palandin

glosses: bijartin, pak kirin, paqij kirin, saf kirin, xwerû kirin, parzinandin, cincilandin, zelal kirin, sefandin, li bêjingê kirin, rafîne kirin

text:
Bi aliyê xwe yên çê û lewaz ve, ev xebata bi navê ”Gul Bishkivîn” jî di wê ast û qonaxê de ye.
Wisa xuya ye dê mohra xwe li ser jiyana nivîskariya Diyar Bohtî bide û her wisa jî berdewam bike. Bohtî wekî ji navê wî jî diyar dibe, çîroka herêma Botan ango beşek ji Botan nivîsiye. Çîrokên ku vê berhemê tînin pê, ji nav civaka kurd hatine palandin û hilbijartin. Bohtî behsa çîroka erjeng a kurdan dike ku ev ji aliyê her kurdî ve tê naskirin, lê bi teşe û honandina xwe ve cihêreng e.'

ref: Yeko Ardil: Nirxandinek li ser romana Diyar Bohtî, Amidakurd.com, 3/2007

glosses: parzinîn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
dipalînim (present)
dipalînî (present)
dipalîne (present)
dipalînin (present)
bipalîne (imperative singular)
bipalînin (imperative plural)
paland (past)
paland (past)
paland (past)
paland (past)
–palîn– (root present)
–paland– (root past)
ez dipalînim (indicative present positive)
ez nipalînim (indicative present negative)
min paland (indicative past positive)
min nepaland (indicative past negative)
tu dipalînî (indicative present positive)
tu nipalînî (indicative present negative)
te paland (indicative past positive)
te nepaland (indicative past negative)
ew dipalîne (indicative present positive)
ew nipalîne (indicative present negative)
wê/wî paland (indicative past positive)
wê/wî nepaland (indicative past negative)
em dipalînin (indicative present positive)
em nipalînin (indicative present negative)
me paland (indicative past positive)
me nepaland (indicative past negative)
hûn dipalînin (indicative present positive)
hûn nipalînin (indicative present negative)
we paland (indicative past positive)
we nepaland (indicative past negative)
ew dipalînin (indicative present positive)
ew nipalînin (indicative present negative)
wan paland (indicative past positive)
wan nepaland (indicative past negative)
min dipaland (imperfect positive)
min nedipaland (imperfect negative)
min palandibû (positive)
min nepalandibû (negative)
te dipaland (imperfect positive)
te nedipaland (imperfect negative)
te palandibû (positive)
te nepalandibû (negative)
wê/wî dipaland (imperfect positive)
wê/wî nedipaland (imperfect negative)
wê/wî palandibû (positive)
wê/wî nepalandibû (negative)
me dipaland (imperfect positive)
me nedipaland (imperfect negative)
me palandibû (positive)
me nepalandibû (negative)
we dipaland (imperfect positive)
we nedipaland (imperfect negative)
we palandibû (positive)
we nepalandibû (negative)
wan dipaland (imperfect positive)
wan nedipaland (imperfect negative)
wan palandibû (positive)
wan nepalandibû (negative)
ez ê bipalînim (future positive)
ez ê nepalînim (future negative)
minê palandibe (future perfect positive)
minê nepalandibe (future perfect negative)
tu yê bipalînî (future positive)
tu yê nepalînî (future negative)
teyê palandibe (future perfect positive)
teyê nepalandibe (future perfect negative)
ew ê bipalîne (future positive)
ew ê nepalîne (future negative)
wê/wîyê palandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nepalandibe (future perfect negative)
em ê bipalînin (future positive)
em ê nepalînin (future negative)
meyê palandibe (future perfect positive)
meyê nepalandibe (future perfect negative)
hûn ê bipalînin (future positive)
hûn ê nepalînin (future negative)
weyê palandibe (future perfect positive)
weyê nepalandibe (future perfect negative)
ew ê bipalînin (future positive)
ew ê nepalînin (future negative)
wanê palandibe (future perfect positive)
wanê nepalandibe (future perfect negative)
min palandiye (perfect positive)
min nepalandiye (perfect negative)
min palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te palandiye (perfect positive)
te nepalandiye (perfect negative)
te palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî palandiye (perfect positive)
wê/wî nepalandiye (perfect negative)
wê/wî palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me palandiye (perfect positive)
me nepalandiye (perfect negative)
me palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we palandiye (perfect positive)
we nepalandiye (perfect negative)
we palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan palandiye (perfect positive)
wan nepalandiye (perfect negative)
wan palandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nepalandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bipalînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nepalînim (present subjunctive negative)
(bila) min palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bipalînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nepalînî (present subjunctive negative)
(bila) te palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bipalîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nepalîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bipalînin (present subjunctive positive)
(bila) em nepalînin (present subjunctive negative)
(bila) me palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bipalînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nepalînin (present subjunctive negative)
(bila) we palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bipalînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nepalînin (present subjunctive negative)
(bila) wan palandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nepalandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bipalanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nepalanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan palandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nepalandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bipalanda (present conditional positive)
minê nepalanda (present conditional negative)
minê palandibûya (preterite conditional positive)
minê nepalandibûya (preterite conditional negative)
teyê bipalanda (present conditional positive)
teyê nepalanda (present conditional negative)
teyê palandibûya (preterite conditional positive)
teyê nepalandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bipalanda (present conditional positive)
wê/wîyê nepalanda (present conditional negative)
wê/wîyê palandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nepalandibûya (preterite conditional negative)
meyê bipalanda (present conditional positive)
meyê nepalanda (present conditional negative)
meyê palandibûya (preterite conditional positive)
meyê nepalandibûya (preterite conditional negative)
weyê bipalanda (present conditional positive)
weyê nepalanda (present conditional negative)
weyê palandibûya (preterite conditional positive)
weyê nepalandibûya (preterite conditional negative)
wanê bipalanda (present conditional positive)
wanê nepalanda (present conditional negative)
wanê palandibûya (preterite conditional positive)
wanê nepalandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bipalîne (imperative present positive)
(tu) nepalîne (imperative present negative)
(hûn) bipalînin (imperative present positive)
(hûn) nepalînin (imperative present negative)
palaftin
palavtin
palawtin
dariftin
darivandin
darivîn
parzûnandin
parzûnîn
daçilkandin
daçilkîn

etymology_text: Ji forma berê parzandin < parzinandin < parzûnandin, ji parzûn + -andin. rz/rj/rd tim û tim dibin /l/, binêre bilîn, bala, bilind, dil... Bêjeka palpaşvesazî ye. Hevreha soranî پاڵاوتن (paławtin), farisî پالودن (palûden), farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (palûdek, “palandî”); tev ji proto-îranî *para-dā́wati (pere-daweti), ji proto-îranî *dā́wati (“revîn, bazdan”), ji proto-hindûîranî *dʰā́wati, ji proto-hindûewropî *dʰew- (“revîn, herikîn”). Bide ber farisî دویدن (devîden, “revîn, bazdan”), sanskrîtî धावति (dhā́vati) û yûnaniya kevn θέω (théō).

ipa: /pɑːlɑːnˈdɪn/

hyphenation: pa·lan·din


palandin

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


îmtîhan

glosses:
ezmûn, test, ceribandin, saxtî, prove, taqî, cêrribandin,
kirina tiştekê/î daku bêt zanîn ka dê biserketî be yan na

glosses: kontrol, axulme, pişkinîn, teftîş, çavdêrî, sehkirin, temaşekirin^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
imtihan
imtîhan
îmtihan
ئیمتیحان

etymology_text: Ji erebî اِمْتِحَان (imtiḥān) ji rehê م ح ن (m-ḥ-n)

имтихан

roman: imtixan

экза́мен

roman: ekzámjen

экза́мэн

roman: ekzámen

тэст

roman: test

পরীক্ষা

roman: pôrikkha

ইমতেহান

roman: imtehan

и́зпит

roman: ízpit

考試

roman: haau² si⁵

кошу

roman: košu

кофа

roman: kofa

考試

roman: khó-chhì

اِمْتِحَان

roman: imtiḥān

اِخْتِبَار

roman: iḵtibār

քննություն

roman: kʻnnutʻyun

اِمْتِحان

roman: emtehân

آزْمون

roman: âzmun

გამოცდა

roman: gamocda

परीक्षा

roman: parīkṣā

इम्तहान

roman: imtahān

מִבְחָן

roman: mivkhán

экзамен

roman: ekzamen

сынак

roman: sınak

시험

roman: siheom

테스트

roman: teseuteu

고사

roman: gosa

ການສອບ

roman: kān sǭp

испит

roman: ispit

പരീക്ഷ

roman: parīkṣa

परिक्षा

roman: parikṣā

шалгалт

roman: šalgalt

ئىمتىھان

roman: imtihan

امتحان

roman: emtehān

ਪਰੀਖਿਆ

roman: parīkhiā

емтихан

roman: emtixan

сынақ

roman: synaq

тест

roman: tɛst

зачёт

roman: začót

имтиҳон

roman: imtihon

озмун

roman: ozmun

پَرِیکْشا

roman: parīkśā

і́спит

roman: íspyt

ប្រឡង់

roman: brâlâng

វិញ្ញាសា

roman: viññiəsaa

בחינה

roman: bkhine

εξέταση

roman: exétasi

διαγώνισμα

roman: diagónisma

δοκιμασία

roman: dokimasía

ipa: /iːmtiːˈħɑːn/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-îmtîhan.wav

hyphenation: îm·tî·han

notes:
îmtîhan kirin
îmtîhankirin
îmtîhankirî


teftîş

glosses: kontrol, venerîn, pişkinîn, fehs, saxtî, azmayîş, axulme

text: Şêx go »tu here bibîn wişaqanTeftîş bike cih û wisaqanHerçî ko dibêjin ew 'elîl e

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

forms: teftêş

etymology_text: Ji erebî تفتيش (teftîş) ji te- + فتش (fetteşe, “teftîş kirin”), hevreha aramî פתש (p-t-ş-). Ji eynî rehê erebî: mifetiş.


teftîş kirin

pos: verb

pos_title: Lêker

forms:
teftîş dikim (present)
teftîş dikî (present)
teftîş dike (present)
teftîş dikin (present)
teftîş bike (imperative singular)
teftîş bikin (imperative plural)
teftîş kir (past)
teftîş kir (past)
teftîş kir (past)
teftîş kir (past)
teftîş –k– (root present)
teftîş –kir– (root past)
ez teftîş dikim (indicative present positive)
ez teftîş nakim (indicative present negative)
min teftîş kir (indicative past positive)
min teftîş nekir (indicative past negative)
tu teftîş dikî (indicative present positive)
tu teftîş nakî (indicative present negative)
te teftîş kir (indicative past positive)
te teftîş nekir (indicative past negative)
ew teftîş dike (indicative present positive)
ew teftîş nake (indicative present negative)
wê/wî teftîş kir (indicative past positive)
wê/wî teftîş nekir (indicative past negative)
em teftîş dikin (indicative present positive)
em teftîş nakin (indicative present negative)
me teftîş kir (indicative past positive)
me teftîş nekir (indicative past negative)
hûn teftîş dikin (indicative present positive)
hûn teftîş nakin (indicative present negative)
we teftîş kir (indicative past positive)
we teftîş nekir (indicative past negative)
ew teftîş dikin (indicative present positive)
ew teftîş nakin (indicative present negative)
wan teftîş kir (indicative past positive)
wan teftîş nekir (indicative past negative)
min teftîş dikir (imperfect positive)
min teftîş nedikir (imperfect negative)
min teftîş kiribû (positive)
min teftîş nekiribû (negative)
te teftîş dikir (imperfect positive)
te teftîş nedikir (imperfect negative)
te teftîş kiribû (positive)
te teftîş nekiribû (negative)
wê/wî teftîş dikir (imperfect positive)
wê/wî teftîş nedikir (imperfect negative)
wê/wî teftîş kiribû (positive)
wê/wî teftîş nekiribû (negative)
me teftîş dikir (imperfect positive)
me teftîş nedikir (imperfect negative)
me teftîş kiribû (positive)
me teftîş nekiribû (negative)
we teftîş dikir (imperfect positive)
we teftîş nedikir (imperfect negative)
we teftîş kiribû (positive)
we teftîş nekiribû (negative)
wan teftîş dikir (imperfect positive)
wan teftîş nedikir (imperfect negative)
wan teftîş kiribû (positive)
wan teftîş nekiribû (negative)
ez ê teftîş bikim (future positive)
ez ê teftîş nekim (future negative)
minê teftîş kiribe (future perfect positive)
minê teftîş nekiribe (future perfect negative)
tu yê teftîş bikî (future positive)
tu yê teftîş nekî (future negative)
teyê teftîş kiribe (future perfect positive)
teyê teftîş nekiribe (future perfect negative)
ew ê teftîş bike (future positive)
ew ê teftîş neke (future negative)
wê/wîyê teftîş kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê teftîş nekiribe (future perfect negative)
em ê teftîş bikin (future positive)
em ê teftîş nekin (future negative)
meyê teftîş kiribe (future perfect positive)
meyê teftîş nekiribe (future perfect negative)
hûn ê teftîş bikin (future positive)
hûn ê teftîş nekin (future negative)
weyê teftîş kiribe (future perfect positive)
weyê teftîş nekiribe (future perfect negative)
ew ê teftîş bikin (future positive)
ew ê teftîş nekin (future negative)
wanê teftîş kiribe (future perfect positive)
wanê teftîş nekiribe (future perfect negative)
min teftîş kiriye (perfect positive)
min teftîş nekiriye (perfect negative)
min teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te teftîş kiriye (perfect positive)
te teftîş nekiriye (perfect negative)
te teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî teftîş kiriye (perfect positive)
wê/wî teftîş nekiriye (perfect negative)
wê/wî teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me teftîş kiriye (perfect positive)
me teftîş nekiriye (perfect negative)
me teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we teftîş kiriye (perfect positive)
we teftîş nekiriye (perfect negative)
we teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan teftîş kiriye (perfect positive)
wan teftîş nekiriye (perfect negative)
wan teftîş kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan teftîş nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez teftîş bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez teftîş nekim (present subjunctive negative)
(bila) min teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu teftîş bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu teftîş nekî (present subjunctive negative)
(bila) te teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew teftîş bike (present subjunctive positive)
(bila) ew teftîş neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em teftîş bikin (present subjunctive positive)
(bila) em teftîş nekin (present subjunctive negative)
(bila) me teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn teftîş bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn teftîş nekin (present subjunctive negative)
(bila) we teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew teftîş bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew teftîş nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan teftîş kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan teftîş nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan teftîş bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan teftîş nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan teftîş kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan teftîş nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê teftîş bikira (present conditional positive)
minê teftîş nekira (present conditional negative)
minê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
minê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê teftîş bikira (present conditional positive)
teyê teftîş nekira (present conditional negative)
teyê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
teyê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê teftîş bikira (present conditional positive)
wê/wîyê teftîş nekira (present conditional negative)
wê/wîyê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê teftîş bikira (present conditional positive)
meyê teftîş nekira (present conditional negative)
meyê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
meyê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê teftîş bikira (present conditional positive)
weyê teftîş nekira (present conditional negative)
weyê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
weyê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê teftîş bikira (present conditional positive)
wanê teftîş nekira (present conditional negative)
wanê teftîş kiribûya (preterite conditional positive)
wanê teftîş nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) teftîş bike (imperative present positive)
(tu) teftîş neke (imperative present negative)
(hûn) teftîş bikin (imperative present positive)
(hûn) teftîş nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji teftîş + kirin.

ipa: /tɛfˈtiːʃ kɪˈɾɪn/

hyphenation: tef·tîş ki·rin


plato

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


plato

audio: LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-plato.wav


tampon

text: Di dema serhildanan de Kocgirî û Dersim ew ax e ku hatîye perçe kirin. Piştî perçekirin^w jî, wê herêmê dikin herêma tampon. Di nava wê axê de herêmên tampon hatine çêkirin. Ji ber vê yeke, buye du perçe. Jê re dibên welatê jorin û welatê jêrin. Welatê jorîn Dêrsim e û welatê jêrin jî Kocgirî ye. Yanê herdu jî yek ax in û yek eyelet in.

ref: Beser Şahîn di hevpeyivînekê de li gel Diya Rûmet, Netkurd.com, 3/2007

glosses: parêzgeh, herêmên eskerî yên li ser sinoran yên ku rê li ber hatina nav sinorî digirin

glosses: zoma heşû, herêmên tampon eskerî yên li ser sinoran yên ku rê li ber hatina nav sinorî digirin

notes:
tampon kirin
tamponkirin
tamponkirî


tampon

glosses: serdevk (bo rawestandina (veresina) xwînê)


rê li ber girtin

glosses: asteng kirin, rê nedan, nehêlan biçe yan karekî bike, destûr nedan, izin nedan

text: Bavê min dê serê wan bide jêkirin. Divê em rê li ber wî bigirin.

ref: Çiyayê Agirî, Yaşar Kemal, Weşanxana Çanda Kurdî

text: Dijmin dixwazin rê li ber serxwebûna kurdan bigirin.

forms: rêlibergirtin (noun-from-verb)

etymology_text: Ji rê + li + ber + girtin.

ipa: /reː lɪ bɛɾ ɡɪɾˈtɪn/

hyphenation: rê li ber gir·tin


Şahko

glosses: gundek bajarkê Zarayê yê bi ser Koçgirî ve ye

text: [Hunermend] Besê keçikeka li gundê Zarayê ji dayik bûye. Navê gundê min bi kurdî Şahko ye. Lê me got ya, navên navceyên me hatin guhertin, navên gundên me hatin guhertin. Ew hemû bûne tirkî. Niha jî navê gundê min bi tirki Kuruköprü ye. Hetanî 12 saliya xwe ez di nava wan çîyan, dar û daristanan de mezin bûm.

ipa: /ʃɑːhˈkoː/

hyphenation: Şah·ko


taqîb

glosses:
şopandin, lipeyçûn, lidûçûn, lêpirsîn,
li pey gerîn û lê nerîn daku bizane ka çi dike

text: Em di bin taqîba polîsan de ji mal derdiketin û dîsa di bin taqîba wan de dihatin malê.

forms:
tahqîb
tehqîb
te'qîb

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]

notes:
taqîb kirin
taqîbkirin
taqîbkirî


taqîb kirin

glosses: şopandin, lêkolandin, lêkolan, pê ketin, dan şopê, dan dûv, dan dû

forms:
taqîb dikim (present)
taqîb dikî (present)
taqîb dike (present)
taqîb dikin (present)
taqîb bike (imperative singular)
taqîb bikin (imperative plural)
taqîb kir (past)
taqîb kir (past)
taqîb kir (past)
taqîb kir (past)
taqîb –k– (root present)
taqîb –kir– (root past)
ez taqîb dikim (indicative present positive)
ez taqîb nakim (indicative present negative)
min taqîb kir (indicative past positive)
min taqîb nekir (indicative past negative)
tu taqîb dikî (indicative present positive)
tu taqîb nakî (indicative present negative)
te taqîb kir (indicative past positive)
te taqîb nekir (indicative past negative)
ew taqîb dike (indicative present positive)
ew taqîb nake (indicative present negative)
wê/wî taqîb kir (indicative past positive)
wê/wî taqîb nekir (indicative past negative)
em taqîb dikin (indicative present positive)
em taqîb nakin (indicative present negative)
me taqîb kir (indicative past positive)
me taqîb nekir (indicative past negative)
hûn taqîb dikin (indicative present positive)
hûn taqîb nakin (indicative present negative)
we taqîb kir (indicative past positive)
we taqîb nekir (indicative past negative)
ew taqîb dikin (indicative present positive)
ew taqîb nakin (indicative present negative)
wan taqîb kir (indicative past positive)
wan taqîb nekir (indicative past negative)
min taqîb dikir (imperfect positive)
min taqîb nedikir (imperfect negative)
min taqîb kiribû (positive)
min taqîb nekiribû (negative)
te taqîb dikir (imperfect positive)
te taqîb nedikir (imperfect negative)
te taqîb kiribû (positive)
te taqîb nekiribû (negative)
wê/wî taqîb dikir (imperfect positive)
wê/wî taqîb nedikir (imperfect negative)
wê/wî taqîb kiribû (positive)
wê/wî taqîb nekiribû (negative)
me taqîb dikir (imperfect positive)
me taqîb nedikir (imperfect negative)
me taqîb kiribû (positive)
me taqîb nekiribû (negative)
we taqîb dikir (imperfect positive)
we taqîb nedikir (imperfect negative)
we taqîb kiribû (positive)
we taqîb nekiribû (negative)
wan taqîb dikir (imperfect positive)
wan taqîb nedikir (imperfect negative)
wan taqîb kiribû (positive)
wan taqîb nekiribû (negative)
ez ê taqîb bikim (future positive)
ez ê taqîb nekim (future negative)
minê taqîb kiribe (future perfect positive)
minê taqîb nekiribe (future perfect negative)
tu yê taqîb bikî (future positive)
tu yê taqîb nekî (future negative)
teyê taqîb kiribe (future perfect positive)
teyê taqîb nekiribe (future perfect negative)
ew ê taqîb bike (future positive)
ew ê taqîb neke (future negative)
wê/wîyê taqîb kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê taqîb nekiribe (future perfect negative)
em ê taqîb bikin (future positive)
em ê taqîb nekin (future negative)
meyê taqîb kiribe (future perfect positive)
meyê taqîb nekiribe (future perfect negative)
hûn ê taqîb bikin (future positive)
hûn ê taqîb nekin (future negative)
weyê taqîb kiribe (future perfect positive)
weyê taqîb nekiribe (future perfect negative)
ew ê taqîb bikin (future positive)
ew ê taqîb nekin (future negative)
wanê taqîb kiribe (future perfect positive)
wanê taqîb nekiribe (future perfect negative)
min taqîb kiriye (perfect positive)
min taqîb nekiriye (perfect negative)
min taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te taqîb kiriye (perfect positive)
te taqîb nekiriye (perfect negative)
te taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî taqîb kiriye (perfect positive)
wê/wî taqîb nekiriye (perfect negative)
wê/wî taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me taqîb kiriye (perfect positive)
me taqîb nekiriye (perfect negative)
me taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we taqîb kiriye (perfect positive)
we taqîb nekiriye (perfect negative)
we taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan taqîb kiriye (perfect positive)
wan taqîb nekiriye (perfect negative)
wan taqîb kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan taqîb nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez taqîb bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez taqîb nekim (present subjunctive negative)
(bila) min taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu taqîb bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu taqîb nekî (present subjunctive negative)
(bila) te taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew taqîb bike (present subjunctive positive)
(bila) ew taqîb neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em taqîb bikin (present subjunctive positive)
(bila) em taqîb nekin (present subjunctive negative)
(bila) me taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn taqîb bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn taqîb nekin (present subjunctive negative)
(bila) we taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew taqîb bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew taqîb nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan taqîb kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan taqîb nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan taqîb bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan taqîb nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan taqîb kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan taqîb nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê taqîb bikira (present conditional positive)
minê taqîb nekira (present conditional negative)
minê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
minê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê taqîb bikira (present conditional positive)
teyê taqîb nekira (present conditional negative)
teyê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
teyê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê taqîb bikira (present conditional positive)
wê/wîyê taqîb nekira (present conditional negative)
wê/wîyê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê taqîb bikira (present conditional positive)
meyê taqîb nekira (present conditional negative)
meyê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
meyê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê taqîb bikira (present conditional positive)
weyê taqîb nekira (present conditional negative)
weyê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
weyê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê taqîb bikira (present conditional positive)
wanê taqîb nekira (present conditional negative)
wanê taqîb kiribûya (preterite conditional positive)
wanê taqîb nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) taqîb bike (imperative present positive)
(tu) taqîb neke (imperative present negative)
(hûn) taqîb bikin (imperative present positive)
(hûn) taqîb nekin (imperative present negative)

etymology_text: Ji taqîb + kirin.

ipa: /tɑːˈqiːb kɪˈɾɪn/

hyphenation: ta·qîb ki·rin


şopandin

glosses: Li pey gerîn û lê nerîn daku bizane ka çi dike.

forms:
dişopînim (present)
dişopînî (present)
dişopîne (present)
dişopînin (present)
bişopîne (imperative singular)
bişopînin (imperative plural)
şopand (past)
şopand (past)
şopand (past)
şopand (past)
–şopîn– (root present)
–şopand– (root past)
ez dişopînim (indicative present positive)
ez naşopînim (indicative present negative)
min şopand (indicative past positive)
min neşopand (indicative past negative)
tu dişopînî (indicative present positive)
tu naşopînî (indicative present negative)
te şopand (indicative past positive)
te neşopand (indicative past negative)
ew dişopîne (indicative present positive)
ew naşopîne (indicative present negative)
wê/wî şopand (indicative past positive)
wê/wî neşopand (indicative past negative)
em dişopînin (indicative present positive)
em naşopînin (indicative present negative)
me şopand (indicative past positive)
me neşopand (indicative past negative)
hûn dişopînin (indicative present positive)
hûn naşopînin (indicative present negative)
we şopand (indicative past positive)
we neşopand (indicative past negative)
ew dişopînin (indicative present positive)
ew naşopînin (indicative present negative)
wan şopand (indicative past positive)
wan neşopand (indicative past negative)
min dişopand (imperfect positive)
min nedişopand (imperfect negative)
min şopandibû (positive)
min neşopandibû (negative)
te dişopand (imperfect positive)
te nedişopand (imperfect negative)
te şopandibû (positive)
te neşopandibû (negative)
wê/wî dişopand (imperfect positive)
wê/wî nedişopand (imperfect negative)
wê/wî şopandibû (positive)
wê/wî neşopandibû (negative)
me dişopand (imperfect positive)
me nedişopand (imperfect negative)
me şopandibû (positive)
me neşopandibû (negative)
we dişopand (imperfect positive)
we nedişopand (imperfect negative)
we şopandibû (positive)
we neşopandibû (negative)
wan dişopand (imperfect positive)
wan nedişopand (imperfect negative)
wan şopandibû (positive)
wan neşopandibû (negative)
ez ê bişopînim (future positive)
ez ê neşopînim (future negative)
minê şopandibe (future perfect positive)
minê neşopandibe (future perfect negative)
tu yê bişopînî (future positive)
tu yê neşopînî (future negative)
teyê şopandibe (future perfect positive)
teyê neşopandibe (future perfect negative)
ew ê bişopîne (future positive)
ew ê neşopîne (future negative)
wê/wîyê şopandibe (future perfect positive)
wê/wîyê neşopandibe (future perfect negative)
em ê bişopînin (future positive)
em ê neşopînin (future negative)
meyê şopandibe (future perfect positive)
meyê neşopandibe (future perfect negative)
hûn ê bişopînin (future positive)
hûn ê neşopînin (future negative)
weyê şopandibe (future perfect positive)
weyê neşopandibe (future perfect negative)
ew ê bişopînin (future positive)
ew ê neşopînin (future negative)
wanê şopandibe (future perfect positive)
wanê neşopandibe (future perfect negative)
min şopandiye (perfect positive)
min neşopandiye (perfect negative)
min şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te şopandiye (perfect positive)
te neşopandiye (perfect negative)
te şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî şopandiye (perfect positive)
wê/wî neşopandiye (perfect negative)
wê/wî şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me şopandiye (perfect positive)
me neşopandiye (perfect negative)
me şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we şopandiye (perfect positive)
we neşopandiye (perfect negative)
we şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan şopandiye (perfect positive)
wan neşopandiye (perfect negative)
wan şopandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan neşopandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bişopînim (present subjunctive positive)
(bila) ez neşopînim (present subjunctive negative)
(bila) min şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bişopînî (present subjunctive positive)
(bila) tu neşopînî (present subjunctive negative)
(bila) te şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bişopîne (present subjunctive positive)
(bila) ew neşopîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bişopînin (present subjunctive positive)
(bila) em neşopînin (present subjunctive negative)
(bila) me şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bişopînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn neşopînin (present subjunctive negative)
(bila) we şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bişopînin (present subjunctive positive)
(bila) ew neşopînin (present subjunctive negative)
(bila) wan şopandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan neşopandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bişopanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan neşopanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan şopandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan neşopandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bişopanda (present conditional positive)
minê neşopanda (present conditional negative)
minê şopandibûya (preterite conditional positive)
minê neşopandibûya (preterite conditional negative)
teyê bişopanda (present conditional positive)
teyê neşopanda (present conditional negative)
teyê şopandibûya (preterite conditional positive)
teyê neşopandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bişopanda (present conditional positive)
wê/wîyê neşopanda (present conditional negative)
wê/wîyê şopandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê neşopandibûya (preterite conditional negative)
meyê bişopanda (present conditional positive)
meyê neşopanda (present conditional negative)
meyê şopandibûya (preterite conditional positive)
meyê neşopandibûya (preterite conditional negative)
weyê bişopanda (present conditional positive)
weyê neşopanda (present conditional negative)
weyê şopandibûya (preterite conditional positive)
weyê neşopandibûya (preterite conditional negative)
wanê bişopanda (present conditional positive)
wanê neşopanda (present conditional negative)
wanê şopandibûya (preterite conditional positive)
wanê neşopandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bişopîne (imperative present positive)
(tu) neşopîne (imperative present negative)
(hûn) bişopînin (imperative present positive)
(hûn) neşopînin (imperative present negative)
شۆپاندن

etymology_text: Ji şop + -andin.

ipa: /ʃoːpɑːnˈdɪn/

hyphenation: şo·pan·din


debeng

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses:
delodîn, peledîn, tiredîn, kerçove, aqilsivik, kêmaqil, netemam, apter, cahil, xeşîm, naşî, nezan,
 kawik, xêvik, evdal, gewc, goc, xirrexav, xêv, fodil, koz, bomik, bûdela

text: Peyveke me kurdan a xweş heye ji bo kesên ehmeq, debeng û ji derdor bêagahî, dibêjin "Kerê bi lingê paş ve girêdayî."

ref: Jîr Dilovan: Newroz û sergadoşên Enqerê, Netkurd.com, 3/2007

glosses: ehmeq, xêtik, bûdele, bêaqil, bêhiş, dîn, heşsivik, serhişk, dilsaf, safderûn, kurfût, şêtik, heynik

forms:
debengtir (comparative)
herî debeng (superlative)
debengtirîn (superlative)
دهبهنگ
debing
dibeng
dibing
bêdeng
dereng

etymology_text: Ji soranî [Peyv?].


sergadoş

text: Di CNN Turk de çavên min diçin ser nûçeyekê… Serokwezîr Erdogan û sergadoşên giregir ên Enqerê, agirekî lawaz vêxistine û xwe ser re diavêjin. Li ser sidan bi çakûçan li hesin dixin! Hêkên kelandî li hev dixin!

forms:
sergadoştir (comparative)
herî sergadoş (superlative)
sergadoştirîn (superlative)


qutb

text: K'ez û sazend-i mehfilha«Ji Hafiz qutbê şîrazîMela fehm er bikî razî

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

forms:
qutib
qutub

ipa: /qʊtb/

hyphenation: qutb


salîs

forms: سالیس

ipa: /sɑːˈliːs/

hyphenation: sa·lîs

notes:
salîs bûn
salîs kirin
salîsbûn
salîskirin
salîsbûyî
salîskirî


telaş

glosses: çênî, tozî. Her parçeya zebeş, penêr an jî tiştên wekî wan ku tên hûrkirin.

glosses: bizdan, xiroş, qurf, tirs. Rewşa tirsîn û matmayîn/şaşmayîn. tewtihîn

ipa: /tɛˈlɑːʃ/

hyphenation: te·laş

notes:
telaş kirin
telaşkirin
telaşkirî


bivê-nevê

pos: adv

pos_title: Hoker

glosses: îlle, her, herhal, hutil-mutil, çawa be jî, bêguman, çi bibe jî îlle dê wisan be

text: Lê bi zorê jî ez ewan malan bivê nevê nadime we.

ref: Mele Mehmûdê Bazîdî, Tûhfetu'l-Xîlan Fî Zimanê Kurdan, Weqfa Mezopotamyayê, 2019, çapa 1em, r. 103, ISBN 978-605-80975-1-3

forms:
bivê yan nevê
bivêt yan nevêt
bivêt-nevêt

etymology_text: viyan


îşaret

glosses: Nîşandana yan diyarkirina bi destî yan bi rûyê xwe.

text: Gezmên “Eyn û Sad”anîşaret remz û surr inKişandin goşe badan

ref: Feqiyê Teyran,

forms: işaret

etymology_text: Ji erebî إِشَارَة (ʾišāra).

آية

roman: ʾāya

ipa: /iːʃɑːˈɾɛt/

hyphenation: î·şa·ret


elamet

glosses:
nîşan, îşaret, nîşe, siroş, nîşandek, nîşêt, hêma, mîmîk, îndîs, danîşan, nîşandan, sînyal, marq, jest,
nîşandana yan diyarkirina bi destî yan bi rûyê xwe

text: Li derd û êşan peykan û nîşanMe ji herdu çeşman kifş in 'elametRiswayê 'işqê tenha ne ez bûm

forms:
عەلامەت
alamet
'alamet
'elamet

etymology_text: Ji erebî علامة.


nîşandek

glosses: nîşan, îşaret, nîşe, siroş, elamet, nîşêt, hêma, mîmîk, îndîs, danîşan, nîşandan, sînyal, marq, jest

glosses: sembol, remz^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: nîşander

etymology_text: Ji nîşan + -dek.


parole

glosses: dirûşm, slogan, şîar, moto, nîşan, şan, elamet, îşaret

forms: parola

شِعار

roman: šiʿār


parole

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-parole.wav


arimîn

glosses: aram bûn, vehedan, hêwirîn, hêminîn, vehesîn, hêwir bûn, hêmin bûn, rehet bûn, tebitîn

glosses: tena, bên vedan, sekinîn, êwirîn, aram, aşt, rehet, hêmin, nelivîn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: ئارمین

etymology_text: Ji aram + -în.

ipa: /ɑːɾɪˈmiːn/


xirabîkar

glosses: Kesa/ê ku xirabiyan dike yan xirabî kirine.

forms:
xerabîkar
xerabîker
xirabîker

etymology_text: Ji xirabî + -kar.


mîzdank

glosses: Di leşî de cihê ku mîz tê de ye berî ku ji leşî derdikeve.

etymology_text: Ji mîz + -dank.

κύστη

roman: kýsti


yeke

glosses:
grûp, kom, her beşa ji sazimanekê
 komek mirovan yên ku ji bo armancekê dixebitin

forms:
یەکە
yekîne

etymology_text: Ji yek + -e.

берәмек

roman: berämek

адзі́нка

roman: adzínka

едини́ца

roman: ediníca

單位

roman: dānwèi

وَحْدَة

roman: waḥda

միավոր

roman: miavor

ერთეული

roman: erteuli

단위

roman: danwi

ໜ່ວຍ

roman: nuāi

единица

roman: edinica

едини́ца

roman: jediníca

одини́ця

roman: odynýcja

μονάδα

roman: monáda

ipa: /jɛˈkɛ/


kerem

glosses: qencî, çakî, merdînî, başî, xêr, say, paranî, camêrî, xweşmirovî, litûf, niwast, lutif, alîkarî

text:
Ew Muhemmed hemberê îsmek bûyî
Kijk e ya Sultan û bacud û kerem?”

ref: Mela Hesenê Bateyî, Mewlûda Kurdî, ~1720

etymology_text: Ji erebî كرم (kerem), têkilî Kerîm, Kerîma, Ekrem, ikram.

hyphenation: ke·rem


şarezayî

glosses: Pisporî, ekspertî, şarezabûn, pisporbûn, ixtisas, xebîrî, karzanî.

forms:
شارەزایی
şarezahî
şarezatî
şahrezahî
şahrezatî
şahrezayî
şehrezahî
şehrezatî
şehrezayî

etymology_text: Ji şehreza + -hî.

إجادة

roman: ʾijāda

ipa: /ʃɑːɾɛzɑːˈjiː/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-şarezayî.wav

hyphenation: şa·re·za·yî

notes:
şarezayî bûn
şarezayî kirin
şarezayîbûn
şarezayîkirin
şarezayîbûyî
şarezayîkirî


nearam

glosses: bêzar, bêhal, bêhedan, ne aram, nerehet, ne hêwir, ne hêmin, ji aramiyê bêpar

glosses: tengezar, nexweş, nesax, aciz, bêhizûr^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
nearamtir (comparative)
herî nearam (superlative)
nearamtirîn (superlative)

etymology_text: Ji ne- + aram.

ipa: /nɛɑːˈɾɑːm/

hyphenation: ne·a·ram


bêhedan

glosses: nearam bêzar, bêhal, ne aram, nerehet, ne hêwir, ne hêmin, bêsebir, ji hedanê bêpar

glosses: aciz, bêzar^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
bêhedantir (comparative)
herî bêhedan (superlative)
bêhedantirîn (superlative)

etymology_text: Ji bê- + hedan.


şolker

glosses: karker, cotkar, kedkar^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
شۆلكهر
şuxilker
şuxulker

etymology_text: Ji şol + -ker.

рабочий

roman: rabočij


îşker

forms:
îşçî
'îşçî
'îşker
'îşvan
îşvan

etymology_text: Ji îş + -ker.


hevparî

glosses:
hevpişkî, şirîkî, şirîkatî, hevkarî, partnerî, kolaborasyon, koordînasyon,
 hevparbûn, karê yan têkiliyên hevparan,
tişta/ê ku malê du yan zêdetir kesan e yan hin kes bi hev re dikin

forms:
هەڤپاری
hevparîtî
hevpartî

etymology_text: Ji hevpar + -î.

hyphenation: hev·pa·rî


hevberî

glosses: dijberî, hevrikî, tersî, zidî, berberî, hemberî, reqabet, mixalefet, ixtilaf, hevber bûn, dijî xebitîn

glosses: misabiqe, pêşbazî, pêşbirk, lec^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
hevberîtî
hevbertî

etymology_text: Ji hevber + -îyanhev + -ber + -î

ipa: /hɛvbɛˈɾiː/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-hevberî.wav

hyphenation: hev·be·rî


bijîşkî

glosses:
nijdarî, hekîmî, luqmanî, doktorî, duxtorî, tixtorî, cebarî,
karê bijîşkan, bijîşkbûn

glosses: tib^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
bijîşkîtî
bijîşktî
bizîşkî
bizîşkîtî
bizîşktî
pijîşkî
pijîşkîtî
pijîşktî
pizîşkî
pizîşkîtî
pizîşktî

etymology_text: Ji bijîşk + -î

ipa: /bɪʒiːʃˈkiː/

hyphenation: bi·jîş·kî


rock

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-rock.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-rock.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rock.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-rock.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-rock.wav


miqate

forms:
miqatetir (comparative)
herî miqate (superlative)
miqatetirîn (superlative)
مقاتە
meqate
miqayit

etymology_text: Ji erebî مُقَيَّد (muqayyad).

hyphenation: mi·qa·te


rîvî

glosses: hinav, kanala ku xwarin di zikî de tê re dilive ta ku wek destav jê derdikeve

forms:
rîvîk
rûvîk
rûvî
rovî
rêvî

etymology_text: Hevreha soranî rûde, pehlewî rodîg, belûçî rot, rotink, rotînk, ji zimanên îranî

эсәк

roman: esäk

кі́шка

roman: kíška

кішэ́чнік

roman: kišéčnik

чэ́рава

roman: čérava

অন্ত্র

roman: ôntr

черво́

roman: červó

အူ

roman: u

ဝမ်း

roman: wam:

чонзы

roman: čonzɨ

腸管

roman: chángguǎn

腸子

roman: chángzi

腸

roman: cháng

مِعًى

roman: miʿan

مَعْي

roman: maʿy

مِعَاء

roman: miʿāʾ

أَمْصِرَة

roman: ʾamṣira

مَصِير

roman: maṣīr

مُصْرَان

roman: muṣrān

مَصَارِين

roman: maṣārīn

حَشًا

roman: ḥašan

أَحْشَاء

roman: ʾaḥšāʾ

أمعاء

roman: ʔamʕāʔ

مصارين

roman: maṣarīn

աղիք

roman: aġikʻ

روده

roman: rude

ნაწლავი

roman: nac̣lavi

კუჭ-ნაწლავი

roman: ḳuč̣-nac̣lavi

अँतड़ी

roman: ãtṛī

आँत

roman: ā̃t

आंत

roman: ānt

מְעִי

roman: me'i

ичеги

roman: içegi

ичек

roman: içek

창자

roman: changja

창

roman: chang

배알

roman: baeal

ລຳໃສ້

roman: lam sai

ໃສ້

roman: sai

მჭუ

roman: mč̣u

рад

roman: rad

ᦺᦉᧉ

roman: ṡay²

црево

roman: crevo

കുടൽ

roman: kuṭal

ᡩᡠᡥᠠ

roman: duha

ریه

roman: riye

ჭჷ

roman: č̣ə

гэдэс

roman: gedes

باغرساق

roman: bağırsak

ئۈچەي

roman: üchey

انډاره

roman: anḍārá

ішек

roman: ışek

кишка́

roman: kišká

чре́во

roman: črévo

अन्त्र

roman: antra

गुद

roman: guda

чрѣво

roman: črěvo

чрево

roman: črevo

ჭინჭილ

roman: č̣inč̣il

သႆႈ

roman: sāy

рӯда

roman: rüda

ไส้

roman: sâi

эчәк

roman: eçäq

መዓንጣ

roman: mäʿanṭa

རྒྱུ་མ

roman: rgyu ma

ки́шка

roman: kýška

кише́чник

roman: kyšéčnyk

че́рево

roman: čérevo

ពោះវៀន

roman: pŭəhviən

អន្តៈ

roman: ʼɑɑʼɑntaʼ

קישקע

roman: kishke

געדערעם

roman: gederem

έντερο

roman: éntero

ἔντερον

roman: énteron


kanal

glosses: Tora televizyonê, îstgeha televizyonê, dezgeha televizyonî.

glosses: Rêya zirav û hinekî kûr ya ku av tê re diherrike.

text: Kanal gelekî teng, gelekî bi zîk-zak bû û aveke boş tê de pir pit dixuşiya.

ref: Mehmed Uzun, Mirina Kalekî Rind, Weşanxana Orfeus, 1987

forms:
kenal
qenal
qanal

etymology_text: Ji fransî canal ji latînî canalis (“co, cok”) ji canna (“co, cok”) + -alis, ji yûnanî κάννα (kánna, “co, cok”), ji akadî [Peyv?]qenû.


kanal

text: Mozambik Kanalı.


îstgeh

glosses: Cihê ku trên yan tirimpêlên giştî (wek otobûsan) lê radiwestin.

glosses: Kanalên radyoyê, her dezgehê radyoyê yê ku bi navê xwe yê taybet weşanê dike.

forms:
êzga
êzgah
êzge
êzgeh
êzgih
êsga
êsgah
êsge
êsgeh
êsgih
êstga
êstgah
êstge
êstgeh
êstgih
îstga
îstgah
îstge
îstgih
îzga
îzgah
îzge
îzgeh
îzgih

etymology_text: Ji farisî ایستگاه (istgâh), ji ایست (ist) + ـگاه (-gâh, “-geh, cih”), ji ایستادن (îstaden, “rawestîn”).

الإذاعة

roman: al-ʾiḏāʿa

정거장

roman: jeonggeojang

станция

roman: stancija

ipa: /iːstˈɡɛh/

hyphenation: îst·geh


mormon

text: Li gor rojnameya tirkî ya proesker Milliyetê terîqeteka bi navê Mormon ko li Utaha Emerîkayê binecih e û nêzîkî serokê Kurdistanê Mesûd Barzanî ye bi teknîka modern ya Internetê û bi metodên “hackkirinê” ketiye sîstem û kompûterên general û eskerên tirkan û agahdariyên pir hesas di heqê wan de kom kiriye.

ref: Nefel.com, 3/2007

etymology_text: Ji îngilîzî Mormon.


mormonî

glosses:
mormonîzm, mezhebek fileyan e
 ku bi taybetî bi pejirandina pirjiniyê navdar e
 û herî zêde li parêzgeha Utahê li DYAyê peyrewên wê hene
û pêxemberê wan Joseph Smith, Jr. e

forms:
mormonîtî
mormontî

etymology_text: * Ji mormon + -î


intensity

glosses: zever, xurtî, taqet, qewet, hêz, hinêr, entensîte

etymology_text: Ji intense + -ity.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-intensity.wav


tahîtî

forms: Tahîtî

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


tahîtî

glosses: Her tişta/ê Tahîtiyê yan miletê wê yan zimanê wê.


Tahîtî

Таити

roman: Taiti


Polînezyaya Fransî

pos: name

pos_title: Serenav

glosses:
giravên Okyanûsa Aram yên bindarî Frensayê
ku dikevin nêzî 6 000 km rojhilatê ji Awistralyayê

forms:
Polînezyaya Frensayê
Polînezyaya Frensî

etymology_text: Ji Polînezya + -ya + fransî

Француская Палінэзія

roman: Francuskaja Palinezija

Френска Полинезия

roman: Frenska Polinezija

프랑스령 폴리네시아

roman: peurangseuryeong pollinesia

Французская Полинезия

roman: Francuzskaja Polinezija

Французька Полінезія

roman: Francuzʹka Polinezija

Γαλλική Πολυνησία

roman: Gallikí Polynisía


movik

text: Ziman giyan û jiyana netewe, movikê piştê û stûna kûnê neteweyî ye.

ref: Nezîr Silo: Ziman û nivîsara Kurdî, Gelavej.com, 7/2008

glosses: Ciyê du tiştên cihê yan di beşên cihê yên tiştekî dighêjin hev an bi hev ve dibin û dibe yek perçe. Di be ku ev hatina ser hev bihêle ku herdû perçe bilivin an nelivin (bi îngîlîzi: joint).

glosses: Ji bo girêkên li ser tiştên wek darikên dirêj, zirav û rast jî tê gotin. Wek ew girêkên li ser darên bambû an zilê.

forms:
movk
kovik
tovik

позвоно́чник

roman: pozvonóčnik

σπονδυλική στήλη

roman: spondylikí stíli

ipa: /moːˈvɪk/

hyphenation: mo·vik


etîk

glosses:
rewişt, sinc, exlaq, moral,
normên ku bi giştî di nav civatekê de hatine pejirandin û li gor wan tevgerr tê kirin

etymology_text: Ji yûnanî [skrîpt hewce ye] (êthikos).

Этика

roman: Etika


geşî

glosses:
ronî, ronahî, zelalî, şewq, çirisîn, biriqîn,
geşbûn, xweşbûn, zelalbûn, ronbûn

glosses: teyisîn, tav, nûr^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
geşîtî
geştî


dagerîn

glosses: qulipîn, wergerîn, serûbin bûn yan ketin ser teniştê, hatin xwarê

text: Li ser vê yekê em arasteyî pirê dibin û cara duyem em di ser pira Nîssîbiyê ya li ser çemê Ferêt re derbas dibe û daxilê erda Komageneyê dibin. Em pirê derbas dikin nakin, em li ser milê xwe yê rastê dadigerin û ber û berê geliyê di navbera pira Nîssîbî û Gergerê de pêş ve diçin.

ref: Agîd Yazar, Welatê Antîakos ê zîrek Komagene IV https://web.archive.org/https://xwebun.org/welate-antiakos-e-zirek-komagene-iv/ arşîv, xwebun.org, 2020

text: Ji bo kêfa jina min lê neşikê û wê tempoya xwe dewam bike, bêyî ku kes bibîne min li mitfaxê lêvên wê maçî kir, tepek li kulîmeka wê ya rastê xist, bi çend gotinan pesnê wê da, pê rê bişirîm, paşê dageriyam odeya rûniştinê û min mêvan keremî xwarinê kirin.

ref: Firat Cewerî, Payiza Dereng, Avesta, 2014, r. 16

forms:
dadigerim (present)
dadigerî (present)
dadigere (present)
dadigerin (present)
dagere (imperative singular)
dagerin (imperative plural)
dageriyam (past)
dageriyayî (past)
dageriya (past)
dageriyan (past)
da –ger– (root present)
da –geriya– (root past)
ez dadigerim (indicative present positive)
ez danagerim (indicative present negative)
ez dageriyam (indicative past positive)
ez danegeriyam (indicative past negative)
tu dadigerî (indicative present positive)
tu danagerî (indicative present negative)
tu dageriyayî (indicative past positive)
tu danegeriyayî (indicative past negative)
ew dadigere (indicative present positive)
ew danagere (indicative present negative)
ew dageriya (indicative past positive)
ew danegeriya (indicative past negative)
em dadigerin (indicative present positive)
em danagerin (indicative present negative)
em dageriyan (indicative past positive)
em danegeriyan (indicative past negative)
hûn dadigerin (indicative present positive)
hûn danagerin (indicative present negative)
hûn dageriyan (indicative past positive)
hûn danegeriyan (indicative past negative)
ew dadigerin (indicative present positive)
ew danagerin (indicative present negative)
ew dageriyan (indicative past positive)
ew danegeriyan (indicative past negative)
ez dadigeriyam (imperfect positive)
ez danedigeriyam (imperfect negative)
ez dageriyabûm (positive)
ez danegeriyabûm (negative)
tu dadigeriyayî (imperfect positive)
tu danedigeriyayî (imperfect negative)
tu dageriyabûyî (positive)
tu danegeriyabûyî (negative)
ew dadigeriya (imperfect positive)
ew danedigeriya (imperfect negative)
ew dageriyabû (positive)
ew danegeriyabû (negative)
em dadigeriyan (imperfect positive)
em danedigeriyan (imperfect negative)
em dageriyabûn (positive)
em danegeriyabûn (negative)
hûn dadigeriyan (imperfect positive)
hûn danedigeriyan (imperfect negative)
hûn dageriyabûn (positive)
hûn danegeriyabûn (negative)
ew dadigeriyan (imperfect positive)
ew danedigeriyan (imperfect negative)
ew dageriyabûn (positive)
ew danegeriyabûn (negative)
ez ê dagerim (future positive)
ez ê danegerim (future negative)
ez ê dageriyabim (future perfect positive)
ez ê danegeriyabim (future perfect negative)
tu yê dagerî (future positive)
tu yê danegerî (future negative)
tu yê dageriyabî (future perfect positive)
tu yê danegeriyabî (future perfect negative)
ew ê dagere (future positive)
ew ê danegere (future negative)
ew ê dageriyabe (future perfect positive)
ew ê danegeriyabe (future perfect negative)
em ê dagerin (future positive)
em ê danegerin (future negative)
em ê dageriyabin (future perfect positive)
em ê danegeriyabin (future perfect negative)
hûn ê dagerin (future positive)
hûn ê danegerin (future negative)
hûn ê dageriyabin (future perfect positive)
hûn ê danegeriyabin (future perfect negative)
ew ê dagerin (future positive)
ew ê danegerin (future negative)
ew ê dageriyabin (future perfect positive)
ew ê danegeriyabin (future perfect negative)
ez dageriyame (perfect positive)
ez danegeriyame (perfect negative)
ez dageriyabûme (nonconfirmative pluperfect positive)
ez danegeriyabûme (nonconfirmative pluperfect negative)
tu dageriyabûyiye (nonconfirmative pluperfect positive)
tu danegeriyabûyiye (nonconfirmative pluperfect negative)
ew dageriyaye (perfect positive)
ew danegeriyaye (perfect negative)
ew dageriyabûye (nonconfirmative pluperfect positive)
ew danegeriyabûye (nonconfirmative pluperfect negative)
em dageriyane (perfect positive)
em danegeriyane (perfect negative)
em dageriyabûne (nonconfirmative pluperfect positive)
em danegeriyabûne (nonconfirmative pluperfect negative)
hûn dageriyane (perfect positive)
hûn danegeriyane (perfect negative)
hûn dageriyabûne (nonconfirmative pluperfect positive)
hûn danegeriyabûne (nonconfirmative pluperfect negative)
ew dageriyane (perfect positive)
ew danegeriyane (perfect negative)
ew dageriyabûne (nonconfirmative pluperfect positive)
ew danegeriyabûne (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez dagerim (present subjunctive positive)
(bila) ez danegerim (present subjunctive negative)
(bila) ez dageriyabim (preterite subjunctive positive)
(bila) ez danegeriyabim (preterite subjunctive negative)
(bila) tu dagerî (present subjunctive positive)
(bila) tu danegerî (present subjunctive negative)
(bila) tu dageriyabî (preterite subjunctive positive)
(bila) tu danegeriyabî (preterite subjunctive negative)
(bila) ew dagere (present subjunctive positive)
(bila) ew danegere (present subjunctive negative)
(bila) ew dageriyabe (preterite subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyabe (preterite subjunctive negative)
(bila) em dagerin (present subjunctive positive)
(bila) em danegerin (present subjunctive negative)
(bila) em dageriyabin (preterite subjunctive positive)
(bila) em danegeriyabin (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn dagerin (present subjunctive positive)
(bila) hûn danegerin (present subjunctive negative)
(bila) hûn dageriyabin (preterite subjunctive positive)
(bila) hûn danegeriyabin (preterite subjunctive negative)
(bila) ew dagerin (present subjunctive positive)
(bila) ew danegerin (present subjunctive negative)
(bila) ew dageriyabin (preterite subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyabin (preterite subjunctive negative)
(bila) ez dageriyama (imperfect subjunctive positive)
(bila) ez danegeriyama (imperfect subjunctive negative)
(bila) ez dageriyabûma (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ez danegeriyabûma (pluperfect subjunctive negative)
(bila) tu dageriyayî (imperfect subjunctive positive)
(bila) tu danegeriyayî (imperfect subjunctive negative)
(bila) tu dageriyabûyayî (pluperfect subjunctive positive)
(bila) tu danegeriyabûyayî (pluperfect subjunctive negative)
(bila) ew dageriyaya (imperfect subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyaya (imperfect subjunctive negative)
(bila) ew dageriyabûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyabûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) em dageriyana (imperfect subjunctive positive)
(bila) em danegeriyana (imperfect subjunctive negative)
(bila) em dageriyabûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) em danegeriyabûna (pluperfect subjunctive negative)
(bila) hûn dageriyana (imperfect subjunctive positive)
(bila) hûn danegeriyana (imperfect subjunctive negative)
(bila) hûn dageriyabûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) hûn danegeriyabûna (pluperfect subjunctive negative)
(bila) ew dageriyana (imperfect subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyana (imperfect subjunctive negative)
(bila) ew dageriyabûna (pluperfect subjunctive positive)
(bila) ew danegeriyabûna (pluperfect subjunctive negative)
ez ê dageriyama (present conditional positive)
ez ê danegeriyama (present conditional negative)
ez ê dageriyabûma (preterite conditional positive)
ez ê danegeriyabûma (preterite conditional negative)
tu yê dageriyayî (present conditional positive)
tu yê danegeriyayî (present conditional negative)
tu yê dageriyabûyayî (preterite conditional positive)
tu yê danegeriyabûyayî (preterite conditional negative)
ew ê dageriyaya (present conditional positive)
ew ê danegeriyaya (present conditional negative)
ew ê dageriyabûya (preterite conditional positive)
ew ê danegeriyabûya (preterite conditional negative)
em ê dageriyana (present conditional positive)
em ê danegeriyana (present conditional negative)
em ê dageriyabûna (preterite conditional positive)
em ê danegeriyabûna (preterite conditional negative)
hûn ê dageriyana (present conditional positive)
hûn ê danegeriyana (present conditional negative)
hûn ê dageriyabûna (preterite conditional positive)
hûn ê danegeriyabûna (preterite conditional negative)
ew ê dageriyana (present conditional positive)
ew ê danegeriyana (present conditional negative)
ew ê dageriyabûna (preterite conditional positive)
ew ê danegeriyabûna (preterite conditional negative)
(tu) dagere (imperative present positive)
(tu) danegere (imperative present negative)
(hûn) dagerin (imperative present positive)
(hûn) danegerin (imperative present negative)
داگهرین
dagerran
dagerrhan
dagerrihan
dagerriyan
dagerryan
dagerrîn
dageran
dagerhan
dagerihan
dageriyan
dageryan
vegerîn
wergerîn

ipa: /dɑːɡɛˈɾiːn/


dagerîn

ipa: /dɑːɡɛˈɾiːn/


firrvanî

glosses: Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre firvanî.


zihniyet

glosses:
hişmendî, aqil, hiş, bîrewerî, bîrûbawerî, nerîn, dîtin,
awayê fikirînê,
awayê lênerîn û dîtina jiyanê, bi taybetî pirsên exlaqî

forms: zîhniyet

etymology_text: Ji erebî ذِهْنِيَّة (ḏihniyya).


darizandin

glosses:
doz lê vekirin, dan dadgeh, berdad kirin,
ji dadgehê xwestin ku filankesî siza bide anku ceza bike

forms:
didarizînim (present)
didarizînî (present)
didarizîne (present)
didarizînin (present)
bidarizîne (imperative singular)
bidarizînin (imperative plural)
darizand (past)
darizand (past)
darizand (past)
darizand (past)
–darizîn– (root present)
–darizand– (root past)
ez didarizînim (indicative present positive)
ez nidarizînim (indicative present negative)
min darizand (indicative past positive)
min nedarizand (indicative past negative)
tu didarizînî (indicative present positive)
tu nidarizînî (indicative present negative)
te darizand (indicative past positive)
te nedarizand (indicative past negative)
ew didarizîne (indicative present positive)
ew nidarizîne (indicative present negative)
wê/wî darizand (indicative past positive)
wê/wî nedarizand (indicative past negative)
em didarizînin (indicative present positive)
em nidarizînin (indicative present negative)
me darizand (indicative past positive)
me nedarizand (indicative past negative)
hûn didarizînin (indicative present positive)
hûn nidarizînin (indicative present negative)
we darizand (indicative past positive)
we nedarizand (indicative past negative)
ew didarizînin (indicative present positive)
ew nidarizînin (indicative present negative)
wan darizand (indicative past positive)
wan nedarizand (indicative past negative)
min didarizand (imperfect positive)
min nedidarizand (imperfect negative)
min darizandibû (positive)
min nedarizandibû (negative)
te didarizand (imperfect positive)
te nedidarizand (imperfect negative)
te darizandibû (positive)
te nedarizandibû (negative)
wê/wî didarizand (imperfect positive)
wê/wî nedidarizand (imperfect negative)
wê/wî darizandibû (positive)
wê/wî nedarizandibû (negative)
me didarizand (imperfect positive)
me nedidarizand (imperfect negative)
me darizandibû (positive)
me nedarizandibû (negative)
we didarizand (imperfect positive)
we nedidarizand (imperfect negative)
we darizandibû (positive)
we nedarizandibû (negative)
wan didarizand (imperfect positive)
wan nedidarizand (imperfect negative)
wan darizandibû (positive)
wan nedarizandibû (negative)
ez ê bidarizînim (future positive)
ez ê nedarizînim (future negative)
minê darizandibe (future perfect positive)
minê nedarizandibe (future perfect negative)
tu yê bidarizînî (future positive)
tu yê nedarizînî (future negative)
teyê darizandibe (future perfect positive)
teyê nedarizandibe (future perfect negative)
ew ê bidarizîne (future positive)
ew ê nedarizîne (future negative)
wê/wîyê darizandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nedarizandibe (future perfect negative)
em ê bidarizînin (future positive)
em ê nedarizînin (future negative)
meyê darizandibe (future perfect positive)
meyê nedarizandibe (future perfect negative)
hûn ê bidarizînin (future positive)
hûn ê nedarizînin (future negative)
weyê darizandibe (future perfect positive)
weyê nedarizandibe (future perfect negative)
ew ê bidarizînin (future positive)
ew ê nedarizînin (future negative)
wanê darizandibe (future perfect positive)
wanê nedarizandibe (future perfect negative)
min darizandiye (perfect positive)
min nedarizandiye (perfect negative)
min darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te darizandiye (perfect positive)
te nedarizandiye (perfect negative)
te darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî darizandiye (perfect positive)
wê/wî nedarizandiye (perfect negative)
wê/wî darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me darizandiye (perfect positive)
me nedarizandiye (perfect negative)
me darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we darizandiye (perfect positive)
we nedarizandiye (perfect negative)
we darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan darizandiye (perfect positive)
wan nedarizandiye (perfect negative)
wan darizandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nedarizandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bidarizînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nedarizînim (present subjunctive negative)
(bila) min darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bidarizînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nedarizînî (present subjunctive negative)
(bila) te darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bidarizîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nedarizîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bidarizînin (present subjunctive positive)
(bila) em nedarizînin (present subjunctive negative)
(bila) me darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bidarizînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nedarizînin (present subjunctive negative)
(bila) we darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bidarizînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nedarizînin (present subjunctive negative)
(bila) wan darizandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nedarizandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bidarizanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nedarizanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan darizandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nedarizandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bidarizanda (present conditional positive)
minê nedarizanda (present conditional negative)
minê darizandibûya (preterite conditional positive)
minê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
teyê bidarizanda (present conditional positive)
teyê nedarizanda (present conditional negative)
teyê darizandibûya (preterite conditional positive)
teyê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bidarizanda (present conditional positive)
wê/wîyê nedarizanda (present conditional negative)
wê/wîyê darizandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
meyê bidarizanda (present conditional positive)
meyê nedarizanda (present conditional negative)
meyê darizandibûya (preterite conditional positive)
meyê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
weyê bidarizanda (present conditional positive)
weyê nedarizanda (present conditional negative)
weyê darizandibûya (preterite conditional positive)
weyê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
wanê bidarizanda (present conditional positive)
wanê nedarizanda (present conditional negative)
wanê darizandibûya (preterite conditional positive)
wanê nedarizandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bidarizîne (imperative present positive)
(tu) nedarizîne (imperative present negative)
(hûn) bidarizînin (imperative present positive)
(hûn) nedarizînin (imperative present negative)
دارزاندن
darezandin

etymology_text: Ji farisî [skrîpt hewce ye] (dad risanden, “gihandin dad(geh)ê”). Ji heman rehî: daraz, darazî

ipa: /dɑːɾɪzɑːnˈdɪn/

audio: LL-Q36368 (kur)-Dildadil-darizandin.wav

hyphenation: da·ri·zan·din


darizandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /dɑːɾɪzɑːnˈdɪn/


Kerîma

forms: Kerîme

etymology_text: Ji erebî [Peyv?], ji: Kerîm + -e


teken

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-teken.wav


signo

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-signo.wav

audio: LL-Q143 (epo)-Lepticed7-signo.wav


signo

audio: LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-signo.wav


signe

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-signe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-signe.wav

audio: LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-signe.wav


sign

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-sign.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-sign.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-sign.wav


sign

audio: LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-sign.wav


signal

glosses: sînyal, nîşan, îşaret, elamet, nîşe, dawer

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-signal.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Anonymât (Kvardek du)-signal.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-signal.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Eihel-signal.wav


signal

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-signal.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-signal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-signal.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-signal.wav


segno

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-segno.wav


sinal

audio: LL-Q5146 (por)-Santamarcanda-sinal.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-sinal.wav


tecken

audio: LL-Q9027 (swe)-Moonhouse-tecken.wav


సూచన

audio: LL-Q8097 (tel)-V Bhavya-సూచన.wav


işaret

etymology_text: Ji erebî إِشَارَة (ʾišāra).

audio: LL-Q256 (tur)-Veravi95-işaret.wav


anatomî

glosses: leşnasî, bedennasî, gewdenasî, zanista ku lêkolînan li ser leşê mirovan dike

forms: atomî

etymology_text: Bi rêya fransî anatomie ji latînî anatomia ji yewnanî ανατομία ji yewnaniya kevn ανατομή (kelaştin) ji ανα- (ji nû ve, dîsan, ji serî ve) + τομή (birîn)

анатомия

roman: anatomija

ανατομία

roman: anatomía

ipa: /ɑːnɑːtoːˈmiː/

hyphenation: a·na·to·mî


ecêbî

glosses:
sosret, xerîbî, seyrî, behît, heyr,
tiştên ecêb, tiştên ne asayî, tiştên ne normal

glosses: mat, hêbitîn, heyirîn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
acayîbî
acayîbîtî
acayîbtî
ecêbîtî
ecêbtî
'acayîb
'acayîbîtî
'acayîbtî
'ecêbî
'ecêbîtî
'ecêbtî

etymology_text: Ji ecêb + -î

ipa: /ɛd͡ʒeːˈbiː/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-ecêbî.wav

hyphenation: e·cê·bî


binecih

glosses: Cihê armanc, akincî, dera ku divê mirov bigihiyê, cihê ku li gor planê mirov yan tiştek dê bigihiyê.

forms:
binecê
binecî
binecîh

etymology_text: Ji bin + -e- + cih.

ipa: /bɪnɛˈd͡ʒɪh/


Konkurrenz

glosses: hevrikî, dijberî, hevberî, berberî, mixalefet, ixtilaf, misabiqe, riberizî, pêşbazî, pêşbirk, reqabet, dijîhevbûn, dijî hev xebitîn


vastakkainasettelu

glosses:
hevrikî, dijberî, hevberî, berberî, mixalefet, ixtilaf, misabiqe, riberizî, pêşbazî, pêşbirk, reqabet,
dijî hev bûn, dijî hev xebitîn


opposition

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-opposition.wav


opposition

glosses:
hevrikî, dijberî, hevberî, berberî, ixtilaf, misabiqe, riberizî, pêşbazî, pêşbirk, reqabet,
dijî hev bûn, dijî hev xebitîn


emulation

glosses:
hevrikî, dijberî, hevberî, berberî, ixtilaf, misabiqe, riberizî, pêşbazî, pêşbirk, reqabet, mixalefet, opozisyon,
dijî hev bûn, dijî hev xebitîn

audio: LL-Q1860 (eng)-Lepticed7-emulation.wav


rekabet

glosses:
hevrikî, dijberî, qayîşkêşan, hevberî, berberî, ixtilaf, misabiqe, riberizî, pêşbazî, pêşbirk, reqabet, mixalefet, opozisyon,
dijî hev bûn, dijî hev xebitîn


yarışma

audio: LL-Q256 (tur)-ToprakM-yarışma.wav


reşbîn

forms:
reşbîntir (comparative)
herî reşbîn (superlative)
reşbîntirîn (superlative)

etymology_text: Ji reş + -bîn.

hyphenation: reş·bîn


pesîmîst

glosses:
reşbîn, bêhêvî, ne hêvîdar,
kesa/ê ku bawerî bi biserketinê nîne

glosses: bedbîn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
pesîmîsttir (comparative)
herî pesîmîst (superlative)
pesîmîsttirîn (superlative)
pessîmîst
pêsîmîst
pêssîmîst


klîk

text: Abdullah Öcalan li ser pirsa jahrdadayîkirina xwe rawestiya û got ku ew bawer nake dewleta tirk ew ji xwe re kiribe hedef, lê di nav dewletê de kare klîkek (grûpek) hebe ku bixwaze berê xwe bidiyê. Wî got şilayiya ku li gewriya wî peyda bûye, hîn berdewam e û çêjeka metalîk tim di devê wî de heye. Wî got ew nizane ku ew ji xwarin û vexwarinê tê ya ji avûhewaya dora giravê ye, sedem divê bê tesbîtkirin. Ew dixwaze ku heyeteka serbixwe ji bo kontrolkirina tendurustuya wî biçe giravê. Wî got ev ji bo dewletê jî baş e. Çimkî dewlet jî ê ji tuhmetan rizgar bibe.

ref: Netkurd.com, 4/2007

text: Piştî wê, tevgera herî xedar a dîrokê DAIŞ hat peydakirin û dîsa pêşeng û îdeolgên wê, klîka serdest a tirk bû.

ref: Mem Avba, Sêgoşeya stratejîk https://web.archive.org/https://xwebun.org/segoseya-stratejik/ arşîv, xwebun.org, 26/04/2020

text: Bi taybetî piştî ku siyaseta kurdî ket bin bandora aktorên siyasî klîka ku ji xwandegehên fermî yên dewletê derçûne û medreseyên kurdî berêvka îtibar û bandora xwe ya di nav xwandayên kurd de winda kir, ev vatiş hîn zaltir bû.

ref: FEXRIYA ADSAY, Di navbera bîranîn û bîr‘ne’anînê de - “Desteyek Ji Çîroka Jiyana Min” https://web.archive.org/https://www.basnews.com/kr/babat/325518 arşîv, basnews.com, 2017

forms:
kilîk
kilîl
kilît
klîp

etymology_text: Ji fransî clique.


parve

pos: unknown

pos_title: Mane

forms: parva

etymology_text: Ji par + -ve.


rund

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-rund.wav


mîmîk

glosses: jest, peyam û îşaretên ku mirov bi livandina dest û milan yan serûçavan dide


weylo

pos: intj

pos_title: Baneşan

glosses:
wey, wax, ox, of, ax, ey, hey, eywax, heywax, weyla, weylê,
gaziyeke mirov dike dema hest bi xweşiyekê yan nexweşiyekê dike

forms: weylê


lorî

glosses:
Kamyon, tirêl, TIR,
tirimpêlên dirêj yên barkêşanê.

ipa: /loːˈɾiː/

audio: LL-Q36368 (kur)-Mihemed Qers-lorî.wav

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-lorî.wav

hyphenation: lo·rî


lorî

pos_title: Formeke lêkerê


dilpak

glosses: dilsaf, ne niyetxirab, ne dexes, ne hesûd

glosses: cahil, naşî, xeşîm, ne hîlebaz, ne cembaz, ne gelac, ne kone

forms:
dilpaktir (comparative)
herî dilpak (superlative)
dilpaktirîn (superlative)
دلپاك
dilpakij
dilpaqij

etymology_text: Ji dil + pak.


hilebaz

glosses: hîlebaz, fêlbaz, cambaz, şatir, qurnaz, xapîner, lêbker, hîleker, mizewir, kone, gelac, şeytan


hêjayî

glosses:
bihagiranî, qedir, qîmet, nirx, rûmet, giramî,
tiştên hêja

forms:
hêjahî
hêjatî


simt

glosses:
ast, pile, rade, derece, sewiye, hîza, darax, tax, hindav, teng, rêgar,
 bilindahî yan nizmahiya tiştekî

forms:
sim
simît

ipa: /sɪmt/

hyphenation: simt


navendî

glosses: merkezî, sentral, tişta/ê li navendê, ne rexkî, ne herêmî, ne deverkî

forms: nawendî

etymology_text: Ji navend + -î

hyphenation: na·ven·dî


merkezî

glosses: navendî, sentral, tişta/ê li navendê, ne rexkî, ne herêmî, ne deverkî

text: Erşê ezîmê ekber e *Zînet û raza merkezîEw kursiya heq li ser e

etymology_text: Ji merkez + -î

מרכזי

roman: merkezî

hyphenation: mer·ke·zî


mixalifet

glosses: Partiyên dijî partiyên deshilatdar; partiyên ku ne di hikûmetê de.

glosses: hevrikî, dijberî, hevrikî, tersî, zidî, berberî, hemberî, reqabet, mixalefet, ixtilaf, hevber bûn, dijî xebitîn

forms:
mixalefet
muxalefet
muxalifet

etymology_text: Ji erebî مُخَالَفَة (muḵālafa).


opozisyon

glosses:
mixalifet, partiya yan partiyên dijî partiyên deshilatdar,
partiyên ku ne di hikûmetê de

forms: opozîsyon

etymology_text: Ji fransî opposition ji latînî oppositio ji oppōnere (dijî bûn, dijî rabûn, dijî derketin)

апазі́цыя

roman: apazícyja

апазы́цыя

roman: apazýcyja

প্রতিপক্ষ

roman: prôtipôkkh

опози́ция

roman: opozícija

反對

roman: fǎnduì

在野黨

roman: zàiyědǎng

反對派

roman: fǎnduìpài

مُعَارَضَة

roman: muʿāraḍa

مُقَاوَمَة

roman: muqāwama

ընդդիմություն

roman: ənddimutʻyun

اُپوزیسْیون

roman: opozisyon

مُخالِفَت

roman: moxâlefat

ოპოზიცია

roman: oṗozicia

प्रातिपक्ष

roman: prātipakṣ

אוֹפּוֹזִיצְיָה

roman: opozítsya

оппозиция

roman: oppozitsiya

каршылык

roman: karşılık

반대

roman: bandae

야당

roman: yadang

재야당

roman: jaeyadang

ຝ່າຍຄ້ານ

roman: fāi khān

ພັກຝ່າຍຄ້ານ

roman: phak fāi khān

опозиција

roman: opozicija

قارشىلىق

roman: qarshiliq

مخالفت

roman: moxālefat

ਵਿਪੱਖ

roman: vipakkha

оппозиция

roman: oppozisiä

қарсылық

roman: qarsylyq

оппози́ция

roman: oppozícija

мухолифат

roman: muxolifat

ప్రతిపక్షము

roman: pratipakṣamu

مُخالِفَت

roman: muxālifat

опози́ція

roman: opozýcija

គណបក្សប្រឆាំង

roman: kônâbksâbrâchhăng

אָפּאָזיציע

roman: opozitsye

αντιπολίτευση

roman: antipolítefsi

ipa: /oːpoːzɪsˈjoːn/


nenas

glosses: Biyanî, xerîb, kesa/ê ku mirov nizane ka kî ye.

text:
Lê bi sed sûret libas in
Xeyrê mehbûb wan nenas in
Xef ji wan zanî me ye

glosses: Kesê ku ji aliye mirovan ve nayê nas kirin.

forms: neniyas

etymology_text: Ji ne- + nas.

безвестный

roman: bezvestnyj

άγνωστος

roman: ágnostos

ipa: /nɛˈnɑːs/


kelaştin

glosses: ker kirin, kirin du şeq, birîn, qelaştin, veqelaştin, qelişandin

text: ...xanî kelaştine, weyaxo kusane bûye?

ref: Mele Mehmûdê Bazîdî, Cami’eya Riseleyan û Hikayetan Bi Zimanê Kurmancî, Lîs, 2010, çapa 1em, r. 92, ISBN 978-605-5683-27-6

forms:
کهلاشتن
keloştin

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ipa: /kɛlɑːʃˈtɪn/

hyphenation: ke·laş·tin


kelaştin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /kɛlɑːʃˈtɪn/


pîrozbahî

glosses: Pîrozkirin, mibarekkirin, cejnkirin, şahî bi boneya tiştekî kirin.

forms:
پیرۆزباهی
pîrozbayî

etymology_text: Ji pîroz + -bahî.

ipa: /piːɾoːzbɑːˈhiː/

hyphenation: pî·roz·ba·hî


sereguhî

glosses:
çavdêrî, matîjêkirin, dîqet, serqorî, lênerîn, xwedîkirin, xwedankirin, lêmiqatebûn, xemjêxwarin,
 nehêlan ku ti ziyan bigihinê

glosses: venerîn, raçavî, dên, bal, sexbêrî, haydarî, mereq, enteres, pûte, bayex, hemêt, îtina, xemxwerî, giringî, muhimî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms:
sereughîtî
sereguhtî

etymology_text: Ji sereguh + -î

ipa: /sɛɾɛɡʊˈhiː/

hyphenation: se·re·gu·hî


work

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-work.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-work.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-work.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-work.wav


veteran

glosses: xazî, kevneşervan, kesa/ê ku beşdarî cengekê yan hin cengan bûye

forms: vêtêran


veteran

etymology_text: Ji fransiya navîn vétéran, ji latînî veterānus.


danîşan

glosses:
îşaret, remz, sembol,
tişta/ê tiştek jê diyar dibe,
tişta/ê mirov tiştekê/î pê dinase yan dizane

ipa: /dɑːniːˈʃɑːn/


kurtedaw

glosses:
kurtedamen, kurtedawên, kurtetenore, kurtekiras,
tenoreyên kurt yên ku çokan û berjêrtir rûs dihêlin

glosses: dawênkurtk^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Ji kurte- + daw.

ipa: /kʊɾtɛˈdɑːw/

hyphenation: kur·te·daw


kurtekiras

glosses:
kurtedamen, kurtedawên, kurtedaw, kurtetenore,
tenoreyên kurt yên ku çokan û berjêrtir rûs dihêlin

etymology_text: Ji kurte- + tenore.

ipa: /kʊɾtɛkɪˈɾɑːs/

hyphenation: kur·te·ki·ras


Minirock

glosses: kurtedamen, kurtedawên, kurtedaw, kurtetenore, kurtekiras


minijupe

audio: LL-Q150 (fra)-Pamputt-minijupe.wav


pejmûrde

glosses: perîşan, şerpeze, kepaze, rezîl, riswa, belingaz, reben

text: Dev ji wan teoriyên peşmûrde berde Evdile Beg!

forms:
pejmûrdetir (comparative)
herî pejmûrde (superlative)
pejmûrdetirîn (superlative)
pejmurde
peşmurde
peşmûrde

etymology_text: Ji farisî پژمرده (pejmordê, “çilmisî”) ji پژمردن (pejmorden, “çilmisîn”) belkî ji پژمردن (پژ (pej, “qurmiçî”) + مردن (morden, “mirin”)).

ipa: /pɛʒmuːɾˈdɛ/

hyphenation: pej·mûr·de


office

glosses: nivîsgeh, dîwan, mekteb, bîro, kontor, ofîs

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-office.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-office.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-office.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-office.wav


şerab

text: Minnet ko îro dêmdurêDîsa şeraba nab-i daMey hate fincana sedef

forms:
şarab
şarav
şaraw
şerav
şeraw

etymology_text: Ji erebî شَرَاب (šarāb).

ipa: /ʃɛˈɾɑːb/

hyphenation: şe·rab


qulipandî

glosses:
wergerandî, dagerandî, qulipî, wergeriyayî, dageriyayî,
li ser teniştê yan serûbin,
tişta/ê ku hatiye qulipandin

etymology_text: qulipandin


qulipî

glosses:
wergeriyayî, dageriyayî, qulipandî, wergerandî, dagerandî,
li ser teniştê yan serûbin,
tişta/ê ku hatiye qulipandin

forms: qulipiyayî

etymology_text: qulipîn


järjestö

glosses: komele, rêkxistin, saziman, sazî, rêkxirawe


hezeyan

glosses: jihalçûn, ji ber xwe axivîn, bêhişî, hay ji xwe tinebûn

etymology_text: Ji erebî [Peyv?]


albîno

glosses: ajelên ku pîgment li leşê wan nîne û loma rengê wan spî yan zer e tevî ku nijadê wan ji rengên din e

text: Li gor encamên lêkolînan, Zal dema ji diya xwe çê dibe, "Albîno" ye, ango hemî pûrta canê wî sipî ye: Birû û bijang û pora serî sipî ye, weke hiriya pez e.

ref: Edîb Polat: Di Destana Ristemê Zabilî de rola Teyrê Sîmir, Amidakurd.com, 4/2004

forms:
albînotir (comparative)
herî albîno (superlative)
albînotirîn (superlative)

etymology_text: Ji latînî albus / alba (spî)

albina#Esperanto

roman: albina

albinos#French

roman: albinos


dabetulerd

forms:
dabetulerdtir (comparative)
herî dabetulerd (superlative)
dabetulerdtirîn (superlative)


kebîr

forms:
kebîrtir (comparative)
herî kebîr (superlative)
kebîrtirîn (superlative)


dêleşêr

forms:
dêhleşêr
dihleşêr

etymology_text: Ji dêle- + şêr.


ûc

glosses: Kesa/ê ku pirr dixwe lê dîsan jî têr nabe.

text: ‘Iwîc, ew mirovê corek û şîyaneka zêde ji xelkê dî hebît ji bo xwarinê û digel hindê jî bihêz û qudret in. Ev nave wekû di serbor û serhatiyên kevin û dêrîn da hatîn ko ‘wîc ew kabra bûye ko alikariya Nuh Pêxemberî kiriye bo komkirina daran daku gemiya xwe pê çê bike.

ref: Ehmed Qerenî: Girew û hevrikî di navbera mîrê Hekariya û paşayê Behdînan da, Transkrîpsiyon (Tîpguhestin): Hallocî Larê, Nefel.com, 2/2009

forms:
ûctir (comparative)
herî ûc (superlative)
ûctirîn (superlative)
iwîc
îc
'îc
'wîc
'ûc
Ûcê Ecemê


zemitîn

glosses:
werimîn, perçivîn, pif bûn
(bi taybetî ji ber pêvedana mêşên hingivî)

forms:
زهمتین
zemitiyan

ipa: /zɛmɪˈtiːn/

hyphenation: ze·mi·tîn


zemitîn

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


zemitandin

glosses:
werimandin, perçivandin, pif kirinn
(bi taybetî bi pêvedana mêşên hingivî)

forms:
dizemitînim (present)
dizemitînî (present)
dizemitîne (present)
dizemitînin (present)
bizemitîne (imperative singular)
bizemitînin (imperative plural)
zemitand (past)
zemitand (past)
zemitand (past)
zemitand (past)
–zemitîn– (root present)
–zemitand– (root past)
ez dizemitînim (indicative present positive)
ez nazemitînim (indicative present negative)
min zemitand (indicative past positive)
min nezemitand (indicative past negative)
tu dizemitînî (indicative present positive)
tu nazemitînî (indicative present negative)
te zemitand (indicative past positive)
te nezemitand (indicative past negative)
ew dizemitîne (indicative present positive)
ew nazemitîne (indicative present negative)
wê/wî zemitand (indicative past positive)
wê/wî nezemitand (indicative past negative)
em dizemitînin (indicative present positive)
em nazemitînin (indicative present negative)
me zemitand (indicative past positive)
me nezemitand (indicative past negative)
hûn dizemitînin (indicative present positive)
hûn nazemitînin (indicative present negative)
we zemitand (indicative past positive)
we nezemitand (indicative past negative)
ew dizemitînin (indicative present positive)
ew nazemitînin (indicative present negative)
wan zemitand (indicative past positive)
wan nezemitand (indicative past negative)
min dizemitand (imperfect positive)
min nedizemitand (imperfect negative)
min zemitandibû (positive)
min nezemitandibû (negative)
te dizemitand (imperfect positive)
te nedizemitand (imperfect negative)
te zemitandibû (positive)
te nezemitandibû (negative)
wê/wî dizemitand (imperfect positive)
wê/wî nedizemitand (imperfect negative)
wê/wî zemitandibû (positive)
wê/wî nezemitandibû (negative)
me dizemitand (imperfect positive)
me nedizemitand (imperfect negative)
me zemitandibû (positive)
me nezemitandibû (negative)
we dizemitand (imperfect positive)
we nedizemitand (imperfect negative)
we zemitandibû (positive)
we nezemitandibû (negative)
wan dizemitand (imperfect positive)
wan nedizemitand (imperfect negative)
wan zemitandibû (positive)
wan nezemitandibû (negative)
ez ê bizemitînim (future positive)
ez ê nezemitînim (future negative)
minê zemitandibe (future perfect positive)
minê nezemitandibe (future perfect negative)
tu yê bizemitînî (future positive)
tu yê nezemitînî (future negative)
teyê zemitandibe (future perfect positive)
teyê nezemitandibe (future perfect negative)
ew ê bizemitîne (future positive)
ew ê nezemitîne (future negative)
wê/wîyê zemitandibe (future perfect positive)
wê/wîyê nezemitandibe (future perfect negative)
em ê bizemitînin (future positive)
em ê nezemitînin (future negative)
meyê zemitandibe (future perfect positive)
meyê nezemitandibe (future perfect negative)
hûn ê bizemitînin (future positive)
hûn ê nezemitînin (future negative)
weyê zemitandibe (future perfect positive)
weyê nezemitandibe (future perfect negative)
ew ê bizemitînin (future positive)
ew ê nezemitînin (future negative)
wanê zemitandibe (future perfect positive)
wanê nezemitandibe (future perfect negative)
min zemitandiye (perfect positive)
min nezemitandiye (perfect negative)
min zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te zemitandiye (perfect positive)
te nezemitandiye (perfect negative)
te zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî zemitandiye (perfect positive)
wê/wî nezemitandiye (perfect negative)
wê/wî zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me zemitandiye (perfect positive)
me nezemitandiye (perfect negative)
me zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we zemitandiye (perfect positive)
we nezemitandiye (perfect negative)
we zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan zemitandiye (perfect positive)
wan nezemitandiye (perfect negative)
wan zemitandibûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan nezemitandibûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez bizemitînim (present subjunctive positive)
(bila) ez nezemitînim (present subjunctive negative)
(bila) min zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) min nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu bizemitînî (present subjunctive positive)
(bila) tu nezemitînî (present subjunctive negative)
(bila) te zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) te nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bizemitîne (present subjunctive positive)
(bila) ew nezemitîne (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) em bizemitînin (present subjunctive positive)
(bila) em nezemitînin (present subjunctive negative)
(bila) me zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) me nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn bizemitînin (present subjunctive positive)
(bila) hûn nezemitînin (present subjunctive negative)
(bila) we zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) we nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew bizemitînin (present subjunctive positive)
(bila) ew nezemitînin (present subjunctive negative)
(bila) wan zemitandibe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan nezemitandibe (preterite subjunctive negative)
(bila) min bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) min nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) min zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) te nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) te zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) me nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) me zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) we nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) we zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan bizemitanda (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan nezemitanda (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan zemitandibûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan nezemitandibûya (pluperfect subjunctive negative)
minê bizemitanda (present conditional positive)
minê nezemitanda (present conditional negative)
minê zemitandibûya (preterite conditional positive)
minê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
teyê bizemitanda (present conditional positive)
teyê nezemitanda (present conditional negative)
teyê zemitandibûya (preterite conditional positive)
teyê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê bizemitanda (present conditional positive)
wê/wîyê nezemitanda (present conditional negative)
wê/wîyê zemitandibûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
meyê bizemitanda (present conditional positive)
meyê nezemitanda (present conditional negative)
meyê zemitandibûya (preterite conditional positive)
meyê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
weyê bizemitanda (present conditional positive)
weyê nezemitanda (present conditional negative)
weyê zemitandibûya (preterite conditional positive)
weyê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
wanê bizemitanda (present conditional positive)
wanê nezemitanda (present conditional negative)
wanê zemitandibûya (preterite conditional positive)
wanê nezemitandibûya (preterite conditional negative)
(tu) bizemitîne (imperative present positive)
(tu) nezemitîne (imperative present negative)
(hûn) bizemitînin (imperative present positive)
(hûn) nezemitînin (imperative present negative)
زهمتاندن

ipa: /zɛmɪtɑːnˈdɪn/

hyphenation: ze·mi·tan·din


pêvedan

etymology_text: Ji pê + ve- + dan.


pê vedan

glosses: (mar yan heywanek din ê jehrawî) jehr avêtin kesekê/î

etymology_text: Ji pê ve + dan. Piştre bi şaş fehmkirinê wek "bi (yekî) vedan" hatiye bikaranîn, lê a rresen "pê vedan" e anku jehrê pê ve avêtin. Lewma di Soranî de ne "pê danewe", lê "pêwe dan" e.

پێ وهدان

roman: pê wedan

蜇

roman: zhē

叮

roman: dīng

螫

roman: shì

刺

roman: cì

刺痛

roman: cìtòng

لسع

roman: lása`a

жалить

roman: žálit'

ужалить

roman: užálit'

кусать

roman: kusát'

укусить

roman: ukusít'

కుట్టు

roman: kuṭṭu

жалити

roman: žályty

ужалити

roman: užályty

кусати

roman: kusáty

укусити

roman: ukusýty

ipa: /peː vɛˈdɑːn/

hyphenation: pê ve·dan


optîmîst

glosses:
kesa/ê ku bawerî bi biserketinê heye,
kesa/ê bawer dike ku tiştek yan her tişt dê baş çêbibe

glosses: kesa/ê çavên wê / wî baş dinyayê dibînin

forms:
optîmîsttir (comparative)
herî optîmîst (superlative)
optîmîsttirîn (superlative)
optimîst

etymology_text: Deyn ji îngilîzî optimist.


Îna Xemgîn

glosses: salroja çarmixandina Îsayê Mesîh, Îna Çak.

forms: îniya xemgîn

etymology_text: în + -a + xemgîn

Μεγάλη Παρασκευή

roman: Megáli Paraskeví


yekşema hilketinê

glosses:
li gor fileyan ew roja ku Îsayê Mesîh ji gorê rabû û hilket esmanan,
salroja hilketina Îsayê Mesîh

forms: îna xemgîn

etymology_text: yekşem + -a + hilketin + -ê


herêmî

glosses: Tişta/ê ku li herêmekê yan hin herêman heye lê ne li tevaya welatî yan cîhanê.

forms:
heramî
heremî

etymology_text: Ji herêm + -î.

рэгіяна́льны

roman: rehijanálʹny

আঞ্চলিক

roman: añclik

региона́лен

roman: regionálen

местен

roman: mesten

إِقْلِيمِيّ

roman: ʾiqlīmiyy

جِهَوِيّ

roman: jihawiyy

տարածաշրջանային

roman: taracašrǰanayin

რეგიონული

roman: regionuli

आंचलिक

roman: āñclik

क्षेत्रीय

roman: kṣetrīya

प्रादेशिक

roman: prādeśik

مَقامی

roman: maqāmī

പ്രാദേശിക

roman: prādēśika

аймақтық

roman: aimaqtyq

региона́льный

roman: regionálʹnyj

регіона́льний

roman: rehionálʹnyj

τοπικός

roman: topikós

ipa: /hɛɾeːˈmiː/

audio: LL-Q36163 (kmr)-Key Mîrza-herêmî.wav

hyphenation: he·rê·mî


deverî

glosses:
herêmî, minteqî,
tişta/ê ku li herêmekê yan hin herêman heye lê ne li tevaya welatî yan cîhanê

forms: deverkî

etymology_text: Ji dever + -î

hyphenation: de·ve·rî


bêhêvî

glosses:
bêumêd, neçar, kesa/ê ku bawer nake ku dê ti tiştek baş dê biqewime,
kesa/ê ku ti hêvî û umêd nînin

forms:
بێهێڤی
bêhîvî

etymology_text: Ji bê- + hêvî.


bêumêd

glosses: bêhêvî, neçar, kesa/ê ku bawer nake ku dê ti tiştek baş dê biqewime, kesa/ê ku ti hêvî û umêd nînin

forms:
bêumêdtir (comparative)
herî bêumêd (superlative)
bêumêdtirîn (superlative)
bêomêd
bêomîd
bêumîd

etymology_text: Ji bê- + umêd.

ناامید

roman: na-omîd


neqşibendî

forms:
neqşbendî
neqşîbendî

etymology_text: neqş + bend + -î


terîqet

text: Ew bû sebebê heqîqeta meDaxil geriya terîqeta meEw jî di riya me da şehîd e

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

forms: terîqe

etymology_text: Ji erebî طَرِيقَة (ṭarīqa, “rê”).


elît

glosses:
bijare, cilewdar, serkêş, pêşewa, pêşeng,
kesên ji hemûyan zîrektir yan dewlemendtir

text: Ew xwe ji jinên kurd ko bi kurdî diaxifin û li ber firotina satilîn mêst rûdinin, li pey barên hejikan in û li ber deriyên mizgeftan destên xwe vedigire bi ferqtir dibîne. Ji hêla şertên ko vê gavê ew tê de ye, pir normal e; lê ew bi xwe jî diyar û îtiraf dike bê ew çi qasî “bêjiya” civata kurd e. Ji ber ew weha bawer dike ko ew daxilî nav elîta kurd bûye, lê elîteke bi tu awayên xwe wek kurdan tev nagere. Elîteke ko bi kurdî nizane, elîteke ko bi tayinê hatiye ser serê kurdan û ne diyar e bê ew ê kengî bitekmeyê biçin.

ref: Enwer Karahan, Aysel Tugluk nefretê ji mêran dike, Nefel.com, 8/2007

forms: êlît

etymology_text: Ji fransî élite ji élire.


goçik

glosses: Guh; organê bihîstinê; herdu beşên leşî yên ku deng pê tên bihîstin. Ev peyv bi taybetî li herêma Dîlokê tê bikaranîn.

text: [Kesekî bi bernavê] "Gundê Qaşan" [jiElbistanê], sehetxweş ku te behsa "guçik" kir. Ew forma biçûkkirinê yan şîrînkirinê (dîmînutîv) e û ji "gu(h)+çik". Bi giştî di kurmancî de biçûkirin bi "-k, -ik, -ok" e lê carine bi "-çik, -çk" jî dibe. Herwiha balkêş e ku di soranî de jî li hin deveran li cihê peyva normal "gwê" (guh) peyva "gwêçke" (wek "guçik"a we) tê gotin.

ref: Husein Muhammed di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser Rûnameyê, 5/2012

text: Li devera Akrêya başûrê Kurdistanê jî "guçik" e.

ref: Newzad Hirorî di heman komê de

forms:
kuçik
gupik

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

ականջ

roman: akanǰ

ухо

roman: uxo

αφτί

roman: aftí

ipa: /ɡoːˈt͡ʃɪk/

hyphenation: go·çik


Deutsch

audio: LL-Q188 (deu)-I10-10I-Deutsch.wav

audio: LL-Q188 (deu)-Poslovitch-Deutsch.wav

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-Deutsch.wav


teknokrat

glosses: Wezîrê/a ku pispor û zana ye lê ne siyasetvan e.

text: Tê ragihandin ku vekişiyana 6 wezîrên ser bi Rewta Sadr ji hukumeta Iraqê li ser esasê lihevkirineka berê ya bi dizî ya di navbera Nûrî El Malikî û Muqteda Sar bûye da sadirî rê vekin ku ew her şeş wezaret bi kesên serbixwe û teknokrat bên dagirtin.

glosses: Pisporê/a anku şarezayê/a biwarek teknolojiyê.

forms:
teknoqrat
têknokrat
têknoqrat

etymology_text: Deyn ji îngilîzî technocrat yan ji fransî technocrate, binêrin tekno- + -krat.