kêz

kêza (feminine definite construct singular)
kêzên (feminine definite construct plural)
kêzê (feminine definite oblique singular)
kêzan (feminine definite oblique plural)
wê kêzê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kêzan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kêzê (feminine definite vocative singular)
kêzino (feminine definite vocative plural)
kêzek (feminine indefinite nominative singular)
kêzin (feminine indefinite nominative plural)
kêzeke (feminine indefinite construct singular)
kêzine (feminine indefinite construct plural)
kêzekê (feminine indefinite oblique singular)
kêzinan (feminine indefinite oblique plural)
gêrik
mêrî
pêşû

Herwisa kêzik; hevreha farsî خبزدوک (xabazduk) û خبزدو (xabazdu), şirazî xazuk, masermî γazuk, rîçî γazik, dewsîranî γazi, merwdeştî qazuk. Bo guherîna "x > z" bide ber kurdî ker, farsî خر (xar), herwisa "a > ê" bide ber kurdî kêm, farsî کم (kam).

Hin candarên biçûk yên mîna mêşan yan jê mezintir lê û nafirrin.


gêrik

gêle
gêre
gêrk
gêrîk
gergerîk
cêran
girêk

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

mûrî

Hin candarên pirr biçûk in lê barên giran hildigirin.

Hevalê in Ferda, ê ku nikarîbû gêrikek biêşanda, bi destpêka jiyana sirgûnê re dilêwî teniktir bû (...)

Firat Cewerî, Payiza Dereng, Avesta, 2014, r. 14


kîsele

sûnî

Cureyekî buxikan e ku libên genim û cêyê dixwin û zerarê didin.


kulî

草蜢

chháu-muih / chháu-meh / chháu-meeh / chháu-neh / chháu-nih / chháu-mih / chháu-mé

melex

Hin ajelên firok in ku xwe ji ser davek giyayî diavêjin yek din.


melex

Hevreha soranî مەلەخ (melex)^([Divê were berfirehtirkirin])


hespikê giyayî

hespê gîhayî
hespê gîhê
hespê gihê
hespikê gîhayî
hespikê gihê


pelatînk

pelatînka (feminine definite construct singular)
pelatînkên (feminine definite construct plural)
pelatînkê (feminine definite oblique singular)
pelatînkan (feminine definite oblique plural)
wê pelatînkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan pelatînkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
pelatînkê (feminine definite vocative singular)
pelatînkino (feminine definite vocative plural)
pelatînkek (feminine indefinite nominative singular)
pelatînkin (feminine indefinite nominative plural)
pelatînkeke (feminine indefinite construct singular)
pelatînkine (feminine indefinite construct plural)
pelatînkekê (feminine indefinite oblique singular)
pelatînkinan (feminine indefinite oblique plural)
perîdank
perperik
pelpelok
mêş
vizik
pîşo
wêz
moz
kulî
kalik
pîrik
kêzik
kurm
kêç
spî
beyî
jaj
tešîlor
kalik
pîrik
kêzik

Ji pel, piraniya navên din yên devokî onomatopoetîkî ne.

хьэнтӏэрэпӏый

ḥɛntʼɛrɛpʼəj

Hin heywanên firok yên hûrik û çarbaskî ne.


pirik

pirika (feminine definite construct singular)
pirikên (feminine definite construct plural)
pirikê (feminine definite oblique singular)
pirikan (feminine definite oblique plural)
wê pirikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan pirikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
pirikê (feminine definite vocative singular)
pirikino (feminine definite vocative plural)
pirikek (feminine indefinite nominative singular)
pirikin (feminine indefinite nominative plural)
pirikeke (feminine indefinite construct singular)
pirikine (feminine indefinite construct plural)
pirikekê (feminine indefinite oblique singular)
pirikinan (feminine indefinite oblique plural)

Pirpirok.^([Ji bo vê maneyê çavkanî hewce ye. (+) ])


kêç

kêça (feminine definite construct singular)
kêçên (feminine definite construct plural)
kêçê (feminine definite oblique singular)
kêçan (feminine definite oblique plural)
wê kêçê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kêçan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kêçê (feminine definite vocative singular)
kêçino (feminine definite vocative plural)
kêçek (feminine indefinite nominative singular)
kêçin (feminine indefinite nominative plural)
kêçeke (feminine indefinite construct singular)
kêçine (feminine indefinite construct plural)
kêçekê (feminine indefinite oblique singular)
kêçinan (feminine indefinite oblique plural)
كێچ (Kurdish-Arabic)
kêz

Hevreha soranî kêç, farisî kek, keyk, pehlewî keyk, tacikî kayk ji zimanên îranî. Hêjayî gotinê ye ku navê proto-hindûewropî yê vê heşerê, wek yê gelek heywanên din jî, di zimanên îranî de nemaye û bi peyveke din hatiye guherandin. Hevwateya vê peyvê bi proto-hindûewropî *plusis bû ku sanskrîtî "plusi", lîtwanî blusà, rusî "bloxa", albanî plesht, yûnanî "psulla", latînî pulex, spanî pulga, fransî puce, îtalî pulce, ermenî "lu", îngilîzî flea... jê peyda bûne. Di nav zimanên îranî de ev peyva proto-hindûewropî di peştûyî de wek "vreje" û di yixnî de jî wek "frîgo" hatiye parastin.

pêşûyek hûrik e bi taybetî xwe di nav pûrtê heywanan û porê mirovan de vedişêre û xwîna wan dimêje


pêşû

پێشوو (Kurdish-Arabic)
pêşwî
pêşî
kêç
kêz
mêrî
mêş
vizik
mormok
marmarok

Herwiha pêşî, hevrehasoranî پێشوولە (pêşûle), lekî پەخشە (pexşe), farisî پشه (paše).

Hin heywanên hûrik yên firok in û xwîna mirovan û heywanên din dimêjin.


moz

mōz < *mawz < *bawz < Iraniya kevn *wabza-. Hevreha pehlevî wabz û beloçî gwabz.

mêşhingiv, mor,
cûnek ajelên hûrik yên firok ku hingiv çêdikin.


kermêş

kermêşa (feminine definite construct singular)
kermêşên (feminine definite construct plural)
kermêşê (feminine definite oblique singular)
kermêşan (feminine definite oblique plural)
wê kermêşê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kermêşan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kermêşê (feminine definite vocative singular)
kermêşino (feminine definite vocative plural)
kermêşek (feminine indefinite nominative singular)
kermêşin (feminine indefinite nominative plural)
kermêşeke (feminine indefinite construct singular)
kermêşine (feminine indefinite construct plural)
kermêşekê (feminine indefinite oblique singular)
kermêşinan (feminine indefinite oblique plural)
kelmêş
kilmêş

cûnek mêşên gir anku zexm e,
heywaneke biçûk û biper
(bi taybetî di nav teqinan de dijîn û havînan ji ber ku teqin dimiçiqin belav dibin b
ji ber vê yekê li serê mirovan dibe bela. Carnan bi xwînkişandina yekî nexweş û çûna ser laşê yekî din dibe sedema gerandina wê nexweşiyê


bizûz

bizûza (feminine definite construct singular)
bizûzên (feminine definite construct plural)
bizûzê (feminine definite oblique singular)
bizûzan (feminine definite oblique plural)
wê bizûzê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan bizûzan (feminine definite demonstrative oblique plural)
bizûzê (feminine definite vocative singular)
bizûzino (feminine definite vocative plural)
bizûzek (feminine indefinite nominative singular)
bizûzin (feminine indefinite nominative plural)
bizûzeke (feminine indefinite construct singular)
bizûzine (feminine indefinite construct plural)
bizûzekê (feminine indefinite oblique singular)
bizûzinan (feminine indefinite oblique plural)
bizêz
bizîz
buzêz
buzîz
buzûz
gizûz
gizêz
gizîz
guzûz
guzêz
guzîz

Cûnek ajelên firok yên mîna pelatînkan in lê şevger in.


qirmiz

Ji erebî قِرْمِز (qirmiz), ji farisî کرمست (kermest), hemû ji proto-hindûewropî *kŕ̥miš (“kirm”). Bide ber ermenî կարմիր (karmir), îbranî כַּרְמִיל (karmīl) û tirkî kırmızı hemû wergirtinên ji zimanên îranî ne.


zûv

zûva (feminine definite construct singular)
zûvên (feminine definite construct plural)
zûvê (feminine definite oblique singular)
zûvan (feminine definite oblique plural)
wê zûvê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan zûvan (feminine definite demonstrative oblique plural)
zûvê (feminine definite vocative singular)
zûvino (feminine definite vocative plural)
zûvek (feminine indefinite nominative singular)
zûvin (feminine indefinite nominative plural)
zûveke (feminine indefinite construct singular)
zûvine (feminine indefinite construct plural)
zûvekê (feminine indefinite oblique singular)
zûvinan (feminine indefinite oblique plural)
zwîv
zîv


spih

Ji peyvek proto-îranî ya ku herwiha serekaniya espê ya soranî, espije ya zazakî, spiş avestayî û شپش (şepeş) ya farisî ye.

Heywanokek biçûk e ku ji bêmerêziyê peyda dibe û di nav porê mirovan û pûrtê heywanan de xwe vedişîre.


kirnî

kirniya (feminine definite construct singular)
kirniyên (feminine definite construct plural)
kirniyê (feminine definite oblique singular)
kirniyan (feminine definite oblique plural)
wê kirniyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kirniyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kirniyê (feminine definite vocative singular)
kirniyino (feminine definite vocative plural)
kirniyek (feminine indefinite nominative singular)
kirniyin (feminine indefinite nominative plural)
kirniyeke (feminine indefinite construct singular)
kirniyine (feminine indefinite construct plural)
kirniyekê (feminine indefinite oblique singular)
kirniyinan (feminine indefinite oblique plural)
qirnî
کڕنی (Kurdish-Arabic)

Peyveke kurdî-îranî ye, ihtimal e ku têkilî peyva ker (dewar) e, bide ber kerce ya zazakî, hevreha کنه (kenê) ya farisî ye ku wek kene ketiye tirkî jî. Herwiha bide ber erebî قُرَاد (qurād).

Kêzikek hûrik e ku bi taybetî xwîna sewalan dimêje.

Behsa pakêta kurdî tê kirin. Di vê pakêtê de çend pirs li hişê min dinişin û wekî noj û kirniyekê jê ve nabin. Gelo naveroka vê pakêtê ‘jêk-ve-kirin û lêk-ve-kirin’a kultur û kevnetorê me yê dêrîn nebe?

Omer Dilsoz: Projeya wergerê ya Lîsê, Amidakurd.com, 8/2009

Ew pergala ku ji mirovan gur û ji guran jî mirov diafirandin, weke mînaka 'mankurt' an li Asyayê niha mîna zîlû ango mîna kirnî bi xwîna gelê Kurd ve zeliqiye. Dimije, dimije û dimije. Lewra serderî û aşkirina pirsgirêkê jî ne hêsan e. Ji barbaran afirandina mirovî ne hêsan e.

Liberxwedan jiyanê diafirîne https://web.archive.org/https://yeniozgurpolitika.net/liberxwedan-jiyane-diafirine/ arşîv

Di nav seta Gulgulîskên Zarokan de bi kurmancî Hecî Rovî, Mam Ker...Kirnî û Rovî, Mîrên Mişk ...Keçik û Xweza;...ji bilî van maikên di encama lêkolînê de berhevkirî bi navê Gotinok û Lîstikên Xemîrokî hatin weşandin.

Zarokên Kurd Bi Çîrokan Şad Dibin https://web.archive.org/http://candname.com/zaroken-kurd-bi-cirokan-sad-dibin arşîv


nûj

bezmik, biranguh, gawik, spîpanik, spîpehnik, bizmik, gawuk,
kêzikek hûrik ya xwînmêj e


zirkêtk

zirkêtka (feminine definite construct singular)
zirkêtkên (feminine definite construct plural)
zirkêtkê (feminine definite oblique singular)
zirkêtkan (feminine definite oblique plural)
wê zirkêtkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan zirkêtkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
zirkêtkê (feminine definite vocative singular)
zirkêtkino (feminine definite vocative plural)
zirkêtkek (feminine indefinite nominative singular)
zirkêtkin (feminine indefinite nominative plural)
zirkêtkeke (feminine indefinite construct singular)
zirkêtkine (feminine indefinite construct plural)
zirkêtkekê (feminine indefinite oblique singular)
zirkêtkinan (feminine indefinite oblique plural)
zilkêtik
zilkêtk
zirkêtik

Zir- ji zer ji ber rengê xwe yê zer, bidin ber soranî زەردەواڵە (zerdewałe, “zirkêtk”) ji زەرد (zerd, “zer”) . Beşa dawî kêtk- nayê zanîn lê dibe têkildarî peyva kêç be ku bi hinek zimanên din yên îranî wek keyk/kêk e.

Reva ji stêng û zirkêtkan

sernavê çîrokeke Husein Muhammed, Kulturname.com, 8/2009


qijnik

Guhê kûçikê me tije qijnik bû ne.


perîdank

perîdanka (feminine definite construct singular)
perîdankên (feminine definite construct plural)
perîdankê (feminine definite oblique singular)
perîdankan (feminine definite oblique plural)
wê perîdankê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan perîdankan (feminine definite demonstrative oblique plural)
perîdankê (feminine definite vocative singular)
perîdankino (feminine definite vocative plural)
perîdankek (feminine indefinite nominative singular)
perîdankin (feminine indefinite nominative plural)
perîdankeke (feminine indefinite construct singular)
perîdankine (feminine indefinite construct plural)
perîdankekê (feminine indefinite oblique singular)
perîdankinan (feminine indefinite oblique plural)

Ajalek biçûk û difre ku çar bazikên wan he ne, minminîk, pelatînk, perperok, pinpinîk, pepûle, pirpirîk, pirrpirrok.


kermoz

kermoza (feminine definite construct singular)
kermozên (feminine definite construct plural)
kermozê (feminine definite oblique singular)
kermozan (feminine definite oblique plural)
wê kermozê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kermozan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kermozê (feminine definite vocative singular)
kermozino (feminine definite vocative plural)
kermozek (feminine indefinite nominative singular)
kermozin (feminine indefinite nominative plural)
kermozeke (feminine indefinite construct singular)
kermozine (feminine indefinite construct plural)
kermozekê (feminine indefinite oblique singular)
kermozinan (feminine indefinite oblique plural)
کەرمۆز (Kurdish-Arabic)
kelmoz

zirkêtk, stêng, moz, kermêş, kelmêş, mêşek pêveder e

Ji bo ku dewlemendîya xwe nîşanî mirovên xwe bide, ji xwe re tirinbêlek BMV modela herî dawî û nipûnû dikire. Pêncerên xwe vedike ku ber bi Geverê bi rê keve, zirkêtkek (kermozek) dikeve tirinbêla wî. Yê Geverî bi vê yekê diqehire, hema zû bi zû camên penceran hildide jor û qilîmayê jî vedike da ku zirkêtik nêzîkî wî nebe û pê li gazê dike.


şevçira

şevçiraya (feminine definite construct singular)
şevçirayên (feminine definite construct plural)
şevçirayê (feminine definite oblique singular)
şevçirayan (feminine definite oblique plural)
wê şevçirayê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan şevçirayan (feminine definite demonstrative oblique plural)
şevçirayê (feminine definite vocative singular)
şevçirayino (feminine definite vocative plural)
şevçirayek (feminine indefinite nominative singular)
şevçirayin (feminine indefinite nominative plural)
şevçirayeke (feminine indefinite construct singular)
şevçirayine (feminine indefinite construct plural)
şevçirayekê (feminine indefinite oblique singular)
şevçirayinan (feminine indefinite oblique plural)
شهڤچرا (Kurdish-Arabic)
şebçirax
şevçirax

Cureyekî bixukan e û şevê pê dikevin. (lampyris noctiluca)


tirtûl

tirtûla (feminine definite construct singular)
tirtûlên (feminine definite construct plural)
tirtûlê (feminine definite oblique singular)
tirtûlan (feminine definite oblique plural)
wê tirtûlê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan tirtûlan (feminine definite demonstrative oblique plural)
tirtûlê (feminine definite vocative singular)
tirtûlino (feminine definite vocative plural)
tirtûlek (feminine indefinite nominative singular)
tirtûlin (feminine indefinite nominative plural)
tirtûleke (feminine indefinite construct singular)
tirtûline (feminine indefinite construct plural)
tirtûlekê (feminine indefinite oblique singular)
tirtûlinan (feminine indefinite oblique plural)
tertûl

Di payîza sala par de, balafirên bê mirov ên Tirk hinek made avêtibûn herêmên Heftenûn, Qendî[l] û Zapê. Piştî demekê madeya ku dişibiya kewê, hat zanîn ku qozeya tirtûlan e (naşor, maşot). Îsal ligel şînbûna daran, tirtûl (naşor, maşot ) jî ji qozeyên xwe derketin. Tirtûl dar û belgên daran dixwin û daristanan wêran dikin.


maşot

maşota (feminine definite construct singular)
maşotên (feminine definite construct plural)
maşotê (feminine definite oblique singular)
maşotan (feminine definite oblique plural)
wê maşotê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan maşotan (feminine definite demonstrative oblique plural)
maşotê (feminine definite vocative singular)
maşotino (feminine definite vocative plural)
maşotek (feminine indefinite nominative singular)
maşotin (feminine indefinite nominative plural)
maşoteke (feminine indefinite construct singular)
maşotine (feminine indefinite construct plural)
maşotekê (feminine indefinite oblique singular)
maşotinan (feminine indefinite oblique plural)
mazot

Tirtûl, naşor, tertûl, mahşot, kelesîm
kirmikên ku dê paşî bibin pelatînk.

Di payîza sala par de, balafirên bê mirov ên Tirk hinek made avêtibûn herêmên Heftenûn, Qendî û Zapê. Piştî demekê madeya ku dişibiya kewê, hat zanîn ku qozeya tirtûlan e (naşor, maşot). Îsal ligel şînbûna daran, tirtûl (naşor, maşot) jî ji qozeyên xwe derketin. Tirtûl dar û belgên daran dixwin û daristanan wêran dikin.


naşor

naşora (feminine definite construct singular)
naşorên (feminine definite construct plural)
naşorê (feminine definite oblique singular)
naşoran (feminine definite oblique plural)
wê naşorê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan naşoran (feminine definite demonstrative oblique plural)
naşorê (feminine definite vocative singular)
naşorino (feminine definite vocative plural)
naşorek (feminine indefinite nominative singular)
naşorin (feminine indefinite nominative plural)
naşoreke (feminine indefinite construct singular)
naşorine (feminine indefinite construct plural)
naşorekê (feminine indefinite oblique singular)
naşorinan (feminine indefinite oblique plural)

Tirtûl, maşot, tertûl,
kirmikên ku dê paşî bibin pelatînk.


hezarpê

hezar + pê, wergerra milli- (hezar) + pedis (pê, pî, ling)

bejmar, dulge, jarmar, maşot, spîpanik, zov, çilpê, şemar, şeyê mar,
hin kurmên bi gelek piyan ango lingan in


gwêre

gwêreya (feminine definite construct singular)
gwêra (feminine definite construct singular)
gwêreyên (feminine definite construct plural)
gwêrên (feminine definite construct plural)
gwêreyê (feminine definite oblique singular)
gwêrê (feminine definite oblique singular)
gwêreyan (feminine definite oblique plural)
gwêran (feminine definite oblique plural)
wê gwêreyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wê gwêrê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan gwêreyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
wan gwêran (feminine definite demonstrative oblique plural)
gwêreyê (feminine definite vocative singular)
gwêrê (feminine definite vocative singular)
gwêreyino (feminine definite vocative plural)
gwêrino (feminine definite vocative plural)
gwêreyek (feminine indefinite nominative singular)
gwêrek (feminine indefinite nominative singular)
gwêreyin (feminine indefinite nominative plural)
gwêrin (feminine indefinite nominative plural)
gwêreyeke (feminine indefinite construct singular)
gwêreke (feminine indefinite construct singular)
gwêreyine (feminine indefinite construct plural)
gwêrine (feminine indefinite construct plural)
gwêreyekê (feminine indefinite oblique singular)
gwêrekê (feminine indefinite oblique singular)
gwêreyinan (feminine indefinite oblique plural)
gwêrinan (feminine indefinite oblique plural)


kerkenek

kerkeneka (feminine definite construct singular)
kerkenekên (feminine definite construct plural)
kerkenekê (feminine definite oblique singular)
kerkenekan (feminine definite oblique plural)
wê kerkenekê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kerkenekan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kerkenekê (feminine definite vocative singular)
kerkenekino (feminine definite vocative plural)
kerkenekek (feminine indefinite nominative singular)
kerkenekin (feminine indefinite nominative plural)
kerkenekeke (feminine indefinite construct singular)
kerkenekine (feminine indefinite construct plural)
kerkenekekê (feminine indefinite oblique singular)
kerkenekinan (feminine indefinite oblique plural)


pelpelok

pelpeloka (feminine definite construct singular)
pelpelokên (feminine definite construct plural)
pelpelokê (feminine definite oblique singular)
pelpelokan (feminine definite oblique plural)
wê pelpelokê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan pelpelokan (feminine definite demonstrative oblique plural)
pelpelokê (feminine definite vocative singular)
pelpelokino (feminine definite vocative plural)
pelpelokek (feminine indefinite nominative singular)
pelpelokin (feminine indefinite nominative plural)
pelpelokeke (feminine indefinite construct singular)
pelpelokine (feminine indefinite construct plural)
pelpelokekê (feminine indefinite oblique singular)
pelpelokinan (feminine indefinite oblique plural)


koşkar

goşkar (definite nominative feminine singular)
goşkar (definite nominative masculine singular)
goşkar (definite nominative feminine masculine plural)
goşkara (definite construct feminine singular)
goşkarê (definite construct masculine singular)
goşkarên (definite construct feminine masculine plural)
goşkarê (definite oblique feminine singular)
goşkarî (definite oblique masculine singular)
goşkaran (definite oblique feminine masculine plural)
wê goşkarê (definite demonstrative oblique feminine singular)
wî goşkarî (definite demonstrative oblique masculine singular)
wan goşkaran (definite demonstrative oblique feminine masculine plural)
goşkarê (definite vocative feminine singular)
goşkaro (definite vocative masculine singular)
goşkarino (definite vocative feminine masculine plural)
goşkarek (indefinite nominative feminine singular)
goşkarek (indefinite nominative masculine singular)
goşkarin (indefinite nominative feminine masculine plural)
goşkareke (indefinite construct feminine singular)
goşkarekî (indefinite construct masculine singular)
goşkarine (indefinite construct feminine masculine plural)
goşkarekê (indefinite oblique feminine singular)
goşkarekî (indefinite oblique masculine singular)
goşkarinan (indefinite oblique feminine masculine plural)

koş (pêlav, sol, bide ber kewş anku kalik ya soranî) + -kar

soldirû

çêkerê solan anku pêlavan, tamîrkerê/a pêlavan anku solan

hespê bûkê, kerqebîlk, hespê fatma nebî, kuliyê fatmayê, hespê nebî, hespê xwedê, fatma xanim, kerikê fatma nebiya, hespê pêxember, hespê pîrî, hespê nebî, fatfatok, hespê Îmam Elî, hespê Hemzeyê Pehlewan, kulîhespk,
hin cûnên kuliyan in ku destên xwe wek yên duakeran digirin loma bi gelek devokan navekî dînî lê hatiye kirin


hespê fatma nebî

hespên fatma nebî (definite plural)
hespekî fatma nebî (indefinite singular)
hespine fatma nebî (indefinite plural)


tevnpîrk

tevnpîrka (feminine definite construct singular)
tevnpîrkên (feminine definite construct plural)
tevnpîrkê (feminine definite oblique singular)
tevnpîrkan (feminine definite oblique plural)
wê tevnpîrkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan tevnpîrkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
tevnpîrkê (feminine definite vocative singular)
tevnpîrkino (feminine definite vocative plural)
tevnpîrkek (feminine indefinite nominative singular)
tevnpîrkin (feminine indefinite nominative plural)
tevnpîrkeke (feminine indefinite construct singular)
tevnpîrkine (feminine indefinite construct plural)
tevnpîrkekê (feminine indefinite oblique singular)
tevnpîrkinan (feminine indefinite oblique plural)
تهڤنپیرک (Kurdish-Arabic)
tevinpîr
tevinpîrk
tevnepîrk

pîrtevînk, pîrepind, pîropind, pîrik, pîrhevok, pîrepit, dapîrûşk, pîrê, pindepîr, pîrebok, pîrpîruk, kundiroşk, gangol, pêndek, pîrhebok,
kêzek gir ya bi heşt lingan e û hêlîna wê wek tevnî ye û dikare bi mirovan vede


serteşî

Serteşî weke helîkopteran gelek dem dikare li hewa di ciyê xwe de raweste. Ya din jî goştxwer e.Bi kêz û mêşên biçûk xwedî dibe. Ew xwarina xwe bi yek daqurtînê naxwin, parçe dikin û paşê dixwin. Ji wê jî devê wan tim bixwîn e...

Dûrzan Cîrano di Koma "Zimanê Kurdî" li ser Rûnameyê de, 6/2012


qûnteşî

qûnteşiya (feminine definite construct singular)
qûnteşiyên (feminine definite construct plural)
qûnteşiyê (feminine definite oblique singular)
qûnteşiyan (feminine definite oblique plural)
wê qûnteşiyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan qûnteşiyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
qûnteşiyê (feminine definite vocative singular)
qûnteşiyino (feminine definite vocative plural)
qûnteşiyek (feminine indefinite nominative singular)
qûnteşiyin (feminine indefinite nominative plural)
qûnteşiyeke (feminine indefinite construct singular)
qûnteşiyine (feminine indefinite construct plural)
qûnteşiyekê (feminine indefinite oblique singular)
qûnteşiyinan (feminine indefinite oblique plural)


gosan

zencere

Heywanekî wek serteşiyan yan kuliyan e û rengîn e.

Li cem me, devera çiyayê Gabar, gosan e.

Hoger Hingiv di Koma "Zimanê Kurdî" li ser Rûnameyê de, 6/2012


şahkulî

/ʃɑːhkʊˈliː/


gûgerîn

/ɡuːɡɛˈɾiːn/

Cureyekî kêzikên ku ji gemarê gogan çêdike û digerîne.


cobir

جۆبڕ (Kurdish-Arabic)
cobir
cobirk
cobirk
cubirr
cubirrk
cûbirr
cûbirk
cûbirrk

bêvilpan, meqesok, lar, devqusk, quzgezk, borîç, pozgolik, serik, kûçikê avî, kûçikê keraşan


kêza gûgerînk

kêza gûgerrînk (feminine definite nominative singular)
kêza gûgerrînk (feminine definite nominative plural)
kêza gûgerrînka (feminine definite construct singular)
kêza gûgerrînkên (feminine definite construct plural)
kêza gûgerrînkê (feminine definite oblique singular)
kêza gûgerrînkan (feminine definite oblique plural)
wê kêza gûgerrînkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kêza gûgerrînkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kêza gûgerrînkê (feminine definite vocative singular)
kêza gûgerrînkino (feminine definite vocative plural)
kêza gûgerrînkek (feminine indefinite nominative singular)
kêza gûgerrînkin (feminine indefinite nominative plural)
kêza gûgerrînkeke (feminine indefinite construct singular)
kêza gûgerrînkine (feminine indefinite construct plural)
kêza gûgerrînkekê (feminine indefinite oblique singular)
kêza gûgerrînkinan (feminine indefinite oblique plural)
kêza gûgerrînk
kêza gûgerrîng
kêza gûgerîng
kêzika gûgerrînk
kêzika gûgerînk
kêzika gûgerrîng
kêzika gûgerîng
kêzka gûgerrînk
kêzka gûgerînk
kêzka gûgerrîng
kêzka gûgerîng

kêza gûgerok

Kêzikek e bi wê tê nasîn ku gogên ji axê yan rîxê digindirîne anku girêl dike.


mêşhingiv

مێشهنگڤ (Kurdish-Arabic)
mêşahingivî
mêşahingvînî

Mêşa ku hingivî çê dikit jehrdare, heng, mêşahingvîn.


qimil

Ihtimalen ji erebî قَمْل (qaml), bi metatezê ji siryaniya klasîk ܩܠܡܐܿ (qlmʾ), ji aramî כלמה, ji akadî 𒄴 (kalmatu, “buxik, kêzik”).

Cureyekî buxikan e ku libên genim û cêyê dixwin û zerarê didin.


sîsirk

sîsirka (feminine definite construct singular)
sîsirkên (feminine definite construct plural)
sîsirkê (feminine definite oblique singular)
sîsirkan (feminine definite oblique plural)
wê sîsirkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan sîsirkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
sîsirkê (feminine definite vocative singular)
sîsirkino (feminine definite vocative plural)
sîsirkek (feminine indefinite nominative singular)
sîsirkin (feminine indefinite nominative plural)
sîsirkeke (feminine indefinite construct singular)
sîsirkine (feminine indefinite construct plural)
sîsirkekê (feminine indefinite oblique singular)
sîsirkinan (feminine indefinite oblique plural)
سیسرک (Kurdish-Arabic)
sîsark

Ji erebî صُرْصُور (ṣurṣūr)

唐びーらー

とーびーらー, tōbīrā

kêzik, cureyekî kêzan li nav malan dijîn


xwîrik

Canewereke biçûke mîna kêzan, kirmeke hirî û bendikan dixwe.

Ewê hewe hey bifroşin u bikene xêr. Bo xo kîskan çêken ku puîç nabin u gencînekê li esmanan ku çi caran valla nabît, li wî cihê ne diz nêzîk dibin u ne xwîrik dikevinê.


zîvzîve

zîvzîveyê (masculine definite construct singular)
zîvzîveyên (masculine definite construct plural)
zîvzîveyî (masculine definite oblique singular)
zîvzîveyan (masculine definite oblique plural)
wî zîvzîveyî (masculine definite demonstrative oblique singular)
wan zîvzîveyan (masculine definite demonstrative oblique plural)
zîvzîveyo (masculine definite vocative singular)
zîvzîveyino (masculine definite vocative plural)
zîvzîveyek (masculine indefinite nominative singular)
zîvzîveyin (masculine indefinite nominative plural)
zîvzîveyekî (masculine indefinite construct singular)
zîvzîveyine (masculine indefinite construct plural)
zîvzîveyekî (masculine indefinite oblique singular)
zîvzîveyinan (masculine indefinite oblique plural)
زیڤزیڤه (Kurdish-Arabic)

zov, jehrîmar, şehê mar, şanê maran, hezarpê, sedpê,
kirmê bi gelek pê / ling


bejmar

bejmara (feminine definite construct singular)
bejmarên (feminine definite construct plural)
bejmarê (feminine definite oblique singular)
bejmaran (feminine definite oblique plural)
wê bejmarê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan bejmaran (feminine definite demonstrative oblique plural)
bejmarê (feminine definite vocative singular)
bejmarino (feminine definite vocative plural)
bejmarek (feminine indefinite nominative singular)
bejmarin (feminine indefinite nominative plural)
bejmareke (feminine indefinite construct singular)
bejmarine (feminine indefinite construct plural)
bejmarekê (feminine indefinite oblique singular)
bejmarinan (feminine indefinite oblique plural)

hezarpê, dulge, jarmar, maşot, spîpanik, zov, çilpê, şemar


dulge

dulgeya (feminine definite construct singular)
dulga (feminine definite construct singular)
dulgeyên (feminine definite construct plural)
dulgên (feminine definite construct plural)
dulgeyê (feminine definite oblique singular)
dulgê (feminine definite oblique singular)
dulgeyan (feminine definite oblique plural)
dulgan (feminine definite oblique plural)
wê dulgeyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wê dulgê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan dulgeyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
wan dulgan (feminine definite demonstrative oblique plural)
dulgeyê (feminine definite vocative singular)
dulgê (feminine definite vocative singular)
dulgeyino (feminine definite vocative plural)
dulgino (feminine definite vocative plural)
dulgeyek (feminine indefinite nominative singular)
dulgek (feminine indefinite nominative singular)
dulgeyin (feminine indefinite nominative plural)
dulgin (feminine indefinite nominative plural)
dulgeyeke (feminine indefinite construct singular)
dulgeke (feminine indefinite construct singular)
dulgeyine (feminine indefinite construct plural)
dulgine (feminine indefinite construct plural)
dulgeyekê (feminine indefinite oblique singular)
dulgekê (feminine indefinite oblique singular)
dulgeyinan (feminine indefinite oblique plural)
dulginan (feminine indefinite oblique plural)

hezarpê, bejmar, jarmar, maşot, spîpanik, zov, çilpê, şemar


jarmar

hezarpê, bejmar, dulge, maşot, spîpanik, zov, çilpê, şemar


spîpanik

hezarpê, bejmar, dulge, jarmar, maşot, zov, çilpê, şemar


sincik

kirnî, noj, ziç, gene, temî, qijnik, kişnax, qişnax, qirad, qirnad


kişnax

kirnî, noj, sincik, ziç, gene, temî, qijnik, qişnax, qirad, qirnad


qişnax

kirnî, qirnî, qirnaş, noj, sincik, ziç, gene, temî, qijnik, kişnax, qirad, qirnad


qirnad

kirnî, noj, sincik, ziç, gene, temî, qijnik, kişnax, qişnax, qirad


kulîhespk

kulîhespka (feminine definite construct singular)
kulîhespkên (feminine definite construct plural)
kulîhespkê (feminine definite oblique singular)
kulîhespkan (feminine definite oblique plural)
wê kulîhespkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan kulîhespkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
kulîhespkê (feminine definite vocative singular)
kulîhespkino (feminine definite vocative plural)
kulîhespkek (feminine indefinite nominative singular)
kulîhespkin (feminine indefinite nominative plural)
kulîhespkeke (feminine indefinite construct singular)
kulîhespkine (feminine indefinite construct plural)
kulîhespkekê (feminine indefinite oblique singular)
kulîhespkinan (feminine indefinite oblique plural)


biranguh

biranguha (feminine definite construct singular)
biranguhên (feminine definite construct plural)
biranguhê (feminine definite oblique singular)
biranguhan (feminine definite oblique plural)
wê biranguhê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan biranguhan (feminine definite demonstrative oblique plural)
biranguhê (feminine definite vocative singular)
biranguhino (feminine definite vocative plural)
biranguhek (feminine indefinite nominative singular)
biranguhin (feminine indefinite nominative plural)
biranguheke (feminine indefinite construct singular)
biranguhine (feminine indefinite construct plural)
biranguhekê (feminine indefinite oblique singular)
biranguhinan (feminine indefinite oblique plural)

/bɪɾɑːnˈɡʊh/

nûj, bezmik, gawik, spîpanik, spîpehnik, bizmik, gawuk


gawik

gawika (feminine definite construct singular)
gawikên (feminine definite construct plural)
gawikê (feminine definite oblique singular)
gawikan (feminine definite oblique plural)
wê gawikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan gawikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
gawikê (feminine definite vocative singular)
gawikino (feminine definite vocative plural)
gawikek (feminine indefinite nominative singular)
gawikin (feminine indefinite nominative plural)
gawikeke (feminine indefinite construct singular)
gawikine (feminine indefinite construct plural)
gawikekê (feminine indefinite oblique singular)
gawikinan (feminine indefinite oblique plural)

nûj, bezmik, biranguh, spîpanik, spîpehnik, bizmik, gawuk


spîpehnik

spîpehnika (feminine definite construct singular)
spîpehnikên (feminine definite construct plural)
spîpehnikê (feminine definite oblique singular)
spîpehnikan (feminine definite oblique plural)
wê spîpehnikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan spîpehnikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
spîpehnikê (feminine definite vocative singular)
spîpehnikino (feminine definite vocative plural)
spîpehnikek (feminine indefinite nominative singular)
spîpehnikin (feminine indefinite nominative plural)
spîpehnikeke (feminine indefinite construct singular)
spîpehnikine (feminine indefinite construct plural)
spîpehnikekê (feminine indefinite oblique singular)
spîpehnikinan (feminine indefinite oblique plural)

nûj, bezmik, biranguh, gawik, spîpanik, bizmik, gawuk


pinpinî

pinpiniya (feminine definite construct singular)
pinpiniyên (feminine definite construct plural)
pinpiniyê (feminine definite oblique singular)
pinpiniyan (feminine definite oblique plural)
wê pinpiniyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan pinpiniyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
pinpiniyê (feminine definite vocative singular)
pinpiniyino (feminine definite vocative plural)
pinpiniyek (feminine indefinite nominative singular)
pinpiniyin (feminine indefinite nominative plural)
pinpiniyeke (feminine indefinite construct singular)
pinpiniyine (feminine indefinite construct plural)
pinpiniyekê (feminine indefinite oblique singular)
pinpiniyinan (feminine indefinite oblique plural)

Hin ajelên firok yên hûrik û çarbaskî ne.


dûvteşî

serteşî, lûrteşî, qûnteşî, teşîlûr, derzî, helîqopter, elîqopter, qurmecix


teşîlûr

teşîlûra (feminine definite construct singular)
teşîlûrên (feminine definite construct plural)
teşîlûrê (feminine definite oblique singular)
teşîlûran (feminine definite oblique plural)
wê teşîlûrê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan teşîlûran (feminine definite demonstrative oblique plural)
teşîlûrê (feminine definite vocative singular)
teşîlûrino (feminine definite vocative plural)
teşîlûrek (feminine indefinite nominative singular)
teşîlûrin (feminine indefinite nominative plural)
teşîlûreke (feminine indefinite construct singular)
teşîlûrine (feminine indefinite construct plural)
teşîlûrekê (feminine indefinite oblique singular)
teşîlûrinan (feminine indefinite oblique plural)

serteşî, lûrteşî, dûvteşî, qûnteşî, derzî, helîqopter, elîqopter, qurmecix


helîqopter

helîqoptera (feminine definite construct singular)
helîqopterên (feminine definite construct plural)
helîqopterê (feminine definite oblique singular)
helîqopteran (feminine definite oblique plural)
wê helîqopterê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan helîqopteran (feminine definite demonstrative oblique plural)
helîqopterê (feminine definite vocative singular)
helîqopterino (feminine definite vocative plural)
helîqopterek (feminine indefinite nominative singular)
helîqopterin (feminine indefinite nominative plural)
helîqoptereke (feminine indefinite construct singular)
helîqopterine (feminine indefinite construct plural)
helîqopterekê (feminine indefinite oblique singular)
helîqopterinan (feminine indefinite oblique plural)
elîqopter

serteşî, lûrteşî, dûvteşî, qûnteşî, teşîlûr, derzî, qurmecix


qurmecix

qurmecixa (feminine definite construct singular)
qurmecixên (feminine definite construct plural)
qurmecixê (feminine definite oblique singular)
qurmecixan (feminine definite oblique plural)
wê qurmecixê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan qurmecixan (feminine definite demonstrative oblique plural)
qurmecixê (feminine definite vocative singular)
qurmecixino (feminine definite vocative plural)
qurmecixek (feminine indefinite nominative singular)
qurmecixin (feminine indefinite nominative plural)
qurmecixeke (feminine indefinite construct singular)
qurmecixine (feminine indefinite construct plural)
qurmecixekê (feminine indefinite oblique singular)
qurmecixinan (feminine indefinite oblique plural)

serteşî, lûrteşî, dûvteşî, qûnteşî, teşîlûr, derzî, helîqopter, elîqopter


jehrîmar

/ʒɛhɾiːˈmɑːɾ/


berqok

berqoka (feminine definite construct singular)
berqokên (feminine definite construct plural)
berqokê (feminine definite oblique singular)
berqokan (feminine definite oblique plural)
wê berqokê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan berqokan (feminine definite demonstrative oblique plural)
berqokê (feminine definite vocative singular)
berqokino (feminine definite vocative plural)
berqokek (feminine indefinite nominative singular)
berqokin (feminine indefinite nominative plural)
berqokeke (feminine indefinite construct singular)
berqokine (feminine indefinite construct plural)
berqokekê (feminine indefinite oblique singular)
berqokinan (feminine indefinite oblique plural)


mirik

bezmik, gen, gûbir, gûbirk, gûgerîn, gûgilêrk, sosik, xalxalok, zirqetik, zov, kergez, kerxur


sûnî

Cureyekî buxikan e ku libên genim û cêyê dixwin û zerarê didin.


gûgerînk

gûgerînka (feminine definite construct singular)
gûgerînkên (feminine definite construct plural)
gûgerînkê (feminine definite oblique singular)
gûgerînkan (feminine definite oblique plural)
wê gûgerînkê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan gûgerînkan (feminine definite demonstrative oblique plural)
gûgerînkê (feminine definite vocative singular)
gûgerînkino (feminine definite vocative plural)
gûgerînkek (feminine indefinite nominative singular)
gûgerînkin (feminine indefinite nominative plural)
gûgerînkeke (feminine indefinite construct singular)
gûgerînkine (feminine indefinite construct plural)
gûgerînkekê (feminine indefinite oblique singular)
gûgerînkinan (feminine indefinite oblique plural)


bisbisok

gûstêrk, teysok, berqok, şevçira, agirê şevê, gûsterk


zeleqûnk

Bide ber soranî زەلبەقوونە (zelbeqûne), پووشبەقوونە (pûşbeqûne) û pûskebeq, pêbestî zil (“qamîş”) / pûş (“pelaş”) û qûn; ji xuyanga canewerê.

zencere

Ji binemala odonatayê celebek kêzik a ku xwediyê perên zirav û dirêj e.


pind

pinda (feminine definite construct singular)
pindên (feminine definite construct plural)
pindê (feminine definite oblique singular)
pindan (feminine definite oblique plural)
wê pindê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan pindan (feminine definite demonstrative oblique plural)
pindê (feminine definite vocative singular)
pindino (feminine definite vocative plural)
pindek (feminine indefinite nominative singular)
pindin (feminine indefinite nominative plural)
pindeke (feminine indefinite construct singular)
pindine (feminine indefinite construct plural)
pindekê (feminine indefinite oblique singular)
pindinan (feminine indefinite oblique plural)

Cureyek ji buxikan ku piranî bi bedena dewar û ajelên din ve dizeliqin û bi rêya miştina xwîna wan jiyana xwe berdewam dikin.^([Ji bo vê maneyê çavkanî hewce ye. (+) ])


fiskele

fiskeleya (feminine definite construct singular)
fiskela (feminine definite construct singular)
fiskeleyên (feminine definite construct plural)
fiskelên (feminine definite construct plural)
fiskeleyê (feminine definite oblique singular)
fiskelê (feminine definite oblique singular)
fiskeleyan (feminine definite oblique plural)
fiskelan (feminine definite oblique plural)
wê fiskeleyê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wê fiskelê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan fiskeleyan (feminine definite demonstrative oblique plural)
wan fiskelan (feminine definite demonstrative oblique plural)
fiskeleyê (feminine definite vocative singular)
fiskelê (feminine definite vocative singular)
fiskeleyino (feminine definite vocative plural)
fiskelino (feminine definite vocative plural)
fiskeleyek (feminine indefinite nominative singular)
fiskelek (feminine indefinite nominative singular)
fiskeleyin (feminine indefinite nominative plural)
fiskelin (feminine indefinite nominative plural)
fiskeleyeke (feminine indefinite construct singular)
fiskeleke (feminine indefinite construct singular)
fiskeleyine (feminine indefinite construct plural)
fiskeline (feminine indefinite construct plural)
fiskeleyekê (feminine indefinite oblique singular)
fiskelekê (feminine indefinite oblique singular)
fiskeleyinan (feminine indefinite oblique plural)
fiskelinan (feminine indefinite oblique plural)

, Kêzikek e ku li ser daran dijî û bêna genî derdixe.


çekçeko

/t͡ʃɛkt͡ʃɛˈkoː/


zerqetik

zerqetika (feminine definite construct singular)
zerqetikên (feminine definite construct plural)
zerqetikê (feminine definite oblique singular)
zerqetikan (feminine definite oblique plural)
wê zerqetikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan zerqetikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
zerqetikê (feminine definite vocative singular)
zerqetikino (feminine definite vocative plural)
zerqetikek (feminine indefinite nominative singular)
zerqetikin (feminine indefinite nominative plural)
zerqetikeke (feminine indefinite construct singular)
zerqetikine (feminine indefinite construct plural)
zerqetikekê (feminine indefinite oblique singular)
zerqetikinan (feminine indefinite oblique plural)
zilkêtik
zilkêtk
zirkêtik
zerqete
zirkêtk
zirqetik

kermoz, pîzang, mozeqirtik, moza zer, mêşek pêveder e

Di nava weşîyê tiriyê de zerqetik û mozebeş xuya bûn .