spî

spîtir (comparative)
herî spî (merkezî) (superlative)
tewrî spî (rojavayî) (superlative)
سپی (Kurdish-Arabic)
спи (Kurdish-Cyrillic)
spih

Hevreha spêt ya pehlewî, speête ya avestayî, سفید (sefîd/sifîd) / سپید (sepîd/sipîd) ya farisî, श्वेत (svête) ya sanskrîtî, свет (svêt "ronahî") ya rusî, šviẽsti ("biriqîn, teyisîn") ya lîtwanî, hevreha *hwītaz ya proto-cermenî ku serekaniya white (bixwîne: wayt "spî") ya îngilîzî, weiß (bixwîne: vays "spî") ya almanî, vit (spî) ya swêdî... ji proto-hindûewropî *kwintos (spî) ji *ḱweyt- (biriqîn) (*kw- ya proto-hindûewropî di zimanên arî dibe çv, dûv re sv û taliyê jî sp). Herwiha hevrehaspêde ya kurdî ye.
proto-hindûewropî: *kweit-o- ("spî") (di zimanên îranî de kw- ya proto-hindûewropî dibe sp-)
:proto-îranî
::avestayî: speête- ("spî")
::pehlewî: spêt- ("spî")
::farisî: sipêd- ("spî")
::belûçî: ispêt- ("spî")
::peştûyî: spîn ("spî")
::kurmancî: spî ("spî")
::soranî: spî ("spî")
::zazakî: spî ("spî")
:sanskrîtî: śvēt ("spî")
:almanî: weiß ("spî")
:îngilîzî: white ("spî")
Çavkanî: Horn p.157, Etymonline | Pokorny: 628 - 629

sîs, kever, çûr, sade,
rengê berfê,
rengê mîna yê berfa paqij yan şîrê paqij. #FFFFFF

Şîn bûy ji rengê qudretêGeh geh sipî şubhetê şîrQet mislê te naçin tu tîr


sor

sortir (comparative)
herî sor (merkezî) (superlative)
tewrî sor (rojavayî) (superlative)
sortirîn (soranîzm) (superlative)

Hevreha soranî سوور (sûr), zazakî sor, hewramî sur, zazakî-hewramî*suhr, belûçî suhr, farisî سرخ (sorx), farisiya navîn suxr, hexamenişî θuxre, avestayî suxre-, sekayî suxre-, osetî surx, sanskrîtî śukrá, latviyayî sarks û sarkans, lîtwanî sárkanas, hemû ji proto-hindûewropî*ser- /*sar- (sor). Ji bilî zimanên hindûîranî û baltî di babikên din yên hindûewropî de ne diyar e.
;Çavkanî:
* Horn, Paul. (1893): Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingehê etîmolojiya farisî] (bi almanî). Strassburg r. 161.
* MacKenzie, David Neil, The dialect of Awroman (Hawraman-i Luhon) Grammatical sketch, texts, and vocabulary, Kommissionaer: Munksgaard (København), 1966, r. 132

çepgir

Di siyasetê de rengê komunîstan, sosyalîstan û çepgirên din.

Rengê mîna rengê xwîna paqij yan firingiyên anku tomatên gihiştî.
Çend cûnên rengê sor: #E01010#FF0000#FF0040#FF2000#850606

sorê vebiye, sorê tarî, sorê geş

Lakin ew mirovêd ko hiznî ne (kesekî wan mirî ye, xemgînhenin) ew libasêd (cil û bergên) sor û qirmiz û cilêd faxire (buha, nirxdar), ber nakin (li xwe nakin) û destêd xwe hinne nakin û çavêd xwe kil nadin û naçin dawetan û kêfxweşiyan.

Mele Mehmûdê Bayezîdî, Amadekar: Jan Dost Adat û Rusûmatnameê Ekradiye, Weşanxaneya Nûbihar, 2010, r. 111, ISBN 9789944360678

Ji lêvên sor şekir barî,
Bi min da wê bi nazdarî,
Şeraba kûpikê darî,
Vekir wê pê zimanê min.

Cegerxwîn: Helbesta Hat civanê min bi şev


zer

zertir (comparative)
herî zer (merkezî) (superlative)
tewrî zer (rojavayî) (superlative)
زهر (Kurdish-Arabic)
зәр (Kurdish-Cyrillic)

Hevreha soranî زهرد (zerd), kurdiya başûrîzerd, lekî zerd, hewramî zerd, belûçî زرد (zerd), farisî زرد (zerd), tacikî зард (zard), pehlewî zert, partî zer-ğon, peştûyî ژېړ (žêṛ), avestayî 𐬰𐬀𐬌𐬭𐬌 (zairi, /zeyri/), sanskrîtî हरि (hári)... latviyayî zelt, lîtwanî žélti, žel̃vas... bulgarî жълт (žǎlt), makedonî жолт (žolt), polonî żółty, rûsî жёлтый (žóltiy), çekî žlutý... danmarkî/norwecî/swêdî gul, almanî gelb, inglîziya kevn ġeolu, inglîziya niha yellow... hemû ji proto-hindûewropî *ǵʰelh₃-.
Bo guherîna *ǵ- ya proto-hindûewropî bi z- di zimanên îranî de, bidin ber: zanîn, zan, zevî...
Ji heman rehî herwiha: zêr.
Hêjayî gotinê ye ku nêzîkiya dengî ya peyva zer li gel hevwateya wê ya tirkî sarı tenê tesedifî ye, peyva tirkî ji zimanê proto-tirkî ye (ne peyveke ji zimanên hindûewropî deynkirî ye).
;Çavkanî:
* Chyet, Michael L. (2003): Kurdish-English Dictionary, Ferhenga Kurmancî-Inglîzî, Yale University Press.
* Horn, Paul. (1893): Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingehê etîmolojiya farisî] (bi almanî). Strassburg
* Mackenzie, D. N. (1971), A Concise Pahlavi Dictionary, London, New York, Toronto: Oxford University Press.
* Novák, Ľubomír (2013) Problem of Archaism and Innovation in the Eastern Iranian Languages (PhD dissertation)https://www.academia.edu/4896441/Problem_of_Archaism_and_Innovation_in_the_Eastern_Iranian_Languages_dissertation_, Prague: Univerzita Karlova v Praze, filozofická fakulta.
*
* Расторгуева В. С., Эдельман Д. И. Этимологический словарь иранских языков. [Rastorguyeva V.S., Edelman D.I.: Ferhenga Etîmolojî ya Zimanên Îranî] (bi rûsî) 2000-2011.
* The Tower of Babel - An Etymological Database Project [Birca Babilê - Projeyeke Danegeha Etîmolojî] (bi îngilîzî û rusî): http://starling.rinet.ru/
* Tsabolov, R. L., Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî ["Цаболов, Р. Л.: Эмцмолоƨцческцц̆ словарь курδскоƨо языка"], Moskova, 2001-2010
* Watkins, Calvert, The American Heritage Dictionary of Indo-European Roots, Houghton Mifflin Co., 2007, çapa 2an

rengê rojê anku tavê, rengê zêrî,
wek rengê zêrî, yê lîmonên gihiştî yan yê roja geş: #ffff00

kirasekî zer

kesk û sor û zer

Ronahiya dil û çav,
diyariya dê û bav
pêsîra wî roj û tav,
spehîtiya ax û av
ala kurdan ser be ser,
sor û gewr e kesk û zer

Kamiran Bedirxan: Ala Kurdan, Hawar hj. 8, 1932


kesk

kesktir (comparative)
herî kesk (merkezî) (superlative)
tewrî kesk (rojavayî) (superlative)
kesktirîn (soranîzm) (superlative)
کهسک (Kurdish-Arabic)
کسک

Hevreha zazakî kesk, pehlewî kaskênên (ji kaskênlaciwerd + -ēn), ji zimanên îranî. Di zarava û zimanên din yên îranî de li cihê "kesk" peyvên wek "sewz, sebz, zergûn" hene.

rengê çilû,
 rengê pelên daran yên geş û gihiştî,
rengê giyayê nebeyî / hişknebûyî

Dêm-i di bisk û xemriyan ta û lefên di şetriyanMane temam-i kesk û sor bedre li dorê hale kirDûr-i kirîn ji sinbilan çîçek û bişko û gulan

بحرا رجز بو چه خوش مرفلاخضر چه کسکه احمر خو صورهازرق هشینه جورب چه گوره

Beḥra recez bo çi xweş mureffel?
Exḍer çi? Kesk e; eḥmer xwe ṣor eEzreq hişîn e. Cewreb çi? Gore


şîn

şîntir (comparative)
herî şîn (merkezî) (superlative)
tewrî şîn (rojavayî) (superlative)
شین (Kurdish-Arabic)

Herewsan hêşîn, hişîn, ji proto-îranî *axšáyHnah (“şîn; kesk”).
Hevrehî soranî شین (şîn), farisî خشین (xeşîn, “gewr”), farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (exşên, “şîn(ê tarî)”), farisiya kevn 𐎠𐎧𐏁𐎡𐎴 (a-x-š-i-n /axšainaʰ/, “fîroze”), avestayî 𐬀𐬑𐬱𐬀𐬉𐬥𐬀 (axšaēna).
Bi proto-îranî"kesk" û "şîn" yek bû, û kew a zimanên din ên kurdî ji proto-îranî *kapáwtah hate dariştin. Cihêrrengiya navber van du bêjeyan dişê bibe şînê ron û şînê tarî; tevî "şîn" bi ramana şînê tarî bûyî. şînahî, şînkatî, şîn bûn û yên din ji vê bêjeyê dariştî ne bi mehneya xwe a kevn a kesk, û lêvandina -şên- ji ber bandora bêjeya şên (“şox, şeng”) e û zimanên din ên kurdî da xweya nabe.
Peyvên wekhev ên zimanên slavî wek rusî синий (sinij, “şînê tarî”) yan jî zimanên uralî wek fînî sini (“şîn”) qer nîn in tevî wekheviya wan jî. Jê pê va neyeqîn e; şayed ji *akšám (“cisneke gewheran, zaxa şîn”) (>sanskrîtî अक्ष (akṣá, “zaxa şîn”)).

Rengê wek rengê esmanî yan wek yê behrê. #0000FF

Qutikekî Lewîs ê şîn ê ku ji ber şuştinê rengê wî ber bi sipîbûnê diçe, lê bû.

1997, Mustafa Aydogan, Pêlên Bêrîkirinê, Nûdem, r. 16


reş

reştir (comparative)
herî reş (merkezî) (superlative)
tewrî reş (rojavayî) (superlative)
reştirîn (soranîzm) (superlative)
ڕەش (Kurdish-Arabic)
рәш (Kurdish-Cyrillic)
riş
reştarî
reşûşîn kirin
reşûşîn
reşpoş

Taliyê ji proto-îranî *ra(n)ǰ- (“reng kirin, boyax kirin”). Hevreha soranî ڕەش (reş), xotanî rraşa (“ya ku bi rengê tarî”), talişî رش (rəş, “qehweyiya zelal”), sogdî [skrîpt hewce ye] (rɣš- /raxš/, “Rexş, hespê Ristem”), farisî رخش (rexş, “sor”), mazenderanî رش (raš, “sor”). Guherîna maneya rengan di zimanên hindûewropî de diyardeyeke berbelav e.
;Çavkanî:
* Cheung, Johnny, Etymological Dictionary of the Iranian Verb, Leiden, 2007, r. 314

tarîtirîn reng, rengê ji hemiyan tarîtir, wek rengê rejiyê. #000000

-Tu jî mîna Fêdkayê min esmer î, çevreş, porê te reş.

Frîda Hecî Cewarî, Bîranînên Min, Weşanên Lîmûş, 2010

Digel ku emrê wî hê sî û pênc bû jî tayekî reş di porê wî de nemabû.

Firat Cewerî, Kevoka Spî, Nûdem, 1996, ISBN 978-9188592156

Û ew libasêd reş heta şeş mehan û yaxo salekê li ser ehlê (xizmê) meyyitî dimînin. Ew ehlê meyyitî heta ji şînê bidernekevin naçine dawet û kêfxweşiyan.

Mele Mehmûdê Bayezîdî, Amadekar: Jan Dost Adat û Rusûmatnameê Ekradiye, Weşanxaneya Nûbihar, 2010, r. 53, ISBN 9789944360678

Saqî ko dêm mehweş bitin
Kagul ji şêva reş bitin
Qerqef bila ateş bitin


boz

بۆز (Kurdish-Arabic)
боз (Kurdish-Cyrillic)
bozix

Ji osmanî بوز (boz) yan ji tirkî boz, hevreha azerî boz, tirkmenî boz, ozbekî boʻz, пус (pus)... mongolî börü


hêşîn

hêşîntir (comparative)
herî hêşîn (merkezî) (superlative)
tewrî hêşîn (rojavayî) (superlative)
hêşîntirîn (soranîzm) (superlative)
hêşin
şên

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

kesk (bi taybetî ji bo rengê riwek/giyayan tê bikaranîn)


orange

Ji îngilîziya navîn orenge, orange, ji fransiya kevn pome orenge (“fêkiya pirteqalê”), li tesîra oksîtaniya kevn auranja û wergerandina yekjer ji îtaliya kevn melarancio, melarancia, ji mela (“sêv”) û (n)arancia (“pirteqal”), ji erebî نَارَنْج (nāranj), ji farisî نارنگ (nârang), ji sanskrîtî नारङ्ग (nāraṅga, “dara pirteqalê”), ji zimanên dravîdî.

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-orange.wav


pirteqalî

tutik, rengê pirteqalan,
rengê mîna rengê pirteqalan


qemer

Zilamekî qemer ê di kirasê çermsoran de, hinekî li pêş, destê xwe ji me re bilind dike.

2020, Agîd Yazar, Welatê Antîakos ê zîrek Komagene IV https://web.archive.org/https://xwebun.org/welate-antiakos-e-zirek-komagene-iv/ arşîv, xwebun.org


esmer

esmertir (comparative)
herî esmer (merkezî) (superlative)
tewrî esmer (rojavayî) (superlative)
esmertirîn (soranîzm) (superlative)
ئەسمەر (Kurdish-Arabic)

Ji erebî أَسْمَر (ʾasmar, “bi çermê tarî”).

Hin gulê bo'enber in
Hin di şîrîn esmer in
Hin guherî-dane yin


bor

Ji Avêsta (Bevir), berawûrid Pahlavî (Behir).


qehweyî

qahweî
qahwerengî
qahweyî
qaweyî
qawarengî
qawerengî
qehwarengî
qehweî
qehwerengî
qeweyî
qewerengî

çakar, qehwerengî, hoîl,rengê wek yê qehweyê yan çoklatayê. #623017


çakar

/t͡ʃɑːˈkɑːɾ/

qehweyî, qehwerengî, hoîl,rengê wek yê qehweyê yan çoklatayê. #623017


qeysî

mişmiş

Fêkiyek anku mêweyek mîna xoxan e lê hûriktir e (bi xavî tê xwarin lê herwiha xweşav jî jê tê çêkirin).


zerdelî

Ji zerd (“zer”) + alû (“hilûk, hilû”), bide ber şeftalî.

mişmiş

Fêkiyeke anku mêweyeke mîna xoxan e lê hûriktir e, (bi xavî têt xwarin lê herwiha xweşav jî jê têt çêkirin).


kej

kejtir (comparative)
herî kej (merkezî) (superlative)
tewrî kej (rojavayî) (superlative)
kejtirîn (soranîzm) (superlative)
kezîzer
pirçzer

Porê Gulrîzê kej bû. qirik dirêj, mijank xelekî û çavşîn bû.

Çiyayê Agirî, Yaşar Kemal, Weşanxana Çanda Kurdî


tûtik

tûtika (feminine definite construct singular)
tûtikên (feminine definite construct plural)
tûtikê (feminine definite oblique singular)
tûtikan (feminine definite oblique plural)
wê tûtikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan tûtikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
tûtikê (feminine definite vocative singular)
tûtikino (feminine definite vocative plural)
tûtikek (feminine indefinite nominative singular)
tûtikin (feminine indefinite nominative plural)
tûtikeke (feminine indefinite construct singular)
tûtikine (feminine indefinite construct plural)
tûtikekê (feminine indefinite oblique singular)
tûtikinan (feminine indefinite oblique plural)
tûtk
tîtik
tûrik


pîvazî

rengê sorî vebûyî
Yek ji van rengan: #FEC3AC#FEBFD2#FF7FCF#FD3F92#C4698F


pembe

Ji zimanên îranî, hevreha kurmancî pembû, farisî پنبه (penbe, “pembû”). Maneya eslî "pembû" ye lê paşî maneya rengekî girtiye.

Xanima ku li alê rastê ê bernamekar rûniştibû lingê xwe yê rastê avêtibû ser lingê çepê, pêlavek qahveyî û poztûj li lingê wê û qazaxekî rengesor û pembe ku gazî hevdu dikirin li xwe kiribû. Berçavkên çargoşe û modern li ber çavên wê bûn. Bixwebibawer û piştrast bi giranî rûniştîbû. Xanima ku li himber bernamekar rûniştibû, te digo qey porê wê ji qîrê derxistine û di peyda jî di rûnê zeytê da gerandine, weha reş û dibiriqî. Lê ew bi xwe hinek şermok bû û bi çavên huznî li dora xwe mêze dikir.

Kadîm Kan: Bernameyek muhtemel, Peyama Kurd, hj. 78, 3/2006


kinûşk

pembe, helesor, şîrik, pîvazî,
rengê sorî vebûyî
 Yek ji van rengan: #FEC3AC#FEBFD2#FF7FCF#FD3F92#C4698F


tan

tan: #D2B48C.


gewr

boz, bor, grî,
rengê mîna yê guran,
rengek navbera reşî û spiyî ye, yek ji van rengan: #444444#666666#888888#AAAAAA#CCCCCC


blue

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-blue.wav


black

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-black.wav


brown

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-brown.wav


white

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-white.wav


mor

Hevreha soranî مۆر (mor), ji osmanî mor, ku bêjeyeke hevpar a zimanên tirkîkî ye, dibe ku ji bêjeyeke zimanekî hindewropî bi ramana "tû", bide ber yûnanî μόρον (móron), latînî muratus, spanî morado, asturyanî moráu.

binefşî

Rengê ku çêdibe dema ku rengê sor û yê şîn bên têkilkirin.


zaferan

زافەران (Kurdish-Arabic)
zahferan
zehferan
ze'feran
zefran

Ji erebî زَعْفَرَان (ze'feran) ku herwiha serkaniya peyva bi heman wateyê ya gelek zimanên ewropî ye jî, li jêr binere.


siyah

Hevreha kurdî sî / sih (sîber), farisî سیاه (siyah), parsî siyav- (reş), avestayî syave- (reş), sanskrîtî श्याव (şiyave-: qehweyî), rusî сивый (sîviy: gewr), polonî siwy (gewr), sanskrîtî çavî- (esmerî), lîtwanî šývas (gewr), îrî céo (mij), îngilîzî hue (sî, sih, sîber), hemû ji proto-hindûewropî *ḱey- (sî, sih, sîber).

Pir şewwişandin wê dil e
Zulfên siyah ser dan mil e
Tora muxalif silsile
Selwa 'eqarib lê meşîn.


zîvîn

zîvîntir (comparative)
herî zîvîn (merkezî) (superlative)
tewrî zîvîn (rojavayî) (superlative)
زیڤین (Kurdish-Arabic)
zîvî
zêrrîn
bronzî

rengê zîvîn:


binefşî

Şîrkî, mor,sutik, xemir, erxewanî, menekşî, efletûnî

Rengê binefşî


rouge

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-T. Le Berre-rouge.wav


laciwerd

لاجوهرد (Kurdish-Arabic)
lacwerd
lajwerd
lajiwerd

Hevreha farisî لاجورد (laciverd), erebî لازورد (lazuwerd), hemû ji sanskrîtî राजावर्त (racaverte) ji राजन् (racan: paşa, serwer, serok, melik, qiral) + वर्त (verte-: par, behr, pirt, pişk, beş) anku "yê paşayan". Bi rêya erebî hem wek "lazuli" (lapis lazuli) û hem jî wek azur ketiye fransî (bi şaşî l wek pêşgirtika diyarker ya fransî (l', le, la) hatiye hesibandin û ji bingehê peyvê hatiye avêtin. Ji fransî jî ketiye zimanên din (binêre beşa wergerê ya li jêr).

/lɑːd͡ʒɪˈwɛɾd/


asparagus

Deyn ji latîniya serdema navîn asparagus, sparagus, ji yûnaniya kevn ἀσπάραγος (aspáragos), guhartoya ἀσφάραγος (aspháragos).


helesor

helesorê (masculine definite construct singular)
helesorên (masculine definite construct plural)
helesorî (masculine definite oblique singular)
helesoran (masculine definite oblique plural)
wî helesorî (masculine definite demonstrative oblique singular)
wan helesoran (masculine definite demonstrative oblique plural)
helesoro (masculine definite vocative singular)
helesorino (masculine definite vocative plural)
helesorek (masculine indefinite nominative singular)
helesorin (masculine indefinite nominative plural)
helesorekî (masculine indefinite construct singular)
helesorine (masculine indefinite construct plural)
helesorekî (masculine indefinite oblique singular)
helesorinan (masculine indefinite oblique plural)

pembe, şîrik, pîvazî,
rengê sorî vebûyî
Yek ji van rengan: #FEC3AC#FEBFD2#FF7FCF#FD3F92#C4698F


fîroz

فیرۆز (Kurdish-Arabic)
feyroz
feyrûz
feyroze
feyrûze
fîrûz
fîroze
fîrûze
pîroze

Ji erebî فيروز (feyrûz / fîrûz) / فيروزج (feyrûzec / fîrûzec) ji zimanên îranî, hevreha kurdî pîroze, farisî پیروزه (pîrûzê), farisiya navîn pedroçek, avestayî peyti-reok- (birûsîn), (teyisîn), binere paş û roj / ron. Bo nimûneyeke din jî, ku tê de "p" ya îranî di erebî de bûye "f" û wek "f" li kurdî vegeriye, binere fisteq.


sorboz

sorboza (feminine definite construct singular)
sorbozên (feminine definite construct plural)
sorbozê (feminine definite oblique singular)
sorbozan (feminine definite oblique plural)
wê sorbozê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan sorbozan (feminine definite demonstrative oblique plural)
sorbozê (feminine definite vocative singular)
sorbozino (feminine definite vocative plural)
sorbozek (feminine indefinite nominative singular)
sorbozin (feminine indefinite nominative plural)
sorbozeke (feminine indefinite construct singular)
sorbozine (feminine indefinite construct plural)
sorbozekê (feminine indefinite oblique singular)
sorbozinan (feminine indefinite oblique plural)

Kirasên hespan yan şê bûn, yan kumêt, yan boz bûn, yan sorboz, hespên wan carinan simkodîn bûn, carinan bêş.

2018, Eyüp Kiran, Dewrêşê Evdî Kulîlka Bilbizêk û Rim, Nûbihar, çapa 4an, r. 34, ISBN 978-9944-360-95-1


azure

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-azure.wav


beryl

Ji fransiya kevn beril, ji latînî bērillus, bēryllus, ji yûnaniya kevn βήρυλλος (bḗrullos, “berîl”), ji prakrît [Peyv?], विरलायते (viralāyate), ji sanskrîtî वैडूर्य (vaiḍūrya), ji zimanên dravîdî.


aubergine

Deyn ji fransî aubergine, ji katalanî albergínia, ji erebî اَلْبَاذِنْجَان (al-bāḏinjān, “bacanreş”), ji farisî بادنجان (bâdenjân), ji باتنجان (bâtenjân), ji sanskrîtî वातिगगम (vātiga-gama, “bacanreş”).


eggshell

From îngilîziya navîn eggeshell, ege schelle, egg-shel, egg shelle, qismen ji îngilîziya kevn ǣġsċill, ǣġsċyll (“qalikê hêkê”), herwiha wek egg + shell. Hevreha frîsiya saterlandî Oaierskil (“qalikê hêkê”), holendî eierschaal (“qalikê hêkê”), almanî Eierschale (“qalikê hêkê”), danmarkî æggeskal (“qalikê hêkê”), swêdî äggskal (“qalikê hêkê”).


jasmine

Ji fransî jasmin, ji erebî يَاسَمِين (yāsamīn), ji farisî یاسمین (yâsamin), یاسمن (yâsaman).


violet

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Samuel Muldoon (Muldoonsamuel55)-violet.wav

violet: #7F00FF.


qirmizî

Bi rêya erebî قرمزي (qirmizî) yan tirkî kırmızı, ji farisî کرمست (kirmist), ji sanskrîtî कृमिज (kṛmija), ji कृमि (kṛmi, “kirm, kurm”). Ji eynî rehî: kirm, kirm, kermêş.


sûf

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


nîlî

nîliyê (masculine definite construct singular)
nîliyên (masculine definite construct plural)
nîliyan (masculine definite oblique plural)
wî nîlî (masculine definite demonstrative oblique singular)
wan nîliyan (masculine definite demonstrative oblique plural)
nîliyo (masculine definite vocative singular)
nîliyino (masculine definite vocative plural)
nîliyek (masculine indefinite nominative singular)
nîliyin (masculine indefinite nominative plural)
nîliyekî (masculine indefinite construct singular)
nîliyine (masculine indefinite construct plural)
nîliyekî (masculine indefinite oblique singular)
nîliyinan (masculine indefinite oblique plural)

Cureyekî rengê şîn e,
şînê keskve. #006F7C

PDK li devera Silêmaniyê, piştî YNK (kesk) û Gorranê (nîlî) di rêza sêyem de ye. PDKê di hilbijartinên herî dawî de karî %10ê dengên wê parêzgehê bi dest bîne.


lilac

Deyn ji formeke kevn ya fransî lilac (niha lilas), ji erebî لِيلَك (līlak).


sîfik

sîfika (feminine definite construct singular)
sîfikên (feminine definite construct plural)
sîfikê (feminine definite oblique singular)
sîfikan (feminine definite oblique plural)
wê sîfikê (feminine definite demonstrative oblique singular)
wan sîfikan (feminine definite demonstrative oblique plural)
sîfikê (feminine definite vocative singular)
sîfikino (feminine definite vocative plural)
sîfikek (feminine indefinite nominative singular)
sîfikin (feminine indefinite nominative plural)
sîfikeke (feminine indefinite construct singular)
sîfikine (feminine indefinite construct plural)
sîfikekê (feminine indefinite oblique singular)
sîfikinan (feminine indefinite oblique plural)

rengê sorî vebûyî
 Yek ji van rengan: #FEC3AC#FEBFD2#FF7FCF#FD3F92#C4698F

Rengê sîfik çawan ciwan û rûgeş be, bilêvkirina peyva sîfik jî sivik û xweşe.

27.05.2020, Hespê Sor, sîfik https://web.archive.org/https://tirsik.net/index.php?mijarid=31951&iro=on&rupel=1 arşîv, tirsik.net

Îsal jî bi hilandina berfê û hatina havînê re dîsa Gulhirç a li lûtkeyê Çiyayê Çewlîkê derdora xwe bi rengê sîfik û şîrik xemiland.

21.09.2016, JINHA, Gelo we qet Gulhirçan bihîstiye? https://web.archive.org/http://www.jinhaber1.com/kr/EKOLOJI/content/view/63942?page=1 arşîv, jinhaber1.com


ارغوان

Ji farisiya navîn ʾlgwkʾn' (argawān, “erxewanî, binefşî”), dibe bi rêya aramî ji akadî 𒅈𒂵𒌋𒌋𒉡 / 𒋠𒍝𒆳𒋛𒀀 (argamannu, argawannu, “binefşî (li ser cawan)”).


svart

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9043 (nor)-Teodor605-svart (perfektum partisipp av svare).wav


କଲା

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33810 (ori)-Sangram Keshari Senapati (Ssgapu22)-କଲା.wav


నల్లని

LL-Q8097 (tel)-వీరభద్రుడు (Veeven)-నల్లని.wav


đen

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-đen.wav


abang

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33549 (jav)-Déwata Cengkar (Wirjadisastra)-abang.wav


abrit

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33549 (jav)-Déwata Cengkar (Wirjadisastra)-abrit.wav


vermelho

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-vermelho.wav


रक्त

Ji lêkera rehî रञ्ज् (rañj, “sor kirin”), ji proto-hindûewropî *reg- (“reng kirin, boyax kirin”). Hevreha farisî رخش (raxš), kurmancî reş (“reş”).


rojo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-rojo.wav


ఎర్రని

LL-Q8097 (tel)-వీరభద్రుడు (Veeven)-ఎర్రని.wav


đỏ

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-đỏ.wav


verda

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-verda.wav


పచ్చని

LL-Q8097 (tel)-వీరభద్రుడు (Veeven)-పచ్చని.wav


xanh lá cây

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xanh lá cây.wav


pethak

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33549 (jav)-Déwata Cengkar (Wirjadisastra)-pethak.wav


blanco

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-blanco.wav


తెల్లని

LL-Q8097 (tel)-వీరభద్రుడు (Veeven)-తెల్లని.wav


trắng

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trắng.wav


flava

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-flava.wav


amarillo

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-amarillo.wav


blauw

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-blauw.wav


fosforlu mavi

şînê fîq, hêşînê fîq