fen kirin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

forms:
fen dikim (present)
fen dikî (present)
fen dike (present)
fen dikin (present)
fen bike (imperative singular)
fen bikin (imperative plural)
fen kir (past)
fen kir (past)
fen kir (past)
fen kir (past)
fen –k– (root present)
fen –kir– (root past)
ez fen dikim (indicative present positive)
ez fen nakim (indicative present negative)
min fen kir (indicative past positive)
min fen nekir (indicative past negative)
tu fen dikî (indicative present positive)
tu fen nakî (indicative present negative)
te fen kir (indicative past positive)
te fen nekir (indicative past negative)
ew fen dike (indicative present positive)
ew fen nake (indicative present negative)
wê/wî fen kir (indicative past positive)
wê/wî fen nekir (indicative past negative)
em fen dikin (indicative present positive)
em fen nakin (indicative present negative)
me fen kir (indicative past positive)
me fen nekir (indicative past negative)
hûn fen dikin (indicative present positive)
hûn fen nakin (indicative present negative)
we fen kir (indicative past positive)
we fen nekir (indicative past negative)
ew fen dikin (indicative present positive)
ew fen nakin (indicative present negative)
wan fen kir (indicative past positive)
wan fen nekir (indicative past negative)
min fen dikir (imperfect positive)
min fen nedikir (imperfect negative)
min fen kiribû (positive)
min fen nekiribû (negative)
te fen dikir (imperfect positive)
te fen nedikir (imperfect negative)
te fen kiribû (positive)
te fen nekiribû (negative)
wê/wî fen dikir (imperfect positive)
wê/wî fen nedikir (imperfect negative)
wê/wî fen kiribû (positive)
wê/wî fen nekiribû (negative)
me fen dikir (imperfect positive)
me fen nedikir (imperfect negative)
me fen kiribû (positive)
me fen nekiribû (negative)
we fen dikir (imperfect positive)
we fen nedikir (imperfect negative)
we fen kiribû (positive)
we fen nekiribû (negative)
wan fen dikir (imperfect positive)
wan fen nedikir (imperfect negative)
wan fen kiribû (positive)
wan fen nekiribû (negative)
ez ê fen bikim (future positive)
ez ê fen nekim (future negative)
minê fen kiribe (future perfect positive)
minê fen nekiribe (future perfect negative)
tu yê fen bikî (future positive)
tu yê fen nekî (future negative)
teyê fen kiribe (future perfect positive)
teyê fen nekiribe (future perfect negative)
ew ê fen bike (future positive)
ew ê fen neke (future negative)
wê/wîyê fen kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê fen nekiribe (future perfect negative)
em ê fen bikin (future positive)
em ê fen nekin (future negative)
meyê fen kiribe (future perfect positive)
meyê fen nekiribe (future perfect negative)
hûn ê fen bikin (future positive)
hûn ê fen nekin (future negative)
weyê fen kiribe (future perfect positive)
weyê fen nekiribe (future perfect negative)
ew ê fen bikin (future positive)
ew ê fen nekin (future negative)
wanê fen kiribe (future perfect positive)
wanê fen nekiribe (future perfect negative)
min fen kiriye (perfect positive)
min fen nekiriye (perfect negative)
min fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te fen kiriye (perfect positive)
te fen nekiriye (perfect negative)
te fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî fen kiriye (perfect positive)
wê/wî fen nekiriye (perfect negative)
wê/wî fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me fen kiriye (perfect positive)
me fen nekiriye (perfect negative)
me fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we fen kiriye (perfect positive)
we fen nekiriye (perfect negative)
we fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan fen kiriye (perfect positive)
wan fen nekiriye (perfect negative)
wan fen kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan fen nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez fen bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez fen nekim (present subjunctive negative)
(bila) min fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu fen bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu fen nekî (present subjunctive negative)
(bila) te fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew fen bike (present subjunctive positive)
(bila) ew fen neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em fen bikin (present subjunctive positive)
(bila) em fen nekin (present subjunctive negative)
(bila) me fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn fen bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn fen nekin (present subjunctive negative)
(bila) we fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew fen bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew fen nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan fen kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan fen nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan fen bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan fen nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan fen kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan fen nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê fen bikira (present conditional positive)
minê fen nekira (present conditional negative)
minê fen kiribûya (preterite conditional positive)
minê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê fen bikira (present conditional positive)
teyê fen nekira (present conditional negative)
teyê fen kiribûya (preterite conditional positive)
teyê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê fen bikira (present conditional positive)
wê/wîyê fen nekira (present conditional negative)
wê/wîyê fen kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê fen bikira (present conditional positive)
meyê fen nekira (present conditional negative)
meyê fen kiribûya (preterite conditional positive)
meyê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê fen bikira (present conditional positive)
weyê fen nekira (present conditional negative)
weyê fen kiribûya (preterite conditional positive)
weyê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê fen bikira (present conditional positive)
wanê fen nekira (present conditional negative)
wanê fen kiribûya (preterite conditional positive)
wanê fen nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) fen bike (imperative present positive)
(tu) fen neke (imperative present negative)
(hûn) fen bikin (imperative present positive)
(hûn) fen nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji fen + kirin.

ipa: /fɛn kɪˈɾɪn/

hyphenation: fen ki·rin


fenkirin

pos: noun

pos_title: Navdêr

ipa: /fɛŋkɪˈɾɪn/


destkirî

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses:
tişta/ê bi destan hatiye çêkirin,
tişta/ê mirovan çêkiriye,
tişta/ê ne bi xwe çêbûye

forms:
دەستکری
deskirî
destkird
destgirtî

etymology_text: Ji dest + kirî.


be

pos: verb

pos_title: Formeke lêkerê

glosses: Forma yekjimar ya bilanî ji lêkera "bûn" e bo kesa/ê sêyem.

forms:
bûe
bim
bî
bîn
bin

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-be.wav

hyphenation: be


be

pos: adv

pos_title: Hoker


be

pos: prep

pos_title: Daçek

etymology_text: Bi avestayî peit, bi pehlewî ebeg.


be

audio: LL-Q33070 (ban)-Siti Noviali-be.wav


be

pos_title: Lêker

audio: En-uk-to be.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-be.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-be.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-be.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-be.wav


be

pos: intj

pos_title: Baneşan

glosses: B (be), navê tîpa duyemîn a alfabeya tirkî


were

glosses: forma yekjimar ya fermanî ji lêkera "hatin"

text: Fixan avête xerçengêWere saqî heta kengêNeşûyîn dil ji vê jengê

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

forms:
وەره
here

etymology_text: Hevrehapehlewî[skrîpt hewce ye] (ewer, “bi vir ve, li vir”) ku herwiha bi wateya bê! were! jî li kar bûye. Dibe ku herre!! jî bi heman awayî bibe lê ew binîqaş e. Ji ber ku di rastiyê de daçekekê ye, tenê di rewşa fermanî de dikare bê bikaranîn û diwere an werî/weriya an jî wek navdêr lêker werîn tine. Bo peresînawateyî a yeksan binêre ingilîzî come on (“de were!, hatin li ser/li pêş, yeksanî kurdî wer-hatin”))

ipa: /wɛˈɾɛ/

audio: LL-Q36163_(kmr)-Key Mîrza-were.wav

hyphenation: we·re


were

glosses: bi wî awayî, bi wî şêweyî, bi wî şiklî, bi wî rengî, bi wê rê yê


were

glosses: forma dema raborî ji lêkera be bo hemî cînavan ji bilî I (ez) û he û she

text: You were at home.

text: We were not there.

text: Where were they?

forms:
where
there
here

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-were.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-were.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-were.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-were.wav


were

glosses: bêhn (tişta ku mirov bi poz anku difinê pê dihese)


orc

glosses:
dêw, decal
(di pirtûka Mîrê Gustîrê ya J. R. R. Tolkien, 1892-1973, de)

forms:
orç
ork
org

etymology_text: Ji îngilîzî


gustîr

forms:
gustîl
gustîlk
gustîrk
hingustîl
hingustîlk
hingustîr
hingustîrk
hungustîl
hungustîlk
hungustîr
hungustîrk
bazin
gerdenî
guhar

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


elmas

glosses: Gewherekî spî yê wek şûşeyê ye lê pirr bihagirantir e.

text:
Xencer û tîr û teber barîn şubih berq û birûsk
Misriyan lami' ji elmasan didayê rast û çep
Teyrik û 'iqd û şerab û netrik û berg û wereq

forms:
ئهلماس
ئهڵماس
almas
almast
elmast

etymology_text: Hevreha soranî ئهڵماس (ełmas), farisî الماس (elmas), pehlewî elmas ji yûnanî αδάμας (adámas) (adamas: nayê radestkirin) ji α- (a-: na-, ne-) δαμάζω (damázo) (damazo: kedî kirin) ji proto-hindûewropî *dem-h₂- (malava kirin - binere mal). Bi heman awayî peyva kurdî kedî jî têkilî peyva ked-/ ke- ye ku maneya mal dide. Heman peyva yûnanî serekaniya diamond ya îngilîzî û peyvên dişibin wê yên di zimanên din yên ewropî de ye jî. Peyva erebî الماس (elmas) û ya ermenî ալմաստ (almast) bi rêya zimanên îranî dîsa ji yûnanî ne. Ji heman rehê proto-hindûewropî herwiha peyvên kurdî -dav (wek bindav) û mal (xanî). Carinan tê texmînkirin ku elmas dikare ji akadî [skrîpt hewce ye] (elmêşû) (ember) jî be.

aлмаз

roman: almaz

брилянт

roman: briljant

дијамант

roman: dijamant

діамант

roman: diamant

ipa: /ɛlˈmɑːs/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-elmas.wav

hyphenation: el·mas


elmas

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-elmas.wav


almas

ipa: /ɑːlˈmɑːs/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-almas.wav

hyphenation: al·mas


pornografî

glosses:
Weşanên seksê yên tê de endamên zayendî jî tên nîşan dan,
filmên yan kovarên wêneyên seksê pêşkêş dikin û kîr û quzan jî diyar dikin.

forms:
porno
pornogirafî
pornografiya
pornografiye
pornografya
pornografye
pornogirafiya
pornogirafiye
pornogirafya
pornogirafye

etymology_text: Ji fransî pornographie.


baqole

glosses:
çêla 2-salî,
manga jiyê wê 2 sal,
çêleka 2-salî

forms:
canega
golik
nehgon

ipa: /bɑːqoːˈlɛ/

hyphenation: ba·qo·le


çêlek

glosses: Sewalek mezin e mirov xwedî dikin daku şîrî bide, dema dizê golikan dide; nêrên wan ga ne.

forms:
چێلەک
çêl
çêle

etymology_text:
Ji proto-hindûewropî*kʷel- (binere çerîn) ku herwiha serekaniya çêl (manga) ya kurdî ye jî. K-ya proto-hindûewropî di zimanên îranî de dibe "ç/s/z", "l" dibe "r".
Ihtimalen têkilî çêrîn anku çerînê: "çêlek = ya ku diçêre/diçere" wek "wêrek = yê ku diwêre". L/R bi hev diguherin. Yan jî ji çê-l-(ek) ji proto-hindûewropî, hevreha ga, bide ber go-l-ik. L/R paşpirtikeke çêkirina navên heywanan e: çêl, dêl, mel, gol-ik / gwêr / gwêreke / gûr, ker, şêr, mir- (miravî, mirîşk), nuwer (nehgon, nogin), derr (berazên mê),
Ev heywan bi kurmancî li hin deveran "çêlek" e, li hinan jî tenê "çêl" (li hin cihan jî navekî din heye, bo nimûne "manga" anku "gayên mê"). Bi soranî jî "çêl" heye lê "manga" zêdetir li kar e.

ажә

roman: āž°

чэмы

roman: čămə

чэм

roman: čăm

𐕖𐕒𐕡𐕙

roman: čur

𑜆𑜥

roman: pū

𑜑𑜥

roman: hū

𒀖

roman: arhu

уй

roman: uy

ላም

roman: lam

ܬܵܘܸܪܬܵܐ

roman: tawirta

תורתא

roman: tōrtā, tōrto

গাইগৰু

roman: gaigoru

গৰু

roman: goru

һыйыр

roman: hïyïr

ჲეთˁ

roman: yetˁ

каро́ва

roman: karóva

گوک

roman: gúk, gok

গাই

roman: gai

গরু

roman: gôru

кра́ва

roman: kráva

үнеэн

roman: ünjeen

етт

roman: ett

ᏩᎧ

roman: waka

ᏩᎦ

roman: waga

母牛

roman: mou⁵ ngau⁴

牛乸

roman: ngau⁴ naa²

牛嫲

roman: ngiù-mà

母牛

roman: mǔniú

牛母

roman: ngù-mō̤

牛母

roman: gû-bó, gû-bú

ӗне

roman: ĕne

ގެރި

roman: geri

بَقَرَة

roman: baqara

بقرة

roman: baʾara

بْقَرَة

roman: bgərə

بقرة

roman: bagara

هايشة

roman: hāyša

بقرة

roman: baqra

կով

roman: kov

скал

roman: skal

хөкэн

roman: hökən

мачалэ

roman: maçalə

مادهگاو

roman: mâde-gâv

گاو

roman: gâv

گو

roman: gow

మూర

roman: mūra

ગાય

roman: gāya

ძროხა

roman: ʒroxa

गाय

roman: gāy

गो

roman: go

गऊ

roman: gaū

बकर

roman: bakar

گاوَ

roman: gâva

פָּרָה

roman: pará

жэм

roman: žăm

үкр

roman: ükr

ಹಸು

roman: hasu

اِنْكَكْ

roman: ingek

දෙන

roman: dena

мӧс

roman: mös

암소

roman: amso

сыйыр

roman: sıyır

инек

roman: inek

ງົວ

roman: ngūa

ფუჯი

roman: puǯi

ᦷᦣ

roman: ho

ᦷᦇ

roman: ngo

крава

roman: krava

പശു

roman: paśu

ᡳᡥᠠᠨ

roman: ihan

ᡠᠨᡳᠶᡝᠨ

roman: uniyen

ышкал

roman: yškal

گو

roman: gu

тракс

roman: traks

үнээ

roman: ünee

ᠦᠨᠢᠶᠡ

roman: üniy-e

गाई

roman: gāī

эӻа

roman: eꜧ̇a

うし

roman: ushi

гъог

roman: ǧog

хъуг

roman: qug

كالا

roman: kala

سېغىن كالا

roman: sëghin kala

غوا

roman: ġwā

сиыр

roman: siyr

коро́ва

roman: koróva

лӣхемь

roman: līxʹemʹ

धेनु

roman: dhenu

अघ्न्या

roman: aghnyā


çêlek

pos_title: Formeke navdêrê

ipa: /t͡ʃeːˈlɛk/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-çêlek.wav

hyphenation: çê·lek


canega

glosses:
gayê ciwan, gayê negihiştî,
gayê êdî ne golik e lê hê negihiştiye jiyê gayan jî

forms:
جانەگا
canege
cange
ciwanega
conega
cuwanega
baqole
golik

etymology_text: Ji ciwan + -e- + ga. Bide ber canîk

ақабла

roman: ākāblā

ܥܶܓܠܬܳܐ

roman: ʿeglatā

ܐܰܪܘܢܺܝܬܳܐ

roman: ʾarwanītā

চেউৰী

roman: seuri

тана

roman: tana

юни́ца

roman: juníca

عِجْل

roman: ʿijl

عِجْلَة

roman: ʿijla

երինջ

roman: erinǰ

تلیسه

roman: talise

𐌺𐌰𐌻𐌱𐍉

roman: kalbō

јуница

roman: junica

تلم

roman: telem

دوگه

roman: düge

دانا

roman: dana

тёлка

roman: tjólka

не́тель

roman: nételʹ

тели́ця

roman: telýcja

δαμαλίδα

roman: damalída

αγελαδίτσα

roman: ageladítsa

δάμαλις

roman: dámalis

ipa: /d͡ʒɑːnɛˈɡɑː/

hyphenation: ca·ne·ga


conega

ipa: /d͡ʒoːnɛˈɡɑː/

hyphenation: co·ne·ga


nagon

glosses:
çêleka jîciwan, mangeya temenciwan,
çêleka ku êdî ne golik û baqole ye lê hê nehatiye jiyê zanê jî

forms:
nahgon
nehgon
nogin
nûgîn

etymology_text: Têkilî nû + ga (berê *gaw-) + -in (paşgira hinek heywanênmê - binêrin: bizin)

ақабла

roman: ākāblā

ܥܶܓܠܬܳܐ

roman: ʿeglatā

ܐܰܪܘܢܺܝܬܳܐ

roman: ʾarwanītā

চেউৰী

roman: seuri

тана

roman: tana


kot

ipa: /koːt/

audio: LL-Q36368 (kur)-Mihemed Qers-kot.wav

hyphenation: kot


kut

text: Navê Şarê neçêbû, bi ser da wê kut jî xwarin ji çîroka rovî.

text: Me, bi kutê li gepirê xist û ji qirikê bi derxist

forms: kute


tiraşîn

glosses: (rih yan simêl yan mûyên dî) birîn, jê kirin, kurr kirin

glosses: (por anku pirç) hût kirin, sifir kirin, hemû jê kirin

forms:
ditiraşim (present)
ditiraşî (present)
ditiraşe (present)
ditiraşin (present)
bitiraşe (imperative singular)
bitiraşin (imperative plural)
tiraşî (past)
tiraşî (past)
tiraşî (past)
tiraşî (past)
traşîn
تراشین
, (dengnasî: طراشین)

etymology_text: Hevrehên din yên kurmancî text, texte, textik, soranî تهخته (texte) û تاشین (taşîn), hewramî taşin, gîlekî taşten, farisî تخته (texte/textê) û تراشیدن (teraşîden), pehlewî taşîten û textek, avestayî teşte-, sogdî t'ş, sanskrîtî तक्षति (tekşeti-), rûsî тесать (têsati), yûnaniya kevn τέχνη (têxnê: necarî, hostatî > teknîk), latînî texere (vehûnandin), tēla (torr), hemû ji proto-hindûewropî *tek̂Þ- (tiraşîn). Taht, tahta û tıraş / traş yên tirkî û թախտ (taxt) û տախտակ (taxtak) yên ermenî ji zimanên îranî hatine wergirtin.

খুৰা

roman: khura

ҡырыу

roman: qïrïw

галі́ць

roman: halícʹ

брыць

roman: brycʹ

бръ́сна

roman: brǎ́sna

ရိတ်

roman: rit

တုံး

roman: tum:

剃

roman: tì

刮

roman: guā

حَلَقَ

roman: ḥalaqa

حلق

roman: ḥalaʔ

حَلَق

roman: ḥalag

حَلَّق

roman: ḥallag

թրաշել

roman: tʻrašel

սափրել

roman: sapʻrel

խուզել

roman: xuzel

хус-

roman: hus-

تراشیدن

roman: tarâšidan

პარსვა

roman: ṗarsva

दाढ़ी बनाना

roman: dāṛhī banānā

גילח

roman: giléakh

면도하다

roman: myeondohada

꺾다

roman: kkeokda

ກັນ

roman: kan

ປົງຜົມ

roman: pong phom

ແຖ

roman: thǣ

ແຖຜົມ

roman: thǣ phom

бричи

roman: briči

വടിക്കുക

roman: vaṭikkuka

ᡶᡠᠰᡳᠮᠪᡳ

roman: fusimbi

хусах

roman: husah

қырқу

roman: qyrqu

қыру

roman: qyru

брить

roman: britʹ

побри́ть

roman: pobrítʹ

тарошидан

roman: tarošidan

โกน

roman: goon

గొరుగు

roman: gorugu

བཞར

roman: bzhar

голи́ти

roman: holýty

бри́ти

roman: brýty

កោរ

roman: kao

גאָלן

roman: goln

ξυρίζω

roman: xyrízo

ξυρέω

roman: xuréō

йышыу

roman: yïšïw

рендосвам

roman: rendosvam

刨

roman: páo

سَحَجَ

roman: saḥaja

הקציע

roman: hiktsia

сүргілеу

roman: sürgıleu

строга́ть

roman: strogátʹ

చిత్రిక పట్టు

roman: citrika paṭṭu

струга́ти руба́нком

roman: struháty rubánkom

гемблюва́ти

roman: hembljuváty

гембелюва́ти

roman: hembeljuváty

πλανίζω

roman: planízo

ipa: /tˁɪɾɑːˈʃiːn/

hyphenation: ti·ra·şîn


tiraşîn

glosses: jêkirina rî yan simbêlyan yan mûyên din:

text: Vê sibê min tiraşîna riyên xwe ji bîr kir.

glosses: tûjkirina serikê qelem yan tiştekî wisa bi qelemtiraşekî:

text: Tiraşîna pênûs bi pênûstiraşî.

text: Tiraşîna karîteyan berî avakirinê.

ipa: /tˁɪɾɑːˈʃiːn/


dep

glosses:
dar, text,
parçeyek hilû yê darî yê wek mase yan ref yan tiştek wek wan jê têt çêkirin

text: (...) ez westiyabûm û bi ser de jî me depên li ser pencerên odê venekiribûn (...)

ref: Biyanî, Albert Camus, Weşanên Nûdem

forms:
دهپ
depik

etymology_text: Ji aramî ܕܦܐ (deppa), hevrehaîbranî דף (daᵽ), akadî deppu (dappu), erebî دف (deff), herwiha bide ber sûmerî dub (tablo, tabloyên ku li ser tê nivîsîn) ku serekaniya dibistanê ye.

ipa: /dɛp/

hyphenation: dep


renîn

glosses:
rende kirin, hilû kirin,
giriya tiştekê/î jê birin

forms:
renan
ڕهنین
tiraşîn

etymology_text: Têkilî rende, hevreha soranî ڕهنده (rende), farisî رنده (rendê), têkilî رنديدن (rendîden, “renîn”), pehlewî rendîden (renîn), hemû ji zimanên îranî.

ipa: /rɛˈniːn/

hyphenation: re·nîn


renîn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


girr

glosses: (lerz, recif) Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre gir.

glosses: (Dijmintîya bi dizî) Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre gir.

text: Heger hin kes ji nas, dost û mitefîkên wan, li gora wan hereket neke, ew dikarin kîn û buxdê bavêjin wan nas û dostên xwe û hin caran ji raqîb û neyarên xwe bêtir girrê ji dostên xwe bigirin.

text: Min jî carekê ew dît eynî wek te girrê min jî jê çû.

ref: Robert Louis Stevenson, (wergêr Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 49, ISBN 978-605-2246-80-1

ipa: /ɡɪr/

hyphenation: girr


girr

glosses: (ne hilû, ne edil) Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre gir.


girr bûn

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre gir bûn.

ipa: /ɡɪr buːn/

hyphenation: girr bûn


girr kirin

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre gir kirin.

ipa: /ɡɪr kɪˈɾɪn/

hyphenation: girr ki·rin


girrbûn

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre girbûn.


girrkirin

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre girkirin.


girrkirî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre girkirî.


Bş-Rh

pos: abbrev

pos_title: Kurtenav

forms:
Bk-Ra
Bk-Rh
Bş-Ra

etymology_text: Ji Bş + Rh.


Bk-Ra

forms:
Bk-Rh
Bş-Ra
Bş-Rh

etymology_text: Ji Bk + Ra.


Bş-Ra

forms:
Bk-Ra
Bk-Rh
Bş-Rh

etymology_text: Ji Bş + Ra.


Bk-Rh

forms:
Bk-Ra
Bş-Ra
Bş-Rh

etymology_text: Ji Bk + Rh.


Rusya

pos: name

pos_title: Serenav

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-Rusya.wav


rehm

text: Eger ew ji rehma wî bêhêviye, / Bibêje, ku "rehma Xwedê hed niye".

ref: Mele Xelîlê Sêrtî, Nehc-ul Enam, Weşanxana Kurdistan, 1988

text: "Hebû nebû rehme li dê û bavê min û we bû. Mîrzakî biçûk hebû."

ref: Mîrzayê Biçûk, Antoine de Saint-Exupéry, werger: Fawaz Husên, Weşanên Nûdem

text: Ji Baxwey vê rucû nakînDi babê lutf û rehmê daTu narê firqetê zanî

forms:
rahim
rahm
rehim
raḧim
raḧm
reḧim
reḧm
rihm

etymology_text: Ji erebî رحمة (reḧmeᵗ), têkilî rehîm û Rehman, hevreha aramî ܪܚܡ (rexim), îbrî רחמים (reḧemîm)

οίκτος

roman: oíktos


title: gusîr

redirect: gustîr

pos: hard-redirect


gewher

glosses:
dur,
kanza û mîneralên bihadar
(wek: zêr, zîv, elmas, morî, mircan)

text: Bihar û gulan hatine; der û ber hêşîn, dinya germ, esman gewher e.

ref: Mehmed Uzun: Bîra Qederê, Nefel, 2002, r.11

forms:
گەوهەر
cehwer
cewher
gehwer
gewer

etymology_text: hevreha farisî گوهر (gowher, gewher), pehlewî gōhr, gōhar, sanskrîtî गोत्र (gotra)... ji proto-îranî. جوهر (cewher) ya erebî ji îranî hatiye wergirtin û paşî bi rêya erebî li gelek zimanan belav bûye (cevher ya tirkî, ջոհար /coher/ ya ermeniya navîn...) û dîsa li kurdî (cewher) û farisî (جوهر (/cevher/) vegeriye. Lê bi forma xwe ya îranî jî - bêyî rêya erebî - li hin zimanan belav bûye: aramiya cuhiyan גוהר (guher), ermenî գոհար (gohar), gurcî გოარი (goari), tirkmenistanî göwher... Ji kurdî yan farisî ketiye erebî lê ji ber ku di erebiya standard de "g" nîne, bûye "cewher". Paşî di bin bandora erebî de wek "cewher" li kurdî û farisî jî vegeriye. Ji erebî jî ketiye tirkî lê ji ber ku... di tirkî de "w" nîne, bûye "cevher". Mesela "gûz" û "ceviz"ê jî eynî ye. Di kurdiya û farisiya kevn de *gewz- bû. Ji kurdî yan farisî ketiye erebî û dîsa "g" bûye "c". Paşî ketiye tirkî jî û "w" bûye "v". Ji eynî rehî: guhar(k).

κόσμημα

roman: kósmima


rijîn

text: Ew nazika nûrînbedenQendê dirêjin guft û kenBiskan di lê kir baweşîn

glosses: bi kom hatin yan çûn, gelek bi hev re hatin yan çûn

glosses: xwîn rijîn: (mirov) birîndar bûn yan hatin kuştin

glosses: Endamek leşiye: derdan, xide, ew endamên lasîne ewên hormona berdidet nav cestey da ji bû geşekirin û reftara lasî.

forms:
dirijim (present)
dirijî (present)
dirije (present)
dirijin (present)
birije (imperative singular)
birijin (imperative plural)
rijîm (past)
rijiyam (past)
rijî (past)
rijiyayî (past)
rijî (past)
rijiya (past)
rijiyan (past)
ڕژین
rijan
rijhan
rijhîn
rijihan
rijihîn
rijiyan
rijîyan
rijyan
rişan
rişhan
rişhîn
rişihan
rişihîn
rişiyan
rişîn
rişîyan
rişyan
rizîn

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-rijîn.wav


rizîn

glosses: Zêde gihiştin û loma pûç bûn (û gelek caran bêhnewî bûn).

text: Nivînên me li ber avê şil bûne û rizîne.

text: Ma ev fotoyên ko niha li berê ne û li pey jiyaneke dijwar û rengîn, kesertijî û bedew mane, dê weha bêdeng û stûxwar bimînin û birizên?

ref: Mehmed Uzun, Bîra qederê, Weşanên Nefel, 2002 r.9

forms:
dirizim (present)
dirizî (present)
dirize (present)
dirizin (present)
birize (imperative singular)
birizin (imperative plural)
rizîm (past)
rizî (past)
rizî (past)
ڕزین
rizan
rizhan
rizhîn
rizihan
rizihîn
riziyan
rizîyan
rizyan
rijîn

etymology_text: Ihtimal e bi metatezê ji proto-hindûewropî |ǵerh₂- (gihiştin, pîr bûn), hevreha soranî ڕزان (rzan) / rizan, farisî رسیده (resîde: gihiştî), osetî зæро́нд (jerond), sanskrîtî जरन्त (jaranta) (cerente: pîr, mezin), ermenî ծեր (cer) (çer: pîr, mezin), rusî зреть (zretʹ) (zrêti: gihiştin), yûnaniya kevn γέρων (gérōn) (gêron: pîr, mezin), almanî Kerl (mêrik), îngilîzî churl (gundî, cahil)...

гнить

roman: gnitʹ

сгнить

roman: sgnitʹ

ipa: /rɪˈziːn/

hyphenation: ri·zîn


rizandin

glosses:
bûn sedemê rizîna tiştekê/î,
wa kirin ku tiştek birize

forms:
dirizînim (present)
dirizînî (present)
dirizîne (present)
dirizînin (present)
birizîne (imperative singular)
birizînin (imperative plural)
rizand (past)
rizand (past)
rizand (past)
rizand (past)
–rizîn– (root present)
–rizand– (root past)
ez dirizînim (indicative present positive)
ez narizînim (indicative present negative)
min rizand (indicative past positive)
min nerizand (indicative past negative)
tu dirizînî (indicative present positive)
tu narizînî (indicative present negative)
te rizand (indicative past positive)
te nerizand (indicative past negative)
ew dirizîne (indicative present positive)
ew narizîne (indicative present negative)
wê/wî rizand (indicative past positive)
wê/wî nerizand (indicative past negative)
em dirizînin (indicative present positive)
em narizînin (indicative present negative)
me rizand (indicative past positive)
me nerizand (indicative past negative)
hûn dirizînin (indicative present positive)
hûn narizînin (indicative present negative)
we rizand (indicative past positive)
we nerizand (indicative past negative)
ew dirizînin (indicative present positive)
ew narizînin (indicative present negative)
wan rizand (indicative past positive)
wan nerizand (indicative past negative)
min dirizand (imperfect positive)
min nedirizand (imperfect negative)
min rizandibû (positive)
min nerizandibû (negative)
te dirizand (imperfect positive)
te nedirizand (imperfect negative)
te rizandibû (positive)
te nerizandibû (negative)
wê/wî dirizand (imperfect positive)
wê/wî nedirizand (imperfect negative)
wê/wî rizandibû (positive)
wê/wî nerizandibû (negative)
me dirizand (imperfect positive)
me nedirizand (imperfect negative)
me rizandibû (positive)
me nerizandibû (negative)
we dirizand (imperfect positive)
we nedirizand (imperfect negative)
we rizandibû (positive)
we nerizandibû (negative)
wan dirizand (imperfect positive)
wan nedirizand (imperfect negative)
wan rizandibû (positive)
wan nerizandibû (negative)
ez ê birizînim (future positive)
ez ê nerizînim (future negative)
minê rizandibe (future perfect positive)
minê nerizandibe (future perfect negative)
tu yê birizînî (future positive)
tu yê nerizînî (future negative)
teyê rizandibe (future perfect positive)
teyê nerizandibe (future perfect negative)
ew ê birizîne (future positive)
ew ê nerizîne (future negative)
wê/wîyê rizandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nerizandibe (future perfect negative)
em ê birizînin (future positive)
em ê nerizînin (future negative)
meyê rizandibe (future perfect positive)
meyê nerizandibe (future perfect negative)
hûn ê birizînin (future positive)
hûn ê nerizînin (future negative)
weyê rizandibe (future perfect positive)
weyê nerizandibe (future perfect negative)
ew ê birizînin (future positive)
ew ê nerizînin (future negative)
wanê rizandibe (future perfect positive)
wanê nerizandibe (future perfect negative)
min rizandiye (perfect positive)
min nerizandiye (perfect negative)
min rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te rizandiye (perfect positive)
te nerizandiye (perfect negative)
te rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî rizandiye (perfect positive)
wê/wî nerizandiye (perfect negative)
wê/wî rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me rizandiye (perfect positive)
me nerizandiye (perfect negative)
me rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we rizandiye (perfect positive)
we nerizandiye (perfect negative)
we rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan rizandiye (perfect positive)
wan nerizandiye (perfect negative)
wan rizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nerizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez birizînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nerizînim (present subjunctive negative)
(bila) min rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu birizînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nerizînî (present subjunctive negative)
(bila) te rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew birizîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nerizîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em birizînin (present subjunctive positive)
(bila) em nerizînin (present subjunctive negative)
(bila) me rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn birizînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nerizînin (present subjunctive negative)
(bila) we rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew birizînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nerizînin (present subjunctive negative)
(bila) wan rizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nerizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan birizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nerizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan rizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nerizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê birizanda (present conditional positive)
minê nerizanda (present conditional negative)
minê rizandibûya (preterite conditional positive)
minê nerizandibûya (preterite conditional negative)
teyê birizanda (present conditional positive)
teyê nerizanda (present conditional negative)
teyê rizandibûya (preterite conditional positive)
teyê nerizandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê birizanda (present conditional positive)
wê/wîyê nerizanda (present conditional negative)
wê/wîyê rizandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nerizandibûya (preterite conditional negative)
meyê birizanda (present conditional positive)
meyê nerizanda (present conditional negative)
meyê rizandibûya (preterite conditional positive)
meyê nerizandibûya (preterite conditional negative)
weyê birizanda (present conditional positive)
weyê nerizanda (present conditional negative)
weyê rizandibûya (preterite conditional positive)
weyê nerizandibûya (preterite conditional negative)
wanê birizanda (present conditional positive)
wanê nerizanda (present conditional negative)
wanê rizandibûya (preterite conditional positive)
wanê nerizandibûya (preterite conditional negative)
(tu) birizîne (imperative present positive)
(tu) nerizîne (imperative present negative)
(hûn) birizînin (imperative present positive)
(hûn) nerizînin (imperative present negative)
ڕزاندن
rijandin

ipa: /rɪzɑːnˈdɪn/

hyphenation: ri·zan·din


rijandin

glosses:
av yan şileyek din berdan erdê,
tiştek lib-lib berdan erdê,
bûn sedemê rijîna tiştekê/î,
wa kirin ku tiştek birije

forms:
dirijînim (present)
dirijînî (present)
dirijîne (present)
dirijînin (present)
birijîne (imperative singular)
birijînin (imperative plural)
rijand (past)
rijand (past)
rijand (past)
rijand (past)
–rijîn– (root present)
–rijand– (root past)
ez dirijînim (indicative present positive)
ez narijînim (indicative present negative)
min rijand (indicative past positive)
min nerijand (indicative past negative)
tu dirijînî (indicative present positive)
tu narijînî (indicative present negative)
te rijand (indicative past positive)
te nerijand (indicative past negative)
ew dirijîne (indicative present positive)
ew narijîne (indicative present negative)
wê/wî rijand (indicative past positive)
wê/wî nerijand (indicative past negative)
em dirijînin (indicative present positive)
em narijînin (indicative present negative)
me rijand (indicative past positive)
me nerijand (indicative past negative)
hûn dirijînin (indicative present positive)
hûn narijînin (indicative present negative)
we rijand (indicative past positive)
we nerijand (indicative past negative)
ew dirijînin (indicative present positive)
ew narijînin (indicative present negative)
wan rijand (indicative past positive)
wan nerijand (indicative past negative)
min dirijand (imperfect positive)
min nedirijand (imperfect negative)
min rijandibû (positive)
min nerijandibû (negative)
te dirijand (imperfect positive)
te nedirijand (imperfect negative)
te rijandibû (positive)
te nerijandibû (negative)
wê/wî dirijand (imperfect positive)
wê/wî nedirijand (imperfect negative)
wê/wî rijandibû (positive)
wê/wî nerijandibû (negative)
me dirijand (imperfect positive)
me nedirijand (imperfect negative)
me rijandibû (positive)
me nerijandibû (negative)
we dirijand (imperfect positive)
we nedirijand (imperfect negative)
we rijandibû (positive)
we nerijandibû (negative)
wan dirijand (imperfect positive)
wan nedirijand (imperfect negative)
wan rijandibû (positive)
wan nerijandibû (negative)
ez ê birijînim (future positive)
ez ê nerijînim (future negative)
minê rijandibe (future perfect positive)
minê nerijandibe (future perfect negative)
tu yê birijînî (future positive)
tu yê nerijînî (future negative)
teyê rijandibe (future perfect positive)
teyê nerijandibe (future perfect negative)
ew ê birijîne (future positive)
ew ê nerijîne (future negative)
wê/wîyê rijandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nerijandibe (future perfect negative)
em ê birijînin (future positive)
em ê nerijînin (future negative)
meyê rijandibe (future perfect positive)
meyê nerijandibe (future perfect negative)
hûn ê birijînin (future positive)
hûn ê nerijînin (future negative)
weyê rijandibe (future perfect positive)
weyê nerijandibe (future perfect negative)
ew ê birijînin (future positive)
ew ê nerijînin (future negative)
wanê rijandibe (future perfect positive)
wanê nerijandibe (future perfect negative)
min rijandiye (perfect positive)
min nerijandiye (perfect negative)
min rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te rijandiye (perfect positive)
te nerijandiye (perfect negative)
te rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî rijandiye (perfect positive)
wê/wî nerijandiye (perfect negative)
wê/wî rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me rijandiye (perfect positive)
me nerijandiye (perfect negative)
me rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we rijandiye (perfect positive)
we nerijandiye (perfect negative)
we rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan rijandiye (perfect positive)
wan nerijandiye (perfect negative)
wan rijandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nerijandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez birijînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nerijînim (present subjunctive negative)
(bila) min rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu birijînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nerijînî (present subjunctive negative)
(bila) te rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew birijîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nerijîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em birijînin (present subjunctive positive)
(bila) em nerijînin (present subjunctive negative)
(bila) me rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn birijînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nerijînin (present subjunctive negative)
(bila) we rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew birijînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nerijînin (present subjunctive negative)
(bila) wan rijandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nerijandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan birijanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nerijanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan rijandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nerijandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê birijanda (present conditional positive)
minê nerijanda (present conditional negative)
minê rijandibûya (preterite conditional positive)
minê nerijandibûya (preterite conditional negative)
teyê birijanda (present conditional positive)
teyê nerijanda (present conditional negative)
teyê rijandibûya (preterite conditional positive)
teyê nerijandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê birijanda (present conditional positive)
wê/wîyê nerijanda (present conditional negative)
wê/wîyê rijandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nerijandibûya (preterite conditional negative)
meyê birijanda (present conditional positive)
meyê nerijanda (present conditional negative)
meyê rijandibûya (preterite conditional positive)
meyê nerijandibûya (preterite conditional negative)
weyê birijanda (present conditional positive)
weyê nerijanda (present conditional negative)
weyê rijandibûya (preterite conditional positive)
weyê nerijandibûya (preterite conditional negative)
wanê birijanda (present conditional positive)
wanê nerijanda (present conditional negative)
wanê rijandibûya (preterite conditional positive)
wanê nerijandibûya (preterite conditional negative)
(tu) birijîne (imperative present positive)
(tu) nerijîne (imperative present negative)
(hûn) birijînin (imperative present positive)
(hûn) nerijînin (imperative present negative)
ڕژاندن
rêjan
rêjandin
rêtin
riştin
rizandin

etymology_text:
Ji proto-hindûewropî: *lei- (rijandin),
proto-îranî: *raič- ("rijandin"),
partî: ryz- ("rijandin"),
pehlewî: lyc- /rēz-/ ("rijandin"),
sogdî: ryz- ("rijandin"),
farisî: rēxtan / rēz- ("rijandin") ,
belarusî: rētk / rēc- ("rijandin") ,
farisî: rēxtan / rēz- ("rijandin") ,
kurmancî: rêjan, rijandin, riştin, rêtin, rêjandin ("rijandin") ,
soranî: rijan ("rijandin"),
hewramî: rêzne ("rijandin"),
zazakî: rişiyayen / riş- ("rijandin") ^(alfabeya arî),
rusî: лить (lîti: rijandin),
latînî: liquere,
fransî: liquide > îngilîzî: liquid,
Hevrehên din: rîx, gilîz, lîkor
Çavkanî: Cheung p.187 (tenê yên aryayî)

ipa: /rɪʒɑːnˈdɪn/

hyphenation: ri·jan·din


rijandin

ipa: /rɪʒɑːnˈdɪn/


berbûk

glosses:
alîkara bûkê,
kesa/ê ku di zemawendê de alîkariya bûkê dike

forms:
berbîk
berbwîk
berbû
birazava

etymology_text: Ji ber- + bûk.

шаферка

roman: šaferka

伴娘

roman: bànniáng

女儐相

roman: nǚbīnxiàng

деверица

roman: deverica

подру́жка неве́сты

roman: podrúžka nevésty

подру́жка

roman: podrúžka

дру́жка

roman: drúžka

свиде́тельница

roman: svidételʹnica

подневе́стница

roman: podnevéstnica

ᮕᮌᮛᮚᮥ

roman: pagarayu

తోడిపెండ్లికూతురు

roman: tōḍipeṇḍlikūturu

παράνυμφος

roman: paránymfos

ipa: /bɛɾˈbuːk/

hyphenation: ber·bûk


birazava

glosses:
hevalzava, şoşban, berdestkê zavayî,
alîkarê zavayî,
kesê di zemawendê de alîkariya zavayî dike, kesê di daweta wî de xwedîtiya wî dike

forms:
برازاڤا
birazave
brazava
brazave
birazawa
birazawe
brazawa
brazawe
biraza

etymology_text: Ji bira + zava.

кум

roman: kum

男儐相

roman: nánbīnxiāng

მეჯვარე

roman: meǯvare

старосват

roman: starosvat

девер

roman: dever

шафер

roman: šafer

ша́фер

roman: šáfer

свиде́тель

roman: svidételʹ

свідок

roman: svidok

дружба

roman: družba

κουμπάρος

roman: koumpáros

ipa: /bɪɾɑːzɑːˈvɑː/

hyphenation: bi·ra·za·va


balon

glosses:
pifdank, lastîka mirov bi pifê yan gazê dadigire
(û bi taybetî zarokên biçûk pê dilîzin)

glosses: lastîkek pirr mezin ya bi gazek ji bayî sivik têt dagirtin daku mirovan yan tiştan hilgire

forms:
بالۆن
ballon
gog
hol
nepox
top
tepk

etymology_text: Ji fransî ballon ji îtalî ballone (gogamezin) ji palla (gog, hol, tep, top) ji proto-cermenî *ballô (gog) ji proto-hindûewropî *bholn- (peq, peqik, peqilk)

балон

roman: balon

փուչիկ

roman: pʻučʻik

ჰაერბურთი

roman: haerburti

गुब्बारा

roman: gubbārā

기구

roman: gigu

воздушный шар

roman: vozdušnyj šar

шарик

roman: šarik

μπαλόνι

roman: balóni

ipa: /bɑːˈloːn/

hyphenation: ba·lon


balon

glosses: balon, pêlîztika ku ji qauçukê çê bûye û bi hawa û gazê tête dagirtin


ballon

audio: LL-Q150 (fra)-0x010C-ballon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-ballon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-ballon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-ballon.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-ballon.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Touam-ballon.wav


pifdank

glosses:
nepox, pifok, perçîçeq, pimpimok, pitpitok, balon,
lastîka mirov bi pifê yan gazê dadigire
(û bi taybetî zarokên biçûk pê dilîzin)

forms:
pifdan
pivdan
pivdank
پفدانک
gog
hol
tepk
gog
hol
nepox
top
tepk

etymology_text: Ji pif + -dank.

воздушный шар

roman: vozdúšnyj šar

шарик

roman: šárik

балон

roman: balón


dagirtin

forms:
dadigirim (present)
dadigirî (present)
dadigire (present)
dadigirin (present)
dagire (imperative singular)
dagirin (imperative plural)
dagirt (past)
dagirt (past)
dagirt (past)
dagirt (past)
da –gir– (root present)
da –girt– (root past)
ez dadigirim (indicative present positive)
ez danagirim (indicative present negative)
min dagirt (indicative past positive)
min danegirt (indicative past negative)
tu dadigirî (indicative present positive)
tu danagirî (indicative present negative)
te dagirt (indicative past positive)
te danegirt (indicative past negative)
ew dadigire (indicative present positive)
ew danagire (indicative present negative)
wê/wî dagirt (indicative past positive)
wê/wî danegirt (indicative past negative)
em dadigirin (indicative present positive)
em danagirin (indicative present negative)
me dagirt (indicative past positive)
me danegirt (indicative past negative)
hûn dadigirin (indicative present positive)
hûn danagirin (indicative present negative)
we dagirt (indicative past positive)
we danegirt (indicative past negative)
ew dadigirin (indicative present positive)
ew danagirin (indicative present negative)
wan dagirt (indicative past positive)
wan danegirt (indicative past negative)
min dadigirt (imperfect positive)
min danedigirt (imperfect negative)
min dagirtibû (positive)
min danegirtibû (negative)
te dadigirt (imperfect positive)
te danedigirt (imperfect negative)
te dagirtibû (positive)
te danegirtibû (negative)
wê/wî dadigirt (imperfect positive)
wê/wî danedigirt (imperfect negative)
wê/wî dagirtibû (positive)
wê/wî danegirtibû (negative)
me dadigirt (imperfect positive)
me danedigirt (imperfect negative)
me dagirtibû (positive)
me danegirtibû (negative)
we dadigirt (imperfect positive)
we danedigirt (imperfect negative)
we dagirtibû (positive)
we danegirtibû (negative)
wan dadigirt (imperfect positive)
wan danedigirt (imperfect negative)
wan dagirtibû (positive)
wan danegirtibû (negative)
ez ê dagirim (future positive)
ez ê danegirim (future negative)
minê dagirtibe (future perfect positive)
minê danegirtibe (future perfect negative)
tu yê dagirî (future positive)
tu yê danegirî (future negative)
teyê dagirtibe (future perfect positive)
teyê danegirtibe (future perfect negative)
ew ê dagire (future positive)
ew ê danegire (future negative)
wê/wîyê dagirtibe (future perfect positive)
wê/wîyê danegirtibe (future perfect negative)
em ê dagirin (future positive)
em ê danegirin (future negative)
meyê dagirtibe (future perfect positive)
meyê danegirtibe (future perfect negative)
hûn ê dagirin (future positive)
hûn ê danegirin (future negative)
weyê dagirtibe (future perfect positive)
weyê danegirtibe (future perfect negative)
ew ê dagirin (future positive)
ew ê danegirin (future negative)
wanê dagirtibe (future perfect positive)
wanê danegirtibe (future perfect negative)
min dagirtiye (perfect positive)
min danegirtiye (perfect negative)
min dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te dagirtiye (perfect positive)
te danegirtiye (perfect negative)
te dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî dagirtiye (perfect positive)
wê/wî danegirtiye (perfect negative)
wê/wî dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me dagirtiye (perfect positive)
me danegirtiye (perfect negative)
me dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we dagirtiye (perfect positive)
we danegirtiye (perfect negative)
we dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan dagirtiye (perfect positive)
wan danegirtiye (perfect negative)
wan dagirtibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan danegirtibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez dagirim (present subjunctive positive)
(bila) ez danegirim (present subjunctive negative)
(bila) min dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu dagirî (present subjunctive positive)
(bila) tu danegirî (present subjunctive negative)
(bila) te dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew dagire (present subjunctive positive)
(bila) ew danegire (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em dagirin (present subjunctive positive)
(bila) em danegirin (present subjunctive negative)
(bila) me dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn dagirin (present subjunctive positive)
(bila) hûn danegirin (present subjunctive negative)
(bila) we dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew dagirin (present subjunctive positive)
(bila) ew danegirin (present subjunctive negative)
(bila) wan dagirtibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan danegirtibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) min danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) min dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) te danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) te dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) me danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) me dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) we danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) we dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan dagirta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan danegirta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan dagirtibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan danegirtibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê dagirta (present conditional positive)
minê danegirta (present conditional negative)
minê dagirtibûya (preterite conditional positive)
minê danegirtibûya (preterite conditional negative)
teyê dagirta (present conditional positive)
teyê danegirta (present conditional negative)
teyê dagirtibûya (preterite conditional positive)
teyê danegirtibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê dagirta (present conditional positive)
wê/wîyê danegirta (present conditional negative)
wê/wîyê dagirtibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê danegirtibûya (preterite conditional negative)
meyê dagirta (present conditional positive)
meyê danegirta (present conditional negative)
meyê dagirtibûya (preterite conditional positive)
meyê danegirtibûya (preterite conditional negative)
weyê dagirta (present conditional positive)
weyê danegirta (present conditional negative)
weyê dagirtibûya (preterite conditional positive)
weyê danegirtibûya (preterite conditional negative)
wanê dagirta (present conditional positive)
wanê danegirta (present conditional negative)
wanê dagirtibûya (preterite conditional positive)
wanê danegirtibûya (preterite conditional negative)
(tu) dagire (imperative present positive)
(tu) danegire (imperative present negative)
(hûn) dagirin (imperative present positive)
(hûn) danegirin (imperative present negative)
داگرتن
hilgirtin
jê girtin
ragirtin
vegirtin

etymology_text: Ji da- + girtin.

ভরা

roman: bhôra

пълня

roman: pǎlnja

ဖြည့်

roman: hprany.

ᎠᎧᎵᎢᎭ

roman: akaliiha

裝滿

roman: zhuāngmǎn

填滿

roman: tiánmǎn

مَلَأَ

roman: malaʾa

ملى

roman: malā

عمّر

roman: ʕəmmər

լցնել

roman: lcʻnel

𐍆𐌿𐌻𐌻𐌾𐌰𐌽

roman: fulljan

מלא

roman: malé

채우다

roman: chae-uda

നിറയ്ക്കുക

roman: niṟaykkuka

заполня́ть

roman: zapolnjátʹ

запо́лнить

roman: zapólnitʹ

наполня́ть

roman: napolnjátʹ

напо́лнить

roman: napólnitʹ

𐎎𐎍𐎀

roman: mlả

បំពេញ

roman: bɑmpɨɲ

γεμίζω

roman: gemízo

πίμπλημι

roman: pímplēmi

πληρόω

roman: plēróō

μεστόω

roman: mestóō

ipa: /dɑːɡɪɾˈtɪn/


dagirtin

text: dagirtina amanan bi avê

ipa: /dɑːɡɪɾˈtɪn/


pif

glosses: Hewayê mirov bi hêz di devê xwe re berdide bo nimûne daku agirekî bitemirîne.

text: Pif kirî ruhê xu, ew bû nazenînLew Melek hatin ji bo wî sacidîn

ref: Mela Hesenê Bateyî, Mewlûda Kurdî, ~1720

forms:
puf
piv
tif
tirr
zirç

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /pɪf/

hyphenation: pif


pif

forms: piv


pif kirin

glosses: hewayê devê xwe avêtin derve, bayê devî avêtin ji derve

forms:
pif dikim (present)
pif dikî (present)
pif dike (present)
pif dikin (present)
pif bike (imperative singular)
pif bikin (imperative plural)
pif kir (past)
pif kir (past)
pif kir (past)
pif kir (past)
pif –k– (root present)
pif –kir– (root past)
ez pif dikim (indicative present positive)
ez pif nakim (indicative present negative)
min pif kir (indicative past positive)
min pif nekir (indicative past negative)
tu pif dikî (indicative present positive)
tu pif nakî (indicative present negative)
te pif kir (indicative past positive)
te pif nekir (indicative past negative)
ew pif dike (indicative present positive)
ew pif nake (indicative present negative)
wê/wî pif kir (indicative past positive)
wê/wî pif nekir (indicative past negative)
em pif dikin (indicative present positive)
em pif nakin (indicative present negative)
me pif kir (indicative past positive)
me pif nekir (indicative past negative)
hûn pif dikin (indicative present positive)
hûn pif nakin (indicative present negative)
we pif kir (indicative past positive)
we pif nekir (indicative past negative)
ew pif dikin (indicative present positive)
ew pif nakin (indicative present negative)
wan pif kir (indicative past positive)
wan pif nekir (indicative past negative)
min pif dikir (imperfect positive)
min pif nedikir (imperfect negative)
min pif kiribû (positive)
min pif nekiribû (negative)
te pif dikir (imperfect positive)
te pif nedikir (imperfect negative)
te pif kiribû (positive)
te pif nekiribû (negative)
wê/wî pif dikir (imperfect positive)
wê/wî pif nedikir (imperfect negative)
wê/wî pif kiribû (positive)
wê/wî pif nekiribû (negative)
me pif dikir (imperfect positive)
me pif nedikir (imperfect negative)
me pif kiribû (positive)
me pif nekiribû (negative)
we pif dikir (imperfect positive)
we pif nedikir (imperfect negative)
we pif kiribû (positive)
we pif nekiribû (negative)
wan pif dikir (imperfect positive)
wan pif nedikir (imperfect negative)
wan pif kiribû (positive)
wan pif nekiribû (negative)
ez ê pif bikim (future positive)
ez ê pif nekim (future negative)
minê pif kiribe (future perfect positive)
minê pif nekiribe (future perfect negative)
tu yê pif bikî (future positive)
tu yê pif nekî (future negative)
teyê pif kiribe (future perfect positive)
teyê pif nekiribe (future perfect negative)
ew ê pif bike (future positive)
ew ê pif neke (future negative)
wê/wîyê pif kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê pif nekiribe (future perfect negative)
em ê pif bikin (future positive)
em ê pif nekin (future negative)
meyê pif kiribe (future perfect positive)
meyê pif nekiribe (future perfect negative)
hûn ê pif bikin (future positive)
hûn ê pif nekin (future negative)
weyê pif kiribe (future perfect positive)
weyê pif nekiribe (future perfect negative)
ew ê pif bikin (future positive)
ew ê pif nekin (future negative)
wanê pif kiribe (future perfect positive)
wanê pif nekiribe (future perfect negative)
min pif kiriye (perfect positive)
min pif nekiriye (perfect negative)
min pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te pif kiriye (perfect positive)
te pif nekiriye (perfect negative)
te pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî pif kiriye (perfect positive)
wê/wî pif nekiriye (perfect negative)
wê/wî pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me pif kiriye (perfect positive)
me pif nekiriye (perfect negative)
me pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we pif kiriye (perfect positive)
we pif nekiriye (perfect negative)
we pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan pif kiriye (perfect positive)
wan pif nekiriye (perfect negative)
wan pif kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan pif nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez pif bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez pif nekim (present subjunctive negative)
(bila) min pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu pif bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu pif nekî (present subjunctive negative)
(bila) te pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew pif bike (present subjunctive positive)
(bila) ew pif neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em pif bikin (present subjunctive positive)
(bila) em pif nekin (present subjunctive negative)
(bila) me pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn pif bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn pif nekin (present subjunctive negative)
(bila) we pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew pif bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew pif nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan pif kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan pif nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan pif bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan pif nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan pif kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan pif nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê pif bikira (present conditional positive)
minê pif nekira (present conditional negative)
minê pif kiribûya (preterite conditional positive)
minê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê pif bikira (present conditional positive)
teyê pif nekira (present conditional negative)
teyê pif kiribûya (preterite conditional positive)
teyê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê pif bikira (present conditional positive)
wê/wîyê pif nekira (present conditional negative)
wê/wîyê pif kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê pif bikira (present conditional positive)
meyê pif nekira (present conditional negative)
meyê pif kiribûya (preterite conditional positive)
meyê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê pif bikira (present conditional positive)
weyê pif nekira (present conditional negative)
weyê pif kiribûya (preterite conditional positive)
weyê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê pif bikira (present conditional positive)
wanê pif nekira (present conditional negative)
wanê pif kiribûya (preterite conditional positive)
wanê pif nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) pif bike (imperative present positive)
(tu) pif neke (imperative present negative)
(hûn) pif bikin (imperative present positive)
(hûn) pif nekin (imperative present negative)
پف کرن

etymology_text: Ji pif + kirin.

ipa: /pɪf kɪˈɾɪn/

hyphenation: pif ki·rin


pifkirin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /pɪfkɪˈɾɪn/


puf

pos: unknown

pos_title: Mane


pif dan

etymology_text: Ji pif + dan.

ipa: /pɪf dɑːn/

hyphenation: pif dan


perçivî

forms:
perçivayî
perçiviyayî

etymology_text: Ji perçivîn

hyphenation: per·çi·vî


nepixî

glosses:
perçivî, werimî, pifbûyî,
ya / yê ku nepixiye

forms:
nepixayî
nepixhayî
nepixhî
nepixiyayî

etymology_text: nepixîn


werimî

glosses:
(parçeya leşî ya ji ber êşekê yan birînekê)
perçivî, nepixî, pifbûyî,
ya / yê ku werimiye

text: Dîsan girî dikeve çavên werimî yên Rûşen Xanimê...

forms:
werimayî
werimiyayî
werimyayî
wermayî
wermiyayî

etymology_text: werimîn


çîk

glosses: Xureke ku ji bilxur, pîvaz, sîr, salçe, xwê, rûnê zeytûn û herwiha goşt, pûng, meydenoz ve çêdibe. Ev xurek nayê pijandin bi destan ve tê hesilandin heta ku bilxur nerm be û bê xwarin.

glosses: stêr,herwiha dema ku stêrk dibriqin ″çîk veda″ dibêjin an jî dema ku kevirên heste li hev didin ku birq derdixe ″çîk veda″ tê gotin.

forms:
çîka çilek
çîksayî

etymology_text: Bi maneya xwarin: onomatopoetîk; dema xurek wek mîna hevîr tê hesilandin dengê çîkeçîk derdixe nav. Herwiha bide ber tirkî çiğ köfte (“kofteya xav”).

ipa: /t͡ʃiːk/

hyphenation: çîk


çîk

glosses: (dilop, çilk, libên avê, hebên baranê) Binêre: çip


çîk

glosses: (Çirîskên êgir, libên êgir, hebên biçûk ên agir) Binere: çip


çîk

glosses: (hedef di yariya çûkanê de) Binere: çûk (2)


çûk

glosses: çivîk, çîvanok, çûçik, firinde, balinde, murx, pirinde, terewîl, teyr, tilûr

text: (...) tam dema ku roj diçe ava çûkekî biçûk, mîna berfê sipî li ser golê difire, doş dibe..

ref: Çiyayê Agirî, Yaşar Kemal, Weşanxana Çanda Kurdî

forms:
çîk
çwîk

etymology_text: Hevreha çûçik, çivîk, çûçelk, hemû onomatopoetîk.

аԥсаа

roman: āpsāā

бзыу

roman: bzəw

𑜃𑜤𑜀𑜫

roman: nuk

ወፍ

roman: wäf

চৰাই

roman: sorai

хӏинчӏ

roman: ḥinč̣

𐬬𐬍𐬱

roman: vīš

𐬨𐬆𐬭𐬆𐬖𐬀

roman: mər^əγa

ҡош

roman: qoš

пту́шка

roman: ptúška

пці́ца

roman: pcíca

পাখী

roman: pakhi

пти́ца

roman: ptíca

ငှက်

roman: hngak

བྱ

roman: bya

олхазар

roman: olχazar

ᏥᏍᏆ

roman: tsisqua

ދޫނި

roman: dūni

طَائِر

roman: ṭāʾir

عُصْفُور

roman: ʿuṣfūr

թռչուն

roman: tʻṙčʻun

ծիտ

roman: cit

հավք

roman: havkʻ

нармунь

roman: narmunʹ

𐍆𐌿𐌲𐌻𐍃

roman: fugls

પનખિદ

roman: pankhid

ფრინველი

roman: prinveli

ჩიტი

roman: čiṭi

चिड़िया

roman: ciṛiyā

पंछी

roman: pañchī

पक्षी

roman: pakṣī

परन्दा

roman: parandā

पखेरू

roman: pakherū

оалхазар

roman: oalχazar

ಹಕ್ಕಿ

roman: hakki

куш

roman: kuş

කුරුල්ලා

roman: kurullā

새

roman: sae

ນົກ

roman: nok

ປັກສີ

roman: pak sī

ປັກສາ

roman: pak sā

ປັກຂີ

roman: pak khī

птица

roman: ptica

പക്ഷി

roman: pakṣi

തടവറ

roman: taṭavaṟa

പറവ

roman: paṟava

വിഹഗം

roman: vihagaṃ

കിളി

roman: kiḷi

കുരുവി

roman: kuruvi

പെണ്കുട്ടി

roman: peṇkuṭṭi

സ്ത്രീ

roman: strī

ജയില്ശിക്ഷ

roman: jayilśikṣa

പ്രത്യേകതയുള്ള വ്യക്തി

roman: pratyēkatayuḷḷa vyakti

ᡤᠠᠰᡥᠠ

roman: gasha

кайык

roman: kajyk

нармонь

roman: narmonʹ

шувуу

roman: šuvuu

चरा

roman: carā

кус

roman: kus

ଚଢ଼େଇ

roman: côṛhei

маргъ

roman: marǧ

قۇش

roman: qush

ਪੰਖੀ

roman: paṅkhī

құс

roman: qūs

пта́шка

roman: ptáška

пта́х

roman: ptáx

пта́ха

roman: ptáxa

по́тка

roman: pótka

птах

roman: ptax

वि

roman: vi

пътица

roman: pŭtica

парранда

roman: parranda

பறவை

roman: paṟavai

นก

roman: nók

విహంగము

roman: vihaṅgamu

పిట్ట

roman: piṭṭa

ⴰⴳⴹⵉⴹ

roman: agḍiḍ

кош

roman: qoş

ዑፍ

roman: ʿuf

ጭሩ

roman: č̣əru

папа

roman: papa

چڑیا

roman: cṛīا

پنچھی

roman: pnchī

پکشی

roman: pkśī

پرندہ

roman: prndh

پکھیرو

roman: pkhero

пти́ця

roman: ptýcja

បក្សី

roman: bɑɑbɑksəy


çûk

glosses:
Hedef di yariya çûkanê de,
di lîstika çûkanê de cihê eger mirov bigihiyê berî dijberê mirovî pê bihese hingê mirov bi ser dikeve.

ipa: /t͡ʃuːk/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-çûk.wav

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-çûk.wav

hyphenation: çûk


-ane

pos: suffix

pos_title: Paşgir

glosses: lîstina bi tiştekê/î (li Dihokê -anê wek tepkanê)

forms:
-yane
yane


yane

glosses: klûb, zandor, taxim, kom, tîm, koz, ref, revde, kilûb, ferîq, civat

glosses: qenepe, sofa, sedre, sekû, dik, sehne, seko

forms:
یانه
yan
-ane
-yane

etymology_text: Deynkirî ji soranî [Peyv?] ji hewramî [skrîpt hewce ye] (yane, “xanî”) ji *hane, hevreha-xane û xanî. Bo guherîna H/X bide ber hewramî her û farisî xer, herdu bi maneya ker (heywan).

клуб

roman: klub

ناد

roman: nād


yan

text: 'Îd e w hebîbê nezre lêYan dê bi qurban bî MelêYa reb bibînim roj hilê

forms:
an
ya
یان
йан
-yan
yane

etymology_text: Herwiha an, hevreha soranî یا (ya), farisî یا (yâ), pertî agam, pehlewî eyab, ji zimanên îranî. Peyva tirkî "ya" di ya (da) û (ve)ya de ji zimanên îranî hatiye wergirtin.

ወይስ

roman: wäys

ܝܲܢ

roman: yan

ܐܵܘ

roman: āw

ܐܘ

roman: ʾaw

אוֹ

roman: ʾô

বা

roman: ba

নে

roman: ne

йәки

roman: yäki

йә

roman: yä

әллә

roman: ällä

або́

roman: abó

ці

roman: ci

альбо́

roman: alʹbó

অথবা

roman: ôthba

কিংবা

roman: kiṅba

и́ли

roman: íli

или́

roman: ilí

я

roman: ja

定係

roman: ding⁶ hai⁶

或

roman: huò

或者

roman: huòzhě

還是

roman: háishi

эвытԓым

roman: ėvytḷym

ԓымэвыр

roman: ḷymėvyr

ԓымӈэвыр

roman: ḷymṇėvyr

е

roman: e

ނުވަތަ

roman: nuvata

أَم

roman: ʾam

إِمَّا

roman: ʾimmā

أَو

roman: ʔaw

ولا

roman: walla

أولا

roman: ʔawla

إما

roman: ʔimma

ولا

roman: willa

կամ

roman: kam

یا

roman: yâ

𐌰𐌹𐌸𐌸𐌰𐌿

roman: aiþþau

કે

roman: ke

ანუ

roman: anu

या

roman: yā

क

roman: ka

व

roman: va

अथवा

roman: athvā

אוֹ

roman: 'o

эс гиҗ

roman: es gij

ಅಥವಾ

roman: athavā

же

roman: ce

හෝ

roman: hō

либӧ

roman: libö

또는

roman: ttoneun

혹은

roman: hogeun

(이)나

roman: (i)na

아니면

roman: animyeon

ບໍ້

roman: bǭ

ຫລື

roman: lư̄

или

roman: ili

ഒ

roman: o

അല്ലെങ്കിൽ

roman: alleṅkil

किंवा

roman: kiuvā

эсвэл

roman: esvel

буюу

roman: bujuu

वा

roman: wā

ویا

roman: veya

ياكى

roman: yaki

لا

roman: lâ

ਜਾਂ

roman: jā̃

немесе

roman: nemese

я

roman: ä

яки

roman: äki

ли́бо

roman: líbo

а́ли

roman: áli

чи

roman: či

वा

roman: vā

ဢမ်ႇၼၼ်

roman: ʼàm nǎn

ё

roman: yo

அல்லது

roman: allatu

หรือ

roman: hrʉ̌ʉ

లేదా

roman: lēdā

గాని

roman: gāni


yan

glosses: def, bal, cem, nik, gel, hind, rû, teng, tengal

text: Yanımda üç kişi var.

text: Yan binaya birşey olmamış.

text: Hangi yandasın?

text: İlacın yan etkileri

text: Yan kuruluşlar

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-yan.wav

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-yan.wav


yanî

pos: conj

pos_title: Girêdek

glosses: ango, bi vê wateyê ku, bi vê maneyê ku, dêmek, bi gotinek dî

forms:
یەعنی
yahnê
yahnî
yanê
ya'nê
ya'nî
yenî
yenê
yehnî
yehnê
ye'nî
ye'nê

etymology_text: Herwiha ye'nî, hevreha farisî یعنی (ye'nî), tirkî yani, hemû ji erebî يعني (ye'nî)

значит

roman: značit


yenê

text: Kirmanckî de çend metnê tewrkehenê ke yenê zanayîş kitabê Peter Îvanovîç Lerchî de yê. Nê metnî fekê çend camêrdanê kirmancan (kurdanê zazayan) ê ke şerê Qirimî de hêsîr kewtê destê leşkeranê Rûsya ra nusîyayê. No kitab serra 1857 de Petersburg de ginayo çape ro.

ref: Roşan Lezgîn: Kirmanckî, Kirdkî, Dimilkî, Zazakî, Zazaki.net, 9/2009


bakuzîr

glosses: hewayê bi berf û ba, herwisa ji bo bayê zor germ jî tê bikaranîn

forms:
bakuzîrik
bakuzîrk

etymology_text: ba + kuzîr ji lêkera kuzirîn

ipa: /bɑːkʊˈziːɾ/

hyphenation: ba·ku·zîr


kêlî

glosses: dirûna yan pînekirina cilan bi derziya destî

forms:
kêlîk
kalî
kelî
kêl
kilî
kolî
kulî

آن

roman: ʾān

ipa: /keːˈliː/


kêlî

text: Belê, em birçî bûn, lê tiştê ku me zêdetir dixwest kêlîkê xew bû.

ref: Mehmed Uzun, Mirina Kalekî Rind, Weşanxana Orfeus, 1987

forms: kêlîk


kêlî

glosses: Bi mecazî çûnûhatinên civakî, serdanên weke sersaxîyê, dawetan, nexweşan û hwd...


kelî

forms:
كهلی
kelîk

جاش

roman: jāš

فاح

roman: fāḥ


kelî

glosses: ya / yê ku keliye, ya / yê ku kel hatiyeyê


kêlî kirin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

forms:
kêlî dikim (present)
kêlî dikî (present)
kêlî dike (present)
kêlî dikin (present)
kêlî bike (imperative singular)
kêlî bikin (imperative plural)
kêlî kir (past)
kêlî kir (past)
kêlî kir (past)
kêlî kir (past)
kêlî –k– (root present)
kêlî –kir– (root past)
ez kêlî dikim (indicative present positive)
ez kêlî nakim (indicative present negative)
min kêlî kir (indicative past positive)
min kêlî nekir (indicative past negative)
tu kêlî dikî (indicative present positive)
tu kêlî nakî (indicative present negative)
te kêlî kir (indicative past positive)
te kêlî nekir (indicative past negative)
ew kêlî dike (indicative present positive)
ew kêlî nake (indicative present negative)
wê/wî kêlî kir (indicative past positive)
wê/wî kêlî nekir (indicative past negative)
em kêlî dikin (indicative present positive)
em kêlî nakin (indicative present negative)
me kêlî kir (indicative past positive)
me kêlî nekir (indicative past negative)
hûn kêlî dikin (indicative present positive)
hûn kêlî nakin (indicative present negative)
we kêlî kir (indicative past positive)
we kêlî nekir (indicative past negative)
ew kêlî dikin (indicative present positive)
ew kêlî nakin (indicative present negative)
wan kêlî kir (indicative past positive)
wan kêlî nekir (indicative past negative)
min kêlî dikir (imperfect positive)
min kêlî nedikir (imperfect negative)
min kêlî kiribû (positive)
min kêlî nekiribû (negative)
te kêlî dikir (imperfect positive)
te kêlî nedikir (imperfect negative)
te kêlî kiribû (positive)
te kêlî nekiribû (negative)
wê/wî kêlî dikir (imperfect positive)
wê/wî kêlî nedikir (imperfect negative)
wê/wî kêlî kiribû (positive)
wê/wî kêlî nekiribû (negative)
me kêlî dikir (imperfect positive)
me kêlî nedikir (imperfect negative)
me kêlî kiribû (positive)
me kêlî nekiribû (negative)
we kêlî dikir (imperfect positive)
we kêlî nedikir (imperfect negative)
we kêlî kiribû (positive)
we kêlî nekiribû (negative)
wan kêlî dikir (imperfect positive)
wan kêlî nedikir (imperfect negative)
wan kêlî kiribû (positive)
wan kêlî nekiribû (negative)
ez ê kêlî bikim (future positive)
ez ê kêlî nekim (future negative)
minê kêlî kiribe (future perfect positive)
minê kêlî nekiribe (future perfect negative)
tu yê kêlî bikî (future positive)
tu yê kêlî nekî (future negative)
teyê kêlî kiribe (future perfect positive)
teyê kêlî nekiribe (future perfect negative)
ew ê kêlî bike (future positive)
ew ê kêlî neke (future negative)
wê/wîyê kêlî kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê kêlî nekiribe (future perfect negative)
em ê kêlî bikin (future positive)
em ê kêlî nekin (future negative)
meyê kêlî kiribe (future perfect positive)
meyê kêlî nekiribe (future perfect negative)
hûn ê kêlî bikin (future positive)
hûn ê kêlî nekin (future negative)
weyê kêlî kiribe (future perfect positive)
weyê kêlî nekiribe (future perfect negative)
ew ê kêlî bikin (future positive)
ew ê kêlî nekin (future negative)
wanê kêlî kiribe (future perfect positive)
wanê kêlî nekiribe (future perfect negative)
min kêlî kiriye (perfect positive)
min kêlî nekiriye (perfect negative)
min kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te kêlî kiriye (perfect positive)
te kêlî nekiriye (perfect negative)
te kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî kêlî kiriye (perfect positive)
wê/wî kêlî nekiriye (perfect negative)
wê/wî kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me kêlî kiriye (perfect positive)
me kêlî nekiriye (perfect negative)
me kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we kêlî kiriye (perfect positive)
we kêlî nekiriye (perfect negative)
we kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan kêlî kiriye (perfect positive)
wan kêlî nekiriye (perfect negative)
wan kêlî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan kêlî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez kêlî bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez kêlî nekim (present subjunctive negative)
(bila) min kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu kêlî bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu kêlî nekî (present subjunctive negative)
(bila) te kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew kêlî bike (present subjunctive positive)
(bila) ew kêlî neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em kêlî bikin (present subjunctive positive)
(bila) em kêlî nekin (present subjunctive negative)
(bila) me kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn kêlî bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn kêlî nekin (present subjunctive negative)
(bila) we kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew kêlî bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew kêlî nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan kêlî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan kêlî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan kêlî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan kêlî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan kêlî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan kêlî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê kêlî bikira (present conditional positive)
minê kêlî nekira (present conditional negative)
minê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
minê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê kêlî bikira (present conditional positive)
teyê kêlî nekira (present conditional negative)
teyê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
teyê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê kêlî bikira (present conditional positive)
wê/wîyê kêlî nekira (present conditional negative)
wê/wîyê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê kêlî bikira (present conditional positive)
meyê kêlî nekira (present conditional negative)
meyê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
meyê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê kêlî bikira (present conditional positive)
weyê kêlî nekira (present conditional negative)
weyê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
weyê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê kêlî bikira (present conditional positive)
wanê kêlî nekira (present conditional negative)
wanê kêlî kiribûya (preterite conditional positive)
wanê kêlî nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) kêlî bike (imperative present positive)
(tu) kêlî neke (imperative present negative)
(hûn) kêlî bikin (imperative present positive)
(hûn) kêlî nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji kêlî + kirin.

ipa: /keːˈliː kɪˈɾɪn/

hyphenation: kê·lî ki·rin


çeng

glosses: Destên firindeyan (yên ku tên hejandin daku bifirrin).

text: çengek birinc bi minde

text: Hatî Cebraîl li ba emrê LetîfÇengekî axê ji wê qebra şerîfGirt û ba tesnîmê safî kir hevîr

forms: چهنگ

etymology_text: Ji zimanên îranî, hevreha farisî چنگ (çeng), herwiha hevrehên din yên kurdî çengil, çembil, çimbil.

крило

roman: krilo

翅膀

roman: chìbǎng

بال

roman: bal

بال

roman: bâl

ᓱᓗᒃ

roman: suluk

날개

roman: nalgae

қанат

roman: qanat

крыло

roman: krylo

πτερόν

roman: pterón

φτερό

roman: fteró

ipa: /t͡ʃɛnɡ/

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-çeng (Navdêr 1).wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-çeng (Navdêr 2).wav


çeng

etymology_text: Ji zimanên îranî. Hevreha farisî چنگ (çeng), farisiya navîn çeng, parsî şeng. Ji zimanên îranî ketiye gelek zimanên din jî: ermenî ճանկ (čank), č’angi (č’angi), azerî çəng, erebî صنج (“ṣenc”)...

里拉

roman: lǐlā

քնար

roman: kʻnar

лира

roman: líra

λύρα

roman: lýra

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-çeng (Navdêr 1).wav

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-çeng (Navdêr 2).wav


zing

etymology_text: Onomatopoetîk, hevreha farisî زنگ (zeng). զանգ (zeng: zengil) ya ermenî ji zimanekê îranî hatiye wergirtin.


zîl

forms:
zîl lê dan (verb)
zîllêdan (noun)

ipa: /ziːl/


zîl

etymology_text: Belkî ji ermenî [Peyv?]çil/cil yan jî ya ermenî ji kurdî ye, çawa be jî, herdu ji proto-hindûewropî *ġī- (“zîl dan”).

چووزەرە

roman: çûzere

چەکەرە

roman: çekere

побег

roman: pobeg

notes:
(Lêker) zîl dan
(Navdêr) zîldan
(Rengdêr) zîldayî


zîl

glosses: cemse, tirimpêlên eskeran yên mîna kamyonan lê biçûktir


zîl

glosses: Endamekê mêşa hingiviye ku pê bi mirovî ve dide.


zîl

text: Sala çûyî Hîlton xanimê zîl serxweş trimbêl ajotibû û hatibû girtin. Tu nabê dilê polîs û hakiman pê dişewite û wê bi şert berdidin ku carek din bi serxweşî tribêlê najo. Lê xuyaye kurmê şîrî heta pîrî ye û Parîs xanim cardin bi serxweşî daye ser rê û gaz daye trimbêlê.

ref: Lotikxane.com, 5/2007


zil

glosses: darikê dirêj, nava wî vala û bi girêke (=movik), wek bambû an darikê garisa, Riwekên xwediyê darikên bi hawî

forms:
zilik
zilk
qirş

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /zɪl/

hyphenation: zil


zil

glosses: çavên gelek vekirî, berê xwe dan yek cih bu demekî, dema yek rik û rik temaşeyî cihekî dike


zil

glosses: Guhartoyeke zile (“lêdana bi kefa destî”).


qirş

forms:
qirşik
qirşk
xirş


qirşik

text: Ecacokê pûş û qirşikên pirêzeyên şewitî tevî toz û tirabêlkê di derî û pencereyên xanîyê li xewleyê gund re dixist hundir.

ref: Îrfan Amîda, Şevek Şîzofren, Weşanên Lîs, 2018, r. 5, ISBN 9786058152175


xirş

glosses:
kakilpûç,
gûz yan fêkiyek dî yê ku kakil tê de nîne yan jî kakila wê pûç e

glosses: pûç, bêkêr, bêsûd, bêmifa, nekêrhatî, nezûk

glosses: jina an jî zilamê ku nekare zarokan bîne dibêjin jineka xirş e

forms:
xirştir (comparative)
herî xirş (superlative)
xirştirîn (superlative)
خرش
xirşik
xirşk
qirş


kakil

glosses: nava gûzan an tovikan û berhemên din yên wek wan

text: ...wî bilûra xwe bi kakilên gûzan mist dida!

forms:
کاکل
какьл
kakilk
kakl
kakûl
kakûle
kalik
qalik
qaşil

etymology_text:
Peyveke hevbeş ya Kurdistanê û Kafkasyayê ye: kurmancî kakil, soranî کاکڵ / kakił, ermenî կակալ (kakal) û կակըլ (kakəl), lazî კაკალი (ḳaḳali), gurcî კაკალი (ḳaḳali) û mingrelî კაკალი (ḳaḳali). Ji ber ku ji bilî kurdî ev peyv di zimanên din yên îranî de nîne (کاکل /kakol/ anku "temerî" ya farisî bi maneyeke din e û ne ji eynî rehî ye) û ji ber ku ji bilî kurdî û ermenî ew di zimanên din yên hindûewropî de peyda nabe, texmînen ev peyv ji zimanên kartvelî ketiye kurdî û ermenî, bo nimûne ji lazî [Peyv?] yan ji gurcî [Peyv?].
Berhemên heyî li ser rehên peyvê ne hevdeng in:
Chyet vê peyvê tenê bi kurmancî, soranî û gurcî dide û ne piştrast e ka kîjan zimanî ew ji kîjan zimanî wergirtiye. Di çapa nû ya ferhengê de (ku li ber çapkirinê ye û me dîtiye), tiştekî nû li etîmolojiya vê peyvê zêde nekiriye.
Zimannasê ermen Łapʿançʿyan dibêje ku ermenî ev peyv ji zimanên kartvelî wergirtiye.
Çabolov peyva "kakil" bi peyva kakûle (kajîle, hêl, zerdeçal, kardamom) ve girê dide lê ev bi aşkereyî şaşî ye.
;Çavkanî
* Tsabolov, R. L., Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî ["Цаболов, Р. Л.: Эмцмолоƨцческцц̆ словарь курδскоƨо языка"], Moskova, 2001-2010, r. 512
* Chyet, Michael L. (2003): Kurdish-English Dictionary, Ferhenga Kurmancî-Inglîzî, Yale University Press, r. 295.
* Գրիգոր_Ղափանցյան: Հայոց լեզվի պատմություն [Grîgor Łapʿançʿyan: Dîroka zimanê ermenî] (bi ermenî), Êrîvan 1961.

ядка

roman: jadka

გული

roman: guli

ядро́

roman: jadró

πυρήνας

roman: pyrínas

קערנדל

roman: kerndl

ipa: /kɑːˈkɪl/


lew

glosses: ji ber hindê, ji ber wê yekê, sedem ew e ku

text:
Neşêm edîewan derdêt bê hed
Bikêşim lew bi derb û jan e dîsan

ref: Pertew Begê Hekarî

forms:
loma
lore
lema
lewma
lewre
lora
lewre
çima

etymology_text: li + ew ( = ji wê)


lore

glosses: hingê (wê demê, wî çaxî, wî wextî, wê gavê, wî zemanî)


şilope

glosses: lûlav, av û berf di nav hev de, befir û baran têkil

forms:
av
bahoz
baran
barove
berf
gijlok
po
savarok
terg
teyrok
nixte
zîpik


slope

glosses: xwarayî, xêm, evraz, larî, lêj, nişîvî, berwar


têkil

glosses:
tevlihev, di nav hev de, di nav yekûdu de, bi hev re, li gel hev,
 pêkve, pêkre, vêkre, pêwend, peywend, ne jihevkirî, nebijartî

text:
Êdî nişan nabin xwiya
Têkil kirin lazim seba
Min dî seba dayê seher

glosses: tevî, li gel, pêwendîdar, têkildar, eleqedar^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
têkiltir (comparative)
herî têkil (superlative)
têkiltirîn (superlative)
têkel

etymology_text: Ji têk + li.

ipa: /teːˈkɪl/


têkel

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre têkil.

text: Lê, tişt, cîh û wextên têkel bi ser wî re tên.

ref: Mehmed Uzun, Siya Evînê, Wêşanxana Orfeus, 1989

text: Xewn rastî ne û yêt dî hemî direw in, aşop in, paşî dê hemî tişt têkel bin.

ref: Xelîl Duhokî, Antolojiya Çîroka Nû ya Kurmancên Başûr, Weşanên Nûdem, Stockholm, 1994

text: (...) tu tiştê rast û çewt têkel dikî (...)

ref: Sidqî Hirorî, Kurê Zinarê Serbilind, Weşanên Nûdem, Stokholm, 1996

text: Çi baş çi xirab gelek tiştên me têkel bûne.

ref: Serdar Roşan, Dara gozê, Weşanxaneya Nefel, 2002

text: Ew sedem, gelekî mejiyê Gurgînî têkel dikir.

ref: Zeynelabidîn Zinar, Balafira Jînê, Weşanên Pencînar, 1993, ISBN 91 972090 3 1

forms:
têkeltir (comparative)
herî têkel (superlative)
têkeltirîn (superlative)


têkil bûn

glosses: tevlihev bûn, bi hev re bûn , li gel hev bûn, çûn nava hev, eleqedar bûn

text: Mirovê ne mehrem, tu têkil mebe, / Mijûlî ji 'eyba xwe pirrtir mebe.

text: (...) heta ku bi av û axê re têkil bibin, her bi jîndaran re qencî û alîkarî bikin.

text: Gelê Kurd gelek bi germî têkilê nav vê serîhildanê bû.

ref: K. Mezher Ehmed, Çend Rûpel Ji Dîroka Gelê Kurd, Weşanên APEC

forms:
têkil dibim (present)
têkil dibî (present)
têkil dibe (present)
têkil dibin (present)
têkil bibe (imperative singular)
têkil bibin (imperative plural)
têkil bûm (past)
têkil bûyî (past)
têkil bû (past)
تێکل بوون
têkel bûn

etymology_text: Ji têkil + bûn.

ipa: /teːˈkɪl buːn/

hyphenation: tê·kil bûn


têkil kirin

glosses: tevlihev kirin, kirin di nav hev de, kirin di nav yekûdu de, kirin bi hev re

forms:
têkil dikim (present)
têkil dikî (present)
têkil dike (present)
têkil dikin (present)
têkil bike (imperative singular)
têkil bikin (imperative plural)
têkil kir (past)
têkil kir (past)
têkil kir (past)
têkil kir (past)
têkil –k– (root present)
têkil –kir– (root past)
ez têkil dikim (indicative present positive)
ez têkil nakim (indicative present negative)
min têkil kir (indicative past positive)
min têkil nekir (indicative past negative)
tu têkil dikî (indicative present positive)
tu têkil nakî (indicative present negative)
te têkil kir (indicative past positive)
te têkil nekir (indicative past negative)
ew têkil dike (indicative present positive)
ew têkil nake (indicative present negative)
wê/wî têkil kir (indicative past positive)
wê/wî têkil nekir (indicative past negative)
em têkil dikin (indicative present positive)
em têkil nakin (indicative present negative)
me têkil kir (indicative past positive)
me têkil nekir (indicative past negative)
hûn têkil dikin (indicative present positive)
hûn têkil nakin (indicative present negative)
we têkil kir (indicative past positive)
we têkil nekir (indicative past negative)
ew têkil dikin (indicative present positive)
ew têkil nakin (indicative present negative)
wan têkil kir (indicative past positive)
wan têkil nekir (indicative past negative)
min têkil dikir (imperfect positive)
min têkil nedikir (imperfect negative)
min têkil kiribû (positive)
min têkil nekiribû (negative)
te têkil dikir (imperfect positive)
te têkil nedikir (imperfect negative)
te têkil kiribû (positive)
te têkil nekiribû (negative)
wê/wî têkil dikir (imperfect positive)
wê/wî têkil nedikir (imperfect negative)
wê/wî têkil kiribû (positive)
wê/wî têkil nekiribû (negative)
me têkil dikir (imperfect positive)
me têkil nedikir (imperfect negative)
me têkil kiribû (positive)
me têkil nekiribû (negative)
we têkil dikir (imperfect positive)
we têkil nedikir (imperfect negative)
we têkil kiribû (positive)
we têkil nekiribû (negative)
wan têkil dikir (imperfect positive)
wan têkil nedikir (imperfect negative)
wan têkil kiribû (positive)
wan têkil nekiribû (negative)
ez ê têkil bikim (future positive)
ez ê têkil nekim (future negative)
minê têkil kiribe (future perfect positive)
minê têkil nekiribe (future perfect negative)
tu yê têkil bikî (future positive)
tu yê têkil nekî (future negative)
teyê têkil kiribe (future perfect positive)
teyê têkil nekiribe (future perfect negative)
ew ê têkil bike (future positive)
ew ê têkil neke (future negative)
wê/wîyê têkil kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê têkil nekiribe (future perfect negative)
em ê têkil bikin (future positive)
em ê têkil nekin (future negative)
meyê têkil kiribe (future perfect positive)
meyê têkil nekiribe (future perfect negative)
hûn ê têkil bikin (future positive)
hûn ê têkil nekin (future negative)
weyê têkil kiribe (future perfect positive)
weyê têkil nekiribe (future perfect negative)
ew ê têkil bikin (future positive)
ew ê têkil nekin (future negative)
wanê têkil kiribe (future perfect positive)
wanê têkil nekiribe (future perfect negative)
min têkil kiriye (perfect positive)
min têkil nekiriye (perfect negative)
min têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te têkil kiriye (perfect positive)
te têkil nekiriye (perfect negative)
te têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî têkil kiriye (perfect positive)
wê/wî têkil nekiriye (perfect negative)
wê/wî têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me têkil kiriye (perfect positive)
me têkil nekiriye (perfect negative)
me têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we têkil kiriye (perfect positive)
we têkil nekiriye (perfect negative)
we têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan têkil kiriye (perfect positive)
wan têkil nekiriye (perfect negative)
wan têkil kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan têkil nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez têkil bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez têkil nekim (present subjunctive negative)
(bila) min têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu têkil bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu têkil nekî (present subjunctive negative)
(bila) te têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew têkil bike (present subjunctive positive)
(bila) ew têkil neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em têkil bikin (present subjunctive positive)
(bila) em têkil nekin (present subjunctive negative)
(bila) me têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn têkil bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn têkil nekin (present subjunctive negative)
(bila) we têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew têkil bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew têkil nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan têkil kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan têkil nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan têkil bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan têkil nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan têkil kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan têkil nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê têkil bikira (present conditional positive)
minê têkil nekira (present conditional negative)
minê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
minê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê têkil bikira (present conditional positive)
teyê têkil nekira (present conditional negative)
teyê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
teyê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê têkil bikira (present conditional positive)
wê/wîyê têkil nekira (present conditional negative)
wê/wîyê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê têkil bikira (present conditional positive)
meyê têkil nekira (present conditional negative)
meyê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
meyê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê têkil bikira (present conditional positive)
weyê têkil nekira (present conditional negative)
weyê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
weyê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê têkil bikira (present conditional positive)
wanê têkil nekira (present conditional negative)
wanê têkil kiribûya (preterite conditional positive)
wanê têkil nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) têkil bike (imperative present positive)
(tu) têkil neke (imperative present negative)
(hûn) têkil bikin (imperative present positive)
(hûn) têkil nekin (imperative present negative)
تێکل کرن
têkel kirin
têkhel kirin

etymology_text: Ji têkil + kirin.

ipa: /teːˈkɪl kɪˈɾɪn/

hyphenation: tê·kil ki·rin


têkilbûn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /teːkɪlˈbuːn/

hyphenation: tê·kil·bûn


lûlav

glosses: şilope, av û berf di nav hev de, befir û baran têkil

forms:
lîlav
lwîlav
av
bahoz
baran
barove
berf
gijlok
po
savarok
terg
teyrok
nixte
zîpik

hyphenation: lû·lav


ewr

glosses: ava yan cemeda li esmanan ya ku baran yan berf jê çêdibin û dibarin

text: Dû re ewr, ewravî çûn, dinê ji hev bînijî û bû sayî, baye kûr hat.

ref: Eyüp Kiran, Dewrêşê Evdî Kulîlka Bilbizêk û Rim, Nûbihar, 2018, çapa 4em, r. 31, ISBN 978-9944-360-95-1

text: 'Îd e û da 'alemê bang-i sefayê xas û 'amMah-i new ebrû numandin çû ji ber 'ewr û xemamXweş bi dor camê işaret kir hilalê saqiyan

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

glosses: Internet, heçku wek ewrekî li her derê hazir bo hilgirtin û gihandina materyalan

forms:
عهور
'әԝр
awr
ewir
'ewir
'ewr
hewir
hewr
baran
berf
gijlok
nixte
savarok
terg
teyrok

etymology_text:
Hevreha soranî ھەور (hewr), kurdiya başûrîewr, hewramî hewr, zazakî hewr / ewr / hor / or, belûçî اور (ewr) / هور (hewr), farisî ابر (ebr), tacikî абр (abr), osetî арв (arv: esman) û ӕвра́гъ (ævráǧi: ewr), peştûyî اوره (اvrه) (owrë́) û ووره (vorه) (wore), pehlewî ebr, avestayî 𐬀𐬡𐬭𐬀 (aβra), sanskrîtî अभ्र (abhrá), ermenî ամպ (amp: ewr) û ամպրոպ (amprop: birûsk), yûnaniya kevn ὄμβρος (ómbros: ewr) û ἀφρός (aphrós: kef, kefa avê - ku şiklê wê wek yê ewran e), latînî imber (ewr, bahoz, barove, baran)... hemû ji proto-hindûewropî*n̥bʰrós / *n̥bʰrís (ewr-baran) ji *nebʰ- (şil).
Ji heman rehê proto-hindûewropî herwiha peyveke din ya bi maneya ewr bi awayê *nébʰos (bi maneya "ewr" û "şilî") hebû ku serekaniya peyvên gelek zimanan yên bi maneya "şilî" yan "ewr" e. Bo zêdetir agahiyan binêrin: nem.
Hêjayî gotinê ye ku о́блако (óblako: ewr) ya rusî ne hevreha peyva ewr e tevî ku hinekî dişibe hevrehên peyva "ewr" jî.
Bi maneya "Internet" wergereke nû ya yekser ji peyva "cloud" ya îngilîzî ye.
Çavkanî: Novák r. 199, Horn, Watkins, Etymonline | Pokorny: 315-316

пстхӏва

roman: pstḥvā

аԥсҭцəа

roman: āpstcəā

ошъуапщэ

roman: oŝ°āpš̍ă

𒅎𒋛𒀀

roman: erpetu

اور

roman: evr

булут

roman: bulut

ደመና

roman: dämäna

ܥܢܢܐ

roman: ʿənānā

ܥܝܒܐ

roman: ʿaybā

ܥܝܡܐ

roman: ʿaymā

ܥܪܡܐ

roman: ʿarmā

עֲנָנָא

roman: ʿănānā

ዶና

roman: dona

ডাৱৰ

roman: dawor

মেঘ

roman: megh

মেহ

roman: meh

বাদল

roman: badol

накӏкӏ

roman: naḳ̄

𐬨𐬀𐬉𐬖𐬀

roman: maēγa

クル

roman: kuru

クリ

roman: kuri

ニㇱ

roman: nis

ニㇱクㇽ

roman: niskur

болот

roman: bolot

хма́ра

roman: xmára

во́блака

roman: vóblaka

جڑ

roman: juř

جمر

roman: jamar, jammar

جمبر

roman: jambar

बादर

roman: bādar

о́блак

roman: óblak

တိမ်

roman: tim

үүлэн

roman: üülen

марха

roman: marχa

ᎤᎶᎩᎸ

roman: ulogilv

йүн

roman: yün

雲

roman: yùn

雲

roman: yún

雲

roman: hùng

雲

roman: hûn

пӗлӗт

roman: pĕlĕt

гъагул

roman: γagul

ވިލާ

roman: vilā

былыт

roman: bılıt

बादल

roman: bādal

سَحَابَة

roman: saḥāba

سِحَابَة

roman: siḥāba

غَيْمَة

roman: ḡayma

غَمَامَة

roman: ḡamāma

عَنَان

roman: ʿanān

غيمة

roman: ḡema

غيمة

roman: ḡēma

ամպ

roman: amp

пель

roman: pelʹ

ጊሜ

roman: gime

төгэчин

roman: tögəcin

тӯксу

roman: tūksu

ابر

roman: abr

میغ

roman: miğ

مزنه

roman: mozne

𐌼𐌹𐌻𐌷𐌼𐌰

roman: milhma

વાદળ

roman: vādaḷ

ღრუბელი

roman: ɣrubeli

अभ्र

roman: abhra

𒀠𒉺𒀸

roman: alpas

اِاُر

roman: eor

עָנָן

roman: anán

морх

roman: morχ

йайаӈ

roman: jajaŋ

үүлн

roman: üüln

ಮೇಘ

roman: mēgha

ункӏ

roman: unḳ

වලාකුළ

roman: walākuḷa

кымӧр

roman: kymör

मॉड

roman: mŏḍ

구름

roman: gureum

ттурлу

roman: t̄urlu

ເມກ

roman: mēk

ເຝື້ອ

roman: fư̄a

პულა

roman: ṗula

циф

roman: cif

облак

roman: oblak

മേഘം

roman: mēghaṃ

മുകിൽ

roman: mukil

എഴിലി

roman: eḻili

ᡨᡠᡤᡳ

roman: tugi


hewir

glosses: Dareke zirav ya pir dirêj e. hewir dareka avî ye ku, li cîyên avdar şîn dibe û digihîje, ji bo ku hişk nebe, gelek caran tê avdan. ew dar bi dirêjîya xwe hatîye naskirin. Hewirên ku tên birîn, ji qalikên xwe tên cudakirin, tên hişkkirin û di qatîyên banan de wek maxan tên bicîkirin, hin ji wan ji tên qelaştin û ji wan texte bi dest tên xistin. Di celebkirina navên gîya û daran da, navê wê yê zanîyarî yê bi zimanê latînî, "populus" e.

ipa: /hɛˈwɪɾ/

hyphenation: he·wir


hewr

etymology_text: Ji erebî حور (hewr, “spîndar”), ji siryaniya klasîk ܚܘܪܐ (ḥawwərā).

ipa: /hɛwɾ/


qerrisî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre qerisî.


qerisî

glosses:
qefilî, qeşayî, qeriseyî, seholî, cemedî, cemidî, tezî, sar, bûzî, qefilandî
tişta/ê qerisiye

text: Çiqas diçû ba gurr dibû ji berfê çav çavan nedidît, laşên gundiyan tev qerisî bûn, êdî nikaribûn xwe di cî de biletibînin.

ref: Mihemed Şarman, Pirça Winda, Avesta, 2016, Çapa Duyem, r. 37, ISBN 978-605-5585-41-9

forms:
qerisayî
qerisiyayî
qerrisî
qerisyayî
qerrisayî
qerrisiyayî
qerrisyayî
cemidî
tezî

etymology_text: qerisîn

ipa: /qɛɾɪˈsiː/


tezî bûn

forms:
tezî dibim (present)
tezî dibî (present)
tezî dibe (present)
tezî dibin (present)
tezî bibe (imperative singular)
tezî bibin (imperative plural)
tezî bûm (past)
tezî bûyî (past)
tezî bû (past)

etymology_text: Ji tezî + bûn.

ipa: /tɛˈziː buːn/

hyphenation: te·zî bûn