rechtschaffener

Forma komparatîv ji rengdêra rechtschaffen.


rechtswidriger

Forma komparatîv ji rengdêra rechtswidrig.


redegewandter

Forma komparatîv ji rengdêra redegewandt.


reduzierender

Forma komparatîv ji rengdêra reduzierend.


reflexionsreicher

Forma komparatîv ji rengdêra reflexionsreich.


regelmäßiger

Forma komparatîv ji rengdêra regelmäßig.


regioselektiver

Forma komparatîv ji rengdêra regioselektiv.


regnerischer

Forma komparatîv ji rengdêra regnerisch.


reichhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra reichhaltig.


reinrassiger

Forma komparatîv ji rengdêra reinrassig.


renaissancistischer

Forma komparatîv ji rengdêra renaissancistisch.


renommierter

Forma komparatîv ji rengdêra renommiert.


republikanischer

Forma komparatîv ji rengdêra republikanisch.


respektloser

Forma komparatîv ji rengdêra respektlos.


restriktiver

Forma komparatîv ji rengdêra restriktiv.


revanchistischer

Forma komparatîv ji rengdêra revanchistisch.


revolutionärer

Forma komparatîv ji rengdêra revolutionär.


rhetorischer

Forma komparatîv ji rengdêra rhetorisch.


ritterlicher

Forma komparatîv ji rengdêra ritterlich.


romantischer

Forma komparatîv ji rengdêra romantisch.


routinemäßiger

Forma komparatîv ji rengdêra routinemäßig.


routinierter

Forma komparatîv ji rengdêra routiniert.


rückwärtsgewandter

Forma komparatîv ji rengdêra rückwärtsgewandt.


rudimentärer

Forma komparatîv ji rengdêra rudimentär.


rügenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra rügenswert.


sachdienlicher

Forma komparatîv ji rengdêra sachdienlich.


säkularistischer

Forma komparatîv ji rengdêra säkularistisch.


salonfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra salonfähig.


salzhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra salzhaltig.


sanftmütiger

Forma komparatîv ji rengdêra sanftmütig.


sarkastischer

Forma komparatîv ji rengdêra sarkastisch.


säurebeständiger

Forma komparatîv ji rengdêra säurebeständig.


säurehaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra säurehaltig.


schalldichter

Forma komparatîv ji rengdêra schalldicht.


schändlicher

Forma komparatîv ji rengdêra schändlich.


scharfkantiger

Forma komparatîv ji rengdêra scharfkantig.


scharfsinniger

Forma komparatîv ji rengdêra scharfsinnig.


scheinheiliger

Forma komparatîv ji rengdêra scheinheilig.


schelmischer

Forma komparatîv ji rengdêra schelmisch.


scherzhafter

Forma komparatîv ji rengdêra scherzhaft.


scheußlicher

Forma komparatîv ji rengdêra scheußlich.


schicksalhafter

Forma komparatîv ji rengdêra schicksalhaft.


schicksalsergebener

Forma komparatîv ji rengdêra schicksalsergeben.


schießwütiger

Forma komparatîv ji rengdêra schießwütig.


schimmeliger

Forma komparatîv ji rengdêra schimmelig.


schlagartiger

Forma komparatîv ji rengdêra schlagartig.


schlangenförmiger

Forma komparatîv ji rengdêra schlangenförmig.


schlüpfriger

Forma komparatîv ji rengdêra schlüpfrig.


schmeichelhafter

Forma komparatîv ji rengdêra schmeichelhaft.


schmerzempfindlicher

Forma komparatîv ji rengdêra schmerzempfindlich.


schmerzhafter

Forma komparatîv ji rengdêra schmerzhaft.


schmerzloser

Forma komparatîv ji rengdêra schmerzlos.


schmuddeliger

Forma komparatîv ji rengdêra schmuddelig.


schneebedeckter

Forma komparatîv ji rengdêra schneebedeckt.


schneidbarer

Forma komparatîv ji rengdêra schneidbar.


schokoladiger

Forma komparatîv ji rengdêra schokoladig.


schrecklicher

Forma komparatîv ji rengdêra schrecklich.


schuldbewusster

Forma komparatîv ji rengdêra schuldbewusst.


schuppenförmiger

Forma komparatîv ji rengdêra schuppenförmig.


schusssicherer

Forma komparatîv ji rengdêra schusssicher.


schützenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra schützenswert.


schwächlicher

Forma komparatîv ji rengdêra schwächlich.


schwachsinniger

Forma komparatîv ji rengdêra schwachsinnig.


schweinischer

Forma komparatîv ji rengdêra schweinisch.


schwerhöriger

Forma komparatîv ji rengdêra schwerhörig.


schwermütiger

Forma komparatîv ji rengdêra schwermütig.


schwerwiegender

Forma komparatîv ji rengdêra schwerwiegend.


schwindelerregender

Forma komparatîv ji rengdêra schwindelerregend.


schwindeliger

Forma komparatîv ji rengdêra schwindelig.


sehenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra sehenswert.


sehenswürdiger

Forma komparatîv ji rengdêra sehenswürdig.


selbständiger

Forma komparatîv ji rengdêra selbständig.


selbstgefälliger

Forma komparatîv ji rengdêra selbstgefällig.


selbstgerechter

Forma komparatîv ji rengdêra selbstgerecht.


selbstmörderischer

Forma komparatîv ji rengdêra selbstmörderisch.


selbstständiger

Forma komparatîv ji rengdêra selbstständig.


selbstsüchtiger

Forma komparatîv ji rengdêra selbstsüchtig.


selbstverständlicher

Forma komparatîv ji rengdêra selbstverständlich.


selbstzufriedener

Forma komparatîv ji rengdêra selbstzufrieden.


selenreicher

Forma komparatîv ji rengdêra selenreich.


sentimentaler

Forma komparatîv ji rengdêra sentimental.


signifikanter

Forma komparatîv ji rengdêra signifikant.


silberähnlicher

Forma komparatîv ji rengdêra silberähnlich.


silberempfindlicher

Forma komparatîv ji rengdêra silberempfindlich.


silberhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra silberhaltig.


silikatischer

Forma komparatîv ji rengdêra silikatisch.


silikatreicher

Forma komparatîv ji rengdêra silikatreich.


sinnbildhafter

Forma komparatîv ji rengdêra sinnbildhaft.


skizzenhafter

Forma komparatîv ji rengdêra skizzenhaft.


skrupelloser

Forma komparatîv ji rengdêra skrupellos.


snobistischer

Forma komparatîv ji rengdêra snobistisch.


solidarischer

Forma komparatîv ji rengdêra solidarisch.


solomonischer

Forma komparatîv ji rengdêra solomonisch.


sommerlicher

Forma komparatîv ji rengdêra sommerlich.


sonderlicher

Forma komparatîv ji rengdêra sonderlich.


sorgfältiger

Forma komparatîv ji rengdêra sorgfältig.


sozialistischer

Forma komparatîv ji rengdêra sozialistisch.


spektakulärer

Forma komparatîv ji rengdêra spektakulär.


spekulativer

Forma komparatîv ji rengdêra spekulativ.


sprunghafter

Forma komparatîv ji rengdêra sprunghaft.


staatähnlicher

Forma komparatîv ji rengdêra staatähnlich.


stereoselektiver

Forma komparatîv ji rengdêra stereoselektiv.


stickstoffhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra stickstoffhaltig.


stilisierter

Forma komparatîv ji rengdêra stilisiert.


störungsfreier

Forma komparatîv ji rengdêra störungsfrei.


strapazierfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra strapazierfähig.


strapazierter

Forma komparatîv ji rengdêra strapaziert.


strapaziöser

Forma komparatîv ji rengdêra strapaziös.


strategischer

Forma komparatîv ji rengdêra strategisch.


streitlustiger

Forma komparatîv ji rengdêra streitlustig.


struktureller

Forma komparatîv ji rengdêra strukturell.


strukturierter

Forma komparatîv ji rengdêra strukturiert.


südamerikanischer

Forma komparatîv ji rengdêra südamerikanisch.


suizidgefährdeter

Forma komparatîv ji rengdêra suizidgefährdet.


surrealistischer

Forma komparatîv ji rengdêra surrealistisch.


symbolträchtiger

Forma komparatîv ji rengdêra symbolträchtig.


symmetrischer

Forma komparatîv ji rengdêra symmetrisch.


sympathischer

Forma komparatîv ji rengdêra sympathisch.


synergetischer

Forma komparatîv ji rengdêra synergetisch.


synkretistischer

Forma komparatîv ji rengdêra synkretistisch.


synthetischer

Forma komparatîv ji rengdêra synthetisch.


systematischer

Forma komparatîv ji rengdêra systematisch.


tadelnswerter

Forma komparatîv ji rengdêra tadelnswert.


tadschikischer

Forma komparatîv ji rengdêra tadschikisch.


temperamentvoller

Forma komparatîv ji rengdêra temperamentvoll.


tendenziöser

Forma komparatîv ji rengdêra tendenziös.


terroristischer

Forma komparatîv ji rengdêra terroristisch.


tollpatschiger

Forma komparatîv ji rengdêra tollpatschig.


transluzenter

Forma komparatîv ji rengdêra transluzent.


transparenter

Forma komparatîv ji rengdêra transparent.


transportabler

Forma komparatîv ji rengdêra transportabl.


traumatischer

Forma komparatîv ji rengdêra traumatisch.


trinkfreudiger

Forma komparatîv ji rengdêra trinkfreudig.


tyrannischer

Forma komparatîv ji rengdêra tyrannisch.


überbordender

Forma komparatîv ji rengdêra überbordend.


überdurchschnittlicher

Forma komparatîv ji rengdêra überdurchschnittlich.


übereifriger

Forma komparatîv ji rengdêra übereifrig.


überflüssiger

Forma komparatîv ji rengdêra überflüssig.


übergewichtiger

Forma komparatîv ji rengdêra übergewichtig.


überheblicher

Forma komparatîv ji rengdêra überheblich.


überlegenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra überlegenswert.


übermenschlicher

Forma komparatîv ji rengdêra übermenschlich.


übernatürlicher

Forma komparatîv ji rengdêra übernatürlich.


überraschter

Forma komparatîv ji rengdêra überrascht.


überschaubarer

Forma komparatîv ji rengdêra überschaubar.


überschwänglicher

Forma komparatîv ji rengdêra überschwänglich.


übersichtlicher

Forma komparatîv ji rengdêra übersichtlich.


überteuerter

Forma komparatîv ji rengdêra überteuert.


überwachsener

Forma komparatîv ji rengdêra überwachsen.


umfangreicher

Forma komparatîv ji rengdêra umfangreich.


umgänglicher

Forma komparatîv ji rengdêra umgänglich.


umgangssprachlicher

Forma komparatîv ji rengdêra umgangssprachlich.


umständlicher

Forma komparatîv ji rengdêra umständlich.


umstrittener

Forma komparatîv ji rengdêra umstritten.


umweltfreundlicher

Forma komparatîv ji rengdêra umweltfreundlich.


umweltschädlicher

Forma komparatîv ji rengdêra umweltschädlich.


unabhängiger

Forma komparatîv ji rengdêra unabhängig.


unabkömmlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unabkömmlich.


unabsichtlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unabsichtlich.


unamerikanischer

Forma komparatîv ji rengdêra unamerikanisch.


unangemessener

Forma komparatîv ji rengdêra unangemessen.


unangenehmer

Forma komparatîv ji rengdêra unangenehm.


unanständiger

Forma komparatîv ji rengdêra unanständig.


unauffälliger

Forma komparatîv ji rengdêra unauffällig.


unaussprechlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unaussprechlich.


unbarmherziger

Forma komparatîv ji rengdêra unbarmherzig.


unbedenklicher

Forma komparatîv ji rengdêra unbedenklich.


unbedeutender

Forma komparatîv ji rengdêra unbedeutend.


unbefriedigender

Forma komparatîv ji rengdêra unbefriedigend.


unbehaglicher

Forma komparatîv ji rengdêra unbehaglich.


unbeherrschter

Forma komparatîv ji rengdêra unbeherrscht.


unbeholfener

Forma komparatîv ji rengdêra unbeholfen.


unbelehrbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unbelehrbar.


unberechenbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unberechenbar.


unbeschwerter

Forma komparatîv ji rengdêra unbeschwert.


unbeständiger

Forma komparatîv ji rengdêra unbeständig.


unbestimmter

Forma komparatîv ji rengdêra unbestimmt.


unbestreitbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unbestreitbar.


unbeweisbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unbeweisbar.


undemokratischer

Forma komparatîv ji rengdêra undemokratisch.


undurchlässiger

Forma komparatîv ji rengdêra undurchlässig.


uneinsichtiger

Forma komparatîv ji rengdêra uneinsichtig.


unelastischer

Forma komparatîv ji rengdêra unelastisch.


unempfindlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unempfindlich.


unentbehrlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unentbehrlich.


unentgeltlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unentgeltlich.


unerfreulicher

Forma komparatîv ji rengdêra unerfreulich.


unerheblicher

Forma komparatîv ji rengdêra unerheblich.


unerklärlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unerklärlich.


unermüdlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unermüdlich.


unersättlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unersättlich.


unerschlossener

Forma komparatîv ji rengdêra unerschlossen.


unerschöpflicher

Forma komparatîv ji rengdêra unerschöpflich.


unerschrockener

Forma komparatîv ji rengdêra unerschrocken.


unersetzlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unersetzlich.


unerwünschter

Forma komparatîv ji rengdêra unerwünscht.


unfreiwilliger

Forma komparatîv ji rengdêra unfreiwillig.


unfreundlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unfreundlich.


ungebildeter

Forma komparatîv ji rengdêra ungebildet.


ungeduldiger

Forma komparatîv ji rengdêra ungeduldig.


ungeeigneter

Forma komparatîv ji rengdêra ungeeignet.


ungefährlicher

Forma komparatîv ji rengdêra ungefährlich.


ungefilterter

Forma komparatîv ji rengdêra ungefiltert.


ungehinderter

Forma komparatîv ji rengdêra ungehindert.


ungehorsamer

Forma komparatîv ji rengdêra ungehorsam.


ungepflegter

Forma komparatîv ji rengdêra ungepflegt.


ungerechtfertigter

Forma komparatîv ji rengdêra ungerechtfertigt.


ungeschickter

Forma komparatîv ji rengdêra ungeschickt.


ungeschützter

Forma komparatîv ji rengdêra ungeschützt.


ungesetzlicher

Forma komparatîv ji rengdêra ungesetzlich.


unglücklicher

Forma komparatîv ji rengdêra unglücklich.


unheimlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unheimlich.


uninteressanter

Forma komparatîv ji rengdêra uninteressant.


unkaputtbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unkaputtbar.


unkommerzieller

Forma komparatîv ji rengdêra unkommerziell.


unkommunikativer

Forma komparatîv ji rengdêra unkommunikativ.


unkonventioneller

Forma komparatîv ji rengdêra unkonventionell.


unkrautartiger

Forma komparatîv ji rengdêra unkrautartig.


unkritischer

Forma komparatîv ji rengdêra unkritisch.


unleserlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unleserlich.


unmenschlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unmenschlich.


unmittelbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unmittelbar.


unmoralischer

Forma komparatîv ji rengdêra unmoralisch.


unnachgiebiger

Forma komparatîv ji rengdêra unnachgiebig.


unnatürlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unnatürlich.


unordentlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unordentlich.


unparteiischer

Forma komparatîv ji rengdêra unparteiisch.


unparteilicher

Forma komparatîv ji rengdêra unparteilich.


unpersönlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unpersönlich.


unpolitischer

Forma komparatîv ji rengdêra unpolitisch.


unproblematischer

Forma komparatîv ji rengdêra unproblematisch.


unrealistischer

Forma komparatîv ji rengdêra unrealistisch.


unrechtmäßiger

Forma komparatîv ji rengdêra unrechtmäßig.


unromantischer

Forma komparatîv ji rengdêra unromantisch.


unrühmlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unrühmlich.


unschädlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unschädlich.


unschuldiger

Forma komparatîv ji rengdêra unschuldig.


unsportlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unsportlich.


unstrukturierter

Forma komparatîv ji rengdêra unstrukturiert.


unterdrückter

Forma komparatîv ji rengdêra unterdrückt.


unterhaltsamer

Forma komparatîv ji rengdêra unterhaltsam.


unterlegener

Forma komparatîv ji rengdêra unterlegen.


unternehmerischer

Forma komparatîv ji rengdêra unternehmerisch.


unterscheidbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unterscheidbar.


unterschwelliger

Forma komparatîv ji rengdêra unterschwellig.


untertäniger

Forma komparatîv ji rengdêra untertänig.


unterwürfiger

Forma komparatîv ji rengdêra unterwürfig.


untröstlicher

Forma komparatîv ji rengdêra untröstlich.


unübersichtlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unübersichtlich.


ununterscheidbarer

Forma komparatîv ji rengdêra ununterscheidbar.


unveränderbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unveränderbar.


unveränderlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unveränderlich.


unverbesserlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unverbesserlich.


unverbindlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unverbindlich.


unverfrorener

Forma komparatîv ji rengdêra unverfroren.


unvergesslicher

Forma komparatîv ji rengdêra unvergesslich.


unverhohlener

Forma komparatîv ji rengdêra unverhohlen.


unvermeidlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unvermeidlich.


unvernünftiger

Forma komparatîv ji rengdêra unvernünftig.


unverständlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unverständlich.


unverzeihlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unverzeihlich.


unverzichtbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unverzichtbar.


unvollständiger

Forma komparatîv ji rengdêra unvollständig.


unvorhersagbarer

Forma komparatîv ji rengdêra unvorhersagbar.


unwahrscheinlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unwahrscheinlich.


unzertrennlicher

Forma komparatîv ji rengdêra unzertrennlich.


unzugänglicher

Forma komparatîv ji rengdêra unzugänglich.


unzutreffender

Forma komparatîv ji rengdêra unzutreffend.


unzuverlässiger

Forma komparatîv ji rengdêra unzuverlässig.


verabscheuungswürdiger

Forma komparatîv ji rengdêra verabscheuungswürdig.


verachtenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra verachtenswert.


verächtlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verächtlich.


veränderbarer

Forma komparatîv ji rengdêra veränderbar.


veränderlicher

Forma komparatîv ji rengdêra veränderlich.


verantwortlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verantwortlich.


verbindlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verbindlich.


verbrecherischer

Forma komparatîv ji rengdêra verbrecherisch.


verbreiteter

Forma komparatîv ji rengdêra verbreitet.


verdammenswerter

Forma komparatîv ji rengdêra verdammenswert.


verdaulicher

Forma komparatîv ji rengdêra verdaulich.


verderblicher

Forma komparatîv ji rengdêra verderblich.


verformbarer

Forma komparatîv ji rengdêra verformbar.


verführerischer

Forma komparatîv ji rengdêra verführerisch.


vergänglicher

Forma komparatîv ji rengdêra vergänglich.


vergesslicher

Forma komparatîv ji rengdêra vergesslich.


verhaltensgestörter

Forma komparatîv ji rengdêra verhaltensgestört.


verhängnisvoller

Forma komparatîv ji rengdêra verhängnisvoll.


verheerender

Forma komparatîv ji rengdêra verheerend.


verhutzelter

Forma komparatîv ji rengdêra verhutzelt.


verlässlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verlässlich.


verletzlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verletzlich.


vermaledeiter

Forma komparatîv ji rengdêra vermaledeit.


vernichtender

Forma komparatîv ji rengdêra vernichtend.


vernünftiger

Forma komparatîv ji rengdêra vernünftig.


verpfuschter

Forma komparatîv ji rengdêra verpfuscht.


verschlafener

Forma komparatîv ji rengdêra verschlafen.


verschossener

Forma komparatîv ji rengdêra verschossen.


verschrobener

Forma komparatîv ji rengdêra verschroben.


verschwenderischer

Forma komparatîv ji rengdêra verschwenderisch.


verschwommener

Forma komparatîv ji rengdêra verschwommen.


versöhnlicher

Forma komparatîv ji rengdêra versöhnlich.


verständlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verständlich.


vertrauenswürdiger

Forma komparatîv ji rengdêra vertrauenswürdig.


vertraulicher

Forma komparatîv ji rengdêra vertraulich.


verwahrloster

Forma komparatîv ji rengdêra verwahrlost.


verwickelter

Forma komparatîv ji rengdêra verwickelt.


verwitterungsresistenter

Forma komparatîv ji rengdêra verwitterungsresistent.


verwundbarer

Forma komparatîv ji rengdêra verwundbar.


verwunderlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verwunderlich.


verwüstender

Forma komparatîv ji rengdêra verwüstend.


verzeihlicher

Forma komparatîv ji rengdêra verzeihlich.


verzichtbarer

Forma komparatîv ji rengdêra verzichtbar.


verzweifelter

Forma komparatîv ji rengdêra verzweifelt.


vielfältiger

Forma komparatîv ji rengdêra vielfältig.


vielfarbiger

Forma komparatîv ji rengdêra vielfarbig.


vielseitiger

Forma komparatîv ji rengdêra vielseitig.


vielversprechender

Forma komparatîv ji rengdêra vielversprechend.


vollkommener

Forma komparatîv ji rengdêra vollkommen.


vollständiger

Forma komparatîv ji rengdêra vollständig.


vorausschauener

Forma komparatîv ji rengdêra vorausschauen.


vorhersagbarer

Forma komparatîv ji rengdêra vorhersagbar.


vorsichtiger

Forma komparatîv ji rengdêra vorsichtig.


vorsorglicher

Forma komparatîv ji rengdêra vorsorglich.


vorteilhafter

Forma komparatîv ji rengdêra vorteilhaft.


vortrefflicher

Forma komparatîv ji rengdêra vortrefflich.


vorwurfsvoller

Forma komparatîv ji rengdêra vorwurfsvoll.


voyeuristischer

Forma komparatîv ji rengdêra voyeuristisch.


waffenfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra waffenfähig.


wählerischer

Forma komparatîv ji rengdêra wählerisch.


wahrscheinlicher

Forma komparatîv ji rengdêra wahrscheinlich.


wandlungsfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra wandlungsfähig.


wankelmütiger

Forma komparatîv ji rengdêra wankelmütig.


wasserlöslicher

Forma komparatîv ji rengdêra wasserlöslich.


wasserscheuer

Forma komparatîv ji rengdêra wasserscheu.


wegweisender

Forma komparatîv ji rengdêra wegweisend.


weinerlicher

Forma komparatîv ji rengdêra weinerlich.


weißglühender

Forma komparatîv ji rengdêra weißglühend.


weißrussischer

Forma komparatîv ji rengdêra weißrussisch.


weitgehender

Forma komparatîv ji rengdêra weitgehend.


weiträumiger

Forma komparatîv ji rengdêra weiträumig.


weitreichender

Forma komparatîv ji rengdêra weitreichend.


weitsichtiger

Forma komparatîv ji rengdêra weitsichtig.


weitverbreiteter

Forma komparatîv ji rengdêra weitverbreitet.


wertbeständiger

Forma komparatîv ji rengdêra wertbeständig.


widerborstiger

Forma komparatîv ji rengdêra widerborstig.


widerspenstiger

Forma komparatîv ji rengdêra widerspenstig.


widersprüchlichler

Forma komparatîv ji rengdêra widersprüchlichl.


widerstandsfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra widerstandsfähig.


widerwilliger

Forma komparatîv ji rengdêra widerwillig.


wiederherstellender

Forma komparatîv ji rengdêra wiederherstellend.


winterlicher

Forma komparatîv ji rengdêra winterlich.


wirklichkeitsgetreuer

Forma komparatîv ji rengdêra wirklichkeitsgetreu.


wirkungsloser

Forma komparatîv ji rengdêra wirkungslos.


wirtschaftsliberaler

Forma komparatîv ji rengdêra wirtschaftsliberal.


wissbegieriger

Forma komparatîv ji rengdêra wissbegierig.


wissenschaftlicher

Forma komparatîv ji rengdêra wissenschaftlich.


wohlhabender

Forma komparatîv ji rengdêra wohlhabend.


wohlriechender

Forma komparatîv ji rengdêra wohlriechend.


wohlwollender

Forma komparatîv ji rengdêra wohlwollend.


wunderlicher

Forma komparatîv ji rengdêra wunderlich.


wundervoller

Forma komparatîv ji rengdêra wundervoll.


xenophobischer

Forma komparatîv ji rengdêra xenophobisch.


yttriumhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra yttriumhaltig.


zähfließender

Forma komparatîv ji rengdêra zähfließend.


zähflüssiger

Forma komparatîv ji rengdêra zähflüssig.


zauberhafter

Forma komparatîv ji rengdêra zauberhaft.


zerbrechlicher

Forma komparatîv ji rengdêra zerbrechlich.


zermürbender

Forma komparatîv ji rengdêra zermürbend.


zerstörerischer

Forma komparatîv ji rengdêra zerstörerisch.


zimperlicher

Forma komparatîv ji rengdêra zimperlich.


zirconiumhaltiger

Forma komparatîv ji rengdêra zirconiumhaltig.


zitierfähiger

Forma komparatîv ji rengdêra zitierfähig.


zufallsabhängiger

Forma komparatîv ji rengdêra zufallsabhängig.


zugänglicher

Forma komparatîv ji rengdêra zugänglich.


zusammenpassender

Forma komparatîv ji rengdêra zusammenpassend.


zutreffender

Forma komparatîv ji rengdêra zutreffend.


zuverlässiger

Forma komparatîv ji rengdêra zuverlässig.


zuversichtlicher

Forma komparatîv ji rengdêra zuversichtlich.


zweckmäßiger

Forma komparatîv ji rengdêra zweckmäßig.


zweifelhafter

Forma komparatîv ji rengdêra zweifelhaft.


zwiespältiger

Forma komparatîv ji rengdêra zwiespältig.


vermindert

kêmbûyî, kêmkirî, hindikbûyî, hindikkirî, kêm


bêpêşdaraz

bêpêşhikum, bêpêşbiryar, bêalîgirî, bêterefgirî


berfgirtî

berfgirtîtir (comparative)
herî berfgirtî (merkezî) (superlative)
tewrî berfgirtî (rojavayî) (superlative)


bigerr

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre biger.


bipêşdaraz

bipêşhikum, bipêşbiryar, bialîgirî, biterefgirî


bixerpişt

biqulhc, bikutek, bipaldank, kutekkirî, pesarkirî


dorlêgirtî

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

dorpêçkirî, gemarokirî, dorgirtî, doijêstendî


girnijokî

kenokî, devkenokî, devlikenî, rûkenokî, devkenî, beşûşî


rêşaşane

aporekî, gumrahkî, bi pilûçî, rêşaşkî, jirêketane


xerpişandî

veşartî, veşarî, gom, xef, nepandî, verakirî, xirxirpandî


namentlich

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


batran

batrantir (comparative)
herî batran (merkezî) (superlative)
tewrî batran (rojavayî) (superlative)

Eger kesek zêde pareya xwe mezêxe u xwe li ser hevalê xwe mezin dike.


nûsek

pêveman, ji ber tiştekê şîrîn yan skotîn pêkve dimîne.

navê giya yekê, nûsikîn e bi destê mirov ve dizeliqe, ji ber tiştekê şîrîn yan skotîn pêkve dimîne.


tibal

hemiyane, hemûyane, tevayî, temamî, giştî, yekûn

gelemper, amî^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)


kang

bêhay, bêagah, ji tiştekî nehaydar, ne agadar, ne serwext

abal, xirriyayî, biserdeçûyî, biserderbirî, kafirbûyî, gunehkar,
kesa/ê ku ji ser rêya rast (bi taybetî ya li gor dînî) varrê bûye û guneh kirine yan gunehan dike


suxme

cîgir, ihtiyad, heciz, rezerv, zêde, hilgirtî

Endamên suxme.

Endamên ku mafê dengdanê heye ger endamên bingehîn ne amade bin.

Tiştên suxme.

Tiştên hilgirtî, tiştên ku di wê gavê de nayên bikaranîn.

Hêzên suxme.

Eskerên ku di wê gavê de xizmetê nakin lê ger pêwîst be dê bên bangkirin.


ji av vexwarinê bi sanahîtir e

Ji ji + av + vexwarinê + bi + sanahîtir + e

karek ku yê bi sanahî bît ji bo encamdanê


کور بخت

Ji کور + بخت.


dekstra

Ji îtalî destro û ew jî ji latînî dexter

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-dekstra.wav

Sur la unua etaĝo, dekstra koridoro, numero oka.

Li qata yekem, li korîdora rastê, hejmara heşt.


juna

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-juna.wav

Juna knabo venas tie.


hilindî

berz, bala, ne nizm,
ji erdê ber bi esmanan dirêj


bijalle

ne tertîbkirî, belavkirî, ne rêkxistî, zivrrandin, wergerrîn, bêserûber


çwîve

Dixtur dibêje: "ez bi çwîve ji mirinê qurtal bûm an xilas bûm".


guhrede

guhartî, têvel, cuda, cihê, ferq, ciyawaz, cihêreng


karê biker diyar

ew risteye ya ku bikerê wê diyar.
Azadî pencere şikand


pila beraword

formekê hevalnavî yan havalkarî ye diyar dike ku kesek di tiştekî da ji kesekê din baştir e yan xirabtir... pila beraword ji bu baş dibe baştir


pila bala

Formekê hevalnavî yan havalkarî ye diyar dike ku kesek di tiştekî da baştirîn e.

baş

baştirîn


arpêketî

arpêketîtir (comparative)
herî arpêketî (merkezî) (superlative)
tewrî arpêketî (rojavayî) (superlative)


bertîlbar

bertîlbartir (comparative)
herî bertîlbar (merkezî) (superlative)
tewrî bertîlbar (rojavayî) (superlative)


bihêstrî

strîn, bistrî, kelemdar, bikelem, strîdar


herişandî

ya / yê ku hatiye herrişandin, kutayî, qutayî


naverokî

/nɑːvɛɾoːˈkiː/


şimşatkirî

çirisandî, teyisandî, perdaxkirî, vemiştî, sîqal, zebloq, milşkirî


vehandî

vehînayî, kezîkirî, rîsiyandî, helbestî, hunandî

Deyka min keziyên vehandî li ser milan danan.

Min hozanek ya vehandî.


pêgehiştî

Birayê min yê pêgehiştiye.

Pirraniya fêqî li havînê pêdigehe.


alîşan

alîşantir (comparative)
herî alîşan (merkezî) (superlative)
tewrî alîşan (rojavayî) (superlative)

biqedir, birûmet, binirx, birêzdarî, bişeref, bişoret, binav, bişan


ملكه‌چی

Rewşa radestbûnê yan teslîm bûnê, xwe bi dest (yekî) ve berdan


bergor

bergortir (comparative)
herî bergor (merkezî) (superlative)
tewrî bergor (rojavayî) (superlative)
bergorr

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


seyr û sosret

ecêb, seyr, nedîtî, mat, xerîb, ne edetî, ne asayî, ne normal, ne adî


biodegradable

rizîwer; rizîner; eger tiştek biodegradable e, mîkrob pirt pirt dike da ku mifayî bigehîne erdî


destkird

Bi alfabeya latînî nivîsina دەستکرد (destkird).


xwarûvîç

xwar + û + vîç, bide ber soranî خواروخێچ (xwaruxêç).

ne dirist, ne rast, bêserûber, ne rêkxistî

Dîwarê mala we yê xwarûvîç e.


in love

To be in love with somebody


qurtalker

kesê/a ku yekî ji arîşekê an jî nexweşiyekê an jî rewşeka xirab rizgar dike


derûnbiçûk

sade, hejar, mitewazi, stûxwar, destvîlk, sernerm,
 kesê/a ku xwe mezin neke


pekkeftî

xudan pêtivîyêt taybet, seqet, leng, bo her kesê/a ku endamek leşê wî/ê îş nake tê gotin pekkeftî


dilveker

bu wan kesan têt yên ku keyfa mirovî têt demê wan dibîne

tiştên ku dilê mirovî ve dikin û xweş dikin, teziyatî bu mînak ice-cream

bihagiran, hêja, qedirbilind, binirx, nirxgiran


sifirgir

kesê ku karê misî dike, kesê ku karê madenan dike


êtîm û sêwî

bê deyk û bab, kesa/ê ku dêbavên wî emirê Xwedê kirîn/ mirîn


kognîtîv

Bi rêya îngilîzî yan fransî ji latînî cognitus.


xewas

bêxew, xewkêm, bîdar, ne di xew, şiyar, kesê ku ji xewkirinê û nivistinê hez nake


bedyom

bedyomtir (comparative)
herî bedyom (merkezî) (superlative)
tewrî bedyom (rojavayî) (superlative)


payenizm

Di vê civînê de fermandarênên payebilind û payenizm jî tên hilibjartin.


liqliqok

guherbar, ne misteqir, livlivok, tiştê ku di live

Barûdoxê me yê liqliqoke.

Hevalê min kesekê liqliqoke.


serpêçkar

mixalif, kesa/ê ku li dû yasayê neçe u pê li yasayê didane


kolankî

Zimanê nefermî ya li kolanan tê axaftin.

Zimanê kolankî

Kanizar, Ferhengoka zimannasî ya kurdî-îngilîzî https://web.archive.org/http://ontwikkel2.mvanlaar.net/Portals/0/adam/Blog%20App/Nc4iXuefHkaYxr1lb71_Fg/File/kanizar_11.pdf arşîv, 2017, hj. 11, r. 161

Hemû rojê temaşe dikim şîroveyên wan kesên postên min dibînin, cihê keserê ye gelek şîroveyên nehêja û xeberên kolankî dinivîsin.

08.05.2020, Elî Ewnî, Zimanê danustandinê, di navbera Kurdan de https://web.archive.org/https://rojevakurd.com/di-navbera-kurdan-de-zimane-danustandine/ arşîv, rojevakurd.com


babkuj

babkujtir (comparative)
herî babkuj (merkezî) (superlative)
tewrî babkuj (rojavayî) (superlative)


dewliqî

Di neynikê re min li bedena xwe ya çîçelaskî û dewliqî nihêrî...

Înan Eroglu, Têbîniyek, Weşanên Avesta, 2019, r. 35, ISBN 9786052246474


sinoq

rezîl, riswa, melûl, zelûl, kiz, stoxwar, serşor, rûreş

Li Efrînê, li herêma çiyayê Lêlûn (Şêrewa) ev peyv weha (sinoq, sihnoq) bi kar tê. Maneya wê jî ev e: Ew kesê ku pişta (bejna) xwe bi koletî ji kesekî din re xar dike ye re tê gotin. Têpîn: Lê ez dibînim ku jêdera wê (sihnoq, sînoq) e. Yanê ew kesê ku bejna wî zêde kin e, û siha bejna wî di wî de noqkirî ye. Yanê ji kinbûna wî ya zêde siha wî nayê dîtin.

Merwan Berekat di Koma "Zimanê Kurdî" li ser Rûnameyê de, 1/2017


balladest

balladesttir (comparative)
herî balladest (merkezî) (superlative)
tewrî balladest (rojavayî) (superlative)

bi desthelat, gelek bihêz, serdar, karbidest

Ew kesekê balladest e, dê te ji nav bet.

balladestî nawendgerayî û derkî bîrteskane û destegerayaney partî (eweş tenya yek part) û betaybet pîşeyîbûnî karî şorrişgêrraney wek raberanî cemawerî hênaye nêw marksîzmewe


niyazpak

kesê/a ku niyeta wî/ê ya safîye yan paqije, niyet safî.

Azad kesekê niyazpak e.


cihê bigirvekêşê

cihê danûstandinê ye, ew sihbetên ku teleba minaqişê diken

Ew axiftinên mamostayî gotîn, bi rastî, cihê bigirvekêşêne.


fevri

Fevrî hareketler.


on heat

bi guhnêlî ; heywanê mê ku bêhinekê dide da heywanên nêr tên bo cût diken


konsekutîv

tercumekirina konsekutîv


hincirû

bi hincirû derbas bû


yakın akraba

nêzemirov, nêzemeriv, pêş, lêzim, pêşmirov, xizmên nêz, eqrebeyê nêz

Bunlar bizim yakın akrabalarımız oluyorlar.


dilhîn

aram, rihet, hedar, hedandî
 dema bêhna yekî/ê fireh dibe

Heta ez tola babê xwe venekem, dilê min hîn nabe.


groot

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-groot.wav


nieuw

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-nieuw.wav


kirekir

Dilêm kirekir e ku ez jî werim gund.


têrxew

Ez razam û têrxewî rabûm.


sihetbexş

Tiştê ku sihetê dide, yanî tiştê ku ji bo tendiristiyê baş e.

Fêkî sihetbexş in.


gezond

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-gezond.wav


xita bizmarî

planeka zîrekane ye tê danan ji aliyê kesên şîm u zîrek ve


axîrî

axîrîtir (comparative)
herî axîrî (merkezî) (superlative)
tewrî axîrî (rojavayî) (superlative)


droog

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q7411 (nld)-Robin van der Vliet-droog.wav


kuyruklu yalan

derewa bi qoç û boç, vira biqemçik, vira bêxwê


buhtankar

Zimanreş, kesê/a ku axiftinên bêbingeh dibêje.

Guhê xwe neden mirovê buhtankar.


serîi

bilez, xêra, bi ecele
 kesê ku bilez îşê xwe dike

Karmendên karê xwe serîi dikir hatin xelat kirin.


the life and soul of the party

mirovekê geş, ew kesên ku piraniya xelkê bajarekî/deverekê jê re hez dikin

Martin is the the life and soul of the party.


ziyan lê kirin

زیان لێ کرن (Kurdish-Arabic)
ziyan li (yekî) kirin

xirabî gihandin kesekî/ê, kartêkirineka nerênî li kesekî/ê kirin, nexweşî gihandin yekî/ê


milkeçkirî

Ew milkeçkiriyê karên bêrewiştiyê bû.


temping

kar/tiştên berwext, demkî, ne berdewam, miweqet


niyazxirab

kesê/a ku niyeta wî/ê ya ne safîye yan ne paqij e

Ew kesekê niyazxirab e.


bexşkar

bexşkartir (comparative)
herî bexşkar (merkezî) (superlative)
tewrî bexşkar (rojavayî) (superlative)
بەخشکار (Kurdish-Arabic)
bexşker

bexşîner

Kesê/a ku li xelkî dibore; gelek cara li şûna navê Xwedê tê gotin.


cihê baweriyê

dilsoz, wefadar, loyal
 wesfa wî/ê kesê/a ku mirov dikare baweriya xwe pê bîne


çavbirs

dehmenpîs, zinaker, kesê/a karên seksî yên heram dike


domkurt

dem kem, bo maweyekê kurt berdewam dibe/dimîne


têkhejiyayî

arandî, girgîn, zîz, têkvedayî, alizandî

Ji ber kuştina wî, bajêr hemî yê têkhejiyayî ye.


at it

Berê xwe bide pişîkên he yên diken.


fitfituk

nerehet, neman li yek cih, gelek hatin û çûn, wesfa kesê/a ku hez nake li erdekê bi tenê be


yasaniyas

kesê/a ku li dû qanûnê diçe, kesê/a ku pê li yasayê nedane


yasaneniyas

kesê/a ku li dû qanûnê naçe, kesê/a pê li yasayê didane


luxiz

Gotinên wî hemî luxiz bûn.


deq şkên

yê/a ki zewqê yêkê/a din nexweş dike, yê/a ku axiftinên nexweş dibêje yekî/ê


binmeqlub

sernişîv, berûvajî, serberjêr, ser li binî û bin li serî


kelkelo

zimandirêj; kesê/a ku zêde û beredayî diaxive


nift

gengaz e hevreha nwê û nû û new yên Kurdî nov a Yewnanî û Latînî.


assertive

bibiryar, bi-israr, rij, jidil, micid, biqeysûqerar


greedy

rijd, zixûnî, çavhar, zikin, zikmar, xwara, pir xwer, çavbirsî


invective

nawziran, ciwêndan, cinêwdan, cinêw, çêr


ruinoso

xûsarkirî, (bi madeyê spî yê tozî) nixaftî


spinulose

pêwendîdarê stûnka piştê (mejîkî), dirikî


unroved

mit, hedar, xweragir, guhnedayî, pûtepênekirî


worn out

rizî, zehî, pînekirî, navketî, çirî, rizyayî


boneless

Ji îngilîziya navîn bonles, banles, ji îngilîziya kevn bānlēas (“"boneless" yanî bêhestî”), ji proto-cermenî *bainalausaz, wekheva bone + -less. Bide ber bi skotî baneless (“boneless”), holendî beenloos (“bêhestî; bêling”), almanî beinlos (“bêling”), swêdî benlös (“bêhestî”), îzlendî beinlaus (“bêhestî”).

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-boneless.wav

Bêhestî. Bê hestî, xisûsen ji bo goşt an mirîşkên ku ji bo xwarinê hatine amadekirin.

Newêrek, kesên bêcesaret, bêqewet, an xweragiriya wan kêm in; Kesê ku dikare fikrên xwe ji bo berjewendiyên xwe biguherîne.


boracic

Ji latîniya serdema navîn borax (boracis), bi riya erebî بَوْرَق (bawraq), ji farisî بوره (bura).


cubic

isometric

Yê xwediyê sê eksenên yeksan in ku tev 90° ne.

Kubîk.
Di navên yekeyên hecmê yên ku bi du caran carandina yekeyeke dirêjiyê bi dirêjiya xwe re pêk tên de tê bikaranîn.

cubic foot

Yê sinifeke polînomê yê bi şiklê ax³+bx²+cx+d

cubic cleavage


mirovkanî

ne ruhanî, kar û kiriyarên taybet bi leşî ve


serût

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre serrût.


serhêl

Em dê bi awayê serhêl wan tiştan bikirin.


alatkirî

alatkirîtir (comparative)
herî alatkirî (merkezî) (superlative)
tewrî alatkirî (rojavayî) (superlative)


aqitbûyî

aqitbûyîtir (comparative)
herî aqitbûyî (merkezî) (superlative)
tewrî aqitbûyî (rojavayî) (superlative)


barketî

barketîtir (comparative)
herî barketî (merkezî) (superlative)
tewrî barketî (rojavayî) (superlative)

wêrankirî, xapûrkirî, derdgirtî, belengaz, dilkovan, malkambax, dilşewatkirî, derdmend, şewitî


behîbar

behîbartir (comparative)
herî behîbar (merkezî) (superlative)
tewrî behîbar (rojavayî) (superlative)


bêpaşmêr

bêpiştvanek, bêpiştevan, bêpiştovan, bêpiştgir, bêpêşmêr, bêpiştdar, bêparêzmend, bêpişt, bêpenah


beqemokî

beqemokîtir (comparative)
herî beqemokî (merkezî) (superlative)
tewrî beqemokî (rojavayî) (superlative)


berdengdar

berdengdartir (comparative)
herî berdengdar (merkezî) (superlative)
tewrî berdengdar (rojavayî) (superlative)


beredanî

beredanîtir (comparative)
herî beredanî (merkezî) (superlative)
tewrî beredanî (rojavayî) (superlative)


beredar

beredartir (comparative)
herî beredar (merkezî) (superlative)
tewrî beredar (rojavayî) (superlative)

bibereket, pirdar, berxweş, zengîn, bi randiman, dahatdar


berhemkirî

berhemkirîtir (comparative)
herî berhemkirî (merkezî) (superlative)
tewrî berhemkirî (rojavayî) (superlative)


bexşînbar

bexşînbartir (comparative)
herî bexşînbar (merkezî) (superlative)
tewrî bexşînbar (rojavayî) (superlative)


bigurrîn

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre bigurîn.


biserbor

şehreza, serhatî, dîlbaz, dinyadîtî, jêhatî


bigufik

rîşrîşkî, birîş, birîşik, rîşikkirî, fişfişok


bihengame

bihêwirze, biqerebalix, bişemate, biteqereq, bixirecir, biqelmeqelm


bistêrk

bihêstir, birondik, bifirmisk, şilûg, stêrîn


derdgirtî

belengaz, dilkovan, malkambax, barketî, dilşewatkirî, derdmend, şewitî


rebenokî

xizanokî, hêjarokî, feqîrokî, xerib xerib, evdalokî


servedar

bijarte, serberz, şakar, berguzîn, mumtaz, takemaf, destûrmend, bideman, biîmtiyaz, xweyimtiyaz


nîgarxêz

Duh nîgarxêz li ser tuvalê nîgarê min xêz kir.


pişêw

mustehcen, bêedeb, felîte, berzeq, berşeq, berrênî


alînbar

alînbartir (comparative)
herî alînbar (merkezî) (superlative)
tewrî alînbar (rojavayî) (superlative)


arandar

arandartir (comparative)
herî arandar (merkezî) (superlative)
tewrî arandar (rojavayî) (superlative)


birêvinî

xerbende, çepel, feramoş, pîs, bi xerbendeyî, rêvinkî


rahatî

fêrbûyî, bi ser hilbûn, elimtî, dema mirov karekî bi berdewamî dike mirov fêrdibe ku dibe tiştek adî li def mirovî


trigger-happy

hezkerê guleberdanê, kêfxweşê guleberdanê, yê/a ku ji guleberdanê hez dike


keregêj

naîv, bûdele, gêj, sersam, sersem, nelihev, gêjok, gêjik, gêjoyî, sergêj, seme, sersom, sersurman, hêbetî, mendehoş, medxoş, wale, heşkêm, şaşbûyî, şaşmayî, nelixwe, tewş


bedhal

Anîme ser vê haletêŞêx go te ez bedhal kirimBê hevrî û heval kirim

Weqtê fitarê Hezretî Hesen xwar û qewî bedhal bûyî, xûn ji dev û kepûyan dihat.

1857, Mela Mûsayê Hekarî, Amadekar: Hêmin Omer, Durrû’l Mecalîs, sala weşandinê: 2022, r. 158


bedrewişt

bedrewişttir (comparative)
herî bedrewişt (merkezî) (superlative)
tewrî bedrewişt (rojavayî) (superlative)

/bɛdɾɛˈwɪʃt/

bedexlaq, bedpeyker, bedwafif, bedreftar


çavhilkirî

çavhilkirîtir (comparative)
herî çavhilkirî (merkezî) (superlative)
tewrî çavhilkirî (rojavayî) (superlative)

/t͡ʃɑːvhɪlkɪˈɾiː/

çavvekirî, kêrhatî, çavbel, çarçav, wurya, çalak

Lawik gelek hişyar û çavhilkirî bû...


çavpeqî

çavbeloq, çavdiriyayî, çavpeqle, çavzeq, çavbijiqî, çavfetiqî, çavqelişî


dijav

Ji dij + av. Soranî (دژە ئاوە). Farisî (ضد آب)

avgir, tiştên ku bergiriya avê dikin û av naçe di nava wan de

Ev saet dijav e.


dijcivakî

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


dujîn

bênimêj, gemar, lewitî, mendebûr, nepak, neşûştî, pîs, rêvin, çepel, dijon, dijûn, gemirî, gendel, gendel, gendelî, germegû, kesîf, kirêt, kirêt, kix, qirêj, rêving, rîko, rîtek, tîr


navxirab

Navdariya xirab, bednav, riswa, rûreş, tişt an jî kesa/ê ku bi xirabiya xwe meşhûr bûye.


nîvdiyar

Deriyên têgihanê girtî, di quncekî mêjiyê de sitavên nîvdiyar sereqet olan didin...

2014, Îlhamî Sîdar, Sadakat, Weşanên Îthakî

Di zikê zinarê de vedibe beybûnek
ji erêniyeke nîvdiyar hêjatir e pelek

2021, Remûzat, Fermana Firindeyan, Weşanxane Belkî, r. 7-19

Îfadeyeke nîvdiyar a tinazî li rûyê wî belav bû...

2011, Cengiz Çandar (terciman Sebrî Oymak), Bilêvkirina Kurd a bi Pirsgirêk https://web.archive.org/https://diyarname.com/news.php?Idx=4212 arşîv, diyarname


pêşgo

amojgar, şîretkar, mûçkar, reben, pendiyar, nesîhet, nesîhetkar, oldar, kunende, berbêj, kahîn


rahavêj

rahavêjtir (comparative)
herî rahavêj (merkezî) (superlative)
tewrî rahavêj (rojavayî) (superlative)

/rɑːhɑːˈveːʒ/

Jiyan jî divêt birêve biçe û karê gilde bi gilde ji hemû karan bi rahavêjtir e.

Sidqî Hirorî, Kurê Zinarê Serbilind, Weşanên Nûdem, Stokholm, 1996


rûçerm

rûçarox, rûçir, rûqayîm, bêar, çerm, serpîst, tuwêje


rûçir

rûşuştî, rûçarox, rûçerm, rûqayîm, bêar, rûgirtî, rûqayim, rûstandî


yekal

Kiryarek an jî biriyarek ku ji aliyê yek kes an jî girop ve hatiye encamdan bêyî razîbûna yên din.


kêrdar

kêrhatî, bimifa, sûdmend, bifêde, bifeyde, sûdder, bisûd, bikêr


amoş

amoştir (comparative)
herî amoş (merkezî) (superlative)
tewrî amoş (rojavayî) (superlative)


Arnawidkî

Arnawidkîtir (comparative)
herî Arnawidkî (merkezî) (superlative)
tewrî Arnawidkî (rojavayî) (superlative)

/ɑːɾnɑːwɪdˈkiː/


belçîkî

Tiştê têkildarî Belçîkayê yan ji Belçîkayê.


abgetrennt

cudakirî, cihêkirî, dûrxistî, veqetandî, cudabûyî


abheilend

bi saxbûn, bi çakbûn, bi sarêjbûn, bi goştgirtin


abstoßend

derker, dûrker, dûrveker, qewirîner, dijber, rikeber


bêsexte

resen, eslî, orijînal, heqîqî, ne mizewir, ne kopî, yê/a rast


anfällig

kartêkirinbar, bertesîr, şikestinbar, birinbar


angetan

minasib, licih, guncan, musaîd, lêhatî, guncaw


angewendet

sepandî, ceribandî, hatiye sepandin, hatiye ceribandin


aufeinanderfolgend

dûvyek, peyhatî, li dû hev, li pey hev, li ser hev


aufrührerisch

bi îsyankarî, bi serhildêrî, bi dexezarî, bihêwirze


aufschiebbar

paşxistinbar, tehîrbar, dikare bê paşxistin, dikare bê tehîr kirin


ausgewaschen

şûştî, veşûştî


autotroph

xwexwarandinî, xwe bi xwe têrkirin, xwexwedîkirin


barbarisch

şarezanebûyî, bêşaristanî, bêmedeniyet, barbar, şaristanînebûyî, hov


baskisch

baskî (têkildarî zimanê baskî yan xelkê baskan)


begrenzt

sinorkirî, bisinor, mehdûd, sinordar, bihed, sinorkirî


beklommen

nîgeran, dilgiran, xemgîr, bi tirs, bifikare, biendîşe


beschränkt

sinorkirî, bisinor, mehdûd, sinordar, bihed


besiedelt

nişînkirî, ava, niştî, çareserkirî, şên, bi niştecih


besitzergreifend

desthilatdar, serdest, meyldarê tekdestiyê


besitzlos

xizan, jar, hejar, feqîr, perîşan, şerpeze, nebaş


besorgniserregend

tirsîner, tirsinak, bitirs, metirsîdar, xemdar


diskontinuierlich

bêdewam, binavber, cihê, jihevqetî, birrî


durchschnittlich

navîn, asayî, adî, adetî, navincî, medyûm


englisch

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/CPIDL German - Englisch.ogg

îngilîz, xelka/ê Îngilistanê, zimanê îngilîzî


enthaltsam

nevexwar, bi perhîz, bi parêzî, xweragir


erlesen

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


ermittelbar

piştrastkirinbar, tiştê dikare bê piştrast kirin


erschlossen

pêşketî, pêşveçûyî, perisandî, pêşxistî, pêşvebirî


fachgerecht

şehreza, fêris, pispor, şareza, mahir, ekspert


fälschlich

çewt, şaş, xelet, vir, derew, dexel, sexte, qelp, xwar, nesadiq, nedilsoz, nedirist, nerast


fatalistisch

bextparêzî, qederparêzî, qederperestî, fatalîzm


xeliyayî

pê an gozeka ku hatiye xelandin, xwarbûyî, xirabûyî,


peyvbêj

Peyver, yê/a ku axiftinekê dixwîne an dibêje.


badmouther

ezmanreş, devpîs, kesê/a ku axiftina wî/ê kirêt û bêrêze


ungodly

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-ungodly.wav


asîdkirî

asîdkirîtir (comparative)
herî asîdkirî (merkezî) (superlative)
tewrî asîdkirî (rojavayî) (superlative)


bersivkirî

bersivkirîtir (comparative)
herî bersivkirî (merkezî) (superlative)
tewrî bersivkirî (rojavayî) (superlative)


bizimîn

biwîzîn, bidimîn, bigumîn, bixumîn, bivizîn


cihçûyî

cihderketî, xeliyayî, derketiye, xiliyayî


derbirî

eşkerakirî, diyarkirî, agehdarkirî, sinirkirî, rêzikî, deykirî, dengdar, dengdarî, dengkirî


nûhiyayî

rihiyayî, peritî, hilhilîn, mehiyayî, mehtî, maşiyayî, mehûbûyî


nûwazdar

xweşdar, birûkenî, bixweşgotin, biîltifat


ramedandî

ramedî, ramedayî, raketî, vezelandî, paldayî, veketî


rûşendar

geş, ronek, rohn, jîr, çirax, ron, şewqdar


serêj

zêde, bêqam, bêqamî, zêdegavî, zêdeyî, serpilkî, serbar


anonîm

anonîmtir (comparative)
herî anonîm (merkezî) (superlative)
tewrî anonîm (rojavayî) (superlative)


ballêbûyî

ballêbûyîtir (comparative)
herî ballêbûyî (merkezî) (superlative)
tewrî ballêbûyî (rojavayî) (superlative)


bêkêsim

bêteşe, bêşêwe, bêawa, bêqidûm, bêşikil, bêşimsat, xwîntahl, sik


bêna

girtî, devê canewerekê dirinde hatin girtin

Erê te devê şêrî bêna?

abadîn, cawîdan, demande, sermedî, dehim, ebedî, mêjîn, ezelî, dehm, nemir, misêwa, mêjveyî, cawî dan


bêqilqalî

bêendîşetî, bêendîşebûn, bêşayîşî, bêşayîşbûn, bêfikarî, bêfikarbûn, bêqilqalbûn, bêmetirsî, bêtelaşî


berhilistîdar

berhilistîdartir (comparative)
herî berhilistîdar (merkezî) (superlative)
tewrî berhilistîdar (rojavayî) (superlative)

wekê berhingariyê, berhingardar, tirûşdar


bicirif

bi ricif, bi leq, kesê/a dileqe, kesê/a dicirife


bidexezarî

serkêş, no, dexezar, îsyankar, desthildêr, bi serhildêrî, bi îsyankarî, bihêwirze


binizhe

niqaşbar, bi niqas, cihê bigirvekêşê, bi niqaş


bixinizî

pelpel, bi fêlbazî, dizî, dizîkî, bi dizîkî, xinizane, bi xayînî, bi doxmanî, xinizkî, bi bêbextî


bizelalî

zelalîkî, bi eşkereyî, rastgoyane, bi aşkereyî, eşkere


bihurbarî

rawirbarî, derbasbarî, buwarî, bihêrbarî, bihurketî


bijarde

elît, bijare,
 yê ku ji yên din zêdetir tê ecibandin

vebijêrk
 tiştê ku bijartina wê mimkun e.


bijîk

bijî, bêjik, poperîşk, damusk, kung, sermil, yal, bijîka hespê


bikîl

bigêl, bigîlk, bikîlte, mîna begreyê, mîna kîlê


bilqiq

peqik, peqok, peqilk, peq, peqpeqok, peqpeqonk, peqijok, bilqitk, biloq, bil, pelq


bistek

surnî, mijane, dîngîl, mîl, eks, bêhnek, taw, gavek


bişeml

bimirês, bihijmet, bifors, mirêsdar, mihteşem, wurşedar, bihişmet, hişmetdar, biîhtişam


biterbiye

pûşildar, bipûşil, biedep, xweyedeb, biexlaq, biedeb, hêvotî, şerdekirî, perwerdekirî, salor, şerde, zibade


çavlixew

Di lêdana cara pêşî de gava derî venebû, mamosta Çetîn carek du carên din jî li derî da. Bi lêdana sisê an çaran re, jina wî çavlixew û bi kirasê şevê li wî derî vekir.

2009, Firat Cewerî, Heyştê adarê https://web.archive.org/http://nefel.org/articles/article_print.asp?ArticleNr=4217 arşîv, nefel.org


danayî

daxistî, dakirî, berdanî, deynayî, dirêjkirî, paldayî, danandî, çikandî, danî, bicihkirî, bişûnkirî, pêşniyazkirî, pêkhatî, hatî xarê, dahatî


demgirêdayî

demdemî, berdem, berwext, demdar, çendemî, miweqet, demborî


dengvedanî

akûstîk, akustîk, dengzanî, bihîstinzanî


dora

nêzikî, li dor, nêzik, nêzîk, nêz, biste, nezûk, cem, hinda, hindê


ereqvexwer

ئەرەقڤەخوەر (Kurdish-Arabic)
araqxur
araqxûr
areqxwer
araqxwer
areqvexwer
araqxwur

alkolîk, ji kesî/ê re tê gotin ku araqê pirr vedixwe


fîşalkirî

têkûz, mukemel, gelek baş, avêtî, xeyalî, efsanewî, zêdekirî, pirolekirî, nitirandî, mezinkirî, mubalexekirî, nepixandî


jihalketî

zehf westiyayî, perpitî, hicinandî, jipertavketî, pir betilî, qidûmşikestî, ketî, jiqudûmketî


jipertavketî

bêqudûm, bêmecal, zehf westiyayî, perpitî, hicinandî, jihalketî, ketî, jiqudûmketî


kamçokî

daketî, kort, xirabe, pîrikoyî, efnikî, kefoke, kufkoyî, efokî, kevnikî, pîrkoyî, kamçikî, kuftoyî, kufikî, emfokî, hêwî, hêmî, kamdar, nemdar, birutûbet, bi nem, şil, nem, xeniqandin, vemirandin, tefandin, hêdî kirin, sekinandin, şil kirin, melisandin, şil


lê herimandin

bêtehm kirin, tehmsarî kirin, jehr xistin, kirin jehr


melhezekirî

bernamekirî, neqşekirî, hizirkirî, plankirî, rêbazîkirî, pêkve, pîlankirî, beşdar, rêzger


mirûztirş

mirûztirştir (comparative)
herî mirûztirş (merkezî) (superlative)
tewrî mirûztirş (rojavayî) (superlative)

/mɪɾuːzˈtɪɾʃ/

mehdnexweş, melankolîk, xemgîn, bêhnteng, qehirî, kesirî, dilbiêş, dilkul, mir, rûtirş, mirûztehl

Remezan kaxiz girtibû, xistibû bêrîka hundir a çakêtê xwe û ji ber maseya wê jinika sekreter a mirûztirş bi dûr ketibû.

Mîran Janbar, Qolyeya Cécileê, Weşanxaneya Lîs, 2012, çapa 1ê, r. 43, ISBN 9786054497010


mişemir

bi destûra we ez biçim pazêd min mişemir in.

2010, Mele Mehmûdê Bazîdî, Cami’eya Riseleyan û Hikayetan Bi Zimanê Kurmancî, Lîs, çapa 1ê, r. 98, ISBN 978-605-5683-27-6


nejîr

gêj, bêkêr, bi qisûr, bi kêmasî, ne jêhatî, tewş, nejêhatî, nejîrbêj, nehişkar


panpanokî

jinbazî, lezbiyenî panokî, panikî, lezbiyenî


rêya fetlokî

daherizîn, rêya demborî, rêya paş, rêya çep, rêya dorger


rîko

birî, bênimêj, gemar, lewitî, mendebûr, nepak, neşûştî, pîs, rêvin, çepel, dijon, dijûn, dujîn, gemirî, gendel, gendel, gendelî, germegû, kesîf, kirêt, kirêt, kix, qirêj, rêving, rîtek, tîr


sorgevez

/soːɾɡɛˈvɛz/

Dema ku Sadiq bi dengekî şewat, bi giîneke deng bilind xwe li nav guhê deriyê malê xist, xwîneke sor gevez ji serî diherikî gewriya wî.

2016, Çapa Duyem, Mihemed Şarman, Pirça Winda, Avesta, r. 48, ISBN 978-605-5585-41-9

Em jî ne qelsemêr bûn ha!
Me,
jinemêr
ji xwîna xwe ya sorgevez
Gewlaz bi gewlaz gul afirand
Û danî
Ber taca
Wan

1995, Rojen Barnas, Milkê Evînê, Nûdem, r. 48, ISBN 91 88592-146

niştimanên ku tapoyên wan nehatine standin
dê rojekê bêne standin bê guman
û Sameyên stêrkzarok
postên mamûtan li cendekên wan
û Pîmayên binecî û sorgevez
di sûretên wan de mifrezeyên keştîsaz

03.12.1996, Kawa Nemir, Pîma û Same https://web.archive.org/https://www.helbestakurdi.com/helbest/kawa-nemir--pima-u-same.html?query=sorgevez&color=ff0000 arşîv, helbestakurdi.com


şaşnebar

pêdagir, heterker, israrker, bêşaşî, qerardar


şemldar

rewnaqdar, mirêsdar, rewşedar, wurşedar, şanedar, hijmetkar, semyandar, ewreng


şilopilo

şipşil, şilûpil, şilomilo, şilopeyî, şilîpilî, şilpil, şilav, çelepeyî


timûdaîm

miebed, ebedî, timûtim, domdar, berdewam, tim tim, hertim


werdayî

kokirî, komkirî, zêdekirî, berdayî ser, parastî, sergirtî, pêçandî, pêçayî


xiçviçandî

nelihev, kinêminê, xirbe, qetxirbe, kinemine


xilîsk

xiz, hilîsk, şemetok, xijok, nûsek, şemitoyî, şahîtok, req, şayîk, simotek, çerixok, xîzek, zil xij, sûl, xişîr


xizane

genc, gencîne, xezîne, xezne, qase, têbar


xwardeçûyî

daketî, çalbûyî, kopandî, kopiyayî, çaldeçûyî


flämisch

Ji almaniya bilind a navîn vlæmisch, flemisch; wekheva Flame + -isch.


freiheitlich

lîberal, pêşvero, azadîxwaz, serbestîxwaz


پرتپرتكری

Bi alfabeya erebî nivîsina pirtpirtkirî.


گونههباركری

Bi alfabeya erebî nivîsina gunehbarkirî.


پشتهڤانكری

Bi alfabeya erebî nivîsina piştevankirî.


سهرنشیڤكری

Bi alfabeya erebî nivîsina sernişîvkirî.


zelamoşk

Ji wan kesan re tê gotin yên ku karên wan ne yên zelamanin.

Zelam yêt heyin û zelamoşk jî yêt heyin.


hevrreng

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre hevreng.


hevrrik

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre hevrik.


bedrrewişt

bedrrewişttir (comparative)
herî bedrrewişt (merkezî) (superlative)
tewrî bedrrewişt (rojavayî) (superlative)


'olî

'olîtir (comparative)
herî 'olî (merkezî) (superlative)
tewrî 'olî (rojavayî) (superlative)


rrakêşayî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre rakêşayî.


بێڕوومه‌تكری

Bi alfabeya erebî nivîsina bêrrûmetkirî.


paşverrû

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre paşverû.


rradestkirî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre radestkirî.


'erebkirî

'erebkirîtir (comparative)
herî 'erebkirî (merkezî) (superlative)
tewrî 'erebkirî (rojavayî) (superlative)


'ecêbtir

/ʕɛd͡ʒeːbˈtɪɾ/


'ecîbî

'ecîbîtir (comparative)
herî 'ecîbî (merkezî) (superlative)
tewrî 'ecîbî (rojavayî) (superlative)

/ʕɛd͡ʒiːˈbiː/


rramalî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre ramalî.


حێبه‌تی

دیت پشیکا راوەستیای و یا مایە حێبەتی و شێرزاد ژی ل نێزیك پشیکێ راوەستیای و ما حێبەتی...

Dît pişîka rawestiyay û ya maye ḧêbetî û Şêrzad jî li nêzîk pişîkê rawestyay û ma ḧêbetî...

2012, Leylan Îsmeîl, Bêrîvan û Hîvî (Çîrokêt Zarokan), Çapxana Xanî, Dihok, r. 30


mirrûto

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre mirûto.


'eqilsivik

'eqilsiviktir (comparative)
herî 'eqilsivik (merkezî) (superlative)
tewrî 'eqilsivik (rojavayî) (superlative)


rrahavêj

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre rahavêj.


piştrrast

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre piştrast.


hevrrikîkirî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre hevrikîkirî.


هه‌ڤڕكیكری

Bi alfabeya erebî nivîsina hevrrikîkirî.


'ecêbgirtî

'ecêbgirtîtir (comparative)
herî 'ecêbgirtî (merkezî) (superlative)
tewrî 'ecêbgirtî (rojavayî) (superlative)

/ʕɛd͡ʒeːbɡɪɾˈtiː/


rrakirî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre rakirî.


jêrrakirî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre jêrakirî.


گوڕۆڤڕكری

Bi alfabeya erebî nivîsina gurrovirrkirî.


şirrovekirî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre şirovekirî.


ber'aqil

ber'aqiltir (comparative)
herî ber'aqil (merkezî) (superlative)
tewrî ber'aqil (rojavayî) (superlative)


ڕاوه‌سـتیایی

Bi alfabeya erebî nivîsina rrawestiyayî.


پشته‌ڤانكری

Bi alfabeya erebî nivîsina piştevankirî.


سه‌رنشیڤكری

Bi alfabeya erebî nivîsina sernişîvkirî.


به‌ته‌نی

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre betenî.


پێڤه‌گرێدایی

Bi alfabeya erebî nivîsina pêvegirêdayî.


په‌روه‌رده‌بوویی

Bi alfabeya erebî nivîsina perwerdebûyî.


به‌رده‌وامبوویی

Bi alfabeya erebî nivîsina berdewambûyî.


zeitaufwändig

demzehêker, hewceyî demeke dirêj, demdirêj


zitierfähig

lêwergirtinbar, hêjayî lêwergirtinê, jêgirtinbar


gesamt

tev, hemû, giş, temam, tevayî, bi tevayî


amerîkan

amerîkantir (comparative)
herî amerîkan (merkezî) (superlative)
tewrî amerîkan (rojavayî) (superlative)

/ɑːmɛɾiːˈkɑːn/


montant

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q150 (fra)-Anonymât (Kvardek du)-montant.wav


qole

Hendikanî li ber xwe dide ku ji bin bifilite. Lê her kes nizane, ji binî filitîn ne qole (hêsan) ye.

ji kovareke Bîrnebûnê, http://birnebun.eu/hejmar/birnebunweb26.pdf


bêhnçik

bêhnteng, bêhn kort, nekarîn bi sanahî bêhna xwe înan û birin


regezbaz

Lotî, nêrbaz, qûnder, zelamê têkiliyên cinsî li gel zelamekî yan hin zelaman hene.


rondikrêj

hêsirrêj, firmêskrêj,
tiştên ku dibin sebebê rondikhatina ji çavan
gazên rondikrêj

Nîştecihên bajarê Bane ya Rojhilatê Kurdistanê, li hember kuştina 2 kolberên kurd deriyê dikanên xwe girtine û li pêş avahiya qaymiqamiyê kom bûne. Hêzên ewlekariya Îranê ji bo belavkirina xwepêşanderan gazên rondikrêj bikar tînin. Çalakvan jî bi keviran bersivê didin wan. Di bûyeran de 10 çalakvan hatine binçavkirin.


gaza rondikrêj

gaza yan toza ku dibe sedema rondikhatina ji çavan


yeknavî

* yeknav ji yek + nav, kurdîkirina mononîm ya navneteweyî

teknavî, mononîmî,
kesa/ê ku tenê bi navekî tê nasîn yan bi berfirehî tenê navek jê re tê bikaranîn, bo nimûne (pêxember) Îsa, Mihemed, Mûsa, Nûh, Adem yan Hawa yan jî hunermend Gulistan, Birader...


mononîmî

teknav, yeknav,
kesa/ê ku tenê bi navekî tê nasîn yan bi berfirehî tenê navek jê re tê bikaranîn, bo nimûne (pêxember) Îsa, Mihemed, Mûsa, Nûh, Adem yan Hawa yan jî hunermend Gulistan, Birader...


prochain

la semaine prochaine


wekhevîparêz

wek + hev + -î + parêz ji lêkera parastin


kerê dû pê

A: Keçê, tu bû şû nakî? B: Korre, dê her kerekê du pê hebît.


milhid

Xwedênenas, bêbawer, kesê/a ku dibêjê ku Xwedê nîne, hin kes hizir dikin ku bûn milhid tiştek pozîtîve


miraqb

Ji erebî المراقب

Çavdêr, çawdêr, zêrevan, parêzvan, goyînger, hêsyar, hevşiyar.

Mamosta Emîr sibehî sahê miraqb e.


bi nav û deng

bi nav û dengtir (comparative)
herî bi nav û deng (merkezî) (superlative)
tewrî bi nav û deng (rojavayî) (superlative)


bi dûr û dirêjî

bi dûr û dirêjîtir (comparative)
herî bi dûr û dirêjî (merkezî) (superlative)
tewrî bi dûr û dirêjî (rojavayî) (superlative)


bi cil û berg

bi cil û bergtir (comparative)
herî bi cil û berg (merkezî) (superlative)
tewrî bi cil û berg (rojavayî) (superlative)


bi kend û kosp

bi kend û kosptir (comparative)
herî bi kend û kosp (merkezî) (superlative)
tewrî bi kend û kosp (rojavayî) (superlative)


bi bejn û bal

bi bejn û baltir (comparative)
herî bi bejn û bal (merkezî) (superlative)
tewrî bi bejn û bal (rojavayî) (superlative)


bi kird arî

bi kird arîtir (comparative)
herî bi kird arî (merkezî) (superlative)
tewrî bi kird arî (rojavayî) (superlative)


bi dûr û dirêj

bi dûr û dirêjtir (comparative)
herî bi dûr û dirêj (merkezî) (superlative)
tewrî bi dûr û dirêj (rojavayî) (superlative)


suratlı

bimehde, bimirûz, mehdekirî, bi sikûm, mirûzkirî, rûtirş


vorhergesagt

berbînkirî, vegotî, pêşbînkirî, texmînkirî


vorhersagbar

yê miteweqi, berbînbar, pêşbînbar, ya/yê dikare pêşbînî lê bibe


wahrhaft

bûnmend, rast, dirist, reel, heyî, heqîqet, rastok


lamerkezî

nenavendî, nemerkezî, desentralîze, desantralîze, herêmî, deverî, ne-navendî, ne-merkezî

Serok Barzanî ragihand: Me hemû cûreyên peywendiyê li gel Iraqê, ji lamerkeziyê bigire heta otonomî û heta digihe federaliyê, me hemûyan ceriband û şikest anî, ji bilî serxwebûnê hîç rêyekî din nemaye, em dixwazin du cîranên baş bin û baştirîn peywendiya me hebe.


dilsûz

Guhartoyeke dilsoj (“yê dilê mirov pê diêşe”).


axrîn

axrîntir (comparative)
herî axrîn (merkezî) (superlative)
tewrî axrîn (rojavayî) (superlative)


belavebûyî

belavebûyîtir (comparative)
herî belavebûyî (merkezî) (superlative)
tewrî belavebûyî (rojavayî) (superlative)


cerrbandî

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre ceribandî.


bêqemç

bê (positive)
bêtir (comparative)
herî bê (merkezî) (superlative)
tewrî bê (rojavayî) (superlative)

bêdûv, bêdûvik, bêboç, bêboçik, bêqemçik, bêdoçik, bêterî


civitî

quncifî, kirmişandî, qurmiçî, quncilî, zûrik


guhişandî

guhişî, ecêbgirtî, ecêbmayî, şaşkirî, veciniqî, mat, gêjkirî


hûnandî

torkirin, vehûnayî, gulîkirî, kezîkirî, rêsayî, dûrayî


kelişandî

pelpelkirî, kîzîkirî, rêzkirî, hêlkirî, kîzikirî, neqşkirî


lîkî

lîkî, lîkyayî, tiştên eleqedarê Lîkyayê, xwecihên wan, zimanên wan an jî çanda wan.


pilpixandî

tirşkirî, pilpixî, tirşbûyî, şemixandî pilpixî


pincirandî

pincirî, pelçiqandî, pelaxtî, heçikandî, mehitandî


pişpişandî

nepixandî, werimandî, nixaftî, perçivandî, pifdayî


tirsehêz

Tirsinok,tirsonek,kesê/a ku gelek xof pêre çêdibe yan tiştên ku xofê ji mirovan re çêdikin.


xaraw

xaraw, xarav,dinedîtî,ezmûndar,tecrûbedar, serpêhatî, bitecrûbe, tecrûbedîde, guhtajî, xweytecrûbe


raşkaw

aşkera, diyar, xuya, zelal, berçav, eyan


misteqir

Ji erebî مستقر

Tena, rehet, hêmin, aram, xwecih û neliv, cihê xwecihiyê û aramiyê.


kuştox

kujek, qatil, kujer,
 tişta/ê ku kesekî dikuje, kesa/ê ku kesek yan hin kes kuştine


posîde

Kesê/a bêgêwil, bêzewq, bêkêf, xemgîn, şîn.


aştîhez

aştîheztir (comparative)
herî aştîhez (merkezî) (superlative)
tewrî aştîhez (rojavayî) (superlative)

Hebûna heza aştiyê û bê qerebalixiyê dike.


xenî

Qebrkolan û şûştin û helgirtina meyyitî di Kurdistanê da eger xenî (maldar û dewlemend) û eger feqîr, tu ucret (kirê)tunînin.

Mele Mehmûdê Bayezîdî, Amadekar: Jan Dost Adat û Rusûmatnameê Ekradiye, Weşanxaneya Nûbihar, 2010, r. 113, ISBN 9789944360678


balkişan

balkişantir (comparative)
herî balkişan (merkezî) (superlative)
tewrî balkişan (rojavayî) (superlative)


başkurî

başkurîtir (comparative)
herî başkurî (merkezî) (superlative)
tewrî başkurî (rojavayî) (superlative)


dawûdî

dawûdîtir (comparative)
herî dawûdî (merkezî) (superlative)
tewrî dawûdî (rojavayî) (superlative)

Asîka ku ji reşahiyê hatibû avakirin, bi dengekî stûr û dawûdî axivîbû.

Mîran Janbar, Qolyeya Cécileê, Weşanxaneya Lîs, 2012, çapa 1ê, r. 91, ISBN 9786054497010


gilale

(Urmîye) Tişta/ê yan kesa/ê ku gilale(mezin yan gihîştî) buye,gihîştî, gihayî.


hûlî

bahêleyî, debengî, tirredînî, gewcî, kesê/a ku ezmanreş e


kuskusandî

çavşikandî, kuskusok, korkorîk, çavzûrik, zûrik


ling sivik

Kesê/a ku bilez dibeze, leş sivik, bi bizav, bezok.


hevcem

hevseng,wekhev, bihevsengî, bibalans, beraber,
herdu alî bi qasî hev giran / qurs

hember^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)


cimlastîk

Ji Înglîzî, gymnastic, li dwîv qanûna Hobson-Jobson ji bo cimlastîk sanahîtir û xweştir e bo guhên Kurdan ji jîmnastîk

werzişvanî, canbazî, yarîkerî, jîmnastîk


maimed

Birîndar, yê/a ku di rwîdanekê de endamek lesê xwe ji dest daye an jî birîndar bûye.


serincrrakêş

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre serincrakêş.


verwendbar

kêrhatî, hêjayê bikarxistinê, hêjayê bikarbirinê, bikêr


verwertbar

kêrhatî, hêjayê bikarxistinê, hêjayê bikarbirinê


vorausgesagt

berbînkirî, vegotî, pêşbînkirî, pêşbînbûyî


vorausschauend

bi dûrbînî, bi pêşzanîn, rastbîn, berbîndar


awarese

awaresetir (comparative)
herî awarese (merkezî) (superlative)
tewrî awarese (rojavayî) (superlative)
arese

, seyê ku bê xwedî û birçî ku aware digere

segê tiral û birçî ku li navberan bê armanc digere,

tiral, tenbel, kenare, xewar, pîs, keslan


milîtarîze

Deyn ji fransî militarisé ji militariser, têkilî milîtan.

esker an leşker lê bi cih kirin,
bi destê eskeran bi rê ve birin

Hikûmeta Iraqê û berpirsên YNKê yên Kerkûkê dibêjin, ku hêzên Heşda Şeibî ji roja pênşemê ve hêzên xwe yên nav bajêr vekişandiye. Lê xelkê Kerkûkê bi berdewamî dîmenên çekdaran ji bo Rûdawê dişînin û li ser torên civakî parve dikin. Di wan dîmenan de diyar dibe, ku Kerkûk ji aliyê artêşa Iraqê û Heşda Şeibî ve hatiye mîlîtarîzekirin.


abiyotîk

abiyotîktir (comparative)
herî abiyotîk (merkezî) (superlative)
tewrî abiyotîk (rojavayî) (superlative)


şelelî

Şat, falincî, şeht, kesê/a ku falincî bûye û nekare xwe bi livîne.


kerikmejî

Ez dibêjim ka ev fîgana Apê Fehmî 80 salin ku ketîye guhên me Kurdên kerikmejî. Lê mixabin ku me hêja jî ji xwe ra dersek ji vê buyera dijwar û xeddar negirtî ye.

2009, Şakir Epozdemir, Fehmîyê Bilal û Derdê Kurdan https://web.archive.org/http://www.mediakurd.com/details.aspx?an=63 arşîv, mediakurd.com


muçexor

Xwedan ratib, miwazif, karmend, fermanber, miwazifên hikumetê.


aqilvekirî

aqilvekirîtir (comparative)
herî aqilvekirî (merkezî) (superlative)
tewrî aqilvekirî (rojavayî) (superlative)


aqil girtî

aqil girtîtir (comparative)
herî aqil girtî (merkezî) (superlative)
tewrî aqil girtî (rojavayî) (superlative)

Kesê hizir û bîr û boçûnên nû qebîl nake.


bersore

bersoretir (comparative)
herî bersore (merkezî) (superlative)
tewrî bersore (rojavayî) (superlative)

rengê ku nêzîkî sor e,ê bi ser sor ve diçe


bêifleh

Kêvrîşk ya bêifleh e.

Înî 13'mîn ya heyvê ya bêifleh e


têr-mû

pirî mû, tijî mû, kesê/a an jî tiştê ku gelek mû pê ve hene


dry as a bone

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/En-au-dry as a bone.ogg


thin as a rake

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/En-au-thin as a rake.ogg


شدید

dir, gur, gur, seqet, seqet, tund, xurt û gur


gestalterisch

hunermendane, bi hunermendî, sinetkarane


gesteuert

raserkirî, arastekirî, rêberîkirî, raberkirî


verdünnt

rohnkirî, tenikkirî, rohnkirî, lawazkirî


insirî

Ji erebî عنصري


bê sîma

kes an jî tiştek ku bê şêwe an jî bê taybetmendî bît


ji hejî

berketî, muhîm, hêja, stêle, mistahil, giring


in labour

Zan, zarokbûn, zayin, danîna zarokî, dumahîka demê ducaniyê ye ku dibe demê danîna zarokî.


adiyabatîk

adiyabatîktir (comparative)
herî adiyabatîk (merkezî) (superlative)
tewrî adiyabatîk (rojavayî) (superlative)


متدين

Dîndar, kesê/a jiyana xwe bi dînî ve diborîne.


mutedeyin

Ji erebî متدين

Dîndar, oldar, kesê/a ku jiyana xwe bi dînî ve dibe, kesê/a ku hemû rewişt û rênima yên ayinekî disepîne.


di şiyan de

mimkin e, çêdibe, mihtemel e, hebûna hêz û şiyanan ku karekî bikî


dilrakêş

dilkêş, balkêş, serincrakêş, baldar, haykêş


mêran

Hevreha Pehlewî merdaneg. Bo winda kirina tîpa D ya zimanên Îranî de Kurdî de binihêre genim, diyar.

Me bihîstiye ku qîzeke we a mêran heye.


دەستنیشانکری

Bi alfabeya erebî nivîsina destnîşankirî.


tîrkvan

tîrvan, tîravêj,tîrbaz, kesê/a ku tîr û kevan hene û tîran diavêje


malhebîn

kesê ku ji malê xwe hez dike,diparêze,nade kesî


xîçxîç

xet xet, tiştê ku gelek xîçik li ser hen


pêtirank

lêbok, qeşmer, yê/a ku kesek an jî xelk tiraneyan pê dike û pê dike kenî


زیان لێ کرن

Bi alfabeya erebî nivîsina ziyan lê kirin.


ergative

Ji yûnaniya kevn ἐργάτης (ergátēs, “karker”).


zimangiran

kesê/a ku bi zehmet diaxive, kesê/a ku neşêt bi sanahî bipeyve


gunreş

Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.


zeytkirî

ya/ê ku hatiye zeyt kirin, melhemkirî, rûnkirî


hizirtîj

bîrtîj, kesê/a ku bîrên wî li hemû tiştan dihên


man-made

Li notên emilandinê yên derbarê man binêre.

Bidestçêkirî. Tiştên ji alîyê însanan ve hatine çêkirin, eksa tiştên li tebîetê çêbûyî; sunî an sentetîk.


tîpîkal

nimûneyî, baştirîn, çaktirîn, ji wî cureê qutabxanê re tê gotin ya kû baştirîn e


objektîv

Bi rêya fransî yan îngilîzî objective ji latînî objectivus.

subjektîv

bêalî, bêteref, bêlayen, ne alîgir, ne subjektîv, zanistî, ne li ser nêrîna şexsî


subjektîv

Bi rêya fransî yan îngilîzî subjective ji latînî subjectivus.


cerca

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-cerca.wav


Iraqi

iraqî, ya/yê têkildarî Iraqê yan xelkê wê.


wikiwiki

: Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguhêre" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.


flattering

hatin di ser da birin, yê/a an jî tiştê hatî rakêşandin, nazdarker, nazker


high and mighty

Yê pir qure, pozbilind; yê bi awayekî şovane xwe muhîm dibîne an xwe mezin dibîne.

Ever since she was placed in the gifted program, she's become so high and mighty that no one wants to be near her.

Ji wê wextê ve ku ew di bernameya jîran de hate bicihkirin, pir bû qure û xwebîn ku kes naxwaze nêzî wê bibe.


short and sweet

Ji alîyê wextê ve bi awayekî efektîv kurt, xisûsen gava ji wezîfeyekê tê behskirin ku gava were dirêjkirin nexweş dibe; kurt û kurmancî.

The staff meeting was short and sweet today.

Civîna xebatkaran kurt û kurmancî bû îro.


tried and true

Bi tecrûbeyê rastandî, ceribandî û rastandî

He liked to stick to tried and true methods in his garden.

Ew ji riayetkirina metodên ceribandî û rastandî hez dike, di bexçeyê xwe de.


tozûba

pûç, bêserûber, kevin, pelişxe, veherifte, bêkêr


boardwalk

peyarêyên ji textê yên li ser qûm, lîtavan


şîrhekirî

çeperkirî, dîwarkirî, kelekkirî, siyackirî


Xwedênas

خودێناس (Kurdish-Arabic)
xwedêniyas
Xwedêniyas
xwedênas

Dîndar, ayindar, mutedeyin, oldar, bawermend, mûmin
 kesê/a ku bawerî bi Xwedê înayî.


zaroxwaz

kesê ku hezên seksî li hember zarrokan hene, yê ku hez dike kiriyara seksî digel zarrokan encam bide


civînder

ezmanreş, xeberbêj, yê/a ku yekî/ê diçixîne, kesê/a bi xirabî behsê yek din dike


palner

Heta diçe gotegota lawaz û nakokiyên nav Goran zêdetir dibin, damezrênerê nifşê nû ku demeke dirêj e xwe li tenişt Goran ditît, niha xwe li ling û milê wan pêçaye û di wê baweriyê de ye ku dikare dengê ciwanên wê tevgerê ji xwe re bibe. Berhem Salih ku siyasetmedarekî mihafezekar e, xwe ji wê yekê dûr xist di pêngava yekem de Goran ji xwe aciz bike û ligel wêya ku herdem metirsî hebû Goran û PDK bibin hevpeyman, Goran di diqdiqand daku nêzîkî YNKê bike. Lê yekem pêngava siyasî ew bû ku destpêkê li ser astê navxweyî biçe tenişt fikra hikûmeta demkî û piştre jî li ser asta navçeyên dagîrkirî, ligel Goran û Komela Îslamî lihev bike. Ew hevpeymanî di demekê de ye ku ti nifûseke Goran û Komela Îslamî li wan navçeyan nine, lê di vê meseleyê du faktorên palner hene. Yekem ew e ku her ji niha ve cemawerê xwe bo hilbijartinên navxwe yên Kurdistanê qayîm bikin daku dengê wan neçin viyalî û wiyalî. Duyem jî ew e ku YNK hêza yekem a navçeyên Kerkûk û Xaneqîn e û dixwazin bibînin ka pêgeha cemawerî ya Dr. Berhem li wan navçeyan çiqase? Wê demê hem bo postên Bexdayê û hem jî bo dahatûya hevpeymaniyan li ser asta Kurdistanê dê ber çavê wan zelal be.

Rêbwar Kerîm Welî, rudaw.net/kurmanci 2/2018


سیاه بین

Ji سیاه + دیدن.


liberxwerawistiyayî

لبەرخوەراوستیایی (Kurdish-Arabic)

kesê/a ko li ber xwe radiweste ko çi gotinên xirab neên ser wî û çi tiştên xirab bi serê wî neên.


liberxwenerawistiyayî

kesê/a ko li ber xwe ranaweste û di xemê nîne ko gotinên xirab biên ser wî û tiştên xirab bi serê wî biên.


fezle

Ji tirkî fazla, ew bi xwe ji erebî فضلة (feḍle).


آبرودار

Ji آبرو + دار.


آبرومند

Ji آبرو + -مند.


لسان طویل

ezmandirêj, zimandirêj, kesa/ê ku zêde yan bêwate dipeyve


ezmandirêjê destkurt

ئەزماندرێژێ دەستکورت (Kurdish-Arabic)
zimandirêjê destkurt

kesê/a ku zêde baxive lê çi pê çênebe bike, kesê/a ku bes dibêje lê napêje


komînal

komînî, civakî, tîreyî, hevbeş, hevpar, koperatîv, şirîkî, komî,
ya/yê yan têkilî komînan

Aborînas Çeleng Umer got ku artêşa Tirk a dagirker êrîşên xwe bi awayekî sîstematîk li dijî herêma Efrînê dimeşîne û bandoreke neyînî li aboriya herêmê kir û armanca wê têkşikandina sîstema aboriya civakî û komînal li herêmê ye. Umer got ku sîstema aboriya civakî ku di salên borî de li herêmê hatiye avakirin hişt ku rê li pêşiya aloziya aborî ya herêmê were girtin.


meiruf

Ji erebî معروف

berniyas, bernas, naskirî, meşhûr, binavûdeng, navdar


avertible

avertibletir (comparative)
herî avertible (merkezî) (superlative)
tewrî avertible (rojavayî) (superlative)


آب زیر کاه

kesê bi dizîkî karekî dike, fêlbaz, hîlebaz


meczûb

Ji erebî مجذوب (mecżûb) ji me- + cezb, ji eynî rehî cazib

dîn, dîwane, mest, serserî, xapandî, bêhiş, jihalçûyî

Meczûb bûye ew pîremêrŞêxê me bû naqos û dêrBû hucceta terkiyyetê

Serokkomar Erdogan: "Hin kes bi israr hewl didin ku me mehkûmê nêrînên dînê yên meczûb ên ku FETO, DEAŞ û Boko Heram temsîl dike bikin."


otro

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-otro.wav


poco

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1321 (spa)-Anonymât (Kvardek du)-poco.wav


dondayî

:dorika dondayî; ango nanê dondayî


xêrûbêr

xêr, bereket, kesê/a ku gelek tiştan bizane bike, kesê/a ku tiştan ji kesek din re dide


datiraş

rastkirî, seqilkirî, dema ku ber tên rastkirin û nexşandin ji bo avakirinê tê bikaranîn dibêjin datiraş an jî datiraşî


멀다

집에서 학교까지 멀어요?

집에서 학교까지 멀어요.ogg


afirênder

afirêndertir (comparative)
herî afirênder (merkezî) (superlative)
tewrî afirênder (rojavayî) (superlative)


negihorr

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre neguher.


mudmin

مودمن (Kurdish-Arabic)
modmin
mûdmin
midmin

alûdebûyî, tiryakî, hînbûyî, kesê/a ku nekare bêyî tiştek jiyanê birêve bibe,
 kesê/a ku berdewam kiriyarekê dike û şiyanên hêlanê nînin

Kurrê min midminê soşiyal mîdiyayê ye.


alûdebûyî

alûdebûyîtir (comparative)
herî alûdebûyî (merkezî) (superlative)
tewrî alûdebûyî (rojavayî) (superlative)
ئالوودەبوویی (Kurdish-Arabic)
alodebûyî

mudmin, tiryakî, hînbûyî, kesê/a ku nekare bêyî tiştek jiyanê birêve bibe,
 kesê/a ku berdewam kiriyarekê dike û şiyanên hêlanê nînin


alodebûyî

alodebûyîtir (comparative)
herî alodebûyî (merkezî) (superlative)
tewrî alodebûyî (rojavayî) (superlative)


abalı

bikesaxe, bieba (kesê ku eba li xwe kiriye)


abası kırk yamalı

di tasek av de difetise, tûrê vala ye, (pir xizan)


adı batasıca

wê dera ku xopan bibe, wê cihê ku mîrat bibe, wê dera ku kam- bax bibe

serê (wî) bixwe, soxe, bila navê (wî) tune be


Afganlı

Efxan, Afgan (tiştê ku xweserî vî gelî ye)


afif

afiftir (comparative)
herî afif (merkezî) (superlative)
tewrî afif (rojavayî) (superlative)


ağzı çelikli

tu dibê qey dev pê ve tune ye, (bi henekî tê gotin: ji bo kesê ku bi hêsanî dikarin tiştên germ, tûj û tehl bixwin)


aksırığı cinli

sîrqûn, kes nikare bêje sîya te xwar e, sîr di qûnê de naçe, ji sîya xwe sil dibe, mû naçe qûnê


Amerikanca

Amerîkankî (devoka Îngilîzkî ya li Amerîkayê tê axaftin)


Babıali

Babêalî (avahiya ku di dema Împeretoriya Osmanî de serokwezîrtî, wezareta karê hundirîn, wezareta karê derveyî û şûraya dewletê tê de bû)

Babêalî (li Stenbolê çapemeniya li dora vê avahiyê)


bahtı bağlı

qismetê (wê) hatin girtin, nesîbê (wê) hatin girtin, bextê (yekî) girtî bûn, (ji bo zewaca keçan)


Balkanlı

Balkanî (kesê ku ji Balkanan e, tiştê ku xweserî Balkanan e)


barhane

barxane, bar û barxane (têkberên koçê, têkberên malê)


beşli

pênc libî (tiştê ku ji pênc parçeyan hatiye pê)

pêncmend (pûl an jî kaxizê ku nimareya pêncan li ser e; di leystika îskambîl û domînoyê de)

kentet (berhema muzîkê ku ji bo pênc deng an jî pênc amûrên muzîkê hatiye amadekirin)

orkestraya cazê ku pênc muzîsyen wê îcra dikin

pêncane (sêyaneya ku di edebiyata gelêrî de, du malik pê ve tên girêdan)


bıyığı yelli

ji nava xwe têr, ji xwe razî, pozbilind, qure


biçilmiş kaftan

wekî dermanê ku tu biavêjî çavê kor, kesê ku tam li gorî wî karî ye, kirasê fesilandî


boyunca

bi qasî dirêjayî an jî telê tiştekî seranser

yol boyunca hep konuştu heta domahiya rê wî xeber da


bulaşıkhane

firaqxane, derşûştin (devera ku lê derdanên qirêjî tê şûştin, li cihên mîna dibistan, nexweşxane û hwd)


bunca

bunca emeğim boşa gitti ev çend keda min beredayî çû


buralı

siz buraliya benzemiyorsunuz hûn naşibin yekî ji vê derê


burnaz

pozkuling (ji bo kesê ku pozê wî mezin û dirêj e)


buruşukça

qermîçokî, gelpiçokî, gelviçokî, avciqokî


cadaloz

keftor, keftore (pîrejina ku pir dipeyive û cirnexweş e)


camgüzeli

giyayekî ku li malan ji bo xemlê tê çandin û kulîlkên pembe û sor vedike


çakır pençe

jêhatî, pêkhatî (kesê ku lepê xwe biavêje çi bi destê xwe re tîne, an jî bi çi karî bilî bibe bi ser dikeve)


dava vekili

wekîlê dozê (li cihê ku hejmara parêzeran ji pêncan kêm be, kesê xwedî rayeya parêzeriyê)


demir yürekli

pola dihelîne, av ji kevirê derdixe, hesin bi sarî dicû, bi desthilanîn e, tirs pê re tune ye, wêrek


Descartes'çi

kartezyen (kesê ku alîgirê felsefeya Descartes û doktrîna wî ya felsefî ye)


destekli

pesartî, destekkirî, kutekkirî, kutekliberxistî


ebeli

bihimalk, bihimîçk (ji bo leyzên zarokan)


ebesiz

bêhimalk, bêhimîçk (ji bo leyzên zarokan)


Gagavuzca

Gagawizkî (zaravayeke Tirkî ku Gagawiz pê dipeyivin)


götürümsüz

bêbaristanî, bêhedar, bêsebir, bêtehamûl


hanbeli

hembelî, di îslamîyetê de mezhebekî sûnnî,


havaî

hewayî (tiştê ku bi hewayê re têkildar e)

Havaî sözler.


havaleli

hewaledar, spartedar, bihewale (tiştê ku hewaleya wê heye)

yûk havaleli, arabaci dikkat etsin bar hewale ye, bila haya şofêr jê hebe


havalı

hewadar, xwedî hewa (ê ku hewaya wê xwedî wesfekî ye)

O murdar kokulu, ağır havalı yere gitme.

Meçe wî cihê ku xwedî bêhneke mirar û hewayeke giran e.

hewadar (cihê ku hewayeke wê ya paqij û xweş heye)

Havalı bir elbise.

hewadar (amraza ku bi pesta hewayî dişixule)


havlı

Havlı kumaş.


hececi

kîteparêz, heceparêz (helbesvanê ku helbestên xwe li ser kîteyan dirêse)


hüzünlü

kedirandî, dilkovan, kewgirî, hiznî, xembar, dilbiêş


iç içe

di nav hev de, di zikê hev de, di hundirê hev de


içerikli

bilimsel içerikli bi naverokiya zanistî


içler acısı

halekî perîşan, rewşa dilsoj, (rewşa ku dilan diperitîne)


içten hesaplı

dil bipirç, (yekî) binfisî ye, diran di qirikê de ye, fisgenî, genfisk, di bin dawa xwe de fisan dike


idraksız

bêfehm, bîrnebir, tênegihîştî, korfehm, bêîdraq


jeotermal

jeotermal, têhna ku germîya wê ji bin erdê derdikeve


kabahatsız

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre kabahatsiz.


kabarıklı

pişpişî, hilpişî, kişkişî, hilpişî, poxpoxî, hilhatî, qepişî


kalemi kuvvetli

pênûsxurt, (kesê ku nivîsên baş û xurt dinivîse)


kanserojen

madeyek e ku dikare bibe sedema kanserê anku penceşêrê anku seletanê

Di hêkên ku Taywanê ji Tirkiyeyê kirîbûn de madeyên kanserojen hatibûn tesbîtkirin..

8/2023, Gelo hêkên bi madeyên kanserojen li bazaran belav bûne? https://web.archive.org/https://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/turkey/26082023 arşîv, Rudaw.net/kurmanci


kaşlı gözlü

kesê çav û birûyên (wî) xweşik û lihevhatî, delal


kızılca

sorikî, gizirî, soreve, bi sore ve, sorîn

sorgul (çeşîdekî genimê ku rengê wî bi sore ve ye)


koli basili

baqteriyeke ku serê wê girover e û candaran nexweş dike


körkütük

hişbetal, sermest, bi awayekî ku bi xwe nizanî be, ji xwe çûbe


kuş misali

ji bo çûnûhatina zû ya li cihên dûr tê gotin


Kürtçü

Kesê kurdparêz, kurdperwer an kurdperest.


lakayıt

bêgane, xemsar, neguhdar, guhfire, guhnedêr, guhpêneker


lambalı

lambali radyo radyoya bilamba


Litvanyalı

lîtwanî (her tişta/ê Lîtwanyayê, gelê wê)


liyakatlı

sezawer, şareza, behredar, liyaqetdar, biliyaqet


loğusalı

distanî, duxeskanî, çilî, zistanî, çildarî


malca

malca zengin bi malê xwe zengîn e


meşakkatlı

dijwar, çetîn, rencûr, rencdar, bimeşaqet


miraç kandili

qendîla mîracê, qendîla ku şeva mîracê tê pîrozkirin


mübah

mubah, di îslamê de tevgerên ku negunehin


münasebetli münasebetsiz

hema li cih, ne li cih, ji pesta (pesnan) gotin, ji pirsan peyivîn, hema li rê ne li rê


olimpik

olîmpîk, ya li gorî olîmpiyatan an jî di derheqê olîmpiyatan de


prefabrik

prefabrik, avahîyên ku ji perçeyên hazir pêk tê


pütürsüz

bêgirnaz, bêpirtik, bêgircom, bêkelepotk


Rumelili

Tirkê ku di heyna Osmaniyan de li nav xakên Ewrûpayê dijiya


samur kaşlı

birûgur, (kesê) ku birîyên (wî) gur û stûrin


sarsak sarsak

hejomijo, (gava bi rê de diçe, şewş lê dikeve)


sebebsiz

bêçun, bêsedem, bêsetem, bêhoy, bêsebeb, belesebeb


sezeryenli

sezeryenbûyî, qeyserî, sezeryankirî (kesa ku emeliyata sezeryenê bûye)


sincabi

cûn, cûnek, cûnekî (rengê di navbera gewr û qehweyî de)


Türkçü

Tirkperist (kesê ku daye dû rêbaza tirkîtiyê).


Vietnamlı

Vîetnamî (tiştê ku xweserî Vîetnamê an jî eleqedarî wê ye)


yakışıklı delikanlı

lihevhatî, terlan, qeşeng, şepal, ciwanxas, lewend, tevnal, cindî


yarayışlı

bikêr, kêrhatî, sûdmend, havildar, feydedar


yutturmaca

leystika axaftinê ku bi şêwaza ku yê dihesîne fêm neke tê leyistin


bullet list

Lîsteya nîşana maddeyê, lîsteya îşareta gotarê


bulleted list

Lîsteya nîşana maddeyê, lîsteya îşareta gotarê; lîsteya ku maddeyên wê bi sembolan dest pê dike, ji xeynî sembola •, û hejmaran.


numbered list

Lîsteya ku maddeyên wê hatine nimrekirin, bi stîlên cuda cuda yên wek reqemên erebî û reqemên romanî.


airsick

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-airsick.wav


all-out

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-all-out.wav

They were planning to launch an all-out attack against the enemy.

Ew plan dikirin ku êrîşeke topyekûn bidin destpêkirin li dijî dijminê.

hemûkî, her-aliyî, yê ku bêyî istisna hemû aliyan digire nava xwe

This book is an all-out examination of a very important issue in our community.

Ev kitêb, tehqîqeke her-aliyî ya meseleyekî pir girîng a di civata me de ye.


amethystine

pêwendîdarê berê bihagiran cemşetî, erxiwanî yan binefşî


anorexic

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-anorexic.wav


backyard

paşîya xênî, rastik an bewşa li paşîya xênî


biologic

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-biologic.wav


bivalent

Yê nirxê wî yê yekbûnê 2 ye; yê du ligandên wi hene.

Yê eleqedarê coteke kromozomên homologen sînapsbûyî yê gava dabeşbûna miyozî pêk tên.

Yê ku li dijî du vîrusên cuda muhafeze dike.


bruised

reş û şîn (pîyê wî reş û şîn bû : his leg is black and blue /bruised, )


colorful

Colorful Kurdistan

Biçêr, bidijûn, mistehcen, êrîşkar (bi piranî li nav gotina colourful language).


compulsory

The ten-dollar fee was compulsory.

Such compulsory measures are limited.

Tedbîrên bi vî rengî yên mecbûrî sînordar in.


egoistic

ezîyî, fêz, xweperistî, ezperest, xweperest, xwebîn, egoîst


elderly

kal, pîr, mezin, êxtîyar, gelek di nav sala de

My mother is elderly.


fiftieth

pêncîyan, pêncîyem, pêncîyemîn, ji pêncî yek


full-fledged

(mecazî) xwedî ehliyet, jêhatîtî, wesfekî tam bûn


geographical

geographic

Cografîk, erdnîgarî. Yê aîdê an eleqedarê cografyayê.


hard of hearing

He's hard of hearing.


haughty

xwedîtî, basimbêj, bitir, qebe, qure, difinbilind, lûtberz, çavsor, pozbilind, serbilind


head over heels

Ji sedsala 14ᵉᵐ pê ve pejirandî, eslen wek heels over head e, ku fikrê serobinîbûnê baştir îfade dike (head over heels halê standard yê mewcûd e).


hot-tempered

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-hot-tempered.wav


hundredth

Ji îngilîziya navîn hundred (“hundredth”); wekheva hundred + -th.

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-hundredth.wav


hylic

Ji yûnaniya kevn ῡ̔́λη (hū́lē, “made”) + -ic.


in charge

fermandar, osta, mezin, rayedar, rêvebir, desthilatdar, serkar, serwer


inclined plane

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-inclined plane.wav


inexcusable

lêneborînbar, nebexşînbar, (yê ku) nayê bexşandin, lê nayê borîn


isomeric

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-isomeric.wav


jet airplane

balafira dûdar, balafira vizkedar (yan vezikdar)


liminal

Pêwendidarê ber derazînka hişê, nediyar.


limitless

bêsînor, bêrade, bêbed, bêtixûb, bêhesab


livable

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-livable.wav


lobate

Ji latînî lobātus, herwiha wek lobe + -ate.


lovesick

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-lovesick.wav


montane

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-I learned some phrases-montane.wav

çîyayî (mirov yan tiştê ji welatê çîyayî)


moonstruck

Ji moon + struck. Bide ber almaniya jêrîn a almanî maansüchtig, almanî mondsüchtig.


newsworthy

hêjayî qalkirinê, hêjayî nûçebûnê xwedî-qîmeta-nûçeyî

We welcome compelling stories and visuals that highlight the movement and our priorities, staff thought leadership, our advocacy efforts and volunteer champions, as well as initiatives that showcase local and newsworthy issues.

Em bi xweşî pêşwazî dikin li çîrok û wêneyên ku hereket û ewilîniniyên me, serdariya fikirên xebatkaran, hewlên me yên parastinê, û şampiyonên me yên dilxwaz derdixin pêş, înisiyatîvên ku meseleyên herêmî û xwedî-qîmeta-nûçeyî teşhîr dikin.


oogamous

(çêkirî) ji çend zayendên nêrikên livok û gelek zayendên mêyên nelivok


overseas

Ji oversea, wekheva oversea + -s. Bide ber frîsî oerseesk, holendî overzees, almanî Übersee, danmarkî oversøisk.

I went overseas.


palladian

pêwendîdarê zirrêbaza avahîkarîya îtalî ya seda şazdehemê


perfectionistic

bi ser û ber (organized, clean, put together) [the doctor is perfectionistic : dixtor bi ser û ber e


progressive

pêşketinxwaz, pêşketî, pêşverû, yê pêşve diçe, yê zêde dibe


pruinose

xûsarkirî, (bi madeyê spî yê tozî) nixaftî


qualified

hekînkirî, jêhatî, lêhatî, lêhatî, ehliyetdar


rectangular

Çar kenarên lakêşeyê hene. Dirêjiya kenarên beramberê hev wekhevin. Ji kenarê dirêj yê lakêşeyê re dîrêjî, ji kenarê kurtre firehî tê gotin.


rhythmical

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-rhythmical.wav


scorched

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Nattes à chat-scorched.wav


self-important

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-self-important.wav


self-made

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-self-made.wav


seric

Deyn ji latînî sēricus, ji yûnaniya kevn σηρῐκός (sērĭkós). Cotrehê silk.


snow-blind

befirkore (neşîyana dîtinê ji ber spîyatîya befrê)


sola

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q143 (epo)-Robin van der Vliet-sola.wav


soundproof

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-soundproof.wav

dengparêz, yê ku deng derbas nake / nastîne


suggestible

pêşnîyazbar, pêşnîyazbarê nivandina magnetîzî


supersubstantial

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-supersubstantial.wav


timeous

Ji forma berê timous, ji îngilîziya navîn tymous, *tymwos, *tymwis (“zû, pêşwext”), wekheva timewise. Hevreha skotî timeous (“di demî de”).


tuberculate

nesaxê, êşa zirav, êşa ziravî, şîrpenceyî


undependable

bêhawa, bêbext, pêneewle, pê nebawer, teres, bêitibar


underpublicized

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-underpublicized.wav


unmixed

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-unmixed.wav


westbound

Ya/yê ku ber bi rojava ve diçe yan dike biçe.


widowed

bêjin, bêmêr, kesa/ê ku hevjîna/ê wê/î miriye.


algebraic

Yê ku tenê hejmaran, herfan, û operatorên arîtmetîk dihewîne.

Yê ku rihê hin polînoman e ku qathejmarên wan rasyonel e.

Yên ku her elementek wan rihê hin polînoman e ku qathejmarên wan rasyonel e.


hatchet-faced

rû zirav û dirêj, rû yan dêhmê zirav û dirêj


sesquipedalian

Ji sesquipedal + -ian, ji riha latînî sēsquipedālis (“dirêjahiya bi qasî pîyek û nîv”), ji latînî sēsqui (“yek û nîv car”) + latînî pedālis (“pîvana pîyekê”) (rengdêrekê ji pēs (“pê”)).

– stîla edebî ku bi bikaranîna peyvên dirêj ve diyar dibe.

– nivîskarekî ku peyvên dirêj diemilîne.


spinulous

pewendîdarê stûnka piştê (mejîkî), dirikî


syncretical

baristeya protoplazm li gel çend gerdîleyan lê di nav yek xaneyê de


typhlitic

pêwendîdarê kulbûna rûvîka kurt û rûvîka dirêj


wilful

Ji îngilîziya navîn wilful; wekheva will + -ful.


bedelvekirî

bedelvekirîtir (comparative)
herî bedelvekirî (merkezî) (superlative)
tewrî bedelvekirî (rojavayî) (superlative)


multi-purpose

çendîn meremî, çendîn mebestî, pir-xayeyî, pir-niyetî; niyet, mexsed, xayeya ji yekî zêdetir


guhfît

guhfîttir (comparative)
herî guhfît (merkezî) (superlative)
tewrî guhfît (rojavayî) (superlative)

guhbel
 kesên ku guhên wan bel, mezin an jî bêteşe bin.


life time

yê li seransera heyata kesekî an tiştekî, heta hetayî


azarkêş

azarkêştir (comparative)
herî azarkêş (merkezî) (superlative)
tewrî azarkêş (rojavayî) (superlative)

giyandarê ku azar dikêşe, kes yan lawirê ku êş û azar li wî yan li lebatekî wî peyda bûye û wê azarê dikêşe. Ji ber wê azarê ketîye rewşa nehêsayîyê û nehêsa bûye.

Dilê mirov, bi kesên azarkêş dişewite

Kesê azarkêş, dizane ku azar çawa ye


bêkesxane

Cîyê taybetî yê kesên bêkes, avayîya taybetî ya ku ji alîyê beledîyeya bajarek yan bajarokek ve, ji bo kesên bêkes û bêxwedî û bêçare tê amadekirin û kesên wisa tê de dihêwirin, tên xwedîkirin û ji wan re xizmet tê kirin.

Beledîya bajarokê me, bêkesxaneyek vekirîye.


bêşxane

bacxane

Dayra resmî ya berhevkirina bêşê, dayra resmî ya dewletek ya ku bêşê ji hevwelatên wê dewletê distîne û berhev dike.

Di bajarokê me de bêşxaneyeka nû hatîye avakirin.


bezmxane

bezmxanetir (comparative)
herî bezmxane (merkezî) (superlative)
tewrî bezmxane (rojavayî) (superlative)

cîyê bezînê, cîyê heng û kêfe, xwarina xurek, vexwarina meyê û guhdarîkirina li muzîkê

di hin bajaran de bezmxane hene


canbazxane

sîrk

Cîyê kirîn û numandina canbazan, canbazîyên xwe, cîyê ku tê de canbaz, canbazî dikin û canbazîyên xwe, sporên xwe yên canbazîyê dinumînin, nîşan didin.

Li hin bajarên mezin, canbazxane hene.


canbiderd

kesê ku di canê wî de derd heye, kesê pir derdedar yê ku derdekî pir giran lê peyda bûye û ew derd ketîye canê wî, di canê wî de kar kirîye û bi wî awayî ew nehêsa kirîye


çilexane

wek termeka tesewifê, cîyê ku sofî tê de dikevin çile, dikevin silûkê û çil roj û çil şev ji wir dernakevin û xwe bi tevayî didin îbadetê, di wê demê de li wir her îbadet dikin

Rûniştî di wê ve abîdane/ zîndan li wî bûye çilexane."


çoxînane

bo çi em dahwa heqê xwe nakin ku, heta çoxînane li hemîyan belav dikin, em mayine bêheq, yexsîr, di bin destê neyaran!


demkurt

Kar û tiştê ku pêkanîna wî demeka dirêj naxwaze û nagire, demeka kurt bes e, kar û tiştê ku xebata li ser wî û mijûliya pê, pir dem nagire, pir dom nake.

Nivîsîna helbestan karekî demkurt e, ku îlhamek bê dilê hozanek, ew bes e.

Karên weha sivik, bi demkurtî tên pêkanîn.


dengzirav

Dengnazik, dengê hêdî, kesê ku dengê wî ne gir e, kesê ku dema dipeyive yan dengbêjê ku dema distirê, dengekî zirav yê ne gir, ne qelew ji devê wî dertê û li derdora wî belav dibe.

Li bajarokê me, dengbêjekî dengzirav heye.


destbixwîn

Kesê ku kesek kuştîye yan kesinan kuştine û destê xwe xistîye xwîna wî kesî yan xwîna wan kesan, kesê ku bûye qatilê kesek yan qatilê hin kesan û bi wî awayî, destê wî bi xwîna wî kesî yan wan kesan lewitîye.

Serokê wê rejima nijadperest, dîktatorekî destbixwîn bû.


dilbiderd

kesê ku dilê wî biderd e, kesê ku derd ketîye dilê wî û di dilê wî de cî girtîye û ew bi wî derdî bêaram û nehêsa bûye. djm: "dilaram" û "dilhêsa"


dugurd

yegurd

Ben yan rêsê duta, ben yan rêsê ku ji du tayan pêkhatîye, ben yan rêsê ku berê du tayên wî hebûne, paşê ew her du ta bi hev ve hatine badan û bi wî awayî, ji wan her duyan benek yan rêsekî duta hatîye pêkanîn.

yegurd

Her yek ji cilên ku ji ben yan ji rêsê duta hatîye raçandin, her yek ji cilên ku ben yan rêsê raçandina wî, duta ye.

Goreyên ku ji rêsê dugurd tên raçandin, pir zexim in.

Goreyên dugurd, lingên mirov germ digirin.


emanetxane

cîyê kifşkirî yê parastina emanetan, cîyê kifşkirî û taybetî yê ku hin tişt tê de bi emanetî tên danîn û tên parastin, paşê ew tişt li xwedîyan tên vegerandin, teslîmê xwedîyan tên kirin

li bajarên mezin, hin emanetxane hene"


êşkêş

gîyandarê ku êş dikêşe, kes yan lawirê ku êş li wî yan li lebatekî wî peyda bûye û bi wî awayî, ketîye ber êşê û wê êşê dikêşe, ji ber wê êşê ketîye rewşa nehêsayîyê û nehêsa bûye.

ev bû demeka dirêj ku ew zilam nexweş e û êşkêş e"


extexane

di mêjedemê de, di demên berê de tewleya ku hespên exte, hespên xesandî yên mîrek, axayek yan malmezinekî dî tê de hatine bicîkirin, hatine hêwirandin û hatine xwedîkirin

di extexaneya Mîrê Botan de, gelek hespên exte hebûne"


extîyarxane

wek termeka civatî û resmî, hêwira taybetî ya hin kesên extîyar, hêwira taybetî ya ku ji alîyê sazîyeka resmî ya wek beledîyeyek ve tê şixulandin û hin kesên extîyar tê de dimînin, dihêwirin û ji wan re xizmetên pêwîst tên kirin

beledîya bajarê me, ji bo extîyarên bajêr extîyarxaneyek vekirîye"


fîyord

her yek ji şaxavên pir dirêj û pir kûr yên ku li bakurê rojavayê Ewrupayê ji deryayê veqetîyane û di nava axa Norweçê de, di navbera hin çîyayan de cî girtine

fîyordên Norweçê, gelek navdar in"


gerşxane

avayîya taybetî ya ku gerş tê de tê civandin û paşê dem dem jê tê valakirin û tê avêtin. hvm: "çopxane". beledîya bajarokê me, di her taxek de gerşxaneyek ava kirîye"


girrik

Ji bo guhertoya rastnivîsî binêre girik (“ava şelû, ne zelal”).


gorbihişt

/ɡoːɾbɪˈhɪʃt/

wek termeke dînî û civatî, kesê mirî yê ku daxwaz tê kirin ku gora wî jê re bibe bihişt. mirîyê ku dema navê wî tê gotin, ev peyvik jî wek duayek digel navê wî tê gotin û bi gotina wê, dua û daxwaz tê kirin ku Xwedê gora wî jê re bike bihişt

Şêx Seîdê gorbihişt, peşewayê şorişa kurdan bûye.


hefnikî

Xurekê ku ji ber germê yan ji ber şilayîyê yan jî ji ber mayina demeke dirêj, bêhneke nexweş gihaye wî û tama wî ne xweş bûye û êdî bi kêrê xwarinê nayê.

Girareke hefnikî ji xwarinê re nabe, divê bê rêtin.


hengxane

avayîya taybetî ya ku cîyê çêkirin û pêkanîna hengê ye, avayîya taybetî ya ku tê de hin çalakîyên xweş û geş yên wek civinên kêf û şayîyê, stranan û govendê, xwarin û vexwarinê û hwd tên çêkirin û hin kes diçin wir û di wan çalakîyan de beşdar dibin

di bajarên mezin de hin hengxane hene"


hêvîbir

tiştê ku hêvîyê dibire, tiştê ku pêjna hêvîyê, pêjna umîdê ji dilê kesek derdixe û bi wî awayî, hêvîya wî kesî dibire, dûwayî li hêvîya wî tîne û wî bêhêvî dike, bêumîd dike, wî digihîne rewşa bêhêvitîyê.

Ziwayîya vê biharê, di heqê gihana çandîyan de ji bo me bû hêvîbir.


hevrazî

/hɛvɾɑːˈziː/

rewşa kesên hevraz, rewşa kesên ku hevalên hev yên razan in, bi razên hev dizanin, ji razên hev haydar in

di navbera Memê û Tacdin de, hevrazî hebûye"


hevrûmet

hin tiştên ku rûmeta wan wek hev e, hin tiştên ku ji alîyê rûmetê ve di pileyek de ne, di navbera wan de ferq, cudayî tune

Ji bo gelan, edebîyatên devkî û nivîskî, hevrûmet in.


hir

heqîqî, ne zirr, ne dêmarî, ne sexte, rast, xwerû.

dêya hirr, zilamê hirr gotinê texsîr nake.


hişbelav

/hɪʃbɛˈlɑːv/

(termeke civatî) kesa/ê ku li ser hin şol û rewşên cure cure difikire, hişê wî bi wan rewşan mijûl e û bi wî awayî, nikare hişê xwe li ser şolek yan rewşek gurr bike û bifikire

Ew zilam mirovekî hişbelav e, hişê xwe bi çend tiştan mijûl dike.

Gava tu dev ji cixarekişandinê berdidî, mimkin e tu xwe gêj, hişbelav, nerehet û bêkêf his bikî.

Zarokên bêtûtin– zarokê xwe bê tûtin mezin bike https://web.archive.org/http://www.hfsnatverket.se/@/File/Get/?id=2227&download=1 arşîv, hfsnatverket.se

Jinikê bawer dikir ko dereng be jî Sadiq hatiye ser hişê xwe loma ji wê re dibêje: "Keybanûya min!" Lê Sadiqê hê jî hişbelav hingê navê Astarteyê dianî.

29.04.2011, Husein Muhammed, Voltaire: »Felek« https://web.archive.org/http://www.nefel.com/kolumnists/kolumnist_detail.asp?MemberNr=33&RubricNr=&ArticleNr=5779 arşîv, nefel.com


karwanxane

wek termeka mêjedemê, di demên berîn de, her yek ji avayîyên karwanan, di mêjedemê de, di demên berê de, her yek ji avayîyên ku ji bo hêwirîna karwanan, li ser hin rêyên mezin hatine avakirin û karwanên li wan rêyan, demek di wan de hêwirîne, paşê li rêya xwe çûne


klîşe

dewseqalib, taybetî ya ku li ser wê tiştek bi tipên nepixî tê nivîsîn yan ayînek bi awayekî nepixî tê çêkirin û tê çapkirin.

Wê çapxanê, klîşeya ayîna gotarvanê semînerê çap kir.

bi mana têwkirî, wek termeka civatî, peyvên ku dibin wek qaliban û ji alîyê hin kesan ve wek qaliban bi kar tên anîn, hin kes wan wek qaliban bi kar tînin û îddîa dikin ku ew rast in.

Hin endamên hin partîyan, peyvên serokên xwe dikin klîşe û bi kar tînin. Peyvek bi eslê xwe fransî ye, di wî zimanî de "clichê" tê nivîsîn û "klîşe" tê gotin.


kurhilî

kurê şûyê jinek yê ji xêzana wî ya berîn, li gora wê jinê, her wisa, kurê xêzana mêrek yê ji şûyê wê yê berîn, li gora wî mêrî. djm: "keçhilî"

hin damarî û bamarî ji kurhilîyên xwe hez dikin, hin jî hez nakin". şrv: I- ev, peyvikeka sazber e ku, ji navê "kur" û salixnavê "hilî" hatîye sazkirin. salixnavê "hilî", bi mana "zarok, çêleyeka lawiran, xerz û gîya yan tiştekî çandî yê wek genim, ce û hwd yê ku zû gihiştîye, bi wext gihiştîye û kemilîye" bi kar tê anîn. ev salixnav, dijmana salixnavê "virnî" ye. II- eger jinek bi zilamek re bizewice û kurekî wî zilamî ji xêzana wî ya berîn hebe, ji ber ku di dema wê zewacê de ew kur heye, ji bo wê jinê ew "hilî" ye û ji wê jinê re dibe "kurhilî". her wisa, eger zilamek bi jinek re bizewice û kurekî wê jinê ji şûyê wê yê berîn hebe, ew kur ji ji bo wî zilamî "hilî" ye û dibe "kurhilî"yê wî. bnr "hilî" û "virnî"


arnawut

arnawuttir (comparative)
herî arnawut (merkezî) (superlative)
tewrî arnawut (rojavayî) (superlative)

/ɑːɾnɑːˈwʊt/


beîhtiyad

beîhtiyadtir (comparative)
herî beîhtiyad (merkezî) (superlative)
tewrî beîhtiyad (rojavayî) (superlative)


belaheq

belaheqtir (comparative)
herî belaheq (merkezî) (superlative)
tewrî belaheq (rojavayî) (superlative)


joyez

Ez joyez im.


nêrûmê

Kesê ku tenê ji kesên bi heman zayendê hez dike.

Wê çaxa go hê em û zarokên dînozoran nehatibûn qetilkirin, birrek zarokên ca min hebûn. Em malbateke pirrceleb bûn û tu zagonan navê me nekiribûn “Bênamûs.” Em: Lezbiyen, nêrûmê, tog û ensest gişk bi şanazî di bin banekî de dijiyan. Me parîkê nanê tisî jî bi hev re par ve dikir, pevşabûn jî.

26.11.2016, Kovan Baqî, CERIBÎN – 2 https://web.archive.org/https://krd.riataza.com/2016/11/26/ceribin-2/ arşîv, riataza.com

Çavên tije hêsir, mirovên kelogirî, civakên hestyar û ciyewaz ên ku Almodovar bi jîrbûneke mezin ji nav wan çîrokên xwe lihev tine, her kes bi çavên şil hestên xwe tîne ziman, poşmanî û lixwemikurbûn, her dem prisgirêkên sêksî yên ku wek mijarek balkêş di hemû filimên wî de têne xuyan, bitaybet “aumo sexuel” û yên nêrûmê wek mirovên nerim û dilneya û xwedî nirxên taybet û bi ser civakê de vekirî.

Kovara Şar, ALMODOVAR DERHÊNEREKÎ NAYÊ.AVANYA.ÇAVÊN TIJE..HÊSIR.Û.MIROVÊN KELOGIRÎ https://web.archive.org/http://shar-magazine.com/wp-content/uploads/2018/06/Issue5_Kurdi.pdf arşîv, 2016, Şêro Hindê, Weşanên rêxistina ŞAR a geşpêdanê, hj. 5, r. 22

Bes bila Kurdayetî û Kurdistanîbûnê nekin, doza netew-dewletbûnê nekin bes e. Qûnek e, qûnde ye, lezbîyen e, trans e, nêrûmê ye, qey ferq nake, hêç e. Hewceyî cîrantî û mîrantîyê nake yaw, ji xwe em di bin konekî de dijîn“ filan û xeftan.

2015.05.12, Miradê Torî, Gelo hûn cîranên qûnek û qûnde dixwazin? https://web.archive.org/http://www.lotikxane.com/2015/05/12/gelo-hun-ciranen-qunek-u-qunde-dixwazin/ arşîv, lotikxane.com


muzmehil

muzmehl
mudmehl
midmehl
mizmehil
mizmehl
muzmahl

Ew Şems û Qemer ko muttesil bûnDerhal bi yek ve muzmehil bûnGava weko pêk ve muqtebis bûn


bitews

lezgîn, lezok, çist, zû, bilez, bi hijd, hijdîn

hızlı yürüyorlardı


tiranepêker

kesê/a ku yariyan bi kesek din dike ji bo hin kesên din pê bikin kenî


good value

https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:FilePath/EN-AU ck1 good value.ogg

bi seyreka baş* {{#tag:phonos|{{#if:||Deng}}{{#if:Awistralya| (Awistralya)}}|lang=en|text=|wikibase=|file=En-au-good value.ogg}}


mixeyrî

mixeyrî bûn
mixeyrî kirin
mixeyrîbûn
mixeyrîkirin


şevnistî

tiştê şev lê bihurî ji şeva berê de maye, ne teze

û wek şîvên şevnistî bêtam û tahmsarkî

di rêkeftin-nameyeke evra de, daxuyaniya derengmayî û şevnistî neweşînin


bi tena serê xwe man

bi tena serê xwe mantir (comparative)
herî bi tena serê xwe man (merkezî) (superlative)
tewrî bi tena serê xwe man (rojavayî) (superlative)


tepeserker

azarder

Yê/a ku yekî/ê te'zîb dide,
 kesê/a ku yekî/ê, azar dide
 kesê/a ku yekî/ê diêşîne


bi dizî ve

bi dizî vetir (comparative)
herî bi dizî ve (merkezî) (superlative)
tewrî bi dizî ve (rojavayî) (superlative)


rastve

dirist, rast, sererast, ne xelet, ne xwar


yaremez

nerehet, nehecimtî, tiraneker, yê hûr û têkçûyi


hemîzan

zana, pispor, şareza, yê/a ku kişt zanista dizane

(alelîm) hemîzan: ageh ji her tiştekê heye o hemî tiştî dizanit


agirnegir

agirnegirtir (comparative)
herî agirnegir (merkezî) (superlative)
tewrî agirnegir (rojavayî) (superlative)


beramberdar

beramberdartir (comparative)
herî beramberdar (merkezî) (superlative)
tewrî beramberdar (rojavayî) (superlative)


bijlî

bijl, ji bilî, xeynî, xeyrî, bil, xeynî, bilî


qoçhavêj

gayê ku şaxan dihavêje, canewerên ku qoçan didanin, canewerên dirindeyên şaxhavêj


terîb

hember, rêk, bateve, hevhesû, parsûyî, wekhev, hevber, beramber


gowj

Tişta ku serê wê pirr zirav e û kûr da dibire.


têkhatî

تێکهاتی (Kurdish-Arabic)
têkhat
têkhat û têkçû

arandî, girgîn, têkhejiyayî, zîz, têkvedayî, alizandî, azirandî


qesegêr

Kesê/a ku axiftinan bîne û bibe, hin caran bo diristkirina arîşan.


nîşader

nîşa (ji nîşan) + -der , ji lêkera nîşan dan

/niːʃɑːˈdɛɾ/

rêber, rêzan, rênîşander, delîl, pêşander,
 kesa/ê rêyê nîşanî xelkê dide (bi taybetî li gel diçe)


jîrmend

zekî, zîrek, jêhatî, hêgin, bilîmet, dahî


şerefmend

bişeref, rêzdar, birûmet, binamûs, biqedir, biqîmet, binirx


qutebir

mitleq, teqez, miheqeq, qethî, bêşert, bêmerc, bêguman, bêşik, bivê-nevê, îlle, tekûz, misoger

erhede^([Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].)


aşkara

aşkaratir (comparative)
herî aşkara (merkezî) (superlative)
tewrî aşkara (rojavayî) (superlative)


sivikeber

tiranepêker, yarîpêker, qeşmerîpêker, kêmker


paşveber

ya/ê ku kesek paşve dibe, kesê/a ku yekî/ê hişyar dike


nekam

ya / yê ku gotinên nerast û bêbingeh dibêje li ser kesek din