nedipeçinand

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛdɪpɛt͡ʃɪˈnɑːnd/


peçinandiye

pos: verb

pos_title: Formeke lêkerê

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈjɛ/


nepeçinandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbuː/


peçinandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbuː/


bipeçinînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

ipa: /bɪpɛt͡ʃɪniːˈnɪm/


bipeçinînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

ipa: /bɪpɛt͡ʃɪniːˈniː/


bipeçinîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ji lêkera peçinandin.

ipa: /bɪpɛt͡ʃɪniːˈnɛ/


bipeçinînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ji lêkera peçinandin.

ipa: /bɪpɛt͡ʃɪniːˈnɪn/


nepeçinînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪniːˈnɪm/


nepeçinînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪniːˈniː/


nepeçinîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪniːˈnɛ/


nepeçinînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪniːˈnɪn/


nepeçinandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɪm/


nepeçinandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbiː/


nepeçinandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɛ/


nepeçinandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɪn/


peçinandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɪm/


peçinandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbiː/


peçinandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɛ/


peçinandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪˈbɪn/


peçinandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peçinandin.

ipa: /pɛt͡ʃɪnɑːndɪbuːˈjɑː/


nepeçinandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːndɪbuːˈjɑː/


bipeçinanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peçinandin.

ipa: /bɪpɛt͡ʃɪnɑːnˈdɑː/


nepeçinanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peçinandin.

ipa: /nɛpɛt͡ʃɪnɑːnˈdɑː/


dipejikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

ipa: /dɪpɛʒɪkiːˈnɪm/


dipejikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

ipa: /dɪpɛʒɪkiːˈniː/


dipejikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

ipa: /dɪpɛʒɪkiːˈnɛ/


dipejikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema niha ji lêkera pejikandin.

ipa: /dɪpɛʒɪkiːˈnɪn/


napejikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɑːpɛʒɪkiːˈnɪm/


napejikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɑːpɛʒɪkiːˈniː/


napejikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɑːpɛʒɪkiːˈnɛ/


napejikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɑːpɛʒɪkiːˈnɪn/


dipejikand

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera pejikandin.

ipa: /dɪpɛʒɪˈkɑːnd/


nedipejikand

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛdɪpɛʒɪˈkɑːnd/


pejikandiye

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈjɛ/


nepejikandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪˈbuː/


pejikandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈbuː/


bipejikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

ipa: /bɪpɛʒɪkiːˈnɪm/


bipejikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

ipa: /bɪpɛʒɪkiːˈniː/


bipejikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ji lêkera pejikandin.

ipa: /bɪpɛʒɪkiːˈnɛ/


bipejikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ji lêkera pejikandin.

ipa: /bɪpɛʒɪkiːˈnɪn/


nepejikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkiːˈnɪm/


nepejikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkiːˈniː/


nepejikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkiːˈnɛ/


nepejikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkiːˈnɪn/


nepejikandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪˈbɪm/


nepejikandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪˈbiː/


nepejikandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪˈbɛ/


nepejikandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪˈbɪn/


pejikandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈbɪm/


pejikandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈbiː/


pejikandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈbɛ/


pejikandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪˈbɪn/


pejikandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera pejikandin.

ipa: /pɛʒɪkɑːndɪbuːˈjɑː/


nepejikandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːndɪbuːˈjɑː/


bipejikanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera pejikandin.

ipa: /bɪpɛʒɪkɑːnˈdɑː/


nepejikanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera pejikandin.

ipa: /nɛpɛʒɪkɑːnˈdɑː/


dipeşikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

ipa: /dɪpɛʃɪkiːˈnɪm/


dipeşikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

ipa: /dɪpɛʃɪkiːˈniː/


dipeşikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

ipa: /dɪpɛʃɪkiːˈnɛ/


dipeşikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema niha ji lêkera peşikandin.

ipa: /dɪpɛʃɪkiːˈnɪn/


napeşikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɑːpɛʃɪkiːˈnɪm/


napeşikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɑːpɛʃɪkiːˈniː/


napeşikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɑːpɛʃɪkiːˈnɛ/


napeşikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema niha ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɑːpɛʃɪkiːˈnɪn/


dipeşikand

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya berdest ji lêkera peşikandin.

ipa: /dɪpɛʃɪˈkɑːnd/


nedipeşikand

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya berdest ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛdɪpɛʃɪˈkɑːnd/


peşikandiye

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûdar ji lêker peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈjɛ/


nepeşikandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪˈbuː/


peşikandibû

glosses: Kesê yekem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar raboriya dûr ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈbuː/


bipeşikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

ipa: /bɪpɛʃɪkiːˈnɪm/


bipeşikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

ipa: /bɪpɛʃɪkiːˈniː/


bipeşikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ji lêkera peşikandin.

ipa: /bɪpɛʃɪkiːˈnɛ/


bipeşikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ji lêkera peşikandin.

ipa: /bɪpɛʃɪkiːˈnɪn/


nepeşikînim

glosses: Kesê yekem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkiːˈnɪm/


nepeşikînî

glosses: Kesê duyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkiːˈniː/


nepeşikîne

glosses: Kesê sêyem yekjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkiːˈnɛ/


nepeşikînin

glosses: Kesê yekem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dema bê ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dema fermanî ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkiːˈnɪn/


nepeşikandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪˈbɪm/


nepeşikandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪˈbiː/


nepeşikandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪˈbɛ/


nepeşikandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪˈbɪn/


peşikandibim

glosses: Kesê yekem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈbɪm/


peşikandibî

glosses: Kesê duyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈbiː/


peşikandibe

glosses: Kesê sêyem yekjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈbɛ/


peşikandibin

glosses: Kesê yekem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirjimar dahatiya pêş ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪˈbɪn/


peşikandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ji lêkera peşikandin.

ipa: /pɛʃɪkɑːndɪbuːˈjɑː/


nepeşikandibûya

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî II ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːndɪbuːˈjɑː/


bipeşikanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ji lêkera peşikandin.

ipa: /bɪpɛʃɪkɑːnˈdɑː/


nepeşikanda

glosses: Kesê yekem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem yekjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê yekem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê duyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

glosses: Kesê sêyem pirrjimar merciya borî I ya neyînî ji lêkera peşikandin.

ipa: /nɛpɛʃɪkɑːnˈdɑː/


zudringlich

pos: adj

pos_title: Rengdêr

glosses: zorandin, bi zor ketin dereke, bênezaket


beirren

pos_title: Lêker

glosses: heş belav kirin, qaf li hev xistin, serî tev li hev kirin, aqil li hev xistin, xapandin, li hev şaş kirin


plot

pos: noun

pos_title: Navdêr

glosses: (ji bo çîrok, roman û helbestê) rêzebûyer, rêzên bûyeran, xeta sereke, bûyersazî


day nursery

glosses: zarokistan, zarokxane, rewze, kodekistan, kreş


day-care center

pos: unknown

pos_title: Mane


fury

glosses:
xezeb, hêrs,
 ta radeyekê zêde esebî bûn


approximately

pos: adv

pos_title: Hoker

glosses: texmînen, bi texmînan, li gor texmînan, ihtimal e ku, tê bawerkirin ku

etymology_text: Ji approximate + -ly.


stewîlî

glosses: biryardarî, îstîkrar, aramî, hedarî (li ser eynî qerarî berdewam kirin)


xeyr

glosses: ne-: xeyr-misilman: ne-misilman, kafir, gawir

text: Ji misala senemê we ko tecella ye semedXeyrê derya niye sehra bi heqîqet emmaJi rûyê keyf e ko ev ave bûyî şubhê zebed

ref: Melayê Cizîrî, Dîwana Melayê Cizirî, ~1640

forms:
xêr
ẍeyr
ẍêr

etymology_text: Ji erebî غير (ẍeyr)


ẍ

pos: character

pos_title: Tîp

glosses: xeyn, x wek di peyvên "axa, xerb, xerîb, xeyr, xezal" de

text: Iro roja Eydê Qurbanê ye, we dev ji qonaẍê xwe berdane.

ref: R. Lescot, Textes Kurdes II, Memê Alan, Bêrût, 1942, r. 4

forms:
غ
ѓ
ğ
(tirkî)

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

غ

roman: ḡ

audio: LL-Q36163 (kmr)-Ebulfîda-Ẍ.wav

notes: Ev deng tenê di hin peyvên ji erebî yan tirkî wergirtî de heye. Di kurdî de ev deng alofon e, ne fonem e. Di kurmancî de her dengê vê herfê tê gotin, dikare bi "X-ya sade" jî bê gotin.


tapioca

glosses: tapyoka: nîşasteyeke dixin nav şêraniyê de


miqerim

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

text:
Merivcarekê hev bive cot, Heqê wan ra bê der...
Yê we zefî dirre, - wê got, -
Em herd nikarin ser?
-Çirr nikarin, xep, xep herin, Tu rahêle dêlê, Ez ê pencekî miqerim
Bavêjim simêlê...

ref: Fêrîkê Ûsiv: Pampa min


ûrmiyan

glosses:
dûm, dawiya dinê, dûma dinê, rabûn, hilhatin
(li gor dînî bi taybetî rabûna mirovan piştî bidawîhatina dinyayê)

forms:
qîyamet
Armagedon
qîmet


prove

glosses: Rahênanên ku berî şanogeriyan an jî stirangotinê an jî her çalakiyek bît.


prove

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-prove.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-prove.wav


هر

audio: LL-Q13955 (ara)-Fjmustak-هر.wav


هر

pos: prep

pos_title: Daçek

forms: har (romanization)

audio: LL-Q9168 (fas)-Berrely-هر.wav


demure

glosses: şermîn, fediyok, nefsbiçûk, sergevez, giran


ferfûrî

text: Saqî bi çeng û nay û defFerfûriya mehtab-i da'Îd e w hebîbê nezre lê

etymology_text: Ji ferfûr + -î


tîpguhêzî

glosses: Veguhastina nivîsînan ji alfabeyekê li alfabeyeke din.

forms:
tîpguhastin
transkrîpsiyon

etymology_text: Ji tîp + guhastin.

μεταγραμματισμός

roman: metagrammatismós

ipa: /tiːpɡʊheːˈziː/

hyphenation: tîp·gu·hê·zî


futile

glosses: bêkêr, bêwec, bêmifa, bêsûde, bêkelk, pûç, bêber, bêxêr, xirab, nebaş

etymology_text: * frensizî


nestûrî

glosses: mezheb û neteweyeke fileyan li Kurdistanê


bêngav

forms: bîngav

etymology_text: bin + gav

ipa: /beːnˈɡɑːv/

hyphenation: bên·gav


caxûn

ipa: /d͡ʒɑːˈxuːn/

hyphenation: ca·xûn


xijxilandin

glosses: jiyan, kirin, jîn, kirin, guzeran, kirin

etymology_text: xij+xilandin

ipa: /xɪʒxɪlɑːnˈdɪn/

hyphenation: xij·xi·lan·din


semaphore

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-semaphore.wav


launcher

etymology_text: * launch

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-launcher.wav


pirkiyan

glosses: bêhnişk, bêhnijîn, pişmîn, firijîn, pişkîn, pijmîn

glosses: pirkeyin, hilpişkîn, fişkîn, ferixîn^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

forms: pirkeyin

etymology_text: * pirik


gep kirin

glosses:
peyivîn, gotin, xeber dan, qise kirin, suhbet kirin, çêr kirin, şor kirin, ştexilîn,
peyam bi alîkariya zimanî ragihandin, deng kirin, mijûl bûn, qal kirin, qezî kirin, galegal kirin, kelimîn

forms:
gep dikim (present)
gep dikî (present)
gep dike (present)
gep dikin (present)
gep bike (imperative singular)
gep bikin (imperative plural)
gep kir (past)
gep kir (past)
gep kir (past)
gep kir (past)

etymology_text: Hevreha soranî گووپ (gûp), hewramî [skrîpt hewce ye] (gip), farisî گپ (gep, “dev”); axivîn) û كپ (kep, “gep, alek”).

说话

roman: shuō huà

说语

roman: shuō yǔ

ᐅᖃᖅ-

roman: uqaq-

말하다

roman: malhada

говорить

roman: govoritʹ

поговорить

roman: pogovoritʹ

និយាយ

roman: niyiəy

λέγω

roman: légō

μιλάω

roman: miláo

ipa: /ɡɛp kɪˈɾɪn/

hyphenation: gep ki·rin


donxiz

ipa: /doːnˈxɪz/

hyphenation: don·xiz


auf der Lauer sein

glosses: hazir bûn, li bendiyê bûn, xwe dan bendiyê.


abspenstig machen

glosses: nesadiq kirin, nesozdar kirin, ji yekî/ê dûr xistin


anstrengend

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-anstrengend.wav


unerwarteterweise

glosses: bi hawiyekî nepayî, bi hawiyekî guman nabe


Gangart

glosses: hawiyê birêçûnê, hawiyê meşînê, şiklê meşînê


qanûnsaz

glosses:
qanûndaner,
dezgeha resmî ya ku qanûnan çêdike
(bi taybetî parleman yan meclis)

text: Civîna Melisa Qanûnsaz ya Kantona Cizîrê bi rêzgirtinê destpê kir. Piştre hevpeymana civakî ya rêveberiya xweseriya demokratîk a Kantona Kobanê hate xwendin û ji aliyê meclisê ve kete dengdayînê. Hevpeyman ji aliyê meclisa Qanûnsaz ve hate erêkirin.

ref: ku.firatajans.com 1/2014

forms: qanûnçêker

etymology_text: Ji qanûn + -saz.

立法机关

roman: lìfǎ jīguān

законодательная власть

roman: zakonodatelʹnaja vlastʹ

законодательный орган

roman: zakonodatelʹnyj organ

законодавча влада

roman: zakonodavča vlada

នីតិបញ្ញត្តិ

roman: niitəpññɔɔtteʼ


dengî

text: Eymen el-Zewahirî di dîmeneke dengî de ku li ser malperên civakî û internet ê hatiye belav kirin daxwaza ”Rawestana şer di navbera birayên cîhad û isalmê de” li Sûriyê dike.

ref: rudaw.net/kurmanci 1/2013

forms: dîtbar

etymology_text: Ji deng + -î.


cîhadî

text: Rêberî rêxistina Qaîde, Eymen el-Zewahirî daxwaz ji “Aliyên cîhadî” li Sûriyê kir ku şerê li dijî hev rawestînin û kar ji bo “Helwşana rejîma Esed” bikin.

ref: rudaw.net/kurmanci 1/2014

forms: cihadî


trotz alledem

glosses: li hember her tiştî, li hember gîşê, digel gîşê, ligel her tiştî


schweben

glosses: daleqîn, li banî sekinîn, li ser sekinîn

audio: LL-Q188 (deu)-Ionenlaser-schweben.wav


bewähren

glosses: ezmûn derbas kirin, test derbas kirin,(xwe)peyitandin


луғат

etymology_text: Ji farisî لغت (loğat), ji erebî لغة (luẍe, “ziman”).


адабиёт

etymology_text: Deyn ji erebî أَدَبِيَّات (ʾadabiyyāt).


-wer-

pos: root

pos_title: Rehekî lêkerê

etymology_text: Hevrehapehlewî[skrîpt hewce ye] (ewer, “bi vir ve, li vir”) ku herwiha bi wateya bê! were! jî li kar bûye. Dibe ku herre!! jî bi heman awayî bibe lê ew binîqaş e. Ji ber ku di rastiyê de daçekekê ye, tenê di rewşa fermanî de dikare bê bikaranîn û diwere an werî/weriya an jî wek navdêr lêker werîn tine. Bo peresînawateyî a yeksan binêre ingilîzî come on (“de were!, hatin li ser/li pêş, yeksanî kurdî wer-hatin”))


kurmanciya navendî

glosses: Devokên kurmancî yên ku ji Mûsilê heta Diyarbekirê tên peyivîn (merkezê van devokan teqrîben Mêrdîn e).

text: Ji Botan rojhilattir kurmanciya rojhilat heye ko li Dihokê, Hekariyan, Urmiyê, Bazîdê, Wanê û deverên nêzîkî wan tê axiftin. Ji Botan rojavatir jî kurmanciya navendî heye ko li Mêrdînê, Qamişloyê, Diyarbekirê û hin deverên din yên nêzîkî wan tê axiftin. Herçi Botan e, ko ji Cizîrê, Sêrtê û hin deverên din pêk tê, ew dikeve navbera van herdu komên devokan (kurmanciya rojhilatî û kurmanciya navendî) û hin ji taybetmendiyên rojhilatî û hin jî yên navendî li Botan li kar in.

ref: Husein Muhammed: Parvekirina devokên kurmancî, nefel.com 12/2013

forms:
kurmanciya merkezî
kurmanciya rojhilatî
kurmanciya rojavayî

etymology_text: Ji kurmancî + navend.


kurmanciya rojhilatî

glosses: Devokên kurmancî yên ku li Behdînan û Hekariyan û deverên nêzîkî wan tên peyivîn (Dihok teqrîben navenda wan e).

forms:
kurmanciya rojhelatî
kurmanciya navendî
kurmanciya rojavayî

etymology_text: Ji kurmancî + rojhilat.


incoherent

glosses: jihevketî, cuda, veqetandî, nê têkilîdarî hev

etymology_text: Ji in- + coherent.


peace be upon him

pos: phrase

pos_title: Biwêj

glosses: Silav li ser bin!, Silav lê bin!:: Muhemmed Silav lê bin! pêxemberê dawîn e!

etymology_text: Ji peace + be + upon + him


neçe wê derê, te çi kesî xwe lê nebit

pos: proverb

pos_title: Gotineke pêşiyan

glosses: divê mirov neçe cihê ku nas û kesê mirovî lê tune bin

etymology_text: * çûn + wê + der + te + kes + xwe + çi


hênikî

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


kufirîn

etymology_text: Ji erebî كفر

ipa: /kʊfɪˈɾiːn/

hyphenation: ku·fi·rîn


watin

forms: wata

etymology_text: Deynkirî ji soranî [Peyv?] ji hewramî [Peyv?], bide ber watey (gotin).


watin

glosses:
hatin maneyekî, tu çi diwatî, bi gotinek dî:
Amed wate Diyarbekir
Ez naçim wate ez dê li vir bimînim.

glosses:
hatin maneyekî, anku, bi gotinek dî:
Amed wate Diyarbekir
Ez naçim wate ez dê li vir bimînim.


دموکراتیک

forms: demokrâtik (romanization)

سوسیالیسم دموکراتیک

roman: sosiyâlism-e demokrâtik


The Kurdish Supreme Committee

pos: name

pos_title: Serenav

etymology_text: * kurdish + supreme + committee


شورای عالی کرد

etymology_text: * شورا+ عالی + کرد


خرطوم

audio: LL-Q13955 (ara)-Fjmustak-خرطوم.wav


uşret

glosses: hevjînî, hevjiyanî, hevtêkeldarî, hevtêkelbûn

etymology_text: Ji erebî [Peyv?].


eyş

etymology_text: Ji erebî العيش


mufsid

glosses: gelac, têkelhevker, ziyanker, nakokîker, tevhevdaner

text: Sê dest ji mîr birin temamîMufsid fekirî ji wî meqamîZîn dî ko li pencerê diyar e

ref: Ehmedê Xanî, Mem û Zîn, ~1692

etymology_text: Ji erebî مُفْسِد (mufsid).


hîret

glosses: heyret (versiyona îro ya vê peyvê) mat, matbûn, dudilbûn, dudilî

text: Hîret û 'icz e serencam-i di babê nezerêKey bi xaliq nezerê qasirê mexlûqê resedGuftûgoyê me'rifet çendî Mela peyda bikî

etymology_text: Ji erebî الحيرة.


январ

glosses: rêbendan, çile, kanûna duyem, kanûna paşîn, yekem meha salê


glosses: bi hevgirtina yek atom ji oksîjen û du atom ji hîdrojen av pêk tê


رهبری

etymology_text: Ji رهبر + ی.


çîle

glosses: ne mezin, ne gir, biçûk, bi taybet ji bo mirov û ajelan tê karew çîlê pilinga ne


çîle kirin

glosses: zêde kirin li hijmara mirovan û ajelan û nebatan

glosses: bi ber hev ketin û pirr bûyîn ji tiştekimişkê di hêlînê da çîle kiriye

forms:
çîle dikim (present)
çîle dikî (present)
çîle dike (present)
çîle dikin (present)
çîle bike (imperative singular)
çîle bikin (imperative plural)
çîle kir (past)
çîle kir (past)
çîle kir (past)
çîle kir (past)
çîle –k– (root present)
çîle –kir– (root past)
ez çîle dikim (indicative present positive)
ez çîle nakim (indicative present negative)
min çîle kir (indicative past positive)
min çîle nekir (indicative past negative)
tu çîle dikî (indicative present positive)
tu çîle nakî (indicative present negative)
te çîle kir (indicative past positive)
te çîle nekir (indicative past negative)
ew çîle dike (indicative present positive)
ew çîle nake (indicative present negative)
wê/wî çîle kir (indicative past positive)
wê/wî çîle nekir (indicative past negative)
em çîle dikin (indicative present positive)
em çîle nakin (indicative present negative)
me çîle kir (indicative past positive)
me çîle nekir (indicative past negative)
hûn çîle dikin (indicative present positive)
hûn çîle nakin (indicative present negative)
we çîle kir (indicative past positive)
we çîle nekir (indicative past negative)
ew çîle dikin (indicative present positive)
ew çîle nakin (indicative present negative)
wan çîle kir (indicative past positive)
wan çîle nekir (indicative past negative)
min çîle dikir (imperfect positive)
min çîle nedikir (imperfect negative)
min çîle kiribû (positive)
min çîle nekiribû (negative)
te çîle dikir (imperfect positive)
te çîle nedikir (imperfect negative)
te çîle kiribû (positive)
te çîle nekiribû (negative)
wê/wî çîle dikir (imperfect positive)
wê/wî çîle nedikir (imperfect negative)
wê/wî çîle kiribû (positive)
wê/wî çîle nekiribû (negative)
me çîle dikir (imperfect positive)
me çîle nedikir (imperfect negative)
me çîle kiribû (positive)
me çîle nekiribû (negative)
we çîle dikir (imperfect positive)
we çîle nedikir (imperfect negative)
we çîle kiribû (positive)
we çîle nekiribû (negative)
wan çîle dikir (imperfect positive)
wan çîle nedikir (imperfect negative)
wan çîle kiribû (positive)
wan çîle nekiribû (negative)
ez ê çîle bikim (future positive)
ez ê çîle nekim (future negative)
minê çîle kiribe (future perfect positive)
minê çîle nekiribe (future perfect negative)
tu yê çîle bikî (future positive)
tu yê çîle nekî (future negative)
teyê çîle kiribe (future perfect positive)
teyê çîle nekiribe (future perfect negative)
ew ê çîle bike (future positive)
ew ê çîle neke (future negative)
wê/wîyê çîle kiribe (future perfect positive)
wê/wîyê çîle nekiribe (future perfect negative)
em ê çîle bikin (future positive)
em ê çîle nekin (future negative)
meyê çîle kiribe (future perfect positive)
meyê çîle nekiribe (future perfect negative)
hûn ê çîle bikin (future positive)
hûn ê çîle nekin (future negative)
weyê çîle kiribe (future perfect positive)
weyê çîle nekiribe (future perfect negative)
ew ê çîle bikin (future positive)
ew ê çîle nekin (future negative)
wanê çîle kiribe (future perfect positive)
wanê çîle nekiribe (future perfect negative)
min çîle kiriye (perfect positive)
min çîle nekiriye (perfect negative)
min çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
min çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
te çîle kiriye (perfect positive)
te çîle nekiriye (perfect negative)
te çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
te çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wê/wî çîle kiriye (perfect positive)
wê/wî çîle nekiriye (perfect negative)
wê/wî çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wê/wî çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
me çîle kiriye (perfect positive)
me çîle nekiriye (perfect negative)
me çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
me çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
we çîle kiriye (perfect positive)
we çîle nekiriye (perfect negative)
we çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
we çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
wan çîle kiriye (perfect positive)
wan çîle nekiriye (perfect negative)
wan çîle kiribûye (nonconfirmative pluperfect positive)
wan çîle nekiribûye (nonconfirmative pluperfect negative)
(bila) ez çîle bikim (present subjunctive positive)
(bila) ez çîle nekim (present subjunctive negative)
(bila) min çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) min çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) tu çîle bikî (present subjunctive positive)
(bila) tu çîle nekî (present subjunctive negative)
(bila) te çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) te çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew çîle bike (present subjunctive positive)
(bila) ew çîle neke (present subjunctive negative)
(bila) wê/wî çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wê/wî çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) em çîle bikin (present subjunctive positive)
(bila) em çîle nekin (present subjunctive negative)
(bila) me çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) me çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) hûn çîle bikin (present subjunctive positive)
(bila) hûn çîle nekin (present subjunctive negative)
(bila) we çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) we çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) ew çîle bikin (present subjunctive positive)
(bila) ew çîle nekin (present subjunctive negative)
(bila) wan çîle kiribe (preterite subjunctive positive)
(bila) wan çîle nekiribe (preterite subjunctive negative)
(bila) min çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) min çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) min çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) min çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) te çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) te çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) te çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) te çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wê/wî çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wê/wî çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) me çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) me çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) me çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) me çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) we çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) we çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) we çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) we çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
(bila) wan çîle bikira (imperfect subjunctive positive)
(bila) wan çîle nekira (imperfect subjunctive negative)
(bila) wan çîle kiribûya (pluperfect subjunctive positive)
(bila) wan çîle nekiribûya (pluperfect subjunctive negative)
minê çîle bikira (present conditional positive)
minê çîle nekira (present conditional negative)
minê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
minê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
teyê çîle bikira (present conditional positive)
teyê çîle nekira (present conditional negative)
teyê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
teyê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
wê/wîyê çîle bikira (present conditional positive)
wê/wîyê çîle nekira (present conditional negative)
wê/wîyê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
wê/wîyê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
meyê çîle bikira (present conditional positive)
meyê çîle nekira (present conditional negative)
meyê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
meyê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
weyê çîle bikira (present conditional positive)
weyê çîle nekira (present conditional negative)
weyê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
weyê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
wanê çîle bikira (present conditional positive)
wanê çîle nekira (present conditional negative)
wanê çîle kiribûya (preterite conditional positive)
wanê çîle nekiribûya (preterite conditional negative)
(tu) çîle bike (imperative present positive)
(tu) çîle neke (imperative present negative)
(hûn) çîle bikin (imperative present positive)
(hûn) çîle nekin (imperative present negative)

etymology_text: çîle, çêle

ipa: /t͡ʃiːˈlɛ kɪˈɾɪn/

hyphenation: çî·le ki·rin


папа

audio: LL-Q7737 (rus)-Tatiana Kerbush-папа.wav


передать

glosses: birêkirin, guhêztin, hinartin, veguhêztin


جامع

etymology_text: Ji rehê ج م ع (j-m-ʿ).

audio: LL-Q13955 (ara)-Fjmustak-جامع.wav

جامع

roman: jâme'


جامع

forms: jâme' (romanization)

etymology_text: Ji erebî جَامِع (jāmiʿ)

مسجد

roman: masjed


keşîşxane

glosses:
Xilwet, manastir, dêr
Avahiya ku abid tê ve dijîn û îbadetê dikin.

etymology_text: Ji keşîş + xane.


axz

glosses: parawêz, rex, alî, tenişt, kêlek, marjîn

ipa: /ɑːxz/

hyphenation: axz


axz

glosses: (sênî, kevçî, çetel û hwd.) Binere: firax


kellepaça

etymology_text: Ji farisî کلهپاچه.


çîka çilek

glosses: gilavêj, Zehra, Venûs, duyem exteek ji Rojê di pergala rojê de

forms: çîk

etymology_text: Ji çîk + çilek.


غذاء

audio: LL-Q13955 (ara)-Fjmustak-غذاء.wav

غذا

roman: ğazâ


kank

text:
Min îro ji kalemêreke Kurd peyveke balkêş bihîst, ez dixwazim li ferhengzanên Kurd parve bikim, gelo di ferhenga Kurdî de heye yan na? "KANK" Min ji kalemêr pirsî û ji min re got:
– Te got "KANK" ew çi ye? – "KANK di wateya "SEDSAL"ê de ye... Çawa "ROJ", "MEH", "SAL" heye dema ku sed sal derbas dibe em dibêjin "KANKEKÊ" derbas bû...

ref: Azad Zal di Koma "Zimanê Kurdî" li ser Rûnameyê de, 2/2013

etymology_text: Herwiha qarnik, formek ji qirn + -ik, ji erebî [Peyv?] ji yûnanî [Peyv?], binêre: qirn.


kêratî

forms:
kêrakî
kêrhatî

etymology_text: Ji ermenî կիրակի (kiraki) (kîrakî: yekşem) ji ermeniya kevn կիւրակէ (kîwrakê: yekşem) ji yûnanî Κυριακή (Kyriakí) (Kuriakê: yekşem) κύριος (serwer, xweda - mebest jê Îsa ye anku roja Îsayî ku di filetiyê de roja pîroz ya hefteyê ye.)


kêşbar

text: Ji bo hevokekê herî kêm lêkerek pêwîst e. Lêkereke kêşbar têra sazkirina têra sazkirina hevokekê dike

ref: Samî Tan, Rêzimana kurmancî, çapa berfirehkirî, rûpel: 304

forms: کێشبار


человеческий

glosses: mirov, insan, meriv, beşer, ademîzad, benîadem


خطرناک‌تر

etymology_text: Ji خطرناک + تر.


خطرناک‌ترین

pos_title: Formeke rengdêrê

glosses:
Forma sûperlatîv ji rengdêra خطرناک.
xeternaktirîn

forms: xatarnâk-tarin (romanization)


veperimandin

glosses:
Ji bo lêdan û lêxistên ji hev kêşan, ji bo hingijtinê jêk kêşan, jêk birin,
mar û kevjalan yan tiştek mîna wan dirêj kirin

forms:
ڤهپهرماندن
vepermandin
veparimandin

etymology_text: Ji ve- + perimandin.

ipa: /vɛpɛɾɪmɑːnˈdɪn/

hyphenation: ve·pe·ri·man·din


veperimandin

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

ipa: /vɛpɛɾɪmɑːnˈdɪn/


taxi

audio: En-uk-a taxi.ogg

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-taxi.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-taxi.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-taxi.wav


vedimedikandin

glosses: destên xwe bi jor ve rakirin û xwe esirandin, vemitandin

ipa: /vɛdɪmɛdɪkɑːnˈdɪn/

hyphenation: ve·di·me·di·kan·din


mêşe

glosses: bîşî, rêl, dehl, darûbar, daristan, darûber

etymology_text: Hevreha bîşî, ji zimanên îranî, binêre: bîşî.


darûber

glosses: bîşî, rêl, dehl, darûbar, daristan, mêşe

text: Sewda ji mejyê wî fin*Goyinê nêv dar û ber eBêsûc e qet nakit girî

ref: Feqiyê Teyran,

etymology_text: Ji dar + -û- + ber.


رسانه‌های اجتماعی

etymology_text: Ji رسانه + اجتماعی (ejtemâ'i)


أو

pos: conj

pos_title: Girêdek

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-أو.wav


إن

audio: LL-Q13955 (ara)-Besma05-إن.wav

audio: LL-Q13955 (ara)-Reemnaif1413-إن.wav

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-إن.wav


بينما

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-بينما.wav


guy

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-guy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Lyokoï-guy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-She animates-guy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-guy.wav


lil

audio: LL-Q1860 (eng)-Persent101-lil.wav


دەڵێتن

forms: dellêtin (romanization)


preach

glosses: weez dan, şîret dan, ragihandin, amujgarî kirin, nisehet kirin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-preach.wav


worried

glosses: endîşedar, bi endîşe daxbar, qeleq, xembar

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-worried.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-worried.wav


worried

glosses: Dema boriya sade û partîsîpa borî ji lêkera worry.


dearth

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-dearth.wav


mutiny

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-mutiny.wav


insurgency

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-insurgency.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-insurgency.wav


fervor

forms: fervour

etymology_text: Ji îngilîziya navîn fervour, ji fransiya kevn, ji latînî fervor (“germahîya kelandî yan jî bihiddet, heraret, dilxwazî”), ji fervere (“kelandin, germ bûn”); binêre fervent.

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-fervor.wav


fervour

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-fervour.wav


horrify

glosses:
tirsandin, veciniqandin,
 tirsan û hêbetî man ji egerê dîtina tiştek ne çaverêkirî


roughly

etymology_text: Ji rough + -ly.

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-roughly.wav


prosecute

glosses: teqîbat kirin, lêpirsîn kirin, darizandin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-prosecute.wav


sue

glosses: darizandin, doz lê vekirin, şikayet li yekî kirin, dehwe lê vekirin


seredorî

glosses: Li gorî dor û rêzê bi awayekî ku li herkes tiştekî re têkilî dayne ku di rêzê de ye.

text: Fesoyê diz î xurifî ku gundî jiber deste wî çûne emanê, bi seredorî bela xwe li herkesî da.

ref: Ji devê gundiyekî Qopiza Jêrîn, Zêtka, 2013

text: Ji nû ve sererastkirinên axên berfireh yên piştî Şerê Cihanê yê Duyem bû sebeba livînên mezin ên demografîk – bo nimûne, Mislimanên Hîndî yên ku piştî dabeşkirina 1947an çûn Pakîstanê, an jî di dema avakirina Îsraîlê de ji bo ku Cihûyên Ewropa û Asyayê re cih vebe Filistînî hatin belav kirin – van guherînan bi seredorî rê li ber formên polîtîk yên melez vekirin.

ref: Sirgûn û Entelektuel / Edward Said, werger: Ömer Delikaya, Wêje û Rexne 2, r.154

text: Kebanî diçe ji wan re rûn, savar û hêk tîne dide wan, piştre hema zû bi zû satilek av di ser wan de dirijîne. Keçik jî bi ken û bi lez ji wir direvin û diçin maleke din. Malên gund tev seredorî dikin. Dûvre savarê bi navê maşkule dipêjin. Piştî savar dixwin, radibin dikevin milê hev, bi hev re dibêjin û govendê digerînin.

ref: Abdurahman Sever, Salnameya Gel https://web.archive.org/https://xwebun.org/salnameya-gel arşîv, xwebun.org, 24.02.2020

etymology_text: ser + e + dor + î

ipa: /sɛɾɛdoːˈɾiː/


têkildarî

etymology_text: : Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


Schlossberg

glosses: girê keleyê, girikê keleyê, tilikê keleyê


übernachten

glosses: li cîhekî raketin, şevbohirandin, raketin


xwe li ... danîn

glosses: xwe wek hal an rewşeka ku meriv ne tê de[dînî-biaqilî-zexelî-teralî-nezanî] de nîşan dan

notes:
xwe li nezaniyê danîn
xwe li teraliyê danîn
xwe li zexeliyê danîn
xwe li dînitiyê danîn


aufgenommen

glosses: girtî, êsîrkirî, zextkirî, binbandorbûyî


س ل م

pos_title: Reh

forms: s-l-m (romanization)

etymology_text: Ji proto-samî *šalām-


ق د س

forms: q-d-s (romanization)

etymology_text: Ji proto-samî *q-d-š (“pîroz”)


القدس

forms: al-quds, al-guds (romanization)


title: zəmini

redirect: zəmin

pos: hard-redirect


relate to

glosses: peywendî bi ... heye, têkilî bi ... re heye


sehend

text:
Mey harem e bo sehend û bêxeman
Mestî bêxem bo çî bigrin ê xeman
Em şerabetale dermanî xem e
Lê heram bî ew kesey derdî kem e

ref: Mamoste Hêmin


и

audio: LL-Q7918 (bul)-Bogomilshopov-и.wav


и

audio: LL-Q7737 (rus)-Tatiana Kerbush-и.wav


или

audio: LL-Q7918 (bul)-Bogomilshopov-или.wav


или

audio: LL-Q7737 (rus)-Tatiana Kerbush-или.wav


иметь

glosses: hebûn, heyîn: У меня есть два брата


Dieu

audio: LL-Q150 (fra)-GrandCelinien-Dieu.wav

audio: LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-Dieu.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Poslovitch-Dieu.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Shareculture-Dieu.wav

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-Dieu.wav


abwiegen

glosses: helsengandin, li tereziyê kişandin, pîvan


alles Nötige

glosses: herçi tiştê hewce, herçi tiştê lazim, herçi tiştê pêwist


يناير

glosses: rêbendan, çile, kanûna duyem, kanûna paşîn, yekem meha salê

forms: yanāyir (romanization)


يناير

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-يناير.wav


يونيو

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-يونيو.wav


حزيران

etymology_text: Deyn ji siryaniya klasîk ܚܙܝܪܢ.

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-حزيران.wav


يوليو

forms: يُولْيُوز

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-يوليو.wav


تموز

etymology_text: Deyn ji siryaniya klasîk ܬܡܘܙ.

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-تموز.wav


سبتمبر

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-سبتمبر.wav


أيلول

etymology_text: Deyn ji siryaniya klasîk ܐܝܠܘܠ (īlūl).

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-أيلول.wav


تشرين الأول

etymology_text: Deyn ji siryaniya klasîk ܬܫܪܝܢ ܐ.


نوفمبر

forms: نُوَمْبِر

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-نوفمبر.wav


تشرين الثاني

etymology_text: Deyn ji siryaniya klasîk ܬܫܪܝܢ ܒ.


كانون الاول

glosses: berfanbar, kanûna yekem, kanûn, meha 12ê


gennaio

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-gennaio.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-gennaio.wav


febbraio

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-febbraio.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-febbraio.wav


marzo

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-marzo.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-marzo.wav


aprile

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-aprile.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-aprile.wav


maggio

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-maggio.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Cerchia G-maggio.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-maggio.wav


giugno

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-giugno.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-giugno.wav


luglio

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-luglio.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-luglio.wav


agosto

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-agosto.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-agosto.wav


ottobre

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-ottobre.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-ottobre.wav


ottobre

glosses: çiriya yekem, çiriya pêşîn, kewçêr, cotmeh


dicembre

audio: LL-Q652 (ita)-LangPao-dicembre.wav

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-dicembre.wav


dicembre

glosses: kanûn, kanûna pêşîn, berfanbar, kanûna yekem, meha 12em


geneigt

glosses: Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


sich umblicken

glosses: li piş xwe mêz kirin, çerx bûn û li paş mêz kirin


في

audio: LL-Q13955 (ara)-Ali (Opsylac)-في.wav

audio: LL-Q13955 (ara)-Reemnaif1413-في.wav

audio: LL-Q13955 (ara)-Besma05-في.wav

audio: LL-Q13955 (ara)-Nehaoua-في.wav


تاریکی

forms: târiki (romanization)

etymology_text: Ji تاریک (târik) + ـی (-i).

تیرگی

roman: tiregi


کلان

forms: kalân (romanization)

بزرگ

roman: bozorg

کلانشهر

roman: kalânšahr


مادرشهر

etymology_text: Ji مادر + شهر.


enttäuschen

audio: LL-Q188 (deu)-Natschoba-enttäuschen.wav


auf einen Punkt richten

glosses: konsantre bûn, bal dan, bal û dêhn dan ser


Wohngebäude

glosses: avahiya lêrûniştinê, avahiya ku meriv lê dijî, mal, xanî


nachbilden

glosses: kopî kirin, ji nû ve çêkirin, şûnde çêkirin


etw nachbilden

glosses: tiştek kopî kirin, tiştek ji nû ve çêkirin, tiştek şûnde çêkirin


qeresî

чарэ́шня

roman: čaréšnja

ві́шня

roman: víšnja

চেরি

roman: ceri

чере́ша

roman: čeréša

ви́шна

roman: víšna

ချယ်ရီ

roman: hkyairi

ᎩᏔᏯ

roman: gitaya

чие ҫырли

roman: čie śyrli

كَرَز

roman: karaz

كَرَزَة

roman: karaza

حَبّ المُلُوك

roman: ḥabb al-mulūk

قَرَاسِيَا

roman: qarāsiyā

կեռաս

roman: keṙas

բալ

roman: bal

ბალი

roman: bali

ალუბალი

roman: alubali

आलूबालू

roman: ālūbālū

ओलची

roman: olcī

गिलास

roman: gilās

버찌

roman: beojji

체리

roman: cheri

жие

roman: jiye

ໝາກເຊີຣິ

roman: māk sœ̄ ri

цре́ша

roman: créša

интоор

roman: intoor

аьлбел

roman: älbel

گىلاس

roman: gilas

чере́шня

roman: čeréšnja

гелос

roman: gelos

олуболу

roman: olubolu

சேலாப்பழம்

roman: cēlāppaḻam

སེའུ

roman: se'u

چیری

roman: cerī

ви́шня

roman: výšnja

קאַרש

roman: karsh

κεράσιον

roman: kerásion

κεράσι

roman: kerási


şolgenîk

forms:
baqilê gamêşan
kuşne
baqilfisek


kuşne

forms:
şolgenîk
baqilê gamêşan
baqilfisek


baqilfisek

forms:
baqilê gamêşan
kuşne
şolgenîk

ipa: /bɑːqɪlfɪˈsɛk/

hyphenation: ba·qil·fi·sek


avbend

glosses:
benda avê, sike,
cihê ku av lê tê sekinandin
rêgireke tê avakirin jo bo avê ragire û radeya wê bilind bike, ku pendavekê çê dike ji bo peydakirina kehrebê û raberkirina avê

forms:
bendav
derbend
girav
kendav
tengav

etymology_text: Ji av + bend.

বাঁধ

roman: bãdhô

бент

roman: bent

坝

roman: bà

سد

roman: sadd

ամբարտակ

roman: ambartak

კაშხალი

roman: ḳašxali

ჯებირი

roman: ǯebiri

დამბა

roman: damba

плотина

roman: trplotína

дамба

roman: dámba

அணை

roman: aṇai

ఆనకట్ట

roman: ānakaṭṭa

φράγμα

roman: frágma

ipa: /ɑːvˈbɛnd/

hyphenation: av·bend


tewang

glosses: Navdêr û cînavk li gorî petwira ku di nava hevokê de werdigirin ser xwe tene kişandin ango ditewin.

ipa: /tɛˈwɑːnɡ/


pîskopos

glosses: patriyark^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)

etymology_text: Bi rêya tirkî piskopos ji yûnanî ἐπίσκοπος (ἐpískopos) ji ἐπί (êpî: lê, li ser) + σκοπός (skopos: çavdêr, serperişt, rêber). Ji eynî rehî bi rêya erebî û aramî ji yûnaniya kevn: isqof. Dîsa ji eynî peyvê herwiha bo nimûne: swêdî biskop, almanî Bischof, îngilîzî bishop, fransî évêque, fînlendî piispa, spanî obispo... hemû bi maneya "metran, pîskopos. Ji ἐπί (êpî) herwiha bo nimûne epentez. Ji σκοπός (skopos) herwiha bo nimûne: mîkroskop, teleskop. Bo ketina çend dengan ji destpêka peyvê (aferez) di hin peyvên din jî yên dînî yên esil-yûnanî binêre: Incîl, Iblîs.

архиерей

roman: arxijerej

επίσκοπος

roman: epískopos

δεσπότης

roman: despótis


mîkroskop

glosses: Aletek e ku mirov pê tiştên pir hûrik dibîne.

forms:
mikroskop
mîqroskop

etymology_text: Navmiletî. Bide ber îngilîzî microscope ji latîniya nû microscopium, ji yûnaniya kevn μικρός (mikrós, “biçûk, hûr”) + σκοπέω (skopéō, “Lê dinêrim”).

амикроскоп

roman: āmiḳrosḳoṗ

микроско́п

roman: mikroskóp

микроскоп

roman: mikroskop

мікраско́п

roman: mikraskóp

অণুবীক্ষণযন্ত্র

roman: ônubikkhônjôntr

ᎾᎥᏂᎨ ᎠᎪᎵᎡᏙᏗ

roman: navnige agoliedodi

顯微鏡

roman: hin² mei⁴ geng³

顯微鏡

roman: hién-mì-kiang

顯微鏡

roman: xiǎnwēijìng

顯微鏡

roman: hiēng-mì-giáng

顯微鏡

roman: hián-bî-kiàⁿ

مِجْهَر

roman: mijhar

մանրադիտակ

roman: manraditak

ریزبین

roman: riz-bin

მიკროსკოპი

roman: miḳrosḳoṗi

ख़ुर्दबीन

roman: xurdabīn

सूक्ष्मदर्शी

roman: sūkṣmadarśī

מִיקְרוֹסְקוֹפִּ

roman: mikroscop

ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕ

roman: sūkṣmadarśaka

ಸೀರುತೋರ್ಪುಕ

roman: sīrutōrapuka

ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪು

roman: maikrōskōpu

අන්වීක්ෂය

roman: anwīkṣaya

현미경

roman: hyeonmigyeong

ми́кроскоп

roman: míkroskop

സൂക്ഷ്മദർശിനി

roman: sūkṣmadarśini

सूक्ष्मदर्शक

roman: sūkṣmadarśak

микроско́п

roman: mykroskóp

резбин

roman: rezbin

நுண்நோக்கி

roman: nuṇnōkki

กล้องจุลทรรศน์

roman: glong jun la taad

ཆེ་ཤེལ

roman: che shel

خردبین

roman: xurd-bīn

មីក្រូទស្សន៍

roman: miikrootʊəh

μικροσκόπιο

roman: mikroskópio

ipa: /miːkɾoːsˈkoːp/

hyphenation: mîk·ros·kop


nachgeben

glosses: îteet kirin, guh xwe re kirin, dev jê berdan


fêristsaz

glosses: kesê ku lîsteyên birêkûpêk amade dike ( ji bo tiştên ku ji cûreyên wekhev in )

forms:
fehrestsaz
pêheristsaz
فێرستساز

etymology_text: Ji fêrist + saz.

ipa: /feːɾɪstˈsɑːz/


dewirandin

glosses: meşandin, rewandin, debirandin, gerinandin

forms:
دهوراندن
birêveçûn

администрация

roman: administracija


gerinandin

glosses: meşandin, rewandin, debirandin, dewirandin

forms: birêveçûn


dualî

glosses: rêya ku mirov dikare pê ve ber bi herdu aliyên dijber ve biajo

glosses:
bîlateral,
peyman yan têkiliyên di navbera du dewletan de


zêd

text: Li zêda Sedam di navbera xwendekarên kurd û ereb li ser Helebcê şer derket.

ref: Rudaw.net/kurmanci 3/×2014

ipa: /zeːd/


a broken reed

glosses: tişt an kesê ku bawerî pê naye an ewlehiyê nade dora xwe


a general question

glosses: (dad.) pirsa ku ji şahid tê xwestin ku hemû tiştên derheqê meselê de dizane bibêje


a negllgible quantity

glosses: mîqdara negirîng. he buys in large quantities. ew ji her tiştî zêde zêde dikire


a ripple of conversation

glosses: dengê axaftinê yê wekê pêlekî bilind û nizm dibe


a round oath

glosses: dijûnên xirab, çêrên giran, xeberên nebihîstî


All Saints's Day

glosses: cejna tevaya ezîzan ya ku rastî roja pêşîn ya meha sermawezê


an open question

glosses: meseleya ku ji ber ku herdu alî jî mafdar in nayê gihandin biryarekê

glosses: mesela çareser nebûyî, mijara ku safî nebûyî


an open verdict

glosses: (dad.) biryara ku kuştinê dipeyite lê sûcdarê napeyite


at any rate

glosses: herhal, îcar çawa çêbûbe, vêca xwudê çawa li hev anîbe


at odds

glosses: Du alîyên nelihev, nakok. Du alîyên ku li navbera wan nakokî, nelihevî hene, navbera wan xerab e.

text: The witness’s statement seems to be at odds with the evidence—not a good sign for the prosecutor.

etymology_text: Ji at + odds (“(nadir) ferqî, cudatî; newekhevî”).

audio: en-au-at odds.ogg


at your risk

glosses: kar û rewşa ku eger tê de xusar û rîsk çêbe li ser hesabê we ye an berpirsiyariya tahlûkê bi stûyê we ve ye


attar of roses

glosses: gulav. brier rose şîav, şîlavk, gula derewîn, gula hirçê


beyond reach

glosses: ya ku kes nikare bigihiye an xwe bigihîniyê, ya ku kes nikare serderî bibe


beyond reclaim

glosses: yê ku çênabe, yê ku jê nabe zilam, yê ku nasehile


bring into relief

glosses: deranîn holê, deranîn rastê, lê anîn der


by return mail

glosses: (îng.) by return of post bi posteya pêşîn (bersiv), cihde, bi dest xwe re


by rote

glosses: bi mekanîkî, bêyî hizr, otomatîkmen, ji ber xwe de, xweber


call in question

glosses: teslîm û qebûl nekirin, di ber de dan, lê îtîraz kirin, bervêdan


come to close quarters

glosses: bi sing ketin hev, bi qirika hev ketin, serî bi serî şer kirin


court of record

glosses: dadgeha ku sicîlên wê bi fermî meqbûl û muteber in


cube root

glosses: reha sêçik, reha sêcar, reha ji hêza sêyemîn

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-cube root.wav


day of reckoning

glosses: roja bi hev re hesab dîtinê, roja ji hev hesab pirsînê


designer

glosses: dîzayner, darêjer, xêzker, sêwirkar, planker


designer

glosses: Dîzayner, sêwirîner. Kesê ku tiştekî dîzayn dike, an kesê ku wek karê xwe tiştan dîzayn dike.

glosses: Amûreke nivîsbariyê yê ji bo dîzaynkirina tiştan.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-designer.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-designer.wav


designer

glosses: Yê ji aliyê dîzaynerekî ve hatiye çêkirin, xisûsen ji aliyê dîzaynerekî modeyê ve.

text: designer swimwear

text: a designer briefcase

etymology_text: Ji design + -er.


designing

glosses: li dar xistin, fêlbaz, kone, afirandin, ramandar


diamagnetism

glosses: diyamagnetîzm (kêmbûna hestiyariya derbaskirina kişanekê)


Dolomites

glosses: tirol, çiyayên ku ji vî mermerî çêbûne, dolomît


drop one's h's

glosses: nekarîn tîpa nekarîna bilêvkirina tîpa 'h'yê


Dutchman's breeches

glosses: cureyeke kulîlka xecxecokê ku tenê li amerîqaya bakur tê dîtin


dyer's weed

glosses: zefrana yemenê, cehrî, (botanîk) reseda luteola


garden rhubarb

glosses: rêvasa keşe, (botanîk) rheum rhaponticum wild rhubarb gulehingivîn


get a rise out of one

glosses: qestîka destê xwe li zeafiyetên kesekî gerandin û ew kes biheycan kirin


get in a rut

glosses: xwe bi edet û elimandinên ku êdî nema tên guhertin ve girêdan


give no quarter

glosses: lêneborîn, efû nekirin, eman nedan kesekî


give rein to

glosses: rişmê kesekî an tiştekî berdan, destgîn sist kirin


go the round

glosses: li ser devan geran, bûn beniştê devê xelkê


go to rest

glosses: paldan, xwe dirêj kirin, bêhna xwe vekirin


grand opera

glosses: cureyekî operayê derbarê mijareke cidî de


have a good right

glosses: ji erd heta erşê xwudê heqê te ye, xebera te ye


have an option on a thing

glosses: di maweyeke diyar de xwedî mafê kirîn yan jî redkirinê bûn


have recourse to

glosses: serîlêdan, mûracaet kirin, şêwirîn, alîkarî an şîret û pêşniyar xwestin


I kind of expected it

glosses: te ya rast bivê ez hinekî li hêviya jî bûm


I kite balloon

glosses: pimpimoka ku pê bafirokê hatî firandin lê bi erdê v girêdayî


I'll be jiggered!

glosses: mala xwudê ava! ev li kû derê gurek miriye halo?!


It is all up with him

glosses: ji bo wî her tişt qediya çû jê! malik çû mîratê! pûş kuta!


It is not done

glosses: çênabe. li me nayê, li me naçe, bi kêrî me naye


It is off my hands

glosses: ew kar ji destê min derketiye. êdî ez ne berpirsyar im


It stands to reason

glosses: ez ne şaş bim wisa ye. ez dibêjim qey welê ye


in all reason

glosses: li gorî mantiqî, eger em biheqî lê bifikirin


in full retreat

glosses: yê ku bi temamî xwe ji bo revê amade kiriye


in regard to

pos_title: Pêşdaçek

glosses: =with regard to: derheqê filan kesî an tiştî de, li gorî, li bara


in reserve

glosses: ya ku ji bo siberojê hatiye hilanîn û parastin


in return for

glosses: wek bersiv, di şûna berdêlkê de. îstatîstîkan, şûn, li şûna


in the raw

glosses: xwezî, siruştî, ya ku kar pê nehatiye kirin an dest pê nehatiye dayîn


in the rough

glosses: şêweyê qebe, ya ku hê nehatiya çînîn û neqşandin


in the round

glosses: payîz. san. mûsteqîl (peykerê ku wekê rolyefê ne bi derekî ve ye)


kymograph

glosses: haleta pîvanê ya lerzên bipêl yên wekê gera xwînê û danûstandina bêhnê ya bedena mirovan dipîve, kîmograf


Let one's hair down

glosses: (argo) dilê xwe vala kirin, nava xwe rêtin


like a drowned rat

glosses: şilûpil. rat race (argo.) xirecir, sêlûbêlî, kêşmekêşî, geremolî


liquid quart

glosses: Yekeya hecmê ye ku wekheva çaryeka gallonekê ye.


living rock

glosses: parçeyê kevir yê ku ji lîtsferê veneqetiyaye


low relief

glosses: belkirina kêm cismîbûyî, belkirina ku kêm dixweye


make ready for

glosses: (xwe ji bo tiştekî) kar kirin, amade kirin


microscopical

glosses: tiştên ku bes bi mîkroskobê tên dîtin, mîkroskobîk


mind one's ps and qs

glosses: Ji bo tevgerên xwe dîqat kirin, hay ji tevgerên xwe hebûn.

forms:
mind one's P's and Q's
mind one's p's and q's
mind one's Ps and Qs


mixed quartet

glosses: tîma xwîner ya ku bi du jin û du mêran tê danîn


musk okra

glosses: amberiye, (botanîk) abelmoschus moschatus


Norway rat

glosses: cirboqa koçber, (zoolojî) rattus norvegicus


not worth a red cent

glosses: yê ku bi kêrî pênç qûrîşî naye, bi polekî nekirin, bi eyarê xwe nehatin, nekirin pênc qurîş, bêqedr û qîmet


obbligato

glosses: (muz.) parçeya ku amûra ku ji bo soloya şanê hevalî dike, lê dide, oblîgato


obcordate

glosses: (pela) ku di teşeyê dilekê de ye û aliyê wê yê tûj bi darekî ve ye. obkordat


obduracy

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-obduracy.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obduracy.wav


obdurate

glosses: riko, rikoyî, rikdar, ingirok, serhişk. kesê tund, hişk. îdareya wê zor


obedient

glosses: guhdar, îtaetkar (guhdara/ê şîret an fermanan)


obeisance

glosses: hurmet nîşan dan, qedrê (yekî) girtin do


obfuscate

glosses: şaşwaz bûn, behitîn, heyirîn, şaş man, şaş bûn, behîtandin, heyirandin, aşiftandin, şaşwaz kirin


obi

glosses: (bnr.) obeah. şûtika biber ya ku jin û zarokên japon li ser kîmonoyê girê didin


obit

glosses: Jînenîgariya kurt ya ku di derbarê miriyekî de hatiye nivîsîn.

audio: LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-obit.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-obit.wav


obiter dictum

glosses: (dad.) ramana nefermî ya ku ji aliyê dadgerê ve hatiye gotin


obituary

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obituary.wav


object glass

glosses: rojika yan jî rojikên mîkroskop yan jî teleskopekê ya/yên nêzîkî armancê


objectify

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-objectify.wav


objectivism

glosses: (hun.) (bed.) xûza bikaranîna hêmayên objektîf


oblate

glosses: kesê ku xwe fedayî jiyana keşîşxaneyê kirî (kimse) (geometrî) ya ku cemserên wê pan bûne (sferoîd)


obligate

glosses: zor dan ser (yekî), bi zorê pê kirin, zorandin


obligatory

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-obligatory.wav


obliging

audio: LL-Q1860 (eng)-Persent101-obliging.wav


obligingly

etymology_text: Ji obliging + -ly.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obligingly.wav


oblique

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-oblique.wav


oblique case

glosses: (rêzim.) rewşeke navdêrekê ji bilî rewşên xwerû û denglêkirinê


obliterate

glosses: tune kirin, jê birin, xera kirin, dabîn kirin


oblong

glosses: ya di teşeyê lakêşeyê de, dirêj, qama wê ji firehiya wê zêdetir e

audio: LL-Q1860 (eng)-Berrely-oblong.wav


obloquy

glosses: zemkirin, serhevdekirin, qirşkirin, şermezarkirin, şiltaxî lê kirin, bêbextî lê kirin, avêtin(yekî)

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obloquy.wav


obnoxious

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obnoxious.wav


oboist

audio: LL-Q1860 (eng)-Ltrlg-oboist.wav


obovate

glosses: obovat.pela wajî û wek hêkê, ya ku serê wê ya tûj ber bi jorê ve ye


obs

glosses: (kurt.) observation, observatory, obsolete


obscurant

glosses: kesê li dijî pêşveçûn û zanînê, alîgirê nezaniyê, paşverû(kesê)


obscurely

etymology_text: Ji obscure + -ly.

audio: LL-Q1860 (eng)-Qwertygiy-obscurely.wav


observation car

glosses: vagona ku tê de ji bo ku rêvî li derdorê temaşe bikin, paceyên mezin hene


observatory

glosses: nêrîngeha ku ji bo temaşekirina li menzereyê hatiye çêkirin


obsidian

glosses: kevirê pir hişk yê ku ji volkanan derdikeve û dişibe cama rengtarî(berê bi vî kevirî sertîr û kêr dihatin çêkirin.)

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obsidian.wav


obsolescent

glosses: ji rewacê ketî, ya ku kêm tê bikaranîn, hindik bikêrhatî (peyv, makîne)


obstetric rical

glosses: xwemalî welidîna zarokan yan jî ducanitiyê


obstetrics

glosses: beşa bijişkiyê ya ku bi welidîn yan jî ducanitiyê re mijûl e

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obstetrics.wav


obstreperous

glosses: xirxiro, xirxirok, circirok, berberok, qîrqîrok


obt

pos: symbol

pos_title: Sembol

glosses: Koda ISO 639-2 (alpha-3) ji bo bretoniya kevn.


obtainable

glosses: ya ku dikare bê bidestxistin, ya ku dikare bê dîtin, ya ku dikare bê qezenckirin


obtainment

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-obtainment.wav


obtrusive

glosses: li hember nayê xwestin jî lê dîsa aciz dike


obverse

glosses: rûyê kesêkî yê ku arasteyî kesê ku lê dinêre ye

glosses: ya ku binê wê ji serê wê tengtir e. rûyê pereyî, rû

glosses: (man.) qediyeya ku bi berevajîkirina qediyeyekê hatiye bidestxistin. hemû mirov fanî ne. tu mirov ne mayînde ye


obversion

glosses: (man.) derbirîna bi awayekî berevajî ya qediyeyekê


obvert

glosses: (ji bo nîşankirina aliyê din) zivirandin


ocarina

glosses: (muz.) amûreke muzîkê ya ku ji hesin an jî axê çêdibe û di teşeyê hêkê de ye, okarîna


occasional

glosses: ya ku carinan pêk tê, dema ku keys lê were tê kirin


occasionally

glosses: carinan, car caran, hin caran, hinde caran


occipital

audio: LL-Q1860 (eng)-Aquild-occipital.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-occipital.wav


occlude

glosses: mitin, absorbe kirin (nemaze ji bo gazan)


occlusion

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-occlusion.wav


occultism

glosses: bawerî bi hêzên veşartî anîn û wana di bin bandora xwe anîn


occultist

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-occultist.wav


occupational

glosses: nexweşî yan jî zerara ku ji ber pîşeyê pêk hatiye


occupy

etymology_text: Ji îngilîziya navîn occupien, occupyen, deyn ji fransiya kevn occuper, ji latînî occupāre (“girtin, mijûl kirin”), ji ob + capiō (“girtin”). Cotrehê occupate (êdî kevnbûyî ye).

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-occupy.wav


oceania

glosses: okyanûsya, navê hevpar yê ku ji bo giravên ku li pasîfîkê ne tê bikaranîn


oceanic

glosses: aîdî okyanûsê, ya ku li okyanûsê yan jî lê pêk hatiye, ya ku li okyanûsê digere

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-oceanic.wav


oceanography

etymology_text: Ji ocean + ography.

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-oceanography.wav


ocelot

glosses: pisikeke xwemalî amerîkaya navîn û başûrî û dişibe pilingan, (zoolojî) felis pardalis


ocher

glosses: cevherî, cureyekî cewherê hesinî (sor an jî zer) , soring


ochlocracy

glosses: Hikûmkarîya ji alîyê girseyê ve; mobokrasî.

etymology_text: Ji fransiya navîn ochlocratie, ji yûnaniya kevn ὀχλοκρατία (okhlokratía), ji ὄχλος (ókhlos, “qerebalix, girse”) + κράτος (krátos, “qewet”).


octahedron

audio: LL-Q1860 (eng)-VCcortex-octahedron.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Rho9998-octahedron.wav


octane

forms: octyl

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-octane.wav


octant

glosses: :Şablon:geometrî ji heştan yek(ji bo daîre)

glosses: ji cihê-dema ku cismeke azmanî ji yeke din


octave

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-octave.wav


octavo

etymology_text: Ji latînî octavo. Cotrehê octave, oitava, û ochava.


octet octette

glosses: octet, octette (muz) strana ku ji aliyê heşt kesan ve tê stirandin an jî lêdan

glosses: yan jî taxima orkestrayê ya ku ji heşt kesan pêk tê


october

glosses: (îng.) bîra yan jî ava sêvê ya ku di meha cotmehê de tê çêkirin


october

glosses: çiriya yekem, çiriya pêşîn, kewçêr, cotmeh


octodecimo

glosses: ya ku ji qatbûna hejdeh caran ya tebeqeyekê pêk tê (forma yan jî pirtûk)


octroi

glosses: di sînora bajêr de baca têketinê nemaze ji bo xwarinan tê wergirtin, oktruva

etymology_text: Ji fransî octroi.


ocular

glosses: rojika çavî ya di teleskop an jî mîkroskopê de, okuler

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-ocular.wav


oculist

audio: LL-Q1860 (eng)-Y. Dongchen-oculist.wav


odalisque

glosses: odalisk, odalisque cariyeya ku mêr wê bêmehr ji xwe re tîne, cariye, xidam


Odd Fellows

glosses: li amerîkayê komeleya piştgiriyê ya veşartî û civakî


oddness

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-oddness.wav


odds

glosses: (pir) raseriya ku ji kesê lawaz re hatiye dayîn

glosses: di behsekê de cudahiya rêjeyê ya di navbera pereyên ku hatine dayîn de

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-odds.wav


odds and ends

glosses: tiştûmişt, hûrûmûr, kelûpel, têkil, tevlihev


odeon odeum

glosses: odeon, odeum (pir.) odea) avahiya konser an jî şanoyê

glosses: .li yewnenîstana kevn û li romayê avahiya biçûk ya şanoyê ya ku tê de muzîkvanan pêşbazî dikir


odious

glosses: erjeng, nehez, necis, pelos, kirh, kirêt* {{#tag:phonos|{{#if:||Deng}}{{#if:Awistralya| (Awistralya)}}|lang=en|text=|wikibase=|file=en-au-odious.ogg}}


odium

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-odium.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-odium.wav


odometer

glosses: alava ku rêya ku bi erebeyê hatiye çûyîn dipîve

audio: LL-Q1860 (eng)-Y. Dongchen-odometer.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-odometer.wav


odontalgia

forms: odontalgy

etymology_text: Ji latîniya nû, ji yûnaniya kevn ὀδονταλγία (odontalgía, “êşa diranan”); wekheva odonto- + -algia.


odontoid

glosses: (anat.) wek diranan, di teşeyê diranan de


odontology

glosses: zanîna ku qala diranan û pêşketina diranan dike


odyssey

glosses: destana navdar ya homerî ya bi navê odise


oesophagus

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-oesophagus.wav


ofay

glosses: (a.b.d.), (argo.), (jêr.) kesekî ji nijada spî


off chance

text: He submitted a job application on the off chance that nobody better would.

audio: En-au-off chance.ogg


off one, rocker

glosses: (argo) dîn, aqilavêtî, dînik, xêtik, xêvik


offal

glosses: beşên ajalan ên ku nayên xwarin lê di karên din de tên bikaranîn

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-offal.wav


offbroadway

glosses: ya ku ne li navenda new york’ê ye (şano)


offended

pos_title: Formeke lêkerê

glosses: Dema boriya sade û partîsîpa borî ji lêkera offend.


offensively

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-offensively.wav


offertory

glosses: besteya dema ku li dêrê pere tê komkirin, di orgê de tê lêdan


offhand

glosses: tiştê ku bêyî ramîn hatiye çêkirin, karê pêpûte


officialdom

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-officialdom.wav


officially

audio: LL-Q1860 (eng)-Back ache-officially.wav


officinal

glosses: amade (derman), dermanê hazir (ê li eczexaneyê)

glosses: riwekên ku di boyax yan jî eczayan de tên bikaranîn


officious

pos_title: Rengdêr

glosses: kesê ku di cihên pêwîstî nîn e de dixwaze ku alîkariyê bike, kesê ku tevî her tiştî dibe, karguzar


offing

glosses: dûrayiya behrê ya ku ji behrê tê pîvandin

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-offing.wav


offish

glosses: fedyok, ya ku naxwaze nêzikî kesekî bibe

etymology_text: Ji off + -ish.


offput

glosses: (-put, -putting) (îng.) aciz kirin, sar kirin


offsale

glosses: firotina vexurkê bi şertê vexwarina li derve


offset

glosses: kepiya rêzeçiyayekî ya ku digihije deştê

glosses: (ava.) qoqizê pehn ya wek refikê ya ku di cihê ku qalindiya dîwêr kêm dibe de çêdibe

glosses: (mak.) çenga ku ji bo derbaskirina astengê datînin li ser boriyekê

glosses: dûrînga kin ya ji xêza bingeh wek tîkî tê pîvandin


offside

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-offside.wav


ogee

glosses: koşebend yan jî kornîşa di teşeyê s'yê de


ogle

glosses: bi bengiyane lê nihêrtin, bi çav lê nihêrtin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ogle.wav


ohm

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ohm.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-ohm.wav


oho

glosses: (baneşan) wîî! (bi taybetî baneşana kêfxweşî yan jî heyirînê)


oil cake

glosses: telpa tovê pembû yan jî zegerekê, kusp, serpêt


oil painting

glosses: boyaxa neftî (wêneyên ku pê hatine çêkirin)


oiliness

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-oiliness.wav


oilskin

glosses: (pir.) cilên ku ji vî muşembeyî hatine çêkirin


oily

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-oily.wav


okapl

glosses: ajalake qamkin ya xwemalî afrîkaya navîn ya ku rengê çermê wê şambelotiyê geş e, stûkin e û dişibe zurafeyê. (zoolojî) okapia johnstoni


okra

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-okra.wav


Old Testament

glosses: wehda berê ya di kitêba muqeddes de, Tewrat


oldish

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-oldish.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-oldish.wav


oleander

glosses:
lûrik, ziqûm, jale, zeqnepûrt
(botanîk) nerium oleander


oleo oil

glosses: donê ron ya ku ji donê ajalan tê bidestxistin


olfactory

glosses: (gen.) (pir.) lebata bêhnkirin, poz, bêvil


oligarchic

etymology_text: Ji latîniya dereng oligarchicus, ji yûnaniya kevn ὀλιγαρχικός (oligarkhikós).


olim

glosses: (pir.), (ibr.) koçberên ku hatine îsraîl’ê


olive brown

glosses: zeytûnî (rengê qehwe yê ku dirûvê kesk pê dikeve)


olla

glosses: dîzil (derdana ji xweliyê ku tê de xwarinê çêdikin)


olympian

glosses: aîdî çiyayê olîmpos'ê yan jî aîdî xwedawendan


oman

glosses: welatê ummanê ya ku li nîvgirava erebê ye. gulf of oman kendava ummanê


ombudsman

glosses: karmendê ku giliyên gelî dişopîne-tevnêr


omentum

glosses: (pir.) -ta) (anat.) epîplon, xaşeya ku rûviyan dinixumîne


omicron

glosses: tîpa pazdehem ya elfabeya yewnanan, o’ya kurt


ominously

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ominously.wav


omnirange

glosses: tora radyoyê ya ragihander ya ku bi kêrî hînbûna cihê balafirê tê


omnivorous

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-omnivorous.wav


on the quivive

glosses: hişyar, çavbel, yê ku li hêviya xeberekî ye, yê ku çavê wî li ber derî ye


onager

glosses: (pir.) - -gewr) kerê pesar, (zoolojî) equus onager

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-onager.wav


onanism

glosses: onanîzm, destperk, îstîmna, masturbasyon

etymology_text: Ji Onan + -ism.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-onanism.wav


one by one

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-one by one.wav


one-man show

glosses: lîstika dikê yan jî sîrka ku hew kesek tê de dilîze


one-night stand

glosses: (şano) li bajarekî ji bo çavdêriyekê mayîn


one-eyed

word: in the land of the blind, the one-eyed man is king


onetrack

glosses: pêdagir, heterker, israrker, şaşnebar (tiştê ku xwediyê wesfa ku naguhere ye)


onionskin

glosses: cureyekî kaxizê yê pir zirab û biriqok, pelur

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-onionskin.wav


onomatopoeia

glosses: dengê siriştî, bikaranîna peyvan ya ku şewqa dengên xwezayî dide, şewq


onrush

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-onrush.wav


onset

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-onset.wav


onto

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-onto.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-onto.wav


ontological

glosses: aîdî agahiya afirîdeyan, afirîdenasî, ontolojîk


ontologist

glosses: zanyarê agahiya afirîdeyan, afirîdenas, ontolojîst


ontology

glosses: agahiya afirîdeyan zanîna aferîşê, afirîdenasî

glosses: mijara ku li rastî û çawaniya wê hûr dibe


oolite

glosses: kevirê kilsînî ya bitene û wek hêka masiyan e


oology

glosses: olojî, hêknasî, lêkolînên li ser hêkên teyran

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-oology.wav


oomph

glosses: (argo.) kêşvaniya fizîkî, dilkêşiya zayendî


opart

glosses: 0'î û vir ve şêweya wêneyî ya ku bi teşeyên çavşelipîner re tê nimandin


opcit

glosses: (kurt.) opere citato di berhema nîşandayî ya berê de, di berhema nîşandayî de


ope

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ope.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Jshlanta-ope.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-ope.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-ope.wav


open admissions

glosses: (d.y.a.) şêweya pejirandina her kesê ku dixwaze tomara xwe li zanîngehê çêbike


open housing

glosses: (d.y.a.) mal û avahiyên bikirê yên ku ji her kesî re vekirî ne


open one's eyes

glosses: çav vekirin, hişyar kirin, agahdar kirin


open policy

glosses: (sîg.) tiştê ku berdêla navîn pêk bê dê bê teqdîr kirin. (sîg.)polîçeya navîn


open shop

glosses: saziya ku kesên bisendîka yan bêsendîka dikarin lê bişixulin


open up

pos_title: Lêker

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-open up.wav


openended

glosses: ya ku negihandiye encamê, ya vekirî hiştî


opera hat

pos_title: Navdêr

glosses: şewqeya lengerî ya ku tê qatkirin û ji bo zilaman e


operational

pos_title: Mane

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-operational.wav


operetta

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-operetta.wav


ophthalmia

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ophthalmia.wav


ophthalmic

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-ophthalmic.wav


opium poppy

glosses: xaşxaş, heşîş, xaşxaşik (Papaver somniferum)


opossum

glosses: ji koremişkên bikîs yên ku guhandar in û xwemalî amerîkayê ne, opossum, (zoolojî) didelphis


opportunely

pos_title: Hoker

etymology_text: Ji opportune + -ly.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-opportunely.wav


opportunist

glosses: kesê keysperest, kêsperest, delêvbaz, keysbaz, delêvok, helperist, korfersendî, oportunîst,

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-opportunist.wav


opposable

glosses: ya ku dikare bê liberabûn, ya ku dikare bê mixalefetkirin

glosses: ya ku dikare li hember wê tiştek bê datnîn. (wek ku tiliya beranê çawa dikare li hember tiliyên din bisekine )

etymology_text: Ji oppose + -able.


oppose

glosses: li dij rabûn, li ber rabûn, li ber xwe dan


opposite number

glosses: tişt yan jî kesê ku beranberiya tiştekî ye


oppressive

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-oppressive.wav


opprobrious

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-opprobrious.wav


opsonin

glosses: cureyekî antîkorê yê ku di xwînavê de ye û xwarina bakteriyan ya ji aliyê spîgilorîkan ve hêsan dike


opt out

glosses: vekişîn, tê borîn, biryara nekirina tiştekî


optative

glosses: (rêzim.) raweya xwestekê, raweya daxwazê


optic

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-optic.wav


optician

etymology_text: Deyn ji fransî opticien.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-optician.wav


optimistically

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-optimistically.wav


optimize

glosses: bi awayê herî baş bi kar anîn, ji tiştekî pir zêde sûd wergirtin


option to purchase

glosses: di maweyeke diyar de mafê kirînê bi berdêla ku ji berê ve diyar e re


optional

glosses: ya ku ne bêgavî ye, daxwazî, girêdayî daxwazê

etymology_text: Ji option + -al.


optionally

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-optionally.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-optionally.wav


optometer

glosses: alava taybet ji bo ku holka dîtinê bipîvîne


optometry

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-optometry.wav


orache

glosses: dîwa re, laflafoka mihî, (botanîk) atriplex hortensis


oracle

glosses:
li Yûnanistana kevin wisa dihat bawer kirin ku Xwedê bi rêya kahinek an jî kahineka jin diaxive
, li yewnenîstana kevn û romayê kunendeyê ku ji xeybanê de xeber dide

glosses: xebera ku vî kunendeyî ji xeybanê de daye

glosses: cihê pîroz yê ku ev kunende lê kemilê diavêje


orang

audio: LL-Q9237 (msa)-Kakakku keren-orang.wav


orange blossom

glosses: kulîlka perteqalê. bitter orange, seville orange tirinc, (botanîk) citrus aurantium


orangery

glosses: di cihên sar de ji cihê taybet û girtî ji bo gihandina porteqalan, tavxane


orate

glosses: li axaftinê vebûn, qise dan, şorind dan, nutq dan


oration

glosses: nutqa ku taybet hatiye amadekirin, gotar, rapeyv, nutq

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-oration.wav


orator

glosses: xatîb, nutqdêr (kesê ku bi belaxetê dipeyive)

forms: oratour

etymology_text: Ji anglo-normanî oratour, ji latînî ōrātor.


oratorically

glosses: bi belîxî..perestgeha biçûk, perestgeha taybet


out of regard to

glosses: li ser xatirê, ji bo xatirê, li ser bextê


pay one's respects

glosses: rêz û silavên xwe pêşkêş kirin. rêza yekî girtin, giramî û girîngî pê dan, hurmet nîşandan


pluck up by the root

glosses: ji binî ve rakirin, rakişandin, hinşiqaftin, ji kokê hilanîn


pop the question

glosses: (argo.) teklîfa zewacê jê kirin, jê xwestin ku pê re bizewice


racket

glosses: lekana ku binê wê bi torê hatiye hûnandin ya ku li bakurê amerîkayê tê bikar anîn

glosses: (pirh.) şibî tenîsê lîstikeka gogê ya ku li hemberî çar dîwaran bi pekandina gogê tê lîstin hêwirze, şemate, tepûrep, xirecir, heytehol: alozî, tevlihevî: (zimanê k.) xeracgirî, xûgîxurî, pergala jêgirtina pereyan: (argo.) kar, pîşe. rackety hêwirzeker, berberok, circirok, qîrqîrok


racketeer

glosses: kesê ku şantajê li xelkê dike: kesê ku bi riyên ne qanûnî pereyan ji xelkê distîne, xeracgir

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-racketeer.wav


rackrent

glosses: berdêla pir zêde ya kirêya tiştekî: kirêya zêde standin


radial

glosses: ya ku ji navendê berev derûdorê hatiye duristkirin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-radial.wav


radian

glosses: Kevana ku bi nîvçapa bazneya ku parçeyek jê ye re yeksan e, radyan.

etymology_text: Ji radius + -an.


radiance

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-radiance.wav


radiant

glosses: ya ku tîrêjan radigihîne an belav dike, ronî, rewnaq, rewşen

glosses: ya ku têhn û germiyê radigihîne an belav dike. radiantly bi eşq û şewq


radiate

glosses: ji navendekî ragihandin û belavkirina tiştekî li derûdorê

glosses: tîrêjên radyoaktîv belav kirin. radia'tion belavbûna ji navendekî tê ragihandin, ronî an germî dan, belavbûn, ragihîn. radiation sickness nexweşiya ku bi bandora tîrêjên radyoaktîv peyda bûye


radical

glosses: Tişta ku aîdî esl an koka tiştekî ye, hîm, bingeh, asas, binanî, bintar, xîm, binyad.

glosses: Ya ku ji binî ve derketiye, ya ku ji kokê hatiye birrîn.

glosses: Ya ku aîdê hejmar an çendaniyekî ye, kokî, rayekî.

glosses: Atomek, îyonek an molekuleke xwedî elektronên lihevnehatî.


radicalism

etymology_text: Ji radical + -ism.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-radicalism.wav


radio

audio: LL-Q150 (fra)-Sartus85-radio.wav


radio

audio: LL-Q9240 (ind)-Xbypass-radio.wav


radio

glosses: nûçeya ku pê bêtêl, têlgiraf an radyoyê hatî

glosses: pê têlgirafa bêtêl ji hev û din agahdar bûn

glosses: tişta ku di radyoyê de tê bikar anîn. radio astronomy radyo astronomî. radio beacon (radyo) danera nîşanan. radio compass stînera radyoyê ya ku rê şanî dide. radio fix (balafir, keştî) cihê ku bi sînyalên radyoyê hatiye peyitandin. radio frequency frekansa radyoyê, frekansa bilind. radio pill danera radyoyê ya mînyator ya ku di laşê mirovan de bicih dikin. radio spectrum spektrûma radyoyê. radio star stêrka ku sînyalên xurt yê radyoyê diweşîne. radio station îstgeha radyoyê. radio telescope teleskoba radyoyê. radio transmitter danera radyoyê. radio tube lemba radyoyê. radio wave pêlên radyoyê. (pêşqertaf) ya ku bi hêza radyo an radyumê belav dibe

audio: LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-radio.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-radio.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-radio.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-radio.wav


radio

audio: LL-Q652 (ita)-Ciampix-radio.wav


ragtime

glosses: parçeya mûzîkê ya bi tempoyeka qut û qol


ragweed

glosses: Giyayeke berbelav ya ku dibe sebeba zekema biharê, Ambrosia.

etymology_text: Ji rag + weed.


ragwort

glosses: giyaberk, giyazerîle, guleşêxan, (botanîk) senecio

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ragwort.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-ragwort.wav


rail

glosses: bi rêya trênê kişandin an ragihandin. dan ser hev, heb ji hebê neqetandin


rail against

glosses: dev avêtin yekî, zimandirêjî kirin, li paş yekî xeber dan

glosses: kirin pitpit, wîrînî kirin. tûtika avî, mirîşka avî, henefî


railhead

glosses: nuqteya dawîtirîn ya xeta trênê ya ku heta niha hatiye rayêxistin


raillery

glosses: henekbazî, henekerî, galtekerî, pê ketin xir, bela xwe lê dan


raiment

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-raiment.wav


rain check

glosses: heqê ku mirov heqê xwe di wextekî paş de bi kar bîne

glosses: ji bo maça paşdexistî bilêtên nû yên ku li temaşevanan tên belavkirin

forms:
raincheck
rain-check
raincheque
rain cheque
rain-cheque

audio: En-au-rain check.ogg


rainy day

glosses: dema tengasiyê, zemanê tehlî û tengasiyan


raise Cain

glosses: kirin cirecir, kirin birebir, kirin xirecir, welwele rakirin, alozî deranîn

etymology_text: Ji navê Cain, kurê Adem û Hawayê, kujêrê yekem.

audio: En-au-raise Cain.ogg


raise the roof

glosses: xirecir deranîn, şemate kirin, teqûreq kirin, hêwirze kirin

forms: hit the roof

audio: En-au-raise the roof.ogg


raised

glosses: nepixîn, pişpişîn, gijgijîn, zerifîn, belbûn

glosses: (aşpêj.) meyî, givî, cemisî, haveyn girtî


raisin

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Enora R. (BiblioCanet66)-raisin.wav


raisondetre

glosses: raisond'etre (fr.) egera hebûnê, sebeba heyîbûnê


rajah

glosses: raca, prens an desthilatdarekî Hindû li Hindistanê

forms: raja

etymology_text: Deyn ji hindî राजा (rājā) yan urdûyî راجا (rājā), ji sanskrîtî राजन् (rājan, “key, prens”), ji proto-hindûaryanî *Hrā́ȷ́ā (“key”), ji proto-hindûîranî *Hrā́ȷ́ā, ji proto-hindûewropî *h₃rḗǵ-ō, ji *h₃rḗǵs (“key, hukimdar”). Cotrehê Rex, rex, û roy.

rani

translation: jina racayî

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rajah.wav


rake up the past

glosses: defterên berê li hev xistin, defterên berê vekirin. zilamê gewzeger, şayîneger, zilamê bêsinc yê ku ketî û miriyê kêf û zewqê ye


rakeoff

glosses: , (argo.) behra ji kar û qezencê, komîsyon


raki

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-raki.wav


rakish

glosses: (behr.) keştiya ku dîrekên wê biçkokî paşde çûne

glosses: xwar, çelexwarî, weribandî, şeftûl, kelkût, pilûç, xwar û xidur, berevajî


rakishly

glosses: xwardeçûnî, berevajîbûnî. gewzeger, şayînger, bêexlaq, xûynepak


rale

glosses: xirêniya ku di ber danûstandina bêhnê ya normal re tê bihîstin û nîşana nexweşiyê ye, ral


ram down one's throat

glosses: tişta ku naxwaze guhdarî bike bi zorê dan guhdarî kirin


ramadan

audio: LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-ramadan.wav


ramble

glosses: têra dilê xwe gerîn, bi pey bayê dilê xwe ketin, eware eware gerîn

glosses: xwe ji ser meselê birin, xwe li mijarê dananîn

glosses: bi dûr û dirêjî belavbûn û mezin bûn (riwek)

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-ramble.wav


rambler

glosses: kesê ku bi ya dilê xwe dike, li kêf û zewqa xwe dinêre


rambling

glosses: yê ku beredayî beredayî digere, yê ku kolanan dipîve

glosses: ya ku bi her aliyekî ve bê ser û ber belav dibe

glosses: yê ku xwe li nav her tiştî dide, yê ku pozê xwe bi her tiştî re dike, yê ku kêmasiya tu babetekî ji xwe nake


ramekin

glosses: ramequin cureyek kadeya ku nan û penîr tevî pariyên nên dikin û di firnê de dipijînin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ramekin.wav


ramification

glosses: (botanîk) gulîdan, şaxdan, şaxberdan, çiqildan

glosses: kafirkeratî, rewşa têkilhev a ku mirov nikare bihêsanî ji nav derkeve

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-ramification.wav


ramify

glosses: li şaxan lêk ve kirin, li beşan lêk ve kirin


rampage

glosses: aciz bûn, çavsor bûn, kela yekî rabûn, hêrsa yekî rabûn

glosses: êrîş kirin, dadan, dest avêtin, gurmişandin, herişîn, rahilandin, rakişandin, rikifandin, rikêf kirin, xîş kirin, çûn yekî

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rampage.wav


rampart

glosses: dîwarê kelê, birc, beden, şîrhe, asêgeh, sengergeh


rampion

glosses: gezîze, gulezengil, sinbêlok, (botanîk) campanula rapunculus


ranch

glosses: baneya mezin, çewlîka dewaran, kûfregeh,

glosses: xaniyê yek qetî yê ku avadana wê hinekî pêşde çûye.


ranch house

glosses: bane, avahî û zeviyên pê re, cihê ku sewal lê tên xweyîkirin û riwekên xwerbar lê tên çandin


ranchero

glosses: li başur-rojavayê amerîkayê kowboy, gavan


rancho

glosses: li başur-rojavayê amerîkayê kolika şivên, holik, kolik, enzelok


rancid

glosses: tirşbûyî, bêhnpêketî, xirabûyî, efinkîbûyî (dohn)


random sample

glosses: (îstatîstik) koma nimûneyî ya ku ji bo nimînandina temamê tiştekî hatiye hilbijartin


random shot

glosses: lêreşandin, çawalêhato berdan, lê barandin


range far

glosses: berfireh bûn. the samples range from bad to excellent. ji nimûneyên nebaş heta nimûneyên pir baş nimûneyên me hene


range light

glosses: fenerên dusîlyon, rêzefener, zincîra feneran

etymology_text: Ji range + light.


range rider

glosses: natorê siwarî, notirvanê dehl û çewlîkan, kovboy


rangy

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rangy.wav


rani

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rani.wav


rank and file

glosses: ferd, şexs, nefer, kes kirin rêz, senifandin, polandin, kirin dorê, xistin rêzê, rêzandin

glosses: rêz bûn, rêzîn, ketin rêzê, sefîn, senifîn


rank next to

glosses: ji aliyê meqam an rutbeya xwe ve di rêza duyem de bûn


ranking

audio: LL-Q1860 (eng)-Persent101-ranking.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-ranking.wav


rankle

glosses: jê re bûn derd, êşa tiştekî ji dilan neçûn


ransack

glosses: baş lênêrîn, sextî kirin, hûr û kûr lêgerîn

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ransack.wav


ransom

glosses: sere, fîdye, rehîne, bi fîdyeyê hatin berdan

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ransom.wav


rant and rave

glosses: zirtê xwe dan, fortê xwe dan, bi awayekî hêrsbûyî bang kirin û kirin qirînî


ranunculus

glosses: cûng, gulbihar, zêringer, adirge, derzîlok, (botanîk) ranunculus


rapacious

glosses: çavsor, çavbirçî, yê ku jê re têrxwarin nîne


rape

glosses: destdirêjî kirin, tecawiz kirin, suhurandin, sivirandin (li jinê)

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-rape.wav


rapeseed

glosses: kanola, kolza, raps, (botanîk) Brassica napus


rapist

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rapist.wav


rapparee

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rapparee.wav


rappel

glosses: di çiyageriyê de xwe bi benê bi lûtkeya çiyê ve hatiye girêdan girtin û daketin


rapport

glosses: tekiliya dostane, eleqeya hevalane, aheng, lihevkirin en rapport (an rapor) (fr.) kesên ku li hev kirîn, bi aheng


rapt

glosses: yê ku ji xwe çûyî, ji hiş ketî, di wecdê de, bi zikrê ketî

glosses: kesê ji xwe ve çûyî, bi fikar û mitaleyan ketî


rapture

glosses: pir kêfxweşbûn. rapturous yê ku ji xwe ve çûyî, ji hiş ketî, dil bihurî, ketî zikrê


rarebit

glosses: penîrê helandî yê ku li nanê sorkirî têdan, (binêr.) welsh rabbit


rareeshow

glosses: wêneyên ku bi rojika di qutiyê de tên nîşandan


rarefiable

glosses: ya ku mirov dikare çewsa li ser kêm bike


rarefication

glosses: çews û pesta li ser gaz an hewayê kêm kirin


rarefy

glosses: palandin, sefandin, parzûnandin, nifsandin

glosses: ya ku mirov diakare teniktir an ziravtir bike

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rarefy.wav


rareness

etymology_text: Ji kêmpeyda + -ness.

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-rareness.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rareness.wav


rarity

glosses: nadirtî, kêmpeydatî, firkayî, hindikî, ya ku kêm tê dîtin


ras

glosses: (kurt.) royal asiatic society, royal astronomical society


rascality

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-rascality.wav


rasher

glosses: çêniyê beykin an yê jambonê yê ku baş hate hûrkirin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rasher.wav

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rasher.wav


rashly

audio: LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-rashly.wav


rashness

glosses: karê bicesaret û bêyî li ser hatî fikirîn

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rashness.wav


raspberry

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-raspberry.wav


ratafia

glosses: ratafeei ratafia, ratafee likora bibehîv


rataplan

etymology_text: Ji fransîran tan plan, onomatopoetîk.


ratatattat

glosses: ratatat, ratatattat, ratatat dengê deriyê ku her û her tê kutan, dengê daholê


ratbitefever

glosses: ratbitedisease, ratbitefever, ratbitedisease nexweşiyeka perok ya ku bi gêzkirina mişkan çêdibe


ratify

glosses: pejirandin, pesend kirin, erê kirin, tesdîq kirin


ratiocinate

glosses: muhakeme kirin, darizandin, dan ber hiş û aqilê xwe, bi berfirehî û kitekit fikirîn


rationale

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rationale.wav


rationality

glosses: =rationalness: aqliyet, mantiqîtî, rastyonalîte


rationalize

glosses: (îng.) xwe spartin hêncetan, xwe hirde û vide dan


ratite

glosses: çivîka ku ji cinsekî ku bi kêrî firrînê naye


ratline

glosses: (behr.) di keştiyê de pêpelûkên çarmixe ya ku muretebatên keştiyê pê hildikişin serenan

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ratline.wav


ratoon

glosses: rattoon, ratoon, rattoon: zîla ku ji rehê riweka hatî teraftin aj daye


rattail

glosses: Cureyekî şikilkirina porî wekê teriyê mişkê.

etymology_text: Ji rat + tail.


rattan

glosses: bambûya simsimî, (botanîk) calamus rotang

audio: LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-rattan.wav


rattlebox

glosses: riwekek ji binemala hewêcan ya ku tovên wê yên hişkbûyî dengê zengilikê dertîne (botanîk) crotalaria


rattlebrain

glosses: gelevzî kirin, qanosî kirin, pirbêjî kirin


rattling

glosses: teqereq, lerzok, recifok, ya ku liqeliq jê tê, ya ku qulteqult


rattrap

glosses: rewşa gelek zehmet, weziyeta zehf dijwar


ratty

glosses: (argo.) nepêketî, neşikestî, nemûnasîb, şamoşewlo


ravage

glosses: xirab kirin, hilşandin, hilweşandin, pûç kirin, şelandin


ravel

glosses: pê out’ê çareser kirin, safî kirin, hel kirin

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ravel.wav


ravelment

glosses: tevlihevî, fetlonektî, lihevherbilîn, lihevalîn


raven

glosses: reşê qetran, reşê tarî. wekê gurên birçî dadan ser tiştekî

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-raven (not bird).wav


ravenously

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-ravenously.wav


ravine

glosses:
newal, kend, zixur,
 nihaleka kûr û teng û asê


ravioli

glosses: xengela ku li gorî terza îtalyanan çêbûyîye


ravish

glosses: destavêtin namûsa yekî, namûs hingavtin, pêpeskirina namûsa kesekî

glosses: (kevn) bi kotekî girtin û birin, çopandin, xesp kirin

glosses: destavêtin namûsa yekî, ajotin ser namûsa yekî


rawboned

glosses: kesê ku hestiyên wî dixweyin, zêde qels û lawaz


rawness

audio: LL-Q1860 (eng)-Aquild-rawness.wav


rayah

glosses: bendegan, goran, reaya, gelê di bin fermanrewaya hukmdarekî de


rayless

glosses: bêtîrêj, bêtîrojk. ji binemala masîpisîkan cureyek masiyên terîdirêj, rîna, (zoolojî) raia batis

glosses: masîpisîk, vatoz, (zoolojî) raia clavata


rayon

etymology_text: Ji fransî rayon.

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-rayon.wav


raze

glosses: rase, raze, rase: hûr û hera kirin, piç û parî kirin, li erdê xistin


razee

glosses: (behr.) keştiya ku pêhnika wê ya jorîn jê hatiye deranîn


razor blade

forms: razorblade

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-razor blade.wav

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-razor blade.wav


razor clam

glosses: razor shell çeqûya behrê, mîdyeya gûzanê, (zoolojî) solen razor strop


razorback

glosses: nehenga dûvçetelî, (zoolojî) balaenoptera


razz

glosses: tinazê xwe pê kirin, pê ketin xir, henekê xwe pê kirin, bela xwe lêdan, bela xwe jê venekirin


rca

glosses: (kurt.) reformed church in america, radio corporation of america


rd

glosses: (kurt.) road, rod round. (kurt.) rural delivery


react

glosses: bi tiştekî re ketin reaksiyonê, ji bo tiştekî bertekdan


reactivate

glosses: dîsa xistin meriyetê, ji nû ve merî kirin, dîsa şixulan, ji nû ve kar pê kirin, ji nû ve aktîv kirin

audio: LL-Q1860 (eng)-Aquild-reactivate.wav


reactive

glosses: ya ku dibe sedema kartêka paşpêkî, ya ku dibe egera bandora vajî

audio: LL-Q1860 (eng)-Qwertygiy-reactive.wav


reactivity

glosses: (kîm.) şiyana bi tiştekî re ketina reaksiyonê, karîna bertekdana tiştekî

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-reactivity.wav


read out

glosses: ji endamtiya derketin, endamtiya xwe betal kirin


read over

glosses: sertanpê xwendin, ji serî heta binî xwendin, xitim kirin


read the riot act

glosses: azirandin, tehn lê kirin, erza yekî şikandin


readable

glosses: xwendinbar , berxwendin, tişta ku tê xwendin, paknivîs, fesîh

glosses: ya ku ber xwendinê dikeve, ya ku hêjayî xwendinê ye, balkêş


readiness

audio: LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-readiness.wav


readjust

glosses: ji nû ve sererastkirin, ji nû ve saz kirin, ji nû ve durist kirin


readjustment

glosses: ji nû ve saz kirin, ji nû ve birêkûpêk kirin


readmit

glosses: dîsa ji bo xwendekarî an endamtiyê qebûl kirin


readymix

glosses: (dya) bi avlêkirinê ji nû ve amadekirina tiştekî


ready-to-wear

etymology_text: Ji ready + to + wear.

wav_url: https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-ready-to-wear.wav


reaffirm

glosses: ji nû ve peyitandin, ji nû ve piştrast kirin


reagent

glosses: (kîm.) miyar, qetînek, veqetînek, vavêrker


real wages

glosses: mişeya ku li gorî hêza kirrînê hatiye hesab kirin