ji bo xatirê xatiran

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

Lê ev de salan zêdetir e Henry Jekyll pirr zêde xeyalperest bûye ji bo min. Xiriya, dihşê xwe de xiriya; lê tevî ku, weku dibêjin, ji bo xatirê xatiran hê jî bala min dikîşîne.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 19, ISBN 978-605-2246-80-1

Bi xwe ez isal bi vê nivisa xwe bi şikleki din pêşwaziya sala nû bikim...Jibo xatirê xatiran,jibo kedkara sembola yekitiya malbata me ezê rêbazek din biceribinim. Ezê li gor xwestek, bawerî û xayalên dayika xwe û realita ramanên xwe hesretiya wê bi cih binim û li benda encamê bisekinim...

Sîrac Kirici, Nameyek vekirî https://web.archive.org/http://www.rupelanu.com/nameyek-vekiri-147yy.htm arşîv

Eeeeww ji bo xatirê xatiran bes bikin birebirr! Êdî bes heww! Ji çar aliyan ve kom û kuflet ev çawa çêbû ji serê me! De ka xwe bidin alî rêya me vekin hêêê!

Murat Bayram, Reqso: Kurdî ji bo her tiştî amade ye ya girîng potansîyela te ye https://web.archive.org/https://bianet.org/kurdi/huner/210804-reqso-kurdi-ji-bo-her-tisti-amade-ye-ya-giring-potansiyela-te-ye arşîv


derece êk

gelek baş, zor baş, bêkêmasî, bo tiştên herebaş tê gotin


ser xwar bûn

kesên tiştên nebaş kirine ji şerma vî di nav civatê de serê xwe didin ber xwe.


hezar carî spas kirin

Ez vê yekê ji te re wehd dikim; û ez hezar carî spasîya te dikim.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 29, ISBN 978-605-2246-80-1


guhê (yekî ) li ser bûn

Bîstek e guhê min li ser we ye lê hê jî negihiştim mijarê.

Guhê min li ser feqîrê Hyde e.


ji ser dil rabûn

...û ku tu soz bidî min ew ê barekî mezin ji ser dilê min rabe.


agir ji serê çûn

Û dûvre ji hêrsan agir ji serê wî çû, pîyên xwe li erdê xistin.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 32, ISBN 978-605-2246-80-1


nav guhê hev ketin

...bi taybetî jî dema du ewrên birûskê rastî hev tên û li nav guhê hev dikevin.

2023, J.R.R. Tolkien (terciman: Samî Hêzil), Hobbit, Cervantes, çapa 1ê, r. 64, ISBN 9786257724838


gotin ji devê (yekî) kişandin

bi rengekî ne rasterast agahî ji yekî standin.

Wî dê ew rasterast negirtan; lê belkî bi raya wî, karîbûya di nav re gotin ji devê hinan bikişandiya.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 40, ISBN 978-605-2246-80-1


добро́ пожа́ловать

ku-добро́_пожа́ловать-ru-phrase--ZcnJNPX


xwarin ber (yekî) neçûn

wexta kesek biqehire dile wî neçe xwarin, [bêîştabûn]

Dayê te ev hemû tişt ji bo çi amade kirine? Dilê min naçe tiştekî. Hem kêfxweşiyek heye, hem jî xemgîniyek. Ez vêga herduyan dijîm. Ji bo ji we qut dibim xemgîn im. Ji bo ez ê dest bi zanîngehê bikim jî kêfxweş im. Xwarin di ber min de naçe xwar.


li ber çavê (yekî) mirin

Kesek qusurek mezin kirîbe û nehatibe efûkirin.

Ez êdî ne dixwazim Dr.Jeckyl bibînim û ne jî nawê wî bibihîsim...lewma ez lawa dikim tu ê careke dî behsa yekî ku li ber çavê min mirî ye nekî

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 45, ISBN 978-605-2246-80-1


derdê bêderman

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

Derdê ku dermanê wê nîne. Hem ji bo nexweşîyên tendurîstî hem ji bo nexweşiyên manewî.

Derdek bêderman bedana min ketiye, dev ji min berdin.

Ev kurik ji xwe re nasekine. Derdê bê derman e. Xwedê jê standîye.


gunhê kafira jî jê re hatin

Wextê rewşa kesî gelek xirab be jê re tê gotin.


kefa devê (yekî) ziwa bûn

wexta kesek gelek caran ser hev derdê xwe dibêje ku heta kefa dewê we/î ziwa dibe.


(yekî) ji ya xwe nayê xwarê

ji ya xwe nehatin xwarê
ji ya xwe nehatin xwar

Wextê yekî serhişkî bike û bi gotina(fikra) xwe pê ve guh nede kesek din.


çû ji te

Te vî çayî rijand? Çû ji te. Dîya te yê aciz be.


wek melkemota (yekî) re mayîn

Wextê kesek zêde bela xwe li yekî bide tê gotin.

Parsekên vir


xenekê devê we me

wexte hin kes tewzê yekî bikin, ew yek li hemberî wan wisa bertek dide.


wek zêkitkê (yekî) re mayîn

Wextê kesekî zêde zêde bela xwe yekî bide tê gotin.

Vê sibê hin zarokên parsek wek zêkitkê min re man.


mîza (yekî) anîn

zor lê kirin, bi taybetî di pêşbazîyê de

Min duh di lîstokê de mîza te anî. Îro bêhtir berxwe bide.


ez bimirim tu peşkek av jî serê min nakî

Dê û bav wextê zarokên wan bêxer bin û guhdarî wan nekin wisa dibêjin.


ga ji garanê qamçî ji delê

nan ji malan av ji taştîya palan, nan ji banîyê av ji kanîyê, malê belaş gorê belaş, xêra xwedê çayira kerê


li ser wê guhî ranezin

Wexta kesek dijî yekî be, wek wî ne fikir e, tê gotin.

Qet li ser wê guhî ranezin. Ez qebul nakim. Ez ji ya xwe nayem xwarê.


see the wood for the trees

dîtineka fireh û kamil; deq bi deq ew dar dibînin lê daristan nabînin


li minê

Li minê, Poole! parezer qîjek da.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 61, ISBN 978-605-2246-80-1


red rag to a bull

tiştek ku yekî pirr tore dike; xwe li têlê dan


xew li (yekî) heram bûn

Jiyana min ji kokê de hejiya; xew li min heram bû

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 70, ISBN 978-605-2246-80-1


çiçê (yekî) xwarin

Carina tê bikaranîn mînak; wexta gog dilîzin kesek di wextê xwe de pas bidî yekî. Ew yek keyfxweşbûna xwe bi vê gotinê dide diyar kirin. Mînakek din; Wexta li nav civatek kelîmeyek were bîr kirin, kesek wê kelîmeyî bêje dîsa ji bo nîşana kêfxweşîye tê gotin.


di ciyê xwe de tevizîn

Gelemperî ji bo tirsan di cîyê xwe de sekinîn.

...hemû dermanên min li jûrê bûn ji tirsan di cîyê xwe de tevizîm.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 82, ISBN 978-605-2246-80-1


nava (yekî) qetandin

... hizra vêya bi tena serê xwe nava min diqetand.

Robert Louis Stevenson, (terciman: Ciwanmerd Kulek), Meseleya Seyr a Dr. Jekyll û Mr. Hyde, Avesta, 2020, r. 86, ISBN 978-605-2246-80-1


qey min ji te re çavê xwe kil daye

Mirov dema ji hez kesekî dike çavê xwe kil dide. Maneya vê gotinê; yanê ez hez te nakim, ez biya te nakim, kila çavê min ne ji bo te ye.


about as useful as a chocolate teapot

ne ker e, ne kurtan e, (deq bi deq) wekî qorîkê ji çûklêtê çêkirî bimifa ye


pêşiya pozê xwe nedîtin

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


forsa xwe kirin

forsa xwe avêtin, xwe qûde kirin, simbêlê xwe badan


xistin ber dilê xwe

ji xwarinekê piçekî xwarin da ku birçîtiya mirovî/ê hinekî kêm bibe


out of the frying pan into the fire

Awayekî din yê nivîsîna out of the frying pan, into the fire.


till the cow come home

Formeke kevnbûyî ya until the cows come home.


'til the cows come home

Awayekî din yê nivîsîna until the cows come home.


yüreğin yetiyorsa

eger ji te tê, tu mêr bî, eger ji qûna te tê


bextê xwe teribandin

Bi destê xwe, xwe bi xwe nepejirandina jiyaneke xweş, bextekî çê û spî, qismetekî pak.


ruhê (yekî) tê de bûn

Ruhê wî di lîstina gogê de ye.


ketin qedemê xwe

Gehiştin dema xwe ya stewînê, xweşikiyê, adaniyê


Xwedê bibêje erê

bi îzna Xwedê, Xwedê bike, inşela, Xwedê hez bike


the genie's out of the bottle

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/En-au-the genie's out of the bottle.ogg

Kirin ku tiştekî (yê ku li ser kesekî tesîreke wê yê pir mezin hebe) ji aliyê herkesî ve were zanîn. Tiştê ku bûye û êdî nikare li halê xwe yê berê were zivirandin. Êdî pir dereng e.


Edi ile Büdü

Ji îngilîzî Bert and Ernie ji rêzefilmê Sesame Street.


şûna (yekî) xwanê bûn

Dema mirov li ciyekî gelek dimîne û kesên li wî ciyî jê hez dikin û dûre ji wî ciyî vediqete tê gotin.

Şûna te xwanê ye.


bi kesek an bi tişteki bi gan bûn

em bi xebata kurê me yê mezin bi gan in


rext û zext kirin

rabt û zabt kirin,kontorl kirin, hilgirtin binê fermana xwe


vurgun yemek

felc, bawî, ji dest û ling ketin, bayê sor pê ketin, bayê sor lê ketin


pick of the crop

Awayekî din yê nivîsîna crème de la crème.


no matter what

I'm going running tomorrow no matter what the weather is doing.

Ez dikim sibê baz bidim, hewa her çawa be jî.

Di her şertûmercî de, digel temamê şertûmercên neyînî.

This project will be finished by July no matter what.

Ev proje wê di meha temûzê de xilas bibe, her çi bibe jî.


hold come what may

Ji aliyê mantiqnas W.V.O. Quine ve hatiye populerkirin.

Her baweriyeke ku, delîla ku were pêşkêşkirin her çi bibe jî, mirov naxwaze dev jê berde.


silametî be

Diz ketiye kargeha te, silametî be.


derbasbûyî be

Wergerandina yekser ji tirkî geçmiş olsun.

Te emeliyat bûye, derbasbûyî be birako.


get well soon

Silametî be, Xwedê şîfa xêrê bide, derbasbûyî be


put yourself in my shoes

Xeyalkirina yekî li hal an şertûmercên yekî din, ji bo famkirina an empatîkirina perspektîv, nêrîn, an nuqteya nêrînê yê kesê li hemberî xwe.


ma ez li ber golika me?

Kesê ku nikaribe desthilatdariya xwe bi kar bîne, hêza xwe bi rêkûpêk nîşan bide, an jî desthilatdariya wî were paşguh kirin, her çend li cîhek an civatek serok û rêvebir be.


tiştê bû, nekeve dû

Ev biwêj diyar dike ku lidûçûna tiştên çûyê beredayî ye.

Tiştê bû, mekeve dû. Gotina kurdan. Lê niha ev gotin ne raste.Çawan mekeve dû?.. Tiştê ku bûye,jiyana Memduh Selîm Begê serûbin dike,di jiyana wî de şopin kûr dihêle. Ew bi vê yekê dizane.Tiştê ku bûye,windabûna evînekêye

Siya Evînê, Mehmed Uzun, Weşanxana Orfeus


aqibeta wî serê te

Piştî serkeftineke baş yan bextewarî, bi maneya “Ez dixwazim ku tu jî bigihê vê rewşa xweş” tê gotin.


bextê te spî be

Gava ku mirov li ser karek mijul be yan beriya ku dest pê bike tê gotin da ku karê wî rast biçe.


ipucu vermek

Serê meseleyê dan. Ji bo kesê ku dixwaze tiştekî hîn bibe, dana agahiyên ku dîtin an hînbûna wê tiştî rehettir dike.


devê pitpitkê girtin

dev ji gotinên beredayî berdan û hatin ser mijara sereke.


how dare you

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-how dare you.wav


germav baş

germavxweş

Piştî serşûştinê tê gotin da ku yekî daxwaza xweşiyê bigihîne kesekî.

/ɡɛɾˈmɑːv bɑːʃ/


kesek bi destekî girtin

Tu Hesen bi destekî digirî, lê ew di ciwaniya xwe de pir jêhatî bû.


dibêjim nêr e, dibêjî bidoşe

dibêm nêr e, dibê bidoşe
ez dibêjim nêr e, tu dibêjî bidoşe
ez dibêjim nêr e, ew dibêje bidoşe

ez dibêjim ku tiştek mehal e (ne mimkin e) lê tu dibêjî illeh bike


music to someone's ears

li ber guhê filankesî xweş e,
bi filankesî xweş e,
bi dilê filankesî ye


in fine fettle

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-in fine fettle.wav


creatio ex nihilo

Xuliqandina ji hîçiyê. Çêkirina tiştekî nû yê qet nîne.


nanê xwe bide nanpêja, bila nanekî te zêde biçe

Guhartoyeke nanê bide nanpêj bila nanekî zêde biçe.


nanê xwe bide nanpêja, bila nankî te kêm ve


something's up

Awayekî din yê nivîsîna something is up.


yekem fîşekî bawkimim

Bi alfabeya latînî nivîsina یەکەم فیشەکی باوکمم (yekem fîşekî bawkimim).


mûyekî dike hûyekî

Tiştekî an pirsgirêkeke piçûk pir mezin kirin, belasebeb girîngîyeke zêde dan.


twiddle one's thumbs

Tiştekî bimifa nake, hin caran bi kurdî dipeyivin 'ew kera dixesînît'.


a stitch in time saves nine

(deq û deq, tercimeya herfî) Eger tu niha yek dirûnê ji bo tamîrkirina tiştekî bidirî, wê nepêdivî be ku tu paşê neh dirûnan bikî.
Çêtir e ku meriv zû tev bigerin û tiştek sererast bikin ne ku paşê li bendê bimînin dema ku pirsgirêk xirabtir bibin.


beats me

ji min der e, ew ji min der e, biwêjekê ye gotî "ew derî şiyanên min e".


rû û rûmeta yekî li nik kesî neman

/ruː uː ɾuːmɛˈtɑː jɛˈkiː lɪ nɪk kɛˈsiː nɛˈmɑːn/


ketina di dawa dîya xwe de

/kɛtɪˈnɑː dɪ dɑːˈwɑː diːˈjɑː xʷɛ dɛ/


on the other hand

Li vî kenarî.
Bi nêrîneke din, lê belê, wekî din.

On the other hand, let us come to the state of the son of the king of the east, Niginshah.

Li vî kenarî em bêne ehwalê kurê padîşahê şarqê Nigînşah. — (1857, Mela Mûsayê Hekarî, Amadekar: Hêmin Omer, Durrû’l Mecalîs, sala weşandinê: 2022, r. 62)


pare pare bûn

/pɑːˈɾɛ pɑːˈɾɛ buːn/

Axirî sefîne li berekî ket û pare pare bû.

1857, Mela Mûsayê Hekarî, Amadekar: Hêmin Omer, Durrû’l Mecalîs, sala weşandinê: 2022, r. 63


keep the wolf from the door

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/En-au-keep the wolf from the door.ogg

Xwarina tiştekî biçûk da pir birçî namînî, dequdeq gur ji derî biparêze

Let's stop and buy a couple of bananas, to keep the wolf from the door


agir berdêyî, bîna bîso jê nаyê

/ɑːˈɡɪɾ bɛɾdeːˈjiː, biːˈnɑː biːˈsoː ʒeː nаjeː/

Li ser xizanî, feqîrtî, kesîbtî, sexîrtî, belengazî, û desttengiyê ye.


av û agir ra derbas bûn

/ɑːv uː ɑːˈɡɪɾ ɾɑː dɛɾˈbɑːs buːn/

Ji nav agir û avê re derbas bûn. Di jiyanê de gelek ecêb û nenera dîtin, gelek cara ketine nava halê zehmet.


av û agir li hev xistin

Av-agir lev xistin.
Av-agir li hev xistin.
Av-agir hev xistin.
Av û agir lev xistin.
Av û agir hev xistin.

Xemên kûr kişandin, berxwe ketin, xwe undakirin, hay ji xwe tunebûn.


av ji devê flankesê diçe

Kesê ku ber xwe nade û gelekî dixwaze tiştekî xweş tehm bike, bixwe an jî vexwe.


av li binî ra birin

av li binî re birin
av li binî va birin
av li binî ve birin
av ji binî ra birin
av ji binî re birin
av ji binî va birin
av ji binî ve birin

Bêyî ku haya kesî jê hebe, kar û xebat bi dizîka ve rêbirin û pêkanîn.


ava reş de çûn

Mirin para kesekî be, serwindabûyî bûn, genîbûn.


ava rûyê flankesê nemaye

Kesê ku şerm û eyba wî tune, tûyî ser çava bikî, wê bêje baran dibare. Bêşerm, bêşeref, durû.


ava sar bê hev venaxwin

Bi hev re gelekî girêdayî ne, bê hev nikarin, hertim bi hev re ne. (derheqa hevalên nêzîk de ne).


ava filankesan di cewekê de naçe

Bîhna wan bi hev re teng e, li hev nakin. Bi hev re nikarin bêne ser biryarekê.


agir diavêje devê xwe, dibêje hay jê nînim

Li ser kesê ku sûcê xwe înkar dike tê gotin.


aqilê kêm riya xar ber hevalê xwe dixe

Kesê bêaqil riya xelet nîşanî hevalê xwe dide.


aqil li seriyan e, ne li bejinan e

Aqil di serî de ye, ne di mezinbûnê de ye.


aqil sivik e, niga çapik e

Sivikbûna hiş lingan dor xwe dide gerînê.


wekî zanibe dew birê mast e!

anîn rê ku bi kirina xwe poşman be û pê bihese.


bi wê qûşê naçî Mûşê

Bi wê tivdîrê, bi wî awahî tu nikarî wî karî bi ser xînî.


qirçîniya benîştê flankesê ye

Kesê ku tiştek ber serê wî re nabuhure, xem û talaşa wî nîne.


qûşê hespê kirin stûyê filankesê

rûreş kirin, şermezar kirin, dan şermê, ji ber kêmasî an jî kiriyarekê dan şermê.


serî qûç e, binî pûç e

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


serî qûnê dixin, qûnê serî dixin

serî qûnê dikin, qûnê serî dikin
serî qûnê dikin qûnê serî dikin


serî qûnê dikin, qûnê serî dikin

serî qûnê dikin qûnê serî dikin
serî qûnê dixin, qûnê serî dixin


miriyê filankesan di goran de çifta hev dixin

Dijminatiya hev dikin, dijminê xwînê ne.


kûtê ber tendûrê

Kesê ku her gav di mal de ne, ji mal dernayê, kar nake, beredayî ye (derheqa mêran de).


Xwedê şîfaya xêrê bide

/xʷɛˈdeː ʃiːfɑːˈjɑː xeːˈɾeː bɪˈdɛ/


ne xwest ka te

Ji bo gef xwarinê tê gotin. Eger kesek daxwaz neyne cîh yê were ceza kirin.

Ne xwest ka te, tu jiya dîya xwe nekî!


wek heşrê bûn

Maşela! Daweta wî wek heşrê bû.


destê yêkî neqetîn

Çaxê dilê kesekî naxwaze dev ji yêkî berde.

Destê min ji wî neqate, ji bo xerîbîyê biçûk e.


kotekî heft bela

Çaxê karê yêkî bi zehmetî çêbibe tê gotin.

Kotekî heft bela, min xwe ji deyne wî xilas kir!


hêvîyê yêkî pûç kirin

hê·vî·yê yê·kî pûç ki·rin