tráng miệng

[t͡ɕaːŋ˧˦ miəŋ˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˦˧˥ miəŋ˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˦˥ miəŋ˨˩˨]

From tráng (“to rinse”) + miệng (“mouth”), in the sense of "cleansing your palate of savor with juicy fruit or sweet dessert".

ăn nho tráng miệng

món/đồ tráng miệng

fruit or dessert for after the main meal

Có gì tráng miệng không ?
Có chuối.
Got some after-meal food?
I got bananas.

Bạch đậu khấu thường được sử dụng làm nguyên liệu nấu ăn hoặc làm món tráng miệng nhờ hương vị tuyệt vời.

2018 January 17, “Trà bạch đậu khấu thơm ngon với những lợi ích 'vàng' cho sức khỏe”, in Tiền Phong Online:

Cardamom is often used as an ingredient in cooking (main meals) or desserts owing to its excellent flavour.

to have some fruit or dessert after the main meal


lót

lót dép chờ

(literally) to sit on one's flip-flops to wait for

to put, to place something under another thing


dấy

Likely related to dậy, through an earlier prefixal form.


nhào

nhào bột bánh

to knead (to work and press into a mass)

té nhào đầu


mẩu

Những mẩu chuyện về đời hoạt động của Hồ Chủ tịch
Stories of President Ho's Life in revolutionary activities (written by Trần Dân Tiên)


chân thành

[t͡ɕən˧˧ tʰajŋ̟˨˩]

[t͡ɕəŋ˧˧ tʰɛɲ˦˩]

[cəŋ˧˧ tʰan˨˩]


xa xỉ phẩm

[saː˧˧ si˧˩ fəm˧˩]

[saː˧˧ sɪj˧˨ fəm˧˨]

[saː˧˧ sɪj˨˩˦ fəm˨˩˦]


dẫn thân

[zən˦ˀ˥ tʰən˧˧]

[jəŋ˧˨ tʰəŋ˧˧]

[jəŋ˨˩˦ tʰəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 引 (“to lead”) and 身 (“body; self”).

vi-etym-sino

(colloquial) to bring oneself to; to throw oneself into (e.g. a difficult, dangerous place)


quanh co

[kwajŋ̟˧˧ kɔ˧˧]

[kwɛɲ˧˧ kɔ˧˧]

quanh co chối tội

to be evasive and refuse to admit one's guilt

beating about the bush
beat about the bush

beating about the bush; in a roundabout way; disingenuous


đau khổ

[ʔɗaw˧˧ xo˧˩]

[ʔɗaw˧˧ kʰow˧˨]

[ʔɗa(ː)w˧˧ kʰow˨˩˦]


hào phóng

[haːw˦˩ fɔŋ˦˧˥]


du thuyền

[jʊw˧˧ tʰwiəŋ˦˩]

[jʊw˧˧ tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]


phiên

(colloquial) Short for phiên âm (“to transcribe”).


dự đoán

[zɨ˧˨ʔ ʔɗwaːn˧˦]

[jɨ˨˩ʔ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[jɨ˨˩˨ ʔɗwaːŋ˦˥]


dự đoán

[zɨ˧˨ʔ ʔɗwaːn˧˦]

[jɨ˨˩ʔ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[jɨ˨˩˨ ʔɗwaːŋ˦˥]


gia trưởng

[zaː˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[jaː˧˧ ʈɨəŋ˧˨]

[jaː˧˧ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 家長 (“household head”).


gia trưởng

[zaː˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[jaː˧˧ ʈɨəŋ˧˨]

[jaː˧˧ ʈɨəŋ˨˩˦]


tên tuổi

[təːn˧˧ tuj˨˩˦]


quanh năm

quanh năm suốt tháng


gian hàng

[zaːn˧˧ haːŋ˨˩]

[jaːŋ˧˧ haːŋ˦˩]

[jaːŋ˧˧ haːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 間行, composed of 間 (“room”) and 行 (“goods”).


đội lốt

[ʔɗoj˧˨ʔ lot̚˧˦]

[ʔɗoj˨˩ʔ lok̚˦˧˥]

[ʔɗoj˨˩˨ lok̚˦˥]

to disguise oneself (under the cloak of)


phân phối

[fəŋ˧˧ foj˨˩˦]

[fəŋ˧˧ foj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân phối.wav

Sino-Vietnamese word from 分配, composed of 分 (“to divide”) and 配 (“to join”), from Japanese 分配 (bunpai), from Literary Chinese 分配 (fēnpèi, “to coordinate; to arrange”).


phân phối

[fəŋ˧˧ foj˨˩˦]

[fəŋ˧˧ foj˦˥]


cản trở

[kaːn˧˩ t͡ɕəː˧˩]

[kaːŋ˧˨ ʈəː˧˨]

[kaːŋ˨˩˦ ʈəː˨˩˦]


bóng đái

[ʔɓawŋ͡m˧˦ ʔɗaːj˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ ʔɗaːj˨˩˦]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ ʔɗaːj˨˩˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ ʔɗaːj˦˥]


kiểm điểm

[kiəm˧˩ ʔɗiəm˧˩]

[kiəm˧˨ ʔɗiəm˧˨]

[kim˨˩˦ ʔɗim˨˩˦]


thi đấu

[tʰi˧˧ ʔɗəw˧˦]

[tʰɪj˧˧ ʔɗəw˨˩˦]

[tʰɪj˧˧ ʔɗəw˦˥]


ăn hàng

[ʔan˧˧ haːŋ˨˩]

[ʔaŋ˧˧ haːŋ˦˩]

[ʔaŋ˧˧ haːŋ˨˩]

(Southern Vietnam) to eat between meals; to snack (when outside)


sói đội lốt cừu

[sɔj˧˦ ʔɗoj˧˨ʔ lot̚˧˦ kiw˨˩]

[ʂɔj˨˩˦ ʔɗoj˨˩ʔ lok̚˦˧˥ kɨw˦˩]

[sɔj˨˩˦ ʔɗoj˨˩ʔ lok̚˦˧˥ kɨw˦˩]

[ʂɔj˦˥ ʔɗoj˨˩˨ lok̚˦˥ kɨw˨˩]

[sɔj˦˥ ʔɗoj˨˩˨ lok̚˦˥ kɨw˨˩]

wolf in sheep's clothing
wolf in sheep's clothing


sát nút

[ʂaːk̚˦˧˥ nʊk̚˦˧˥]

[saːk̚˦˧˥ nʊk̚˦˧˥]

[ʂaːk̚˦˥ nʊk͡p̚˦˥]

[saːk̚˦˥ nʊk͡p̚˦˥]

(colloquial) close (with a very small gap)


cự li

[kɨ˧˨ʔ li˧˧]

[kɨ˨˩ʔ lɪj˧˧]

[kɨ˨˩˨ lɪj˧˧]

cự li ngắn

(chiefly sports or military) a distance or range


tỉ số

[tɪj˧˨ ʂow˨˩˦]

[tɪj˨˩˦ ʂow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 比數, composed of 比 (“to compare”) and 數 (“number”).

vi-etym-sino

(sports) the score between two opponents or opposing teams


khoác

[kʰwaːk̚˦˧˥]


vươn

head

vươn • (𫏖, 𫣰)

vi-verb

vươn • (𫏖, 𫣰)


cá độ

[kaː˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[kaː˨˩˦ ʔɗow˨˩ʔ]

[kaː˦˥ ʔɗow˨˩˨]


vé số

[vɛ˨˩˦ ʂow˨˩˦]

[vɛ˨˩˦ sow˨˩˦]

[vɛ˦˥ ʂow˦˥]


lang bạt

[laːŋ˧˧ ʔɓaːt̚˧˨ʔ]

[laːŋ˧˧ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[laːŋ˧˧ ʔɓaːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese reading of 狼跋; from the Classic of Poetry

The wolf springs forward on his dewlap, or trips back on his tail.

The Classic of Poetry, c. 11ᵗʰ – 7ᵗʰ centuries BCE, translated based on James Legge's version

狼跋其胡、載疐其尾。

狼跋其胡、载疐其尾。


bển

Word formation with distal denotation by adding hỏi tone to the root bên (“side”) in Southern Vietnamese and certain dialects of Thanh Hoá.


bển

United States of America
United States of America

(Southern Vietnam, specifically) the United States of America


bọng đái

[ʔɓawŋ͡m˧˨ʔ ʔɗaːj˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩˦]

[ʔɓɔŋ˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩˦]

[ʔɓawŋ͡m˨˩˨ ʔɗaːj˦˥]


ngăn cản

[ŋaŋ˧˧ kaːŋ˧˨]

[ŋaŋ˧˧ kaːŋ˨˩˦]


bọng

[ʔɓawŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔɓawŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔɓawŋ͡m˨˩˨]

Probably a variant of bụng (“belly”), with influence from bộng.
Attested as bạo᷄ in the Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651), glossed with Portuguese barriga, Latin venter. The compound đau bạo᷄ (“bellyache”) is also listed.

vesicle (small fluid-filled bladder, sac, cyst, or vacuole within the body)


cầm chân

[kəm˨˩ t͡ɕən˧˧]

[kəm˦˩ t͡ɕəŋ˧˧]

[kəm˨˩ cəŋ˧˧]

(figurative) to pin down; to immobilize; to restrict (especially an enemy)

(figurative) to fend off; to resist; to repel (especially in sports)


khung thành

[xʊwŋ͡m˧˧ tʰajŋ̟˨˩]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ tʰɛɲ˦˩]

[xʊwŋ͡m˧˧ tʰɛɲ˦˩]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ tʰan˨˩]

[xʊwŋ͡m˧˧ tʰan˨˩]


tâm điểm

[təm˧˧ ʔɗiəm˧˩]

[təm˧˧ ʔɗiəm˧˨]

[təm˧˧ ʔɗim˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 心 (“heart”) and 點 (“point”).

vi-etym-sino

(of a topic, discussion, etc.) the main point or focus


đấu trường

[ʔɗəw˧˦ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[ʔɗəw˨˩˦ ʈɨəŋ˦˩]

[ʔɗəw˦˥ ʈɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 鬥 (“to contend”) and 場 (“field”).

(sports) an arena; stadium; competition area


trở ngại

[t͡ɕəː˧˩ ŋaːj˧˨ʔ]

[ʈəː˧˨ ŋaːj˨˩ʔ]

[ʈəː˨˩˦ ŋaːj˨˩˨]


trở ngại

[t͡ɕəː˧˩ ŋaːj˧˨ʔ]

[ʈəː˧˨ ŋaːj˨˩ʔ]

[ʈəː˨˩˦ ŋaːj˨˩˨]


lứa

Mèo mới đẻ lứa thứ hai.

Our cat has just given birth to her second litter.


tiền bối

[tiən˨˩ ʔɓoj˧˦]

[tiəŋ˦˩ ʔɓoj˨˩˦]

[tiəŋ˨˩ ʔɓoj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 前輩, composed of 前 (“fore-”) and 輩 (“generation”). Compare Japanese 先輩 (senpai, tiên bối).

các bậc tiền bối

the older generations, especially as considered as wise or pioneering in thought, philosophy or ways of life

(fiction, especially translations from Japanese or Korean) an upperclassman; a senpai


thủ thành

[tʰu˧˩ tʰajŋ̟˨˩]

[tʰʊw˧˨ tʰɛɲ˦˩]

[tʰʊw˨˩˦ tʰan˨˩]

Blend of thủ (“to keep”) + khung thành (“goalpost”).

blend

(sports) to keep goal; to act as the goalkeeper


thủ thành

[tʰu˧˩ tʰajŋ̟˨˩]

[tʰʊw˧˨ tʰɛɲ˦˩]

[tʰʊw˨˩˦ tʰan˨˩]


tiếng tăm

[tiəŋ˦˧˥ tam˧˧]


phần đông

[fən˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[fəŋ˦˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[fəŋ˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]


lốt

From Old Chinese 蛻 (OC *l̥ˤot-s) (B-S) (SV: thuế).

rắn thay lốt

sói đội lốt cừu

Anonymous author, included in
Gà lôi đội lốt con công,
Tưởng rằng mình ngộ đi dông đi dài.
Gặp công xốc lại nhập bầy,
Công đá xể mặt trầy mày đuổi đi.
A pheasant disguised itself as a peafowl,
It imagined itself to be extraordinary and strutted far and wide.
Encountering peafowls, it approached (and attempted) to join their flock;
The peafowls kicked it, scraping its face and scratching its brows, and drove it away.

(figurative) a guise (cover; cloak) or a disguise (attire to hide/assume an identity; that which masks what's beneath)


lốt

Con hùm kiêng gọi là ông ba mươi, con rắn kiêng gọi là ông lốt, con voi kiêng gọi là ông vâm.

1915, Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục [Vietnamese customs]:

As a form of avoidance, the tiger is called ông ba mươi, the snake is called ông lốt, the elephant is called ông vâm.


lốt

bò nướng lá lốt

2013, Xuân Sơn, “Một số bài thuốc chữa bệnh bằng lá lốt (a few therapeutic formulas from piper lolot leaves)”, Đắk Lắk Newspaper
Theo các thầy thuốc, lá và thân cây lốt chứa các chất ancaloit, flavonoid và tinh dầu, với thành phần chủ yếu là beta-caryophylen; rễ cũng có chứa tinh dầu nhưng thành phần chính là benzylaxetat.
According to physicians, the piper lolot plant's leaves and stem contain alkaloids, flavonoids, and an essential oil whose main component is β-caryophyllene; its roots also contain an essential oil whose main component is benzyl acetate.

(rare) Piper sarmentosum (syn. Piper lolot)


cản

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 扞 (SV: hãn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hãn</i>


chịu khó

[t͡ɕiw˧˨ʔ xɔ˧˦]

[t͡ɕiw˨˩ʔ kʰɔ˨˩˦]

[t͡ɕiw˨˩ʔ xɔ˨˩˦]

[ciw˨˩˨ kʰɔ˦˥]

[ciw˨˩˨ xɔ˦˥]

chịu (“to endure; to be willing to”) + khó (“difficult”).

com

to take pains (to); to make an effort persistently (to); to attempt regardless of hardship (to)


chịu khó

[t͡ɕiw˧˨ʔ xɔ˧˦]

[t͡ɕiw˨˩ʔ kʰɔ˨˩˦]

[t͡ɕiw˨˩ʔ xɔ˨˩˦]

[ciw˨˩˨ kʰɔ˦˥]

[ciw˨˩˨ xɔ˦˥]


đố

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 賭 (SV: đổ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đổ</i>

vi-etym-sino

to pose a riddle or quiz; to ask a question (that one knows the answer of, in order to test intelligence or memory)

to challenge; to defy; to bid defiance (to)


ẻm

Word formation with distal denotation by adding hỏi tone to the root em in Southern Vietnamese and certain dialects of Thanh Hoá.

vi-etym-hoi

(Southern Vietnam, in the singular, polite) they/them, that person who's a little younger than me

(Southern Vietnam, in the singular, polite) they/them, that student who's younger than me as a teacher


灶君

chữ Hán form of Táo quân (“Kitchen God”).


trữa

Cognate with mainstream Vietnamese giữa; inherited from an unattested Central Old Vietnamese form different from the Northern Old Vietnamese attested in early Nôm texts.

North Central Vietnam form of giữa (“between, in the middle”)


đồ vật

[ʔɗo˨˩ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɗow˦˩ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɗow˨˩ vək̚˨˩˨]

[ʔɗow˨˩ jək̚˨˩˨]


cươi

Cognate with Chut [Mày] takɤl¹ (Babaev & Samarina, 2018).

lá lảy đầy cươi


đồ đạc

[ʔɗo˨˩ ʔɗaːk̚˧˨ʔ]

[ʔɗow˦˩ ʔɗaːk̚˨˩ʔ]

[ʔɗow˨˩ ʔɗaːk̚˨˩˨]

Dọn đồ dọn đạc đi!

Put your stuff away and clean your room!


dại dột

[zaːj˧˨ʔ zot̚˧˨ʔ]

[jaːj˨˩ʔ jok̚˨˩ʔ]

[jaːj˨˩˨ jok̚˨˩˨]

dại (“foolish”) + dột (“(archaic) foolish”).


tác nhân

[taːk̚˧˦ ɲən˧˧]

[taːk̚˦˧˥ ɲəŋ˧˧]

[taːk̚˦˥ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 作 (“to do”) and 因 (“cause”).


chủ quyền

[t͡ɕʊw˧˨ kwiəŋ˦˩]

[cʊw˨˩˦ wiəŋ˨˩]

tôn trọng chủ quyền của một nước


cạp

From Proto-Vietic *gaːp (“to hold by mouth”). Cognate with Tho [Cuối Chăm] kɐːp⁸, Khmu [Cuang] gaːp ("to hold, to seize in teeth").


vững chắc

[vɨŋ˦ˀ˥ t͡ɕak̚˧˦]

[vɨŋ˧˨ t͡ɕak̚˦˧˥]

[vɨŋ˨˩˦ cak̚˦˥]

[jɨŋ˨˩˦ cak̚˦˥]


Anh ngữ

[ʔajŋ̟˧˧ ŋɨ˦ˀ˥]

[ʔɛɲ˧˧ ŋɨ˧˨]

[ʔan˧˧ ŋɨ˨˩˦]

English language (often as a subject of study)


chất độc da cam

[t͡ɕət̚˧˦ ʔɗəwk͡p̚˧˨ʔ zaː˧˧ kaːm˧˧]

[t͡ɕək̚˦˧˥ ʔɗəwk͡p̚˨˩ʔ jaː˧˧ kaːm˧˧]

[cək̚˦˥ ʔɗəwk͡p̚˨˩˨ jaː˧˧ kaːm˧˧]


khùng khục

[xʊwŋ͡m˨˩ xʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kʰʊwŋ͡m˦˩ kʰʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[xʊwŋ͡m˦˩ xʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kʰʊwŋ͡m˨˩ kʰʊwk͡p̚˨˩˨]

[xʊwŋ͡m˨˩ xʊwk͡p̚˨˩˨]


da cam

orange colour (like that of the fruit orange)

chất độc da cam
chất độc da cam#Vietnamese

Short for chất độc da cam (“Agent Orange”).


nhau tiền đạo

[ɲaw˧˧ tiən˨˩ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[ɲaw˧˧ tiəŋ˦˩ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[ɲa(ː)w˧˧ tiəŋ˨˩ ʔɗaːw˨˩˨]


theo đuổi

[tʰɛw˧˧ ʔɗuəj˧˩]

[tʰɛw˧˧ ʔɗuj˧˨]

[tʰɛw˧˧ ʔɗuj˨˩˦]

to pursue (dream, fame, etc.); to strive for


mớ

to wiggle one's body while sleeping; to sleep talk


mớ

một mớ việc


tuột

Làm từ từ, coi chừng tuột tay.

Do it slowly or your hands might just come off.

to slip; to slip out of alignment; to come off; to slide


bắt con

[ʔɓat̚˧˦ kɔn˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ kɔŋ˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ kɔŋ˧˧]

(medicine) to perform a Caesarean section


chinh phục

[t͡ɕïŋ˧˧ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɨn˧˧ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[cɨn˧˧ fʊwk͡p̚˨˩˨]

vi:Cuộc chinh phục Hispania của La Mã
vi:Mông Cổ chinh phục Tây Hạ

Mông Cổ chinh phục Tây Hạ

Cuộc chinh phục Hispania của La Mã

The Roman Conquest of Hispania; the event to conquer Hispania of the Romans

(figurative) to win; to gain; to win over


suy ngẫm

[swi˧˧ ŋəm˦ˀ˥]

[ʂwɪj˧˧ ŋəm˧˨]

[swɪj˧˧ ŋəm˧˨]

[ʂ⁽ʷ⁾ɪj˧˧ ŋəm˨˩˦]

[s⁽ʷ⁾ɪj˧˧ ŋəm˨˩˦]

to think thoroughly (to evaluate, conclude, etc.); to ponder; to reflect


hoa quả

[waː˧˧ waː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 花果, composed of 花 (“flower”) and 果 (“fruit”).


khoả thân

[xwaː˧˩ tʰən˧˧]

[kʰwaː˧˨ tʰəŋ˧˧]

[xwaː˧˨ tʰəŋ˧˧]

[kʰwaː˨˩˦ tʰəŋ˧˧]

[xwaː˨˩˦ tʰəŋ˧˧]


nhiếp ảnh

[ɲiəp̚˧˦ ʔajŋ̟˧˩]

[ɲiəp̚˦˧˥ ʔɛɲ˧˨]

[ɲip̚˦˥ ʔan˨˩˦]


thuyên tắc phổi

[tʰwiəŋ˧˧ tak̚˦˧˥ foj˧˨]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ tak̚˦˥ foj˨˩˦]


bạch tuột

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ tuət̚˧˨ʔ]

[ʔɓat̚˨˩ʔ tuək̚˨˩ʔ]

[ʔɓat̚˨˩˨ tuək̚˨˩˨]


huấn luyện

[hwəŋ˦˧˥ lwiəŋ˨˩ʔ]

[wəŋ˦˥ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

(government, sports, military) to train; to coach; to drill


chộ

Thằng Đán thua mình bốn tuổi, chỉ sáu tuổi thôi nhưng khôn hơn rận, chuyện gì cũng biết. Nó nói chôông là giống ma đó. Mình nói ma chi. Nó nói ma l. Mình cười he he he, đá đít nó một phát, nói ba trợn. Thằng Đán trợn mắt trương gân cổ lên, nói thiệt đo, anh không tin thì thôi. Mình nhăn răng cười, nói ba láp, nói ma l. răng không giống… Thằng Đán lại trợn mắt trương gân cổ lên, nói anh chộ rồi răng nói không giống, mình tịt câm. Nó nói anh không chộ chôông toàn làm hang ở mả đàn bà à. Nghe cũng có lý

2014, Nguyễn Quang Lập, “Quê choa chí dị”, in Chuyện nhà quê:

Đán was four years younger than me, but he was very clever albeit being only six. He said "the agamas are ghosts". When I asked what kind of ghost they are, he replied that they were "c*nt ghosts". I laughed, kicked his ass and said that he was just making shit up. Đán insisted vehemently that they were real and "if you don't believe me, fine". I grinned, said he was just bullshitting, "if they are really "c*nt ghosts", why do they look nothing alike?"... Đán once again argued back just as vehemently, "Have you seen them or something, how can you be so sure that they look nothing alike?", which shut me up. He said, "Don't you see that the agamas always burrow in women's graves?". "Sounds reasonable", I thought.


tiếp cận

[tiəp̚˧˦ kən˧˨ʔ]

[tiəp̚˦˧˥ kəŋ˨˩ʔ]

[tip̚˦˥ kəŋ˨˩˨]


hương vị

[hɨəŋ˧˧ vi˧˨ʔ]

[hɨəŋ˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[hɨəŋ˧˧ vɪj˨˩˨]

[hɨəŋ˧˧ jɪj˨˩˨]


mặc định

[mak̚˧˨ʔ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[mak̚˨˩ʔ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[mak̚˨˩˨ ʔɗɨn˨˩˨]


đối thủ

[ʔɗoj˧˦ tʰu˧˩]

[ʔɗoj˨˩˦ tʰʊw˧˨]

[ʔɗoj˦˥ tʰʊw˨˩˦]


thuyên tắc ối

[tʰwiəŋ˧˧ tak̚˦˧˥ ʔoj˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ tak̚˦˥ ʔoj˦˥]

amniotic fluid embolism
amniotic fluid embolism


tập luyện

[təp̚˧˨ʔ lwiən˧˨ʔ]

[təp̚˨˩ʔ lwiəŋ˨˩ʔ]

[təp̚˨˩˨ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 習 (“to practice”) and 練 (“to train; to practice”).


tự nguyện

[tɨ˧˨ʔ ŋwiən˧˨ʔ]

[tɨ˨˩ʔ ŋwiəŋ˨˩ʔ]

[tɨ˨˩˨ ŋwiəŋ˨˩˨]


kiêm

viện trưởng kiêm tổng biên tập tạp chí

president and editor-in-chief of a magazine

đạo diễn kiêm diễn viên
director–actor

Used to join the names of multiple positions or jobs of the same person; and.


mở màn

[məː˧˩ maːn˨˩]

[məː˧˨ maːŋ˦˩]

[məː˨˩˦ maːŋ˨˩]

to raise the curtain (to start a performance)

(figurative, colloquial) to begin; to start


tuyên ngôn

[twiəŋ˧˧ ŋoŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ŋoŋ˧˧]

Tuyên ngôn Độc lập


say đắm

[ʂaj˧˧ ʔɗam˦˧˥]

[saj˧˧ ʔɗam˦˧˥]

[ʂa(ː)j˧˧ ʔɗam˦˥]

to be taken (with someone); to be in love; to be captivated


cứng nhắc

[kɨŋ˧˦ ɲak̚˧˦]

[kɨŋ˦˧˥ ɲak̚˦˧˥]

[kɨŋ˦˥ ɲak̚˦˥]


dẫn đầu

[zən˦ˀ˥ ʔɗəw˨˩]

[jəŋ˧˨ ʔɗəw˦˩]

[jəŋ˨˩˦ ʔɗəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 引 (“to lead”) and 頭 (“head”).

to lead; to take the lead; to be at the head of


hiểm nghèo

[hiəm˧˩ ŋɛw˨˩]

[hiəm˧˨ ŋɛw˦˩]

[him˨˩˦ ŋɛw˨˩]

bệnh hiểm nghèo


thuốc men

[tʰuək̚˧˦ mɛn˧˧]

[tʰuək̚˦˧˥ mɛŋ˧˧]

[tʰuək̚˦˥ mɛŋ˧˧]


đỉnh cao

[ʔɗïŋ˧˩ kaːw˧˧]

[ʔɗɨn˧˨ kaːw˧˧]

[ʔɗɨn˨˩˦ kaːw˧˧]


ứng cử viên

[ʔɨŋ˧˦ kɨ˧˩ viən˧˧]

[ʔɨŋ˦˧˥ kɨ˧˨ viəŋ˧˧]

[ʔɨŋ˦˥ kɨ˨˩˦ viəŋ˧˧]

[ʔɨŋ˦˥ kɨ˨˩˦ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 應舉 (“elect”) and 員 (“-er”).


quy tụ

[kwɪj˧˧ tʊw˨˩ʔ]

[wɪj˧˧ tʊw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 歸 (“to return”) and 聚 (“to gather”).


bốn mắt

[ʔɓon˧˦ mat̚˧˦]

[ʔɓoŋ˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[ʔɓoŋ˦˥ mak̚˦˥]

(figurative, colloquial) bespectacled; four-eyed


bồi dưỡng

[ʔɓoj˨˩ zɨəŋ˦ˀ˥]

[ʔɓoj˦˩ jɨəŋ˧˨]

[ʔɓoj˨˩ jɨəŋ˨˩˦]

to strengthen (the body with nourishment)


thẻ xanh

[tʰɛ˧˩ sajŋ̟˧˧]

[tʰɛ˧˨ sɛɲ˧˧]

[tʰɛ˨˩˦ san˧˧]


ứng cử

[ʔɨŋ˧˦ kɨ˧˩]

[ʔɨŋ˦˧˥ kɨ˧˨]

[ʔɨŋ˦˥ kɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 應舉, composed of 應 (“to respond; to answer”) and 舉 (“to elect”).

ra ứng cử làm tổng thống


tối cao

Sino-Vietnamese word from 最高 (“highest”).

quyền lực tối cao

Tòa án Nhân dân Tối cao

đấng tối cao

(usually government or religion) supreme


đắm

head

đắm • (𣿇 - 𣺻, 㴷)

vi-verb

đắm • (𣿇 - 𣺻, 㴷)

(figurative) to be carried away; to be keen (on something); to take a great interest (in something)


phụ phí

[fʊw˨˩ʔ fɪj˨˩˦]

[fʊw˨˩˨ fɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 附 (“to attach”) and 費 (“fee; charge”).


tài trợ

[taːj˨˩ t͡ɕəː˧˨ʔ]

[taːj˦˩ ʈəː˨˩ʔ]

[taːj˨˩ ʈəː˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 財 (“wealth”) and 助 (“to help”).

nhà tài trợ

Chương trình này được tài trợ bởi dầu gội Moonsilk.

This program is brought to you by the shampoo brand Moonsilk.

(business) to sponsor, fund or finance (a partner, program, venture or project)


hướng dẫn viên

[hɨəŋ˧˦ zən˦ˀ˥ viən˧˧]

[hɨəŋ˦˧˥ jəŋ˧˨ viəŋ˧˧]

[hɨəŋ˦˥ jəŋ˨˩˦ viəŋ˧˧]

[hɨəŋ˦˥ jəŋ˨˩˦ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 向引 (“to guide”) and 員 (“-er”).

hướng dẫn viên du lịch


thông số

[tʰəwŋ͡m˧˧ so˧˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ ʂow˨˩˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ sow˨˩˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ ʂow˦˥]

[tʰəwŋ͡m˧˧ sow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thông số.wav


dày dạn

[jaj˦˩ jaːŋ˨˩ʔ]


giải nghệ

[zaːj˧˩ ŋe˧˨ʔ]

[jaːj˧˨ ŋej˨˩ʔ]

[jaːj˨˩˦ ŋej˨˩˨]


chết đuối

[t͡ɕet̚˧˦ ʔɗuəj˧˦]

[t͡ɕet̚˦˧˥ ʔɗuj˨˩˦]

[cəːt̚˦˥ ʔɗuj˦˥]


bơi lội

[ʔɓəːj˧˧ loj˧˨ʔ]

[ʔɓəːj˧˧ loj˨˩ʔ]

[ʔɓəːj˧˧ loj˨˩˨]

bơi (“to swim”) + lội (“to swim (dialectal); to wade”).

com

giải bơi lội vô địch quốc gia


bơi lội

[ʔɓəːj˧˧ loj˧˨ʔ]

[ʔɓəːj˧˧ loj˨˩ʔ]

[ʔɓəːj˧˧ loj˨˩˨]

Bơi lội vui phết nhỉ?


té giếng

[tɛ˧˦ ziəŋ˧˦]

[tɛ˨˩˦ jiəŋ˦˧˥]

[tɛ˦˥ jiəŋ˦˥]

Mày té giếng à !?

Did you friggin' hit your head or somp'n?

(Southern Vietnam, figurative, slang) to have hit your head


khởi đầu

[xəːj˧˩ ʔɗəw˨˩]

[kʰəːj˧˨ ʔɗəw˦˩]

[xəːj˧˨ ʔɗəw˦˩]

[kʰəːj˨˩˦ ʔɗəw˨˩]

[xəːj˨˩˦ ʔɗəw˨˩]

(somewhat literary) to begin; to start, to commence


khởi đầu

[xəːj˧˩ ʔɗəw˨˩]

[kʰəːj˧˨ ʔɗəw˦˩]

[xəːj˧˨ ʔɗəw˦˩]

[kʰəːj˨˩˦ ʔɗəw˨˩]

[xəːj˨˩˦ ʔɗəw˨˩]


trung ương

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

Hệ thần kinh trung ương


trung ương

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

thành phố trực thuộc trung ương


năng khiếu

[naŋ˧˧ kʰiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 能 (“ability”) and 竅 (“key; knack”).

vi-etym-sino

Năng khiếu trí tuệ


cỡi

Eye dialect spelling of cưỡi, representing Central Vietnam and Southern Vietnam Vietnamese.


đuối

head

đuối • (𬉪 - 𪶊, 濧, 涗)

vi-adj

đuối • (𬉪 - 𪶊, 濧, 涗)

đuối sức

đuối nước


tối đa

[toj˧˦ ʔɗaː˧˧]

[toj˨˩˦ ʔɗaː˧˧]

[toj˦˥ ʔɗaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 最多, composed of 最 (“-est; most”) and 多 (“many”).


tối đa

[toj˧˦ ʔɗaː˧˧]

[toj˨˩˦ ʔɗaː˧˧]

[toj˦˥ ʔɗaː˧˧]


đối phương

[ʔɗoj˧˦ fɨəŋ˧˧]

[ʔɗoj˨˩˦ fɨəŋ˧˧]

[ʔɗoj˦˥ fɨəŋ˧˧]


xếp hạng

[sep̚˧˦ haːŋ˧˨ʔ]

[sep̚˦˧˥ haːŋ˨˩ʔ]

[sep̚˦˥ haːŋ˨˩˨]


giầm

Tôi vừa đặt giầm lên xuồng, chưa kịp chui vào nó thì đôi mắt đã díp lại rồi.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 10, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

I had only just put the paddle on the boat and had no time to crawl inside that my eyes fell shut.


dương mai

[zɨəŋ˧˧ maːj˧˧]

[jɨəŋ˧˧ maːj˧˧]

[jɨəŋ˧˧ maːj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 楊梅. Doublet of giang mai.

Morella rubra
Morella rubra#Translingual


phả

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 譜 (SV: phổ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phổ</i>


trà đá

[t͡ɕaː˨˩ ʔɗaː˧˦]

[ʈaː˦˩ ʔɗaː˨˩˦]

[ʈaː˨˩ ʔɗaː˦˥]


Mãn Châu

[maːn˦ˀ˥ t͡ɕəw˧˧]

[maːŋ˧˨ t͡ɕəw˧˧]

[maːŋ˨˩˦ cəw˧˧]


Mãn Châu

[maːn˦ˀ˥ t͡ɕəw˧˧]

[maːŋ˧˨ t͡ɕəw˧˧]

[maːŋ˨˩˦ cəw˧˧]


canh ki na

[kajŋ̟˧˧ ki˧˧ naː˧˧]

[kɛɲ˧˧ kɪj˧˧ naː˧˧]


Khổng

[kʰəwŋ͡m˨˩˦]


ngốc nghếch

[ŋəwk͡p̚˧˦ ŋəjk̟̚˧˦]

[ŋəwk͡p̚˦˧˥ ŋet̚˦˧˥]

[ŋəwk͡p̚˦˥ ŋəːt̚˦˥]


tuổi thơ

[tuəj˧˩ tʰəː˧˧]

[tuj˧˨ tʰəː˧˧]

[tuj˨˩˦ tʰəː˧˧]


Hà Lội

From Hà Nội. Originated from the /l/-/n/ merger that historically occurred in certain areas of Hanoi and is still relevant in many areas of Northern Vietnam.


ngây

Possibly non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 呆 (“dull-minded, stupid”, SV: ngai).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">ngai</i>

vi-etym-sino

looking stupid; looking naive; looking stupefied; catatonic


soái ca

[ʂwaːj˨˩˦ kaː˧˧]

[ʂ⁽ʷ⁾aːj˦˥ kaː˧˧]

[s⁽ʷ⁾aːj˦˥ kaː˧˧]


vừa mới

[vɨə˨˩ məːj˧˦]

[vɨə˦˩ məːj˨˩˦]

[vɨə˨˩ məːj˦˥]

[jɨə˨˩ məːj˦˥]


thuyên tắc

[tʰwiəŋ˧˧ tak̚˦˧˥]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ tak̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 栓塞, composed of 栓 (“plug”) and 塞 (“to block”).

(medicine) to be affected by embolism; to be embolised


chà bông

[t͡ɕaː˨˩ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[t͡ɕaː˦˩ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[caː˨˩ ʔɓəwŋ͡m˧˧]


thảo mai

[tʰaːw˨˩˦ maːj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 草 (“grasses, herbs”) and 梅 (“Prunus mume, Ochna integerrima”); with the figurative connation being "innocent-looking". Apparently a Vietnamese construct.

(slang, derogatory) smarmy or affected with the sole intention to gain approval


nào ngờ

[naːw˨˩ ŋəː˨˩]

[naːw˦˩ ŋəː˦˩]

[naːw˨˩ ŋəː˨˩]

(used to lead a clause) but contrary to expectations; unexpectedly


khốc liệt

[xəwk͡p̚˧˦ liət̚˧˨ʔ]

[kʰəwk͡p̚˦˧˥ liək̚˨˩ʔ]

[xəwk͡p̚˦˧˥ liək̚˨˩ʔ]

[kʰəwk͡p̚˦˥ liək̚˨˩˨]

[xəwk͡p̚˦˥ liək̚˨˩˨]


hiếm hoi

[hiəm˦˧˥ hɔj˧˧]

having few or no children (after being married for a long time); sterile


khai vị

[kʰaːj˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[xaːj˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[kʰaːj˧˧ vɪj˨˩˨]

[xaːj˧˧ jɪj˨˩˨]

món khai vị

(of alcohol, food) to be consumed at the start of a meal to stimulate the appetite


nhào lộn

[ɲaːw˨˩ lon˧˨ʔ]

[ɲaːw˦˩ loŋ˨˩ʔ]

[ɲaːw˨˩ loŋ˨˩˨]

to turn over (continuously); to make loops; to turn a somersault


tu từ

[tʊw˧˧ tɨ˦˩]

[tʊw˧˧ tɨ˨˩]

câu hỏi tu từ


sông ngòi

[səwŋ͡m˧˧ ŋɔj˨˩]

[ʂəwŋ͡m˧˧ ŋɔj˦˩]

[səwŋ͡m˧˧ ŋɔj˦˩]

[ʂəwŋ͡m˧˧ ŋɔj˨˩]

[səwŋ͡m˧˧ ŋɔj˨˩]

rivers and streams; waterway (generally speaking)


dư vị

[zɨ˧˧ vi˧˨ʔ]

[jɨ˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[jɨ˧˧ vɪj˨˩˨]

[jɨ˧˧ jɪj˨˩˨]


ngòi nổ

[ŋɔj˨˩ no˧˩]

[ŋɔj˦˩ now˧˨]

[ŋɔj˨˩ now˨˩˦]

(figurative) direct cause (of a conflict)


sâu xa

[səw˧˧ saː˧˧]

[ʂəw˧˧ saː˧˧]

[səw˧˧ saː˧˧]

[ʂəw˧˧ saː˧˧]

[səw˧˧ saː˧˧]


đường băng

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓaŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʔɓaŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓaŋ˧˧]


dạt dào

[zaːt̚˧˨ʔ zaːw˨˩]

[jaːk̚˨˩ʔ jaːw˦˩]

[jaːk̚˨˩˨ jaːw˨˩]

overflowing; overbrimming; surging; abundant


nỗi niềm

nỗi (“(bad) feelings”) + niềm (“(good) feelings”).


lên tiếng

[len˧˧ tiəŋ˦˧˥]

[ləːn˧˧ tiəŋ˦˥]


biết bao

[ʔɓiət̚˧˦ ʔɓaːw˧˧]

[ʔɓiək̚˦˧˥ ʔɓaːw˧˧]

[ʔɓiək̚˦˥ ʔɓaːw˧˧]

Đẹp biết bao, đất nước của chúng ta!

“(who) knows how many/how much”; so many; so much; how (beautiful, etc.)


quật khởi

[kwət̚˧˨ʔ xəːj˧˩]

[kwək̚˨˩ʔ kʰəːj˧˨]

[kwək̚˨˩ʔ xəːj˧˨]

[wək̚˨˩˨ kʰəːj˨˩˦]

[wək̚˨˩˨ xəːj˨˩˦]


hoà hợp

[hwaː˨˩ həːp̚˧˨ʔ]

[hwaː˦˩ həːp̚˨˩ʔ]

[waː˨˩ həːp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 和合, composed of 和 (“peaceful”) and 合 (“to combine”).

vi-etym-sino

to be in concord (with each other); to be in agreement (with); to blend


bạn đọc

[ʔɓaːn˧˨ʔ ʔɗawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩ʔ ʔɗawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩˨ ʔɗawk͡p̚˨˩˨]


cường tráng

[kɨəŋ˨˩ t͡ɕaːŋ˧˦]

[kɨəŋ˦˩ ʈaːŋ˦˧˥]

[kɨəŋ˨˩ ʈaːŋ˦˥]


nạp

to bring in; to carry in; to load (bullets); to charge (battery)


nạp

Possibly from Sino-Tibetan, but the initial is hard to explain. Compare Chinese 十 (MC dzyip).

(probably obsolete, chiefly pig traders' cant) ten

probably obsolete; chiefly pig traders' cant; probably obsolete; chiefly pig traders' cant


tưởng nhớ

[tɨəŋ˧˩ ɲəː˧˦]

[tɨəŋ˧˨ ɲəː˨˩˦]

[tɨəŋ˨˩˦ ɲəː˦˥]

tưởng + nhớ, calque of Chinese 想念 (tưởng niệm).

to remember (with passionate feelings); to commemorate; to recollect; to memorise


ẩu

(colloquial) carelessly (in doing something)


bá vương

[ʔɓaː˧˦ vɨəŋ˧˧]

[ʔɓaː˨˩˦ vɨəŋ˧˧]

[ʔɓaː˦˥ vɨəŋ˧˧]

[ʔɓaː˦˥ jɨəŋ˧˧]


cà pháo

cây (classifier)
quả (classifier)
trái (classifier)

[kaː˦˩ faːw˨˩˦]


niết bàn

[niət̚˧˦ ʔɓaːn˨˩]

[niək̚˦˧˥ ʔɓaːŋ˦˩]

[niək̚˦˥ ʔɓaːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 涅槃, borrowed from Sanskrit निर्वाण (nirvāṇa, “blown or put out, extinguished”), from निस् (nis, “out”) + वा (vā, “to blow”).


gắn kết

[ɣaŋ˦˧˥ ket̚˦˧˥]

[ɣaŋ˦˥ kəːt̚˦˥]


ngoặt

to turn (something) suddenly in another direction


hạ viện

[haː˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[haː˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[haː˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[haː˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]


ngoắt

Synonym of ngoặt (“to turn in another direction”)


ngoắt

(Central Vietnam, Southern Vietnam, colloquial) to wag; to wave; to wiggle


chọn lựa

[t͡ɕɔn˧˨ʔ lɨə˧˨ʔ]

[t͡ɕɔŋ˨˩ʔ lɨə˨˩ʔ]

[cɔŋ˨˩˨ lɨə˨˩˨]


thượng viện

[tʰɨəŋ˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[tʰɨəŋ˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

thượng nghị viện
thượng nghị viện#Vietnamese


lưỡng viện

[lɨəŋ˦ˀ˥ viən˧˨ʔ]

[lɨəŋ˧˨ viəŋ˨˩ʔ]

[lɨəŋ˨˩˦ viəŋ˨˩˨]

[lɨəŋ˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

two legislative chambers (upper house and lower house)


khai sinh

[xaːj˧˧ sïŋ˧˧]

[kʰaːj˧˧ ʂɨn˧˧]

[kʰaːj˧˧ ʂɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 開 (“to open; to report”) and 生 (“to be born”).

vi-etym-sino

tên khai sinh


tòa sen

Traditional tone placement spelling of toà sen.


động chạm

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ t͡ɕaːm˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ t͡ɕaːm˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ caːm˨˩˨]


dân biểu

[zən˧˧ ʔɓiəw˧˩]

[jəŋ˧˧ ʔɓiw˧˨]

[jəŋ˧˧ ʔɓiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 民 (“people”) and 表 (“to represent”).


lập pháp

[ləp̚˧˨ʔ faːp̚˧˦]

[ləp̚˨˩ʔ faːp̚˦˧˥]

[ləp̚˨˩˨ faːp̚˦˥]

nhánh lập pháp


nghị viên

[ŋi˧˨ʔ viən˧˧]

[ŋɪj˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[ŋɪj˨˩˨ viəŋ˧˧]

[ŋɪj˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 議員, composed of 議 (“to discuss”) and 員 (“member”), Japanese 議員 (giin).


liên tưởng

[liən˧˧ tɨəŋ˧˩]

[liəŋ˧˧ tɨəŋ˧˨]

[liəŋ˧˧ tɨəŋ˨˩˦]

to associate (something) with; to connect in ideas


học viên

[hawk͡p̚˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[hawk͡p̚˨˩˨ viəŋ˧˧]

[hawk͡p̚˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 學員, composed of 學 (“to learn; to study”) and 員 (“individual”).

a student who does not go to an accredited institution, but enrolls in a less formal, often non-academic, program or course, such as an English class, a yoga class, a self-defence class, an art class, a computer class, etc.


xúc phạm

[sʊwk͡p̚˧˦ faːm˧˨ʔ]

[sʊwk͡p̚˦˧˥ faːm˨˩ʔ]

[sʊwk͡p̚˦˥ faːm˨˩˨]

Bài quảng cáo này xúc phạm tới đạo Hồi.

This advertisement is offensive to Muslims.

to offend; to derogate; to hurt; to injure


toà sen

[twaː˦˩ ʂɛŋ˧˧]

[twaː˦˩ sɛŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩ ʂɛŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩ sɛŋ˧˧]


thượng nghị viện

[tʰɨəŋ˧˨ʔ ŋi˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ ŋɪj˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ŋɪj˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ŋɪj˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 上議院, composed of 上 (“upper”) and 議院 (“legislature”).

Holonym: nghị viện

Meronym: thượng nghị sĩ

Thượng (Nghị) viện Pháp/Mĩ

Thượng (Nghị) viện Nhật Bản


gián tiếp

[jaːŋ˦˧˥ tiəp̚˦˧˥]

[jaːŋ˦˥ tip̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 間接, composed of 間 (“interval; space”) and 接 (“to connect”), Japanese 間接 (kansetsu).


hạ nghị viện

[haː˧˨ʔ ŋi˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[haː˨˩ʔ ŋɪj˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[haː˨˩˨ ŋɪj˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[haː˨˩˨ ŋɪj˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 下議院, composed of 下 (“lower”) and 議院 (“legislature”).

Holonym: nghị viện

Meronym: hạ nghị sĩ

Hạ (Nghị) viện Pháp

Hạ (Nghị) viện Mĩ/Nhật Bản

the House of Representatives of the US/Japan


nung nấu

[nʊwŋ͡m˧˧ nəw˧˦]

[nʊwŋ͡m˧˧ nəw˨˩˦]

[nʊwŋ͡m˧˧ nəw˦˥]

(of sunshine, etc.) to be hot and burning

to pine with (emotion); to languish with; to be in torment


cúng cơm

[kʊwŋ͡m˧˦ kəːm˧˧]

[kʊwŋ͡m˦˧˥ kəːm˧˧]

[kʊwŋ͡m˦˥ kəːm˧˧]

cúng (“to offer (sacrifices)”) + cơm (“cooked rice”).

com

to offer food for the recently deceased in the first fifty days after their death

(Southern Vietnam) to make ceremonial offerings on the death anniversary


bầu cử

[ʔɓəw˨˩ kɨ˧˩]

[ʔɓəw˦˩ kɨ˧˨]

[ʔɓəw˨˩ kɨ˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 保舉 (SV: bảo cử).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bảo cử</i>

vi-etym-sino

cuộc bầu cử


phởn phơ

[fəːn˧˩ fəː˧˧]

[fəːŋ˧˨ fəː˧˧]

[fəːŋ˨˩˦ fəː˧˧]

looking refreshed, relaxed, pleased or elated


miền Tây

[miəŋ˦˩ təj˧˧]

[miəŋ˨˩ təj˧˧]


miền Tây

[miəŋ˦˩ təj˧˧]

[miəŋ˨˩ təj˧˧]

(colloquial, specifically) Mekong Delta region


mũ bảo hiểm

[mu˦ˀ˥ ʔɓaːw˧˩ hiəm˧˩]

[mʊw˧˨ ʔɓaːw˧˨ hiəm˧˨]

[mʊw˨˩˦ ʔɓaːw˨˩˦ him˨˩˦]

đội mũ bảo hiểm khi đi xe mô-tô, xe gắn máy

to wear a helmet when riding a motorcycle or a scooter


xe gắn máy

[sɛ˧˧ ɣan˧˦ maj˧˦]

[sɛ˧˧ ɣaŋ˦˧˥ maj˨˩˦]

[sɛ˧˧ ɣaŋ˦˥ ma(ː)j˦˥]

xe (“wheeled vehicle”) + gắn (“to attach”) + máy (“engine”).

af

driver's license
driver's license#English

(vehicles, chiefly law) a motorcycle, scooter or moped of maximum speed equal to or lower than 50 km/h, or of a cylinder capacity equal to or lower than 50 cc, that does not require a driver's license to be legally used


Hung Nô

[hʊwŋ͡m˧˧ no˧˧]

Xiongnu (a confederation of Central Asian tribes who lived on the steppes north of China during ancient times)


Hung Nô

[hʊwŋ͡m˧˧ no˧˧]


tỏ

(rare, of eyes, ears) still able to see or hear clearly despite old age


tỏ

to tell (something others are unaware of); to disclose; to narrate


đàm

(only in compounds) to talk; to discuss; to negotiate


tên cúng cơm

[ten˧˧ kʊwŋ͡m˧˦ kəːm˧˧]

[ten˧˧ kʊwŋ͡m˦˧˥ kəːm˧˧]

[təːn˧˧ kʊwŋ͡m˦˥ kəːm˧˧]

From tên (“name”) + cúng cơm (“to make an offer of food (to a deceased person)”). As many people do not choose an actual posthumous name different from what the deceased was called before passing away, the word tên cúng cơm also came to mean the name a person goes by during life.

com

2018, Thachthaotim122, “50 cái tên "cúng cơm" tiếng Anh cực cute cho các bé trai sinh năm 2018”, in webtretho:

Fifty super-cute English nicknames for boys born in 2018

(proscribed) home name, child's nickname used in the household

Cũng từ hôm ấy, y quyết định quay trở lại với cái tên cúng cơm của mình. Đó là Lý Thân Lợi.

2017, Phan Cuồng, Lý triều dị truyện, →ISBN:

And from that day, he decided to go back to using his birth name. It was Lý Thân Lợi.


cân nặng

[kən˧˧ naŋ˧˨ʔ]

[kəŋ˧˧ naŋ˨˩ʔ]

[kəŋ˧˧ naŋ˨˩˨]


khổ thân

[xo˧˩ tʰən˧˧]

[kʰow˧˨ tʰəŋ˧˧]

[xow˧˨ tʰəŋ˧˧]

[kʰow˨˩˦ tʰəŋ˧˧]

[xow˨˩˦ tʰəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 苦 (“suffering”) and 身 (“body; self”).

vi-etym-sino

(colloquial) tormenting; self-tormenting; painful; poor; pitiable


người người

[ŋɨəj˨˩ ŋɨəj˨˩]

[ŋɨj˦˩ ŋɨj˦˩]

[ŋɨj˨˩ ŋɨj˨˩]

Reduplication of người (“people, person”).


quýu

(colloquial, Southern Vietnam) being in such great anxiety that one's body starts to tremble or shrink


chuyển thể

[t͡ɕwiən˧˩ tʰe˧˩]

[t͡ɕwiəŋ˧˨ tʰej˧˨]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ tʰej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 轉 (“to convert; to change”) and 體 (“form”).

vi-etym-sino

to adapt (e.g. a novel into a film); to convert


ngớt

Cơn mưa không chịu ngớt.


áo gấm

[ʔaːw˧˦ ɣəm˧˦]

[ʔaːw˨˩˦ ɣəm˦˧˥]

[ʔaːw˦˥ ɣəm˦˥]

áo gấm (traditional Vietnamese brocade tunic for men)


nữ sinh

[nɨ˦ˀ˥ sïŋ˧˧]

[nɨ˧˨ ʂɨn˧˧]

[nɨ˧˨ sɨn˧˧]

[nɨ˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[nɨ˨˩˦ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 女生, composed of 女 (“female”) and 生 (“student”).


nam sinh

[naːm˧˧ sïŋ˧˧]

[naːm˧˧ ʂɨn˧˧]

[naːm˧˧ ʂɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 男生, composed of 男 (“male”) and 生 (“student”).


bánh ú

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔu˧˦]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔʊw˨˩˦]

[ʔɓan˦˥ ʔʊw˦˥]


nhưng mà

[ɲɨŋ˧˧ maː˨˩]

[ɲɨŋ˧˧ maː˦˩]

[ɲɨŋ˧˧ maː˨˩]


một chút

[mot̚˧˨ʔ t͡ɕut̚˧˦]

[mok̚˨˩ʔ t͡ɕʊk̚˦˧˥]

[mok̚˨˩˨ cʊk͡p̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-một chút.wav


máy điều hoà nhiệt độ

head

máy điều hoà nhiệt độ • (𣛠調和熱度)

vi-noun

máy điều hoà nhiệt độ • (𣛠調和熱度)

[maj˧˦ ʔɗiəw˨˩ hwaː˨˩ ɲiət̚˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ]

[maj˨˩˦ ʔɗiw˦˩ hwaː˦˩ ɲiək̚˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ]

[ma(ː)j˦˥ ʔɗiw˨˩ waː˨˩ ɲiək̚˨˩˨ ʔɗow˨˩˨]


tất bật

[tət̚˧˦ ʔɓət̚˧˨ʔ]

[tək̚˦˧˥ ʔɓək̚˨˩ʔ]

[tək̚˦˥ ʔɓək̚˨˩˨]


cho phép

[t͡ɕɔ˧˧ fɛp̚˧˦]

[t͡ɕɔ˧˧ fɛp̚˦˧˥]

[cɔ˧˧ fɛp̚˦˥]

cho (“to allow; to give”) + phép (“permission”).


bún thịt nướng

[ʔɓun˧˦ tʰit̚˧˨ʔ nɨəŋ˧˦]

[ʔɓun˦˧˥ tʰit̚˨˩ʔ nɨəŋ˦˧˥]

[ʔɓʊwŋ͡m˦˥ tʰɨt̚˨˩˨ nɨəŋ˦˥]

bún (“noodles”) + thịt (“meat”) + nướng (“to grill”).

af

bún thịt nướng (Vietnamese cold rice-vermicelli noodle dish, topped with grilled pork)


gây tê

[ɣəj˧˧ te˧˧]

[ɣəj˧˧ tej˧˧]

[ɣəj˧˧ tej˧˧]


đáng kể

[ʔɗaːŋ˧˦ ke˧˩]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ kej˧˨]

[ʔɗaːŋ˦˥ kej˨˩˦]


thân nhiệt

[tʰən˧˧ ɲiət̚˧˨ʔ]

[tʰəŋ˧˧ ɲiək̚˨˩ʔ]

[tʰəŋ˧˧ ɲiək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 身 (“body”) and 熱 (“hot”).


trầm lặng

[t͡ɕəm˨˩ laŋ˧˨ʔ]

[ʈəm˦˩ laŋ˨˩ʔ]

[ʈəm˨˩ laŋ˨˩˨]


nể

head

nể • (𢣚, 𢘝, 𪡇)

vi-verb

nể • (𢣚, 𢘝, 𪡇)


điều hòa

Traditional tone placement spelling of điều hoà.


thức dậy

[tʰɨk̚˧˦ zəj˧˨ʔ]

[tʰɨk̚˦˧˥ jəj˨˩ʔ]

[tʰɨk̚˦˥ jəj˨˩˨]


bò bía

[ʔɓɔ˨˩ ʔɓiə˧˦]

[ʔɓɔ˦˩ ʔɓiə˨˩˦]

[ʔɓɔ˨˩ ʔɓiə˦˥]

Borrowed from Teochew 薄餅／薄饼 (boh⁸ bian²).

popiah (a type of Vietnamese spring roll)


thức tỉnh

[tʰɨk̚˧˦ tïŋ˧˩]

[tʰɨk̚˦˧˥ tɨn˧˨]

[tʰɨk̚˦˥ tɨn˨˩˦]


người lớn

[ŋɨəj˨˩ ləːn˧˦]

[ŋɨj˦˩ ləːŋ˦˧˥]

[ŋɨj˨˩ ləːŋ˦˥]


黎朝

chữ Hán form of Lê triều (“Lê dynasty”).


giạng

ngồi giạng chân


trợ giúp

[t͡ɕəː˧˨ʔ zup̚˧˦]

[ʈəː˨˩ʔ jup̚˦˧˥]

[ʈəː˨˩˨ jʊp̚˦˥]

to help, to aid (in times of need or difficulty)


chước

[t͡ɕɨək̚˦˧˥]

Sino-Vietnamese word from 酌. Compare chuốc.


hấp thu

[həp̚˧˦ tʰu˧˧]

[həp̚˦˧˥ tʰʊw˧˧]

[həp̚˦˥ tʰʊw˧˧]

to take in; to grasp; to perceive; to comprehend


cao vút

[kaːw˧˧ vʊk̚˦˧˥]

[kaːw˧˧ vʊk͡p̚˦˥]

[kaːw˧˧ jʊk͡p̚˦˥]

very tall (and straight in the air); immeasurably high


phát dục

[faːt̚˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[faːk̚˦˧˥ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[faːk̚˦˥ jʊwk͡p̚˨˩˨]

to mature sexually; to enter puberty; to be in heat


chấp thuận

[t͡ɕəp̚˧˦ tʰwən˧˨ʔ]

[t͡ɕəp̚˦˧˥ tʰwəŋ˨˩ʔ]

[cəp̚˦˥ tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 執 (“to implement”) and 順 (“to obey/conform”).


tẩy chay

[təj˧˩ t͡ɕaj˧˧]

[təj˧˨ t͡ɕaj˧˧]


nhà Lê

head

nhà Lê • (家黎)

An Dương Vương
Early Lê dynasty
Early Lý dynasty
Hồ dynasty
Hồng Bàng dynasty
Later Trần dynasty
Lê dynasty
Lý dynasty
Mạc dynasty
Nguyễn dynasty
Ngô dynasty
Revival Lê dynasty
Triệu dynasty
Trần dynasty
Tây Sơn dynasty
Đinh dynasty

[ɲaː˨˩ le˧˧]

[ɲaː˦˩ lej˧˧]

[ɲaː˨˩ lej˧˧]

Short for nhà Hậu Lê (“Later Lê dynasty”).

the Early period of the Later Lê dynasty (1428–1527)

the Restored Lê period of the Later Lê dynasty (1533–1789)

(rare) Short for nhà Tiền Lê (“Early Lê dynasty”) (980–1009).


đồng loạt

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ lwaːt̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ lwaːk̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ l⁽ʷ⁾aːk̚˨˩˨]


đồng loạt

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ lwaːt̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ lwaːk̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ l⁽ʷ⁾aːk̚˨˩˨]

at once; all at once; uniformly; simultaneously


điều hoà

[ʔɗiəw˨˩ hwaː˨˩]

[ʔɗiw˦˩ hwaː˦˩]

[ʔɗiw˨˩ waː˨˩]


điều hoà

[ʔɗiəw˨˩ hwaː˨˩]

[ʔɗiw˦˩ hwaː˦˩]

[ʔɗiw˨˩ waː˨˩]


điều hoà

[ʔɗiəw˨˩ hwaː˨˩]

[ʔɗiw˦˩ hwaː˦˩]

[ʔɗiw˨˩ waː˨˩]

máy điều hoà nhiệt độ
máy điều hoà nhiệt độ#Vietnamese

(chiefly Northern Vietnam, informal) Short for máy điều hoà nhiệt độ (“air conditioner”).


gai góc

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˧˦]

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˦˧˥]

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˦˥]

gai (“thorn; prickle”) + góc (“corner; angle”).


gai góc

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˧˦]

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˦˧˥]

[ɣaːj˧˧ ɣawk͡p̚˦˥]


Lê triều

[le˧˧ t͡ɕiəw˨˩]

(historical, dated) the Later Lê dynasty

the Early period of the Later Lê dynasty (1428–1527)

the Restored Lê period of the Later Lê dynasty (1533–1789)

(historical, dated, rare) the Early Lê dynasty (980–1009).


diện mạo

[ziən˧˨ʔ maːw˧˨ʔ]

[jiəŋ˨˩ʔ maːw˨˩ʔ]

[jiəŋ˨˩˨ maːw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 面貌, composed of 面 (“face”) and 貌 (“face”).

vi-etym-sino

Công trình hứa hẹn sẽ mang đến cho thành phố một diện mạo trẻ trung, năng động.

The construction promises to bring youthful, energetic vibes to the city.

Theo chúng tôi, đây là những lý thuyết có thể là[sic] rõ được diện mạo của Phật giáo Nam bộ từ truyền thống đến hiện tại, cụ thể là khắc họa được Phật giáo Nam bộ với 4 nội dung: (i) Lịch sử các trường phái Phật giáo trong các dân tộc Nam bộ; (ii) Diện mạo Phật giáo Nam bộ; (iii) Mối quan hệ và tác động của Phật giáo Nam bộ với các lĩnh vực của đời sống xã hội; (iv) Phật giáo Nam bộ đương đại.

2021, Thích Nhật Từ, editor, Phật giáo vùng Nam bộ: sự hình thành và phát triển [Buddhism in the South: Birth and Rise], volume 1:

In our opinion, these theories can illuminate the state of affairs of Southern Buddhism throughout history, particularly they can portray Southern Buddhism in these four aspects: (i) The history of the schools of Buddhism among Southerners; (ii) The state of affairs of Southern Buddhism; (iii) The relation and influence of Southern Buddhism as regards other domains of social life; (iv) Contemporary Southern Buddhism.

Diện mạo đặc biệt của nàng Mỹ Nhân Ngư thường bị nhầm lẫn với vẻ đẹp bề ngoài, đặc biệt là khuôn mặt. Nàng Mỹ Nhân Ngư chưa hẳn sẽ có một khuôn mặt xinh đẹp: Thay vào đó, khuôn mặt nàng thường tỏ ra rất lạnh lùng và xa cách.

2001, Robert Greene, translated by Nguyễn Thị Kim Anh, Nghệ thuật quyến rũ [The Art of Seduction]:

The special allure of the Mermaid is often mistaken for outward appearance, especially the face. The Mermaid does not necessarily have a beautiful face: Instead, her face often seems cold and aloof.

(figurative, literary) appearance, look, impression or vibes


chiều cao

[t͡ɕiəw˨˩ kaːw˧˧]

chiều (“dimension”) + cao (“tall; high”)

af

chiều cao khiêm tốn

(literal) height (height of a standing person or animal)


nhà Trần

An Dương Vương
Cao Wei
Chen dynasty
Early Lê dynasty
Early Lý dynasty
Eastern Han dynasty
Eastern Wei
Eastern Wu
Eastern Zhou dynasty
Five Dynasties and Ten Kingdoms
Han dynasty
Hồ dynasty
Hồng Bàng dynasty
Jin dynasty (1115–1234)
Jin dynasty (266–420)
Later Trần dynasty
Liang dynasty
Liao dynasty
Liu Song dynasty
Lê dynasty
Lý dynasty
Ming dynasty
Mạc dynasty
Nguyễn dynasty
Ngô dynasty
Northern Qi
Northern Wei
Northern Zhou
Northern and Southern dynasties
Qin dynasty
Qing dynasty
Revival Lê dynasty
Shang dynasty
Shu Han
Song dynasty
Southern Qi
Southern and Northern dynasties
Spring and Autumn period
Sui dynasty
Tang dynasty
Three Kingdoms
Triệu dynasty
Trần dynasty
Tây Sơn dynasty
Warring States period
Western Han dynasty
Western Liao
Western Wei
Western Xia
Western Zhou dynasty
Xia dynasty
Xin dynasty
Yuan dynasty
Zhou dynasty
Đinh dynasty

[ɲaː˨˩ t͡ɕən˨˩]

[ɲaː˦˩ ʈəŋ˦˩]

[ɲaː˨˩ ʈəŋ˨˩]

(historical) Chen dynasty (557-589), one of the southern dynasties of China


rước

rước dâu

rước đuốc

Tết Trung Thu rước đèn đi chơi.
Em rước đèn đi khắp phố phường.
Lòng vui sướng với đèn trong tay,
Em múa ca trong ánh trăng rằm.
Đèn ông sao với đèn cá chép,
Đèn thiên nga với đèn bướm bướm.
Em rước đèn này đến cung trăng.
Đèn xanh lơ với đèn tím tím,
Đèn xanh lam với đèn trắng trắng.
Trong ánh đèn rực rỡ muôn màu.

(Can we date this quote?), Đức Quỳnh (lyrics and music), “Rước đèn tháng tám [Carry Lanterns in the Eighth Lunar Month]”:

I carry my lantern for the Mid-Autumn Festival.
I carry my lantern all over town.
I'm so glad I have a lantern in my hand,
I dance in the light of the full moon.
Star-shaped and carp-shaped lanterns,
Swan-shaped and butterfly-shaped lanterns.
I carry my lantern all the way to the moon palace.
Blue and purple lanterns,
Azure and white lanterns.
I'm in the multicolored light of lanterns.

(of people, transitive) to escort someone or carry something en masse

(Southern Vietnam) Synonym of đón (“to pick up someone”)


uống nước nhớ nguồn

vong ân bội nghĩa

antonym(s) of “to be grateful to one's benefactor”

[ʔuəŋ˧˦ nɨək̚˧˦ ɲəː˧˦ ŋuən˨˩]

[ʔuəŋ˦˧˥ nɨək̚˦˧˥ ɲəː˨˩˦ ŋuəŋ˦˩]

[ʔuəŋ˦˥ nɨək̚˦˥ ɲəː˦˥ ŋuəŋ˨˩]

Calque of Chinese 飲水思源／饮水思源 (ẩm thuỷ tư nguyên, literally “when drinking water, remember its source”).

calque

Tôi chỉ hy vọng con cái của mình biết uống nước nhớ nguồn, chứ đừng vong ân bội nghĩa.

I only hope that my children will know how to be grateful to their benefactors, rather than be ungrateful ingrates.

Uống nước nhớ nguồn là sự biết ơn, nhớ ghi công lao mà người khác đã giúp đỡ mình (biết ơn tổ tiên, ông bà, cha mẹ, thầy cô, quê hương, Tổ quốc,...). Đạo lý uống nước nhớ nguồn là phẩm chất cơ bản trong đạo làm người.

2015, Hoàng Thúc Lân, “Đạo lý uống nước nhớ nguồn của người Việt Nam hiện nay [Modern-day Vietnamese people's moral principle of gratitude towards benefactors]”, in Tạp chí Khoa học Xã hội Việt Nam, volume 11 (PDF), pages 94–97:

Remembering the source of the water one drinks means gratitude, reminding oneself of helpful deeds others have done (being grateful to one's ancestors, grandparents, parents, teachers, country, motherland,...). The moral principle of gratitude towards one's benefactors is a basic moral quality of the Way to be Human.

(figurative) to be grateful to one's benefactor

trông lên thì chẳng bằng ai, trông xuống thì cũng chẳng ai bằng mình


十三經

chữ Hán form of Thập tam kinh (“Thirteen Classics”).


bộng

[ʔɓəwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔɓəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔɓəwŋ͡m˨˩˨]

Có tổ chim trong bộng cây.


sử thi

[sɨ˧˩ tʰi˧˧]

[ʂɨ˧˨ tʰɪj˧˧]

[sɨ˧˨ tʰɪj˧˧]

[ʂɨ˨˩˦ tʰɪj˧˧]

[sɨ˨˩˦ tʰɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 史詩, composed of 史 (“history”) and 詩 (“poem”).


đúc

[ʔɗʊwk͡p̚˧˦]

[ʔɗʊwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗʊwk͡p̚˦˥]

(figurative) to amalgamate; to create; to crystallise


chế nhạo

[t͡ɕe˧˦ ɲaːw˧˨ʔ]

[t͡ɕej˨˩˦ ɲaːw˨˩ʔ]

[cej˦˥ ɲaːw˨˩˨]


đúc kết

[ʔɗʊwk͡p̚˧˦ ket̚˧˦]

[ʔɗʊwk͡p̚˦˧˥ ket̚˦˧˥]

[ʔɗʊwk͡p̚˦˥ kəːt̚˦˥]


trơn trượt

[t͡ɕəːn˧˧ t͡ɕɨət̚˧˨ʔ]

[ʈəːŋ˧˧ ʈɨək̚˨˩ʔ]

[ʈəːŋ˧˧ ʈɨək̚˨˩˨]


đỡ đần

[ʔɗəː˦ˀ˥ ʔɗən˨˩]

[ʔɗəː˧˨ ʔɗəŋ˦˩]

[ʔɗəː˨˩˦ ʔɗəŋ˨˩]


bánh bèo

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɓɛw˨˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɓɛw˦˩]

[ʔɓan˦˥ ʔɓɛw˨˩]

From bánh (“cake; pastry”) + bèo (“duckweed”), so named as the rice cake is shaped like the leaves of duckweed.
The slang sense derives itself from the soft, rubbery texture of the cake.

com

Bà Ba béo bán bánh bèo bên bờ biển.
She sells seashells by the seashore.
(literally, “The fat Mrs. Ba sells bánh bèo by the seashore.”)

bánh bèo (small steamed rice cake popular in central Vietnam)

(figurative, slang) a girl who is overly girly, weak and dependent, or an effeminate man


thô sơ

[tʰo˧˧ səː˧˧]

[tʰow˧˧ ʂəː˧˧]

[tʰow˧˧ səː˧˧]

[tʰow˧˧ ʂəː˧˧]

[tʰow˧˧ səː˧˧]


ngông cuồng

[ŋəwŋ͡m˧˧ kuəŋ˨˩]

[ŋəwŋ͡m˧˧ kuəŋ˦˩]

[ŋəwŋ͡m˧˧ kuəŋ˨˩]


quý hiếm

[kwɪj˨˩˦ hiəm˦˧˥]


ăn năn

[ʔaŋ˧˧ naŋ˧˧]

[ʔaŋ˧˧ naŋ˧˧]

ăn năn hối lỗi


lảng vảng

[laːŋ˧˩ vaːŋ˧˩]

[laːŋ˧˨ vaːŋ˧˨]

[laːŋ˨˩˦ vaːŋ˨˩˦]

[laːŋ˨˩˦ jaːŋ˨˩˦]

to roam around; to hang about (sneakily)


lạc lõng

[laːk̚˧˨ʔ lawŋ͡m˦ˀ˥]

[laːk̚˨˩ʔ lawŋ͡m˧˨]

[laːk̚˨˩ʔ lɔŋ˧˨]

[laːk̚˨˩˨ lawŋ͡m˨˩˦]

From lạc (“to lost”) + lõng (“deer's track”). Traditionally assumed to be a reduplicative form of lạc.


ngắt lời

[ŋat̚˧˦ ləːj˨˩]

[ŋak̚˦˧˥ ləːj˦˩]

[ŋak̚˦˥ ləːj˨˩]


lố lăng

odd (to the extent that others cannot lay their eyes on it); queer; strange; ridiculous


trĩu

bending; curling down (due to having too much weight on it)


án treo

[ʔaːn˧˦ t͡ɕɛw˧˧]

[ʔaːŋ˦˧˥ ʈɛw˧˧]

[ʔaːŋ˦˥ ʈɛw˧˧]

án (“sentence; case”) + treo (“to hang; to suspend”).


trọng thể

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ tʰe˧˩]

[ʈawŋ͡m˨˩ʔ tʰej˧˨]

[ʈɔŋ˨˩ʔ tʰej˧˨]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ tʰej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 重 (“heavy; important; solemn”) and 體 (“manner”).


dường

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 樣 (SV: dạng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">dạng</i>


bức xúc

[ʔɓɨk̚˧˦ sʊwk͡p̚˧˦]

[ʔɓɨk̚˦˧˥ sʊwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɓɨk̚˦˥ sʊwk͡p̚˦˥]


hối lỗi

hối + lỗi, Sino-Vietnamese word from 悔纇.


chung thân

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰən˧˧]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰəŋ˧˧]

[cʊwŋ͡m˧˧ tʰəŋ˧˧]

tù chung thân


ăn mừng

[ʔan˧˧ mɨŋ˨˩]

[ʔaŋ˧˧ mɨŋ˦˩]

[ʔaŋ˧˧ mɨŋ˨˩]

ăn mừng bàn thắng

to celebrate (an occasion with feasts and rejoicings)


quẫy

to move one's body or parts of the body violently in many different directions; to waggle or wriggle violently (e.g. the tail); to thrash about

to move in different directions to try to get out of a place; to struggle to

Quẫy lên nào!

(slang) to go to a bar, club, etc. to enjoy oneself; to hang out; to party


dâng

head

𤼸, 登, 撜, 鄧, 揚, 󰎓, 𫠿

vi-verb

𤼸, 登, 撜, 鄧, 揚, 󰎓, 𫠿

𤼸 (CJK)
登 (CJK)
撜 (CJK)
鄧 (CJK)
揚 (CJK)
𫠿 (CJK)

Dù cho sóng gió gian lao,
Tình anh luôn mãi dâng cao,
Như là biển lớn sẽ mãi mãi không cạn khô.

2017, “Ông Xã Em Number One”, performed by Don Nguyễn:

Despite the waves of hardships,
My love always runs high,
Like the great ocean that never dries up.


kì cục

[ki˨˩ kʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kɪj˦˩ kʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ kʊwk͡p̚˨˩˨]

(colloquial) to work or toil (at something); to do something painstakingly


kì cục

[ki˨˩ kʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kɪj˦˩ kʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ kʊwk͡p̚˨˩˨]


lố

odd (to the extent of being ridiculous); strange


lố

Sáng nay chạy thi lố hết 200 mét.

Blasted past 200 meters with the running contest this morning.


đi bão

[ʔɗi˧˧ ʔɓaːw˦ˀ˥]

[ʔɗɪj˧˧ ʔɓaːw˧˨]

[ʔɗɪj˧˧ ʔɓaːw˨˩˦]

From đi (“to go”) + bão (“storm; to storm streets to celebrate”).

com

Bây giờ tôi phải hòa mình cùng mọi người để "đi bão" đây. Và ngay ngày mai, tôi cùng các bạn mình mua vé máy bay đến Trung Quốc vào sân vận động để trực tiếp xem và ủng hộ các em, những chiến binh dũng cảm.

2018 January 23, “Mỹ Tâm, Đàm Vĩnh Hưng cầm cờ 'đi bão' mừng chiến thắng U-23 VN”, in Tuổi Trẻ Online:

Now I must join everyone else to storm the streets and celebrate, and tomorrow my friends and I will buy air tickets to go to the stadium in China to watch and cheer for those youngsters, those brave warriors.

(slang) Synonym of bão (“to go to celebrate on the streets with motorbikes racing around the city (at times of national pride)”)


quẩy

Clipping of dầu cháo quẩy or clipping of giò cháo quẩy.


tình cờ

[tïŋ˨˩ kəː˨˩]

[tɨn˦˩ kəː˦˩]

[tɨn˨˩ kəː˨˩]


ham hố

(colloquial) to be overly fond of; to be greedy for


tức thì

[tɨk̚˧˦ tʰi˨˩]

[tɨk̚˦˧˥ tʰɪj˦˩]

[tɨk̚˦˥ tʰɪj˨˩]


ông vải

[ʔəwŋ͡m˧˧ vaːj˧˩]

[ʔəwŋ͡m˧˧ vaːj˧˨]

[ʔəwŋ͡m˧˧ vaːj˨˩˦]

[ʔəwŋ͡m˧˧ jaːj˨˩˦]


tụ tập

[tu˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[tʊw˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[tʊw˨˩˨ təp̚˨˩˨]


chỉ trích

[t͡ɕi˧˩ t͡ɕïk̟̚˧˦]

[t͡ɕɪj˧˨ ʈɨt̚˦˧˥]

[cɪj˨˩˦ ʈɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 指摘 (“to criticize”).

vi-etym-sino

to criticize; to find fault (with); to censure; to denounce


sinh tồn

[sïŋ˧˧ ton˨˩]

[ʂɨn˧˧ toŋ˦˩]

[sɨn˧˧ toŋ˦˩]

[ʂɨn˧˧ toŋ˨˩]

[sɨn˧˧ toŋ˨˩]


lan truyền

[laːŋ˧˧ ʈwiəŋ˦˩]

[laːŋ˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]

loan truyền

regressive assimilation /-Vn -wVn/ > /-wVn -wVn/


phấn khích

[fən˧˦ xïk̟̚˧˦]

[fəŋ˦˧˥ kʰɨt̚˦˧˥]

[fəŋ˦˧˥ xɨt̚˦˧˥]

[fəŋ˦˥ kʰɨt̚˦˥]

[fəŋ˦˥ xɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 奮激, composed of 奮 (“to exert oneself”) and 激 (“to stimulate”).


di truyền

[jɪj˧˧ ʈwiəŋ˦˩]

[jɪj˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 遺傳, Japanese 遺伝 (iden), Middle Chinese 遺傳.


bánh kem

[ʔɓajŋ̟˧˦ kɛm˧˧]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ kɛm˧˧]

[ʔɓan˦˥ kɛm˧˧]


bánh sinh nhật

[ʔɓajŋ̟˧˦ sïŋ˧˧ ɲət̚˧˨ʔ]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʂɨn˧˧ ɲək̚˨˩ʔ]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ sɨn˧˧ ɲək̚˨˩ʔ]

[ʔɓan˦˥ ʂɨn˧˧ ɲək̚˨˩˨]

[ʔɓan˦˥ sɨn˧˧ ɲək̚˨˩˨]

bánh (“cake, pastry”) + sinh nhật (“birthday”).


bánh bao

chiếc (classifier)
cái (classifier)
餅包 (CJK)

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɓaːw˧˧]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɓaːw˧˧]

[ʔɓan˦˥ ʔɓaːw˧˧]

bánh (“pastry, cake, bread”) + bao (“sack”), calque of Chinese 包子 (bao tử). Cognate of English bao.

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">bao tử</i>

a type of dumpling that is more spherical and fried rather than mountain-shaped and steamed like baozi


Quảng Châu

[kwaːŋ˧˩ t͡ɕəw˧˧]

[kwaːŋ˧˨ t͡ɕəw˧˧]

[waːŋ˨˩˦ cəw˧˧]

Guangzhou (the capital and largest city of Guangdong, China)

(historical) Guǎng Prefecture (various prefectures of imperial China in present-day Guangdong and Guangxi)


lợi thế

[ləːj˧˨ʔ tʰe˧˦]

[ləːj˨˩ʔ tʰej˨˩˦]

[ləːj˨˩˨ tʰej˦˥]

Sino-Vietnamese word from 利 (“advantage”) and 勢 (“situation”).


nam nữ

[naːm˧˧ nɨ˦ˀ˥]

[naːm˧˧ nɨ˧˨]

[naːm˧˧ nɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 男女 (literally "male and female").


cà tưng

[kaː˨˩ tɨŋ˧˧]

[kaː˦˩ tɨŋ˧˧]

[kaː˨˩ tɨŋ˧˧]

From cà- (“repetitive prefix”) + tưng (“to rebound”).

affix

(Central Vietnam, Southern Vietnam, colloquial) to keep on jumping up and down


cà rỡn

[kaː˨˩ zəːn˦ˀ˥]

[kaː˦˩ ʐəːŋ˧˨]

[kaː˨˩ ɹəːŋ˨˩˦]

From cà- (“repetitive prefix”) + rỡn (“to joke, to play”). See also giỡn.

(Central Vietnam, Southern Vietnam, colloquial) to keep on joking, playing


cà giựt

[kaː˨˩ zɨt̚˧˨ʔ]

[kaː˦˩ jɨk̚˨˩ʔ]

[kaː˨˩ jɨk̚˨˩˨]

From cà- (“repetitive prefix”) + giựt (“to jerk”).

(colloquial) of one's body to keep jerking


trà sữa

[t͡ɕaː˨˩ sɨə˦ˀ˥]

[ʈaː˦˩ ʂɨə˧˨]

[ʈaː˦˩ sɨə˧˨]

[ʈaː˨˩ ʂɨə˨˩˦]

[ʈaː˨˩ sɨə˨˩˦]


vốc

[vəwk͡p̚˦˧˥]

From Proto-Vietic *poːk (“handful”). Related to bốc.


bế

bồng bế

to hold and/or carry, generally speaking

bế em

to hold and/or carry (a person, especially an infant, or an animal, with your forearms in front of your torso)


thịt chó

[tʰit̚˧˨ʔ t͡ɕɔ˧˦]

[tʰit̚˨˩ʔ t͡ɕɔ˨˩˦]

[tʰɨt̚˨˩˨ cɔ˦˥]


cáo mượn oai hùm

[kaːw˧˦ mɨən˧˨ʔ ʔwaːj˧˧ hum˨˩]

[kaːw˨˩˦ mɨəŋ˨˩ʔ ʔwaːj˧˧ hum˦˩]

[kaːw˦˥ mɨəŋ˨˩˨ (ʔ)waːj˧˧ hʊm˨˩]

From cáo (“fox”) + mượn (“borrow”) + oai (“majesty”) + hùm (“tiger”), probable calque of Chinese 狐假虎威 (hồ giả hổ uy).

com

(figurative) to use powerful connections to intimidate people


ma lực

[maː˧˧ lɨk̚˧˨ʔ]

[maː˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[maː˧˧ lɨk̚˨˩˨]

Tiếng boong… boong… krooi… kroỏi… vang dội trong rừng khuya có một ma lực đáng sợ, khiến tôi nghe một lúc bỗng nổi gai ốc khắp người.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 12, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

The sound "boong boong krooi kroỏi" reverberating through the night-covered forest had a terrifying magic power, suddenly giving me goosebumps all over after hearing it for a while.


trung tuần

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ twən˨˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ twəŋ˦˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ t⁽ʷ⁾əŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 中旬, composed of 中 (“mid-”) and 旬 (“10 days”).

vi-etym-sino

Đến trung tuần tháng 11, quân Tàu lại về đóng ở gần An-châu, thiếu-tướng De Négrier đem quân bộ và quân pháo-binh đi theo tả ngạn sông Lục-nam lên đánh quân Tàu ở núi Bóp.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume II, Trung Bắc Tân Văn, page 317:

Between the 10th and 21st of the 11th month, the Chinese army set up camp near An Châu, and Major General De Négrier brought his infantry and artillery along the left bank of the Lục Nam River to attack the Chinese on Mount Bóp.

the ten days from the 11th to the 20th of a lunar or Gregorian month


sấy

From Proto-Vietic *c-riːʔ. Cognate with Muong Bi khể, Chut [Rục] cəriː⁴.


thuở

[tʰ⁽ʷ⁾əː˨˩˦]

thuở xưa

thuở còn thơ

(literary) the old time, a time period from the far past


quơ

Tía nuôi tôi nhồi thuốc lá vào tẩu, bật lửa lên đốt hút một hơi dài, ông đặt chiếc nỏ lên đùi, vừa ngồi hút thuốc vừa cầm một nhánh cây nhỏ quơ qua quơ lại đuổi muỗi chung quanh.

My adoptive father stuffed tobacco into his pipe, lighted it, and took a long draw; he put the crossbow on his thighs and sat smoking while holding a small branch which he waved to and fro to chase away the mosquitoes around him.


quơ

Bình Định and Phú Yên form of quê (“hometown”)


tắn

North Central Vietnam form of rắn (“snake”)


thò

thò tay vô chuồng cho thỏ ăn

to put one's hand into a hutch to give the rabbits their food


khều

This word might have caused intense contamination to the Sino-Vietnamese reading of the semantically similar 挑 (MC thew) (SV: khiêu), resulted in a very irregular reading.

to use hand or other tools to pull something toward oneself


ngán

(figuratively, colloquial) having boredom in doing something


tơi

Possibly non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 蓑 (“raincoat woven from straw or palm leaves”, SV: thoa).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thoa</i>

vi-etym-sino

15th century, Hồng Đức quốc âm thi tập (Collection of poems in our nation's language in the Hồng Đức era (1470 - 1497 CE)), folio 61a
𨎠𦛋萌葸恾匝匝
𨕭頭斤雪𤽸披披
Trước cật mảnh tơi mang tướp tướp;
Trên đầu cân tuyết trắng phau phau (phơ phơ).
The palm-leaf coat, rent and torn, is on the loins worn;
A catty of snow, spotless white, is on the head borne.

2015, Đức Hùng, "Làng làm áo tơi tất bật mùa nắng nóng (The Palm-leaf-Coat-Making Village Busy During the Hot Sunny Season)" VnExpress
Vợ chồng ông Sơn thường chia nhau mỗi người làm một công đoạn. Bà Cúc kết các lá lại với nhau, hoàn thành tấm tơi cơ bản. Ông Sơn đảm nhận việc may các đường chỉ và làm viền cổ tơi.
Mr. Sơn and his wife often divide the labor between themselves, each handling a phase. Mrs. Cúc plaits the leaves together, basically finishing a palm-leaf coat. Mr. Sơn takes on the tasks of sewing the seams and hemming the palm-leaf coat’s neck.


tơi

2017, Đông Dương & Thanh Thắng, "Làm chổi tơi ở Quế Ninh (Making Tơi Brooms in Quế Ninh)" Báo Quảng Nam Online
Theo người dân địa phương, cây tơi là loại cây lá cọ, họ cau, gần giống như cây kè nhưng thân và lá to hơn, mọc rất nhiều ở các vùng núi thuộc huyện Nông Sơn.
According to the locals, the tơi tree is a kind of palm trees, belonging to the Arecaceae family, looking almost similar to the kè (saribus rotundifolius) tree yet having larger trunks and leaves, growing copiously in Nông Sơn suburban district's mountainous regions.

(rare) palm whose leaves are used to make raincoats, conical hats, etc.


Vũng Tàu

[vʊwŋ͡m˦ˀ˥ taw˨˩]

From vũng + tàu, literally "ship's puddle".


chênh vênh

[t͡ɕəjŋ̟˧˧ vəjŋ̟˧˧]

[cəːn˧˧ vəːn˧˧]

[cəːn˧˧ jəːn˧˧]


buông tuồng

[ʔɓuəŋ˧˧ tuəŋ˨˩]

[ʔɓuəŋ˧˧ tuəŋ˦˩]

[ʔɓuəŋ˧˧ tuəŋ˨˩]

From buông, perhaps a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 放縱 (SV: phóng túng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phóng túng</i>

vi-etym-sino

unrestrained; undisciplined; unruly; self-indulgent


thá

Đến đây để làm cái thá gì?

(colloquial) purpose, avail (effect in achieving a goal or aim)


khủng

[kʰʊwŋ͡m˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 恐 (“dreadful”).

hàng khủng

great-valued goods; huge "merchandise;" huge genitals


biển hồ

[ʔɓiən˧˩ ho˨˩]

[ʔɓiəŋ˧˨ how˦˩]

[ʔɓiəŋ˨˩˦ how˨˩]

large lake (with a vast expanse of water like the sea)


nhà vô địch

[ɲaː˨˩ vo˧˧ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[ɲaː˦˩ vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[ɲaː˨˩ vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

[ɲaː˨˩ jow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]


trưng bày

[t͡ɕɨŋ˧˧ ʔɓaj˨˩]

[ʈɨŋ˧˧ ʔɓaj˦˩]

[ʈɨŋ˧˧ ʔɓa(ː)j˨˩]


chở

to transport; to convey; to freight; to transfer (especially by vehicle or vessel)


nón bảo hiểm

[nɔn˧˦ ʔɓaːw˧˩ hiəm˧˩]

[nɔŋ˦˧˥ ʔɓaːw˧˨ hiəm˧˨]

[nɔŋ˦˥ ʔɓaːw˨˩˦ him˨˩˦]


á quân

[ʔaː˧˦ kwən˧˧]

[ʔaː˨˩˦ kwəŋ˧˧]

[ʔaː˦˥ wəŋ˧˧]


đặng

Nàng bước vô rạp hát thấy có người ta ngồi rải rác các hạng ước chừng năm sáu chục người. Nàng lựa hàng ghế trống rồi phăng phăng đi lại ngồi cái ghế đầu, đặng vãn hát đi ra cho dễ.

1928, Hồ Biểu Chánh, chapter 1, in Kẻ làm người chịu:

She walked into the theatre and saw that there were about 50-60 people who already had their seats sitting dispersedly on seats of various classes. She chose an empty row then imprudently walked to the first seat, so that she can relish the performance better as well as having an easier time leaving.

(Central Vietnam, dated in Southern Vietnam among younger generations) in order to, so that


đặng

(Central Vietnam, dated in Southern Vietnam among younger generations) expresses ability or possibility


cổ động viên

[ko˧˩ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ viən˧˧]

[kow˧˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[kow˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ viəŋ˧˧]

[kow˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 鼓動 and 員, equivalent to cổ động (“to cheer”) + -viên (“-er”).

(usually sports) a fan who cheers their favorite participant, be it a contestant or a team


đích thân

[ʔɗïk̟̚˧˦ tʰən˧˧]

[ʔɗɨt̚˦˧˥ tʰəŋ˧˧]

[ʔɗɨt̚˦˥ tʰəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 的 (“true; truly”) and 身 (“body; self”).

oneself (doing something usually relayed to others oneself)


thông cảm

[tʰəwŋ͡m˧˧ kaːm˧˩]

[tʰəwŋ͡m˧˧ kaːm˧˨]

[tʰəwŋ͡m˧˧ kaːm˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 通 (“through”) and 感 (“to feel”).

to be understanding (of a situation); to be sympathetic (to); to sympathise (with)


Việt gian

[viət̚˧˨ʔ zaːn˧˧]

[viək̚˨˩ʔ jaːŋ˧˧]

[viək̚˨˩˨ jaːŋ˧˧]

[jiək̚˨˩˨ jaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 越 (“Vietnam”) and 奸 (“traitor”).

Chỉ trong vòng không đầy hai tháng, mà đã có hai tên Việt gian gián điệp lợi hại và một thằng Pháp bỏ mạng vì tên tẩm thuốc độc.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 15, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

In not even two months' time, two important Vietnamese collaborators and spies and one French guy had lost their lives to the poisoned arrows.


huấn luyện viên

[hwəŋ˦˧˥ lwiəŋ˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[wəŋ˦˥ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ viəŋ˧˧]

[wəŋ˦˥ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 訓練員, composed of 訓練 (“to coach”) and 員 (“-er”).


Tết âm lịch

[tet̚˧˦ ʔəm˧˧ lïk̟̚˧˨ʔ]

[tet̚˦˧˥ ʔəm˧˧ lɨt̚˨˩ʔ]

[təːt̚˦˥ ʔəm˧˧ lɨt̚˨˩˨]


tàu lửa

[taw˨˩ lɨə˧˩]

[taw˦˩ lɨə˧˨]

[ta(ː)w˨˩ lɨə˨˩˦]


anh hai

[ʔajŋ̟˧˧ haːj˧˧]

[ʔɛɲ˧˧ haːj˧˧]

anh (“elder brother”) + hai (“two”); literally "the second eldest brother".
Folk etymology claims that in the times when Northern and Southern Vietnam were separated, families in the South often had the eldest son to reside in Northern Vietnam, while the second eldest son lived with the rest of the family in the South and therefore became the "eldest son".


bán độ

[ʔɓaːn˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ ʔɗow˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˦˥ ʔɗow˨˩˨]


thu hồi

to get (something) back; to retrieve; to recover; to restore


triệu tập

[t͡ɕiəw˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[ʈiw˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[ʈiw˨˩˨ təp̚˨˩˨]


đớp

head

đớp • (㗳, 答)

vi-verb

đớp • (㗳, 答)

(of animals, insects) to snap up (food, bait, etc.); to snatch; to catch


cốp

(onomatopoeia) Describing a low-pitched, sharp and brief sound from two hard objects bumping into each other.


giao dịch

[zaːw˧˧ zïk̟̚˧˨ʔ]

[jaːw˧˧ jɨt̚˨˩ʔ]

[jaːw˧˧ jɨt̚˨˩˨]


buột miệng

[ʔɓuət̚˧˨ʔ miəŋ˧˨ʔ]

[ʔɓuək̚˨˩ʔ miəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓuək̚˨˩˨ miəŋ˨˩˨]

Thằng Cò buột miệng hỏi: – Cho sôi nước, cá sấu chạy lên bờ phải không chú?

Cò unthinkingly asked, "If you let the water boil, the crocodiles will run up the shore, won't they Mister?"

to blurt out; blab; to speak without thinking


nghịt

head

nghịt • (𪓈) (diminutive reduplication nghìn nghịt)

𪓈 (CJK)
nghìn nghịt (diminutive reduplication)


trớn

lùi mấy bước lấy trớn

to take a few steps back to gather some momentum


thằng

尚, 倘, 繩, 绳, 𠊟

vi-cls

尚, 倘, 繩, 绳, 𠊟

hai thằng, một con

Lần đầu tiên tôi theo tía nuôi và thằng Cò đi ăn ong đây.

It was the first time I went to eat honey with my adoptive father and Cò.

Cái thằng này là bình phương của cái thằng này

(colloquial) character, personality (not referring to a person, but pretending to)


dòng họ

[zawŋ͡m˨˩ hɔ˧˨ʔ]

[jawŋ͡m˦˩ hɔ˨˩ʔ]

[jɔŋ˦˩ hɔ˨˩ʔ]

[jawŋ͡m˨˩ hɔ˨˩˨]


xấu xí

[səw˨˩˦ sɪj˨˩˦]

[səw˦˥ sɪj˦˥]


trườn

Compare Proto-Tai *ɡ.lwɤːnᴬ (“to crawl”) (whence Thai คลาน (klaan)). Maybe also cognate with Car Nicobarese lān (“to crawl along”).


sạt nghiệp

[saːt̚˧˨ʔ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[ʂaːk̚˨˩ʔ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[saːk̚˨˩ʔ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[ʂaːk̚˨˩˨ ŋip̚˨˩˨]

[saːk̚˨˩˨ ŋip̚˨˩˨]

sạt (“to lose”) + nghiệp (“trade; fortune”).

com

to ruin one's fortune; to lose all assets; to go bankrupt; to become impoverished


khêu

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 挑 (SV: khiêu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">khiêu</i>

vi-etym-sino

to extract (with a pointed object); to pull up; to raise; to winkle


thuần phong mỹ tục

thuần phong mĩ tục
thuần phong mĩ tục#Vietnamese

Alternative spelling of thuần phong mĩ tục.


anh chàng

[ʔajŋ̟˧˧ t͡ɕaːŋ˨˩]

[ʔɛɲ˧˧ t͡ɕaːŋ˦˩]

[ʔan˧˧ caːŋ˨˩]

(colloquial, familiar or derogatory) guy; dude; chap


khiêu dâm

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-khiêu dâm.wav

Sino-Vietnamese word from 挑 (“to provoke”) and 淫 (“lewd”).

to be sexually provocative; to be pornographic; to be sexy; to be obscene


đề phòng

[ʔɗe˨˩ fawŋ͡m˨˩]

[ʔɗej˦˩ fawŋ͡m˦˩]

[ʔɗej˦˩ fɔŋ˦˩]

[ʔɗej˨˩ fawŋ͡m˨˩]

to take precautions; to prevent; to guard against


ngoan ngoãn

[ŋwaːn˧˧ ŋwaːn˦ˀ˥]

[ŋwaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˧˨]

[ŋwaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˨˩˦]

Reduplication of ngoan, from the same reduplication rule which yields ngờ ngợ from ngờ.

Có con chim vành khuyên nhỏ; dáng trông thật ngoan ngoãn quá

Hoàng Vân, Con chim vành khuyên (The White-Eye)

There's the little white-eye; it seems so well-behaved


ngoan ngoãn

[ŋwaːn˧˧ ŋwaːn˦ˀ˥]

[ŋwaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˧˨]

[ŋwaːŋ˧˧ ŋwaːŋ˨˩˦]

Ngoan ngoãn làm theo ý cướp có thực sự khôn ngoan?

Is it smart to obediently acquiesce to robbers' demands?


xác minh

[saːk̚˧˦ mïŋ˧˧]

[saːk̚˦˧˥ mɨn˧˧]

[saːk̚˦˥ mɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 確 (“real; certain”) and 明 (“clear”).

to verify; to confirm; to determine; to establish


xác minh

[saːk̚˧˦ mïŋ˧˧]

[saːk̚˦˧˥ mɨn˧˧]

[saːk̚˦˥ mɨn˧˧]

Xác minh 2 bước


kăng-gu-ru

[kaŋ˧˧ ɣu˧˧ ɹu˧˧]

[kaŋ˧˧ ɣu˧˧ zu˧˧]

[kaŋ˧˧ ɣʊw˧˧ ɹʊw˧˧]

[kaŋ˧˧ ɣʊw˧˧ ɹʊw˧˧]


hụ

(Southern Vietnam) to sound (usually of a siren)


hỏng

(colloquial) spoiled; bad-mannered; corrupt; immoral


thuần phong mĩ tục

[tʰwən˨˩ fawŋ͡m˧˧ mi˦ˀ˥ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰwəŋ˦˩ fawŋ͡m˧˧ mɪj˧˨ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰwəŋ˦˩ fɔŋ˧˧ mɪj˧˨ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩ fawŋ͡m˧˧ mɪj˨˩˦ tʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 淳風 (“unadorned manner”) and 美俗 (“beautiful customs”).

Bởi thuần phong mỹ tục là khái niệm để chỉ toàn bộ những phong tục, truyền thống, quan niệm đạo đức, lối sống tốt đẹp, lành mạnh của một dân tộc. Như vậy, phạm vi giới hạn của thuần phong mỹ tục quá bao la và cái lớn lao, huyền diệu nhưng cũng rất cụ thể, bình dị đó đã làm nên đất nước, dân tộc này.

2023 September 6, Nguyễn Hữu Quý, “Thuần phong mỹ tục - chuyện xưa và nay [Values and Sensibilities: Then and Now]”, in Quân đội nhân dân Cuối tuần [People's Army: Weekend]:

Because values and sensibilities are all the customs, traditions, moral values, beautiful and wholesome lifestyles of a nation. Therefore, the bounds of values and sensibilities are truly immeasurable, and their subliminity and magicality as well as particularity and humility are what made this country and this nation.

(collective) the widely approved customs/practices, moral values and cultural sensibilities of an ethnic group


giàn

trellis (made of bamboo, for climbing plants); arbour; pergola


Miên

Người Miên theo đạo Phật, không ai ăn thịt chó.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 16, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

The Cambodians are Buddhist, which is why no-one eats dog meat.


cạm bẫy

[kaːm˧˨ʔ ʔɓəj˦ˀ˥]

[kaːm˨˩ʔ ʔɓəj˧˨]

[kaːm˨˩˨ ʔɓəj˨˩˦]

(literally and figuratively) trap (generally speaking)


liều lượng

[liəw˨˩ lɨəŋ˧˨ʔ]

[liw˦˩ lɨəŋ˨˩ʔ]

[liw˨˩ lɨəŋ˨˩˨]


giục

[zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[jʊwk͡p̚˨˩˨]


tội ác

[toj˧˨ʔ ʔaːk̚˧˦]

[toj˨˩ʔ ʔaːk̚˦˧˥]

[toj˨˩˨ ʔaːk̚˦˥]


ẹp

Possibly a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 壓 (SV: áp). Also compare ép.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">áp</i>


lường

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 量 (SV: lương).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lương</i>


lường

to deceive; to play a confidence trick on; to swindle


bêu riếu

[ʔɓew˧˧ ziəw˧˦]

[ʔɓew˧˧ ʐiw˨˩˦]

[ʔɓew˧˧ ɹiw˦˥]


phê chuẩn

[fe˧˧ t͡ɕwən˧˩]

[fej˧˧ t͡ɕwəŋ˧˨]

[fej˧˧ c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦]


bắt tay

[ʔɓat̚˧˦ taj˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ taj˧˧]


lạm quyền

[laːm˨˩ʔ kwiəŋ˦˩]

[laːm˨˩˨ wiəŋ˨˩]


bêu

to expose to shame; to pillory; to display publicly to humiliate or threaten

Synonym of bêu xấu (“to shame; to dishonour”)


chủ chứa

[t͡ɕu˧˩ t͡ɕɨə˧˦]

[t͡ɕʊw˧˨ t͡ɕɨə˨˩˦]

[cʊw˨˩˦ cɨə˦˥]

owner of a place that harbours illegal activities (such as prostitution, gambling, narcotics administration, etc.)


chứng kiến

[t͡ɕɨŋ˧˦ kiən˧˦]

[t͡ɕɨŋ˦˧˥ kiəŋ˦˧˥]

[cɨŋ˦˥ kiəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 證見, composed of 證 (“to prove”) and 見 (“to see”).

chứng kiến sự đổi thay của đất nước

(honorific) to grace with one's attendance


phì đại

[fi˨˩ ʔɗaːj˧˨ʔ]

[fɪj˦˩ ʔɗaːj˨˩ʔ]

[fɪj˨˩ ʔɗaːj˨˩˨]


chính kiến

[t͡ɕïŋ˧˦ kiən˧˦]

[t͡ɕɨn˦˧˥ kiəŋ˦˧˥]

[cɨn˦˥ kiəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 政見 (“political views”), perhaps contaminated by chính (“正”).

Bất đồng chính kiến


triệt sản

[t͡ɕiət̚˧˨ʔ saːn˧˩]

[ʈiək̚˨˩ʔ ʂaːŋ˧˨]

[ʈiək̚˨˩ʔ saːŋ˧˨]

[ʈiək̚˨˩˨ ʂaːŋ˨˩˦]

[ʈiək̚˨˩˨ saːŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-triệt sản.wav

Sino-Vietnamese word from 撤 (“to remove; to take away”) and 產 (“to reproduce”).

to sterilize (disable ability to procreate)


khôn lường

[xon˧˧ lɨəŋ˨˩]

[kʰoŋ˧˧ lɨəŋ˦˩]

[xoŋ˧˧ lɨəŋ˦˩]

[kʰoŋ˧˧ lɨəŋ˨˩]

[xoŋ˧˧ lɨəŋ˨˩]

khôn (“impossible”) + lường (“to measure; to estimate; to foresee”)

com

hậu quả khôn lường


khôn lường

[xon˧˧ lɨəŋ˨˩]

[kʰoŋ˧˧ lɨəŋ˦˩]

[xoŋ˧˧ lɨəŋ˦˩]

[kʰoŋ˧˧ lɨəŋ˨˩]

[xoŋ˧˧ lɨəŋ˨˩]

biến hoá khôn lường


bừa

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 耙 (SV: bà) preceding the formalization of Sino-Vietnamese pronunciation.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bà</i>


bừa

Cứ để bừa ở đâu đi.


đồng ruộng

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ zuəŋ˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʐuəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ɹuəŋ˨˩˨]


uý

officer; company grade officer (higher than sĩ but lower than tá)


cắt xén

[kak̚˦˧˥ sɛŋ˦˧˥]

[kak̚˦˥ sɛŋ˦˥]


tiền lương

[tiən˨˩ lɨəŋ˧˧]

[tiəŋ˦˩ lɨəŋ˧˧]

[tiəŋ˨˩ lɨəŋ˧˧]


銅壺

chữ Hán form of đồng hồ (“watch; clock; metre”).


lí sự

[li˧˦ sɨ˧˨ʔ]

[lɪj˨˩˦ ʂɨ˨˩ʔ]

[lɪj˨˩˦ sɨ˨˩ʔ]

[lɪj˦˥ ʂɨ˨˩˨]

[lɪj˦˥ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 理事, Japanese 理事 (“director”), Literary Chinese 理事 (lǐshì, “to arrange or manage matters”). The original Chinese compound was adapted from "to arrange" to "arranger", or "director", a person who arranges things. The Vietnamese usage, on the other hand, seems to rely on a different sense of Chinese 理 (lǐ), which is "reason" rather than "to arrange".

der

lí sự cùn


lí sự

[li˧˦ sɨ˧˨ʔ]

[lɪj˨˩˦ ʂɨ˨˩ʔ]

[lɪj˨˩˦ sɨ˨˩ʔ]

[lɪj˦˥ ʂɨ˨˩˨]

[lɪj˦˥ sɨ˨˩˨]

Có công lặn suối trèo ghềnh,
Tìm người lí sự hỏi tình sâu nông.

(Can we date this quote?), Trê cóc [The Catfish and the Toad]:

Diving in rivers, climbing on rapids,
Trying to find someone who can settle matters, to find a solution.


chói

Đừng rọi đèn pin vô thẳng mắt người ta nghe chưa, chói lắm.

Don't point a flashlight straight at someone's eyes, it's very bright.


ngời

(in compounds) shining; beaming; radiant


gian khó

[zaːn˧˧ xɔ˧˦]

[jaːŋ˧˧ kʰɔ˨˩˦]

[jaːŋ˧˧ xɔ˨˩˦]

[jaːŋ˧˧ kʰɔ˦˥]

[jaːŋ˧˧ xɔ˦˥]


tiên lượng

[tiən˧˧ lɨəŋ˧˨ʔ]

[tiəŋ˧˧ lɨəŋ˨˩ʔ]

[tiəŋ˧˧ lɨəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 先 (“first; front”) and 量 (“amount; capacity”).


triệt để

[t͡ɕiət̚˧˨ʔ ʔɗe˧˩]

[ʈiək̚˨˩ʔ ʔɗej˧˨]

[ʈiək̚˨˩˨ ʔɗej˨˩˦]


triệt để

[t͡ɕiət̚˧˨ʔ ʔɗe˧˩]

[ʈiək̚˨˩ʔ ʔɗej˧˨]

[ʈiək̚˨˩˨ ʔɗej˨˩˦]


đá banh

[ʔɗaː˧˦ ʔɓajŋ̟˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ ʔɓɛɲ˧˧]

[ʔɗaː˦˥ ʔɓan˧˧]

association football
association football

(Southern Vietnam, colloquial) to play association football; soccer


đá banh

[ʔɗaː˧˦ ʔɓajŋ̟˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ ʔɓɛɲ˧˧]

[ʔɗaː˦˥ ʔɓan˧˧]

(Southern Vietnam, colloquial) association football; soccer


nhà chứa

[ɲaː˨˩ t͡ɕɨə˧˦]

[ɲaː˦˩ t͡ɕɨə˨˩˦]

[ɲaː˨˩ cɨə˦˥]

nhà (“house/building”) + chứa (“to contain, to shelter”).


cười khẩy

[kɨəj˨˩ xəj˧˩]

[kɨj˦˩ kʰəj˧˨]

[kɨj˦˩ xəj˧˨]

[kɨj˨˩ kʰəj˨˩˦]

[kɨj˨˩ xəj˨˩˦]

to laugh scornfully; to snigger; to smirk


tai to mặt lớn

[taːj˧˧ tɔ˧˧ mat̚˧˨ʔ ləːn˧˦]

[taːj˧˧ tɔ˧˧ mak̚˨˩ʔ ləːŋ˦˧˥]

[taːj˧˧ tɔ˧˧ mak̚˨˩˨ ləːŋ˦˥]

Calque of Chinese 肥頭大耳／肥头大耳 (phì đầu đại nhĩ, literally “big head and big ears”), from tai (“ear”) + to (“big”) + mặt (“face”) + lớn (“big”).

calque

phì đầu đại nhĩ

com

(of a person, derogatory) having power or influence in society; powerful; influential


uổng

2011, Dưới bóng cây [In the Shade of Trees], link (6:10)
Uổng quá à, hổng thấy được khúc chuột đánh rắn tơi tả.
What a pity! I couldn't see Mouse beat Snake up.

(colloquial) to be in vain; to be wasted (in a pitiful manner)


thảo cầm viên

[tʰaːw˧˩ kəm˨˩ viən˧˧]

[tʰaːw˧˨ kəm˦˩ viəŋ˧˧]

[tʰaːw˨˩˦ kəm˨˩ viəŋ˧˧]

[tʰaːw˨˩˦ kəm˨˩ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 草 (“grass”), 禽 (“birds and beasts”) and 園 (“garden”).


vườn bách thảo

[vɨən˨˩ ʔɓajk̟̚˧˦ tʰaːw˧˩]

[vɨəŋ˦˩ ʔɓat̚˦˧˥ tʰaːw˧˨]

[vɨəŋ˨˩ ʔɓat̚˦˥ tʰaːw˨˩˦]

[jɨəŋ˨˩ ʔɓat̚˦˥ tʰaːw˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-vườn bách thảo.wav


bênh

to take sides with; to defend; to protect


vườn bách thú

[vɨən˨˩ ʔɓajk̟̚˧˦ tʰu˧˦]

[vɨəŋ˦˩ ʔɓat̚˦˧˥ tʰʊw˨˩˦]

[vɨəŋ˨˩ ʔɓat̚˦˥ tʰʊw˦˥]

[jɨəŋ˨˩ ʔɓat̚˦˥ tʰʊw˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-vườn bách thú.wav

Một ông chủ vườn bách thú ở Philippines đưa ra một quyết định táo bạo là đi ngủ cùng bộ sưu tập rắn của mình để chào đón năm mới Quý Tỵ.

5/2/2013, Vũ Hà, “Ngủ với rắn để đón Tết”, in VnExpress, archived from the original on 2024-05-02:

A Filipino zookeeper made a bold decision to sleep with his snake collection to welcome the new Water Snake year.


chênh lệch

[t͡ɕəjŋ̟˧˧ ləjk̟̚˧˨ʔ]

[t͡ɕen˧˧ let̚˨˩ʔ]

[cəːn˧˧ ləːt̚˨˩˨]


bách thú

[ʔɓajk̟̚˧˦ tʰu˧˦]

[ʔɓat̚˦˧˥ tʰʊw˨˩˦]

[ʔɓat̚˦˥ tʰʊw˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bách thú.wav

Sino-Vietnamese word from 百獸, composed of 百 (“hundred”) and 獸 (“beast”), from Chinese 百獸／百兽 (bǎishòu).

(rare, collective) Synonym of muông thú (“animals”)


bánh tráng

[ʔɓajŋ̟˧˦ t͡ɕaːŋ˧˦]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʈaːŋ˦˧˥]

[ʔɓan˦˥ ʈaːŋ˦˥]

From bánh (“flour-based food”) + tráng (“to spread thinly”).

com

(Central Vietnam, Southern Vietnam) Vietnamese rice paper


bánh đa

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɗaː˧˧]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɗaː˧˧]

[ʔɓan˦˥ ʔɗaː˧˧]

Trịnh Tráng
en:Bánh tráng
naming taboo
vi:bánh đa

Often explained as being derived from bánh (“any sweet, salty, or savory food prepared from flour”) + đa (“banyan”), from the supposed resemblance of the rice paper to a banyan leaf.
This name was the result of a taboo-induced lexical replacement of the preexisting bánh tráng, during Lord Trịnh Tráng's rule of Northern Vietnam (1623–1654), when there was naming taboo of Tráng's name. The original term is now preserved in areas of Central and Southern Vietnam, which were not under the reign of Lord Trịnh Tráng at the time.

(Northern Vietnam) Vietnamese rice paper

food which features flat noodles made from rice flour


證見

chữ Hán form of chứng kiến (“to witness”).


bề bề

[ʔɓe˨˩ ʔɓe˨˩]

[ʔɓej˦˩ ʔɓej˦˩]

[ʔɓej˨˩ ʔɓej˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 皮皮 (SV: bì bì), as in 皮皮蝦 (bì bì hà, “mantis shrimp”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bì bì</i>


tôm tít

From tôm (“shrimp, pawn”) + tít (“centipede”). Equivalent to tôm + rết in Northern Vietnam, and tôm + rít in Southern Vietnam.
As tít is a North Central form, the phrase "tôm tít" certainly originated from that region, then spread to other Central and Southern dialects.

com

(Central Vietnam, Southern Vietnam) mantis shrimp


rầm rộ

[zəm˨˩ zo˧˨ʔ]

[ʐəm˦˩ ʐow˨˩ʔ]

[ɹəm˨˩ ɹow˨˩˨]

(ideophonic) boisterous; with animation; noisy


thắt chặt

[tʰat̚˧˦ t͡ɕat̚˧˨ʔ]

[tʰak̚˦˧˥ t͡ɕak̚˨˩ʔ]

[tʰak̚˦˥ cak̚˨˩˨]

(figurative) to strengthen; to reinforce (relations)


gia chủ

[zaː˧˧ t͡ɕu˧˩]

[jaː˧˧ t͡ɕʊw˧˨]

[jaː˧˧ cʊw˨˩˦]


chuyên nghiệp

[t͡ɕwiən˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ŋip̚˨˩˨]


càn quét

[kaːŋ˦˩ kwɛt̚˦˧˥]

[kaːŋ˨˩ wɛt̚˦˥]

(military) to conduct a sweep operation; to mop up; to raid


nghiệp dư

[ŋiəp̚˧˨ʔ zɨ˧˧]

[ŋiəp̚˨˩ʔ jɨ˧˧]

[ŋip̚˨˩˨ jɨ˧˧]


tệ nạn

[te˧˨ʔ naːn˧˨ʔ]

[tej˨˩ʔ naːŋ˨˩ʔ]

[tej˨˩˨ naːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 弊 (“disadvantage”) and 難 (“disaster”).


phòng ốc

[fawŋ͡m˨˩ ʔəwk͡p̚˧˦]

[fawŋ͡m˦˩ ʔəwk͡p̚˦˧˥]

[fɔŋ˦˩ ʔəwk͡p̚˦˧˥]

[fawŋ͡m˨˩ ʔəwk͡p̚˦˥]

room; house; dwelling; residence (generally speaking)


lỗi thời

[loj˦ˀ˥ tʰəːj˨˩]

[loj˧˨ tʰəːj˦˩]

[loj˨˩˦ tʰəːj˨˩]

out-of-date; outdated; obsolete; obsolescent


xử phạt

[sɨ˧˩ faːt̚˧˨ʔ]

[sɨ˧˨ faːk̚˨˩ʔ]

[sɨ˨˩˦ faːk̚˨˩˨]


pha chế

[faː˧˧ t͡ɕe˧˦]

[faː˧˧ t͡ɕej˨˩˦]

to prepare (medicine, coffee, etc.) by mixing various ingredients; to make up


gian nan

[jaːŋ˧˧ naːŋ˧˧]

[jaːŋ˧˧ naːŋ˧˧]


thanh thiếu niên

[tʰajŋ̟˧˧ tʰiəw˧˦ niən˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ tʰiw˨˩˦ niəŋ˧˧]

[tʰan˧˧ tʰiw˦˥ niəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 青少年; blend of thanh niên + thiếu niên.


thân mẫu

[tʰən˧˧ məw˦ˀ˥]

[tʰəŋ˧˧ məw˧˨]

[tʰəŋ˧˧ məw˨˩˦]


an táng

[ʔaːn˧˧ taːŋ˧˦]

[ʔaːŋ˧˧ taːŋ˦˧˥]

[ʔaːŋ˧˧ taːŋ˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-an táng.wav


thoả

[tʰ⁽ʷ⁾aː˨˩˦]

completely satisfied; to one's heart's content


quỹ

Sino-Vietnamese word from 櫃 (“cabinet; cash box”). Doublet of cũi.

gây quỹ

quỹ tiết kiệm


lưu trú

[lɨw˧˧ ʈʊw˨˩˦]

[lɨw˧˧ ʈʊw˦˥]


lung tung

head

lung tung (‑a reduplication lung ta lung tung)

[lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]

[lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]

[lʊwŋ͡m˧˧ tʊwŋ͡m˧˧]

l- reduplication of tung (“to throw, to toss”).


lênh đênh

head

lênh đênh (‑a reduplication lênh đa lênh đênh)

[ləjŋ̟˧˧ ʔɗəjŋ̟˧˧]

[ləːn˧˧ ʔɗəːn˧˧]

Ở đâu thì ở, miễn được yên nơi yên chỗ mà làm ăn. Chứ lênh đênh mãi thế này, tôi e có ngày hai đứa nhỏ chết lép xác thôi!

1957, Đoàn Giỏi, chapter 17, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

We can live anywhere, as long as it is a quiet place to make a living. If we wander like this forever, I'm afraid one day the two little ones will drop dead!


thu xếp

[tʰʊw˧˧ sep̚˦˧˥]

[tʰʊw˧˧ sep̚˦˥]

Bởi thế, lứa sinh nào cũng vậy, đẻ xong là bố mẹ thu xếp cho con cái ra ở riêng.

1941, Tô Hoài, chapter 1, in Dế Mèn phiêu lưu ký [Diary of a cricket], Tân Dân Publishing House:

Following her principles, she would arrange for her children to live on their own.


bát nháo

[ʔɓaːt̚˧˦ ɲaːw˧˦]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ ɲaːw˨˩˦]

[ʔɓaːk̚˦˥ ɲaːw˦˥]

bát (八) + nháo. The use of bát here derived from the meaning "to gossip".


câu đối

câu đối • (句對)

vi-noun

câu đối • (句對)

[kəw˧˧ ʔɗoj˧˦]

[kəw˧˧ ʔɗoj˨˩˦]

[kəw˧˧ ʔɗoj˦˥]

a literary couplet of parallel sentences

a festive ornament or banner used to display couplets


tiêu chí

[tiəw˧˧ t͡ɕi˧˦]

[tiw˧˧ t͡ɕɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 標誌 (“sign; symbol”).

vi-etym-sino

Anh khẳng định đến thời điểm này vẫn chưa yêu ai và không có tiêu chí cụ thể nào với bạn gái tương lai.

2018 January 29, Huy Phong, “Thủ môn Tiến Dũng: Không “thả thính” hoa hậu, chưa nghĩ chuyện yêu”, in VietnamNet:

He confirmed that he has not loved anyone (romantically) so far and does not have specific criteria for his future girlfriend.


kèo nèo

[kɛw˨˩ nɛw˨˩]

[kɛw˦˩ nɛw˦˩]

[kɛw˨˩ nɛw˨˩]

Limnocharis flava, yellow velvetleaf, an aquatic flowering plant native to southeast Asia.


mòng

From Old Chinese 蠓 (OC *moːŋ) (Zhengzhang) (SV: mông).


khẩu nghiệp

[xəw˧˩ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[kʰəw˧˨ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[xəw˧˨ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[kʰəw˨˩˦ ŋip̚˨˩˨]

[xəw˨˩˦ ŋip̚˨˩˨]


giả thiết

[zaː˧˩ tʰiət̚˧˦]

[jaː˧˨ tʰiək̚˦˧˥]

[jaː˨˩˦ tʰiək̚˦˥]


giả thiết

[zaː˧˩ tʰiət̚˧˦]

[jaː˧˨ tʰiək̚˦˧˥]

[jaː˨˩˦ tʰiək̚˦˥]


đàn tranh

[ʔɗaːn˨˩ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˩ ʈɛɲ˧˧]

[ʔɗaːŋ˨˩ ʈan˧˧]

Sino-Vietnamese word from 彈 (“to play a stringed musical instrument”) and 箏 (“zither”).

A small plucked zither with movable bridges and usually 16 or 17 strings, of Vietnamese origin


sênh tiền

[səjŋ̟˧˧ tiən˨˩]

[ʂen˧˧ tiəŋ˦˩]

[ʂəːn˧˧ tiəŋ˨˩]

[səːn˧˧ tiəŋ˨˩]

sênh (“castanets”) + tiền (“money”), as in đồng tiền (“coins (as stringed on the sênh tiền)”).

(music) a percussion instrument used in traditional Vietnamese music, which is a combination of clapper, rasp, and jingle, made from three pieces of wood and old Chinese coins


thân phụ

[tʰən˧˧ fu˧˨ʔ]

[tʰəŋ˧˧ fʊw˨˩ʔ]

[tʰəŋ˧˧ fʊw˨˩˨]


đa cấp

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˧˦]

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˦˧˥]

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 多級, composed of 多 (“multi-”) and 級 (“level”).

bán hàng đa cấp


đa cấp

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˧˦]

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˦˧˥]

[ʔɗaː˧˧ kəp̚˦˥]

Cẩn thận đừng có dây dưa vào đa cấp đa kiếc nha con !

Ellipsis of bán hàng đa cấp (“multi-level marketing”).


trầm

(Central Vietnam) to sink (into); to plunge (into)

(Central Vietnam) to keep (something) to oneself (and not give to others)

(Southern Vietnam) to make submerged underwater; to drown (something or someone)


trầm

(Southern Vietnam, of land) low and flooded


thắp

head

搭, 撘, 𤏧, 𤐴, 𤒴

vi-verb

搭, 撘, 𤏧, 𤐴, 𤒴

thắp nến

to light (a lamp, a torch, a candle, etc.) with fire

thắp hương/nhang

to burn (incense) at an altar or a grave

thắp sáng ước mơ

(figurative, literary) to ignite (a metaphorical spark of passion, dream, hope, etc.)


sửa soạn

[sɨə˧˩ swaːn˧˨ʔ]

[ʂɨə˧˨ ʂwaːŋ˨˩ʔ]

[sɨə˧˨ swaːŋ˨˩ʔ]

[ʂɨə˨˩˦ ʂ⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨]

[sɨə˨˩˦ s⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨]


hạ cánh

[haː˧˨ʔ kajŋ̟˧˦]

[haː˨˩ʔ kɛɲ˦˧˥]


cất cánh

[kət̚˧˦ kajŋ̟˧˦]

[kək̚˦˧˥ kɛɲ˦˧˥]


nuối

to be reluctant to part; to grieve over what is far off; to be regretful


ghìm

to hold (horse, cattle) back; to stop; to bring to a stop


chiến dịch

[t͡ɕiən˧˦ zïk̟̚˧˨ʔ]

[t͡ɕiəŋ˦˧˥ jɨt̚˨˩ʔ]

[ciəŋ˦˥ jɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 戰役 (“military campaign”).

vi-etym-sino

Chiến dịch Điện Biên Phủ

chiến dịch phòng chống HIV/AIDS

a campaign (series of operations undertaken to achieve a set goal)


ngân quỹ

[ŋən˧˧ kwi˦ˀ˥]

[ŋəŋ˧˧ kwɪj˧˨]

[ŋəŋ˧˧ wɪj˨˩˦]


sinh tiền

[sïŋ˧˧ tiən˨˩]

[ʂɨn˧˧ tiəŋ˦˩]

[sɨn˧˧ tiəŋ˦˩]

[ʂɨn˧˧ tiəŋ˨˩]

[sɨn˧˧ tiəŋ˨˩]

Quan nhân lúc sinh tiền là bậc anh hùng hào kiệt, y ở dưới cửu tuyền thấy thế biết đâu không nhắm mắt được?

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Your husband was, when he still lived, a hero; now he is in the netherworld, will he find rest if he knows this?


sinh tiền

[sïŋ˧˧ tiən˨˩]

[ʂɨn˧˧ tiəŋ˦˩]

[sɨn˧˧ tiəŋ˦˩]

[ʂɨn˧˧ tiəŋ˨˩]

[sɨn˧˧ tiəŋ˨˩]


phát ngôn

[faːt̚˧˦ ŋon˧˧]

[faːk̚˦˧˥ ŋoŋ˧˧]

[faːk̚˦˥ ŋoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 發言, composed of 發 (“to release; to emit; to emanate”) and 言 (“speech”).

người phát ngôn
a spokesperson

Anh này phát ngôn bừa bãi nhỉ ?


hở hang

[həː˧˩ haːŋ˧˧]

[həː˧˨ haːŋ˧˧]

[həː˨˩˦ haːŋ˧˧]

open; uncovered (usually of clothing); revealing; scanty


xót xa

[sɔt̚˧˦ saː˧˧]

[sɔk̚˦˧˥ saː˧˧]

[sɔk̚˦˥ saː˧˧]


băn khoăn

[ʔɓaŋ˧˧ kʰwaŋ˧˧]

[ʔɓaŋ˧˧ xwaŋ˧˧]

[ʔɓaŋ˧˧ kʰwaŋ˧˧]

[ʔɓaŋ˧˧ xwaŋ˧˧]


đam

From Proto-Vietic *k-taːm, from Proto-Mon-Khmer *kt₁aam (“crab”); cognate with Temiar gantam, Bahnar kơtam, Pacoh atam, Khasi tham, Khmer ក្ដាម (kdaam), Mon ဂတာံ (hətam) and Car Nicobarese ka-tām. Malay ketam is probably a Mon-Khmer loan.

(North Central Vietnam) field crab; freshwater crab


sai sót

[saːj˧˧ sɔt̚˧˦]

[ʂaːj˧˧ ʂɔk̚˦˧˥]

[saːj˧˧ sɔk̚˦˧˥]

[ʂaːj˧˧ ʂɔk̚˦˥]

[saːj˧˧ sɔk̚˦˥]

mistake; error (of omission); shortcoming


thành tâm

[tʰajŋ̟˨˩ təm˧˧]

[tʰɛɲ˦˩ təm˧˧]


đội tuyển

[ʔɗoj˧˨ʔ twiən˧˩]

[ʔɗoj˨˩ʔ twiəŋ˧˨]

[ʔɗoj˨˩˨ t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦]

representative team (of a country in a competition, etc.)


nghĩ ngợi

[ŋi˦ˀ˥ ŋəːj˧˨ʔ]

[ŋɪj˧˨ ŋəːj˨˩ʔ]

[ŋɪj˨˩˦ ŋəːj˨˩˨]

to ponder (over); to reflect (on); to consider carefully


phấp phới

[fəp̚˧˦ fəːj˧˦]

[fəp̚˦˧˥ fəːj˨˩˦]

[fəp̚˦˥ fəːj˦˥]


quyên góp

[kwiən˧˧ ɣɔp̚˧˦]

[kwiəŋ˧˧ ɣɔp̚˦˧˥]

[wiəŋ˧˧ ɣɔp̚˦˥]


gom góp

[ɣɔm˧˧ ɣɔp̚˧˦]

[ɣɔm˧˧ ɣɔp̚˦˧˥]

[ɣɔm˧˧ ɣɔp̚˦˥]

to accumulate; to store up; to collect; to save up


mẹ đẻ

[mɛ˧˨ʔ ʔɗɛ˧˩]

[mɛ˨˩ʔ ʔɗɛ˧˨]

[mɛ˨˩˨ ʔɗɛ˨˩˦]


nồng nhiệt

[nəwŋ͡m˨˩ ɲiət̚˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˦˩ ɲiək̚˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˨˩ ɲiək̚˨˩˨]


ăn mặc

[ʔan˧˧ mak̚˧˨ʔ]

[ʔaŋ˧˧ mak̚˨˩ʔ]

[ʔaŋ˧˧ mak̚˨˩˨]


thợ lặn

[tʰəː˧˨ʔ lan˧˨ʔ]

[tʰəː˨˩ʔ laŋ˨˩ʔ]

[tʰəː˨˩˨ laŋ˨˩˨]


thận trọng

[tʰən˧˨ʔ t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

[tʰəŋ˨˩ʔ ʈawŋ͡m˨˩ʔ]

[tʰəŋ˨˩ʔ ʈɔŋ˨˩ʔ]

[tʰəŋ˨˩˨ ʈawŋ͡m˨˩˨]


yêu mến

[ʔiw˧˧ məːn˦˥]


vẻ vang

[vɛ˧˩ vaːŋ˧˧]

[vɛ˧˨ vaːŋ˧˧]

[vɛ˨˩˦ vaːŋ˧˧]

[jɛ˨˩˦ jaːŋ˧˧]

glorious; blessed; honourable; wonderful


huy động

[hwi˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[hwɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[wɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 揮動 (“to wield; to brandish”).

huy động vốn

to mobilise (people, money); to raise (funds)


báo công

[ʔɓaːw˧˦ kəwŋ͡m˧˧]

[ʔɓaːw˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧]

[ʔɓaːw˦˥ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 報功, composed of 報 (“to report”) and 功 (“merits; achievement”).


đoạn trường

[ʔɗwaːn˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[ʔɗwaːŋ˨˩ʔ ʈɨəŋ˦˩]

[ʔɗwaːŋ˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 斷腸, composed of 斷 (“to cut off”) and 腸 (“intestine”).

(archaic, literary) painful; grieved; heartbroken; anguished


cẩn trọng

[kən˧˩ t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

[kəŋ˧˨ ʈawŋ͡m˨˩ʔ]

[kəŋ˧˨ ʈɔŋ˨˩ʔ]

[kəŋ˨˩˦ ʈawŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 謹 (“careful”) and 重 (“to attach importance to”).


vinh danh

[vïŋ˧˧ zajŋ̟˧˧]

[vɨn˧˧ jɛɲ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 榮 (“glorious”) and 名 (“name”).


tuyển dụng

[twiən˧˩ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[twiəŋ˧˨ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 選用, composed of 選 (“to select”) and 用 (“to use”).


vui nhộn

[vuj˧˧ ɲoŋ˨˩ʔ]

[vuj˧˧ ɲoŋ˨˩˨]

[juj˧˧ ɲoŋ˨˩˨]


phẫn nộ

[fən˦ˀ˥ no˧˨ʔ]

[fəŋ˧˨ now˨˩ʔ]

[fəŋ˨˩˦ now˨˩˨]


nhận xét

[ɲən˧˨ʔ sɛt̚˧˦]

[ɲəŋ˨˩ʔ sɛt̚˦˧˥]

[ɲəŋ˨˩˨ sɛk̚˦˥]

to observe; to comment; to remark; to judge


nhận xét

[ɲən˧˨ʔ sɛt̚˧˦]

[ɲəŋ˨˩ʔ sɛt̚˦˧˥]

[ɲəŋ˨˩˨ sɛk̚˦˥]


chính thống

[t͡ɕïŋ˧˦ tʰəwŋ͡m˧˦]

[t͡ɕɨn˦˧˥ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[cɨn˦˥ tʰəwŋ͡m˦˥]

Sino-Vietnamese word from 正統, composed of 正 (“exact; proper”) and 統 (“to unite”).


yêu quý

[ʔiw˧˧ kwɪj˨˩˦]

[ʔiw˧˧ wɪj˦˥]


rát

Often theorized as being from Old Chinese 烈 (OC *[r]at) (B-S) (SV: liệt). However, the form tɑt⁷ recorded in the Vietic lect of Cao Lao Hạ and tát in the Lộc Hà lect of Hà Tĩnh point to an older form with the initial cluster *C-s instead of *r, therefore rendering the theory aforementioned unlikely. Compare pairs such as North Central tắn vs. written standard rắn, North Central tít vs. written standard rết.


trang trọng

[t͡ɕaːŋ˧˧ t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʈawŋ͡m˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʈɔŋ˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʈawŋ͡m˨˩˨]

雲(Vân)󰏙(xem)莊(trang)重(trọng)恪(khác)潙(vời)
囷(Khuôn)𦝄(trăng)苔(đầy)惮(đặn)󰞺(nét)𧍋(ngài)𦬑(nở)囊(nang)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], Liễu Văn Ðường edition, published 1866, lines 19–20:

Vân’s moon-face and chiefly her brows,
 Alike two fully unrolled silkworms,
 Gave her an imposing beauty


cống hiến

[kəwŋ͡m˧˦ hiən˧˦]

[kəwŋ͡m˦˧˥ hiəŋ˦˧˥]

[kəwŋ͡m˦˥ hiəŋ˦˥]


cống hiến

[kəwŋ͡m˧˦ hiən˧˦]

[kəwŋ͡m˦˧˥ hiəŋ˦˧˥]

[kəwŋ͡m˦˥ hiəŋ˦˥]


phản cảm

[faːŋ˧˨ kaːm˧˨]

[faːŋ˨˩˦ kaːm˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 反感, composed of 反 (“anti-”) and 感 (“to feel”), Japanese 反感 (hankan, “antipathy”).

Nội dung phản cảm là nội dung khiến người khác cảm thấy cực kỳ tức giận, bị xúc phạm hoặc không được tôn trọng một cách hợp lý.

(Can we date this quote?), “Nội dung phản cảm [Offensive content]”, in Trợ giúp của Google [Google Help]:

Offensive content is content that reasonably causes another to experience extreme anger, insult, or disrespect.

Ngay từ những cảnh đầu tiên, đạo diễn “chiêu đãi” người xem bằng những cảnh nóng phản cảm. Các diễn biến sau đó đều đơn giản và dễ đoán, khiến bộ phim thiếu đi yếu tố bất ngờ và hấp dẫn.

2024 February 13, Minh Nhật, “Phim 18+ của Lê Hoàng: Cảnh nóng phản cảm, gây ức chế với khán giả [Lê Hoàng's Smut Flick Features Risque Scenes that Offend Audience's Sensibilities]”, in Tiền phong [The Vanguard]:

In the very first scenes, the director treats the audience with risque scenes. Later developments were simplistic and predictable, robbing the film of its surprising and appealing factors.

tasteless, upsetting, outrageous, tone-deaf, or even revolting


trứng ốp la

[t͡ɕɨŋ˧˦ ʔop̚˧˦ laː˧˧]

[ʈɨŋ˦˧˥ ʔop̚˦˧˥ laː˧˧]

[ʈɨŋ˦˥ ʔop̚˦˥ laː˧˧]


tươm

Ferlus suggested that Proto-Mon-Khmer *saːm (“to ooze, to bleed”) (whence Proto-Vietic *saːm > tươm) is the verbal base from which the word ‘blood’ in the Austroasiatic languages is derived, except for Vietnamese and for some Vietic languages in which it was replaced by ‘sap' (Viet. máu). From PMK *saːm, Proto-Vietic *ʔa-saːmʔ ~ *p-saːmʔ (“blood”), Proto-Bahnaric *bhaːm (> Bahnar pham), Proto-Katuic *ʔahaam (> Pacoh aham), Proto-Khasic *snaam (>Khasi snam/'nam), Khmer ឈាម (chiəm), Mon ဆီ (c'him) and Car Nicobarese ma-hām were derived, through different affixed forms.http://sealang.net/sala/archives/pdf8/ferlus2008le.pdf
Shorto reconstructed Proto-Mon-Khmer *ɟhaam ~ *ɟhiim (“blood”), based on the Khmer and Mon forms.


tươm

head

tươm • (纖, 籖, 𫌄)

vi-adj

tươm • (纖, 籖, 𫌄)


tươm

head

tươm • (瀐, 瀸)

vi-adj

tươm • (瀐, 瀸)


dùi

mũi (classifier)
cây (classifier)
cái (classifier)
𣟩 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 錐 (“awl-like object”, SV: chùy).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">chùy</i>


dột

(of a house) with a leaky roof in the rain


rít

to smoke (through a pipe, most notably a điếu cày)


rít

Southern Vietnam form of rết (“centipede”)


rành rọt

[zajŋ̟˨˩ zɔt̚˧˨ʔ]

[ʐɛɲ˦˩ ʐɔk̚˨˩ʔ]

[ɹan˨˩ ɹɔk̚˨˩˨]


rầu rĩ

[zəw˨˩ zi˦ˀ˥]

[ʐəw˦˩ ʐɪj˧˨]

[ɹəw˨˩ ɹɪj˨˩˦]

visibly sad or distressed; morose; sullen; sulky


điệp khúc

[ʔɗiəp̚˧˨ʔ xʊwk͡p̚˧˦]

[ʔɗiəp̚˨˩ʔ kʰʊwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗiəp̚˨˩ʔ xʊwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗip̚˨˩˨ kʰʊwk͡p̚˦˥]

[ʔɗip̚˨˩˨ xʊwk͡p̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 疊 (“to repeat”) and 曲 (“section”), i.e. "repeated section".


đổ vỡ

[ʔɗo˧˩ vəː˦ˀ˥]

[ʔɗow˧˨ vəː˧˨]

[ʔɗow˨˩˦ vəː˨˩˦]

[ʔɗow˨˩˦ jəː˨˩˦]


dang dở

[zaːŋ˧˧ zəː˧˩]

[jaːŋ˧˧ jəː˧˨]

[jaːŋ˧˧ jəː˨˩˦]


tan vỡ

[taːn˧˧ vəː˦ˀ˥]

[taːŋ˧˧ vəː˧˨]

[taːŋ˧˧ vəː˨˩˦]

[taːŋ˧˧ jəː˨˩˦]

cuộc hôn nhân tan vỡ

trái tim tan vỡ

to break; to break down; to be shattered


cạy cục

[kaj˧˨ʔ kʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kaj˨˩ʔ kʊwk͡p̚˨˩ʔ]


nghèo khó

[ŋɛw˨˩ xɔ˧˦]

[ŋɛw˦˩ kʰɔ˨˩˦]

[ŋɛw˦˩ xɔ˨˩˦]

[ŋɛw˨˩ kʰɔ˦˥]

[ŋɛw˨˩ xɔ˦˥]


rèn luyện

[ʐɛŋ˦˩ lwiəŋ˨˩ʔ]

[ɹɛŋ˨˩ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


cậy cục

[kəj˧˨ʔ kʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kəj˨˩ʔ kʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kəj˨˩˨ kʊwk͡p̚˨˩˨]

to painstakingly entreat (influential people) for a favour; to beg


cay đắng

[kaj˧˧ ʔɗaŋ˧˦]

[kaj˧˧ ʔɗaŋ˦˧˥]

[ka(ː)j˧˧ ʔɗaŋ˦˥]

From cay (“spicy”) + đắng (“bitter”), calque of Chinese 辛苦 (tân khổ).

cuộc đời cay đắng

(of human experience) bitter; painful; miserable


chia rẽ

[t͡ɕiə˧˧ zɛ˦ˀ˥]

[t͡ɕiə˧˧ ʐɛ˧˨]

[ciə˧˧ ɹɛ˨˩˦]

drive a wedge between
drive a wedge between

to drive a wedge between; to divide; to separate (especially people; from a dispute)

vi:Chia rẽ Trung-Xô
vi:Một nhà tự chia rẽ


bắt nạt

[ʔɓat̚˧˦ naːt̚˧˨ʔ]

[ʔɓak̚˦˧˥ naːk̚˨˩ʔ]

[ʔɓak̚˦˥ naːk̚˨˩˨]


học bạ

[hawk͡p̚˧˨ʔ ʔɓaː˧˨ʔ]

[hawk͡p̚˨˩ʔ ʔɓaː˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ ʔɓaː˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 學 (“study”) and 簿 (“list”).

(education) an academic record, especially one of a primary or secondary student


rành

head

伶, 佲, 停, 炩, 𣉏

vi-verb

伶, 佲, 停, 炩, 𣉏

(Central Vietnam, Southern Vietnam) to know clearly; to be acquainted (with)


rành

head

伶, 佲, 停, 炩, 𣉏

vi-adj

伶, 佲, 停, 炩, 𣉏

(Central Vietnam, Southern Vietnam, rare) clear; plain; evident; obvious


thân phận

[tʰən˧˧ fən˧˨ʔ]

[tʰəŋ˧˧ fəŋ˨˩ʔ]

[tʰəŋ˧˧ fəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 身份, from Middle Chinese 身份. Compare Japanese 身分 (mibun).

biết thân biết phận


rì rào

[ʐɪj˦˩ ʐaːw˦˩]

[ɹɪj˨˩ ɹaːw˨˩]

(onomatopoeia) rustling; rattling; soughing; crackling


rầu

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 愁 (SV: sầu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">sầu</i>


rầu

This is the most recognized example of the /oj > əw/ shift in Nẫu dialects. This shift is regular and seems to uniformly affect all items with mainstream /oj/. It also affects at least some items with mainstream /əːj/ through /əːj/ - /oj/ merger, so that mainstream written trời (“sky, heaven”) corresponds to trầu. The /əːj/ - /oj/ merger was not completed before /oj > əw/ happened, so mới did not shift to *mấu; the rest of these /əːj/ then shifted to a velarized /əːˠ/ (phonetically probably [əːɰ]) instead, see trầu quơ.

Biết rầu!


因果報應

nhân quả báo ứng
nhân quả báo ứng#Vietnamese

(Buddhism) chữ Hán form of nhân quả báo ứng (“karma”).


mực Tàu

[mɨk̚˧˨ʔ taw˨˩]

[mɨk̚˨˩ʔ taw˦˩]


tại vì

[taːj˨˩ʔ vɪj˦˩]

[taːj˨˩˨ vɪj˨˩]

[taːj˨˩˨ jɪj˨˩]


cai quản

[kaːj˧˧ waːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 該 and 管 (“to manage”).


trị

Short for cai trị (“to rule; to administer”).


cai trị

[kaːj˧˧ t͡ɕi˧˨ʔ]

[kaːj˧˧ ʈɪj˨˩ʔ]

[kaːj˧˧ ʈɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 該 and 治 (“to administer”).


lòng bàn tay

[lawŋ͡m˨˩ ʔɓaːn˨˩ taj˧˧]

[lawŋ͡m˦˩ ʔɓaːŋ˦˩ taj˧˧]

[lɔŋ˦˩ ʔɓaːŋ˦˩ taj˧˧]

[lawŋ͡m˨˩ ʔɓaːŋ˨˩ ta(ː)j˧˧]

lòng (“central area; heart”) + bàn tay (“hand”); compare Chinese 手心 (thủ tâm).


dạn

(archaic or Central Vietnam, Southern Vietnam) bold; brazen; not shy; not self-conscious

accustomed to (dangerous situations); inured to; hardened to


cờ bạc

[kəː˨˩ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[kəː˦˩ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[kəː˨˩ ʔɓaːk̚˨˩˨]


bế tắc

[ʔɓe˧˦ tak̚˧˦]

[ʔɓej˨˩˦ tak̚˦˧˥]

[ʔɓej˦˥ tak̚˦˥]

thế bế tắc


lác đác

head

lác đác (‑a reduplication lác đa lác đác)

[laːk̚˧˦ ʔɗaːk̚˧˦]

[laːk̚˦˧˥ ʔɗaːk̚˦˧˥]

[laːk̚˦˥ ʔɗaːk̚˦˥]


xoàn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 鑽 (“diamond”, SV: toản).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">toản</i>

vi-etym-sino

(Central Vietnam, Southern Vietnam) diamond


chủ động

[t͡ɕu˧˩ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[t͡ɕʊw˧˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[cʊw˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]


xảo quyệt

[saːw˨˩˦ wiək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 巧譎, composed of 巧 (“skillful; cunning”) and 譎 (“deceitful”).


vướng mắc

[vɨəŋ˧˦ mak̚˧˦]

[vɨəŋ˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[vɨəŋ˦˥ mak̚˦˥]

[jɨəŋ˦˥ mak̚˦˥]

impediments; obstacles; entanglement; misgivings


lố bịch

[lo˧˦ ʔɓïk̟̚˧˨ʔ]

[low˨˩˦ ʔɓɨt̚˨˩ʔ]

[low˦˥ ʔɓɨt̚˨˩˨]


phối hợp

[foj˧˦ həːp̚˧˨ʔ]

[foj˨˩˦ həːp̚˨˩ʔ]

[foj˦˥ həːp̚˨˩˨]

to coordinate (with); to cooperate (with); to harmonise (with); to go (with)


vụ việc

[vu˧˨ʔ viək̚˧˨ʔ]

[vʊw˨˩ʔ viək̚˨˩ʔ]

[vʊw˨˩˨ viək̚˨˩˨]

[jʊw˨˩˨ jiək̚˨˩˨]

Vụ việc này làm dấy lên mối quan ngại của phụ huynh đối với nhà trường.

This incident sparked concerns among parents about the school administration.


ăn ý

[ʔan˧˧ ʔi˧˦]

[ʔaŋ˧˧ ʔɪj˨˩˦]

[ʔaŋ˧˧ ʔɪj˦˥]

to be in agreement and harmony with each other; to act in perfect teamwork


chặng

stretch; section (of road); stage; leg (of journey)


kệch cỡm

[kəjk̟̚˧˨ʔ kəːm˦ˀ˥]

[ket̚˨˩ʔ kəːm˧˨]

[kəːt̚˨˩˨ kəːm˨˩˦]

(of clothing, speaking) misfitted; unrefined; ludicrous


kí tên

[kɪj˦˥ təːn˧˧]


thẩm quyền

[tʰəm˧˨ kwiəŋ˦˩]

[tʰəm˨˩˦ wiəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 審 (“to examine; to try”) and 權 (“right”).


ngõ cụt

[ŋɔ˦ˀ˥ kut̚˧˨ʔ]

[ŋɔ˧˨ kʊk̚˨˩ʔ]

[ŋɔ˨˩˦ kʊk͡p̚˨˩˨]


hậu cần

[həw˧˨ʔ kən˨˩]

[həw˨˩ʔ kəŋ˦˩]

[həw˨˩˨ kəŋ˨˩]


tiết mục

[tiət̚˧˦ mʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ mʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tiək̚˦˥ mʊwk͡p̚˨˩˨]


kỉ luật

[ki˧˩ lwət̚˧˨ʔ]

[kɪj˧˨ lwək̚˨˩ʔ]

[kɪj˨˩˦ l⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]


dư luận

[zɨ˧˧ lwən˧˨ʔ]

[jɨ˧˧ lwəŋ˨˩ʔ]

[jɨ˧˧ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 輿論. First attested in Declaration of Independence of the Democratic Republic of Vietnam by Ho Chi Minh.

gây xôn xao dư luận


tự ý

[tɨ˧˨ʔ ʔi˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʔɪj˨˩˦]

[tɨ˨˩˨ ʔɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自 (“self”) and 意 (“idea; thought”).

to act voluntarily; to act without authorisation; to take upon oneself (to do something)


tự phát

[tɨ˧˨ʔ faːt̚˧˦]

[tɨ˨˩ʔ faːk̚˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ faːk̚˦˥]


linh động

[lïŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[lɨn˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[lɨn˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

Tuy nhiên, sự "linh động" này sau đó bị siết lại, quận yêu cầu thu hồi tất cả giấy khai sinh cấp sai thẩm quyền.

2018 January 22, Viễn Sự, Sơn Lâm, “Trẻ con lai ở miền Tây: Con không cha như nhà không nóc [The mixed children in Southwestern Vietnam: a fatherless child is like a roofless house]”, in Tuổi Trẻ Online:

However, this “flexbility” was later tightened, with the county demanding that all the birth certificates issued nonjurisdictionally be revoked.

in a way that casts aside the formalities; flexible (when dealing with matters); accommodating to the circumstances


kiến nghị

[kiən˧˦ ŋi˧˨ʔ]

[kiəŋ˦˧˥ ŋɪj˨˩ʔ]

[kiəŋ˦˥ ŋɪj˨˩˨]

to provide suggestions to the authority; to petition


kiến nghị

[kiən˧˦ ŋi˧˨ʔ]

[kiəŋ˦˧˥ ŋɪj˨˩ʔ]

[kiəŋ˦˥ ŋɪj˨˩˨]


nhân sự

[ɲən˧˧ sɨ˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ ʂɨ˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ sɨ˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ ʂɨ˨˩˨]

[ɲəŋ˧˧ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 人事, composed of 人 (“human”) and 事 (“stuff”).


liên đoàn

[liən˧˧ ʔɗwaːn˨˩]

[liəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[liəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 聯 (“united”) and 團 (“team”).

liên đoàn trưởng
liên đoàn trưởng#Vietnamese

all the chi đoàn of a school; the captain is called liên đoàn trưởng

liên đoàn lao động

Liên đoàn Bóng đá Việt Nam

Liên đoàn A-rập / Liên đoàn Ả Rập


đồng thời

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tʰəːj˨˩]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ tʰəːj˦˩]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tʰəːj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 同時, composed of 同 (“same”) and 時 (“time”).

at the same time
at the same time#English


thanh tra

[tʰajŋ̟˧˧ t͡ɕaː˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ ʈaː˧˧]

[tʰan˧˧ ʈaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 清查, composed of 清 (“clear”) and 查 (“investigate”).

(of a higher authority) to inspect; to check; to investigate


thanh tra

[tʰajŋ̟˧˧ t͡ɕaː˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ ʈaː˧˧]

[tʰan˧˧ ʈaː˧˧]


liên quan

[liəŋ˧˧ kwaːŋ˧˧]

[liəŋ˧˧ waːŋ˧˧]

Pseudo-Sino-Vietnamese, anagram of Chinese 關聯／关联, 關連／关连 (quan liên), perhaps erroneously anagramized by analogy with liên hệ, liên tục, liên đới, etc. Compare Japanese 関連, 関聯 (kanren) and Korean 관련 (gwallyeon).

có liên quan tới/đến/với

Liên quan gì tới mày ?

What the hell does that have to do with you?

a relevant connection, association, relation or affinity


mồng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 孟 (SV: mạnh).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">mạnh</i>

vi-etym-sino

Ngày mồng 2 tháng 9 năm 1945, lần đầu tiên tôi trông thấy Hồ Chủ tịch. Đó là một ngày lịch sử. Ngày hôm ấy, đứng trước rất đông quần chúng hoan hô nhiệt liệt, Hồ Chủ tịch trang nghiêm đọc bản Tuyên ngôn Độc lập của nước Việt Nam dân chủ cộng hoà.

1948, Trần Dân Tiên, Những mẩu chuyện về đời hoạt động của Hồ Chủ tịch [Anecdotes from the Life and Work of President Hồ]:

On September 2, 1945, I first saw President Hồ. It was a historical day, when President Hồ, standing in front of a great crowd of happily cheering people, solemnly read the Declaration of Independence of the Democratic Republic of Vietnam.

(Northern Vietnam) Used in front of the ten native base numerals (một, hai, ba, bốn, năm, sáu, bảy, tám, chín, mười) to denote one of the first ten days of a month, itself optionally prefixed by ngày


mồng

(Central Vietnam, Southern Vietnam) crest; comb (of cock)


衰減

chữ Hán form of suy giảm (“to decline; to decrease”).


xâm chiếm

[səm˧˧ t͡ɕiəm˧˦]

[səm˧˧ t͡ɕiəm˦˧˥]

to invade (and occupy territories); to seize


Nam tiến

[naːm˧˧ tiəŋ˦˧˥]

[naːm˧˧ tiəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 南進, composed of 南 (“south”) and 進 (“to advance”).

Nam tiến (“southward advance”), the southward expansion of the territory of Vietnam from the 11ᵗʰ century to the mid-18ᵗʰ century CE


đất đai

[ʔɗət̚˧˦ ʔɗaːj˧˧]

[ʔɗək̚˦˧˥ ʔɗaːj˧˧]

[ʔɗək̚˦˥ ʔɗaːj˧˧]

đất (“earth; land”) + đai (“(archaic) land”), the latter related to Khmer ដី (dəy, “earth; land”).


châu thổ

[t͡ɕəw˧˧ tʰo˧˩]

[t͡ɕəw˧˧ tʰow˧˨]

[cəw˧˧ tʰow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 洲土, composed of 洲 (“river islet”) and 土 (“soil”).


cõi

bờ cõi

cõi âm/dương
the realm of the dead/living
(literally, “the yin/yang realm”)

cõi vĩnh hằng

Cõi người ta

(literary, usually occult, religion or figurative) a domain, realm or land


hiểu biết

[hiəw˧˩ ʔɓiət̚˧˦]

[hiw˧˨ ʔɓiək̚˦˧˥]

[hiw˨˩˦ ʔɓiək̚˦˥]

to fully understand; to know clearly; to be knowledgeable; to be learned


hiểu biết

[hiəw˧˩ ʔɓiət̚˧˦]

[hiw˧˨ ʔɓiək̚˦˧˥]

[hiw˨˩˦ ʔɓiək̚˦˥]

có hiểu biết sâu rộng về hàng hải


dinh

Sino-Vietnamese word from 營 (“barracks; battalion; camp”).
Also compare the alternative Sino-Vietnamese reading doanh, used in compounds such as bản doanh, doanh trại, etc.

rước nàng về dinh

to bring her [, your newlywed wife,] to your "mansion"

Dinh Độc Lập

Independence Palace (in Ho Chi Minh City, Vietnam)

Dinh Tổng thống

Presidential Office Building (in Taipei, Taiwan)

Sáng ngày mồng 4 tháng 9, 7 giờ 25, tôi đến dinh Chủ tịch. Đúng 7 giờ 30, một người thanh niên đến phòng khách, lễ phép nói với tôi: “Hồ Chủ tịch đang đợi anh ở phòng làm việc”. Phòng làm việc của Chủ tịch là một gian phòng rất rộng, một bên có nhiều cửa sổ lớn.

On the morning of September 4, 7:25 am, I arrived at the Presidential Palace. At exactly 7:30 am, a young man came to the guest room and politely said to me: “President Hồ is waiting for you in his office”. President Hồ's office was a very large room, with many large windows on one side.


bà chủ

[ʔɓaː˨˩ t͡ɕu˧˩]

[ʔɓaː˦˩ t͡ɕʊw˧˨]

[ʔɓaː˨˩ cʊw˨˩˦]


Rạch Giá

[zajk̟̚˧˨ʔ zaː˧˦]

[ʐat̚˨˩ʔ jaː˨˩˦]

[ɹat̚˨˩˨ jaː˦˥]

From rạch (“small irrigation canal”) + giá (“bean sprouts”).
According to another etymology, the city name possibly from Khmer ក្រមួនស (krâmuŏnsâ, “white wax”). But, this phonological change lacks conviction. Specifically, *kra is easier to become *tra / *trác and *sa is easier to become *sa. In the Southern dialects, giá is pronounced with a voiced palatal consonant approximant /j/, so it is unlikely that the voiceless /s/ becomes voiced /z/. (compare Sóc Trăng, Trà Vinh, Sa Đéc, etc).


xới

(colloquial) hometown; region; area; land; country


chuyền

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 傳 (SV: truyền). Doublet of truyền, truyện, chuyện, and đồn.
The initial ‹ch-› here and in chuyện possibly results from a sound change insides Vietnamese, different from, and later than the one which yields ‹ch-› in chạp, chàng, & possibly also chuồng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">truyền</i>

doublet

chuyền bóng

bóng chuyền
volleyball

to pass to, usually by tossing, throwing, kicking, etc.


nước da

[nɨək̚˧˦ zaː˧˧]

[nɨək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[nɨək̚˦˥ jaː˧˧]


xích

Chật chội quá, xích ra coi.

God it's jam-packed here, can I just have some space?


cá tính

[kaː˧˦ tïŋ˧˦]

[kaː˨˩˦ tɨn˦˧˥]

[kaː˦˥ tɨn˦˥]


ở không

[ʔəː˧˩ xəwŋ͡m˧˧]

[ʔəː˧˨ kʰəwŋ͡m˧˧]

[ʔəː˧˨ xəwŋ͡m˧˧]

[ʔəː˨˩˦ kʰəwŋ͡m˧˧]

[ʔəː˨˩˦ xəwŋ͡m˧˧]

(colloquial) to idle; to do nothing (in life)


hiền lành

[hiəŋ˦˩ lɛɲ˦˩]


ngăm

(Central Vietnam, Southern Vietnam) to threaten; to intimidate


ngăm

head

ngăm • (𪑑) (diminutive reduplication ngăm ngăm)

𪑑 (CJK)
ngăm ngăm (diminutive reduplication)


bửa

From Proto-Vietic *bah ~ *pah. Compare Bahnar pah and Pacoh tupáh.


sĩ diện

[si˦ˀ˥ ziən˧˨ʔ]

[ʂɪj˧˨ jiəŋ˨˩ʔ]

[sɪj˧˨ jiəŋ˨˩ʔ]

[ʂɪj˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

[sɪj˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 士 (“scholar”) and 面 (“face”).


sĩ diện

[si˦ˀ˥ ziən˧˨ʔ]

[ʂɪj˧˨ jiəŋ˨˩ʔ]

[sɪj˧˨ jiəŋ˨˩ʔ]

[ʂɪj˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

[sɪj˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

Tôi tiết kiệm từng đồng để lo cho con và gia đình nhưng chồng lại tiêu xài xả láng, anh có tính rất sĩ diện và tự đề cao mình.

2016, My, “Không Có Tiền Nhưng Chồng Tôi Rất Sĩ [My Husband Has No Money but Is Very Snobbish]”, in VnExpress:

I save up every penny to care for our children and family while my husband is a spendthrift; he is very snobbish and self-aggrandizing.


vái

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 拜 (SV: bái).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bái</i>

vi-etym-sino

– Bần đạo quả thật rất thô lỗ, xin tạ lỗi ở đây. / Nói xong lại vái dài một vái.

"I'm really very rude, please accept my apologies," he said and gave a long bow, his hands together in front of his chest.

Nhiều người chỉ biết đứng lặng ở ngoài cửa đền chắp tay vái ba vái rồi lặng lẽ ra về.

2007, Nguyễn Tiến Dũng, “Ngày giỗ Tổ lại đóng cửa đền thờ Tổ!”, in Tuổi trẻ online:

Many people have no choice but to stand outside the temple doors in silence, bring their hands together, do the three bows of worship, and silently go home.

to express one's respect or worship by pressing the palms together in front of one's chest while bowing, to perform a wai


trung thực

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˨˩˨]


thực thà

[tʰɨk̚˧˨ʔ tʰaː˨˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tʰaː˦˩]

[tʰɨk̚˨˩˨ tʰaː˨˩]

(Southern Vietnam) Alternative form of thật thà


đàng hoàng

[ʔɗaːŋ˨˩ hwaːŋ˨˩]

[ʔɗaːŋ˦˩ hwaːŋ˦˩]

[ʔɗaːŋ˨˩ waːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 堂皇 (“grandiose”).

Làm cho đàng hoàng vô.


hứa hẹn

[hɨə˧˦ hɛn˧˨ʔ]

[hɨə˨˩˦ hɛŋ˨˩ʔ]

[hɨə˦˥ hɛŋ˨˩˨]

hứa (“to promise”) + hẹn (“to promise; to make an appointment”).


hứa hẹn

[hɨə˧˦ hɛn˧˨ʔ]

[hɨə˨˩˦ hɛŋ˨˩ʔ]

[hɨə˦˥ hɛŋ˨˩˨]

đầy hứa hẹn

to be full of promise; to be of great promise


微菌

chữ Hán form of vi khuẩn (“bacterium; bacteria”).


kì đà

[ki˨˩ ʔɗaː˨˩]

[kɪj˦˩ ʔɗaː˦˩]

[kɪj˨˩ ʔɗaː˨˩]

From Proto-Vietic *daː. Cognate with Arem kadɑː. See also cự đà.
Discounting reduplicatives and prefixal words (like cà giựt and bồ nông), this is one of the true disyllabic words in Vietnamese, see thằn lằn, mồ hôi, kì nhông, bồ hóng for some more examples.

Không phải cá sấu, mà cũng không phải là kỳ đà. Kỳ đà thì mõm nhọn chứ!

1957, Đoàn Giỏi, chapter 18, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

It isn't a crocodile, but it isn't a monitor either. Monitors have a sharp snout!


thà

Thà chết còn hơn.

I'd rather die / I'd be caught dead rather.

Bạc Hy Lai viết tâm thư: “Thà chịu khổ chứ không chịu nhục!”

2013, Trung Phạm, “Bạc Hy Lai viết tâm thư: ‘Thà chịu khổ chứ không chịu nhục!’”, in Trí Thức Trẻ:

Bo Xilai writes in letter to family: “I would rather endure hardships, not humiliation”

♂: Thà như thế, thà rằng như thế.
Thà đừng cố níu kéo. Nát tan lòng nhau chi hỡi em ?
Thà như thế, thà rằng như thế.
Thà đừng nhắc đến nữa những ân tình đã phôi phai.
Giấc mơ qua rồi.

(Can we date this quote?), Nguyễn Hoài Anh (lyrics and music), “Thà rằng như thế [It's Better That Way]”:

♂: It's better that way.
It's better not to keep this charade. Why keep hurting each other, baby?
It's better that way.
It's better not to keep thinking about what once was our love.
Our dream has long passed.

♂: Thôi đã qua cứ qua, thà rằng mình chia li.
Cho đôi mi mau khô, thà đừng thương nhớ.
Dẫu bên em anh sai, để người ra đi.
Xót xa bên nhau, xin em đừng nuối tiếc chi !

(Can we date this quote?), Tonny Việt (lyrics and music), “Lạnh [Cold]”:

♂: Just let it pass, it's better to part ways.
For the tears to dry, it's better to stop longing.
It's true I was wrong, letting you go.
But we were miserable together, so don't feel bad about it!

(before verbs) better than the alternative


xốc

[səwk͡p̚˦˧˥]


xáo

to mix up (mix or blend thoroughly and completely)