barça

keştiya bixêlî û bêrik ku di Serdema Navîn de ji bo hilgirtin û kişandina mal û mirovan hatiye bikaranîn

keştîcenga ku biçûk a û di teşeya kalyonan de


barî

barîtir (comparative)
herî barî (merkezî) (superlative)
tewrî barî (rojavayî) (superlative)


basamaklı

bipêpelok, bipêping, bipêlik, bipaplûk, bipêpeling, bipêling


basılı

basılı peynir küpü


basit

sihêl, rihet, hêsan, sivik, besît (tiştê ku kirina wî û têgihîştina wî hêsan e, netevlihev)

Basit bir yöntem.

Basit bir dil kullanılmış.

Basit bir adam.

Hergün gördüğümüz basit olaylardan.

Ji bûyerên asayî ne ku her roj em wan dibînin.

Basit bir iş.


baskısız

baskısız rejimler


bastıbacak

vêç, vajî (ji bo kesê ku piyên wî li hev weribandî)

pizik, netebt, nehs (ji bo zarokên nerihet)


batakhane

cihê ku lê mirovan dixapînin û dikin halekî xerab

devera ku lê kar di wextê xwe de û li gorî pêwistiyê nayê kirin


bataklı

bilîtav, biteqn, bihezek, biavzêm, bimexerî, pengavî


batılı

rojavayî (ji bo kesê ku ji gelên welatên rojava an jî ji herêma rojava ye)

rojavayî (ji bo kesê ku şaristaniya rojava pejirandiye)


battal

bu bir battal gemidir artık

himhime, betal (ji normaliyê mezintir) Ji alê firehî û bilindahiyê ve ya herî mezin; Mezintirîn Hût


bayağı

bayağı bir söz

bayağı sevindim


baygın

baygın bakış

baygın bir koku


bağdaşmaz

nelihev, pevnatî, pevnekirî, pevreneborî


bağımsız

serbixwe, biserxwe, xweser (kesê bi serê xwe ku bi tu awayî ne di bin bandora yekî de ye)

serbixwe (kesê ku ne bi tu partî û saziyekî ve ye)


bağırtkan

qarqarok, qîjqîjok, qîrqîrok, qîjok, qîrok


bağlantısız

bêblok (dewleta ku ji hêla leşkerî û siyasî ve bu tu blokê re têkiliya wê nîn e)


bağlayıcı

zarûrî (tiştê ku rîayetkirina wê bi zorê ye)


bağlı

pêbûn (tiştê ku çêbûn û pêkhatina wî bi şertan e)

gelişimiz sana bağlı

geleceğimiz ona bağlı

çocuklarına bağlı bir anne diyeke

tüzüğe bağlı bir işlem

kirariyeke (muameleyeke) bi rêziknameyê ve sînorkiri

bu dağ geçiti bağlı

pêvebûn, liserêbûn, pêgirêdayî (ji bo tişt an kesê ku di bin rayedariya saziyekê de ye)

üniversiteye bağlı fakülteler

fakulteyên bi zanîngehê ve (an jî fakulteyên li ser zanîngehê)

girêdayî (li gorî baweriya gel mêrê ku ji hêla sêhrê ve mêraniya wî hatiye girtin)


baş döndürücü

hiş pê re çûn (ji bo tiştê ku mirov ji berê ji bîr ve diçe)


başaklı

bisilm, bisimbil, sinbilgirêdayî (ji bo debr û ziyanê)


başarısız

başarısız bir öğrenci


başı açık

serqot, sertazî, servekirî, serkol, serpas, serxwas


başı devletli

serê (yekî) bidewlet e, bidewelt e (ango bi bext û talih e)


başı dimdik

serbilind e, serê (yekî) ji ba xwedê ve bilind e, eniya (yekî) bilind e, xweynamûs e


başı dumanlı

serî bidûman, serî bimij, serî bimij û dûman (ji bo çiyayê ku mij girtiye serê


başı yerde

serî di erdê de ye, serî di ber de ye (ji ber şermîbûn, dilmayîn û biberketinê)


başkan vekili

cîgirê serok, cîgirê serek, şûngirê serek, cihnişînê serok, birîkarê serok, wekîlê serek


başlıca

eleştirme her okurun başlıca hakkıdır

rexnekirin mafekî bingehîn î xwendevan e


başlıklı

başlıklı kadınlar

başlıklı kalem


başsız

düşmana karşı ordu başsız bırakılmamalı

divê li hemberî dijmin artêş bêserî neyê hiştin


bebekçe

zarokane, sebiyane, wekî zarokan, wekî sebiyan (ji bo lebata ku li gorî zarokan e)


becerikli

hunerwer, cerbez, şaraza, şanpaz, karzana, pêkhatî, destbikar, osta


beceriksiz

bêkêr, nebikêr, necerbez, nehunerwer, nekêrhatî, nejêhatî, neosta, neşanpaz, nemahir


bek

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q33070 (ban)-ima (Luh Gede Krismayanti)-bek.wav


beledi

bajarî, şarî (tiştê ku bi bajêr ve têkildar e)


belgesel

dokumanter, belgefilm (film an jî bernameya televîzyonê ku xwedî wesfeke belgefewarî ye)


belirli

diyarkirî, aşkerekirî, xuyakirî, binîşan, destnîşankirî, muayen

belirli görevlerimiz var


belli başlı

bu kongrenin belli başlı adamı Dr Ahmet idi


belâgatli

rewanbêj, belîx belâhat xirexafî, bomikî


belâlı

bibela (ji bo tiştê ku mirov di ber de diweste û aciz dibe)

belâlı bir iş

zorbaş, zordar, bela (dostikê jinên jirêderketî)


bencil

xweparêz, berûxwe, xwebîn, ezperest, li a xwe

xweperest, xwexwaz, xudkam, ezez, xudbîn, jixwerexwaz, egoîst


benekli

deqdeqî, deqdeqokî, deqdeqonkî, pitpitokî, pitpitkî, belek, belekotk, belekok, şanoyî


benli

benli Emine


benzer

manend, banend, dirûv, mînanî, bînanî, wekî, nolî

Bana bu ayakkabıya benzer bir ayakkabı ver.


bereli

pelçixî, pelaxtî, xerabûyî, kelepotkî, quskusî, kuskusî

karpuzun bereli yerlerini kesip at, ondan sonra ye

kelepotkên zebêşê jê bike biavêje û paşê bixwe


besili

besili tosun


besmelesiz

pîç, pînc, bijî (gava ku çêri zarokan tê kirin)


beyazımtırak

spîçole, spîçolkî, spîçale, spînî, gewrokî, bi spî ve, bi gewr ve


beyazlı

cilsipî, kinespî, kinesîs (kesê ku cil û bergên spî wergirtine)


beynamaz

bênimêj, bêlimêj, nimêjnekir, (kesê) pîs


beş on

toplantıda beş on kişi vardı

di civînê de em tevî hev neh deh kes hebûn


beşiz

pêncwîk (pênc zarokên ku bi hev re ji yek dayikê hatine dinyayê)


bili bili

tû tû, cû cû (ji bo gazîkirina mirişkan)


bilinmez

ne zaman geleceği bilinmez


bilinçli

bîrbir, bîryar, hişber, têgihîştî (kesê ku hay ji çalakiyên xwe heye)


bilinçsiz

nebîrbir, bîmebir, nebîrewer, nefama, xeşîm


bilâvasıta

bêamraz, bêwesîte, yekser, rasterê, rasterast


bin bir

buraya günde bin bir insan gelip gidiyor


bin kat

hezar qat, hezarê bi hezaran, sed car, sed qat

bu ev bin kat ondan daha iyi


biperva

bêperwa, bêtirs, netirs, bêfikare, çav sor


bir damla

bir damla su bile yok

piçikî, çîçikî, biçîçikî (ji bo zarokên pir biçûk)

bir damla çocuğun yaptıklarına bak


bir dirhem

bir dirhem aklı yok


bir evcikli

riwekên ku kulîlka wan a nêr û mêtiyê ne li ba hev e, lê li ser kokekê ye; mîna gûz û bindeqê ku çawa cotik digirin


bir gözeli

tekşaneyî, yekhucreyî (ajel an jî riweka tekşaneyî)


bir sürü

düğünümüze bir sürü insan gelmişti


bir yığın

dêşek, tibabek, ecêbek, dinyayek, ewqas, ev çend

bir yığın sorun içinde bir de senle ilgilenemem

di nava vê ecêba kar de, ez nikarim bi te re mijûl bibim


bir âlem

bu köy bir âlem


bir çenetli

tekmalikî (mêweyên ku li ser wan tenê qaçilek heye, xwedî tek malikekê ne)


birazcık

piçikek, biçîçikî, piçikokek, çîçikek, hindikek, hinik, hevkî


birer

onlara birer şeker ver


birey üstü

dereferdî (tiştê ku ji derî hiş û bîra ferdekî ye)


birinci

yekemîn (ji aliyê dem, cih û dorê ve kesê an jî tiştê ku beriya yên din tê )

yekemîn, pêşîn (kesê ku ji aliyê girîngiyê ve beriya yên din e )

zar qaçilê mêweyan, qalikê der ê mêweyan


birkaç

ölünün üzerine birkaç kürek toprak attı

birkaç zamandır hep bunu düşünüyorum

ev çendek e ku ez tim li ser vê dihizirim

okuldan çıkarken birkaçımızı yakaladılar

gava em ji dibistanê derketin çendikan ji me girtin c


birleşik

yekgirtî, hevedudanî (ev ji bo rêziman e)


birli

as (di lîstikên iskambil û domînoyê de kaxiz an jî pûla ku nimareya yekê li serê ye)


bitek

bu bitek topraklar


bitirim

devera ku lê qumara bi navê barbûtê tê leyîstikandin, mîna qehwexane, qumarxane


bitişken

pêvekî, îltîsakî (zimanê ku gava te kişandin û qertav pê ve tê kirin, rayek û gewdeya wê nayê guherandin)


bitkin

hicinandî, ketî, jihalketî, jipertavketî, jiqudûmketî


bitli

bispî (kes an jî tiştê ku tê de spî hene)

qerpal, gemarok, qirêjok (kesê ku xizan û qirêjokî ye)


biçimsiz

tişabet, bêeles, bêfesal, bêşêwe, bêkêrsim


bloke

bloke, desteserkirî (tiştê ku bikaranîna wê hatiye astengkirin, hatiye desteserkirin)


bloksuz

bêblok (ji bo welatê ku bi cihekî ve negirêdayî ye)


bodur

esûsekî, kurûsekî, kurkupe, huldumhuldumî, bûcirkî (tiştê kinik, qut, bejnkinik, ku telê wan li gorî berahiya wan kin e)


bohça

boxçe, ober, oberik, boxçik, bexçik, buxçe, çar (ji bo ya ku mirov kin mincên xwe dikê)

kûtik (kûtikê titûnê, ku ji bo balyakirinê amadekirî ye)


bolca

bolca bir elbise giymiş


bomboş

vipvala, viqîvala, vikûvala, virtûvala, virtîvala, vikîvala, vingîvala, çingîvala, xirûxalî, xikîxalî, xirixalî, tipûtal, tiptal

yol akşamları bomboş oluyor


borçlu

qerzdar (ji aliyê manewî ve kesê di bin bar de ye)

deyndar (kesê ku bi alîkariya yekî tiştek bi dest xistiye)

okumayı Mehmet'e borçlu


borçsuz harçsız

bu evi borçsuz harçsız yaptım


boyalı

boyaxdar, boyaxkirî, sebaxkirî, gonîkirî

sarı boyalı kırmızı pencereli ev

dermankiri (ji bo jina ku xwe makyaj kiriye)


boyasız

bêboyax, bêderman (jina ku derman di rûyê xwe nedaye)


boydaş

hemtel, hembejn (kesê ku tel û qama wan wekî hev e)


boylu

bejndar, bitel, teldirêj, bejndirêj (kesê ku bi tel e)

bibejn û bal, bitel (kesê ku telê wî/wê ji yê dî cuda ye)


boynu bükük

stûxwar, gerdenxwar, stûxûz (ji bo kesên reben, bêkes û belengaz)


boynuzlu

biqiloç, bistro, biqoç, bistrih, bişax (ajela ku qiloçê wî heye)

qodoş, qebrax, bêxîret (mêrê ku jina wî an jî jineke ji lêzimên wî di riya xerab de ye û ew jî vî tiştî ji xwe re nake xem)


boysuz

bejnkin, bejnkinik, qamkin, qut (kese ku telê wî/wê kin e)


boyuna

bêrawest, bêatlebûn, bênavberdayîn, seraqet, her tim


bozgun

geremol, tekîlhevî, alozî (aloziya ku ji ber pevbawerîşikînê di civakekê de peyde bûye)


bozguncu

berhevdan, ewan (kesê ku aram û hedûra civatekê, civakekê xera dike, wan berî hev dide, berhevdaniyê


bozuk

bozuk makine

xerabûyî (ji bo organên ku erka xwe nayne cih)


bozumca

gumgumokeke mezin ku rengê wê di rengê zirîçê (risasê) de ye


bozuşuk

jevçûyî (jihevçûyî), jevxeydan (jihevxeydan)


boğazlı

boğazlı testi


boğmaca

qotik, xenoq, xeneqoq, xeneqîtik, xeneqûtk


boğmacalı

xeneqîtkî (kesê ku nexweşîna xeneqîtkê pê re heye)


boğucu

xeniqok, fetisok, fetsînok, fetsîner, xeneqoyî, xendiqok, xenaq,

boğucu gaz

fetsînok, xenaq (tiştê ku ji bêhndan û stendinê re dibe asteng)

boğucu bir hava var

hewayeke pir germ heye an jî tengavker heye


boğuk

fetisandî, fetisokî, dewixandî, dewixî (ji bo deng)

boğuk sesiyle konuşuyordu, ama onu anlayan yok gibiydi

bi denge xwe yê fetisokî dipeyîvî, lê hema bibêje kesê ku jê seh bikira, tune bû


boğuk boğuk

bi awayekî dewixandî, bi awayekî fetisokî


boğum boğum

movikmovikî, girekgirêkî, pir bi movik, pir bi niqir


boğunuk

azerdedil, dilrenc dilteng (ji bo tengaviyê)


boşboğaz

devlok, tirdevk, xeberguhêz, tewtewe (kesê ku sir û razan venaşêre, tiştek di deve wî de nasekine)

devtijî, bêtehm, lewçe (kesê ku hema li her derê hewce bike neke biaxive)


budaklı

bigirê, bigirêk, biqîtik, bigulmit, bitûk


bugünkü

bugünkü durum


buzlu

buzlu kola istermisin

buzlu cam


buçuk

saat beş buçuk


böcekhane

kurmxane, cihê ku kurmê qozan lê tê xwedîkirin


bölmeli

odamız bölmeli


bölük pörçük

parçeparçe, parepare, kerikerî, parîparî, cengecenge, pirtîpirtî, çîtîçîtî, letelete


bölünmez

nedabeşbar, dabeşnebûn, parvenebûn, parçenebûn


bükük

tewandî, çemandî, çevandî, badayî, xwarkirî, vehatî


bükülgen

benîştokî, qayîşokî (tiştê ku bi hêsanî dikare be tewandin, badan)


bükülü

bükülü ip

bükülü kâğıt


bütünlemeli

îkmalmayî (xwendekarê ku maye li îmtihana îkmalê)


büyükçe

mezin, kubkube, piçek mezin, hebek mezin


büyülü

efsunî, efsunkirî, sêrkirî, sêrbûyî, efsûnbûyî, cedûkirî


büzgülü

kurîşkî, qurmîçongkî, qermûçekî, qermîçongî


cakalı

qubede, biqapan, fîza, xirmal, fiyaqedar


cambazhane

canbazxane (cihê ku pêşaniyên akrobatîk lê tên pêkanîn)


camekânlı

camekânlı dükkan


camit

cemidî, qerisî, qerimî (tiştê ku bûye mîna cemedê)


can sıkıcı

can sıkıcı bir şey


candan

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


canlandırıcı

jînda, candêr (tiştê ku mirov bi can dike, tîne ser hiş)

candêr (hunermendê ku ji bo fîlman resmê teko teko çêdike)


canlı

candar, giyandar, canber, canewer, canliber, ruhber, ruhdar, ruhliber, giyanber, zinewer, zîndewer, zîndeber, giyanliber, bican, biruh, giyandar, sax, zindî

çok canlı bir insandı

o canlı toplantıları unutmam

giyanewer, ruhber, benderuh, bendecan, candar, zîruh (ajelên ku ji cihekî dikarin herîn cihekî din)


canlı canlı

her kes leğen içindeki canlı canlı satılan balıklara bakıyordu

her kes li masiyên ku di leganê de bi saxî dihatin firotin, dinihêrt


cansız

Cansız bir kuş.

bêcan, bêruh (tiştê ku balê nakêşe ser xwe, zenûn)

Cansız bir anlatışı var.

Bu yıl tütün piyasası biraz cansız.

bêcan, bêgan, bêruh (heyberên bêcan, nezindî)


cascavlak

zelût, rût, tût û rût (serê ku qet por lê nîn e)

cascavlak bir alan


cavlak

elimle cavlak kafasına bir tane geçirdim

min bi destê xwe hebek danî serê wî yê rût


cazibeli

dilniwaz, dilkêş, rakêşar, cazîbedar, cazîb


cebeli

di dema Osmaniyan de leşkerê siwarî, yê ku xwediyê has, tîmar û zeametan mecbur bûn ku di wexta şer de bidana Osmaniyan


ceberut

ceberut (qudreta Xwedê ya li ser her tiştî)

ceberut (di tesewufê de ji bo gihana Xwedê pêpeloka sêyemîn)


celâli

Celalî (di heyna Osmanî de navê ku li serhildêr û rêbiran hatiye danîn, ku ev nav jî, ji ber serhildana peyayên Derviş Celâli II Bozokî tê Ev yek cara pêşîn di wexta Yawiz Siltan Selim de çêdibe)


cengâver

cengawer, şervan, şerevanî, şerker, cengebaz


cesaretli

wêrek, dilêr, bizavdar, bibizav, bizirav, bicesaret, cegerdar, bicegger


cezai

sizayî, cezayî (tiştê bi ceza ve têkildar e)


cezasız

cezanekirî, sizanekirî, cezanedîtî, cezanexwarî


cici

laro (di zimanê zarokan de tiştê xweş û xweşik)


ciddi

Ciddî bir kadın.

tewa, rast, rasteqîn, cidî (tiştê ne bi qestûkan, ne bi henekan)

Ciddî bir çalışma.

Ciddî bir hastalık.

Bu ciddi bir toplantıdır.

Size ben bunu ciddî olarak söylüyorum.


cilveli

nazdar, dilbaz, cîlwedar, cîlwebaz, cîlwekar, îşwebaz


cimbakuka

tîltîlokî, çelexwarî (ji bo kesê bêteşe û


cimri

çikûs, çikot, bexî, bêxîl, cinûk, çilûz, tima, qesîs, xesîs


cin fikirli

tu dibêjî qey cin û perî jê re tiştan dibêjin (ji bo kesê jîr û zana)


cinci

cindar (kesê ku îdia dike dikare gazî cinan bike û bi wan re biaxive)


cinli

biçin (tiştê ku tê bawerkirin tê de cin hene)


cins cins

cure cure, teşîd teşîd, celeb celeb, texlît texlît, çeşîd çeşîd

cure bi cure, teşîd bi teşîd, celeb bi celeb, çeşîd bi çeşîd, texlît bi texlît


cırlak

çîzçîzok, çîzçîzokî (ji bo dengê zirav û ne xweş)


cırtlak

çîzçîzok, çîzçîzokî

pelizî (ji bo mêwe û zebzeya ku pir gihîştiye)


civcivli

biqîrewîr, bihelahela, bihêwirze, bişemate


civelek

xortê ku hîna nû ketiye yeniçeri ocagiyê


cıvık

cıvık kar

çelepe, virtoqî, meleq (kesê ku henekên sar û cemidî dike û mirov pê aciz dibe)


cıvıl cıvıl

wîçewîç, wîtewît, vîçevîç (ji bo dengê teyr û tilûran)

biwêrewîr, bihelahela (ji bo qerebalixa mirovan)


cızbız

goştê biraştî, goştê ku li ser agir hatiye sorkirin


cömert

(ji ciwan merd) comerd, merd, camêr, sexî, çavfireh, destvekirî

cömert toprak


dakik

rêkûpêk (tiştê ku bi rêk û pek dişixule)

birêkûpêk (kesê ku her tiştî di wext de dike û pûte pê dide)


dalga dalga

bu boya dalga dalga olmuş

kurtik û mesîl, çalomito (devera ku ne rast û dûz e, bi çal û mitik e)


dalgalı

dalgalı

pêlpêlkî, virdîvirdî (tiştê ku pêlpêlî xuya dike)

derderkî (ji bo rengê ku hin cih vekirî û hin cih jî girtî ye)

üç dalgalı


dalgın

bu aralar çok dalgınım

hasta dalgın


dalgınca

mitrîkî, bi mitrî, damankî, bi damanî, gutkî, bi gutkî


dalıcı

sobeber (kes an jî ajela ku xwe berî binê avê dide)


dalkavukça

şalûskî, çaplûskî, şelafkî, lebokî, bi şalûsî, bi çaplûsî, bi şelafî, bi lêbokî


dallı

guldar, gulgulî, şaxşaxkî (ji bo qumaşê ku li serê şeklê çîçek û guliyan heye)


dallı budaklı

dallı budaklı bir derdi var


dallı güllü

dallı güllü kılıflar içindeki plâklar


damalı

damalı kumaş


damarlı

bidamar, bireh, birîçal, rehrehkî, damardamarkî

damarlı el


damgalı

dexmekirî (ji bo kesê ku sûcekî pîs lê hatiye barkirin)


dana

jîr, aqil, hişmend, aqilmend, zîrek, jêhatî, zana, şareza


dandik

bêxêr, bêkêr (ji bo tiştê serobero û ne zexm)


dandini

a a (gava ku pitik di xew re tê kirin di çîvanokan de derbas dibe)


dantelli

bitentene, bidantêl, tentenekirî, dantêlkirî


dar gelirli

kêmdahat, kêmkar (kesê ku dahata wî kêm e û têrî debara wî nake)


daraç

daraç sokak


dargın

xeydan, xeyidî, sûketî, sû, sih, dilmayî, pisû

annem bahçe kapısında beni iki dargın kelime ile karşıladı

diya min ez li ber deriyê bexçe bi du gotinên sar pêşwazî kirim


darmaduman

linavhevketî, kafirkeratî (ji bo rewşa tiştekî ku li nava hev ketiye)


davalı

dewelêkirî (kesê ku dozek lê hatiye barkirin)

dozlêbûyî, dewlêbûyî (tiştê ku doz der barê wî/wê de hatiye vekirin)

bu ev davalıdır


davetli

bangkirî, gazîkirî, dawetkirî, dawetvanî


dayak arsızı

qûna bêaran benîştên daran (ji bo kesê ku êdî ji lêxistinê natirse, feri lêdanxwarinê bûye)


dayalı

kanuna dayalı iş yapmak


dayanıklı

tirûşdar, bitirûş, zexm, qewîn, berhelistî


dayanışmalı

hevgirtî, piştahevgirtî (kesê ku di nava wan de piştevanî heye)


dağınık

belawela, axmetaxme, tertûbela (tiştê ku li qadeke fireh belav bûye)

jevdûr, jevbelawela (tiştê ku ne li cem hev e, ji hev dûr e)

tevlihev, lihevketî, nekeyskirî, bêkeys, faşil, feşkilî, gelemşe

oda dağınık

nelihev (ji bo kesê ku nikare xwe û ramanên xwe bide hev)

şu anda kafam çok dağınık


dağlı

çiyayî, çiyavanî (kesê ji gelê herêma çiyayîn)

hovê sere çiya, (kesê qubede, bêpîr û pergal)


debil

Yê ji aliyê wicûd an zihnê xwe ve bêqewet e.


defterhane

daîreya ku hemû qeydên arazî yên welatên Osmanî lê ne û kar û barên qeydan lê tê kirin


dehşetli

hêwilnak, sawdar, sihêmkar, bihêb, bîsaw, toqîndar

êcêb (ji bo tiştê ku ecêb û heyret jê re çêdibe)

dehşetli bir güneş var

onu dehşetli seviyordum


dekore

dekore (devera ku bi ûcba xemilandinê hatiye keyskirin)


deli

şêt (kesê ku libat û tevgerên wî ji adet der in)

ben delinin biriyim, ateşe girerim

mirî (kesê ku bi awayekî ji adet der li ser tiştekî dîn dibe)

sinema delisi

deli ırmak


delici

delici bakış


delikanlı

sengele (lawikê kuji dewra zaroktiyê derketiye)


delikli

qulêr, qulqulî, quloqulo, kunkunoşkî, qulqulîk, biqulik, çavçavî

delikli kumaş


delişmence

tirdînkî, tiredînkî, tirdînikî, dînomîno


demetli

destekirî, gurzkirî, baqkirî, baxkirî, gidîşkirî, taxekirî, pirnagkirî


demirhane

hesinxane (cihê ku lê ji hesin tişt têne çêkirin)


demirli

demirli su

demirli pencere

limanda demirli bir gemi bizi bekliyor


denetimli

venihartî, venihêrtî, pişkinandî, kontrolkirî


denetimsiz

venenihartî, nepişkinandî, kontrol nekirî


deneyimli

ezmûndar, azmayîşdar, tecrûbedar, bitecrûbe


dengeli

terazdar, parsengdar, biparseng, terazîkirî

dengeli bir insan


dengesiz

dengesiz bir çocuk


deniz altı

binderya (tiştê ku di binê deryayê de heye)

binderya (tiştê ku di binê deryayê de tê kirin


denk

yükün bir dengi fasulye, bir dengi nohut

ding (balyeya eşya, lihêf û pot û pertalan)

denkin üstüne oturmuş acıklı bir türkü söylüyordu

li ser ding rûniştibû û straneke bişewat digot

ta, tay, hemseng (ji bo giraniyê mîna hev bûn)

bu iki çuval denk gelmiyor

o sizin denginiz olamaz


denli

ne denli uğraşsanız boştur

ne söylediğini bilen, denli biri


dereceli

piledar, birade, bipile, derecedar, biderece

orta dereceli memur

tek dereceli seçim


derin

kûr (tiştê ku binê wî ji rûyê wî re dûr e)

derin bir kuyu

kûr (tiştê kuji rûxarê ber bi jêr ve diçe)

pêşketî (kes an jî tiştê ku li gorî celebên xwe pir bi pêş ketiye)

derin bir alim

Fatma derin bir şaşkınlık

içindeydi Fatma di nav şaşwaziyeke pir mezin de bû

bir iki derin nefesten sonra konuşmaya başladı

piştî du sê bêhna kûr, dest bi axaftinê kir

derin bir araştırma

vekolîneke kûr û dûr, lêkolîneke dorfireh

derin bir saygı


derli toplu

derli toplu bir oda

derli toplu bir biçimde yaşamımızı sürdürürüz

em dê bi awayekî bikeys jiyana xwe berdewam bikin


dertli

derdemend, derdedar, derdoyî, biderd, derdkêş


desenli

nîgarkirî, çînkirî, desenkirî, binîgar, bidesen


desensiz

desensiz kumaş


devasız

devasız bir dert


deve dişi

cehik, dendika hinarê (ji bo tiştên mîna genim, ku libên wan gir in)


deve tüyü

pûrta deveyê (tiştê kuji pûrta deveyê hatiye çêkirin)


devletli

dewletî (kesê di nav hebûn û bextewariyê de)


devri

dewrî (tiştê bi dewrkirinê re têkildar e)


devrik

devrik yaka

qelibandî, qelabtî, quliptî, wergeriyayî, wergerandî (tiştê ku hatiye xistin, hatiye xwarkirin, çikbûna wî nemaye)

devrik ağaçlar

devrik başbakan

maxlû, padişahê ku ji text hatiye xistin.


değerbilmez

rûmetnegir, xatirnezan, qedirnegir, qedirnezan, qedirqûn


değerli

berketî, giranbuha, nirxdar, qîmetdar, bergend


değirmi

qumaşê ku berayî û dirêjayiya wê mîna hev e


değiştirici

guherîner, guhêrker (tiştê xwedî wesfa guhirandinê ye)

guhêrker (kes an jî heybera ku karê guhirînê tîne pê)


diken diken

bi strî, bihêstrî (tiştê ku striyên wê zehf in)

gijgijî, gijikî, tîktîkî, bijbijî, bizbizî

saçları diken diken

saçlarım diken diken oldu


dikenli

strîn, bistrî, kelemdar, bikelem, bihêstrî

meyan sûsa maran, sûsika maran, sûsika strîn (Glycyrrhiza echinata)


dikili

dikili çubuk

dikili elbise


dikişsiz

bêkêl (ji bo tiştên ku bêkêldan bi hev ve tê danîn)

dikişsiz ayakkabı


dil bilimsel

zimannasiyî (tiştê ku bi zimannasiyê re têkildar e)


dilenci

parsek (kesê ku bi bêariya xwe ji kesan tiştinan distîne)


dili tutuk

zimanê (yekî) biteql e (kesê ku nikare bi serbestî û hêsanî bipeyîve, dileqitîne)


dilli

qanos, biziman, bidevûçen (ji bo zarok ûjinên ku bixeberdan û bizarê şîrîn e)


dilsiz

bêzar, bêziman (ji bo kesê dengnekir, bêdeng)


dimdik

kip (ji bo kesên liserxwe, ne nexweşokî)

kip (ji bo kesê ku li ber tengavî û tiştên wisa li ser xwe dimîne, tirûş dike)


dımdızlak

tût û rût, laelac (ji bo kesê ku hemû îmkanên wî ji dest çûye)


dinamik

dînamîk (zanista ku têkiliya di navbera hêz, liv û eneıjiyaekanîkê de vedikole)


dingildek

hejhejokî (tiştê ku li ser xwe nasekine, dihejike)


dingin

pengivî (su için); tebitî, hedinî (canlılar için)

dingin at


dinsiz

bêîman, xwedênenas (kesê dilneşewat, bêrehm)


dinç

zînde, jîndewar, zîndewer, tendurist, liserxwe, serxwe, tiwane


diplomalı

bibawername, bidîploma, bişahedetname, biîcazetname


dirayetli

bîrbir, bîrewer, zanedarî, behredar, şareza, jîr


diri diri

bi saxî, bi zindîtî, saxsax, saxesax, bi saxîtî

diri diri mezara koymuşlar

fasulyeler diri diri


diriksel

saxî, candarî, tiştê ku li ser candaran heye


dirimli

zîndewer, zîndewar, candar, benderuh, giyanliber, giyanewar


dirliksiz

bêaqûbet, serkêş (kesê ku bi yên din re li hev nake, bi wan re derbas nake)


disiplinli

disiplinli okul


divane

dîn, dîn û har (kesê ku pir miriyê tiştekî ye)


dişlek

diranfîq, diranbeş, diranqîç, dirankevot


dişli

bidiran, bididan, dirandar (tiştê bidiran)

dişli bıçak

bizor, xurt (kesê ku gotina wî pere dike)


dışrak

agahî û doktrina ku ji hînbûna herkesî re vekiri ye


dokunaklı

bibandor, bandorker, hîkarîdar, kartêker, tesîrker


dokuzlu

neh libî (tiştê ku ji neh parça tê pê, an jî neh parçe tê de hene)

nehmend (kaxizê iskambile ya ku nimroya nehan li ser e)


dolambaçlı

çivînî, çivdayî, fetlokî, fetlonekî, fetlanekî, fetlanokî


dolambaçsız

bêfetlok, bêçiv, bêfetlonek, bêfetlanok, bêfetlanek


dolusu

kepçe dolusu yağ koydu


donuk

donuk yıldızlar

zenûn (ji bo çavê ku tê de beysûs nîn e)

donuk gözlerle bana bakıyordu

zenanokî (ji bo kes an jî tiştê ne gewz û bêruhî)

donuk bir adam


dosdoğru

rasterê, rasterast, rast û rê, rast bi rast (bêyî ku ji riya xwe averê bibe)


doyurucu

têrker, tetmînkar (ji bo tiştê ku taybetiyeke wê ya têrkirinê heye)

têrker, tetmînkar (ji bo tiştê ku mirov dide bawerkirin)

soruma doyurucu bir cevab almadım

min ji pirsa xwe re bersiveke têrker nestend


doğal

siruştî, xwezayî, xweristî, xoristî, xwederî, tabi'î

doğal gaz

siruştî, xwezayî, tabi'î (tiştê ku li gorî rêzik û pêdiviyên xwezayê ne)

siruştî, xwezayî (tiştê ku ji xwe ber çêbûye)


doğumsal

zikmakî, irsî (tiştê ku bi welidînê re tê, ji esi tê)

doğumsal kalp hastalıkları


doğurgan

berhemdar (kesê ku gelek berheman diafirîne)


duvaklı

bixaşe (ji bo zarokê ku hîna nû çêbûye û li dora serê wî xaşe heye)


duvaksız

bêxêlî, bêpûşî


duyarlı

hestyar, bihîzyar, pejnker, hesas, hisgir


duyarsız

nepejnker, nebihîzyar, hisnegir, nehesas


duygulu

hestdar, pejndar, dilzîz, hestgerm, diltenik, dilşoş


duygun

hestyar, bihîzyar, pejnker, hisgir, hesas


duygusal

dilşewat, dilzîz, zî, dilhelûk, dilsoj, dilşoş (berhem an jî mirovê ku bandoreke hestê li mirov çêdike)


duygusuz

dilqalind, dilkevir, qelpreş, qeterehm, bêrehm (ji bo kesê nedilşewat, bêrehm, ku li kesî naneyîre)


duyumsal

sehekî (tiştê ku bi organê sehekî ve têkildar e)


dökük

weşiyayî, weşandî, werihî, werandî, porweşandî

saçları dökük öğretmen

yaprakları dökük ağaç

saçları omuzlarına dökük

hilhilî, jihevdeketandî (ji bo tiştê pir kevnbûyî)

yıkık dökük evler

dükük bir elbise giymişti


döküm

darêj (heybera ku bi riya darijandinê hatiye çêkirin)

kitekit (bi kitkitan tiştek danîn ber çavan)

hesabın dökümü

yaprak dökümü

yaprak döküm


dökümlü

dökümlü elbise


dölek

sernerm, sergiran (ji bo kesê biaqil û di hedê xwe de)


dönek

lader (çivanok, bêfirş, hulhulî, çivok, çarpîne; ev bêhtir bi awayekî mecazî tên bikaranîn)


dönekçe

laderane (çivanokane, bêfirşkî, hulhulîkî, çivokane, cebankî, çarpînekî)


dönük

vegeriyayî, zivirî, zivartî, fetilandî, qelibî, quliptî, piştlêbûyî

sırtı bana dönüktü

pişta wê li min bû an jî pişta wê li min zivartî bû

halka dönük eğitim


dönümlük

evin arkasında üç dönümlük bahçemiz var

li pişta xanî bexçeyê me yê bi qandî sê donimî

donimî, bi qasî donimekê (ji bo pîvana toxim)

iki dönümlük buğdayım var


dönüşlü

vegerdar, dagerdar (tiştê ku vegera wê heye)


dördüz

çarwîk (ku çar zarokên ku ji yek dayikekê pevre hatine dinyayê)


dört

dünyanın dört bucağında


dörtlü

dörtlü abajur

çarmend (di domino an jî îskambîlê de kaxiz an jî pûlê ku li serê îşareta çaran heye)

kuartet (koma muzîkê ya ji çar kesan pêkhatî)


dümdüz

dümdüz bir yaşantısı var


dünkü

dünkü yağmur

dünkü kaplan

ê/a duh (an jî do) (ji bo naşîbûn, teze û xeşîmiyê)

sen daha dünkü çocuksun


dünya güzeli

eynî lemba ye, eynî şûşe ye (ji bo jin û mêrên pir xweşik û bedew)


düttürü

şapoşewlo (kesê ku cil û bergên seyr lê ne)

heleqûtkî, tengokî (ji bo kincên teng û kin)


düzenbaz

dekbaz, fenek, delkbaz, xapxapok, hîlebaz, hîlekar, fênbaz


düzenci

delkbaz, dekbaz, fenek, xapxapok, hîlebaz, hîlekar, fênbaz


düzenli

gidiş gelişleri düzenli

bi ser û ber, keyskirî, bi pîr û pergal, bi tertîb

düzenli bir işyeri


düzgün

düzgün yol

tekûz (bêkêmasî) düzgün bir yazı nivîsareke tekûz

düzgün konuşuyor


düğümlü

çınar ağacının düğümlü dalları


düğünsüz

bêdawet, bêbû, bêdîlan, bêdengî (bêyî ku dîlan bê kirin)


düşkün

birbirine düşkün karı koca

sigaraya çok düşkündü

topa düşkün biri

çocuk babasına çok düşkün

bêxatir, bêqîmet (kesê ku qedr û qîmeta xwe ya berê winda kiriye)

düşkün kadın

ketî (kesê ku nikare ebûra xwe bike, ji aliyê malê dinyayê ve ketiye)

ketî (ji bo kesê ku ji ber jidestçûna malê dinyayê dilxweşiya wî nemaye)

ketî (kesê ji ber kal û pîrbûnê, ê ku ji ber seqetbûn û wekî wan ji hêz û pertav ketiye)


düşmanca

dijminane, neyarane, nayarkî, dijminkî, dijminwarî


düşünceli

kötü düşünceli biri


düşündürücü

düşündürücü bir olay


edepli

pûşildar, bipûşil, biedep, xweyedeb, biterbiye


edepsiz

hetek, hetk, kanc, bêedeb (kesê ku bêarû bêterbiye ye)


edilgin

kartêbû, karlêbû, munfail (ê ku bandor û hîkarî lê dibe)

pelt (ê ku qet têkilî bi rûdan û bûyeran nake, bêbizav e)


efendice

efendiyane, efendîwarî, wekî efendiyan, bi efendîkî


efkârlı

xemdar, xemgîn, kewgirî, dilteng, xembar, derdnak


eften püften

sinêde, bi fisê bi hev ve ye, serobero, tiroviro

eften püften bir iskele


egoist

xweperest, ezez, ezoperest, xodgam, xudbîn, egoîst


egzersiz

hînkarî, ferdan, hîndarî, meşq, temrin, hînek


ekili

ekili tarla


eklemeli

pêvekî, îltîsakî (zimanê ku gava tê kişandin û qertaf pê ve tê kirin, rayek û gewdeya wê nayê guhartin)


ekli

veserkirî, îlawekirî, qitabkirî, lêkdayî


ekmeksiz

bêqût, bêqût û pût (kese ku tiştikekî wî nîn e ku bixwe)

börek ekmeksiz yenilir


ekonomik

aboriyî, ekonomîk (tiştê bi aboriyê re têkildar e)


ekose

ekose (qumaşê damakî yê ji gelek cure rengi)


ekseri

pirtirîn, zêdetirîn, exleb, axlem, herî pir


eksi

kêmek, negatif (hejmara ku ji sifirê biçûk e)


eksik

kêmasî, lazmatî, hewcedarî (tiştê ku pêdivî pê heye)

evin eksikleri çok

bu kitap eksik

derdimiz eksikmiş gibi sen de

bir sen eksiktin


eksiksiz

bêkêmasî, bêkêmanî, bêkêmayî, nekêm (tam, temam)


ekvatoral

ekvatoral (çeşîdek dûrbînê ye ku pê bilindbûn û nizmbûna stêran tê pîvandin)


ekşi

bu yemeğin ekşisi fazla kaçmış


elbiseli

bikinc, biçil, biçek, bicilûberg, bilîbas


elbisesiz

bêkinc, bêcil, bêçek, bêpoşîde, bêsaye, bêberg, bêcilûberg, bêlîbas


elektriksel

Wekî elektrîkê, elektrîkane, elektrîkdar


elektrojen

/ɛlɛktɾoːˈʒɛn/


elemli

azarde, azarî, biahên, elemoyî, elemdar, elemnak, bielem


eli ağır

destgiran (kesê ku ji karê xwe re ne destsivik e)

destgiran (ê ku gava tepa xwe li yekî dixe wî diêşîne, destê wî giran e)


eli boş

betal (ji bo kesê ku ne xwedî karekî ye)


eli hafif

destxweş, destsivik (kesên mîna cerah, berber û diransaz ku bêyî canê mirov biêşînin, karê xwe dikin)


eli koynunda

destê (yekî) di binçengê yekî de bûn (betal û bêçare bûn


elli

kocaman elli biriydi


emzikli

bidergûş, bizarok (jinika ku zarokê wê yê li ber şîr heye)


emziksiz

bêmemik, bêpizîng, bêmostik, bêmijmijok, bêmijok


en büyük

herî mezin, tewrî mezin, mezintirîn, gewretirîn


en heyecanlı

filmin en heyecanlı yeri


enderunlu

enderûnvanî (kesê ku li enderûnê perwerde dîtiye)


endişeli

nîgeran, endîşedar, biendîşe, bifikare, endîşenak, bişayîş, şayîşdar, biqilqal


enerjik

wizeyî, vejenî, enerjîk (tiştê bi enerjiyê re têkildar e)

lexgîr, çalak, çipik (kesê hêzdar û çipik)

enerjîk (ê ku biryarên xwe di reftar û lebatên xwe de tîne cih)

enerjîk bir yönetim


engebeli

kolik, çal û xwar, bi kurtik û mesîl, çal û mitik


engelli

astengdar, biasteng, berasteng, berbend, peşgirtî, bikendûkosp, manidar, berbestdar, biberbest, bifeşk


engelsiz

bêasteng, bêberbest, bêberasteng, bêkendûkosp, bêfeşk, bêmanî


enli

enli bir kumaş


ensiz

bêberayî, kêmber, bêber, bêwer (ji bo tiştê ku berahiya wan hindik e)


entelektüel

entelektuel (tiştê ku bi gelşên ramanî re têkildar e)


epey

gavê, xelek, bêhemdê xwe, têra, xêlî, êpê


er dişi

nêremo, eremûk, nêremûçk (kesê ku hem gametên wî yên nêritiyê û hem jî mêtiyê hene)

nêremûçk (ji bo çîçekan ku hem gametên wê yên nêritiyê û hem jî mêtiyê hene)


ergin

ergin incir


erkekli kadınlı

erkekli kadınlı bir kalabalık


erkeksiz

erkeksiz ev


erosçu

erosparêz (kesê ku di roman, çîrok, peyker û wênesaziyê de cih dide daxwazên cinsî)


ersiz

ersiz kadın


esaslı

toplantıda esaslı konuştu


esassız

bêhîm, bêbingeh, bêbinyat, bêkok, bêbinî

esassız bir iş

bu haber esassızdır


esen

şen ve esen kalınız


eski püskü

kevnik, kalûte, kevn û kurt, kevnê hizhizî, gancir mancir, gincir mincir, cilik milik, qerpal merpal


espritüel

nuktebaz, nuktedan, pasqalyar, esprituel


esrarlı

esrarlı bir ev

esrarlı sigare


estetik

estetîk (ji bo serastkirina organeke qisûrdar)

burnuna estetik yaptık

ciwan, ciwanî, estetik (tiştê bi hesta spehiyê ve, xweşikiyê re têkildar e)

estetik bir yapı


etek dolusu

bi baran (tiştê ku pir e, bol e) kirî dawpîsî (tekiliya zayendî ya nelirê)


eteneli

bihevalzarok, bihevalbiçûk (ji bo ya jinan), bipizdan (ji bo ya pez), bixelêfk (ji bo ya mehînê)


etenesiz

bêhevalzarok, bêhevalbiçûk (j' bo ya jinan), bêpizdan (ji bo ya pez), bêxelêfk (ji bo ya mehînê)


eteği düşük

der û dawa wê di nav dest û piyên wê de ne, ji hev filitandî (ji bo jina qirêjokî)


etine dolgun

yeke tevkutayî (ji bo kesê ne qelew û ne jî jar)


etkileyici

Etkileyici bir konuşma.


etkili

bandordar, bibandor, hîkarîdar, tesîrdar, kartêker, karîgerdar, birayda, kelijdar, bikênc, werêçdar, bitesîr


etkisiz

bêbandor, bêhîkarî, bêrayda, bêkelij, bêkênc, bêkarîger, bêtesîr


etli

têrgoşt, kok, xurt (tiştê ku goştê wê pir e)

Etli koyun.

Aşağı sarkan etli dudakları vardı.

Lêvên wê yê stûr ku dişiqitîn jêrê hebûn.

Etli, lezetli bir zeytin.


etli butlu

bizend û bend, bigoşt, dûrme (kesê têrqelew û şîşman)


etli canlı

bi singir û pingur, sor û gizrî (ji bo kesê li ser xwe û tendurist)


etraflı

berfirehî, dorfirehî, bikitekit, dûvdirêjî


etraflıca

bi berfirehî, bi dorfirehî, bikitekit, bi dûvdirêjî, bi kûr û dûrî


evcil

Evcil hayvanlar.


evhamlı

bedguman, dilwasek, waswasok, sawsoyî, sawirî, gergdil, gumankar


evhamsız

bêdilwas, newaswasok, nesawsoyî, nesawirî, bêtasewas


evli

zewicî, zewicandî, cewitî, cewitandî, kevandî

Yirmi evli bir köy.


evlilik dışı

Evlilik dışı çocuk.


evrensel

gerdûnî, hemgelî, barîgehî, kaînatî (tiştê bi gerdûnê re têkildar e)

gerdûnî, cîhanî, kaînatî, alemgiştî (tiştê ku hemû mirovatiyê têkildar dike)

Bilim evrenseldir.


evrişik

'Her insan güler'in evrişiği 'her gülen insandır'.

Her mirov dikene, berevajîkiriya wê her kesê ku dikene mirov e.


evveli

Evveli gün güneşimiz vardı.


evvelki

Senden evvelki.


eylemci

çalakîker, çalakîsaz, bizavker, lebatker, livbaz


ezani

azanî, bangî (tiştê bi bangê ve têkildar e)


ezani saat

saeta ku di çaxê çûna ava ya rojê de, saet


ezcümle

Başkan konuşmasında ezcümle şunları söyledi.

Serok di peyvîna xwe de di serî de ev gotin.

Konuşmasında bir çok konuya dokundu, ezcümle dilden uzun uzun söz etti.

Di axafitina xwe de li ser gelek mijaran rawestiya, wekî nimûne bi dûvdirêjî ji ziman behs kir.


ezeli

Ali onun ezeli rakibidir.


ezgin

hêjar, halnexweş (kesê ku ji aliyê pereyan ve halê wî ne xweş e)

xerabûyî, pelaxtî, pelçiqî, pelixî (ji bo mêweyan)


ezici

mehitîner, mehitok, pelixîner, perçiqîner (tiştê ku karê pelaxtinê dike)

Ezici çoğunluk.

Hep ağır ezici şeyler düşünüyordu.

Tim li ser tiştên giran û mandîker diramiya.


eziyetli

tehdekar, renckar (tiştê ku eziyetê dide)


eğik

xûz, xûl, kûz (bi taybetî ji bo kesê ku pişta wî tewandî û ne tik û kîp e)

tewandî, çemandî, çevandî, hedimî, şor, şûr (ji bo dar û beran)

pêl (bi piranî ji bo mirovê ku serê wî di ber wî de ye)


eğitici

hêvojer, hîndeker, perwerdeker, şerdeker


eğitimli

hêvotî, perwerdekirî, hînkirî, fêrkirî, şerdebûyî, terbiyekirî


eğitimsiz

nehêvotî, nehêvojî, neperwerdekirî, bêşerde, bêterbiye, pîtnenas


eğlenceli

Eğlenceli bir toplantı.


eğlendirici

şadîk, kêfxweşker (tiştê ku xwedî wesfeke kêfxweşker e an jî kêf û eşqa mirov tîne)


eğreti

Asıl köprü bitinceye kadar eğreti köprüden geçilecek.

Heta ku pira berahîn temam bibe wê rêwî di pira sinêde re derbas bibin.

Eğreti diş.

Gömleği üstünde eğreti duruyordu.


eğri

xwar, xwehr, çewt, xwêl, çelexwar (tiştê ku ne rast e, ne çik rast e)

Eğri yol.

kevanokî, qewsokî (tiştê ku mîna kevanê hatiye çemandin)

Eğri kılıç.

xwar (tiştê ku ne çik rast e, li kêlekê tewiyaye)

Eğri masa.

xêz, xêzik (xêzika ku pileya şideta bûyerekê dide nîşandan)

Sıcaklık eğrisi.

moz, moza dewaran, mozega (Hypoderma bovis)


eğri büğrü

çelexwarî, çelevîçî, belevîçî, xelexwarî, xuloxwarî, xwarovîçiko, xwaromoro, xwarûxîç, xwaropêç, xwarûxudir


eğri yüz

mehd û mirûzê ne xweş, mehd û mirûzê di hev de


eş sesli

hemdeng, hevdeng, homonim (peyvên ku wateyê wan cuda lê teşeyê wan eynî ne, wekî ax (axîn) û ax (xak)


eş zaman

hevedem, hevekat, senkron (tiştên ku di heman demi de tevdigere)


eş zamanlı

hevedemî, hevekatî, yekdemîn, senkronîk (bûyerên ku despêkirina wan û kutabûna wan di heman demê de ye)

hemdemî (tiştên ku di heman demi de diqewime)


eşit

wekhev, yeksan, hemtaraz, beramber, beranber, hevber (tiştê ku ji aliyê awa, nirx, buût, çendanî û çawaniyê ve mîna hev in)

Bu iki yük eşit.

wekîhev, yeksan (kesên ku ji heman mafan sûdê werdigirin, di heman astî de ne)

Herkes kanun önünde eşittir.


eşkinsiz

teptepo (hespê ku meşa wî ne xweş û bêdenge ye)


eşlemesiz

bêsenkronîze (fîlmê ku senkronizasyona wî xera bûye)


eşlenik

xal, çixêz an jî hejmara ku hemrêjeyî tê de heye


eşref

rûmetdar, xweyrûmet, şerefyar, xweşşeref (kesê pir rûmetdar, xweyşeref)


eşsiz

Eşsiz bir güzellik.

Bu kuş eşsiz kaldı.


faal

çalak, çipik, jêhatî, çeleng, livdar, bitevger

çalak, feal (tiştê ku saz e, di rewşa xebatê de ye)


fahur

pesnok, bixwefexr, jinavaxwetêr (kese ku pir bi xwe fexr dibe û pesnê xwe dide)


falanca

Falancaya gittik.

Falanca yerde.

Falanca gün filan.

Falanıncı evin falanıncı katı.


fanfan

pilpilok (kesê ku axaftina wî baş nayê sehkirin)


fantastik

fantastik (rêbazeke wêjeyî ku di sedsala XVIII de dest pê kiriye û li Fransayê geş bûye)


fariğ

seqirî, rihet (kesê ne tengav, netengazer)

kesê ku heqê bikaranîna milkekî ji yekî re hiştiye


farksız

bêcudayî, bêciyawaz, bêcihêtî, bêcewazî, bêferq


fasa fiso

qulolîk, qulûwelk, çirtovirto, tewşomewşo


fasih

fesîh (ji bo axaftina ku jê tê sehkirin)

kesê ku xwedî behreyeke axaftinê ya fesîh û rast e


fasit

Fasit düşünce.

gelac, fesad (kesê ku fesadiyê dike, navbera kesan xera dike)


fatih

fatîh (kesê ku şer qezenc kiriye, feth kiriye)

fatîh (nasnavê ku didin hükümdar an jî komutanê ku welatek an jî bajarek dagir kiriye)


faydasız

bêkêr, bêkelk, bêsûd, bêmefa, bênehf, bêwec, bêhavil, bêfeyde


faça

beşa diavbera asta avê ya çaxê valabûn û bibarbûna keştiyê de


fağfuri

Fağfuri fincan


feci

cangizok, dilşewat, dilsotîner, fecî, trajîk


fehametlu

di dema Osmaniyan de inwanê sedrezam, hîdiwê Misrê, prensên ecnebi û mîrên eyaletan


felâket

bobelat, şapat, pûşîl, belawat, mehdemîn, karesat, felaket (ziyanaezin)

Felâket bir yazı.

felaket (şaşwaziyê, ji adet derbûna tiştekî dinimîne)

Bu kız felâket.


felçli

şehit, qorim, kûd, falinc, şel, şeple, şeht, pejlok, pejlebûyî, fecrî, felç, şil û şat, şil û şeht


fena değil

ne xerab e, ne fena ye (yanê têr baş e) (birini)


fenerci

çiraxker, fenervan (kesê ku fener li çiraxan çêdike)

çi rax van (kesê ku çiraxên li kuçeyan vêdixe)


fennî

Fennî sünnetçi.


ferah

Ferah bir ev.

Ferah bir bahçe.


ferahfeza

di muzîka Tirkî de meqameke ku di perdeya yekgahê de xwedî qerar e


ferasetli

fehmber, fehma, têgihîştî, bîrbir, xweyferaset


feri

kitkîteyî, (tiştê ku bi detayan re têkildar e)


fermanlı

mehkûm (kesê ku fermana serê wî derketiye)


fermanlı deli

dînê hur (kesê ku dînîtiya wî ji hêla her kesî ve tê zanîn)


fersiz

bêbeysûs, bêbînayî, zenûn (ji bo çav û roniyê)


fettanca

xortxapînoskî, xortxapînkî, bi dilxapînokî


fıkır fıkır

bilqebilq (ji bo kelîna av an jî şilemeniyekê)


fikirsiz

bêraman, bêhizir, bêfikir, bêbîr û fikren bi ramanî, bi fikrî, bi riya ramanê


filipinli

Filîpînî filiskin cure giyayekî ku bi qasî du sê santîman ji erdê radibe (Mentha pulegium)


fingir fingir

cîqewîq (ji bo vegotina aşiriya di gotin û lebatan de, bi lêkera fingirdeşmek re tê bikaranîn)


fino

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q5146 (por)-Adélaïde Calais WMFr-fino.wav


fırınlı

Fırınlı meşe.


fırtınalı

bibahoz, bibager, bifirtûne, firtûnedar, bibazor

Fırtınalı bir geçmişten sonra barışmak.

Piştî raboriyeke biteqereq û lihevhatin.


fıtıklı

taqurî, berqoyî, fetqoyî, gunokî, gunekî (ev 'gunekî û gunokî'ji bo kesê kuji hêlikên xwe ve fetqoyî ne tê gotin)


fitilli

Fitilli top.

Fitilli kumaş.


fitilsiz

Fitilsiz kumaş.


fitneci

şofar, ewan, gelac, berhevdan, berhevdêr, fitnekar


fizyolojik

fîzyolojîk (tiştê bi fîzyolojiyê re, bi bedenê re têkildar e)

fîzyolojîk (tiştê ku bi awayekî normal fonksiyona xwe berdewam dike)

fizyolojik durum


fişeklikli

birext, xweyrext, bifişengbend, bimalfişek


fışkırdak

fisfisk (amraza ku pê madeyên şile tên pijiqandin)

fisfisk (amrazeke ezmûngeriyê ku di laboratuvaran de tê bikaranîn)


fişli

fîşkirî (tiştê ku jê re fiş hatiye amadekirin)

fîşkirî (ji bo kesê ku dosyaya wî ji layê polîsan ve hatiye çêkirin)


fonojenik

fonojenik (kesê ku dengê wî li gorî radyo an jî fonografê ye)


formaliteci

formalîteparêz (kesê ku li gorî daxwazên qanûnan dilibite)

teşeperest, şêweperest, şekilperest, formalîst


fosforlu

fosfordar, bifosfor (tiştê ku tê de fosfor heye)


fotoelektrik

fotoelektrik (bi tîrêj û roniyê elektrik bi dest xistin)


fotojenik

fotojenik (rû an jî rawesta ku di wêne an jî fîlmê sînemayê de bandoreke baş dihêle)


fotosensitif

fotosensîtîf (Tişta ku li hemberî ronahiyê hesas e)


fribord

fribord (beşa keştiyê ya ku li ser avê ye)


fütursuz

guhnedar, paxavpêneker, guhnedêr, xemnexur


fütursuzca

bi guhnedarî, bi paxavpênekirî, bi xemnexurî


gaddar

stemkar, sitemkar, xedar, qeterehm, dilhişk, asîbker


gaddarca

stemkarane, bi stemkarî, bi xedarî, xedarane


gagavuzca

Gagawizkî (zaravayeke Tirkî ku Gagawiz pê dipeyivin)


gaileli

Çok gaileli bir iş.

Ne gaileli başım var.


gamalı

xaça tewandî (xaça ku çar serên wê kokel in; wekî tipa gamayê)


gamlı

xemxur, xemdar, xembar, xemgîn, xemgîr, xemnak, bixem


gammaz

gotingerîn, gilîgerîn, xemaz, Xenaz, Dizbêro, Pisto, Ewan


ganyan

ganyan (hespê ku di pêşbirkê de bi ser ketiye)

ganyan (bilêta ku ji bo vî hespî hatiye kirin)


garami

berhema hunerî ku tê de hîn bêhtir hestên germ û evînî hene


garantili

ewleyîdar, bitemînat, biewletî, bigarantî


gariban

Boş ver garibanın tekidir.


garip

Ji xerîberebî غریب (ẍerîb), têkilî xerb.

biyan, xerîb, xurbetî (ê ku li xerîbiyê ye)

xerîb (tiştê ku dil pê xera dibe, dişewite)

ecêb (ji bo tiştê ku mirov pê dibehite dibijê)


gayeli

mebestdar, armancdar, xayedar, xweymebest (kesê xweyê mebest e)


gayri iradi

derî vînî, nevînî, neîradî, bêyî hemd û amad, bêhemdî, ji bêhemdî


gayri muntazam

bêpergal, bênî zam, serobero, nemûntezam


gazsız

Gazsız bir fitil getir.


geceki

şevkî, şevînî (tiştê ku bi şev tê çêkirin)


geceli

Geceli gündüzlü çalışacak mısınız?


gecikmeli

vemanî, derengîmanî, biderengî, bivemanî


gedikli

Eve gide gele evin gediklisi olduk.

Hingî em çûn û hatin em jî bûn yekî ji male.


gelen

hatî, tê ((kes an jî heybera ku kare hatinê dike)

tîrêja ku ji derekê tê û dikeve ser eyneyê an jî cîsmekî şefaf


gelenekçi

gerdîşperest, kevneşoperest, bastanparêz, adetperest


gelişigüzel

kinemine, kerambera, serabera, serobero, çawalêhato, eletexmînî


gelişkin

gihaştî, gihayî, gihîştî, kelbeng (ji bo mirovan)


gemli

lixabdar, lagamdar, gemdar, bigem, bilagam, bilixab


genel

giştî, gelemperî (bi rewşa serveyî tevayî)

Piyasanın genel durumu iyi sayılmaz.

Rewşa gelemper a piyaseyê ewqas ne baş e.

giştî (wek nasnav ku rayeyên mezin di hundirhê xwe de dihewîne)

Genel müdür.

tevayî, giştî, gelemperî, umûmî (cıh an jî heybera ku her kes dikare jê siûd wergire)

Genel kitaplık.

giştî, gelemper (tiştê ku di dawiya gelemperiyê bi dest hatiye xistin)


gençten

Ev sahibi gençten bir adamdı.


gergin

şidandî, vezelandî, vamitî, veziliyayî, rakêşayî, rakêşandî

lihû, hilû, dûz, neqermiçî (ji bo ten û canê mirov ku hîna qermûçek lê neketine)

Kadın bilmem kaç yaşında, ama yüzü hala gergin.

Jinik nizanim çend salî ye, lê rûyê wê hêjî hilû ye.

Arkadaşımın karısıyla ilişkileri gergin.


geri zekâlı

kêmheş, korîzan, famkor, kêmaqil, korefehm, gêl


gerici

paşverû, paşvexwaz, paşverûxwaz, kevneparêz

vezelîner (lemlateya ku organekî vadimitîne)


gerilek

tiştê ku dizivire ser xwe an jî wisa xuya dike


gerileyici

berepaşçû, paşveçû (tiştê ku berepaş diçe)


geveze

lewce, çileqe, çelexare, qurbet, celûz, nehindir, berzeq, heylorik, çenebaz, şeqlebend, pirbêj, bêjok, zimandirêj, geveze

devlok, tirdevk, devtijî, devbelaş, devleq (kesê ku sir û razan venaşêre, tiştek di devê wî de)


gevrek

kirkirpok, qurofek, qurûfek, qurfok, gizre, hêrfanok, xirxir, piş, firfirandî (ji bo giştî)

gevrek bir ekmek: nanekî qurofekî

gevrek bir çörek: çorekeke firfirandî

gevrek taş: kevirê xirxir

bazı taşlar gevrek olur: hin kevir pixtokî ne

gevrek bir gülüş: keneke hibhibî


gevşek

sist, patot, leq, arzêl, pizdan, pilt, xiloxe (ne şidandî, vekişandî)

gevşek düğüm :girêka sist

gevşek urgan :werisê arzêl

sistek, sistok, sistopisto, ten sist (ji bo kesê xemsar, bêeleqe)

gevşek davranmak :sist lebat kirin, tensistî kirin

sistokî, patotî, lok, nermûsankî (kesê ne kip û şidandî, bêcan û sist)

çok gevşek biri :mirovekî nermîsankî ye


geçen

çûyî, bihurî, din, dîtir, par (sala çûyî), do, duh (ev ji bo roj, meh û salan tên bikaranîn)

geçen sene: par, sala çûyî

geçen gün: do, roja çûyî

geçen sefer: cara din

geçen gün size uğramıştım: van çendan min seriyek li mala we xistibû


geçersiz

orucu geçersiz: rojiya wê betal e


geçici

demborî, demî, katî, ji bo demekê (tiştê bi demeke kin ve girêdayî ye, ji bo demekê, ji bo çendekê ye)

geçici süre için geldim: ez ji bo demeke kin hatim, ji bo maweyeke demborî ez hatim

onun kini geçici: heves zanettim min got qey yê wê heweseke demî ye

demdemî, demborî, berdem, berwext, demdar, demgirêdayî, çendemî, miweqet

geçici hastalık: nexweşîna têger


geçimsiz

neberbihêr, nederdbihêr, bêaqûbet, serkêş, alîkêş, bicir, cirnexweş, bicirûcedêl

geçimsiz bir insan: mirovekî neberbihêr, mirovekî bêaqûbet


geçişli

gerguhêz, têperbar, têper, gerandî, gerenî, bergda, sergerandî, derbasî


geçişsiz

negerguhêz, netêper, têneper, netêperbar, negerandî, nebergda, nederbasî


geçiştirici

derbasker (îlaca ku tenê êşê kêm dike an jî dibe sedemê danîna hêşê, lê bele nexweşînê tedawî nake)


geçkin

raşikestî, birborî (kesê ku ber bi kal û pîrbûnê ve çûye, pir emir kiriyc)

Cemile geçkin, kısa boylu, tombul, konuşkan bir kızdır: Cemîle keçeke raşikestî, bejn kurt, pofikî û bi xeberdan e

elli yaşını geçkin bir adam bizi izliyordu: zilamekî salborî yê ku temenê wî pêncî salan zêdetir bû, taqîba me dikir


geçmişi kandilli

O geçmişi kınalılara acımaya gelmez.

Hewce nake mirov dilê xwe bi wan xeraban bişewitîne.


gibisi

wek, mîna, wekanî, minanî, nolanî, not lanî, manendî

Ahmet gibisi yok.


giderici

jêbir (ji bo tiştê ku xwediyê wesfa tuneker e)

Leke giderici madde.


gidici

çûndox (ji bo kesê ku ne mayînde giren ximam (ji bo hewaya piçek biewr û mij e)

çûndox (ji bo kesê ku dike bimire, ê mirinê ye)

Gidici hasta.


gır gır

giregir, xirexir (ji bo deng ku bi sereqet tê derxistin û mirov pê aciz dibe)


giyimli

İyi giyimli biri.


giyinik

wergirtî, poşandî, (kine) lixwekirî, (cil) wergirtî, (cil) lêbûyî, netazî


gizemli

nepenî, nependî, nehênî, nagihanî, nihanî, razbar, razmend


gizli

veşarî, neban, dizî (tiştê ku ji yên din tê veşartin)

Gizli anlaşma.

nediyar, veşarî (tiştê ku wesfê wê nayê za nîn)

Gizli kuvvetler.


gizli kapaklı

Bizim gizli kapaklı bir işimiz yok.

qilopilo (j' bo gotin û axaftina ne aşkere, dizî)


glâse

eşyayê ku cîlayeke tenê lê hatiye xistin


gollük

derba golê (rewşa ku ji bo gol avêtin ê guncan e)


gurbet eli

biyanîstan, xerîbîstan welatê xerîb û xurbetê


gâvurca

gawirkî, filehkî, kafirkî (bi zimanê gelê ne misilman)

Gâvurca davranıyorsun.


göbekli

zikberdayî, zikmezin, ziktêr, hûr mezin, hûrgir


gölgeli

sîdar, sayedar, sayewer, sîdayok, bisî, bisih, bisîber, bisaye


gömme dolap

qibale, qibalok, risil (dolaba ku di dîwar de ye)


gömülü

naştî, tamartî, tamirandî, hedimî, hedimandî, veşartî, binaxkirî, çalkirî, definkirî (tiştê ku di erdê de hatiye veşartin)

Denizdeki gömülü gemi.


gönderli

Gönderli bayrak.


gönüllü

minêkar, ji fedîlê dil, bi dilê xwe, bi rizadil, xwebexş


görkemli

mirêsdar, wurşedar, bihişmet, bişeml, biîhtişam


görünür

aşkere, diyar (tiştê ku li ber çavan dikeve)


gösterişli

mirêsdar, şanedar, wurşedar, rewşedar, şemldar, hijmetkar


gösterişlice

bi mirêsdarane, bi mirêsdarkî, wurşedarane


gövdeli

gewdegir, laşgir (ji bo kesê gir û zexm )


göynük

zeviya ku bi şewitan dina daristanê hatiye çêkirin


gözde

guzîde, perî (tiştê ku di nav manen dê xwe de bêhempa be)

Gözde meslek.

Evin gözdesi.

Adamın gözdesi.

Şîrina berdila mêrik (ji bo mêr jina bê hempa).


gözlü

İrî gözlü.

Mavi gözlü.

Üç gözlü masa.

Sık gözlü kalbur.


gözü kapalı

çavgirtî (kesê ku haya wî ji bayê felekê nîn e)


gözü pek

agirçav, nestêle, çavbixwîn, çavnetirs, çavsor, dînemêr, dîlawer, dilêr


gözü sulu

dilzîz, dilşoş (kesê ku tavil stêrkên wan tê)


gözü yaşlı

bihêstir, birondik, bihêsir, çavbigirî, çavbihêstir, çavbistêrk


göçebe

koçer (ji bo balinde û ajelê ku xweyî jiyaneke koçerî ye)


göçkün

li hemanan (ji bo tiştê ku dike bi rûxe, hilweşe

hilhilî (ji bo kese kal û pîr û ku êdî yê çûnê ye, lingê wî li hafa gore ye)


göçücü

koçer (ji bo ajelan ku li gor werzê koç dike)


gücenik

xeydan, dilmayî, dilgir, xeyîdî, sihketî, sûketî, dilşikestî


güdük

bûcirk, esûsek, qicûcan, xilik, gidil, mirik, qol, qot (tiştê ku aliyekî wî kêm e, temam nebûye, kurt e)

Güdük minare.

qol (heywana ku terîya wê jêkirî an jî qut bûye)

kin (tiştê ku ne çûye serî, negihaye serî, bi awayekî baş encam nedaye, kêm maye)


güdümlü

Güdümlü mermi.

Güdümlü ekonomi.


güldürücü

Güldürücü sözler.


güleç

kenok, devkenok, kenoke, devliken, rûkenok, rûbiken, devken, rûgeş, girnijok, beşuş


güleğen

kenoke, devjihev, biken (kesê ku tim biken e


güllü

Güllü döşek.


gümbürtülü

bigurmînî, bixurmînî, biringînî, bigumhinî, bidingînî, bihimînî


gümrüksüz

gumriknedayî (tiştê ku baca gumrika wî nehatiye dayîn)


gümüş

gümüş tepsi


gündüzlü

neharî (kesê ku ne xwendekarê leylî ye, bi roj diçe dibistanê)


güneyli

başûrî (kes an jî civata ji herêma başûr)


günlü

Günlü yazı.


günücü

çavnebar, zikreş, dexes, dexesok, behecok


gür

gur, kel, pûnc, gumreh (ji bo por, gi ya û tişten wisa) : gür saçlarını kesti: pore xwe yê gur ji kir

gur, boş, gungilî (ji bo avê) : gür su: aveke gur, aveke boş


gürbüz

tixis, rebît, liserxwe, bidestûpê (ê bi dest û pê, li ser xwe û gir)


gürültülü

bihêwirze, biqerebalix, bihengame, bişemate

biteqereq, biqirecir, bi qelmeqelm (tevlihev, ne xweş)

Gürültülü bir yaşayış.


gürültüsüz

bêhêwirze, bêqerebalix, bêşe mate, bêhengame

seqirî, bêteqereq, bê xirecir, bêqelmeqelm (tiştê ku bala yekî nakişine)


güvenilir

ewlemend, pêewle, pêbawer, ber bext, bawerpêkirî

Güvenilir bir kaynak.


güvensiz

dilbiguman (kesê ku bextê xwe bi kesî nayn s)


güzelce

Güzelce bir kız.

Kadın etrafı güzelce süpürmüştü.


güçlü kuvvetli

bi zend û bend, xurt û zexm, gir û zexm (ji bo kesan)


haberli

agahdar, haydar, xeberdar (kesê ku der barê tiştekî de xwedî agah e)

Haberli konuk.

agahkirî, xeberdarkirî (kesê ku jê xeber wî çêbûyc)

Haberli olsaydık hazırlanırdık.

Ku em ji agahkirî buna me dê xwe amade bikira.


habersiz

Misafirler habersiz geldiler.


hacimli

qebaredar, biqebare, barestedar, bitiyen


hacimlice

qebaredarokî, bariştdarokî (hinek qebaredar, hinek bariştdar)


haddehane

hedexane (etûna ku tê deaden tên helandin)


hafif

sivik (tiştê hêsan û rihet, ku mirovan nawestîne)

Hafif bir iş.

Hafif bir kadın.

sivik (ji bo xurekên ku hezma wan hêsan e)

Hafif yemek.

Hafif duman.

Dışarda hafif bir sis var.

Hafif içki.

Hafif bir baş ağrısı.

Hafif bir ceza.

sivik (ji bo xewê, kesê ku zû hişyar dibe)

Uykusu hafif.

Hafif bir meyilden indik.

Hafif bir ses.

Bu gün kendimi çok hafif hissediyorum.


hafifçe

Hafifçe başını sola eğdi.

Hêdîka sere xwe bi aliyê çepê ve xwar kir.


hafız

hafiz, haviz (kesê ku Quranê ezbere dizane û dikare bixwîne)

ê ku ji tiştê ezbere kiriye fêm nake (argo)


haftalıklı

heftanîvanî (yê ku ji heftiyê carek miza xwe distîne)


hain

xiniz, xinis, cixis, xirb, doxman, xayîn (ê ku xiyanetê dike)

zexel, xel (kesê ku hez dike zerar û ziyanê bide kesen din)

xayîn (bi mebesta gazinkirinê):hain, biz seninle böyle mi konuşmuştuk? xayîno, ma em bi hev re wisa peyivîbûn?

xayîn (kesê ku pê re niyetên xerab hene, xerabiyê dikudirine)


haince

Onun haince bakışları var.

xinizane, bi xinizî, bi xayînî (bi awayekî xinizî)


haiz

Senin haiz olduğu vasıflar.


hakiki

bera, heqîqî (tiştê ku wesfê wê neguherîye)

Hakiki elmas.


haklı

rastî, heq, xwedayî (li cih, li gorî heqiyê)

Haklı bir söz.

Haklı bir dava.

mafdar, mafedar, heqdar, barheq (kesê ku daxwaza wî, ramana wî, doza wî xwedayî ye, li cih e)

İkisinden hangisi haklı ben de şaşırdım.

Ez jî, ji xwe re şaş mam ji van herduyan kîjan mafdar e.


hakperest

xwedayî, rast, durist, rastîparêz, heqperest (kesê ku ji rastiyê averê nabe)


haksız

Bu işte arkadaşınız haksız.


haksızca

Bana haksızca davranıyorsun.


halisane

Halisane bir tavsiye.


halka dönük

Halka dönük eğitim.


halkalı

xelkoyî, xelekdar, bixelek, bihelqe, gungilî

Kulağında halkalı bir küpe.


hallice

Durumu diğerlerinden hallice.


halvethane

xelwetxane, silûsgeh (cihê ku derwêş ıl çilê xwe tije dikin û bi tena sere xwe lê îbadetê dikin)

xelwetxane (bere di serayan de odeya ku ketina wê ya hundirû qedexe ye)


hamarat

çapxûn, êgîn, libak, mikewnî, jina malan (ji bo jinan)


hamasi

destan an jî helbesta ku ji mêrxasiyê behs dike


hamisiz

bêpiştvanek, bêpiştevan, bêpiştovan, bêpiştgir, bêpêşmêr, bêpaşmêr, bêpiştdar, bêparêzmend, bêpişt, bêpenah


hane

Damada altmış dört hane var.


haneli

Yirmi haneli köy.

İki hanelik sayı.


hangi

kîjan, kîjik, kîjşk (rendêra pirsyariyê)

Hangi yıl.

kîjan (di hevok û lêkera wê daxwaz û mercdaxwaziyê dide nîşan de, têgiha serveyê berfireh dike)

Hangi kitabı, açsanız bulursunuz.

Hûn kîjan pirtûkê vekin, hûn dê bibinin.


hapishane

girtîgeh, girtîxane, bendîxane, taşxane, hepsxane, hebs


hapşırıklı

bênijoyî, bipişkîn, bipişkepişk, bifişkîn


harabati

kesê ku wextên xwe li meyxaneyan derbas dike


haram

hamoş, heram, bedgen (tiştê ku ji aliyê dînî ve qedexe ye, ne li gorî rêzikên dîn e)


harap

wêrane, kanbax, xopan, xapur, ersande (avahiya ku dike bipelişe)

perişan, bêhal (kesê ku westiyaye, ji pertav ketiye)


haraçlı

xeracdar, xûgîdar (ê ku xerc û xeracê dide)


hareketli

livdar, livok, bizavdar, bibizav, tevgerdar, bihereket

Hareketli bir çocuk.


hareketsiz

bêliv, bêbizav, bêlebat, bêlebt, bêtevger, bêhereket


hareli

Hareli göz.


harfendaz

herfendaz (ê ku gotinên wisa dike ku pê rûmet û şerefa yekî tê binpêkirin)


harika

newaze, nuwaze, girtole, berzîş, derberz


harlı

Harlı ateş.


harçlı

xercdar(ji bo kirina karekî, pêwistîbûna bi xercê)

Harçlı duvar.


hasarlı

Hasarlı araba.


hasbi

xebeta bêbergîdan û ji fedîlê dilê xwe re


hasetçi

çavnebar, zikreş, kumreş, bexîl, behecok, dexes


hasıl

debra ku seridiye, simil daye hâsil mêrac, xuya, peyda, diyar


hasiyetli

sûdwar, havildar (ji bo xurek û vexurikan)


hasretli

hesretdar, hesretkêş, bêrîkirî, bihesretraf


hassas

zîz, dilzîz, hestgerm (kese ku zû hesgerm dibe)

hesas, nazik (tişte ku pir zû jî tiştekî hikaridar dibe)

Hassas cam.

hestyar, pejnker (ji bo hacetên ku pir nazik in û pîvangên misoger dide)

Hassas terazi.


hastahane

(hastane) nexweşxane, bîmaristan, bimargeh, xestexane


hastalıklı

nexweşok, nexweşînok, bîmarî, biêşîk, janoyî, nizar, marazdar, merezoyî


hatırlı

xweyqedr, rêzdar, bixatir, xweyxatir, biqedrûqîmet


hayalci

nîgaşwer, aşopbaz, nîgaşperwer, nîgaşperest, xiyalbaz, xiyalker, nîgalperest, xiyalperest

kesê ku leyîstika Karagöz dide leyîstikandin


hayalhane

cihê ku lê leyîstîka Karagöz hat leyîstikandin


hayati

jînî, jiyanî, jîndarî, heyatî (tiştê bi jiyanê re têkildar)


haybeci

beredayî (kesê ku naxebite û ji kîsê xelkê debara xwe dike)


hayır sahibi

xwedanxêr, xwedanê xêrê, xwey xêr û xêratan


hayırlı

Hayırlı bir çocuğu var.


hayırsız

Hayırsız evlât.


haylaz

şûm, netebt, nehs (ji bo zarokên nerihet)


hayran

heyran, heyranik, hejmetkar (kesê ku yekî diecibîne)

Onun hayranları çok.


hayrat

xêrat (navê tiştê mîna kanî, camî, xan, pir û wekî wan ku ji bo gel jê xêrek bibîne, hatine çêkirin)


haysiyetli

rûmetdar, birûmet, heysiyetdar, biheysiyet


hayvani

ajalî, heywanî (tiştê bi ajelan re têkildar e)


hayvansal

ajalî, heywanî (tiştê ku ji ajalan tê bidestxistin)


hayâsızca

bêheyane, bêşermane, bi bêfedîtî, bi bêfehitî, bi bêarî


hazımsız

gircomî, şawêr, negivêrî, nexunafî (kesê ku xwarina xwe namehîne, lê naxunife)

neberbihêr, bêhnteng (kesê ku gotinan di xwe de derbas nake)


hazır

Ben hazırım, gidelim.

amade, eleste, hazir (tiştê ku ji bikaranînê re, ji tiştekî re hatiye amadekirin)

Yemek hazır.

hazir (tiştê ku ji bo fîrotanê hatiye çêkirin û amadekirin)

Hazır elbise.

Hazır gidiyorsun, onu da götür.


hazır yiyici

malxur, bavê haziro (kesê ku naxebite û malê heyî dixwe)


hazırcevap

bersîvhazir, hazircewab, hadircewab, habilcewab, gotin di paşilê de, gotin di dev de


hazırlıklı

amadekirî, bitedarek, bitedarik, bitedbîr


hazırlıksız

bêamadehî, bêhazirî, bêtedarek, bêtevdêr, bêtedarik, bêtedbîr


hazret

hezret (nasnavê ku tê pêşiya navê bîn sor bûye)


haçlı

xaçparêz, xaçperest, xaçhebîn, xaçhilgir, selîbyar (ê ku HZ îsa dihebîne)


haşarı

belhizok, behizok, nehs, şûmî, nerihet, netebt (ji bo zarokê nerihet û belhizok)

Çocukluğumdan çok haşarı birisiymişim.

Ez di zaroktiya xwe de yekî pir belhizokî bûme.


haşmetli

xunkar, heşmetîn (ji bo inwanê hukumdaran)


hempa

Ji farisî همپا (hempa, “hevpê, hevling”) ji هم (hem, “hev”) + پا (pa, “pê, ling”).

hevta, hevber, beramber, heval, kesên yan tiştên li eynî pileyê yan astê

Li min pirsek bi dildarîDibit hempayê dîdarîVewesta yim di ferwarî


hepçil

kesê ku hem bi adanên riwekî û ajalî xwe xwedî dike


hercai

bêhawa (bêsoz û qirar, bêqeys û qerar, kesê ku bext jê re tune, sibeh û êvara wî li hev nanêrê)

bêhawa, bêsozûqerar (di evîndariyê de qerar jê re tune bûn)


herhangi bir

Herhangi bir adamdan farkım yok.


hesapsız

Hesapsız bir işe girişti.


hesapça

Hesabça şimdiye kadar gelmiş olmaları lazımdı.


hevesli

dilxwaz, bidil, arzûmend, hewesdar, heweskar


heybetli

sawdar, bisehwîr, hêwilnak, heybetdar, biheybet


heyecansız

bêperoş, bêxiroş, bêcoşûperoş, bêheyecan


hidrodinamik

hîdrodînamîk (zanista ku li ser tevgerên şilemeniyê dixebite)

hîdrodînamîk (tiştê bi vê zanistê re tekildar e)


hileci

fenek, hilebaz, hîlekar, delkbaz, fendoyî, dexel, xapînok, felbaz


hilekâr

fenek, delkbaz, fendoyî, finasker, lêbok, xapînok, firibaz, hilebaz, dewlok, rîpkar, fetbaz, sexrbaz, hîlekar


hileli

hîledar, bihîle (ku tiştek li nava tiştekî xistibûn)

Hileli süt.


hilesiz

Hilesiz benzin.


hiper

pêrkîteya ku wateyê berze, zêde, aşiriyê dide


hırtlamba

pergende, derbeder (kesê ku cil û milên wî ji hev de pergende ye)


hızlı

lezgîn, şeil, lezok, çist, zû, bilez, bi hijd, hijdîn

Hızlı yürüyorlardı.

Hızlı vurmak.

Hızlı konuşuyor.

Hızlı yürüyorlardı.

Ew pît dimeşîyan, wî erebê pît ajot û wergerand.

Hızlı vurmak.

zû,(zû here xwe di hevalên xwe bigihîne)

Hızlı konuşuyor.


hiçten

Bu masrafı hiçten yapıyorsun.


hışıltılı

ir, biirîn, bixîzîn, bixîzexîz, dengê sefirî (ji bo deng)


hodkâm

xudbîn, xwedbîn, xweperest, xudkam, egoîst


hollandalı

Holandî (kesê ji gel an jî nîjada holandayê)


homurtusuz

bêhimînî, bêpilewilî, bêmirqînî, bêxurmînî

bêringînî, bêxirînî (ji bo dengê hacet û amyaran)


hoppa

çirtik, hirhop, huphup, vitik, hop, xirxop, tiredîn


hoppaca

çirtikî, hirhopî, vitikî, huphupkî, tiredînkî


hovarda

destbelav (kesê ji bo kêf û zewqê pere xerc dike)

tolaz, tewlaz, jinbaz, qopik, xweberda, doxînsist, pûşilpîs (ji bo mêran)


hoşgörülü

xweşbîn, xwedî xweşbînî, xwedî rêbuwarî, bimusamaha


hoşnut

dilxweş, kêfxweş, xweşhal, dilniya, razî, xoşnûd


hoşnutsuz

nevîn, nedilxweş, nekêfxweş, nexweşhal, nerazî, nexoşnûd


hoşsohbet

axiftinxweş, sihbetxweş, xweşsihbet, qezîxweş, xeberxweş


hudutsuz

bêsînor, bêtixûb, nesînorkirî, netixûbkirî


hummalı

Tiyatroda hummalı bir çalışma vardı.


hususi

Hususi eşya.


huylu

Babasından daha iyi huylu birisi.

Kötü huylu bir çocuk.

cinoqî, cinoyî, şemûs (ji bo heywana tirsonek)

Huylu at.


huysuz

cirnexweş, bêcir, cirxerab, serkêş, xûynepak, bêxulq, arûnî, berzeq, şemûs, tebîetnexweş, exlaqnexweş (kesê ku muemeleya bi wan re ne xweş e)


huysuzca

bêcirane, xûynepakane, bi cirnexweşî, bi bêcirî, bi serkêşî, bi xûynepakî


hâsılı

bi kurtasî, puxteya gotinê, hasilî kelam


hödük

Hödük alınlı.


hükümlü

cezaxwarî, cezagirtî, hikumxwarî, mehkûm


hükümran

serwer, fermanrewa, ferweran, zal, zoran, hikumran


hükümsüz

Bu yasa hükümsüz.


hümanist

mirovhez, mirovperwer, mirovperest, humanîst


hümayun

hümâyûn (tiştê ku bi padîşah re têkildar e)

hemayûn (meqamê ku qerarê wê li ser perdeya dugahê ye)


ılık

tênşîr, şîregerm, şîrgerm, çêrme, tînegerm, tîngerm, tînşîrî, şîloz, bizare, sarsu, xovan


ılıman

hênikî, hênkayî, nermhewa, nermayî (herêmên ku germî û sermaya wê ne pir e, wisa di navê re ye)

Ilıman bir hava.


ince

zirav (li gorî manendê xwe ne pehn û dirêj, tiştê zirav û dirêj, dîjraberê stûr)

İnce minare.

Nice değnek.

İnce iplik.

hûr (tiştê ku lib û teneyên wê hûr in, dijraberê gir)

İnce un.

İnce kum.

giran (ji bo karê ku mirov pê re ve pir dimîne, li serê diricife û gêjahiyên wî hene)

İnce nakış.

İnce işleri var, kız peşinde koşuyor.

Kare wî yê giran heye, li dû keçikekê ketiye.

ron, riwîn, tenik (ji bo şilemeniyan ku ne tîr û qalind in)

İnce ayran dewê ron.

tenik (ji bo tiştên ku pehniya wan ne qalind e)

İnce tahta.

İnce kâğıd.

İnce bir insan.

İnce ses.

İnce gülüş.


ırak

di muzîka Tirkî de meqamekî ku di notaya fa diyeze de tê lêxistin


ıraksak

dûrakî (xêz û tîrêjên ku ji hev dûrd dikevin)


iri

Getirdiği iri elmaları yedik me.


ısırıcı

gezok, gezek, gezende, gezker, gezgezok, devlok (ê ku gez dike, diranên xwe tê re dike)

girûzekî (ji bo cil û qumaşên ku canê mirov dixwin)


ısırık

Bir ısırık elma.


ıskaça

di keştiyên bixêlî de cihê ku direk dikevinê


ıslak

şil, hêmî; lihêmî, nedawî, şilêrî (ji bo al û kincên tam ziwa nebûyî)


ıslak karga

seyê şil, kûçilçg şil (kesê ku pir şil bûye)

ziravpisîk, ziravwelaq (kesê tirsonek) (argo)


ısparmaça

di deryayê de li hev herbilîna çend zincîran


ıspavli

nexekî stûr ku di keştiyan de tê bikaranîn


ıstıraplı

Istıraplı günler geride kaldı.


ışıklı

ronî, ronak, rewşen, ronîdar, pertewdar, rondar, rewneqdar, rondar


ışıl ışıl

Işıl ışıl gözler.


ışıldak

îsîsokî, çirçirsokî, birbirsokî, birbirqokî


ışıltılı

çirûskdar, zeraqdar, birqdar, biçirûsk, bibirqîn


ibadethane

perestîşgeh, perestîşxane, îbadetxane, îbadetgeh


ibadullah

Pazarda balık ibadullah.


ibikli

bikator, bipûşî, bikimik, bitarik, bikatar


idaresiz

bêxêr, bêkêr (kesê ku nikare tiştan ji hev derxe, rê û rêzanan nizane)


ideal

Ji fransî idéal, ji latîniya dereng ideālis (“ya ku di fikrê de heye”), ji latînî idea (“îdea”).


ideal

İdeal evlilik.


idraklı

bîrbir, berfehm, fehmber, fehma, fehmdar


idraksiz

bêfehm, bîmebir, tênegihîştî, korfehm, bêîdraq


iftiracı

şiltax, qewatker, bêbext, nebîker, îftiraker


ihtiyatsız

bisemt, bêwurya, bêendaze, beîhtiyad, bêtedbîr


ihtişamlı

semyandar, ewreng, mirêsdar, şemldar, wurşedar


iki evcikli

riweka ku kullîlka wê ya ner û mê di riwekên cuda cuda de hene


iki yaşayışlı

dujiyanî, amfîbî (ajalên ku hem di avê û hem jî di bejahiyê de dikarin bijîn)


ikili

İkili priz.

dumend (di leyîstikên mina iskambil domînoyê de)

du alî, du hêlî (tiştê ku di navbera du aliyan de hatiye kirin)

İkili anlaşma.

du kes (civata ku ji du kesan hatiye pê)


ikinci

duyem, duyemîn (rêza rengderin a hejmaran)

duyem, duyemîn (tiştê ku ji hêla giringiyê ve piştî yê yekemîn tê)

duyem, duyemîn (rêza ji hêla giringiya kesekî an jî tiştekî ve)


ikiyüzlü

dualî (qumaşê ku rast û vajiyê wî yek e)


ikiz

cêwî, cêwîk, hevalcêwî, hevalza, hevzik (du kesê ku bi hev re hatine dinyayê, çêbûne)

cêwîk (du kes an jî tiştên ku dişibin hev)


ikizli

xweycêwîk (ji bo jina ku du cêwiyên wê hene)

dumilî, duçembilî (alava ku du qulpên wê hene)


ikişer

Bu ikişer katlı binalar.


ileri

pêş (hêl û terefê tiştekî ku mirov dê bigihê)

Yolun ilerisi düz.

İleri karakol.

pêş (ji bo seata ku ne rast nîşan dide û li pêş e)

Saat beş dakika ileridir.

pêşketî, pêşveçûyî (tiştê ku li gorî hevalên xwe bi pêş ve çûye)

pêşve, bikiş (ber bi armancê ve mesekine here)

Masayı ileri çekelim.

pêş, ber (di sporê de aliyê ku berê serê solan lê ye)


ilgili

têkildar, pêwende, pêwendîdar, gizdar, peywendar, eleqedar


ilgisiz

bêpewend, bêgiz, bêeleqe, guhnedêr, guhnedar, guhnedan


ılıkça

şîregermoyî, tînegermoyî, şîrokî, tînoyî, çêrmoyî, bizareyî


ılımlı

nerm, nermok, devnerm, mutedil (di siyasete de kesê ku ne tûj e û zêde pê de naçe)

Ilımlı biri.


ilişik

pêpestî, pêvedayî, girêdayî, pêgir, hevpêçî

biservekirî, lêzêdekirî (beşa ku lêhatiye zêdekiri)


ilişkin

Kitle iletişim araçlarını kulanımına ilişkin kanun.

Qanûnê der barê bikarhênana navgînên ragihanê.


ilkel

seretayî, serdestpêkî, îptîdayî, hoveber (tiştê ku hîna di heyna xwe ya dcstpêkî de ye)

İlkel toplum.

prîmîtîf (navê ku bi taybetî di sedeyê XIV û XV de li resamê îtalyan û di dawiya Serdema Navîn de jî li resamên Ewrûpî dihate kirin)

hov, hovjiyan (ji bo kesê bêpîr û pergal)


illetli

nexweşok, êşîkdar, janoyî, hîledar, iledar, biilet


iltifatlı

nûwazdar, xweşdar, birûkenî, bixweşgotin, biîltifat


iltimasçı

mêzgir, mêzkêş, piştgir, piştvanek, îltimasker


iltizami

bi hemdî, bi zanebûn (tiştê ku bi zanebûn û bi hemdî tê kirin)


ilâhî

lavij, lawij, tawje, qesîde, beyî, îlahî (stranên ku ji pesndana Xwedê hatine amadekirin)


ilâveli

a veserkirî, lêzêdekirî, biservekirî, lêkdayî, nawekirî

İlaveli ikinci baskı.

pirolekirî, mezinkirî, biservekirî, mubalexekirî


imalı

biqerîne, bituwanc, biçewlik, qewsel mîtîfbûn


imtiyazlı

takemaf, destûrmend, servedar, bideman, biîmtiyaz, xweyimtiyaz


imzalı

binav (berhem û nivîsara ku nivîskarî wi diyarkirî ye)


imzasız

binav (berhem û nivîsara ku nivîskarî wi ne diyarkirî ye)


ince belli

bejnzirav, navterhîn, newqtajî, bejna takrihan


ince yapılı

bejinşaxînî, bejnterhînî, bejnzirav, bejnxweş


incitici

tehlker, rencîner, rencdar (gotin an jî lebata ku mirov pê diêşe, dilê mirov jê dişkê)


indî

tiştê ku tenê bi gumana yekî ve girêdayiye


ingin

daketî, daketandî, ketandi (ji bo cihê ku li gorî cihê din di çalê de ye)

Burası ingin pek rüzgar almıyor.

Ev der hinek ketandî ye, zêde ba lê nayê.


inik

Pencere perdeleri inikti.

Pencereler inikti.


inmeli

fecrî, felç, şeht, qorimî (kesê ku felç lê ketiye)


inorganik

Minareller inorganik maddelerdir.

inorganîk (bêşên bêcan ên şaneyan, hucreyan)

înorganîk (nexweşîna ku ji terebebûna organan naqewime)


insanca

mirovane, merivane, mirovwarî, mirovkî, merivkî, bi mirovî


insancı

mirovhez, mirovperwer, merivhez, merivperwer


insancıl

mirovhez, mirovperwer, merivhez merivperwer

mirovî, merivî, insanî (tiştê bi mirovan re têkildar e)

mirovperwer (kesê ku bayex û nirxê dide mirovan)

humanîst (kesê ku ji aliyê mirovheziyê ye)


insaniyetli

mirov, insan (kesê xwedî xûy û sinciyeke baş e)


intikamcı

tolgir, heyfgir, xwîngêr, tolwergir, tolhildêr, tolexwaz


intizamlı

birêkûpêk, biserûber, herzeg, rêzandar, biîntîzam


inzibati

tiştê ku rêveberiya awerteyî tundtir dike


ipekli

hevrişmî, hevirmîşî, herîrî (qumaşê ku tê de hevrîşim heye, an jî ji hevrîşim hatiye çêkirin)


ipi kırık

dehşika destê gavanan, benfilitî, ji ben fîlitî, bêîp û sîp, serserî


irca

dagerandin, vegerandin, qelaptin (li halê berê zivartin)


iri kıyım

laşgir, girepeya, qirase, kersele, zirtemêr, zimehîp, kerkere, tirtire, girboxe, girsehêz, hûthûte, qewaze, zêz


irice

İrice bir vücudu vardı.


irlandalı

îrlandî, îrlandayî (kesê ji gelê Îrlandayê)


isimsiz

bênav (kes an jî tiştê ku nav lê nehatiye kirin)

bênav (kesê ku nayê naskirin, naye zanîn)

İsimsiz kahraman.


iskandinavyalı

îskandinavyayî (gelên ji Swêd, Norweç, Danimarka û Fînlandyayê)


ismetsiz

kesê ku bi rêzikên sincî ve ne girêdayî ye


ispatlı

peyîtandî, selmandî, çespandî, peytkirî, îspatkirî


istemli

bi dilê xwe (tiştê ku kirin û nekirina wê li ser xwestina mirov bi xwe ye)

li ser daxwazê (tiştê ku li ser xwestinê tê kirin)


isterikli

xwestok, xwezok, xwezlok, xwazûk, xweziyok, xwezekar


itici

cirnexweş, xwîntehl (kesê ku jê nayê hezkirin, ne xwînşîrin e)


itimatsız

pêewleneker (kesê ku bi yekî din bawer nake, pê ewle nabe)


iyi huylu

cirxweş, pakîzesiruşt, xulqşîrîn, tebîetpak, xweşsiruşt, xweşxûy


iyi kalpli

dilpak, dilçak, pakdil, xêrxwaz ki baş bû ku, xweşbextane


iyice

İyice bir ev maleke pak.

Ne konuştuğumu iyice anlamadı.


iyicil

sehalî (ji bo nexweşina ku ne giran û xerab e)

Onun hastalığı iyicil.


iyilikbilir

qedirzan, qedirgir, qedirşînas, başokar (kesê ku riya qenciyê dizane)


iyimser

çakbîn, xweşbîn, nikbîn, geşbîn, xweşîwîst


izanlı

fehmber, fehmdar, berfehm, bîrewer, bîrbir, fehma


izansızca

bi bêfehmî, bi nefehmatî, bi nebîrewerî, bi nebîrbirî


izinli

Dün izinli olduğum için çalışmadım.

Do ji ber ku ez destûrdayî bûm, nexebitîm.


içkisiz

bêvexurk, bêalkol (kesê ku alkol venexwariye)

bêalkol (cihê ku lê alkol nayê vexwarin)


içsiz

pûç, bênavik (ji bo mêwe û zebzeyên bênavik)


içten pazarlıklı

hesabê (yekî) di zikê (wî) de ye, xeberdanên (wî) di beriya (wî) de ne


içtenlikli

jidil, jidil û can, bidil, bi dil û can, samîmî


iş birlikli

bihevkarî, bitevkarî (tiştê ku bipişkdarî tê kirin)


işgalci

İşgalci güçler.


işgüzar

karguzar (kesê ku xwe di ber karan re dike)


işkembe suratlı

serçavxurî (kesê ku rûyê wî ji ber nexweşîna xuriyan mîna parçeyê hûr û bi navê kumikê qado qulqulî ye)


işkilli

dogman, bedguman, wasewasdar, dilwasewas


işlemeli

çînkirî, neqşandî, nexşandî, binexş, nexşkirî, bineqş, çîndar, biçîn


işporta malı

malê kêmeyar, malê îşportayê (malê bêqîmet û nebaş)


işsiz

bêkar, bêşol, bêşixul, bêîş, bêxebat, betal


işsiz güçsüz

betal wetal, bekar û bêîş, tortorî, bêkar û bêxebat


iştahlı

xure, bidev, dilbijok, biîşteh (kesê ku mehd û îşteha wî li cih e)


jön

jon, jonpromiyer (ciwanê ku di rolên girîng de dilîze)


kaba saba

zirteboz, bêteşe, binfilitî, zirto, gomir, bêpîr, xirpanî (ji bo kesê bêpîr û bêteşe)

neçopeço (tiştê ku bi awayekî bêteşe hatiye çêkirin)


kabaca

tantiroskî, xirpanî, bi kancî, bi bêteşeyî, bi çortî


kabadayıca

qubedekî, taqakî, qubedeyane, taqayane, bi qubedeyî


kabak kafalı

serkundir, serzelût (kesê ku bi dûzanê porê xwe kur kiriye)


kabala

tevahiya nivîsarên efsane, felsefeya Îbranî û û fermanên dînî ku ji devan gihîştiye devan

hunera têkilîdanîna bi heyiyên deresiruştî re


kabarcıklı

peqilkî, peqpeqokî, bilqikî, peqijokî, biloqî, bilqokî, peqpeqonkî


kabarık

lûrdayî, masûrdayî (di ten û canê mirov de)

Suratı kabarık.

bel, gij (wekî gijbûna pirça canê ajelan û tiştên wisa)

Cüzdanı kabarık.

pişpişî, perçivî (ji bo tiştên mîna hevîr)


kabartılı

bel, gij (wekî gijbûna pirça canê ajelan)

hilpetikî (ji bo tişt û cihê ku bilind bûye)


kabiliyetli

behredar, behremend, çikdar, êgin, biqabiliyet


kabir suali

ezabê qebrê (ji bo pirsên ku mirov pê aciz dibe)


kabuklu

qalikdar, qaçildar, biqalik, biqaçil, biqaşûl, biqalçik, biqaşik, biqeşqelîk


kabuksuz

bêqalik, bêqaçil, bêqaşûl, bêqalçik, bêqaşik, bêqafik, bêqeşqelîk


kadıncıl

jinperest, jindost (kesê ku miriye jinan e)


kafalı

Uzun kafalı.

Kafalı adam.


kafası dumanlı

serê (yekî) wekî dolab e, serê (yekî) werimiye (gava ku nikaribe ji nava gelş û xayilên xwe derkeve)


kafesçi

xapînosk (ê ku kesan dike defikan, wan dixapîne


kahramanca

qehremane, lehengane, gernasane, gernaskî, qehremankî, bi lehengî, bi gernasî


kakmalı

tiştê ku tê de sedef û hwd, hatine bicihkirin

Kabzası sedef kakmalı kılıç.


kalaylı

Kalaylı kap.

qilêdar, qeladar, pîledar, biqilê, biqela (tiştê ku tê de qela heye)


kalbi temiz

dilpak, qelbê (yekî) paqij e, dilê (yekî) pak e


kalem kulaklı

guhxencer, ji bo guhê ajelan ên tik û xweşik)

Kalem kulaklı bir at.


kalem parmaklı

tilîşimşatî, destû tiliyên şimşatî, pêçî û tiliyên (yekî) mîna mûmên rêtî ne, sahibi edîb


kalın

Kalın kâğız.

Kalın bir sütün.

Kalın kaşlar.


kalıplı

Kalıplı şapka.


kaliteli

Kaliteli eleman.


kalkık

bilind (ji bo ribcareke ku aliyek ji aliyê din re bilind an jî nizm e)

Masanın bir tarafı kalkık.

bilind, qok, rabûyî (tiştê ku dipişpişe û ji cihê xwe radibe)

Ciltin ortası kalkık.

Kaşları kalkık.

Kalçası kalkık.

Burnu kalkık burunlu.


kallavi

qelawî (çeşîdekî fesan e ku sedrezem û padîşah didan serê xwe)


kalleş

Kalleşlerin ağına düşmek.


kalleşçe

bêbextane, bêhawane, qaleşane, bi bêbextî, bi bêhawetî, bi qaleşî


kalpaklı

bipapax, bitelik (kesê ku papax li serê wî ye)


kalpsiz

dilqalind, kezebqalind, bêşewat, bêrehm, dilhişk


kalça

qorik, tilor, simt, girde, laqûn, qormatix, qalç, qarçe


kalçalı

biqorik, bikemax, bigirde (a ku qorikên wê mezin û fireh in)


kalçasız

bêqorik, bêkemax, bêgirde (a ku qorika wê ne mezin û fireh e)


kambur

kov, kûz, qilûz, qiloz, berve, xûl, qor, qov, qilom, qûz (ji boirovan)

piştkov, piştxûz, piştkûz, pişthatik, piştqilûz, piştqov, piştqilom, piştkal, piştqop (kesê qilûza wî heye)


kan davalı

Bu benim kan davalım.


kanamalı

Kanamalı bir hastamız var.


kanatlı

İki kanatlı pencere.


kanca

çengel, çangil, goçel, çilpik, qinar, adoy


kanıtlı

çespandî, peyitandî, selmandî, bipalpişt, bibirhan, bidelîl


kanlı

bixwîn, xwîndar, xwînbar, xwînewî (tiştê ku xwîn tê geriyaye)

Kanlı elbise.

bixwîn, xwîndar (tiştê ku xwîn tê de heye)

Kanlı et.

bixwîn, xwîndar, xwînrij (tiştê ku dibe sedemê xwînrijandinê)

Kanlı bir savaş.

xwînî, xwîndar, xwînrij (kesê kujer, qatil)

bixwîn, xwîndar, xwînîbûyî (tiştê ku xwînî bûye)

Kanlı göz.

Kanlı adam.


kanserli

pençeşêrî, şêrpençeyî, girêbayî, kanserî (tiştê ku xwedî wesfê kansêrê ye)

girêbabûyî, kansêrbûyî (kesê ku kansêr lê ketiye)


kansız

bêxwîn (tiştê ku bêyî xwîn bê rijandin tê kirin)

Kansız ihtilal.


kanun dışı

dereqanûn, derî qanûn, derî zagon, derî yasa


kapaklı

bidevik, bidevang, bidevgirtek, biqalpax (ji bo devika her tiştî)

bidev, bidevgirtek, biqapax (ji bo qapaxa sindoq, dolab û tiştên wisa)

biberg, biqab, bicizûbend, biqapax (ji bo pirtûkan)

biqalpax (textên ne rast ên ku ji kêleka qolên daran tê kirin)

bidevnixûn, bidarxûn, bidexwîn (devika darîn a ku pê devê sîtil û niqreyan tê girtin)


kapaksız

bêdevik, bêdevang, bêdevgirtek, bêqalpax (ji bo devika her tiştî)

bêdev, bêdevgirtek, bêqapax (ji bo qapaxa sindoq, dolab û tiştên wisa)

bêberg, bêqab, bêcizûbend, bêqapax (ji bo pirtûkan)

bêqalpax (textên ne rast ên ku ji kêleka qolên daran tê kirin)

bêdevnixûn, bêdarxûn, bêdexwîn (devika darîn a ku pê devê sitil û niqreyan tê girtin)


kapalı

Kapalı kapı.

radayî (ji bo kargeha ku maweya wê ya xebatê bi dawî bûye)

dapoşî (gotina ku bi awayekî ne aşkere tê gotin)

Kapalı bir kazak giymişti.


kapanık

girtî, gebsoyî (cihê ku mirov lê aciz dibe)


kaparozcu

kesê ku bi darê zorê an jî bi riyên nelirê malê yekî jê distîne


kapı kapamaca

Onlar kapı kapamaca delidirler.


kapılı

xweykar (bi taybetî kesê ku di karê dewletê de dişixule)


kaplamalı

Ceviz kaplamalı mobilya.

kiraskirî, kiraskişandî, rûkêşkirî (ji bo diranan)


kaplı

Kaplı defter.


kaplıca

çeşîdek genimê ku teneyên wê hûr in (Triticum monococcum)


kapsamlı

Kapsamlı bir çalışma.


kara kalem

wêneya pênûsrejî (resmê ku bi qelema reş a komirî hatiye çêkirin)


kara yağız

Kara yağız at.

Kara yağız bir delikanlı.


kara yeli

bayê bejahiyê (ku di mehên havînê de ji bejahiyê ber bi deryayê ve diweze)


karacı

bêjayîvan (kesê ji hêzên bejahiyê) (Inebîker, îftiraker


karakterli

taybetmend, xasedar, xisletdar, bikarakter

xweyxislet xweyxisyet (kesê ku xwedî karakterekî saxlem e)


karalı

reşkirî, resîtkirî, xêzkirî, xêzkişandî, çixêzkirî


karalı beyazlı

Karalı beyazlı kumaş.


kararsız

bêstewîl, tewtewîn, bêqeys û qab (kes û tiştê ku ne xwedî rêkûpêkiyê ye)


kareli

Kareli kumaş.


kargacık burgacık

belevîçî, çelexwarî (ji bo nivîsa bê ser û ber)


kargaşalı

bigeremol, biqerqeşûn, bisêlûbêl, bixileport, bialozî


karı ağızlı

devjinik, devkeçik, devqîzik (ji bo mêran)

ê bi devê jina xwe, bi devê jina xwe radibe û rûdine (mêrê ku bi devê jina xwe radibe û rûdine)


karı koca

jin û mêr, jin û şû (jin û mêrê ku pev re zewicîne)


karılı

Bazı toplumlarda çok karılı erkeklere rastlanır.

Di hin civakan de mirov rastî mêrên bi çend jinî tê.


karınca

morî, kurmorî, mûr, mîro, mîrok, gêre, kunmorî (Formica)


karınca belli

navqendîl, nava lavlavkê (kesa ku nava wê zirav e)


karışık

tevlihev, têkilhev (tiştê ku ji tiştên ji hev cuda hatiye pê)

Karışık salata.

têkel, şelewle, gelcoyî, têkilhev, lihevxistî, lihevketî, herzeg (tiştê ku bê ser û ber e, rêkûpêkî tê de nîn e)

lihevxistî, col (tiştê ku ne xwerû ye, lihevxistî ye)

Karışık süt.

nexalî, nesaf (li gor bîr û baweriya gel kesê ku têkiliya wî bi cin û periyan re, bi xeybê re heye)


karlı

Karlı dağlar.

Karlı hava.


karmakarışık

gêremêre, lihevketî, lihevxistî, tevhevbûyî, gêrevêre, çilîvilî, xeltomelto

Karmakarışık saçları.


karşılayıcı

pêşwaz, pêşwazîker, pergîvan (kesê ku diçe pêşwaziya yekî)

bergir (tiştê ku pêşî li ber xeterekê digire)

Tehlikeyi karşılayıcı silah.


karşılaştırmalı

kemperî, berawirdî, berhevkî, rûberî, hevberkî, muqayeseyî


karşılıklı

Karşılıklı yardım.

Karşılıklı pencereler.

Karşılıklı bağırıyorlar.


karşılıksız

Bêgerew (Tiştê ku hewce nake di gerewa wî de tiştek bê kirin)

Karşılıksız yardım.

bêgerew (tiştê ku hewce nake di gerewa wî de tiştek bê kirin)

Karşılıksız yardım.


karşıt anlamlı

Karşıt anlamlı kelimeler.


kaskatı

hişkobiringo, hişkohola, hişkûbiring, req


katı

req, sext, çekûr, peyt, biring (dijraberê nerm)

hişk (kesê ku ji ser raman û hizra xwe nayê xwarê)

hişk (tiştê ku weki şilemeniyan derdana ku dikevê şeklê wê nagire)

Katı yumurta.


katıksız

xwerû, sade (tiştê ku tiştekî xerîb neketiyê)

Katıksız süt.

hur (kesê ku ji nîjadeke diyar, ji cihekî kifş e)

O katıksız bir bey çocuğudur.

tam (tiştê ku wesfê wî bi tiştekî din nehatiye xerakirin)


katıntı

Katıntı bir dil.

heywana xerib a ku ketiye tevî colê (kerî an jî garanê)


katlı

İki katlı.


kavgacı

şerûde, şeroke, şeroyî, şût, neal, şerûn, belakir


kavgalı

bişer, bişer û pevçûn, bipevçûn, biqewxe, biqirên

Kavgalı bir toplantı.


kavgasız

bêpevçûn, bêşer, bêqewxe, bêqirên, bêlec

Kavgasız bir toplantı.

Kavgasız bir ev.


kavlak

qeşûrek (kesê ku ji ber germa tavê çermê canê wî jê radibe)


kavruk

şewibî, şewitokî, şihitokî, şîrşihitî (kesê ku ligel jî û temenê xwe qelew û çênebûye, şewitiye)

Fena beslenmiş, kavruk ve cılız bir çocuk.

Zarokekî şewibî û tîltîlokî ku têr baş nehatiye xweyîkirin.


kavuklu

(di leyîstika bi navê 'Orta oyunu'yê de lehengê sereke)


kavurmalı

Kavurmalı yemek.


kaygan

şemetok, xijok, nûsek, şemitoyî, şahîtok, req, şayîk, simotek, çerixok, xîzek, zil, xij, sûl, xilîsk, xişîr, xijonek


kayganca

şemetokî, şemitonkî, xijokî, şahîtokî, simotekî, xîzekî, xilîskî


kaygılı

şayîşdar, endîşedar, dilfikar, bifikar, xemgîr, xemdar


kayırıcı

piştgir, piştvanek, mêzgir, mêzkêş, hewedar, îltimasker


kayıtsız

bêtomar, bêqeyd, neqeydkirî, netomarkirî, kitim


kayıtsız şartsız

bêgotin û bazar, bêqeyd û şert, bêmerc û şert


kayışçı

qayîşker, davekker (kesê ku qayîşan çêdike)


kaymaklı

bito, bitûwik, biqeymax (ê ku to li serê heye)

Kaymaklı süt.

bito, bitûwik, biqeymax (ê ku tê de to heye)


kaynar

keliyayî, kelandî, kelî, kelijî, zerav (ava pir germ)


kaypak

Kaypak yol.

şût, bêhawa, şarpine (kesê ku qeys û qab jê re nîn e)


kazalı

qezakirî, tifaqkirî (kese ku tifaq kiriye, pê de hatiye)

Üç kazalı bir il.


kazıkçı

canbaz, kose, xapînok (kesê ku di danûstanan de xelkê dixapîne)


kaça

bi çiqasî ye, bi çendan e (ji bo fiyeta tiştekî)


kaçıncı

Kaçıncı katta oturuyorsunuz.

çend car, cara çendan (gava ku hevok, ne hevoka pirsyarkî be)

Bu kaçıncı gelişim.


kaçınık

şermoke, revok, kûvî (kesê ku ji miovan direve, wisa melûsankî ye)


kaşarlı

Kaşarlı tost.


kederli

kesirî, keribî, kedirî, bujma, kedirandî, kesirandî, keserkûr, kovanbar, dilbikul


kedi balı

benîştê daran (wekî benîştê darên încas û arûngan)


kehribar

kareba, karîban, kehrîban, karibar, karbar

kehreban, karibar (tiştê ji karûbayê hatiye çêkirin)


kekremsi

mirmirokî (tiştê ku tehma wî mirmirokî ye)

mirmirokî (bêhna ne xweş a ku qirika mirov pê dişewite)

pixûdokî, mehdekirî (kesê ku mehdê wî kiriye, qet nakene)


kekresi

mirokî (tiştê ku tehma wê dişibe tehma tiştê mir)


kelepirci

kelepûrkir (kesê lu dû malê kelepûr e ku bikire)


kelepçeli

kelemçekirî (ê ku kelemçe li destan hatiye xistin)

hîpekirî, hirtekirî (tişta ku hîpe lêxistiye)


kelimesiz

bêgotin, bêxeberdan, bêkelîme (bêyî ku yek bikelime, qise bike)


kelli

Sen böyle söyledikten kelli, ben ne yapabilirim.

Piştî ku te wiha got, ez êdî dikarim çi bikim.


kemerli

bikember, bikemer (ê ku kemberli piştê ye)


kemirgen

kojer, kojek, dirantûj (heywana ku diranên wê yên befşik pir bi pêş de çûne)


kenarlı

kenarkirî (ji bo tiştê ku kenarê wî hinexş û nimûş e)


kepekli

Kepekli un.

Kepekli ekmek.

Kepekli saç.


kepeksiz

Kepeksiz un.

Kepeksiz ekmek.

Kepeksiz saçlar.


kepçe

çoçik, kemçe, kefçe, hesik, heskok, heskû, batik, botik, moçik

çoçik (di bikaranîna tiştênadenî yê helandî de)

Tabağına iki kepçe çorba koydu.

Burayı kepçeyle kaz.


kepçe kulaklı

guhmertal, guhpalas, guhhesk, guhpehn, guhpîtav, guhşimik


kepçe kuyruk

loqek, kurtêlxur (kesê ku ji kîsê xelkê dixwe)


kerpiç

Kerpiç duvar.


kertikli

kirtkirî, niqirkirî, niqirandî, niqirkdayî


kese

Para kesesi.

Tütün kesesi.

Kuran kesesi.

kîse (ev mirov destê xwe dikê û wisa xwe pê mist dide) , lûf, lûfik (ji bo şûştinê)

Masrafı kesesinden yaptı.

Üç kese tütün.


kesik

birandî, jêkirî, qutkirî, qut, qol (tiştê ku birandî ye)

Parmakları kesik biri seni sordu.

Yekî ku tiliyên wî jêkirî bûn li te pirsî.

kurkirî (tenê ji bo por û rî) I kesik saçlı porkurkirî

Kesik süt.

Gazete kesiği.

kol (ji bo birîna guh û qiloçên heywanan)

birîn (cihê ku ji ber birîna hacetên bibir çêbûye)

Parmağındaki kesikler.

erx (xendeqa ku li dora bexçeyan çêdikin)


kesik kesik

bi navber, bi navberdayîn, biteql, girangiran

Kesik kesik konuşuyor.


kesikli

Kesikli elektrik akımı.


kesiksiz

Kesiksiz akım.


kesin

Kesin dönüş.


keskin

sû, tûj, tîj, bira, rûs, birî (ji bo alav û hacetên ku bibir in)

Keskin bıçak.

Keser keskin.

Bugün keskin bir güneş var.

Keskin ve etkileyici bir rüzgâr esiyor.

Keskin sirke.

Biber çok keskin.

Keskin nişancı.

Dışardan keskin bir kadın sesi geliyordu.


keyfi

qereqûşî, kêfî, tesadifî (tiştê ne li gorî rêz û rêzikan û aqilan e)


kibarca

ciwanmêrkî, camêrkî, xweşmêrkî, ciwanmêrane, ciwanikî (tenê ji bo jinan), bi kibarî, bi kubarî

Kibarca reddetti.


kibirli

kuşpene, kuşne, pozbilind, fîştere, fîza, pil, piz, tux, kubkube, topek, vekij, nefsmezin, nefsbilind, qapiz, raymezin


kılcal

rehikî (tiştê pir zirav wekî rehik û mûyan) porpare


kılıksız

şamoşewlo (kesê ku cil û bergê lê ne ne li hev in, bêkeys in)


kilitli

Kilitli bir bavul almak istiyorum.

qufilandî, qefaltî, qefilkirî, quflkirî, xilqandî, radayî, dadayî (tiştê ku hatiye radan)

Kapı içerden kilitli.


kilitsiz

nequfilandî, neqefaltî, neqefilkirî, nequflkirî, nexilqandî, nekilîtkirî, neradayî, nedadayî


killi

Killi toprak.

Killi toprak.


kılçıksız

Kılçıksız balık.

Kılçıksız fasulye.


kımkım

qeqloyî (kesê ku wisa biteql xeber dide)

destgiran (kesê ku ji karê xwe re giran e)


kınalı

hineyî (tiştê ku rengê wê mîna hineyê ye)


kinci

kînoyî, rikdar, rikoyî, girdar, rikok, pangir, rikgir, kîndar, kînedoz, mûdî, bikîn


kindar

rikdar, girdar, kînoyî, kînbaz, rikok, rikgir, kînok, kînewer, kînedoz, pangir, rikoyî, bikîn


kıraathane

qehwexane (qehwexaneya ku ji bo xwendina muşteriyan tê de pirtûk û kovar hene)


kıran

(qotik, kul, çor, qelînok, qelaço (nexweşîna ku dikeve nava çi qira wan tine)


kıraç

bêweç, sixre, qeraç, qeraş, kizir, rox (erda bêwec)


kireçli

kirêcdar, bikirêc, bikils, kilsdar (tiştê ku tê de kirêc heye)

Kireçli duvar.


kireçsiz

bêkirêc (ava ku tê de rêjeya kalsiyûm hidroksit hindik e)


kireççil

dar û riweka ku ji erda kilsînî hez dike


kırgın

qotik, qir (nexweşîna têger û ya ku dibe sedemê mirina tomerî)


kırıcı

dilşikên (kes an jî tiştê ku mirovan diêşîne, tehl dike)

Kırıcı söz.

şikîner (kes an jî saziya ku senet, çek, bono û tiştên wisa dişikîne, bi fiyeta kêm dikire)


kırık dökük

Kırık dökük bir masa.

Bildikleri kırık dökük bir kaç cümleden öteye geçmezdi.

Ji çend hevokên nelihev pê ve tiştên ku dizanî tune bûn.


kırılgan

tîzek, xeydok (ji bo mirovên ku zû dilê wî dimîne)


kırışık

qermîçek, qermûçek, kevloşk, qermîçok, qermîçong, qermûçok, qurmîçk (di çerm de cihê qermiçandî)

Yüzünün kırışıkları.


kırışıksız

bêqermîçek, bêqermûçek, bêkevloşk, bêqermûçok


kırışıkça

qermîçekî, qurmiçkî, qermûçekî, kevloşkî, qermûçokî, qermîçokgî


kırk

Kırk sefer gitti geldi.


kırklı

çil libî (tiştê ji çil parçeyî hatiye pê)

çilî, çil rojî (zarokê ku çil rojê xwe temam nekiriye)


kirli

qirhejok, qilêrok, qirêjokî, qilêrokî, gemarokî (ji bo kesê ku ser û çavên wî, dest û piyên wî, kincên wî ne paqij e)

Kirli iş.


kırmızımsı

sorikî, sore, soreve, sorişkî, sorîşk, bi sore ve


kırsal

çolterî, gundewarî, çolkarî (herêma ku lê zêde mirov nîn in)


kısaca

bi kurtî, bi kinasî, bi kurtasî, kurtebir, kutanî, kutasî


kısık

Kısık ses.

çavşikandî, kuskusandî, kuskusok, korkorîk, çavzûrik, zûrik


kısır

sêr, nezayok, hişk, sewir, mêjik, zirzeq, edrok, êremûk, nezok, eqîm, zirzek, farxês

Bu kadın kısır.

Kısır tartışma.


kıskanç

dexesok, dexsoyî, pexîl, dexsok, newaz, dexsok, bexî, berçîn, kimreş, zikreş, behicok, qarok, dilreş


kıskaç

pençik (pencikê kêzikan ku pê qûtê xwe parçe dikin û hem jî xwe pê diparêzin)


kıt

qitût, qeht, kêm (tiştê ku qîm nake, hindik e)

Bu yıl ürün kıt.


kitabi

kitêbî (tiştê ku bi kitêbê re têkildar e)

kitêbî (kesê ku bi pirtûkan ve girhedayî ye, ne hişaza ye)

kitêbî (axaftin û nivisîna li gorî rê û rêzikên ziman)


kitap ehli

ehlê kitêbê (kesê ku ji çar pirtûkên pîroz bi yekê baweriya xwe tîne)


kitapsız

bêpirtûk, bêkitêb, bêol (kesê ku bi her çar pirtûkên pîroz Quran, Încîl, Zebûr û Tewratê bawer nakc)


kıtıpiyos

Kıtıpiyos bir adam.


kıvılcımlı

çirûskdar, çîkdar, pirîskdar, biçirûsk, biçîk


kıvır kıvır

xelek xelekî, xingal xingalî, xirpûş xirpûşkî


kıvır zıvır

çirtik virtik, çirtovirto, çirtikî, virtikî, kirtepirte (tiştê bêqîmet, nehêja)


kıvırcık

xirpûşk, xurpûşok, xingalok, gungilî, gongilî, kirûşk, dûn, givan, qurmîşk, xingil, ced

Kıvırcık saçlı bir çocuk geldi.


kıvracık

lihev, bikeys, biserûguh (tiştê lihev û ku karê wî hêsan e)


kıvrak

Kıvrak bir anlatım.

xavik (dolbenda tenik a ku jin didin serê xwe)


kıvrık

xirpûşkî, xurpûşokî, xingalokî, gungilî, gongilî, badayî, pilûç


kıyafetli

Asker kıyafetli biri.


kıyak

Kıyak bir söz.


kıyıcı

Tütün kıyıcısı.

kersaxvan (kesê ku bi destûra dewletê enqazên li peravê avê berhev dike)


kıyımlı

İri kıyımlı tütün.


kıymalı

bi goştê cengekirî, bi goştê hûrkirî, biqiyme


kıymasız

bê goştê hûrkirî, bê goştê kişandî, bêqiyme


kıymetli

hêja, girangbiha, nirxdar, qîmetdar, biqîmet


kızamıklı

Kızamıklı çocuk.


kızgın

sorbûyî, sorkirî, sincirî, sincirandî, qijilandî, qijilî (ji bo tişt û alavan)

Kızgın yağ.

Kızgın toprak.

hêrs hatî, qariyayî, qehirundî, qurandî (ji bo mirovan)

hilorî, heç, azirî, kosnig, telew (ji bo heywanê ku li hevala xwe digere)

Kızgın boğa.


kızıl

gevez, qizil, sor, rengê sor yê ron, ronak


kıçtan bacaklı

qûn bi erdê re, bejnkinik, bocîk (kesê ku bejna wan kin e)


klorik

klorîk (di gotina klorîk asîtê de dibihure)


kloş

Kloş etek.


klâs

Klâs oyuncu.


koca

Kadının kocası eve geldi.

Koca salonda bir avuç insan kaybolmuştu.

Çar pênc kes di vê salona mezin de winda bûbûn.

Bu koca kafaya bakın.


koca bebek

bebek, sebî (ji bo kesê ku libat û giliyên zarokan dikin)


koca koca

Siz koca koca adamlarsınız ne diye çocuklara karışıyorsunuz?

Hûn mirovên mezin in, çima têkilî bi zarokan dikin?

gir, mezin (ji bo kerî û parçeyên mezin)


kocaman

hûthûte, kubkube, gir, pîltan, tirtire, zêz, gorpe


kof

Kof ceviz.

Kof kafa.

Kof adam.


kokarca

fisteq, bokenge, fisû, zerban (Mus-tela putorius)


kokulu

Kokulu sabun.


kolayca

Evi kolayca bulduk.


koli

kolî (pakêta postayê ku tê de tişt hene)


kolsuz

bêmil, bêpî, bêçengur (kesê ku milê wî nîn e)


koltuklu

Koltuklu sandalye.


koltukluk

binçeng (parçeyê ku ji hundirû ve bi kincan ve tê dirûtin da ku kine ji xwêdana binê çeng qirêjî nebe)

ê paldankan, ê palkursiya (qumaşê ku ji bo paldankan e)


kolu uzun

milê (yekî) dirêj e, destê (yekî) dirêj e


komple

ji hev (tiştê ku ji eynî tiştî hatiye çêkirin)


kompostoluk

ê xweşavê (mêweyê ku bi kâri çêkirina xoşavê tê)


konsolide

konsolîde (dirêjkirina deynê ku wehda wî hatiye)


konuşkan

axivok, peyivok, bixeberdan, xeberdanhez


konuşma dili

zimanê devkî, zimanê axaftinê, zimanê peyiftinê, zimanê xeberdanê


kopuk

qetiyayî, bizdiyayî, jêbûyî, qutbûyî, qetandî, bizdandî


korkak

tirsok, tirsik, tirsoyî, bêzirav, newêrok, ceban


korkakça

tirsokî, tirsoke, bi tirsonekî, bi tirsokî, bi tirsikî


korkusuz

bêgef, tirsnezan, bêperwa, netirs, bêgeh


korkutmaca

tirsandin, çavtirsandin (libat û kira ku biebesta çavtirsandinê tê kirin)


koruyucu

hêvişkar, hêvişîner (derman an jî kirariya (muameleya) ku tiştan diparêze)

Koruyucu ilâç.


kotlotpane

pirzolaya ku di rûn de hatiye qijilandin


koyu

Koyu ayran.

Koyu pekmez.

tarî, çîq, girtî, tereng, req (ji bo rengan)

Koyu kırmızı.

Koyu dindar.

Aralarında koyu bir tartışma çıktı.


kozmogonik

kozmogonîk (tiştê ku bi çûna gerdûnê re têkildar e)


koçak

mêrxas, cawîdan, dilêr, qoçax (ji bo mêran)


koşut

rastênhev, paralel (ji bo bûyer û ramanên ku di heman katî de qewimîne û taybetiyên wan dişibin hev)


kriminal

Derbarê sucan de Derhewê tawanan de Têkildarî sûcan


kubbe

qab, kemerî, qube (tiştê di şeklê qubê de)


kucak dolusu

Sana kucak dolusu selamlarım var.

Bi qandî dinyayê silavên min ji te re hene.


kucak kucak

Önünde kucak kucak çiçekler vardı.


kudretli

kara, tiwandar, şiyandar, xweyşiyan, xweytuwan, xweyqudret, biqûdret


kufikî

genî, efnik, pûç, xirabbûyî, fasidbûyî, kevnkî,
 tiştê ku ji ber ku gelek maye li cihekî an jî ji ber av nêzîk bûye xirab bûye


kulağı tıkalı

guhê (yekî) girtî ye, guhê (yekî) giran e

guhê (yekî) girtî ye (kesê ku naxweze li kesekî an jî tiştekî guhdarî bike)


kullanışlı

Kullanışlı bir ev.


kumsuz

bêqûm, bêxîz, bêseylak, bêsêhil, bêsêlak


kundaklı

Kundaklı çocuk.

Kundaklı silah çeka biqûndax.


kurada

qirûdî (ji bo mirov û ajelên qels û lewazmayî)


kurak

Kurak bir yıl geçiriyoruz.

Kurak toprak.


kurakçıl

dêmçîn, riweka ku ji erda zuwa, ji axa hişk hez dike û lê tê


kural dışı

dijrêzik, derî rêzik, derî qayde, ji qayde der, awerte


kurmaca

sêwirî, venîn, çêkirî (tiştê ku di hiş û mêjî de hatiye çêkirin)


kursaklı

biberkurk, bigeprûg, bihêrik, biberçêlk, bibertûrk, biperçîçeq, bidengik, bipelqeçîçk, bipezîzank, bikarzîdank, biçîldank, bigepik, bigulpik


kursaksız

bêberkurk, bêgeprûg, bêhêrik, bêberçêlk, bêbertûrk, bêperçîçeq, bêdengik, bêpelqeçîçk, bêpezîzank, bêkarzîdank, bêçîldank, bêgepik, bêgulpik


kurtlu

Kurtlu elma.

kurmî (ê ku li cihê xwe nasekine, divitvite)


kuru

Kuru odun.

Cildi çok kuru.

ziwa, bejavî (dera ku şilî lê nayê an jî rût e)

Kuru bir çöl.

Kuru topraklar.

Kuru bakla.

Kuru fasulye.

hişk (riwekên ku êdî terbûna wan nemaye)

Kuru bir ağaç.

Bu çocuk ne kadar kuru!

Kuru bir öksürük.

Kuru tahtaya oturma.

Kuru ekmek

Kuru çayla karın doyar mı?

Kuru vaatler.

Kuru başıma kaldım.

Kuru, zevksiz bir hayat.

nerewan (ji bo vegotina bêruh û heyecan)

Eserde kuru bir anlatım var.


kurulu

Kurulu saat.


kurumlu

qure, pil, kuşpene, tux, piz, qurqure, nefsmezin, pozbilind


kuruntulu

dilwas, şikberî, waswas, bedgumanî, hawî, wasewasdar, pojnewaj


kuruşluk

Yüz kuruşluk çekirdek ver.


kurşunlu

Kurşunlu cami.


kuskunu düşük

qûşa (hespê) daketî ye, qûşa (wî) daxistî ye


kusturucu

Kusturucu ilâç.


kusurlu

bikêmasî, eybdar, engastî, bikêmanî, biqisûr


kuvvetlice

Kuvvetlice bir çocuk.


kuvvetsiz

Bu ilâç kuvvetsiz.


kuyruklu

bidûv, biboç, biqemç, bipoçik, bidoç, biterî, biqemçik, bidîvik, biboçik, dûmdar


kuyruksuz

bêdûv, bêdûvik, bêboç, bêboçik, bêqemç, bêqemçik, bêdoçik, bêterî


kuytu

Kahvehanenin kuytu bir köşesinde sohbet ediyorlar.

Li quncekî tenya yê qehwexaneyê mijûl dibin.

Dükkan kuytu bir yerde.


kuzenli

pismamî, kuraptî, kurmamîtî (zarokê kurin ê apê), kurxalîtî (zarokê kurin ê xalê), kurmetî (zarokê kurîn ê metê), bilxaltîbûn, mixaltîbûn, kurxaltîbûn (zarokê kurîn ê xaltiyê)


kuş dili

zimanê çivîkan, zimanê çûçikan, zimanê çivîkê (ji bo zimanê zarokan)


kuş tüyü

pûrta çivîkan, pûrtika çûkan, pûrta teyran (tiştê ji pûrta çûkan çêbûye)

Kuş tüyü yastık.


kuşetli

Kuşetli vagon.


kuşkulu

gumandar, gumanbar, şikdar, şikbar, biguman, dilbiguman, bişik


kâbuslu

Derin ve kabuslu bir uykuya daldı.


kârlı

destkeftî, biqezenc, kardar, bikar, biqezenc


kâğıtlı

Kâğıtlı şeker.


köftehor

keftor, keftore, pire keftar, kufte xwar, bi yekî re bi şêranî xeyidîn;


köhne

Köhne düşünce.


kökensiz

bêreh, bêripin, bêrîçal, bêreg, bêkok, bêesl


köklü

rehdar, kokdar, birîçal, biripin, binîgirtî

Köklü bir çözüm.

Köklü bir aile.


köksüz

bêreh, bêkok, bêra, bêripin, bêreh û rîçal


kökten

Kökten bir çözüm şart.


kömürlü

komerdar, rejîdar, bikomir, birêjî (tiştê tê de komir heye)

bikomir, birêjî (tiştê ku bi komirê dişixule)


körpe

Körpe hıyar.

ter û teze, ter û ciwan (ji bo mirovên ciwan)

İki körpe delikanlı.

Körpe kuzu.


köstekli

qeydkirî, kostekkirî, kapokkirî, merbendkirî

Köstekli saat.


kötü ahlaklı

bedexlaq, bedrewişt, bedpeyker, bedwafif


kötücül

bêfiqaqî, xerab, xebîs (nexweşîna ku nexweş pê diçe)


köylü

dehkan (ew kesê ku li gund dimîne, lê dijî)

Hasan benim köylümdür.


köşeli

goşedar, bigoşe, biqunc, biqorzî, biqurçik, biqumîşk


köşesiz

bêgoşe, bêqunc, bêqorzî, bêqurçik, bêqumîşk


küflü

kufikî, pîrikoyî, kamçokî, efnikî, kefoke, kufkoyî, efokî, kevnikî, pîrkoyî, kamçikî, kuftoyî

Küflü düşünceler.


küskün

şewitî, şihitî (tiştê ku werar nebûye, biçûk maye)


küsülü

Bu iki komşu küsülü.


küt

korik (tiştê ku stûr û qalind e û ne tûj û dirêj e)

Küt parmaklar.

Küt ayakkabı.

Küt ağızlı bıçak.

teq, req, terp, terpîn, terpînî (dengê ku ji tişte hişk e mîna textê dertê)

Küt diye vurdu.

kul, kutik, dilkutk, terpîn (ji bo denge dil)

Kalbi küt küt atıyordu.

Küt küt diye kapıyı vurdu.


küçük

piçûk, qic, qicik, çûçik, çiçuk (tiştê ku boûtên wî ji manendên wê biçûktir e, dijraberê mezin)

küçük ev

küçük ağaç

kiçik (tiştê ku berahî an jî dirêjahiya wî biçûk e)

küçük mendil

kiçik (ji aliyê jî û temen ve hîn biçûk)

ben ondan daha küçüğüm

küçük kardeş

küçük bir kalabalık

küçük bir adam

küçük bir memur

kiçik (ji aliyê navdarbûn û behredariyê ve)

küçük bir yazar

hûr, hûrik, biçûçik (ê ku mezinbûna xwe hîna temam nekiriye)

küçük kedi

hey küçük, buraya gel


küçük çapta

Küçük çapta ticaret yapıyor.


küçüklü büyüklü

bi mezin û biçûkan ve, mezin û biçûk tev


laedri

bênav, anonîm (berhema ku nivîskarê wê nediyar e)


lakrimal

rûndikî, firmiskî (tiştê ku bi hestiyê çavan re têkildar c)


Latin

Latîn, Latînî (tiştê bi Latînan re eleqedar e)

Latin müziği.


lekeli

lekedar (keşi ku bi awayekî xerab hatiye naskirin)


lenfatik

lenfatik (kesê ku bi nexweşîna lenfatîzmê ketiye)


lepiska

(ji navi bajarê Leipzig) lepîska, cure qumaşekî hevrişim


leyli meccani

dibistana ji kîsê dewletî, leyliya belaş


leziz

çijdar, tehmdar, bitehm, biçij, xweşçeşn, tehmxweş


lezzetli

çijdar, tehmdar, tehmxweş, biçij, biekl, bitehm


leşçil

kelaxxur, leşxwer, beratexwer, beratexur


limoni

ne xweş (ji bo dan û stendinê di navbera mirovan de)

Bu ara ilişkilerimiz limoni.

Van çendan dan û stendinên me ne xweş in.


liyakatli

sezawer, şareza, behredar, liyaqetdar, biliyaqet


lokantalı

Lokantalı vagon.


löp löp

Yanakları löp löp.


lüks

lüks (yekeya pîvana ronîkirinê, kurtebêja wê Lx)


maaşlı

bimehanî, bimehmizî, bimûçe, biparinc, xweymehanî, bimeaş, bimizûr, bimahiye, xweymeaş, mûçexur


maaşsız

bêmehanî, bêmehmizî, bêparinc, bêmizûr, bêmahiye, bêmûçe, bêmeaş


maceralı

biserenc, biserhatî, biserguzeşt, bimacera


macerasız

bêserenc, bêserhatî, bêserguzeşt, bêmacera


madalyalı

nîşanedar, madalyadar, bimadalya, binîşane, xweynîşane, xweymadalya, nîşanegirtî, madalyagirtî


maddeci

malhebîn (ê ku ji malê dinyayê hez dike)


maddi

daringî, madî (tiştê ji daringê hatiye pê)


maharetsiz

nehunerwer, necergebez, nedestbikêr, bêmeheret


mahirane

hunerwerane, cerbezane, destbikarane, pîşebazane, mahirane


mahlûl

mahlûl (malê kesê ku wêrisên wî tune û mal û mulkên wî ji dewletê re dimine)


mahpushane

girtîgeh, girtîxane, bendîxane, mehpûsxane


mahsus

Çocuklara mahsus bir bahçe.

Buraya mahsus bunun için geldim.

Kapıyı mahsus açık bıraktı.


makarnacı

meqarnexur (kesê ku ji meqarneyan zehf hez dike)


makrosefal

sermezin (kesê ku serê wî hingî mezin e, êdî ji adet der e)


maksut

derande (ê ku tê daxwazkirin, tişte ku wekî mebest tê ditin)


maktu

qubale (tiştê ku bi pîvanê nayê firotin)


makul

hişwer, hoşwer, maqûl, aqilane (li gorî aqil)

Makul bir düşünce.

maqûl, bimantiq (kesê ku li gora aqil tevdigere)

Makul bir fiyat.


manalı

watedar, manedar, manîdar, biwate, bimane


mandacı

erkedarê ku li tersxaneyan ji keştiyan berpis e


mankafa

teyrokî, kepenek, ruam (hespi ku teyrikî bûye)


mantarlı

Mantarlı şişe.

bimîstanik, bikimê (kesê ku nexweşîna mîstanikan lê ketiye)


marifetli

şinûlknak, marîfetnak, xwedîhuner, hunerwer, bimerîfet, jêhatî


masalımsı

Çîrokane Çîrokî Mîna çîrokan Çîrçîrokî, xeberoşkî


maslûp

daleqandî, dardekirî, îdamkirî (ê ku bi dardekirinê hatiye kuştin)


masum

êrî, bêrî, bêtawan, bêsûc, bêguneh, mesûm

Dört masumum var.


matlup

daxwazkirî, xwoşewîst (ê tê xwestin, ê lê tê gerin)


mavimsi

hêşînokî, şînkole, şînoyî, hêşîne, hêşhêşînokî, şînkî


mayhoş

İlişkilerimiz mayhoş.


mazbut

Mazbut bir adam.


maça

maça (di kaxizê leyîstikê de, kaxizê reş ê ku dişibe serê rimê û bipê)


mağlûp

têkçûyî, binketî, sexer, zorbirî, mexlub


maşeri

Maşerî vicdan.


maşuk

evandî, hebandî, dilketî, hezkirî, meşûq (mêrê ku jê tê hezkirin)


mecnun

beng, mecnûn (ê ku ji ber evînê xwe winda kiriye)


mega

mega (pêrkîta ku wateya milyonê dide, kurtebêja wê M ye)


mekruh

mekrûh, mekroh (tiştê ku li gorî dînê îslamê ne heram e jî lê dîsa kirina wî nayê xwestin)


mektepli

mektebvanî (kesê ku li dibistanê xwe gihandiye)


melhuz

ê ku tê hizirkirin, ê ku tê melhezekirin


memnuniyetsiz

kêfnexweş, nedilşad, dilnexweş, nememnûn


menkul

veguhastî, guhastî (tiştê ji cihekî veguhastine cihekî din)


meraklı

meraqdar, hewesdar (kesê ku miriyê tiştekî ye û tim pê mijûl dibe)

Ava meraklı.

Tiyatro meraklısı.


merasimli

kevneperest (ê ku bi rê û rêzanan, bi dab û nêrîtan ve girêdayî ye)


merasimsiz

bêrêûresm, sade (kesê ku bi rê û rêzanan, bi dab û nêritan ve ne girêdayî ye)


meret

mîrat, soxe (ji bo tiştê ku mirovan aciz dike, jê nayê hezkirin)

Ne meret şeymiş bu, hergün bir tarafı bozuluyor.

Ev çi mîrat e, her roj cihekî wê xera dibe.


merhametsiz

dilgirs, dilhişk, nepiyar, qeterehm, bêrehm


merkezkaç

Merkezkaç kuvvet.


merserize

merserize (ê ji merserizeyê hatiye çêkirin)


mesane

Ji osmanî مثانه (mesane), ji erebî مَثَانَة (maṯāna).


mevcut

Okulun mevcudu.


mevzun

Mevzun vücut.


meyveli

Meyveli gazoz.


meçhul

nediyar, kesnezan, nenas, nenuma, meçhûl


midesiz

palaxî (kesê ku li tu tiştî naboyîne dixwe)


mihaniki

Mihaniki bir hareket.


mili

pêrkîtek e ku tê pêşiya çi wateya hezarî didê, kurtebêja wê m ye


mineral

kanzayî, mîneralî (tiştê ku tê de madeyên înorganîk hene)


mineral

kanzayî, mîneral (tiştê ku tê de madeyên înorganîk hene)


minicik

biçûçik, qicikî, qicûcankî, hûrikî, bilcikik


miri

mîrî (mal û milkê ku aîdê hikûmet û xezîneyê ye)


mısmıl

helal (ê ne mirar ku goştê wê/wî tê xwarin)


mıymıntı

zexel (kesê ku bêhemd û amadê xwe karekî dike)


mızıkalı

mizikavan (kesê ku di tipa muzîkê ya serayê de dixebite)


mızmız

mizmiz, mizmizok, çîzok, çîzçîzok, pitpitok, mortmortok


monogam

tekjinî, tekmêrî, monogam (zewaca bi jinekê re)


muasır

hemdem, hemçax, hemçerx (kes an jî tiştê hemçerxê hev)


muhassas

terxankirî, cihêkirî (ji yekî re terxankirî)