temisandin

glosses: tepeser kirin, perçiqandin, zirviçandin, meriçandin, fetisandin

text: Li gora lêpirsîna şîrketa Genar ê, ji sedî 51 xelkên Tirkiyê weşana TRT6 a bi zimanê Kurdî erênî û baş dibînin. Di lêpirsînê de %48.2 kes jî dibêjin ku weşana Kurdî neyînî û ne baş e.Di derbarê operasyonên li dijî Ergenekonê de jî, ji %71 kes bawerin ku dewlet çeteyên nav dewletê paqij dike û ev gavek erênî ye. %28.5 kes jî dibêjin ku hikûmeta Erdogan dixwaze bi operasyonên Ergenekonê mixalefeta dijberî xwe bitemisîne.

forms:
ditemisînim (present)
ditemisînî (present)
ditemisîne (present)
ditemisînin (present)
bitemisîne (imperative singular)
bitemisînin (imperative plural)
temisand (past)
temisand (past)
temisand (past)
temisand (past)
–temisîn– (root present)
–temisand– (root past)
ez ditemisînim (indicative present positive)
ez natemisînim (indicative present negative)
min temisand (indicative past positive)
min netemisand (indicative past negative)
tu ditemisînî (indicative present positive)
tu natemisînî (indicative present negative)
te temisand (indicative past positive)
te netemisand (indicative past negative)
ew ditemisîne (indicative present positive)
ew natemisîne (indicative present negative)
wê/wî temisand (indicative past positive)
wê/wî netemisand (indicative past negative)
em ditemisînin (indicative present positive)
em natemisînin (indicative present negative)
me temisand (indicative past positive)
me netemisand (indicative past negative)
hûn ditemisînin (indicative present positive)
hûn natemisînin (indicative present negative)
we temisand (indicative past positive)
we netemisand (indicative past negative)
ew ditemisînin (indicative present positive)
ew natemisînin (indicative present negative)
wan temisand (indicative past positive)
wan netemisand (indicative past negative)
min ditemisand (imperfect positive)
min neditemisand (imperfect negative)
min temisandibû (positive)
min netemisandibû (negative)
te ditemisand (imperfect positive)
te neditemisand (imperfect negative)
te temisandibû (positive)
te netemisandibû (negative)
wê/wî ditemisand (imperfect positive)
wê/wî neditemisand (imperfect negative)
wê/wî temisandibû (positive)
wê/wî netemisandibû (negative)
me ditemisand (imperfect positive)
me neditemisand (imperfect negative)
me temisandibû (positive)
me netemisandibû (negative)
we ditemisand (imperfect positive)
we neditemisand (imperfect negative)
we temisandibû (positive)
we netemisandibû (negative)
wan ditemisand (imperfect positive)
wan neditemisand (imperfect negative)
wan temisandibû (positive)
wan netemisandibû (negative)
ez ê bitemisînim (future positive)
ez ê netemisînim (future negative)
minê temisandibe (future perfect positive)
minê netemisandibe (future perfect negative)
tu yê bitemisînî (future positive)
tu yê netemisînî (future negative)
teyê temisandibe (future perfect positive)
teyê netemisandibe (future perfect negative)
ew ê bitemisîne (future positive)
ew ê netemisîne (future negative)
wê/wîyê temisandibe (future perfect positive)
wê/wîyê netemisandibe (future perfect negative)
em ê bitemisînin (future positive)
em ê netemisînin (future negative)
meyê temisandibe (future perfect positive)
meyê netemisandibe (future perfect negative)
hûn ê bitemisînin (future positive)
hûn ê netemisînin (future negative)
weyê temisandibe (future perfect positive)
weyê netemisandibe (future perfect negative)
ew ê bitemisînin (future positive)
ew ê netemisînin (future negative)
wanê temisandibe (future perfect positive)
wanê netemisandibe (future perfect negative)
min temisandiye (perfect positive)
min netemisandiye (perfect negative)
min temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te temisandiye (perfect positive)
te netemisandiye (perfect negative)
te temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî temisandiye (perfect positive)
wê/wî netemisandiye (perfect negative)
wê/wî temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me temisandiye (perfect positive)
me netemisandiye (perfect negative)
me temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we temisandiye (perfect positive)
we netemisandiye (perfect negative)
we temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan temisandiye (perfect positive)
wan netemisandiye (perfect negative)
wan temisandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan netemisandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bitemisînim (present subjunctive positive)
(bila) ez netemisînim (present subjunctive negative)
(bila) min temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bitemisînî (present subjunctive positive)
(bila) tu netemisînî (present subjunctive negative)
(bila) te temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bitemisîne (present subjunctive positive)
(bila) ew netemisîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bitemisînin (present subjunctive positive)
(bila) em netemisînin (present subjunctive negative)
(bila) me temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bitemisînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn netemisînin (present subjunctive negative)
(bila) we temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bitemisînin (present subjunctive positive)
(bila) ew netemisînin (present subjunctive negative)
(bila) wan temisandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan netemisandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bitemisanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan netemisanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan temisandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan netemisandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bitemisanda (present conditional positive)
minê netemisanda (present conditional negative)
minê temisandibûya (preterite conditional positive)
minê netemisandibûya (preterite conditional negative)
teyê bitemisanda (present conditional positive)
teyê netemisanda (present conditional negative)
teyê temisandibûya (preterite conditional positive)
teyê netemisandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bitemisanda (present conditional positive)
wê/wîyê netemisanda (present conditional negative)
wê/wîyê temisandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê netemisandibûya (preterite conditional negative)
meyê bitemisanda (present conditional positive)
meyê netemisanda (present conditional negative)
meyê temisandibûya (preterite conditional positive)
meyê netemisandibûya (preterite conditional negative)
weyê bitemisanda (present conditional positive)
weyê netemisanda (present conditional negative)
weyê temisandibûya (preterite conditional positive)
weyê netemisandibûya (preterite conditional negative)
wanê bitemisanda (present conditional positive)
wanê netemisanda (present conditional negative)
wanê temisandibûya (preterite conditional positive)
wanê netemisandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bitemisîne (imperative present positive)
(tu) netemisîne (imperative present negative)
(hûn) bitemisînin (imperative present positive)
(hûn) netemisînin (imperative present negative)
تهمساندن

ipa: /tɛmɪsɑːnˈdɪn/

hyphenation: te·mi·san·din


tepeser

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses: bindest kirin, temisandin, perçiqandin, zirviçandin, meriçandin, fetisandin

text: Lê belê rêkên zêdetir yên tepeser kirina ragehandinek serbixwe hene, li gor babetekê ku vê dawiyê rojnama Internetî ya Rooz ya rojane belav kiriye. Nivîskarê babetê Hassen Yousefî Eşkevarî, dinivîsit çi caran berî niha rojnamevan heya vê qasê ji aliyê rêjîmê ve berev rûyê givaşê nebûne. Ew dibêjit deselatdarên Îranê çendîn awayên deselatê bikar tînin ji bo alîkarî kirina alîgir û karbidestên xwe û sînordar kirina xelkên din, heta eger pêdivî bû wan berv rûyê têkşikana darayî û derwey berêkanê pal didin.

ref: Voanews.com, 1/2009

forms:
tepesertir (comparative)
herî tepeser (superlative)
tepesertirîn (superlative)

etymology_text: tep + -e- + ser (anku tep li serî dan)

notes:
tepeser bûn
tepeser kirin
tepeserbûn
tepeserkirin
tepeserbûyî
tepeserkirî


xweyîn

pos: verb

pos_title: Lêker

glosses: diyar bûn, xwiya bûn, eşkere bûn, berçav bûn, hatin dîtin

forms: xwiyan

etymology_text: xweya, xwiya

ipa: /xʷɛˈjiːn/

hyphenation: xwe·yîn


xweyîn

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


tirp

glosses:
tivir,
riwekek e ku rehên wî yên sor bi xavî di nav zeleteyê de tên xwarin

forms: tirpan

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /tɪɾp/

hyphenation: tirp


muzir

forms:
muzirtir (comparative)
herî muzir (superlative)
muzirtirîn (superlative)
mizur
mizurr


egle bûn

forms:
egle dibim (present)
egle dibî (present)
egle dibe (present)
egle dibin (present)
egle bibe (imperative singular)
egle bibin (imperative plural)
egle bûm (past)
egle bûyî (past)
egle bû (past)
egle –b– (root present)
egle –bû– (root past)
ez egle dibim (indicative present positive)
ez egle nabim (indicative present negative)
ez egle bûm (indicative past positive)
ez egle nebûm (indicative past negative)
tu egle dibî (indicative present positive)
tu egle nabî (indicative present negative)
tu egle bûyî (indicative past positive)
tu egle nebûyî (indicative past negative)
ew egle dibe (indicative present positive)
ew egle nabe (indicative present negative)
ew egle bû (indicative past positive)
ew egle nebû (indicative past negative)
em egle dibin (indicative present positive)
em egle nabin (indicative present negative)
em egle bûn (indicative past positive)
em egle nebûn (indicative past negative)
hûn egle dibin (indicative present positive)
hûn egle nabin (indicative present negative)
hûn egle bûn (indicative past positive)
hûn egle nebûn (indicative past negative)
ew egle dibin (indicative present positive)
ew egle nabin (indicative present negative)
ew egle bûn (indicative past positive)
ew egle nebûn (indicative past negative)
ez egle dibûm (imperfect positive)
ez egle nedibûm (imperfect negative)
ez egle bûbûm (positive)
ez egle nebûbûm (negative)
tu egle dibûyî (imperfect positive)
tu egle nedibûyî (imperfect negative)
tu egle bûbûyî (positive)
tu egle nebûbûyî (negative)
ew egle dibû (imperfect positive)
ew egle nedibû (imperfect negative)
ew egle bûbû (positive)
ew egle nebûbû (negative)
em egle dibûn (imperfect positive)
em egle nedibûn (imperfect negative)
em egle bûbûn (positive)
em egle nebûbûn (negative)
hûn egle dibûn (imperfect positive)
hûn egle nedibûn (imperfect negative)
hûn egle bûbûn (positive)
hûn egle nebûbûn (negative)
ew egle dibûn (imperfect positive)
ew egle nedibûn (imperfect negative)
ew egle bûbûn (positive)
ew egle nebûbûn (negative)
ez ê egle bibim (future positive)
ez ê egle nebim (future negative)
ez ê egle bûbim (future perfect positive)
ez ê egle nebûbim (future perfect negative)
tu yê egle bibî (future positive)
tu yê egle nebî (future negative)
tu yê egle bûbî (future perfect positive)
tu yê egle nebûbî (future perfect negative)
ew ê egle bibe (future positive)
ew ê egle nebe (future negative)
ew ê egle bûbe (future perfect positive)
ew ê egle nebûbe (future perfect negative)
em ê egle bibin (future positive)
em ê egle nebin (future negative)
em ê egle bûbin (future perfect positive)
em ê egle nebûbin (future perfect negative)
hûn ê egle bibin (future positive)
hûn ê egle nebin (future negative)
hûn ê egle bûbin (future perfect positive)
hûn ê egle nebûbin (future perfect negative)
ew ê egle bibin (future positive)
ew ê egle nebin (future negative)
ew ê egle bûbin (future perfect positive)
ew ê egle nebûbin (future perfect negative)
ez egle bûme (perfect positive)
ez egle nebûme (perfect negative)
ez egle bûbûme (nonconfirmative pluperfect positive)
ez egle nebûbûme (nonconfirmative pluperfect negative)
tu egle bûbûyiye (nonconfirmative pluperfect positive)
tu egle nebûbûyiye (nonconfirmative pluperfect negative)
ew egle bûye (perfect positive)
ew egle nebûye (perfect negative)
ew egle bûbûye (nonconfirmative pluperfect positive)
ew egle nebûbûye (nonconfirmative pluperfect negative)
em egle bûne (perfect positive)
em egle nebûne (perfect negative)
em egle bûbûne (nonconfirmative pluperfect positive)
em egle nebûbûne (nonconfirmative pluperfect negative)
hûn egle bûne (perfect positive)
hûn egle nebûne (perfect negative)
hûn egle bûbûne (nonconfirmative pluperfect positive)
hûn egle nebûbûne (nonconfirmative pluperfect negative)
ew egle bûne (perfect positive)
ew egle nebûne (perfect negative)
ew egle bûbûne (nonconfirmative pluperfect positive)
ew egle nebûbûne (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez egle bibim (present subjunctive positive)
(bila) ez egle nebim (present subjunctive negative)
(bila) ez egle bûbim (preterite subjunctive positive)
(bila) ez egle nebûbim (preterite subjunctive negative)
(bila) tu egle bibî (present subjunctive positive)
(bila) tu egle nebî (present subjunctive negative)
(bila) tu egle bûbî (preterite subjunctive positive)
(bila) tu egle nebûbî (preterite subjunctive negative)
(bila) ew egle bibe (present subjunctive positive)
(bila) ew egle nebe (present subjunctive negative)
(bila) ew egle bûbe (preterite subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûbe (preterite subjunctive negative)
(bila) em egle bibin (present subjunctive positive)
(bila) em egle nebin (present subjunctive negative)
(bila) em egle bûbin (preterite subjunctive positive)
(bila) em egle nebûbin (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn egle bibin (present subjunctive positive)
(bila) hûn egle nebin (present subjunctive negative)
(bila) hûn egle bûbin (preterite subjunctive positive)
(bila) hûn egle nebûbin (preterite subjunctive negative)
(bila) ew egle bibin (present subjunctive positive)
(bila) ew egle nebin (present subjunctive negative)
(bila) ew egle bûbin (preterite subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûbin (preterite subjunctive negative)
(bila) ez egle bibûma (imperfect subjunctive positive)
(bila) ez egle nebûma (imperfect subjunctive negative)
(bila) ez egle bûbûma (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ez egle nebûbûma (pluperfect subjunctive negative)
(bila) tu egle bibûyayî (imperfect subjunctive positive)
(bila) tu egle nebûyayî (imperfect subjunctive negative)
(bila) tu egle bûbûyayî (pluperfect subjunctive positive)
(bila) tu egle nebûbûyayî (pluperfect subjunctive negative)
(bila) ew egle bibûya (imperfect subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûya (imperfect subjunctive negative)
(bila) ew egle bûbûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûbûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) em egle bibûna (imperfect subjunctive positive)
(bila) em egle nebûna (imperfect subjunctive negative)
(bila) em egle bûbûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) em egle nebûbûna (pluperfect subjunctive negative)
(bila) hûn egle bibûna (imperfect subjunctive positive)
(bila) hûn egle nebûna (imperfect subjunctive negative)
(bila) hûn egle bûbûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) hûn egle nebûbûna (pluperfect subjunctive negative)
(bila) ew egle bibûna (imperfect subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûna (imperfect subjunctive negative)
(bila) ew egle bûbûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ew egle nebûbûna (pluperfect subjunctive negative)
ez ê egle bibûma (present conditional positive)
ez ê egle nebûma (present conditional negative)
ez ê egle bûbûma (preterite conditional positive)
ez ê egle nebûbûma (preterite conditional negative)
tu yê egle bibûyayî (present conditional positive)
tu yê egle nebûyayî (present conditional negative)
tu yê egle bûbûyayî (preterite conditional positive)
tu yê egle nebûbûyayî (preterite conditional negative)
ew ê egle bibûya (present conditional positive)
ew ê egle nebûya (present conditional negative)
ew ê egle bûbûya (preterite conditional positive)
ew ê egle nebûbûya (preterite conditional negative)
em ê egle bibûna (present conditional positive)
em ê egle nebûna (present conditional negative)
em ê egle bûbûna (preterite conditional positive)
em ê egle nebûbûna (preterite conditional negative)
hûn ê egle bibûna (present conditional positive)
hûn ê egle nebûna (present conditional negative)
hûn ê egle bûbûna (preterite conditional positive)
hûn ê egle nebûbûna (preterite conditional negative)
ew ê egle bibûna (present conditional positive)
ew ê egle nebûna (present conditional negative)
ew ê egle bûbûna (preterite conditional positive)
ew ê egle nebûbûna (preterite conditional negative)
(tu) egle bibe (imperative present positive)
(tu) egle nebe (imperative present negative)
(hûn) egle bibin (imperative present positive)
(hûn) egle nebin (imperative present negative)

etymology_text: Ji egle + bûn.


xwedîyê gotina xwe bûn

etymology_text: Ji xwedîyê + gotina + xwe + bûn.

ipa: /xʷɛdiːˈjeː ɡoːtɪˈnɑː xʷɛ buːn/

hyphenation: xwe·dî·yê go·ti·na xwe bûn


çav xwe re kirin

etymology_text: Ji çav + xwe + re + kirin.

ipa: /t͡ʃɑːv xʷɛ ɾɛ kɪˈɾɪn/

hyphenation: çav xwe re ki·rin


sîqal

text:
Lewhê ji nû sîqal bidin,
Herdem ji nû ve xal bidin
 Da dil bi yekdî pal bidin,
Nuqtan jizêrrabê weşîn.

ref: Melayê Cizîrî

text:
Ey şukrê te cewhera zebanî!
Wey zikrê te seyqela cenanî!

ref: Mem û Zîn, Ehmedê Xanî, rp:131

glosses: hevsengî, eyar, parsengî, balans, wekhevî

ipa: /siːˈqɑːl/

hyphenation: sî·qal

notes:
sîqal kirin
sîqalkirin
sîqalkirî


cîla

glosses: sîqal, madeya biriqandin, şayikkirin û sadekirina tiştên wekî şûr, kaxez, sol û mirêkan e

hyphenation: cî·la


xwançe

forms:
xwan
xwen
xwençe


merezme

forms: meresme


karî

glosses:
Kero, kîrikê kero, kîrmiço,
pincarek wek siyaleyê anku spînaxê ye lê eger nekelandî were xwarin, jehrewî ye.

glosses: Kîrê kalo^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].), kîrkê kalo, kîrmiço, kîrkê keran

forms: kardî


karî

glosses: (kivark, hacîlo, fîqerojk) Binêre kivark.


karî

pos_title: Formeke navdêrê

forms: karan (masculine definite oblique plural)


fingirdek

glosses: nazdar, binaz, hîlebaz, yarîker, cîlwedar

forms:
fingirdektir (comparative)
herî fingirdek (superlative)
fingirdektirîn (superlative)


demans

glosses:
ateh, xurifîn, xerifîn, bêhişûbîrî,
êşa jibîrkirinê,
nexweşiya jibîrkirinê,
nesaxiya jibîrçûnê
(bi taybetî êşek mirovên pîr e)

forms: dementiya

etymology_text: Bi rêya fransî démence ji latînî de- + mens

ipa: /dɛˈmɑːns/


kepazetî

glosses: riswayî, rezîlî, şerpezetî, perîşanî, belengazî, jarî, hejarî, rezalet

text: Rêxistina Yahûdiyan a bi navê Komîteya Yahudiyan ya Amerîkayê (AJC) eşkere kir ku mewqifê Erdoganî yê li Davosê “kepazetiyek e ku dikare bibe sedemê reaksiyona li dijî Îsraîlê û yahûdiyan.”

ref: , Netkurd.com, 1/2009

glosses: bedniyetî, niyetxirabî, xêrnexwazî, xirabîxwazî, belakirî

forms:
kepazehî
kepazeyî

etymology_text: Ji kepaze + -tî.

ipa: /kɛpɑːzɛˈtiː/


konkret

text: Gava ez dixwazim îro konkret Nûdemê binirxînim, ji bo min pîvana nirxandinê ev e: gelo kovara Nûdem û xwediyê wê çiqasî milet û welêt didin ber çavan û çiqasî li gora wê rewşê karê xwe dimeşînin. Di vê rewşa kambax de weşandina kovareke xwerû bi kurdî ne hêsan e. Ne ku bi tenê ne hêsan e, lê gava em dibînin ku ev kar bi tenê ji aliyê Firat Cewerî ve tê meşandin, ev karekî pir giran e û nimûneyeke nedîtî ye. Firat Cewerî bêî redaksiyon û cîgir ev deh sal in ev kar bi rêk û pêk meşandiye û ev kar ji wî re bûye rûmetek, ji me re jî bûye cihê kêfxweşî û serbilindahiyê. Bêguman ji bo meşandina karekî wisa girîng hewcedarî ne bi tenê bi pisporî, zanebûn, zîrektî û welatevîniyê heye lê hewcedarî bi îradeyeke xurt û karkirineke bi heyecan jî heye. Ev jî li ba Firat Cewerî heye û xurt e.

ref: Wezîrê Eşo

forms:
konkrettir (comparative)
herî konkret (superlative)
konkrettirîn (superlative)
konkrêt
konkrît

etymology_text: Ji îngilîzî concrete

ipa: /koːŋkˈɾɛt/


konkret

glosses:
beton, bilok,
kereseyê avakirinê ya ku ji çîmentoyê û avê tê çêkirin

text: Peykersazê kurd Dilêr Kamîranî ew herdu peyker ji konkretî çê kirine û bilindahiya her yekî ji wan 230 sm. Ev herdu peyker li baxçeyekê nû, li nêzîkî pira Delalê hatine bicih kirin.

ref: Kulturname.com, 1/2009


paint

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-paint.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-paint.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-paint.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-paint.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-paint.wav


paint

glosses: nîgar kirin, resimandin, wêne jê çêkirin


qepan

forms:
قهپان
qapan

etymology_text: Hevreha farisî قپان (qeppan), tirkî kapan, erebî قبان (qebban), hemû ji yûnanî καμπανός (kampanós) ji latînî campana ji Campanus (deverekaÎtalyayê) ji campus (meydan > kamp, kampus, kemp) ji proto-hindûewropî kamp- (çep, çemandin, xwehr kirin, çewt)


qapan

glosses: qure, pozbilind, metho, metheker, xwemezinker

text: Ewroviyek e, hem jî roviyekî terî-teşî! We meşa wî ya qapan qapan, qure dît, ne?

ref: Arjen Arî: Kurdgenekon, Welat.com, 1/2009


intestine

pos: unknown

pos_title: Mane

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-intestine.wav


îklîm

forms: îqlîm


îqlîm

glosses: Şert û mercên hewayê yên ku li herêmek bi gelemperî an di demek dirêj de serdest in.

text: Li gor daxuyanîya Kremlînê, Putin ji Kerry re gotiye ku divê dîyaloga ser guherîna îqlîmê nebe mijareke sîyasî.

ref: Putin û Kerry guherîna îqlîmê gotûbêj kirin https://web.archive.org/https://www.basnews.com/kr/babat/701597 arşîv, basnews, 15.07.2021

text: Ji alîyê Wezareta Hawirdor, Bajarvanî û Guhertina Îqlîmê û Midûrîyeta Giştî ya Xizmetên Binesazîyê û Veguherîna Bajarvanîyê ve, li 32 parêzgehan bi mezadê, 385 erd hatin firotin.

ref: LI 32 BAJARÊN KU AMED JÎ DI NAV DE FIROTINA ERD https://web.archive.org/https://amedradyotv.com/li-32-bajar-n-ku-amed-j-di-nav-de-firotina-erd-H7631 arşîv, amedradyotv, 04.06.2022

text: ...îqlîmê Hîndîstanê talan ûxaret kirî.

ref: Mela Mûsayê Hekarî, Amadekar: Hêmin Omer, Durrû’l Mecalîs, 2022 ["1857"], r. 106

forms:
eqlîm
iqlîm
îklîm

etymology_text: Ji erebî اقليم (iqlîm) ji aramî ܩܠܝܡܐ (qilîma) ji yûnanî κλίμα (klíma). Ji eynî rehî: klîmat

ipa: /iːqˈliːm/

hyphenation: îq·lîm


iqlîm

text: Ev ne ew iqlîm e ya şems û kewakib tê bi seyr / Ez ne wê 'erdê dibînim ya ko lê ew mahitab

ref: Melayê Cizirî, Dîwan, Weşanxaneya Nefel, 2004


rabor

text: Ev dinya rabor e.

text:
Di cama zelal de meya yaqûtî bîne!
Bîne cem min yara delal!
Nê tu dizanî ku ev dinya
tenê bayek rabor e. Meyê bîne!

ref: Omer Xeyam: Perdeya şermê rake, bijartin û wergerandin: Husein Muhammed, Kulturname.com, 9/2008

forms:
rabortir (comparative)
herî rabor (superlative)
rabortirîn (superlative)
robar

etymology_text: Paşvesazî ji raborîn.


raborîn

forms: ڕابۆرین

etymology_text: Ji ra- + borîn.

ipa: /rɑːboːˈɾiːn/

hyphenation: ra·bo·rîn


Îştar

etymology_text: Ji akadî 𒀭𒈹 (ᵈIštar), ji proto-samî *ʕaṯtar- (“navê xwedavendeke stêran”), dibe ji proto-hindûewropî *h₂stḗr (“stêr”).

Ἀστάρτη

roman: Astártē


malûmilk

glosses:
pare û eşya û milkê ku mirovî heye,
mal, maliyet, dewle, dewlemendî, zengînî, saman, serwet

glosses: milk^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
mal û milk
mal-û-milk
milk û emlak

etymology_text: mal + û + milk


dewle

glosses:
zengînî, dewlemendî, pare û eşya û milkê ku mirovî heye,
mal, maliyet, malûmilk, saman, serwet

forms:
mal û milk
mal-û-milk


fotografer

glosses:
wênegir, fotogir, kameravan, resimgir, kameraman
kesa/ê ku bi kamerayê wêneyan digire

text: Temena wê 78 sal e, ew ji eşîrên ku ku li bakurê Xorasanê bi cîh dibin, fotografgerê pîra xorasanê çîroka kişandina fotografê şîrove dike.

ref: Zinarala.wordpress.com, 1/2009

glosses: kameraman^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: fotografgir

etymology_text: Deyn ji îngilîzî photographer, binêre fotograf + -er


dilnexweş

glosses:
xemgîn, kovandar, derdgiran,
ne dilxweş, ne bextiyar, ne dilşad

forms:
dilnexweştir (comparative)
herî dilnexweş (superlative)
dilnexweştirîn (superlative)

etymology_text: dil + ne + xweş


niftik

glosses: Zilikên ku barût bi serikê wan ve heye û agir pê tên hilkirin.


bitik

forms: bitk

ipa: /bɪˈtɪk/


bitik

text: halimiz bitiktir


derbik

ipa: /dɛɾˈbɪk/


kerkût

forms: kerkît


kifrît

glosses: madeyê agirgir û yê bi serê wan zilikan ve.

forms:
کفریت
kibrît
kiprît
kivrît
kîbrît
kîfrît
kîprît
kîvrît
kirmît

etymology_text: Ji erebî كبريت (kibrît) ji aramî ܟܒܪܝܬܐ / כבריתא (kubrîta / kêbrîta) ji akadî [Peyv?]kubrîtu / kibrîtu.

গন্ধক

roman: gondhok

көкөрт

roman: kökört

се́ра

roman: sjéra

গন্ধক

roman: gôndhôk

ся́ра

roman: sjára

ကန့်

roman: kan.

硫

roman: liú

硫黄

roman: liúhuáng

кӳкӗрт

roman: kükĕrt

كِبْرِيت

roman: kibrīt

كبريت

roman: kabrīt

ծծումբ

roman: ccumb

палыкандал

roman: palykandal

گوگرد

roman: gugerd

کبریت

roman: kebrit

𐍃𐍅𐌹𐌱𐌻𐍃

roman: swibls

ગંધક

roman: gandhak

გოგირდი

roman: gogirdi

גָּפְרִית

roman: gofrít

күкүрт

roman: kükürt

ගෙන්දගම්

roman: gendagam

සල්ෆර්

roman: salfar

황

roman: hwang

석유황

roman: seogyuhwang

유황

roman: yuhwang

황아

roman: hwang-a

ກຳມະຖັນ

roman: kam ma than

ມາດ

roman: māt

ᦙᦱᧆ

roman: maad

сулфур

roman: sulfur

ഗന്ധകം

roman: gandhakaṃ

സൾഫർ

roman: saḷphar

хүхэр

roman: hüher

كبریت

roman: kibrit

گۈڭگۈرت

roman: günggürt

ګوګړ

roman: gogǝ́ṛ

سلفر

roman: salfár

күкірт

roman: kükırt

се́ра

roman: séra

गन्धक

roman: gandhaka

ᮝᮜᮤᮛᮀ

roman: walirang

ၵၢၼ်ႉ

roman: kâ̰an

гӯгирд

roman: gügird

கந்தகம்

roman: kantakam

มาศ

roman: mâat

күкерт

roman: kükert

མུ་ཟི

roman: mu zi

сі́рка

roman: sírka

ស្ពាន់ធ័រ

roman: spŏənthɔə

שוועבל

roman: shvebl

θείο

roman: theío

θεῖον

roman: theîon


kirkût

etymology_text: Hevreha soranî کەرکۆت (kerkot), farisî گوگرد (gôgerd), farisiya navîn 𐫃𐫇𐫃𐫏𐫡𐫅 (gwgyrd /gōgird/, “kirkût, sulfur”), sogdî 𐫄𐫇𐫐𐫤 (ɣwkt /γōkət/).


kukurt

forms: کوکورت

etymology_text: Dibe ji tirkî


newtik

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


çixat

forms: çixart


tebrîk

glosses: pîrozname, nameyên pîrozbahiyê, kartên pîrozkirinê


esrar

glosses: Dermaneke ku mirovî kêfxweş lê bêhiş dike.

text: Birayê serokê DYA-yê George Obama (26) li paytexta Kenyayê,Nayrobiyê hat girtin. Li gora agahiyên polîs esrar bi George Obama re hatiye girtin.

ref: Netkurd.com, 2/2009

forms: israr

etymology_text: Ji erebî [Peyv?].


esrar

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-esrar.wav


hevşîp

forms:
hevşîptir (comparative)
herî hevşîp (superlative)
hevşîptirîn (superlative)

etymology_text: Ji hev- + şîp.


diljan

glosses: dilbijan, dilêş, dilbikul, keserkûr, pirr xemgîn, gelek melûl

forms:
diljantir (comparative)
herî diljan (superlative)
diljantirîn (superlative)

etymology_text: Ji dil + jan.


aşartin

text: Bi xemgînî vegerîm malê û hemû danê êvarê li nav baxçeyê me yê biçûk rûniştim ta ku li hengur û tarîgewrika êvarê min bisteyî da xwe ku hemû meseleyê ji diya xwe re bibêjim. Min dît ka ew çawan tirsî û xemgîn bû lê belkî ew herwiha tê gihî ku ev aşartin û îtîraf ji min re ji kişandina her celeb ceza û ezyetê dijwartir bû.

ref: Hermann Hesse: Tawisrês, wergerandin: Husein Muhammed, di berhevoka Ji wêjeya cîhanê 30 çîrokên bijare, Kovara Mehname, hj. 50, sala 2004

forms:
daşêrim (present)
daşêrî (present)
daşêre (present)
daşêrin (present)
başêre (imperative singular)
başêrin (imperative plural)
aşart (past)
aşart (past)
aşart (past)
aşart (past)
–aşêr– (root present)
–aşart– (root past)
ez daşêrim (indicative present positive)
ez naşêrim (indicative present negative)
min aşart (indicative past positive)
min naşart (indicative past negative)
tu daşêrî (indicative present positive)
tu naşêrî (indicative present negative)
te aşart (indicative past positive)
te naşart (indicative past negative)
ew daşêre (indicative present positive)
ew naşêre (indicative present negative)
wê/wî aşart (indicative past positive)
wê/wî naşart (indicative past negative)
em daşêrin (indicative present positive)
em naşêrin (indicative present negative)
me aşart (indicative past positive)
me naşart (indicative past negative)
hûn daşêrin (indicative present positive)
hûn naşêrin (indicative present negative)
we aşart (indicative past positive)
we naşart (indicative past negative)
ew daşêrin (indicative present positive)
ew naşêrin (indicative present negative)
wan aşart (indicative past positive)
wan naşart (indicative past negative)
min daşart (imperfect positive)
min nedaşart (imperfect negative)
min aşartibû (positive)
min naşartibû (negative)
te daşart (imperfect positive)
te nedaşart (imperfect negative)
te aşartibû (positive)
te naşartibû (negative)
wê/wî daşart (imperfect positive)
wê/wî nedaşart (imperfect negative)
wê/wî aşartibû (positive)
wê/wî naşartibû (negative)
me daşart (imperfect positive)
me nedaşart (imperfect negative)
me aşartibû (positive)
me naşartibû (negative)
we daşart (imperfect positive)
we nedaşart (imperfect negative)
we aşartibû (positive)
we naşartibû (negative)
wan daşart (imperfect positive)
wan nedaşart (imperfect negative)
wan aşartibû (positive)
wan naşartibû (negative)
ez ê başêrim (future positive)
ez ê naşêrim (future negative)
minê aşartibe (future perfect positive)
minê naşartibe (future perfect negative)
tu yê başêrî (future positive)
tu yê naşêrî (future negative)
teyê aşartibe (future perfect positive)
teyê naşartibe (future perfect negative)
ew ê başêre (future positive)
ew ê naşêre (future negative)
wê/wîyê aşartibe (future perfect positive)
wê/wîyê naşartibe (future perfect negative)
em ê başêrin (future positive)
em ê naşêrin (future negative)
meyê aşartibe (future perfect positive)
meyê naşartibe (future perfect negative)
hûn ê başêrin (future positive)
hûn ê naşêrin (future negative)
weyê aşartibe (future perfect positive)
weyê naşartibe (future perfect negative)
ew ê başêrin (future positive)
ew ê naşêrin (future negative)
wanê aşartibe (future perfect positive)
wanê naşartibe (future perfect negative)
min aşartiye (perfect positive)
min naşartiye (perfect negative)
min aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te aşartiye (perfect positive)
te naşartiye (perfect negative)
te aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî aşartiye (perfect positive)
wê/wî naşartiye (perfect negative)
wê/wî aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me aşartiye (perfect positive)
me naşartiye (perfect negative)
me aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we aşartiye (perfect positive)
we naşartiye (perfect negative)
we aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan aşartiye (perfect positive)
wan naşartiye (perfect negative)
wan aşartibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan naşartibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez başêrim (present subjunctive positive)
(bila) ez naşêrim (present subjunctive negative)
(bila) min aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu başêrî (present subjunctive positive)
(bila) tu naşêrî (present subjunctive negative)
(bila) te aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew başêre (present subjunctive positive)
(bila) ew naşêre (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em başêrin (present subjunctive positive)
(bila) em naşêrin (present subjunctive negative)
(bila) me aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn başêrin (present subjunctive positive)
(bila) hûn naşêrin (present subjunctive negative)
(bila) we aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew başêrin (present subjunctive positive)
(bila) ew naşêrin (present subjunctive negative)
(bila) wan aşartibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan naşartibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) min naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) min aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) te naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) te aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) me naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) me aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) we naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) we aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan başarta (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan naşarta (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan aşartibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan naşartibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê başarta (present conditional positive)
minê naşarta (present conditional negative)
minê aşartibûya (preterite conditional positive)
minê naşartibûya (preterite conditional negative)
teyê başarta (present conditional positive)
teyê naşarta (present conditional negative)
teyê aşartibûya (preterite conditional positive)
teyê naşartibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê başarta (present conditional positive)
wê/wîyê naşarta (present conditional negative)
wê/wîyê aşartibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê naşartibûya (preterite conditional negative)
meyê başarta (present conditional positive)
meyê naşarta (present conditional negative)
meyê aşartibûya (preterite conditional positive)
meyê naşartibûya (preterite conditional negative)
weyê başarta (present conditional positive)
weyê naşarta (present conditional negative)
weyê aşartibûya (preterite conditional positive)
weyê naşartibûya (preterite conditional negative)
wanê başarta (present conditional positive)
wanê naşarta (present conditional negative)
wanê aşartibûya (preterite conditional positive)
wanê naşartibûya (preterite conditional negative)
(tu) başêre (imperative present positive)
(tu) naşêre (imperative present negative)
(hûn) başêrin (imperative present positive)
(hûn) naşêrin (imperative present negative)
ئاشارتن
aşarte
aşartîş
angaştin
veşartin

ipa: /ɑːʃɑːɾˈtɪn/


aşartin

ipa: /ɑːʃɑːɾˈtɪn/


îtiraf

glosses:
aşartin, aşarte, aşartîş,
qebûlkirina kêmasiyên xwe,
rastiyek qebûl kirin, pejirandin

forms:
ihtiraf
itiraf
îhtiraf
îhtîraf
îtîraf

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

notes:
îtiraf kirin
îtirafkirin
îtirafkirî


itiraf

glosses: aşartin, mikur, mukir, îtiraf, geft, katkirin


xirve

forms:
xirvetir (comparative)
herî xirve (superlative)
xirvetirîn (superlative)
xirrve

etymology_text: xirr (2) + ve

notes:
xirve bûn
xirve kirin
xirvebûn
xirvekirin
xirvebûyî
xirvekirî


çirkune

text: Paşeyê Amêdiyê û mêvanên hazir heybetî man û ev hinêre ‘eciband çimkî cihê şanaziyê ye ko navên gundên deverekê bi selîqeka hosa xweş hatine navkirin û egera evê navkirinê jî weku tête vegerandin ko ev heftê gund ji aliyê jinekê ve hatine avakirin ko navê wê Nis bû lewma jî navê xwe li ser hemiyan danaye. Paşeyê Amêdiyê çavêrêyî hoşmendê xwe bû ko ew jî hinêreka hosa berçav bike. Hoşmendê Behdîna jî ma û li hoşmendê Hekarî nêrî û gotê:”Eve çiye wekî çirkuneyî bûye wîs wîsa te, nis nis nis nis. ” Hoşmendê Behdîna vê da çû û navên gundê devera xwe gotin: Aşava, Lînava, Xaziyava, Bêgova, Hucava, Karava, Reşava, Zînava, Rikava, Germava, Hîzava, Xercava, Nihava...

ref: Ehmed Qerenî: Girew û hevrikî di navbera mîrê Hekariya û paşayê Behdînan da, Transkrîpsiyon (Tîpguhestin): Hallocî Larê, Nefel.com, 2/2009

forms: çirkone

ipa: /t͡ʃɪɾkʊˈnɛ/

hyphenation: çir·ku·ne


elçî

glosses: birêkirî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: êlçî

etymology_text: Ji tirkî


avemast

glosses:
dew, mastav, çeqilmast,
vexwarina ku ji têkilkirina mastî û avê hatiye çêkirin

forms: avmast

etymology_text: Ji av + -e- + mast.

ipa: /ɑːvɛˈmɑːst/

hyphenation: a·ve·mast


mastav

glosses:
dew, avemast, çeqilmast,
vexwarina ku ji têkilkirina mastî û avê hatiye çêkirin

etymology_text: Ji mast + av.


barsenganê

glosses: werzişa rakirina yan hilgirtina tiştên gelek giran û sengîn

forms:
iwîc
îc
'îc
'wîc
'ûc
Ûcê Ecemê

etymology_text: bar + seng + -anê

역도

roman: yeokdo

ipa: /bɑːɾsɛnɡɑːˈneː/

hyphenation: bar·sen·ga·nê


girew

glosses: lîstikan mamikan, şertanê, hîlebazî, fena, fêl, lêb, qumar

text: Ji bilîgirew û berîkaniyên derbarê rewanbêjî, werziş, siwarçakiyê, dadperwerî û sin’etkariyê gelek caran birîkanî, havêtineberêk û hevpeyvîn di navbera şa’ir, zana û nivîskarên herdû mîrgehan da çêbûne nexasme di ewan çarsed salên herdûyan hukimdarî li deverên Hekarî û Behdînan dikir.

forms: gerew

αίνιγμα

roman: aínigma


şertanê

glosses: girew, lîstikan mamikan, hîlebazî, fena, fêl, lêb, qumar

forms: شهرتانێ

etymology_text: Ji şert + -anê.


biyang

glosses: Belge, delîl, nîşan, dokûment, palpişt, selmîn, burhan, berjeng, govan, guva, guwa.

text: Li Hekariya şa’ir û ‘ilmdarên mezin hebûne weku Elî Herîrî(8), Melayî Beyatî(9), Pertuyê Hekarî(10) û Weda’î(11). Li Behdînan wekî Mela Mensurê Gîrgaşî(12) û Xalid Axayê Zêbarî(13) û Şêx Nuredînî Birîfkanî(14) û Bekir Begî Erzî(15). Li virê da weku biyang û belge em dê yek ji wan hevpeyvînên di navbera Melayê Betayî û Mela Mensûrê Gêrgaşî da tomar bikin daku hineklayênên şaristanetî û rewşenbîrî di navbera herdu mîrgehan da xuya bibin.

forms:
biyank
beyan
biyan
biyanî

ipa: /bɪˈjɑːnɡ/


layen

text: Li Hekariya şa’ir û ‘ilmdarên mezin hebûne weku Elî Herîrî(8), Melayî Beyatî(9), Pertuyê Hekarî(10) û Weda’î(11). Li Behdînan wekî Mela Mensurê Gîrgaşî(12) û Xalid Axayê Zêbarî(13) û Şêx Nuredînî Birîfkanî(14) û Bekir Begî Erzî(15). Li virê da weku biyang û belge em dê yek ji wan hevpeyvînên di navbera Melayê Betayî û Mela Mensûrê Gêrgaşî da tomar bikin daku hineklayênên şaristanetî û rewşenbîrî di navbera herdu mîrgehan da xuya bibin. Li Behdînan wekî Mela Mensurê Gîrgaşî(12) û Xalid Axayê Zêbarî(13) û Şêx Nuredînî Birîfkanî(14) û Bekir Begî Erzî(15). Li virê da weku biyang û belge dî yek ji wan hevpeyvînên di navbera Melayê Betayî û Mela Mensûrê Gêrgaşî da tomar keyn daku hinek layênên şaristanetî û rewşenbîrî di navbera herdû mîrgehan da xuya bibin û dahatî dê layêyên pitir aşkere ke, çi li ser astê folklor û kelepûrê kevin û çi li ser astê edebê nivîskî û şunewarên dêrîn ên herdû deveran ko ji gelek aliyan ve wekhev û temamkerên hev in.

forms: layên

бок

roman: bok

ipa: /lɑːˈjɛn/

hyphenation: la·yen


ekologîst

glosses: Kesa/ê ku dixwaze ku ziyan li ekolojiyê nebin.

text: Dema Jînda çêbû, hevalên min û yên Micke, ku zarokên wan jî hene, lîstok û hin cilên kevn dan me. Ji bo min, û bi teybetî ji bo bavê Jîndayê, ji ber ku ew ekologîst e, ev yek baş bû. Lê we dayik û xaltîya min bidîtana! Xaltîya min got: “Ku tu cilên kevn li Jîndayê kî ez nayim mala we. Ma guneh nîne ku Jînda cilên kevn li xwe ke”.

ref: Şîlan Diljen, Hircok.blogspot.com, 2/2009

forms:
ekolog
ekolojîst

etymology_text: Ji fransî écologiste an jî ji îngilîzî ecologist.

οικολόγος

roman: oikológos


bîleheq

pos: adv

pos_title: Hoker

text: Dema Jînda çêbû, hevalên min û yên Micke, ku zarokên wan jî hene, lîstok û hin cilên kevn dan me. Ji bo min, û bi teybetî ji bo bavê Jîndayê, ji ber ku ew ekologîst e, ev yek baş bû. Lê we dayik û xaltîya min bidîtana! Xaltîya min got: “Ku tu cilên kevn li Jîndayê kî ez nayim mala we. Ma guneh nîne ku Jînda cilên kevn li xwe ke”. Na, li gor min guneh nîne, ji ber ku bîleheq xerckirina îmkanên dunyayê gunehkartir e.

ref: Şîlan Diljen, Mala min bû mîna Çarşiyê Şewîtî https://web.archive.org/http://hircok.blogspot.com/2009/02/mala-min-bu-mina-carsiye-sewiti.html?m=0 arşîv, Hircok.blogspot.com, 03.02.2009

forms: bîlaheq

etymology_text: Ji bîle- + heq.


desthil

glosses: bibandor, tesîrker, xwedîhêz, bihêz, binifûz, xwedîgotin, xwedangotin

text: Heme Seîd Hesen rexnegirekê edebî yê desthil û şehreza ye û bi kurdiya soranî dinivîse. Ev bêtir ji bîst salan e ew mijûlî vê çendê ye. Wî kitêbxane û nivîskariya kurdî bi berhemên xwe yên di vî warî de dewlemend kirine û heta niha jî li ser hindê berdewam e.

forms:
desthiltir (comparative)
herî desthil (superlative)
desthiltirîn (superlative)
deshel
desthel
deshil
desthilat

hyphenation: dest·hil


deklare

glosses: eşkere, xwiya, diyar, ragihandî, beyankirî

text: TEVKURDê, nameyek sîyasî/fikrî (*"Bang li Kurdîstanîyan/Ji Bo Hilbijartinên Herêmî Dest Bidin Hev") ku têde mafê desthilatdarîya netewa kurd diparêze û di Îdareyên Herêmî de daxwaza statuyeke de factoyî dike û neqşa rê ("Ji raya giştî re"**)ya ji bo vê xebatê pêşnîyarî terefan kiribû û ji raya giştî re jî, dabû deklare kirin.

ref: ji daxwiyaniyek TEVKURDê, Netkurd.com, 2/2009

forms:
deklaretir (comparative)
herî deklare (superlative)
deklaretirîn (superlative)
deklere

etymology_text: Ji fransî déclaré ji déclarer.


onûre

glosses: rêz lê girtin, giramî danê, qedir danê, qîmet danê, hurmet nîşan dan

forms:
onûretir (comparative)
herî onûre (superlative)
onûretirîn (superlative)

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]honoré ji honorer ji latînî honorāre


samba

text: Keç û jinên nîv tazî bi cil û bergên ji rengê alaya Brezîlyayê ji destpêkaantremanê heta derengê şevê samba kirin.

forms: salsa

etymology_text: Ji portugalî samba.


mikemeliyet

glosses: tekûzî, kamilî, temamî, bêkêmasîtî, bêqisûrî, bê-êbî, bêeybî, bê-êbîtî, bêeybîtî

text: Mirov ew e ku xwe roj bi roj ber bi mukemeliyetê ve biguherîne, pêş ve bibe.

ref: Mamoste Marûf, Dîwanxane, 2/2009

forms:
mikemelî
mikemelîtî
mikemeltî
mikemmelî
mikemmelîtî
mikemmeltî
mikemmeliyet
mukemelî
mukemelîtî
mukemeltî
mukemeliyet
mukemmelî
mukemmelîtî
mukemmeltî
mukemmeliyet

etymology_text: Ji mikemel + -iyet.

השתלמות

roman: hishtalmoot


partner

text: Di bernameyekê de yê ku gotinê herikbar dike modertor e. Moderetor mijar û pirsên xwe ji pêşî de hazir dike û bi partnêrê xwe re dişêwire.

ref: Alî Fikrî Işik, Netkurd, 2/2009

etymology_text: Ji îngilîzî partner ji part (par, behr, parçe)


partner

glosses: hevkar, hawkar, hevrê, hevbeş, pardar, hevpişk

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-partner.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-partner.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-partner.wav


nivişt

glosses: Ristika ku dua li ser hatine nivîsîn yan pê ve hatine xwendin û mirov dike stuyê xwe yan zendê xwe daku ji nezer û xirabiyê bêt parastin.

text: Te ji wan qews û kevanan çi xedeng in di bi weş têEw e min şafî derdan, me çi hacet bi niviştêGer bikit husn û cemala xwe tecella di kiniştê

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

text: Ew tayife qewî zêde bawerî û i'tiqadî bi niviştan dikin.

ref: Mele Mehmûdê Bayezîdî, Amadekar: Jan Dost Adat û Rusûmatnameê Ekradiye, Weşanxaneya Nûbihar, 2010, r. 128, ISBN 9789944360678

text: Dibe ku li vî gundî meleyekî ku niviştekê ji Ûsiv re çêbike, hebe.

ref: Dara Hinarê, Yaşar Kemal, Weşanên Nûdem

forms:
nivişte
niviştî
niviştok

etymology_text: Ji farisî [skrîpt hewce ye] (niviştê/neviştê, “nivîsiyayî, nivîsandî”) ji [skrîpt hewce ye] (nivişten/nevişten, “nivîsîn”) anku tiştê ku duayek li ser hatiye nivîsîn (yan pê ve hatiye xwendin). Lê herwiha bide ber akadî nêpiştu / nêpêşu / nêpişu (“ayîn rîtuel, rît, merasim, rêûresm”).

نووشتە

roman: nûşte

ipa: /nɪˈvɪʃt/

hyphenation: ni·vişt


mubah

glosses: helal, serbest, qebûlkirî, durist, ne qedexe, ne guneh, ne heram, ne qaçax

text: Ma ew ne Erdogan e? Ku kuştina zarok û jinên kurdan li Amedê mubah dibîne.

ref: Serkeft Botan: Xenca çavsoran û gewîbûna wan, Welat.com, 2/2009

forms: mibah

etymology_text: Ji erebî مُبَاح (mubāḥ)


harakîrî

glosses: xwekujî, xwekuştin (bi taybetî samuray li Japonyaya berê bi dirandina zikê xwe bi xencerê)

forms:
hara-kîrî
harîkarî

etymology_text: Ji japonî 腹切り (はらきり, harakiri). Ji 腹 (はら hara) "zik" + 切る (きる, kiru) "dirandin").


xwekujî

glosses: xwekuştin, întihar, harakîrî, xwe bi xwe kuştin, xwe bi destê xwe qetil kirin

forms:
xokujî
xukujî

etymology_text: Ji xwekuj + -î

התאבדות

roman: hit`abdút

самоубийство

roman: samoubíjstvo

суицид

roman: suitsíd

samoubistvo#Serbian

roman: samoubistvo

αυτοκτονία

roman: aftoktonía


xwekuştin

glosses: xwekujî, întihar, harakîrî, kuştina xwe bi qest, xwe bi destê xwe qetil kirin

glosses: ziyanek mezin li xwe kirin, xwe gelek zehmetdan

forms:
xokuştin
xukuştin
xwekujtin
xokujtin
xukujtin

etymology_text: Ji xwe + kuştin.

ራስን መግደል

roman: rasn mägdäl

আত্মহত্যা

roman: atmohoitta

самагу́бства

roman: samahúbstva

самазабо́йства

roman: samazabójstva

суіцы́д

roman: suicýd

আত্মহত্যা

roman: atmhôtja

খোদকুশী

roman: khodkuśi

ကိုယ်ကိုသတ်ခြင်း

roman: kuiykuisathkrang:

自殺

roman: zi⁶ saat³

自殺

roman: zìshā

自殺

roman: chū-sat

اِنْتِحَار

roman: intiḥār

ինքնասպանություն

roman: inkʻnaspanutʻyun

خودکشی

roman: xod-koši

انتحار

roman: entehâr

თვითმკვლელობა

roman: tvitmḳvleloba

आत्महत्या

roman: ātmahatyā

खुदकुशी

roman: khudkuśī

ख़ुद-कुशी

roman: xud-kuśī

आत्मघात

roman: ātmaghāt

स्वहंता

roman: svahantā

आत्महिंसा

roman: ātmahinsā

ख़ुदकुशी

roman: xudkuśī

הִתְאַבְּדוּת

roman: hit'abdút

ᜉᜈᜄ᜔ᜉᜃᜋᜆᜌ᜔

roman: panagpakamatay

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ

roman: ātmahatye

өзүн өзү өлтүрүү

roman: özün özü öltürüü

자살

roman: jasal

자결

roman: jagyeol

극단적 선택

roman: geukdanjeok seontaek

ອັດຕະວິນິບາດກຳ

roman: ʼat ta wi ni bāt kam

суици́д

roman: suicíd

ആത്മഹത്യ

roman: ātmahatya

амиа хорлох

roman: amia horloh

хиамарын

roman: xiamaryn

ئۆلۈۋېلىش

roman: ölüwëlish

انتحار

roman: entehār

өзін өзі өлтірушілік

roman: özın özı öltıruşılık

суицид

roman: suisid

интиҳор

roman: intihor

худкушӣ

roman: xudkušī

தற்கொலை

roman: taṟkolai

རང་ཤི་རྒྱབ་པ

roman: rang shi rgyab pa

اِنْتِحار

roman: intihār

самогу́бство

roman: samohúbstvo

суїци́д

roman: sujicýd

សម្លាប់ខ្លួនឯង

roman: sâmléabkhluŏnʼéngô

អត្តឃាត

roman: ʼɑɑttɑɑkhiət

אַליינמאָרד

roman: aleynmord

זעלבסטמאָרד

roman: zelbstmord

αυτοχειρία

roman: aftocheiría


întihar

glosses: xwekujî, xwekuştin, harakîrî, xwe bi xwe kuştin, xwe bi destê xwe qetil kirin

forms:
intihar
intîhar
întîhar
intixar
intîxar
întixar
întîxar

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

התאבדות

roman: hit`abdút

самоубийство

roman: samoubíjstvo

суицид

roman: suitsíd

samoubistvo#Serbian

roman: samoubistvo

αυτοκτονία

roman: aftoktonía


stêrin

glosses: Çerxê ku ajovan di destê de xwe dizivirîn û hemû tirimpêl pê dizivire.

forms: stêring

etymology_text: Deyn ji îngilîzî steering ji steer + -ing. Li Başûrê Kurdistanê wek din jî piraniya peyvên têkilî otomobîlan ji îngilîzî ne: gêr (gear), laêt (light), stêrin (steering), tayre (tyre)...

volante#Italian

roman: volante

volan#Serbian

roman: volan


fok

glosses:
seyê avî, kûçikê avî,
ajelek guhandar yê avî û masîxwer e

forms: [[فۆک

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]phoque

փոկ

roman: pʻok

тюлень

roman: tjulenʹ

แมวน้ำ

roman: maew náam

φώκια

roman: fókia


talîzok

glosses: Bi banî ketina toz û xubar û qirş û qalên bi ba û firtenê re.

forms:
talaz
talozek

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /tɑːliːˈzoːk/

hyphenation: ta·lî·zok


spih

glosses: Heywanokek biçûk e ku ji bêmerêziyê peyda dibe û di nav porê mirovan û pûrtê heywanan de xwe vedişîre.

forms:
sipi
sipî
sipeh

etymology_text: Ji peyvek proto-îranî ya ku herwiha serekaniya espê ya soranî, espije ya zazakî, spiş avestayî û شپش (şepeş) ya farisî ye.

въшка

roman: vəška

虱子

roman: shī zi

قملة

roman: qámla

قمل

roman: qaml

ոջիլ

roman: oǰil

شِپِش

roman: šepeš

მკბენარი

roman: mḳbenari

ტილი

roman: ṭili

כינה

roman: kinah

ಹೇನು

roman: hēnu

이

roman: i

вошка

roman: vóška

вошь

roman: voš’

เหา

roman: háo

โลน

roman: lohn

పేను

roman: pēnu

ཤིག

roman: shig

ψείρα

roman: pseíra


seqel

forms:
siqel
sîxel
çeqel
seqet


wad

forms:
waad
wahd
wa'd
wehd
we'd
weid
waid

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]^([çavkanî hewce ye])

הבטחה

roman: havtaḥa

נדר

roman: neder

обещание

roman: obeščánije


newîn

forms:
نهوین
newin

ipa: /nɛˈwiːn/

hyphenation: ne·wîn


newîn

glosses: Guhartoyeke nawîn (“dengên ku pisîk derdixin”).


newin

glosses:
neyên,
dijwateya werin,
pirjimara newe,
forma fermanî ya neyînî ji lêkera hatin

forms: newîn

ipa: /nɛˈwɪn/

hyphenation: ne·win


werin

pos_title: Formeke lêkerê

glosses: Kesê pirjimar forma fermanî ya erênî ji lêkera hatin.

text: Beqa nînin li bo tiştî heta kengê bikîn piştîDi 'işqa wan perîrûyan werin dinyayê da deynîBi berqa şîr û elmasan bi tîrêjên di şehkasan

forms: werîn

etymology_text: Ji -wer- + -in.


riz

etymology_text: Hevreha peyva birinc e, li wê binere.

hyphenation: riz


riz

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-riz.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Exilexi-riz.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Fhala.K-riz.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Lepticed7-riz.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-riz.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Ltrlg-riz.wav


metîn

forms:
metîntir (comparative)
herî metîn (superlative)
metîntirîn (superlative)

etymology_text: Ji erebî متين (metîn: saxlem, xurt, qayim, xweragir) ku herwiha serekaniya navê Metîn û peyva metanet e jî.


car de

glosses:
carekê re, tavilê, yekser, hemen, şirp, demildest, di cî de, zû, bênavbir,
bêyî derengî, bêyî gîrobûnê yan gîrokirinê

forms:
carekê re
carekî re

etymology_text: Ji car + de.

ακαριαίος

roman: akariaíos

αμέσως

roman: amésos


kulîs

glosses: perdeyên yan nexşên ku di şanoyan de tên bikaranîn

text: Her ji niho ve li kulîsên Parlamentoya Tirkiyeyê û di civînên siyasî yên li Enqereyê de minaqeşeya perwerdeya bi zimanê kurdî li dibistanan têt kirin û ne dûr e ko heta saleka dî rê ji wê re jî vebe. Jixwe ji niho ve hinek unîversîteyan dest bi avakirina beşên kurdî kiriye û di sewiyeya akademîk de jî kurdî dê bibe xudan xwedî.

ref: Arif Zêrevan: Dema ko li bakur biqewime, pir mezin û ho baş jî diqewime, Nefel.com, 2/2009

etymology_text: Ji fransî coulisse


micamele

glosses: xweşbêjî, xweşgotin, bi dostanî li gel kesekî reftar kirin

text: Ne hewce ye ko em tiştan ji hevdu veşêrin yan micameleyeka (xweşgotin) bêesas ji hevdu re bikin. TRT-Şeşa bi kirmancî ji kurdên bakur û ji kirmancî re ji Zagros TV, Kurdsat û Kurdistan TV-ya ko bi soranî weşanê dikin çêtir e û lewra kurdên bakur piştî derketina TRT-Şeşê hêdî li malên xwe li kanalên başûr temaşa nakin.

forms:
micamelet
mucamele
mucamelet

ipa: /mɪd͡ʒɑːmɛˈlɛ/

hyphenation: mi·ca·me·le


ranav

hyphenation: ra·nav


ranav ketin

glosses:
ketin nav tiştekî belav
(mîna dewar, daristan, çandekî (genim, pemo..) hwd)

forms: ranêv

etymology_text: ra- + nav (2)

ipa: /rɑːˈnɑːv kɛˈtɪn/

hyphenation: ra·nav ke·tin


kewaşe

glosses:
qeşmer, sûtik, tolaz, tûle, betal,
kesê kêrî tiştek nayê

glosses: sûte^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
kewaşetir (comparative)
herî kewaşe (superlative)
kewaşetirîn (superlative)
kawaş
kawaş
kewaşe


Fehman

pos: name

pos_title: Serenav

text: Tê texmînkirin ku navê Dr. Erdal Bahoz yê rast Fehman Hisên e û ew ji kurdên Sûriyê ye.

ref: Avestakurd.net, 2/2009

forms: Fahman

etymology_text: Têkildarî fehm, fehma, Fehîm, Fehîma


sûtik

glosses:
qeşmer, tolaz, tûle, kewaşe, sûte, sûtî,
kesê kêrî tiştek nayê

glosses: betal^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
sûtiktir (comparative)
herî sûtik (superlative)
sûtiktirîn (superlative)
sûtk


ciliz

glosses: lawaz, qels, bêxêr, zeîf, jar, hejar, sîsele, zenûn, zelûl, zincafî

forms:
ciliztir (comparative)
herî ciliz (superlative)
ciliztirîn (superlative)
cilz


sîsele

glosses: zeîf, lawaz, qels, bêxêr, jar, hejar, çermoke

forms:
sîseletir (comparative)
herî sîsele (superlative)
sîseletirîn (superlative)
sîsel

notes:
sîsele bûn
sîsele kirin
sîselebûn
sîselekirin
sîselebûyî
sîselekirî


çermoke

glosses:
zeîf, sîsele, lawaz, qels, bêxêr,
ne qelew, ne têrgoşt

glosses: jar, hejar^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
çermoketir (comparative)
herî çermoke (superlative)
çermoketirîn (superlative)
çermok
çermokî
çerimok
çerimoke
çerimokî

etymology_text: Ji çerm + -oke.


rêş kirin

glosses: pak kirin, paqij kirin. Toz û gemara tiştekî bi paç an cawekî paqij kirin.

glosses: damalandin, avitên der. Gemar bi gezikî an bi tiştekî din ji derekê birin.

glosses: fît kirin (4), xwarinê xelas kirin û tiştekî jê nehiştin

forms:
rêş dikim (present)
rêş dikî (present)
rêş dike (present)
rêş dikin (present)
rêş bike (imperative singular)
rêş bikin (imperative plural)
rêş kir (past)
rêş kir (past)
rêş kir (past)
rêş kir (past)
rêş –k– (root present)
rêş –kir– (root past)
ez rêş dikim (indicative present positive)
ez rêş nakim (indicative present negative)
min rêş kir (indicative past positive)
min rêş nekir (indicative past negative)
tu rêş dikî (indicative present positive)
tu rêş nakî (indicative present negative)
te rêş kir (indicative past positive)
te rêş nekir (indicative past negative)
ew rêş dike (indicative present positive)
ew rêş nake (indicative present negative)
wê/wî rêş kir (indicative past positive)
wê/wî rêş nekir (indicative past negative)
em rêş dikin (indicative present positive)
em rêş nakin (indicative present negative)
me rêş kir (indicative past positive)
me rêş nekir (indicative past negative)
hûn rêş dikin (indicative present positive)
hûn rêş nakin (indicative present negative)
we rêş kir (indicative past positive)
we rêş nekir (indicative past negative)
ew rêş dikin (indicative present positive)
ew rêş nakin (indicative present negative)
wan rêş kir (indicative past positive)
wan rêş nekir (indicative past negative)
min rêş dikir (imperfect positive)
min rêş nedikir (imperfect negative)
min rêş kiribû (positive)
min rêş nekiribû (negative)
te rêş dikir (imperfect positive)
te rêş nedikir (imperfect negative)
te rêş kiribû (positive)
te rêş nekiribû (negative)
wê/wî rêş dikir (imperfect positive)
wê/wî rêş nedikir (imperfect negative)
wê/wî rêş kiribû (positive)
wê/wî rêş nekiribû (negative)
me rêş dikir (imperfect positive)
me rêş nedikir (imperfect negative)
me rêş kiribû (positive)
me rêş nekiribû (negative)
we rêş dikir (imperfect positive)
we rêş nedikir (imperfect negative)
we rêş kiribû (positive)
we rêş nekiribû (negative)
wan rêş dikir (imperfect positive)
wan rêş nedikir (imperfect negative)
wan rêş kiribû (positive)
wan rêş nekiribû (negative)
ez ê rêş bikim (future positive)
ez ê rêş nekim (future negative)
minê rêş kiribe (future perfect positive)
minê rêş nekiribe (future perfect negative)
tu yê rêş bikî (future positive)
tu yê rêş nekî (future negative)
teyê rêş kiribe (future perfect positive)
teyê rêş nekiribe (future perfect negative)
ew ê rêş bike (future positive)
ew ê rêş neke (future negative)
wê/wîyê rêş kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê rêş nekiribe (future perfect negative)
em ê rêş bikin (future positive)
em ê rêş nekin (future negative)
meyê rêş kiribe (future perfect positive)
meyê rêş nekiribe (future perfect negative)
hûn ê rêş bikin (future positive)
hûn ê rêş nekin (future negative)
weyê rêş kiribe (future perfect positive)
weyê rêş nekiribe (future perfect negative)
ew ê rêş bikin (future positive)
ew ê rêş nekin (future negative)
wanê rêş kiribe (future perfect positive)
wanê rêş nekiribe (future perfect negative)
min rêş kiriye (perfect positive)
min rêş nekiriye (perfect negative)
min rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te rêş kiriye (perfect positive)
te rêş nekiriye (perfect negative)
te rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî rêş kiriye (perfect positive)
wê/wî rêş nekiriye (perfect negative)
wê/wî rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me rêş kiriye (perfect positive)
me rêş nekiriye (perfect negative)
me rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we rêş kiriye (perfect positive)
we rêş nekiriye (perfect negative)
we rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan rêş kiriye (perfect positive)
wan rêş nekiriye (perfect negative)
wan rêş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan rêş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez rêş bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez rêş nekim (present subjunctive negative)
(bila) min rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu rêş bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu rêş nekî (present subjunctive negative)
(bila) te rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew rêş bike (present subjunctive positive)
(bila) ew rêş neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em rêş bikin (present subjunctive positive)
(bila) em rêş nekin (present subjunctive negative)
(bila) me rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn rêş bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn rêş nekin (present subjunctive negative)
(bila) we rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew rêş bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew rêş nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan rêş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan rêş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan rêş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan rêş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan rêş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan rêş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê rêş bikira (present conditional positive)
minê rêş nekira (present conditional negative)
minê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
minê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê rêş bikira (present conditional positive)
teyê rêş nekira (present conditional negative)
teyê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
teyê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê rêş bikira (present conditional positive)
wê/wîyê rêş nekira (present conditional negative)
wê/wîyê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê rêş bikira (present conditional positive)
meyê rêş nekira (present conditional negative)
meyê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
meyê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê rêş bikira (present conditional positive)
weyê rêş nekira (present conditional negative)
weyê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
weyê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê rêş bikira (present conditional positive)
wanê rêş nekira (present conditional negative)
wanê rêş kiribûya (preterite conditional positive)
wanê rêş nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) rêş bike (imperative present positive)
(tu) rêş neke (imperative present negative)
(hûn) rêş bikin (imperative present positive)
(hûn) rêş nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji rêş + kirin.

ipa: /reːʃ kɪˈɾɪn/

hyphenation: rêş ki·rin


rêşkirin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


gepir

glosses: Beşa leşî ya zirav ya navbera serî û piştê.

text: Me, bikutê li gepirê xist û ji qirikê bi derxist

glosses: past, qemçik, şatik, şahtik, stukur, pate, gepêr, gempir^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: qeper


kowboy

glosses:
eşqiya, rêbir, keleş, rêgir, korsan, heydûd, nijdevan, cerdevan, çete, talanker, revîner,
kesa/ê ku bi darê zorê tiştekî ji xwedanên wê distîne û direvîne
(bi taybetî keştiyan yan firokeyan)
(bi taybetî di dîroka Amerîkayê de)

text: Kowboyên çemçemalî negihîştin miradê xwe û berpirsê xemsariya polîsê ku nekarî qanûnê serwer bike ji kar hate avêtin.

ref: , netkurd.com, 2/2009

forms: kawboy

etymology_text: Deyn ji îngilîzî cowboy.

ipa: /koːwˈboːj/

hyphenation: kow·boy


serbiser

glosses: Ji seriyekî de heta serî din. sertaser, herder, hemû cih, tev erd

etymology_text: ser + -bi- + ser

notes:
serbiser kirin
serbiserkirin


li hev qelivîn

glosses: leqayîbûn, li hev rast hatin, rû bi rû hev bûn

text: Ew zû li hev diqelivin, di navbera wan da têkilî û peywendî zû çê dibe..

text: biqoçan li hev qelivîn

forms:
li hev
qeliviyan
li hev qelibîn

etymology_text: li + hev + qelivîn

ipa: /lɪ hɛv qɛlɪˈviːn/

hyphenation: li hev qe·li·vîn


çênî

glosses: Her parçeyî goşt, pênîr, an wekî wê tên hûrkirin.

text: Min du çinî goşt dane pisîkê

ipa: /t͡ʃeːˈniː/

hyphenation: çê·nî


şantiye

glosses: avakirina xaniyan, avahî, înşaat, cihê ku avahî lê tê çêkirin

etymology_text: Ji fransî [Peyv?]chantier


yoga

glosses: Hin cûn werzişên rawestîn û ramîn û xwekontrolkirinê ne.

text: Ji kîjan rengê sporê hez dikî? Yoga

ref: Avestakurd.net dipirse û Nilufer Akbal dibersivîne, Avestakurd.net, 3/2009

etymology_text: Ji sanskrîtî योग (yoga, “yekîtî”) ji hindûewropî *yewg- (yekîtî, yekkirin) têkilî yek ya kurmancî û yew ya zazakî.

যোগ

roman: züg

ёга

roman: jóha

যোগ

roman: jog

йо́га

roman: jóga

瑜伽

roman: yújiā

瑜伽功

roman: yújiāgōng

瑜伽術

roman: yújiāshù

يُوغَا

roman: yūḡā

يُوجَا

roman: yūjā

يُوجَا

roman: yūgā

յոգա

roman: yoga

یوگا

roman: yôgâ

યોગ

roman: yog

იოგა

roman: ioga

ಯೋಗ

roman: yōga

ໂຍຄະ

roman: nyō kha

јога

roman: joga

യോഗം

roman: yōgaṃ

ଯୋଗ

roman: jogô

جوګ

roman: ǰog

योग

roman: yóga

யோகக் கலை

roman: yōkak kalai

యోగా

roman: yōgā

йога

roman: yoğa

ཡོ་ག

roman: yo ga

یوگ

roman: yōg

យោគៈ

roman: yookĕəʼ

γιόγκα

roman: giógka

hyphenation: yo·ga


yoga

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Neyla B. (BiblioCanet66)-yoga.wav


yoga

glosses: yoga, jîrzaniya ayînî ya hindistanî, binyat naman e û xwe girtin e bo yekyetiya giyanî li gel xuyî-xudayî, rêzika rahînanî bo leş û giyanê saxlem


otopsî

glosses:
leşkelêşî, teşrîh,
emeliyatkirina kesên mirî daku sedemên mirina wan bêt zanîn

text: Otopsî

ref: navê helbestek Zekî Kayar, Avestakurd.net, 3/2009

etymology_text: Bi rêya fransî autopsie yan îngilîzî autopsy ji latînî autopsia ji yûnaniya kevn αὐτοψία

νεκροψία

roman: nekropsía


xewnerojk

text: Bi van xiyal û xewnerojkan jibo çûndina TRT 6 ê bi alîkarîya dostan min têkilî bi Nîlufer Akbal, Latîf Epozdemîr û Kenan Oto re danî. Hersêyan jî bi dilgermî gotin pir baş e. Lê di wê navberê de sedem çi ye nizanim, kek Kenan dest ji çêkirina bernaman berda. Min û kek Latîf jî hinekî xwe sist kir. Dawîyê min jibo bernama Nîluferê biryar da.

ref: Bavê Ronahî: Rastiya TRT6ê, Lotikxane.com, 3/2009

text: Fantazî, xewn, xewnerojên sedasalan di nav van çîrokan de her çûne dewlemend bûne.

ref: Beşek Ji Folklora Kurdî: Çîrok, Mehmet Bozkoyun, Bingöl Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsü Dergisi

forms:
خەونەرۆژک
xewneroj

etymology_text: Ji xewn + -e- + roj + -k.

חלום בהקיץ

roman: khalom be'haqytz

мечта

roman: m'ečtá

ipa: /xɛwnɛˈɾoːʒk/

hyphenation: xew·ne·rojk


benpez

glosses: girêdan ji bo birrîna hiriya pez, yan jî serjêkirina pez

glosses: şêwazekî êşkencê yê girêdana mirovan jî dikare were bikaranîn

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


com bûn

glosses: winda bûn, li ber çavan wenda bûn, nixumîn, nexuyîn bûn. Mînak: Bi hatina pez du û se beqan bazda nav avê û ji nişkave ji ber çavan com bûn. Ji http://www.xelkedondurma.com/ditin/uske/heyfen_beqan.htm

forms: gom bûn

etymology_text: Ji com + bûn.

غاب

roman: ḡāb

ipa: /d͡ʒoːm buːn/


meyvexwer

glosses: kesa/ê ku meyê vedixwe, meynoş, ereqvexwer, mest, serxweş, sermest

text: Naske Mihemed ya 23-salî xwendekara amadeyîyê ye. Gelek kerba wê ji vexwarina meyê vedibe. Ew ji zêdebûna rêjeya keçên meyvexwer dilgiran e.

ref: Rudaw.net, 3/2009

forms:
meyvexor
meyvexur
meyxwer
meyxor
meyxur

etymology_text: Ji mey + vexwer.


bileh

glosses: bi Xwedê, weleh, tileh, sond bi navê Xwedê, bi sond

forms:
bilah
billa
billeh
billah
bille
bîlah
bîllah
bîleh
bîlleh
bilahî
billehî
billahî
billehî
bîlahî
bîllahî

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]: bî- + Ellah


şergeh

glosses: meydana şerî, cihê ku şer lê tê kirin, gorrepana cengê

text: Îro ji Qendîlê giringtir şergeha hilbijartinê ye...

ref: sernavê nivîsek Cankurd di koma Dîwanxaneyê de, yahoo.com, 3/2009

forms: şerrgeh

etymology_text: Ji şer + -geh.


bûnve

text: Firat Cewerî bûve endamê karger yê PENa Swêdî

ref: Kulturname.com, 3/2009

etymology_text: Ji bûn + -ve.


bûnve

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


songî

glosses: dawî, talî, axir, soxî, xilasî, dûmahî, dûmahîk, encam, akam, netîce, neman, amadehî

text: Songî tim mirinî ye. Kuva herî!

text: Axir songîya dunê mirinîye,oy oy lê nemayê

forms:
son
sonî

etymology_text: Ihtimalen ji akûzatîvaصوك (soŋ) a osmanîصوكی (soŋ + -i).


hecer

text: Albistan/ nû..ji bo amûran ecer jî heye...ev televîzyoneke ecer e.

ref: Kesekî bi bernavê Gundê Qaşan di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser Rûnameyê, 4/2012

forms:
hecertir (comparative)
herî hecer (superlative)
hecertirîn (superlative)
acer
ecer

etymology_text: Ji erebî اعجر (e'cer: gir, zexm, qelew, qerase) belkî bi rêya tirkiya devokî acar.


word: agir bigre rêlê, ter û hişk bi hev re dişewite

pos: phrase

pos_title: Biwêj

glosses: Dema yekî tawanbar cezayekî dibîne yan jî zirar dighê yekî ew kesê li gel wan yê bê tawan û bê guneh jî dê bê cezakirin û zirarê bibîne


nîvçe

glosses: nîvco, nîvûnor, nîv û nor, ne temam, neqedandî, ne xilasbûyî, ne xilaskirî, bikêmasî, biqisûr, binuqsan

text: Lê mîna her daxwaz û xwesteka wî, daxwaza nivisîna romanê jî qurmiçî û nîvçe ma…

ref: Mehmed Uzun: Bîra Qederê, Nefel, 2002, r.10

text: Bûyerên ku derxistin holê û provakosyon dem e ku em li hûrgulîyên van lîstikan mêze dikin, dema ku em analîz bikin, "Em dibînin ku, ev lîstik çawa bê serkeftî nîvçe man.

ref: Yiğet Bulut, xeberenkurd.com, 7/2011

forms:
nîvçetir (comparative)
herî nîvçe (superlative)
nîvçetirîn (superlative)
nêvçe
nêvcî
nîvcî

etymology_text: Ji nîv + -çe.


sax kirin

glosses: rind kirin, baş kirin, çak kirin, çak bûn

glosses: deyn dan, deynê yekî temam kirin, qedandin.

forms:
sax dikim (present)
sax dikî (present)
sax dike (present)
sax dikin (present)
sax bike (imperative singular)
sax bikin (imperative plural)
sax kir (past)
sax kir (past)
sax kir (past)
sax kir (past)
sax –k– (root present)
sax –kir– (root past)
ez sax dikim (indicative present positive)
ez sax nakim (indicative present negative)
min sax kir (indicative past positive)
min sax nekir (indicative past negative)
tu sax dikî (indicative present positive)
tu sax nakî (indicative present negative)
te sax kir (indicative past positive)
te sax nekir (indicative past negative)
ew sax dike (indicative present positive)
ew sax nake (indicative present negative)
wê/wî sax kir (indicative past positive)
wê/wî sax nekir (indicative past negative)
em sax dikin (indicative present positive)
em sax nakin (indicative present negative)
me sax kir (indicative past positive)
me sax nekir (indicative past negative)
hûn sax dikin (indicative present positive)
hûn sax nakin (indicative present negative)
we sax kir (indicative past positive)
we sax nekir (indicative past negative)
ew sax dikin (indicative present positive)
ew sax nakin (indicative present negative)
wan sax kir (indicative past positive)
wan sax nekir (indicative past negative)
min sax dikir (imperfect positive)
min sax nedikir (imperfect negative)
min sax kiribû (positive)
min sax nekiribû (negative)
te sax dikir (imperfect positive)
te sax nedikir (imperfect negative)
te sax kiribû (positive)
te sax nekiribû (negative)
wê/wî sax dikir (imperfect positive)
wê/wî sax nedikir (imperfect negative)
wê/wî sax kiribû (positive)
wê/wî sax nekiribû (negative)
me sax dikir (imperfect positive)
me sax nedikir (imperfect negative)
me sax kiribû (positive)
me sax nekiribû (negative)
we sax dikir (imperfect positive)
we sax nedikir (imperfect negative)
we sax kiribû (positive)
we sax nekiribû (negative)
wan sax dikir (imperfect positive)
wan sax nedikir (imperfect negative)
wan sax kiribû (positive)
wan sax nekiribû (negative)
ez ê sax bikim (future positive)
ez ê sax nekim (future negative)
minê sax kiribe (future perfect positive)
minê sax nekiribe (future perfect negative)
tu yê sax bikî (future positive)
tu yê sax nekî (future negative)
teyê sax kiribe (future perfect positive)
teyê sax nekiribe (future perfect negative)
ew ê sax bike (future positive)
ew ê sax neke (future negative)
wê/wîyê sax kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê sax nekiribe (future perfect negative)
em ê sax bikin (future positive)
em ê sax nekin (future negative)
meyê sax kiribe (future perfect positive)
meyê sax nekiribe (future perfect negative)
hûn ê sax bikin (future positive)
hûn ê sax nekin (future negative)
weyê sax kiribe (future perfect positive)
weyê sax nekiribe (future perfect negative)
ew ê sax bikin (future positive)
ew ê sax nekin (future negative)
wanê sax kiribe (future perfect positive)
wanê sax nekiribe (future perfect negative)
min sax kiriye (perfect positive)
min sax nekiriye (perfect negative)
min sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te sax kiriye (perfect positive)
te sax nekiriye (perfect negative)
te sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî sax kiriye (perfect positive)
wê/wî sax nekiriye (perfect negative)
wê/wî sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me sax kiriye (perfect positive)
me sax nekiriye (perfect negative)
me sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we sax kiriye (perfect positive)
we sax nekiriye (perfect negative)
we sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan sax kiriye (perfect positive)
wan sax nekiriye (perfect negative)
wan sax kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan sax nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez sax bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez sax nekim (present subjunctive negative)
(bila) min sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu sax bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu sax nekî (present subjunctive negative)
(bila) te sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew sax bike (present subjunctive positive)
(bila) ew sax neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em sax bikin (present subjunctive positive)
(bila) em sax nekin (present subjunctive negative)
(bila) me sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn sax bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn sax nekin (present subjunctive negative)
(bila) we sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew sax bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew sax nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan sax kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan sax nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan sax bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan sax nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan sax kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan sax nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê sax bikira (present conditional positive)
minê sax nekira (present conditional negative)
minê sax kiribûya (preterite conditional positive)
minê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê sax bikira (present conditional positive)
teyê sax nekira (present conditional negative)
teyê sax kiribûya (preterite conditional positive)
teyê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê sax bikira (present conditional positive)
wê/wîyê sax nekira (present conditional negative)
wê/wîyê sax kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê sax bikira (present conditional positive)
meyê sax nekira (present conditional negative)
meyê sax kiribûya (preterite conditional positive)
meyê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê sax bikira (present conditional positive)
weyê sax nekira (present conditional negative)
weyê sax kiribûya (preterite conditional positive)
weyê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê sax bikira (present conditional positive)
wanê sax nekira (present conditional negative)
wanê sax kiribûya (preterite conditional positive)
wanê sax nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) sax bike (imperative present positive)
(tu) sax neke (imperative present negative)
(hûn) sax bikin (imperative present positive)
(hûn) sax nekin (imperative present negative)
ساخکرن

etymology_text: Ji sax + kirin.

ipa: /sɑːx kɪˈɾɪn/

hyphenation: sax ki·rin


bi serî kirin

glosses: xelas kirin, dawî kirin, bi songiyê xistin

forms:
bi serî dikim (present)
bi serî dikî (present)
bi serî dike (present)
bi serî dikin (present)
bi serî bike (imperative singular)
bi serî bikin (imperative plural)
bi serî kir (past)
bi serî kir (past)
bi serî kir (past)
bi serî kir (past)
bi serî –k– (root present)
bi serî –kir– (root past)
ez bi serî dikim (indicative present positive)
ez bi serî nakim (indicative present negative)
min bi serî kir (indicative past positive)
min bi serî nekir (indicative past negative)
tu bi serî dikî (indicative present positive)
tu bi serî nakî (indicative present negative)
te bi serî kir (indicative past positive)
te bi serî nekir (indicative past negative)
ew bi serî dike (indicative present positive)
ew bi serî nake (indicative present negative)
wê/wî bi serî kir (indicative past positive)
wê/wî bi serî nekir (indicative past negative)
em bi serî dikin (indicative present positive)
em bi serî nakin (indicative present negative)
me bi serî kir (indicative past positive)
me bi serî nekir (indicative past negative)
hûn bi serî dikin (indicative present positive)
hûn bi serî nakin (indicative present negative)
we bi serî kir (indicative past positive)
we bi serî nekir (indicative past negative)
ew bi serî dikin (indicative present positive)
ew bi serî nakin (indicative present negative)
wan bi serî kir (indicative past positive)
wan bi serî nekir (indicative past negative)
min bi serî dikir (imperfect positive)
min bi serî nedikir (imperfect negative)
min bi serî kiribû (positive)
min bi serî nekiribû (negative)
te bi serî dikir (imperfect positive)
te bi serî nedikir (imperfect negative)
te bi serî kiribû (positive)
te bi serî nekiribû (negative)
wê/wî bi serî dikir (imperfect positive)
wê/wî bi serî nedikir (imperfect negative)
wê/wî bi serî kiribû (positive)
wê/wî bi serî nekiribû (negative)
me bi serî dikir (imperfect positive)
me bi serî nedikir (imperfect negative)
me bi serî kiribû (positive)
me bi serî nekiribû (negative)
we bi serî dikir (imperfect positive)
we bi serî nedikir (imperfect negative)
we bi serî kiribû (positive)
we bi serî nekiribû (negative)
wan bi serî dikir (imperfect positive)
wan bi serî nedikir (imperfect negative)
wan bi serî kiribû (positive)
wan bi serî nekiribû (negative)
ez ê bi serî bikim (future positive)
ez ê bi serî nekim (future negative)
minê bi serî kiribe (future perfect positive)
minê bi serî nekiribe (future perfect negative)
tu yê bi serî bikî (future positive)
tu yê bi serî nekî (future negative)
teyê bi serî kiribe (future perfect positive)
teyê bi serî nekiribe (future perfect negative)
ew ê bi serî bike (future positive)
ew ê bi serî neke (future negative)
wê/wîyê bi serî kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê bi serî nekiribe (future perfect negative)
em ê bi serî bikin (future positive)
em ê bi serî nekin (future negative)
meyê bi serî kiribe (future perfect positive)
meyê bi serî nekiribe (future perfect negative)
hûn ê bi serî bikin (future positive)
hûn ê bi serî nekin (future negative)
weyê bi serî kiribe (future perfect positive)
weyê bi serî nekiribe (future perfect negative)
ew ê bi serî bikin (future positive)
ew ê bi serî nekin (future negative)
wanê bi serî kiribe (future perfect positive)
wanê bi serî nekiribe (future perfect negative)
min bi serî kiriye (perfect positive)
min bi serî nekiriye (perfect negative)
min bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te bi serî kiriye (perfect positive)
te bi serî nekiriye (perfect negative)
te bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî bi serî kiriye (perfect positive)
wê/wî bi serî nekiriye (perfect negative)
wê/wî bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me bi serî kiriye (perfect positive)
me bi serî nekiriye (perfect negative)
me bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we bi serî kiriye (perfect positive)
we bi serî nekiriye (perfect negative)
we bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan bi serî kiriye (perfect positive)
wan bi serî nekiriye (perfect negative)
wan bi serî kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan bi serî nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bi serî bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez bi serî nekim (present subjunctive negative)
(bila) min bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bi serî bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu bi serî nekî (present subjunctive negative)
(bila) te bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bi serî bike (present subjunctive positive)
(bila) ew bi serî neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bi serî bikin (present subjunctive positive)
(bila) em bi serî nekin (present subjunctive negative)
(bila) me bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bi serî bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn bi serî nekin (present subjunctive negative)
(bila) we bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bi serî bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew bi serî nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan bi serî kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan bi serî nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bi serî bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan bi serî nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan bi serî kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan bi serî nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bi serî bikira (present conditional positive)
minê bi serî nekira (present conditional negative)
minê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
minê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê bi serî bikira (present conditional positive)
teyê bi serî nekira (present conditional negative)
teyê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
teyê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bi serî bikira (present conditional positive)
wê/wîyê bi serî nekira (present conditional negative)
wê/wîyê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê bi serî bikira (present conditional positive)
meyê bi serî nekira (present conditional negative)
meyê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
meyê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê bi serî bikira (present conditional positive)
weyê bi serî nekira (present conditional negative)
weyê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
weyê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê bi serî bikira (present conditional positive)
wanê bi serî nekira (present conditional negative)
wanê bi serî kiribûya (preterite conditional positive)
wanê bi serî nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) bi serî bike (imperative present positive)
(tu) bi serî neke (imperative present negative)
(hûn) bi serî bikin (imperative present positive)
(hûn) bi serî nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji bi + serî + kirin

ipa: /bɪ sɛˈɾiː kɪˈɾɪn/


pê kirin

glosses: bi ya kesekî/ê kirirn, bi axiftina yekî kirin, bi kiriyara yekî/ê kirin

text: Kurik bi hewudira zewîcîn. Terla pê nekir (ango bes nebûn)

forms: پێ کرن

etymology_text: bi+ wê/wî+ kirin

ipa: /peː kɪˈɾɪn/

hyphenation: pê ki·rin


title: won’t

redirect: won't

pos: hard-redirect


title: ʻīlio

redirect: ‘īlio


maço

text: Efserek maço bû transseksuel.

ref: , Netkurd.com, 5/2009

etymology_text: Ji spanî macho (nêr, mêr), latînî masculus


atakat

ipa: /ɑːtɑːˈkɑːt/

hyphenation: a·ta·kat


axeban

glosses: xaniyê ku serbanê wî ji axê hatiye avakirin


derazînk

glosses: astan, cihê piçekê bilind yê ber dergehan

forms: دهرازینك

ئاستانە

roman: astane

бозого

roman: bozogo

тупһа

roman: tupha

буҫаға

roman: buθağa

паро́г

roman: paróh

গোবরাট

roman: gobraṭ

праг

roman: prag

門檻

roman: ménkǎn

門限

roman: ménxiàn

пусаха

roman: pusaha

алӑк янаххи

roman: alăk janahhi

عَتَبَة

roman: ʿataba

շեմք

roman: šemkʻ

սեմ

roman: sem

آستان

roman: âstân

درگاه

roman: dargâh

آستانه

roman: âstâne

ზღურბლი

roman: zɣurbli

डेवढ़ी

roman: ḍevṛhī

סַף

roman: saf

מִפְתָּן

roman: miftán

босого

roman: bosogo

문턱

roman: munteok

문지방

roman: munjibang

посагъа

roman: posağa

ທໍຣະນີປະຕູ

roman: thǭ ra nī pa tū

босго

roman: bosgo

босага

roman: bosaga

къӕсӕр

roman: k’æsær

اشیك

roman: eşik

بوسۇغا

roman: bosugha

آستانه

roman: āstāna

درګا

roman: dargā

табалдырық

roman: tabaldyryq

босаға

roman: bosağa

поро́г

roman: poróg

прагъ

roman: pragŭ

порогъ

roman: porogŭ

остона

roman: ostona

даргоҳ

roman: dargoh

గడప

roman: gaḍapa

бусага

roman: busağa

бозага

roman: bozaga

казапча

roman: kazapça

эргин

roman: ergin

ڈیوڑی

roman: ḍeoṛī

ڈیوڑھی

roman: ḍeoṛhī

آسْتانَہ

roman: āstānā

порі́г

roman: poríh

ធរណីទ្វារ

roman: thɔɔnəytviə

שוועל

roman: shvel

κατώφλι

roman: katófli

βηλός

roman: bēlós

ipa: /dɛɾɑːˈziːŋk/


aşeba

ipa: /ɑːʃɛˈbɑː/

hyphenation: a·şe·ba


aqiltîj

forms:
aqiltîjtir (comparative)
herî aqiltîj (superlative)
aqiltîjtirîn (superlative)


alînok

ipa: /ɑːliːˈnoːk/

hyphenation: a·lî·nok


ane

forms:
anetir (comparative)
herî ane (superlative)
anetirîn (superlative)
aneh


avreşînk

շատրվան

roman: šatrvan

შადრევანი

roman: šadrevani

सोता

roman: sotā

분수

roman: 噴水

фонтан

roman: fontan

ipa: /ɑːvɾɛˈʃiːŋk/

hyphenation: av·re·şînk


xerê

text: Tu malpera me, teqîp dikî xerê, ji bo wê fikirên te çi ne? ji me re pêşniyarine te hene?

text: Mîvanên ku hatin; (ji gundên dor-alî) merîyên mirine xerê, bi xwe re ji mala miri re pez,berx, çay-şekir û cixara tînin


pêbîrhatinok

glosses: Tişteke, bi taybetî di şêweya gotin û peyvan, ji bo hêsan kirina bi bîranîna tiştekî ku bi hêsanî nayê bîra mirovan


gewî

forms: گهوی

hyphenation: ge·wî


gilîgo

glosses: pênûs, qelem, ew tişta ku pê tê nivîsandin

forms: pênûs


ferker

text: Ferkera Çêlek ê di Medînê da Hatiye Hinartinê. Dûsed û Heştê Şeş Beratene.

ref: Quran a Pîroz û Arşa wêye bilind, Abdullah Varlı, çapa yekemin

forms: فهركهر


gasa

word: , di pirtûka Avesta beşek bi navê gatha heye ku tê wateya "gazî"


qelemrisas

glosses: Cureyek qelem e ku nava wê bi grafît e û mirov bi hêsanî dikare nivîsa wê jê bibe, qelemzirîç


baxox

text: Kanêje di cihên hûnik û di nav geniman de hêşîn dibe. Dema dexil tên çandin, di nav tovê geniman de ew jî tev li axê dibe û di nav genim de çêdibe. Bejna wê 20 -90 cm bilind dibe. Belgên wê rimane û kesk in. Li ser belgan pûrtek wek livayê heye. Kulîlka wê di mehên Gulan û Hezîranê, di serê gopîkê de vedibe.

ref: Bavê Jiyan, Lotikxane.com, 6/2009

василек

roman: vasilek

ipa: /bɑːˈxoːx/

hyphenation: ba·xox


angelok

glosses:
baxox kanêje,
gulek hûrik û şîn ya stêrane ye û salane kulîlkan dide

ipa: /ɑːnɡɛˈloːk/

hyphenation: an·ge·lok


stêrane

forms:
stêranetir (comparative)
herî stêrane (superlative)
stêranetirîn (superlative)
sitêrane
sitêrkane
stêrkane

etymology_text: Ji stêr + -ane


tirşok

glosses: Riwekeke xwarbar e ya ku pelên wê tirş in.

text: Tirşok nebatek ji malbata genimênreş tê hesibandin. Li welatê me bi kêmanî 20 cûre awa texlîtên wê hene. Lê yên babeta vê nivîsê du cureyên ku jibo derman û xwarinan tên bi karanîn e. 1- Tirşoka tirş, an jî tirşoka zinaran ya xwarinê (Rumex Crispus) 2 Tirşoka kewan (Romex acetosella).

ref: Bavê Jîndar, Lotikxane.com, 4/2009

forms:
ترشۆك
tirsok
tirşik

etymology_text: Ji tirş + -ok.

щавель

roman: ščavelʹ

שטשאַװ

roman: shtshav


mendê

text: Tika û ricayek jibo hemû Kurdên ku bi gîya û pincaran re eleqeder dibin û beşê xebata wan e, bila ji kerema xwe li kelepora bav û bapîrên xwe xwedî derkevin. Li ser pincarên wek Sîyabo, Mendê,Alo, birîndarBrîndar]], Spingê, Guhbizingê, Kerengê û hwd lêkolînan li ser bikin. Kî dizane belkû ev pincar bibin dermanên çareserkirina nexweşiyên wek Adis, penceşêr, şekir, tansiyon û nexweşiyên dil û hw.


mendê

text: Hulya Yetîşen: Kurdî demêko derg binê hegemonyaya dewletanê cîya-cîyayan de mendê.

translation: Kurd demekî dirêj di binhegemoniya dewletên cuda-cuda de mane.

ref: Di hevpeyivînekê de li gel Gilberte Favre Zaza, wergerandina li zazakî: Roşan Lezgîn bo Zazaki.net, wergerandina li kurmancî bo Wîkîferhengê: Husein Muhammed


sping

text: Tika û ricayek jibo hemû Kurdên ku bi gîya û pincaran re eleqeder dibin û beşê xebata wan e, bila ji kerema xwe li kelepora bav û bapîrên xwe xwedî derkevin. Li ser pincarên wek Sîyabo,Mendê, Alo, birîndar Brîndar, Spingê, Guhbizingê, Kerengê û hwd lêkolînan li ser bikin. Kî dizane belkû ev pincar bibin dermanên çareserkirina nexweşiyên wek Adis, penceşêr, şekir, tansiyon û nexweşiyên dil û hw.

etymology_text:
Hevreha espender, isfendan, spînax û dibe spîndar jî, farisî سپند (spend, “espender”), farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (spand), dawiyê ji proto-îranî *cwantaH (“pîroz”), avestayî 𐬯𐬞𐬆𐬧𐬙𐬀 (spəṇta, “pîroz”) û farisiya navîn sp(y)nʾk' (spenāg, “pîroz”)). Gelek navên dînewer di îraniya îro da ketin navê giyayan, nexasim ji ber ku bo dermanan bi kar dihatin. Dawiyê ji proto-hindûewropî *ḱwen-.
Dibe ku *spind bûbe sping bi ber hev dana bi navên giyayên din ên kurdî ku gelek car bi /ng/ bi dawî tên; wek pûng, kereng, qang, guhbizing...

ipa: /spɪnɡ/

hyphenation: sping


guhbizing

forms:
guhbizin
guhbizink

ipa: /ɡʊhbɪˈzɪnɡ/

hyphenation: guh·bi·zing


serûm

text: SÊV - serûma ava xwînê

etymology_text: Ji îngilîzî serum.


kerefs

glosses:
Bexdenoz, mexdenoz, bexdûnis,
giyayek bêhnxweş û xwerbar e û bi taybetî di nav zeleteyê de tê bikaranîn.

forms:
kelefs
kerfes
kerevs
kerevz
kerewiz
kerewz
کهرهفس

etymology_text: Hevreha soranî کەرەوز (kerewz) (kerewz), farisî کرفس (kerefs), pehlewî kerefs, her sê ji zimanekî samî, ihtimalen ji aramî [Peyv?]ܟܪܦܣܐ (kêripsa), hevreha erebî كرفس (kerefs), îbrî כרפס (kerpes), maltî karfusa. Paşî ketiye tirkî kereviz û jê derbazî zimanên Rojhilata Ewropayê jî bûye: bulgarî керевиз (kêrêvîz), xirwatî červez... Herwiha azerî kərəviz...

芹菜

roman: qíncài

셀러리

roman: selleori

сельдерей

roman: selʹderej

σέλινον

roman: selinon

σέλινο

roman: sélino

петрушка

roman: petruška


biker

glosses:
kirar, çêker, kara
 kesa/ê ku tiştekî dike yan tiştek kiriye
 kesê/a ku karek encam dide

text: Di daxuyaniya nivîskî ya Efkan Ala de, ku îro berî demekê hat weşandin, nasnameya bikerê teqîna Enqerê hat aşkerekirin.

ref: rudaw.net/kurmanci 3/2016

forms:
bikar
bikêr
bikirr

etymology_text: bi- + -k- (ji kirin) + -er


biker

audio: LL-Q1860 (eng)-Benoît Prieur-biker.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-biker.wav


berkar

glosses:
nobedar, pasevan, çavdêr,
kesa/ê ku li ber karekî ye

etymology_text: Ji ber- + kar.


favorî

glosses: bijare, tercîhkirî, xweşdivî, xoşewîst, hezkirî, berdilî, hêja, jêhatî, hezkirî, bihagiran, nirxbilind, favorît

text: Lîstokên Jînda yên gelek xweşik hene. Her çiqes ku em lîstokên xweşik ên renga-reng didin ber wê jî, lê ev hirçoka me naxwaze bi van bilîze. Favorîyên wê tiştên teknîkî ne, wek mînak telefona destan û komandoya TVyê.

ref: Şîlan Diljen, Di nav kevçî û beroşan de https://web.archive.org/http://hircok.blogspot.com/2009/05/di-nav-kefci-u-berosan-de.html arşîv, Hircok.blogspot.com, 5/2009

etymology_text: Ji fransî favori.

αγαπημένος

roman: agapiménos


vîtamîn

glosses: Hin madeyên bo saxlemiya leşî pêdivî ne.

text: Li Swêdê heta ku zarok dibin 2-salî vîtamîna D dixwin. Sebeb jî ew e ku li vir zarok têra xwe tavê nabînin û loma li ba wan kêmasîya vîtamîna D peyda dibe. Lê niha bihar giheştîyê ba me jî û êdî zarokên me jî dikarin piçekî tav û ronahîyê bibînin. Çi xweş e! Lê encama lêkolînê van fikrên min piştrast nake û dibêje: ”Divê sala pêşî zarok qet di bin tavê de nemînin”. Gelo, ev yek ne durûtî ye?

ref: Şîlan Diljen, Hircok.blogspot.com, 5/2009

etymology_text: Ji latînî vita (“jiyan”) + -amine.

вітамі́н

roman: vitamín

ভিটামিন

roman: bhiṭamin

ဗီတာမင်

roman: bitamang

維他命

roman: wai⁴ taa¹ ming⁶

維生素

roman: wai⁶ sang¹ sou³

維他命

roman: vî-tha-mín

維生素

roman: wéishēngsù

維他命

roman: wéitāmìng

維生素

roman: mì-sĕng-só

維他命

roman: mì-tă-mêng

維生素

roman: ûi-seng-sò͘ / ûi-sng-sò͘ / î-sng-sò͘ / î-seng-sò͘

維他命

roman: ûi-tha-bēng

ވިޓަމިން

roman: viṭamin̊

فِيتَامِين

roman: fitamīn

ڤيتامين

roman: vītāmīn

فيتامين

roman: fītāmīn

վիտամին

roman: vitamin

ویتامین

roman: vitâmin

પ્રજીવક

roman: prajīvak

ვიტამინი

roman: viṭamini

विटामिन

roman: viṭāmin

जीवसत्त्व

roman: jīvsattva

විටමින්

roman: wiṭamin

비타민

roman: bitamin

ວິຕາມິນ

roman: wi tā min

ຢາມີແຮງ

roman: yā mī hǣng

ജീവകം

roman: jīvakaṃ

аминдэм

roman: amindem

भिटामिन

roman: bhiṭāmin

ۋىتامىن

roman: witamin

дәрумен

roman: därumen

जीवसत्त्व

roman: jīvasattva

حَیَاتِین

roman: ḥaiaاtīn

ជីវជាតិ

roman: ciiwciəteʼ

វីតាមីន

roman: viitaamiin

битэмиин

roman: bitemiin

βιταμίνη

roman: vitamíni


averês

glosses: hevrîşim^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
aberês
abrês
avrês
awerês
awrês

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /ɑːvɛˈɾeːs/

hyphenation: a·ve·rês


sindis

forms: sundus

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

ipa: /sɪnˈdɪs/

hyphenation: sin·dis


apore

glosses: karesat, katastrof^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

ipa: /ɑːpoːˈɾɛ/

hyphenation: a·po·re


pete

glosses: bela, bobelat, apore, karesat, katastrof, heşîmet, heşir

forms: petet


atir

forms: ater

ipa: /ɑːˈtɪɾ/

hyphenation: a·tir


azer

glosses: azerî, azerbeycanî, miletek e ku bi taybetî li Azerbeycanê û Îranê dijî

text: Lew me dil butxane yeXwendê latê Azer î tuBê çi şîrîndilber î tu

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

ipa: /ɑːˈzɛɾ/

hyphenation: a·zer


azir

forms: azer

etymology_text: Têkildarî agir û atir

ipa: /ɑːˈzɪɾ/

hyphenation: a·zir


azirîn

text: Ez dibêjim di sîstemekê demokrat de, bi taybetî j heke hikûmet ji aliyê miletî ve hilbijartî be, hemî rêkên demokratî bo rawestandina biryarekê yan dana biryarekê rewa ne. Komkirina îmzeyan, xwenîşandan, duristkirina raya giştî, azirandina vî babetî di navgînên ragihandinê de, hemî rêkên demokratî ne û ev bo du tiştan bi kar dihên: yan bo rawestandina pêşniyara biryarekê ku tirsek heye ew bibe biryar, yan jî bo dana biryarekê ku daxwaza xelkekî ye.

ref: Mueyed Teyib di Evro.nu de, 8/2006

glosses: Xeyidîn, sil bûn, qehirîn, zilqitîn, aciz bûn, har bûn, haç bûn, hêç bûn.

glosses:
Arîn, cixirîn, şarîn, sîqilîn, halîn, tehrîk bûn, lê sor bûn, teşwîq bûn, engizîn, belişîn,
pîj bûn, ajawe bûn, provoke bûn, hatin handan, fît bûn, xiroşme bûn, cilixîn, lê gur bûn.

forms:
ئازرین
azrandin

etymology_text: Ji azir + -în.

ipa: /ɑːzɪˈɾiːn/


azirîn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


ateşkede

etymology_text: Ji ateş + -kede.

ipa: /ɑːtɛʃkɛˈdɛ/

hyphenation: a·teş·ke·de


atac

ipa: /ɑːˈtɑːd͡ʒ/

hyphenation: a·tac


agirperês

glosses:
agirperist, agirparêz
yekî peristina (îbadeta) agir dike

forms:
ئاگرپهرێـس
ateşperês
arperês

etymology_text: Ji agir + -perês.

հրապաշտ

roman: hrapašt

ipa: /ɑːɡɪɾpɛˈɾeːs/

hyphenation: a·gir·pe·rês


ateşek

etymology_text: Ji ateş + -ek.

ipa: /ɑːtɛˈʃɛk/

hyphenation: a·te·şek