεβιθιά

roman: revithiá

𒄬𒇻𒊒

roman: ḫallūru

বুট

roman: but

雞心豆

roman: gai¹ sam¹ dau⁶⁻²

三角豆

roman: saam¹ gok³ dau⁶⁻²

نخود

roman: noxod

نخودچی

roman: noxodči

काबुली चना

roman: kābulī canā

काबूली

roman: kābūlī

छोला

roman: cholā

चना

roman: canā

הומוס

roman: humouss

సెనగ

roman: senaga

турецький горох

roman: turecʹkyj horox

ρεβίθι

roman: revíthi

ἐρέβινθος

roman: erébinthos


lie

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-lie.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-lie.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-lie.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-lie.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-lie.wav


lie

glosses: (to tell untrue things) derew kirin, virr kirin


lie

glosses: (to be situated or located) li derekê bûn


lie

glosses: (to be in horizontal position) pal dan, paldayî bûn, dirêjkirî bûn


dancer

glosses: danser, dansker, semaker, dawetî, govendî, dîlanker

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-dancer.wav


hekim

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-hekim.wav


dottore

audio: LL-Q652 (ita)-Happypheasant-dottore.wav

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-dottore.wav


doktoro

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-doktoro.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-doktoro.wav


docteur

glosses: bijîşk, nojdar, hekîm, luqman, doktor, cebar, tebîb

audio: LL-Q150 (fra)-Vaulque-docteur.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-docteur.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-docteur.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-docteur.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-docteur.wav


médecin

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Fhala.K-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Vaulque-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines5-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines3-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines2-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines4-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines1-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Aemines6-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-médecin.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DSwissK-médecin.wav


médico

glosses: bizîşk, nijdar, hekîm, luqman, doktor, cebar, tebîb


doutor

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-doutor.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-doutor.wav


arts

audio: LL-Q14196 (afr)-Anon1314-arts.wav


طير

glosses: firinde, balinde, çivîk, çûçik, teyr, tilûr, terewîl


Vogel

audio: LL-Q188 (deu)-Nattes à chat-Vogel.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q188 (deu)-Nattes à chat-Vogel.wav

audio: LL-Q188 (deu)-teste (Pamputt)-Vogel.wav


fugl

glosses: çûk, çivîk, çûçik, firinde, balinde, teyr, tilûr, terewîl


pájaro

audio: LL-Q1321 (spa)-Rodelar-pájaro.wav

audio: LL-Q1321 (spa)-Millars-pájaro.wav

audio: LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-pájaro.wav

audio: LL-Q1321 (spa)-Txtdgtl-pájaro.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Walter Mendia (Mr. Moonlight)-pájaro.wav


ave

audio: LL-Q29507 (ast)-Limotecariu-ave.wav


ave

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-ave.wav


ave

audio: LL-Q1321 (spa)-Millars-ave.wav


birdo

etymology_text: Deyn ji îngilîzî bird

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-birdo.wav

audio: LL-Q143 (epo)-NMaia-birdo.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-birdo.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Poslovitch-birdo.wav


oiseau

audio: LL-Q150 (fra)-X-Javier-oiseau.wav

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-oiseau.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Nattes à chat-oiseau.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Nattes à chat-oiseau.wav

audio: LL-Q150 (fra)-XANA000-oiseau.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-oiseau.wav


fågel

audio: LL-Q9027 (swe)-Ainali-fågel.wav


uccello

audio: LL-Q652 (ita)-Happypheasant-uccello.wav

audio: LL-Q652 (ita)-XANA000-uccello.wav

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-uccello.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-uccello.wav


鳥

audio: LL-Q9186 (yue)-Jonashtand-鳥.wav


vogel

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-vogel.wav


pássaro

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-pássaro.wav


pasăre

audio: LL-Q7913 (ron)-Filosoful-pasăre.wav


dogonî

glosses: zimanê dogonan, zimanek e li Malî û Burkîna Fasoyê tê peyivîn.

etymology_text: Ji dogon + -î


dogon

glosses: miletek e li Malî û Burkîna Fasoyê dijî û bi zimanê dogonî dipeyive

ipa: /doːˈɡoːn/


eks

text: We bedrek min muqabil dîişaret min ji 'eksê daBi zehrê xwey şerîf xwendim

text: Hikûmeta Iraqê ji eksa hikûmeta Kurdistanê petrola ko diçû Koreya Başûr qut kir.

forms:
aks
akis
'akis
'aks
ekis
'ekis
'eks

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

ipa: /ɛks/

hyphenation: eks


eks

glosses: dij, zid, ters, hember, li rexê din, bi temamî jê cuda, qet ne wek hev


zid

glosses: dij, eks, ters, hember, li rexê din, bi temamî jê cuda, qet ne wek hev

text: Dûr e li melek tebetê.Çar teb'et in vêk ra zid înHem ateş in hem barid în

ref: Feqiyê Teyran,

forms: zit

etymology_text: Ji erebî [Peyv?].


zid

glosses: serhişk, înato, biînat, dijber, ne sernerm


ters

glosses: gûyê yeksiman mîna hesp û ker û qantiran, nexasma ker.

forms:
qers
qerseqûl
terseqûl


ters

glosses: dij, zid, eks, hember, li rexê din, bi temamî jê cuda, qet ne wek hev

forms: teris

etymology_text: Ji tirkî ters ku ji Îranî ye, hevrreha Kurdî teres.


ters

text: Ters bir iş.

text: Ters cevap.

text: Çorabın tersi.

text: Bıçağın tersi.

text: Söylediğin şeyin tam tersi doğru.

text: Ters biri.


aks

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-aks.wav


akis

text: mehtabın suda akisleri

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-akis.wav


'akis

ipa: /ʕɑːˈkɪs/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-'akis.wav

hyphenation: 'a·kis


'aks

ipa: /ʕɑːks/

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-'aks.wav

hyphenation: 'aks


'ekis

ipa: /ʕɛˈkɪs/

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-'ekis.wav

hyphenation: 'e·kis


'eks

ipa: /ʕɛks/

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-'eks.wav

hyphenation: 'eks


çîçek

text: Selwa rewan zerrînwereqÇîçek Melê dîn sed neseqYaqûtuha yehki ş-şefeq

forms: çiçik

etymology_text:
Ji tirkî çiçek yan ji osmanî چیچك (çîçek), hevreha azerî çiçək, teterî чәчәк (çeçeq), kumikî чечек (çeçek) ji proto-tirkîkî *čeček.
Herwiha bidin ber ermenî ծաղիկ (çaġik) ji ermeniya kevn ծաղիկ (całik).

ipa: /t͡ʃiːˈt͡ʃɛk/

notes:
çîçek danîn
çîçekdanîn


tan

glosses: Darên yan dîwarê tenik yê li derdorî hewşekê yan zeviyekê avakirî bo parastina wê yan daku sewal jê nerevin.

text: Gumbeda tan sitar eMeqbera dost lê veşare

glosses: Di hana yekî/ê çûn, çûn harîkariya yekî/ê kirin.

forms:
ten
tên
tîn
ton

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

забор

roman: zabor

కంచె

roman: kañce

word: <w:tan li dor


tan

text: tan: #D2B48C.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-tan.wav


tan

glosses: gizing, tara, berbang, sarî, kebar, kubar, karzim, sewgur