Đông Kinh

→ English: Tonkin

→ French: Tonkin

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ kïŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ kɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ kɨn˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Đông Kinh.wav

Sino-Vietnamese word from 東京, composed of 東 (“eastern”) and 京 (“capital”).

(obsolete) a former name of Đông Kết, a rural commune in Hưng Yên, Vietnam

Đông Kinh Nghĩa thục

(historical) former name of Hanoi, capital city of Vietnam

Thủ đô của Nhật là Tô-ki-ô (Đông Kinh), tên cũ là Ê-đô (Giang Hộ), nằm về phía đông đảo lớn Hôn-xiu.

1981, Nghiên cứu Nghệ thuật [Research into Art]:

Japan's capital is Tokyo, formerly known as Edo, located to the west of Honshu.

Phú Sĩ sơn là ngọn núi cao nhất và đẹp của Nhật Bản ở gần Đông Kinh (Tô-ki-ô); Hồ Tỳ Bà cũng là cảnh đẹp có tiếng của Nhật Bản ở gần Kyoto.

1997, Vũ Văn Sạch with Vũ Thị Minh Hương and Philippe Papin, VĂN THƠ ĐÔNG KINH NGHĨA THỤC [POSE AND POETRY FROM TONKIN FREE SCHOOL], Nhà xuất bản Văn hóa, page 149:

Mount Fuji is the highest and most beautiful mountain in Japan, located near Tokyo; Lake Biwa is also a notably beautiful feature of Japan, near Kyoto.

Obsolete form of Tô-ki-ô (“Tokyo (a prefecture, the capital city of Japan)”).

Tô-ki-ô

(historical) Synonym of Khai Phong (“Kaifeng (a prefecture-level city in Henan, China; former capital of China)”)

Khai Phong

(historical) Synonym of Hưng Khánh (“Xingqing”)

(historical) Synonym of Liêu Dương (“Liaoyang (a prefecture-level city in Liaoning, China; former capital from 1621 to 1625 of China)”)

Liêu Dương

(historical) Gyeongju, Donggyeong (the ancient capital of the Korean kingdom of Goryeo, from 987 to 1012; now a modern city in South Korea)


財閥

chữ Hán form of tài phiệt (“plutocrat, financial oligarch”).


dét

The name of the Latin-script letter Z/z.


廢品

chữ Hán form of phế phẩm (“waste; reject”).


專用

chữ Hán form of chuyên dụng (“dedicated; specialized”).


rửa tiền

[zɨə˧˩ tiən˨˩]

[ʐɨə˧˨ tiəŋ˦˩]

[ɹɨə˨˩˦ tiəŋ˨˩]

tội rửa tiền


傳達

chữ Hán form of truyền đạt (“to communicate; to impart”).


毆打

chữ Hán form of ẩu đả (“to engage in a fight; to fight”).


原本

chữ Hán form of nguyên bản (“original”).


nhạt

From Proto-Vietic *m-laːc (“tasteless”). See also lạt and nhợt.

câu đùa nhạt nhẽo/nhạt thếch

câu đùa nhạt như nước ốc

an unfunny joke (literally, “a joke as bland as the liquid coming out of boiled/steamed snails”)

(of something that is supposed to be entertaining) bland; lame; weak; feeble

xanh nhạt


證明書

chứng minh thư
chứng minh thư#Vietnamese

chữ Hán form of chứng minh thư (“identity card”).


過渡

chữ Hán form of quá độ (“to transition”).


pê

The name of the Latin-script letter P/p.


零件

chữ Hán form of linh kiện (“component”).


領會

chữ Hán form of lĩnh hội (“to understand;”).


血壓計

chữ Hán form of huyết áp kế (“sphygmomanometer”).


股東

chữ Hán form of cổ đông (“shareholder”).


ghi danh

[ɣi˧˧ zajŋ̟˧˧]

[ɣɪj˧˧ jɛɲ˧˧]

[ɣɪj˧˧ jan˧˧]

ghi (“to jot down, to record”) + danh (“name”)


đăng kí

[ʔɗaŋ˧˧ ki˧˦]

[ʔɗaŋ˧˧ kɪj˨˩˦]

[ʔɗaŋ˧˧ kɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 登記 (“to register”).


平民

chữ Hán form of bình dân (“common people”).


平民

chữ Hán form of bình dân (“belonging to, or of the level of the common people; catering for the ordinary people”).


認識論

nhận thức luận
nhận thức luận#Vietnamese

chữ Hán form of nhận thức luận (“epistemology”).


公元

chữ Hán form of Công Nguyên (“Common Era”).


黃道

chữ Hán form of hoàng đạo (“(astronomy) ecliptic”).


視力

chữ Hán form of thị lực (“eyesight; vision”).


𠬠

𠬠: Nôm readings: mồn (canonical)
một (canonical)

Simplified from 沒 to 𱥺, then finally, 𠬠.


𨒒

𨒒: Nôm readings: mười (canonical)
mươi (canonical)


𠦳

𠦳: Nôm readings: ngàn (canonical)
nghìn (canonical)

Phono-semantic compound (形聲／形声): phonetic 彦 (ngạn) + semantic 千 (“thousand”)


三國演義

Tam quốc diễn nghĩa
Tam quốc diễn nghĩa#Vietnamese

chữ Hán form of Tam quốc diễn nghĩa (“The Romance of the Three Kingdoms”).


水滸傳

Thủy hử truyện
Thủy hử truyện#Vietnamese

chữ Hán form of Thủy hử truyện (“Water Margin, one of China's Four Great Classical Novels”).


西遊記

chữ Hán form of Tây du kí (“(history) Journey to the West”).


演義

chữ Hán form of diễn nghĩa (“romance (as in Tam quốc diễn nghĩa - The Romance of the Three Kingdoms)”).


紅樓夢

chữ Hán form of Hồng lâu mộng (“Dream of the Red Chamber”).


三國

chữ Hán form of Tam Quốc (“the Three Kingdoms (220–280 CE)”).


五蘊

chữ Hán form of ngũ uẩn (“the five skandhas”).


tình một đêm

[tïŋ˨˩ mot̚˧˨ʔ ʔɗem˧˧]

[tɨn˦˩ mok̚˨˩ʔ ʔɗem˧˧]

[tɨn˨˩ mok̚˨˩˨ ʔɗem˧˧]


端午

chữ Hán form of Đoan ngọ (“Duanwu festival”).


科舉

imperial examination
imperial examination

chữ Hán form of khoa cử (“imperial examination”).


特權

chữ Hán form of đặc quyền (“privilege, prerogative, special right”).


yêu nhiều thì ốm, ôm nhiều thì yếu

[ʔiəw˧˧ ɲiəw˨˩ tʰi˨˩ ʔom˧˦ ʔom˧˧ ɲiəw˨˩ tʰi˨˩ ʔiəw˧˦]

[ʔiw˧˧ ɲiw˦˩ tʰɪj˦˩ ʔom˦˧˥ ʔom˧˧ ɲiw˦˩ tʰɪj˦˩ ʔiw˨˩˦]

[ʔiw˧˧ ɲiw˨˩ tʰɪj˨˩ ʔom˦˥ ʔom˧˧ ɲiw˨˩ tʰɪj˨˩ ʔiw˦˥]

Tonal play: yêu (“to love”) – yếu (“to be weak”); ôm (“to hug”) – ốm (“to be sick”).

(wordplay, humorous) love a lot and you will get sick, hug a lot and you will get weak (alluding to STD and impotence due to overindulgence)


tự sướng

[tɨ˧˨ʔ sɨəŋ˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʂɨəŋ˦˧˥]

[tɨ˨˩ʔ sɨəŋ˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ ʂɨəŋ˦˥]

[tɨ˨˩˨ sɨəŋ˦˥]

(intransitive) to take a selfie, to do a selfie


四大名著

Tứ đại danh tác
Tứ đại danh tác#Vietnamese

chữ Hán form of Tứ đại danh tác (“Four Classic Novels”).


免稅

chữ Hán form of miễn thuế (“duty-free”).


驅逐艦

chữ Hán form of khu trục hạm (“destroyer”).


ngon ngọt

[ŋɔn˧˧ ŋɔt̚˧˨ʔ]

[ŋɔŋ˧˧ ŋɔk̚˨˩ʔ]

[ŋɔŋ˧˧ ŋɔk̚˨˩˨]


𠱄

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 口 (“mouth”) + phonetic 皿 (mãnh).


𨑮

𨑮: Nôm readings: mười (canonical)
mươi (canonical)


𠄻

𠄻: Nôm readings: lăm (canonical)
rằm (canonical)


𠄻

Nôm form of lăm (“(only in compounds) five”).


𠄻

Nôm form of rằm (“the 15th day of a lunar month, the day of a full moon, on which some Vietnamese people place offerings on their altars and pray for good luck”).


trận đấu

[t͡ɕən˧˨ʔ ʔɗəw˧˦]

[ʈəŋ˨˩ʔ ʔɗəw˨˩˦]

[ʈəŋ˨˩˨ ʔɗəw˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trận đấu.wav

Sino-Vietnamese word from 陣 (“bout”) and 鬥 (“to compete”).

vi-etym-sino

vi:Trận đấu giao hữu
vi:Trận đấu quốc tế

Trận đấu quốc tế

Trận đấu giao hữu


𨉟

Phono-semantic compound (形聲／形声): phonetic 命 (mệnh) + semantic 身 (“torso”)

Han compound

Nôm form of mình (“torso, oneself, I/me”).


立春

chữ Hán form of Lập xuân (“the first day of spring according to the traditional lunisolar calendar”).

Hai mươi tư tiết khí (𠄩𨒒四節氣, “The twenty-four solar terms”); Spring

立春; 雨水; 驚蟄; 春分; 清明; 穀雨

Lập xuân、Vũ thủy、Kinh trập、Xuân phân、Thanh minh、Cốc vũ

Hai mươi tư tiết khí (𠄩𨒒四節氣, “The twenty-four solar terms”); Summer

立夏; 小滿; 芒種; 夏至; 小暑; 大暑

Lập hạ、Tiểu mãn、Mang chủng、Hạ chí、Tiểu thử、Đại thử

Hai mươi tư tiết khí (𠄩𨒒四節氣, “The twenty-four solar terms”); Autumn

立秋; 處暑; 白露; 秋分; 寒露; 霜降

Lập thu、Xử thử、Bạch lộ、Thu phân、Hàn lộ、Sương giáng

Hai mươi tư tiết khí (𠄩𨒒四節氣, “The twenty-four solar terms”); Winter

立冬; 小雪; 大雪; 冬至; 小寒; 大寒

Lập đông、Tiểu tuyết、Đại tuyết、Đông chí、Tiểu hàn、Đại hàn


đột biến

[ʔɗot̚˧˨ʔ ʔɓiən˧˦]

[ʔɗok̚˨˩ʔ ʔɓiəŋ˦˧˥]

[ʔɗok̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˦˥]

to suddenly change; to transform suddenly


đột biến

[ʔɗot̚˧˨ʔ ʔɓiən˧˦]

[ʔɗok̚˨˩ʔ ʔɓiəŋ˦˧˥]

[ʔɗok̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˦˥]


nhiễm sắc thể

[ɲiəm˦ˀ˥ sak̚˧˦ tʰe˧˩]

[ɲiəm˧˨ ʂak̚˦˧˥ tʰej˧˨]

[ɲiəm˧˨ sak̚˦˧˥ tʰej˧˨]

[ɲim˨˩˦ ʂak̚˦˥ tʰej˨˩˦]

[ɲim˨˩˦ sak̚˦˥ tʰej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 染色體, composed of 染色 (“dyeing”) and 體 (“body”).


張力

chữ Hán form of trương lực (“tension; tone”).


染色體

chữ Hán form of nhiễm sắc thể (“chromosome”).


內臟

chữ Hán form of nội tạng (“internal organ; viscera”).


監察

chữ Hán form of giám sát (“to supervise to check; to oversee”).


試點

chữ Hán form of thí điểm (“experiment”).


thận

chạy thận nhân tạo

to run an "artificial kidney"; to go/be on dialysis


sướng

Mạ mùa sướng cao, mạ chiêm ao thấp.

[Plant] tenth-month rice-seedlings on fields up high, [plant] fifth-month rice-seedlings in ponds down low.


sướng

very happy or glad; elated, exhilarated, ecstatic, etc.

Nhà nó có bể bơi, hè tắm hơi bị sướng !

Her house has a pool, it's real nice to swim in the summer!

Bữa nay ở nhà một mình, tha hồ quậy. Sướng nhá !

You're home alone today, you can do whatever you want. I'm so jealous!


異性

chữ Hán form of dị tính (“heterosexual”).


戰國

chữ Hán form of Chiến Quốc (“Warring States”).


假定

chữ Hán form of giả định (“assumption”).


火葬

chữ Hán form of hoả táng (“to cremate”).


反攻

chữ Hán form of phản công (“to counter-attack”).


始皇帝

chữ Hán form of Thủy Hoàng Đế (“Shi Huangdi”).


chúc may mắn

[t͡ɕʊwk͡p̚˦˧˥ maj˧˧ maŋ˦˧˥]


nhãn nhục

[ɲaːn˦ˀ˥ ɲʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ɲaːŋ˧˨ ɲʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ɲaːŋ˨˩˦ ɲʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 眼肉, as in long nhãn nhục (龍眼肉).

(cooking) A type of drink or chè made with longan.


tránh ra

[t͡ɕajŋ̟˧˦ zaː˧˧]

[ʈɛɲ˦˧˥ ʐaː˧˧]

[ʈan˦˥ ɹaː˧˧]


trán

vi-noun

(classifier cái, vầng) trán • (𩈪, 𣌔, 𣌛, 𩑰)

cái (classifier)
vầng (classifier)
𩈪 (CJK)
𣌔 (CJK)
𣌛 (CJK)
𩑰 (CJK)

From Proto-Vietic *k-laːɲʔ, from Proto-Austroasiatic *[k]liəɲʔ.


tránh

Cognate with Tho [Cuối Chăm] blɛːŋ³. Related to lánh.

(transitive) to avoid; to keep out of; to keep from


chúc mừng năm mới

chúc mừng năm mới ! (canonical)
祝𢜠𢆥㵋 (CJK)

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˦ mɨŋ˨˩ nam˧˧ məːj˧˦]

[t͡ɕʊwk͡p̚˦˧˥ mɨŋ˦˩ nam˧˧ məːj˨˩˦]

[cʊwk͡p̚˦˥ mɨŋ˨˩ nam˧˧ məːj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chúc mừng năm mới.wav

chúc mừng (“to celebrate”) + năm (“year”) + mới (“new”).


cùng nhau

[kʊwŋ͡m˨˩ ɲaw˧˧]

[kʊwŋ͡m˦˩ ɲaw˧˧]

[kʊwŋ͡m˨˩ ɲa(ː)w˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cùng nhau.wav


Tây Ban Nha

[təj˧˧ ʔɓaːn˧˧ ɲaː˧˧]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˧˧ ɲaː˧˧]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˧˧ ɲaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 西班牙, from Mandarin 西班牙 (Xībānyá, “Spain”), from Latin Hispania (“Iberia”).

những tiếng đàn bọt nước
Tây Ban Nha áo choàng đỏ gắt
li-la li-la li-la
đi lang thang về miền đơn độc
với vầng trăng chếnh choáng
trên yên ngựa mỏi mòn

1985, Thanh Thảo, Đàn ghi ta của Lor-ca [Lorca’s Guitar]:

the bubbly sounds of the guitar
Spain, a crimson cape
lee la lee la lee la
trekking to the lonely realm
with the dizzy moon
on exhausted horseback

Spain (a country in Southern Europe, including most of the Iberian peninsula)


Tây Ban Nha

[təj˧˧ ʔɓaːn˧˧ ɲaː˧˧]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˧˧ ɲaː˧˧]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˧˧ ɲaː˧˧]


chánh thức

[t͡ɕajŋ̟˧˦ tʰɨk̚˧˦]

[t͡ɕɛɲ˦˧˥ tʰɨk̚˦˧˥]

[can˦˥ tʰɨk̚˦˥]

(possibly dated) Southern Vietnam form of chính thức


trật

Attested in Phật thuyết đại báo phụ mẫu ân trọng kinh (佛說大報父母恩重經) as 坡栗 (MC pha lit) (modern SV: pha lật).

trật khớp xương


vườn rau

[vɨəŋ˦˩ ʐaw˧˧]

[vɨəŋ˨˩ ɹa(ː)w˧˧]

[jɨəŋ˨˩ ɹa(ː)w˧˧]


Nhật Bổn

[ɲət̚˧˨ʔ ʔɓon˧˩]

[ɲək̚˨˩ʔ ʔɓoŋ˧˨]

[ɲək̚˨˩˨ ʔɓoŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Nhật Bổn.wav

Sino-Vietnamese word from 日本, from Japanese 日本, with mixed Northern-Southern reading. The humorous effect is due to the usage of bổn, whose usage has been greatly reduced to some fringe cases, as is the case with some other originally literary Sino-Vietnamese readings.

Vua Minh Trị là vua có danh tiếng công đức của Nhật Bổn, mà cuối năm hiệu Minh Trị, ông ta còn bị cái hiềm thích khách; mà năm mới rồi đây, quan tể tướng Nhật Bổn bị giết trong ga xe lửa cũng vì cớ ấy.

2005, “Thư thất điều [The Epistle of the Seven Things]”, in Phan Châu Trinh - toàn tập [Phan Châu Trinh's Complete Biography], volume 3, Nhà xuất bản Đà Nẵng, page 140:

Emperor Meiji was a notedly virtuous monarch of Japan, and still in a late Meiji year, he was at risk of assassination; just recently, Japan’s Chancellor has been killed in a train station for the same reason.


nghỉ

head

𢪀, 擬, 己, 忋, 𱎢, 󱬈

vi-verb

𢪀, 擬, 己, 忋, 𱎢, 󱬈

The earlier meaning is "easy", as seen in Hồng Đức quốc âm thi tập (洪德國音詩集, 15th century) and Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651). The current meaning "to rest, to take a break" probably developed from "to take it easy".

to get to temporarily leave work (e.g., for holiday/vacation, for pregnancy, etc.)


nghỉ

Late 17th - early 18th century, anonymous, Thiên Nam ngữ lục ngoại kỷ (Peripheral Records in the Language of the Southern Sky), folio 67b
兵(Binh)權(quyền)默(mặc)𱎢(nghỉ)冲(trong)外(ngoài)腰(Yêu)埃(ai)時(thì)拮(cất)𢢂(ghét)埃(ai)時(thì)𢸝(dìm)
He was granted military command and left alone to promote whomever he liked and hinder whomever he hated.


lô tô

Borrowed from French lotto, from Italian lotto.


súng đạn

head

súng đạn • (銃彈)

vi-noun

súng đạn • (銃彈)

[sʊwŋ͡m˧˦ ʔɗaːn˧˨ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˦˧˥ ʔɗaːŋ˨˩ʔ]

[sʊwŋ͡m˦˧˥ ʔɗaːŋ˨˩ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˦˥ ʔɗaːŋ˨˩˨]

[sʊwŋ͡m˦˥ ʔɗaːŋ˨˩˨]

súng (“gun”) + đạn (“bullet, projectile”)


để cho

[ʔɗe˧˩ t͡ɕɔ˧˧]

[ʔɗej˧˨ t͡ɕɔ˧˧]

[ʔɗej˨˩˦ cɔ˧˧]


súng nước

[sʊwŋ͡m˧˦ nɨək̚˧˦]

[ʂʊwŋ͡m˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[sʊwŋ͡m˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[ʂʊwŋ͡m˦˥ nɨək̚˦˥]

[sʊwŋ͡m˦˥ nɨək̚˦˥]

any gun that uses water (water gun, water pistol, etc).


đau

Cognate with Muong tau and Thavung ตู. See also nau (“pain, birth pangs”), related through an infixed form.


đáng yêu

[ʔɗaːŋ˧˦ ʔiəw˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ ʔiw˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˥ ʔiw˧˧]

đáng (“to deserve; to be worth”) + yêu (“to love”).


bậy bạ

[ʔɓəj˧˨ʔ ʔɓaː˧˨ʔ]

[ʔɓəj˨˩ʔ ʔɓaː˨˩ʔ]

[ʔɓəj˨˩˨ ʔɓaː˨˩˨]

bậy (“morally wrong; false”) + bạ (“to do randomly”).

com

nói bậy nói bạ


bậy bạ

[ʔɓəj˧˨ʔ ʔɓaː˧˨ʔ]

[ʔɓəj˨˩ʔ ʔɓaː˨˩ʔ]

[ʔɓəj˨˩˨ ʔɓaː˨˩˨]


𨋣

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 車 (“cart”) + phonetic 丙 (OC *pqraŋʔ).


𨋣

𢚸(lòng)蹺(theo)仍(nhưng)渚(chửa)𧡊(thấy)𠊛(người)/𨖲(lên)髙(cao)氽(mấy)𣅶(lúc)⿰竜望(trông)爲(vời)𨋣(bánh)車(xe)

1740s [1741], Đặng Trần Côn, translated by Đoàn Thị Điểm, Chinh phụ ngâm [The Song of a Soldier's Wife]^(https://vi.wikisource.org/wiki/Chinh_ph%E1%BB%A5_ng%C3%A2m_(%C4%90o%C3%A0n_Th%E1%BB%8B_%C4%90i%E1%BB%83m_d%E1%BB%8Bch)), lines 271–272:

My heart follows you but has yet to see you, / Many times, from up high, I look out for your carriage's wheels.

車(xe)珠(châu)仃(dừng)𨋣(bánh)𨷶(cửa)外(ngoài)/簾(rèm)𥪝(trong)㐌(đã)𧡊(thấy)⿰氵𠬠(một)𠊚(người)𨀈(bước)𠚢(ra)

1820, Nguyễn Du, Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], published 1870, lines 921–922:

The carriage's wheels stop at the entrance, / From behind the curtains, a person is seen stepping out.


chánh

Sino-Vietnamese word from 正. Doublet of chính. Compare Japanese 正 (shō-, “senior ranking for 位”).

cog

senior ranking for <i class="Jpan mention" lang="ja">位</i>

chánh văn phòng

(history) "senior" ranking for phẩm (“courtier rank”), e.g. chánh nhất phẩm (“senior rank 1”), tòng nhất phẩm (“junior rank 1”), chánh nhị phẩm (“senior rank 2”), tòng nhị phẩm (“junior rank 2”), etc.


chánh

chánh nghĩa

(South Central Vietnam, Southern Vietnam) Alternative form of chính (“legitimate; just”)


chẳng

head

庄, 拯, 庒, 極, 丕, 丞

vi-adv

庄, 拯, 庒, 極, 丕, 丞

庄 (CJK)
拯 (CJK)
庒 (CJK)
極 (CJK)
丕 (CJK)
丞 (CJK)

Originally the chief negator in earlier stages of Vietnamese; this usage as the neutral negator was replaced by không, but chẳng and other negators are still widely used in many situations. Cognate with Muong chăng, Nguôn chẳng. Compare Thai ช่าง (châang), Lao ຊ່າງ (sāng, “to not care”). See also chăng and chả.

Chẳng biết.

Chẳng chua, nhưng vẫn có thể là chanh.

Even if it isn’t sour, it could still be a lemon.


chuyện

[t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 傳 (SV: truyện). Doublet of truyện, truyền, chuyền, and đồn.
The initial ‹ch-› here and in chuyền possibly results from a sound change inside Vietnamese, different from, and later than the one which yields ‹ch-› in chạp, chàng, & possibly also chuồng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">truyện</i>

doublet

chuyện cổ tích

kể chuyện

chuyện người đời

nói chuyện

lắm/nhiều chuyện

chuyện riêng

công chuyện

kiếm chuyện

to ask for trouble; to make something out of nothing


chuyện

[t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

Chuyện! Anh mày chứ ai!

Duh! Of course it's yours truly right here!


đẻ

head

đẻ • (𤯰, 𤯿, 𦝉, 𪽅)

vi-verb

đẻ • (𤯰, 𤯿, 𦝉, 𪽅)

From Proto-Vietic *tɛh. Cognate with Muong té, Thavung tɛh¹.
The only extra-Vietic cognates this word has are in some Bahnaric languages, such as Nyaheun tɛh and Tampuan tɛ̤h, but it is not clear whether these represent genuine cognates or borrowings.


đẻ

Hai tiếng cha mẹ, nước ta mỗi nơi cũng gọi hơi khác nhau: Nơi thì gọi là Bố là Đẻ, nơi thì gọi là Thầy là U.

1915, Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục [Vietnamese customs]:

With the two words “father” and “mother”, each place in our country uses words that are slightly different; in some places people say bố and đẻ, and in other places people say thầy and u.

(obsolete or in certain Northern Vietnam dialects) mother, mom


Nhật

Phan Châu Trinh Đạo đức và luân lí Đông Tây [Eastern and Western Ideas on Morality and Ethics]:
Hiện nay có nước Anh, nước Bỉ và nước Nhật đang theo chính thể ấy. Dân trí hai nước trên đã tiến tới nhiều, cho nên quyền vua cũng đã tiến tới nhiều, cho nên quyền vua cũng giảm bớt nhưng dân cũng thương vua mà vua cũng vẫn yêu dân. Nước Nhật thì có kém thua nhưng đã theo chính thể lập hiến thì trước sau rồi cũng tới nơi vậy.
Currently, Britain, Belgium and Japan are practicing such governance. The first two are more advanced, their monarchies are also more advanced, their monarchies are becoming more limited, but their subjects love their monarchs and vice versa. Japan is less advanced, but as long as it keeps this constitutional governance, it will get there eventually.

Clipping of Nhật Bản or Nhật Bổn (“Japan”)

(only in compounds) Japano-; Nippo-; Japan


Nhật

tiếng Nhật


𤈜

𤈜: Nôm readings: chói (canonical)
cháy (canonical)
giỏi (canonical)
chấy (canonical)
chới (canonical)
đốt (canonical)

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 火 (“fire”) + phonetic 至 (chí)


𤈜

唉(hỡi)喂(ôi)呐(nói)歇(hết)事(sự)緣(duyên)/絲(tơ)情(tình)𠞹(đứt)䏾(bụng)焒(lửa)煩(phiền)𤈜(cháy)肝(gan)

1820, Nguyễn Du, Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], published 1870, lines 1675–1676:

Alas! It told the whole story, / Love tore at his stomach, anguish burned his liver!


mươi

head

邁, 𨒒, 𱑕, 辻, 𨑮

mươi • (邁, 𨒒, 𱑕, 辻, 𨑮)

vi-numeral

邁, 𨒒, 𱑕, 辻, 𨑮

mươi • (邁, 𨒒, 𱑕, 辻, 𨑮)

A variant of mười (“ten”), perhaps from an originally prefixed form.

tám mươi

(cardinal number, only in compounds with hai (“two”) to chín (“nine”)) -ty


mươi

vi-pos

邁, 𨒒, 𱑕, 辻, 𨑮

mươi ngày

mươi đồng


chử

Prevalent among speakers of dialects which merge the ngã and hỏi tones.


trám

Related to Zhuang gyamj (as in makgyamj) and also to Chinese 橄欖 (MC kamX lamX), which was a word borrowed from a southern language.


giải quyết

[jaːj˨˩˦ wiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 解決 (“to resolve”).

vi-etym-sino

giải quyết khó khăn

sự giải quyết

Không ai chịu giải quyết vấn đề này.

No one is willing to resolve this issue.

Gửi đơn lâu rồi nhưng chưa được giải quyết.

It's been a long time since the application was sent, but it still hasn't been acted upon.


nội

Sino-Vietnamese word from 內 (“inside”). A woman once married is considered belonging to a different family, hence the "inside" father's side and "outside" mother's side.

Nội việc rửa bát mày còn làm chẳng được!

You can't even wash the mere dishes properly!


nội

bên nội

cháu nội

quê nội

father's birthplace (and/or where his ancestors have lived for generations)

Ba sẽ bán chiếc ghe nầy, về quê nội mua một miếng đất, rồi ba với con Thuỷ cuốc đất trồng rau, có gì ăn nấy.

2005, Nguyễn Ngọc Tư, “Nhớ sông”, in Cánh đồng bất tận, Nhà xuất bản Trẻ:

I will sell this junk, return to the village of my (paternal) ancestors to buy a plot of land, and Thuỷ and I will hoe that land to grow vegetables and live from whatever we can grow.

belonging to the father's side of the family


nội

Nội ơi! Để con nhổ tóc bạc cho nội nha!

(Paternal) Grandpa/Grandma! Let me pull out your gray hair!

(Southern Vietnam, colloquial) a paternal grandparent


mạng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 網 (“web, net”, SV: võng). Doublet of võng and màng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">võng</i>

vi-etym-sino

Audio (Hà Nội)

mạng đường sắt

mạng điện

mạng Wi-Fi

Vào trong nhà, bà ta bỏ cái mạng.

Upon entering the house, she took off her veil.


mạng

Audio (Hà Nội)

lên mạng


mạng

Audio (Hà Nội)

mạng bít tất


mạng

Sino-Vietnamese word from 命 (“life”); this is the Southern form. Doublet of mệnh, the Northern form.

Audio (Hà Nội)

Tao còn một mạng.

Xe chẹt chết hai mạng.

The vehicle ran over two people, killing them.


thùng rỗng kêu to

[tʰʊwŋ͡m˨˩ zəwŋ͡m˦ˀ˥ kew˧˧ tɔ˧˧]

[tʰʊwŋ͡m˦˩ ʐəwŋ͡m˧˨ kew˧˧ tɔ˧˧]

[tʰʊwŋ͡m˨˩ ɹəwŋ͡m˨˩˦ kew˧˧ tɔ˧˧]

Cái thằng đó thích dạy đời nhỉ ?
Thùng rỗng kêu to thôi ! Tao thừa biết nó chẳng biết mô tê gì đâu.
He's so goddamn preachy, isn't he?
He's just an empty vessel. I know for a fact he doesn't know squat.

empty vessels make the most sound#English


xanh lơ

[sajŋ̟˧˧ ləː˧˧]

[sɛɲ˧˧ ləː˧˧]

[san˧˧ ləː˧˧]


tự sát

[tɨ˧˨ʔ saːt̚˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʂaːk̚˦˧˥]

[tɨ˨˩ʔ saːk̚˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ ʂaːk̚˦˥]

[tɨ˨˩˨ saːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自殺, composed of 自 (“self”) and 殺 (“to kill”).


buồng

căn (classifier)
房 (CJK)
逢 (CJK)
𢩣 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 房 (“room”, SV: phòng). Doublet of phòng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phòng</i>


buồng

From Middle Vietnamese buầng, from Proto-Vietic *bɔːŋ.


lơ

head

𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭

lơ • (𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭)

vi-verb

𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭

lơ • (𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭)

Audio (Hà Nội)

to play dumb; to feign ignorance; to ignore


lơ

Distinction of blue and green in various languages

Borrowed from French bleu (“blue; billiard chalk”).

Audio (Hà Nội)


lơ

Audio (Hà Nội)

a type of pipe connector or pipe adapter (hollow and threaded like a screw)


phòng

Sino-Vietnamese word from 房 (“room”). Doublet of buồng.

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phòng.wav

phòng ngủ

phòng 2, lầu 2

phòng thí nghiệm


phòng

(government) a department directly under a ministry (bộ)


phòng

Sino-Vietnamese word from 防 (“to prevent”).


trời đất

[t͡ɕəːj˨˩ ʔɗət̚˧˦]

[ʈəːj˦˩ ʔɗək̚˦˧˥]

[ʈəːj˨˩ ʔɗək̚˦˥]

Trời đất thánh thần thiên địa ơi

Oh my goodness gracious (literally, “Oh my heaven, earth, saints, gods, sky and earth”)


trời đất

[t͡ɕəːj˨˩ ʔɗət̚˧˦]

[ʈəːj˦˩ ʔɗək̚˦˧˥]

[ʈəːj˨˩ ʔɗək̚˦˥]


phim

cuốn (classifier)
bộ (classifier)
thước (classifier)

phim truyện

cinematic live action TV series or TV movie

(film, television, pornography) any type of video involving cinematic elements, such as movies, TV series, commercials, documentaries, etc., except music videos; or pornographic videos or sex tapes that may or may not involve cinematic elements


phăng-tê-di

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ zi˧˧]

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ ji˧˧]

(music) fantasia (an unstructured orchestral composition)


phăng-tê-di

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ zi˧˧]

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ ji˧˧]

2009: Lệ Chi, "Lục Tiểu Linh Đồng" [Liu Xiao Ling Tong], Thanh Niên https://web.archive.org/web/20140404032514/http://www.thanhnien.com.vn/news1/pages/200930/20090726145747.aspx
Khi có khá nhiều phim truyện và truyền hình được làm theo đề tài tác phẩm Tây du ký, Lục Tiểu Linh Đồng đã nhắc nhở: các nhà làm phim không nên bóp méo và phăng-tê-di quá hình ảnh nhân vật huyền thoại này.

With so many feature films and television shows about Journey to the West, Liu Xiao Ling Tong reminds us: filmmakers shouldn't overly distort and improvise the image of this legendary figure.

Mổi miền lại phăng ta di tên gọi khác chút đỉnh [...]

2010, “Lang thang gỏi Việt”, in Du lịch & Giải trí:

Each region tweaks the name just a bit …

(especially music) to improvise; to tweak

2003: Phúc Châu, Để yêu và để nhớ, Nhà xuất bản Phụ Nữ, p. 279 //books.google.com/books?id=-3YLAQAAMAAJ
Khi chồng phăng-te-di một chút, với Vinh, có nghĩa đó là đầu mối của buông thả, sau đó là phản bội.

When her husband spoke playfully for a bit, to Vinh, it meant a hint of self-indulgence, followed by betrayal.

to engage in sweet nothings; to speak romantically and playfully


phăng-tê-di

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ zi˧˧]

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ ji˧˧]

Chữ tít phải đẹp, nhưng không nên dùng những kiểu chữ quá phăng-te-di hóa ra lố bịch.

1986, Trường Chinh, Về văn hóa và nghệ thuật, Nhà xuất bản Văn Học, page 222:

Titles must be pretty, but they shouldn't use ridiculously ornate typefaces.

2012: Phạm Kim Thanh, "Xuân này đọc lại thư cha..." [This spring I reread my father's letters], Quân đội nhân dân, http://www.qdnd.vn/qdndsite/vi-vn/89/176506/print/Default.aspx
Màu mực xanh đen hầu như không phai, từng hàng chữ đều đặn, nghiêng nghiêng theo lối phăng-tê-di được cha tôi tranh thủ viết dọc đường hành quân.

The blue or black ink seemed unfaded, each line regularly spaced, slightly slanted in an ornate style; my father snuck in some time to write it beside the road as they marched.

Ngoài khả năng hội họa, Đạt còn viết chữ theo lối phăng-ta-di (fantasi) rất bay bướm cho nên bạn bè đặt cho biệt danh "Thầy đồ".

2013, “Người vừa hát vừa vẽ”, in Sài Gòn Đầu Tư:

Apart from his painting abilities, Dat also writes in an ornate, very flowery style, so his friends gave him the nickname "Confucian scholar".


圖案

chữ Hán form of đồ án (“design, plan, project”).


獻身

chữ Hán form of hiến thân (“to devote oneself to; to sacrifice one's life to”).


bạch dương

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ zɨəŋ˧˧]

[ʔɓat̚˨˩ʔ jɨəŋ˧˧]

[ʔɓat̚˨˩˨ jɨəŋ˧˧]


本性

chữ Hán form of bản tính (“inherent nature; character”).


特產

chữ Hán form of đặc sản (“speciality goods; speciality products”).


孤兒院

chữ Hán form of cô nhi viện (“orphanage”).


người Hoa Kì

[ŋɨəj˨˩ hwaː˧˧ ki˨˩]

[ŋɨj˦˩ hwaː˧˧ kɪj˦˩]

[ŋɨj˨˩ waː˧˧ kɪj˨˩]

(rare) person of the United States or U.S. American


cái này là gì

[kaːj˨˩˦ naj˦˩ laː˦˩ jɪj˦˩]


cái này

Tôi không thích cái này.

Cái này là gì?


liên lạc

[liən˧˧ laːk̚˧˨ʔ]

[liəŋ˧˧ laːk̚˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ laːk̚˨˩˨]


quan trọng

[kwaːn˧˧ t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

[kwaːŋ˧˧ ʈawŋ͡m˨˩ʔ]

[kwaːŋ˧˧ ʈɔŋ˨˩ʔ]

[waːŋ˧˧ ʈawŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 關重, composed of 關 (“to relate to”) and 重 (“heavy; weighty”).


quan hệ

[waːŋ˧˧ hej˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quan hệ.wav

Sino-Vietnamese word from 關係, Japanese 関係 (kankei).

quan hệ vợ chồng

quan hệ tình dục

quan hệ sản xuất

quan hệ ngoại giao

quan hệ công chúng


liên hệ

[liəŋ˧˧ hej˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ hej˨˩˨]

Liên hệ: 055-555-555


liên hệ

[liəŋ˧˧ hej˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ hej˨˩˨]

relation between people or things; association, affiliation, relationship, etc.


ngủ gục

[ŋu˧˩ ɣʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ŋʊw˧˨ ɣʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ŋʊw˨˩˦ ɣʊwk͡p̚˨˩˨]

suddenly; unexpectedly; suddenly; unexpectedly


buồn ngủ

[ʔɓuən˨˩ ŋu˧˩]

[ʔɓuəŋ˦˩ ŋʊw˧˨]

[ʔɓuəŋ˨˩ ŋʊw˨˩˦]

buồn (“to feel like”) + ngủ (“to sleep”).


tiền bo

[tiən˨˩ ʔɓɔ˧˧]

[tiəŋ˦˩ ʔɓɔ˧˧]

[tiəŋ˨˩ ʔɓɔ˧˧]


buồn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 煩 (“fed up; annoyed”, SV: phiền). Doublet of phiền.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phiền</i>

lang

大阪大学世界言語研究センター論集

大阪大学世界言語研究センター論集

nỗi buồn


buồn

Possibly related to/cognate with muốn (“to want”).

buồn ngủ

buồn tiểu/đái/tè

buồn cầu/ỉa/ị

buồn nôn/ói

to feel sick/nauseated/nauseous (to need to puke/vomit)

buồn cười

to find something funny (to need to laugh at something)

(in fixed expressions) to have a strong need to do something

Lần này, khi mẹ tôi ngỏ ý, tôi nhận lời ngay, cũng không buồn đi xem mặt người con gái nữa.

1937, Thạch Lam, “Duyên số”, in Gió lạnh đầu mùa, NXB Đời nay:

This time, when my mother came up with the idea, I immediately accepted; I did not feel like going to look at the girl's face anymore.

to feel an itch (to do something); to feel like


buồn

(Northern Vietnam) ticklish (when stroked)


tiền thưởng

[tiən˨˩ tʰɨəŋ˧˩]

[tiəŋ˦˩ tʰɨəŋ˧˨]

[tiəŋ˨˩ tʰɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 錢賞, composed of 錢 (“money”) and 賞 (“reward”).

vi-etym-sino

(money) tip, extra money given in appreciation for a rendered service


不等式

chữ Hán form of bất đẳng thức (“(mathematics) inequality”).


dầu gan cá

[zəw˨˩ ɣaːn˧˧ kaː˧˦]

[jəw˦˩ ɣaːŋ˧˧ kaː˨˩˦]

[jəw˨˩ ɣaːŋ˧˧ kaː˦˥]


sữa bột

[sɨə˦ˀ˥ ʔɓot̚˧˨ʔ]

[ʂɨə˧˨ ʔɓok̚˨˩ʔ]

[sɨə˧˨ ʔɓok̚˨˩ʔ]

[ʂɨə˨˩˦ ʔɓok̚˨˩˨]

[sɨə˨˩˦ ʔɓok̚˨˩˨]


kính hiển vi

[kïŋ˧˦ hiən˧˩ vi˧˧]

[kɨn˦˧˥ hiəŋ˧˨ vɪj˧˧]

[kɨn˦˥ hiəŋ˨˩˦ vɪj˧˧]

[kɨn˦˥ hiəŋ˨˩˦ jɪj˧˧]

Calque of Chinese 顯微鏡／显微镜 (hiển vi kính).

cal

kính hiển vi điện tử


nguồn gốc

[ŋuən˨˩ ɣəwk͡p̚˧˦]

[ŋuəŋ˦˩ ɣəwk͡p̚˦˧˥]

[ŋuəŋ˨˩ ɣəwk͡p̚˦˥]

nguồn (“source”) + gốc (“foot of a tree”), probably a calque of Chinese 根源 (căn nguyên). Compare cội nguồn.

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">căn nguyên</i>


hạt nhân

[haːt̚˧˨ʔ ɲən˧˧]

[haːk̚˨˩ʔ ɲəŋ˧˧]

[haːk̚˨˩˨ ɲəŋ˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 核仁 (SV: hạch nhân).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hạch nhân</i>


hạt nhân

[haːt̚˧˨ʔ ɲən˧˧]

[haːk̚˨˩ʔ ɲəŋ˧˧]

[haːk̚˨˩˨ ɲəŋ˧˧]


氣象學

chữ Hán form of khí tượng học (“meteorology”).


致命

chữ Hán form of trí mạng (“causing a death”).


mạng nhện

[maːŋ˧˨ʔ ɲen˧˨ʔ]

[maːŋ˨˩ʔ ɲen˨˩ʔ]

[maːŋ˨˩˨ ɲəːn˨˩˨]


du khách

[jʊw˧˧ kʰat̚˦˧˥]

[jʊw˧˧ xat̚˦˧˥]

[jʊw˧˧ kʰat̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-du khách.wav

Audio (Hà Nội)

Sino-Vietnamese word from 遊客 (“visitor”).

du khách trong và ngoài nước


giận

head

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂

vi-verb

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂

From Proto-Vietic *ɟənʔ (“to get angry”).


giận

head

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂

vi-adj

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂


chật

đất chật người đông

being a small areas, yet rather populous

having little space, or spanning a small amount of space; cramped, tight, narrow, claustrophobic, etc.

(clothing) tight or too small; compare rộng (“loose or too big”) and vừa (“fitted”)


dữ

chó dữ

Bà đó dữ như chằn lửa.

tin dữ


dữ

Thằng này sao mà ngu dữ!

(Central Vietnam, Southern Vietnam, after adjective) really; very much


khóm

a species of pineapple commonly found in southern Vietnam


khóm

Possibly from Etymology 1, influenced by xóm.


nhện

head

<i class="Latn mention" lang="vi">phonemic reduplicative</i>

vi-noun

(classifier con) nhện • (蝒, 𦟶) (phonemic reduplicative nhền nhện)

con (classifier)
蝒 (CJK)
𦟶 (CJK)
nhền nhện (reduplication)

From Proto-Vietic *ɲeːɲʔ (“spider”). Compare Nghệ An/Hà Tĩnh dialects nhệnh.


đèn

ngọn (classifier)
cây (classifier)
畑 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 燈 (“lamp”, SV: đăng). Cognate with Arem tiən. This was borrowed from a Sinitic variety with alveolar/dental nasal coda.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đăng</i>

vi-etym-sino

đèn dầu

đèn huỳnh quang

A-la-đanh và cây đèn thần

thần đèn

a light; a lamp, an oil lamp, a light bulb, an incandescent light, a fluorescent light, a flashlight, etc.


Đài Loan

[ʔɗaːj˨˩ lwaːn˧˧]

[ʔɗaːj˦˩ lwaːŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ l⁽ʷ⁾aːŋ˧˧]


Đài Loan

[ʔɗaːj˨˩ lwaːn˧˧]

[ʔɗaːj˦˩ lwaːŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ l⁽ʷ⁾aːŋ˧˧]


Tam quốc diễn nghĩa

[taːm˧˧ kuək̚˧˦ ziən˦ˀ˥ ŋiə˦ˀ˥]

[taːm˧˧ kuək̚˦˧˥ jiəŋ˧˨ ŋiə˧˨]

[taːm˧˧ wək̚˦˥ jiəŋ˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 三國演義 (“The Romance of the Three Kingdoms”).

(literature) The Romance of the Three Kingdoms, one of China's Four Great Classical Novels

The Romance of the Three Kingdoms
vi:Tam quốc diễn nghĩa


nhàm chán

[ɲaːm˨˩ t͡ɕaːn˧˦]

[ɲaːm˦˩ t͡ɕaːŋ˦˧˥]

[ɲaːm˨˩ caːŋ˦˥]


ước mơ

[ʔɨək̚˧˦ məː˧˧]

[ʔɨək̚˦˧˥ məː˧˧]

[ʔɨək̚˦˥ məː˧˧]


mệt mỏi

[met̚˧˨ʔ mɔj˧˩]

[met̚˨˩ʔ mɔj˧˨]

[məːt̚˨˩˨ mɔj˨˩˦]


kiệt sức

[kiət̚˧˨ʔ sɨk̚˧˦]

[kiək̚˨˩ʔ ʂɨk̚˦˧˥]

[kiək̚˨˩ʔ sɨk̚˦˧˥]

[kiək̚˨˩˨ ʂɨk̚˦˥]

[kiək̚˨˩˨ sɨk̚˦˥]


tuyệt vời

[twiət̚˧˨ʔ vəːj˨˩]

[twiək̚˨˩ʔ vəːj˦˩]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ vəːj˨˩]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ jəːj˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tuyệt vời.wav

tuyệt vời ông mặt trời


chia sẻ

[t͡ɕiə˧˧ sɛ˧˩]

[t͡ɕiə˧˧ ʂɛ˧˨]

[t͡ɕiə˧˧ sɛ˧˨]

[ciə˧˧ ʂɛ˨˩˦]

[ciə˧˧ sɛ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chia sẻ.wav


khoảnh khắc

[kʰwɛɲ˧˨ kʰak̚˦˧˥]

[xwɛɲ˧˨ xak̚˦˧˥]


ngượng ngùng

[ŋɨəŋ˧˨ʔ ŋʊwŋ͡m˨˩]

[ŋɨəŋ˨˩ʔ ŋʊwŋ͡m˦˩]

[ŋɨəŋ˨˩˨ ŋʊwŋ͡m˨˩]

to be embarrassed, ashamed, to be put out of countenance


điểm nóng

[ʔɗiəm˧˩ nawŋ͡m˧˦]

[ʔɗiəm˧˨ nawŋ͡m˦˧˥]

[ʔɗiəm˧˨ nɔŋ˦˧˥]

[ʔɗim˨˩˦ nawŋ͡m˦˥]


ông ăn chả, bà ăn nem

[ʔəwŋ͡m˧˧ ʔan˧˧ t͡ɕaː˧˩ ʔɓaː˨˩ ʔan˧˧ nɛm˧˧]

[ʔəwŋ͡m˧˧ ʔaŋ˧˧ t͡ɕaː˧˨ ʔɓaː˦˩ ʔaŋ˧˧ nɛm˧˧]

[ʔəwŋ͡m˧˧ ʔaŋ˧˧ caː˨˩˦ ʔɓaː˨˩ ʔaŋ˧˧ nɛm˧˧]

(figurative) both the man and the woman commit their own adultery


thậm chí

[tʰəm˧˨ʔ t͡ɕi˧˦]

[tʰəm˨˩ʔ t͡ɕɪj˨˩˦]

[tʰəm˨˩˨ cɪj˦˥]

Nhiều tháng, thậm chí nhiều năm.

Thậm chí một miligram chất độc cũng đủ chết người.

Even a milligram of the poison can kill a person.


làm tình

[laːm˨˩ tïŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-làm tình.wav

làm (“to do”) + tình (“romantic love”) or blend of làm + tình dục (“sex”)

làm tình với


cực khoái

[kɨk̚˧˨ʔ xwaːj˧˦]

[kɨk̚˨˩ʔ kʰwaːj˨˩˦]

[kɨk̚˨˩ʔ xwaːj˨˩˦]

[kɨk̚˨˩˨ kʰwaːj˦˥]

[kɨk̚˨˩˨ xwaːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 極 (“extreme”) and 快 (“pleasure”).


khắc phục

[xak̚˧˦ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kʰak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[xak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kʰak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

[xak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese, Japanese 克服 (kokufuku).


cám dỗ

(intransitive, literary) to seduce; to lure


vợ chồng

[vəː˧˨ʔ t͡ɕəwŋ͡m˨˩]

[vəː˨˩ʔ t͡ɕəwŋ͡m˦˩]

[vəː˨˩˨ cəwŋ͡m˨˩]

[jəː˨˩˨ cəwŋ͡m˨˩]


vợ chồng

[vəː˧˨ʔ t͡ɕəwŋ͡m˨˩]

[vəː˨˩ʔ t͡ɕəwŋ͡m˦˩]

[vəː˨˩˨ cəwŋ͡m˨˩]

[jəː˨˩˨ cəwŋ͡m˨˩]


tâm sự

[təm˧˧ sɨ˧˨ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ sɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩˨]

[təm˧˧ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 心事 (“hangup”).


tâm sự

[təm˧˧ sɨ˧˨ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ sɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩˨]

[təm˧˧ sɨ˨˩˨]

Có gì thì cứ tâm sự với mẹ chứ đừng có giấu.

Tell me if something's bothering you, don't keep it in.

Trần Lực tâm sự, anh đến với điện ảnh hoàn toàn là duyên nghiệp: “Năm ấy, tôi đi học về sân khấu ở Liên Xô mới về nước. Tôi đến đoàn làm phim cùng bạn bè, nhưng ở đó, người ta thấy tôi trắng trẻo quá, thư sinh quá, cứ mời đi đóng phim. Rồi sau đó, những lời mời cứ đến liên tục…”.

2017 February 16, Hà Tùng Long, “NSƯT Trần Lực: “Tôi nhận được nhiều bức thư hỏi sao không cưới Lê Khanh?” [Trần Lực: “I’ve Gotten Letters Asking Why I and Lê Khanh Aren’t a Married Couple”]”, in DÂN TRÍ [PEOPLE’S KNOWLEDGE]:

Trần Lực recounted how completely accidental his film career was, “Back then, I’d just come back from theater school in the Soviet Union. I went to a film set with my friends, but the folks there told me I was pale and slender and kept asking me to act. And then offers just kept coming…”


kích thích

[kïk̟̚˧˦ tʰïk̟̚˧˦]

[kɨt̚˦˧˥ tʰɨt̚˦˧˥]

[kɨt̚˦˥ tʰɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 激刺, composed of 激 (“to incite”) and 刺 (“to pierce”), calque of Chinese 刺激 (to stimulate/provoke).


kích thích

[kïk̟̚˧˦ tʰïk̟̚˧˦]

[kɨt̚˦˧˥ tʰɨt̚˦˧˥]

[kɨt̚˦˥ tʰɨt̚˦˥]


yêu đương

[ʔiəw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]


yêu đương

[ʔiəw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]


kiểm soát

[kiəm˧˨ ʂwaːk̚˦˧˥]

[kim˨˩˦ ʂ⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]

[kim˨˩˦ s⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kiểm soát.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 檢察 (SV: kiểm sát). Doublet of kiểm sát.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kiểm sát</i>


ham muốn

[haːm˧˧ muəŋ˦˧˥]

[haːm˧˧ muəŋ˦˥]


ham muốn

[haːm˧˧ muəŋ˦˧˥]

[haːm˧˧ muəŋ˦˥]


苦肉計

chữ Hán form of khổ nhục kế (“the ruse of inflicting an injury upon oneself to win the trust of one's enemy”).


thú vật

[tʰu˧˦ vət̚˧˨ʔ]

[tʰʊw˨˩˦ vək̚˨˩ʔ]

[tʰʊw˦˥ vək̚˨˩˨]

[tʰʊw˦˥ jək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 獸物 (“animal”).


ăn cơm trước kẻng

[ʔan˧˧ kəːm˧˧ t͡ɕɨək̚˧˦ kɛŋ˧˩]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧ ʈɨək̚˦˧˥ kɛŋ˧˨]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧ ʈɨək̚˦˥ kɛŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ăn cơm trước kẻng.wav

(literal) to have a meal before the lunch/dinner bell is rung

(figurative) to have sex before marriage; to have premarital sex


發電

chữ Hán form of phát điện (“power generation”).


體力

chữ Hán form of thể lực (“physical fitness; physical strength”).


八卦掌

bát quái chưởng
bát quái chưởng#Vietnamese

chữ Hán form of bát quái chưởng (“Baguazhang”).


內心

chữ Hán form of nội tâm (“inner feelings”).


立志

chữ Hán form of lập chí (“to show resolve; to be determined”).


注音符號

chú âm phù hiệu
chú âm phù hiệu#Vietnamese

chữ Hán form of chú âm phù hiệu (“Zhuyin fuhao”).


人口學

chữ Hán form of nhân khẩu học (“demography”).


次女

chữ Hán form of thứ nữ (“second daughter”).


ồn ào

[ʔon˨˩ ʔaːw˨˩]

[ʔoŋ˦˩ ʔaːw˦˩]

[ʔoŋ˨˩ ʔaːw˨˩]


đáng ngại

[ʔɗaːŋ˧˦ ŋaːj˧˨ʔ]

[ʔɗaːŋ˦˧˥ ŋaːj˨˩ʔ]

[ʔɗaːŋ˦˥ ŋaːj˨˩˨]


dấu hiệu

[zəw˧˦ hiəw˧˨ʔ]

[jəw˨˩˦ hiw˨˩ʔ]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-dấu hiệu.wav

dấu hiệu chia hết cho 3


dị ứng

[zi˧˨ʔ ʔɨŋ˧˦]

[jɪj˨˩ʔ ʔɨŋ˦˧˥]

[jɪj˨˩˨ ʔɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 異 (“different; strange”) and 應 (“to react; to respond”).


tiến thoái lưỡng nan

[tiən˧˦ tʰwaːj˧˦ lɨəŋ˦ˀ˥ naːn˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ tʰwaːj˨˩˦ lɨəŋ˧˨ naːŋ˧˧]

[tiəŋ˦˥ tʰ⁽ʷ⁾aːj˦˥ lɨəŋ˨˩˦ naːŋ˧˧]

(literal) it's difficult either to advance or to retreat

between a rock and a hard place
between a rock and a hard place


chữa trị

[t͡ɕɨə˦ˀ˥ t͡ɕi˧˨ʔ]

[t͡ɕɨə˧˨ ʈɪj˨˩ʔ]

[cɨə˨˩˦ ʈɪj˨˩˨]


chữa trị

[t͡ɕɨə˦ˀ˥ t͡ɕi˧˨ʔ]

[t͡ɕɨə˧˨ ʈɪj˨˩ʔ]

[cɨə˨˩˦ ʈɪj˨˩˨]


yên lặng

[ʔiən˧˧ laŋ˧˨ʔ]

[ʔiəŋ˧˧ laŋ˨˩ʔ]

[ʔiəŋ˧˧ laŋ˨˩˨]


yên lặng

[ʔiən˧˧ laŋ˧˨ʔ]

[ʔiəŋ˧˧ laŋ˨˩ʔ]

[ʔiəŋ˧˧ laŋ˨˩˨]


lưu loát

[lɨw˧˧ lwaːk̚˦˧˥]

[lɨw˧˧ l⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]


lưu loát

[lɨw˧˧ lwaːk̚˦˧˥]

[lɨw˧˧ l⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]


xông nhà

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˨˩]

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˦˩]

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˨˩]

to be the first person/people to visit someone's home during the Lunar New Year (Tết)


xông đất

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗət̚˧˦]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗək̚˦˧˥]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗək̚˦˥]


lì xì

[lɪj˦˩ sɪj˦˩]

[lɪj˨˩ sɪj˨˩]

From old or dialectal Cantonese 利市 (lai6 si6; lợi thị).

(chiefly Central Vietnam, Southern Vietnam) to give money in (Usually) red envelopes to children or elders during the Lunar New Year; to give gratuity


mừng tuổi

[mɨŋ˨˩ tuəj˧˩]

[mɨŋ˦˩ tuj˧˨]

[mɨŋ˨˩ tuj˨˩˦]

(Northern Vietnam) to give money in red envelopes to children or elders during Lunar New Year; to give otoshidama


立憲

chữ Hán form of lập hiến (“constitutionalism”).


nói chuyện

[nɔj˧˦ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[nɔj˨˩˦ t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[nɔj˦˥ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


nói chuyện

[nɔj˧˦ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[nɔj˨˩˦ t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[nɔj˦˥ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


tràng pháo

[t͡ɕaːŋ˨˩ faːw˧˦]

[ʈaːŋ˦˩ faːw˨˩˦]

[ʈaːŋ˨˩ faːw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 仗炮 (“firecrackers”).


聖母

chữ Hán form of Thánh Mẫu (“(Catholicism) Virgin Mary”).


近視

chữ Hán form of cận thị (“short-sighted; near-sighted; myopic”).


遠視

chữ Hán form of viễn thị (“long-sighted; hypermetropic”).


合氣道

chữ Hán form of hiệp khí đạo (“aikido”).


文獻

chữ Hán form of văn hiến (“long-standing cultural traditions (of a people); civilisation”).


陰曆

chữ Hán form of âm lịch (“lunar calendar”).


head

ngậm máu phun người, trước dơ miệng mình

[ŋəm˧˨ʔ maw˧˦ fun˧˧ ŋɨəj˨˩ t͡ɕɨək̚˧˦ zəː˧˧ miəŋ˧˨ʔ mïŋ˨˩]

[ŋəm˨˩ʔ maw˨˩˦ fun˧˧ ŋɨj˦˩ ʈɨək̚˦˧˥ jəː˧˧ miəŋ˨˩ʔ mɨn˦˩]

[ŋəm˨˩˨ ma(ː)w˦˥ fʊwŋ͡m˧˧ ŋɨj˨˩ ʈɨək̚˦˥ jəː˧˧ miəŋ˨˩˨ mɨn˨˩]

A literal translation of Chinese 含血噴人，先汙其口／含血喷人，先污其口 (since the Song Dynasty), "spurting from a bloody mouth (i.e. to venomously slander someone) makes one's mouth dirty first". Compare Chinese 血口噴人／血口喷人 (xuèkǒupēnrén).

Curses are like young chickens, they always come home to roost.


崇拜

chữ Hán form of sùng bái (“to venerate, to revere, to worship”).


trai tân

[t͡ɕaːj˧˧ tən˧˧]

[ʈaːj˧˧ təŋ˧˧]

[ʈaːj˧˧ təŋ˧˧]


sống thử

[səwŋ͡m˧˦ tʰɨ˧˩]

[ʂəwŋ͡m˦˧˥ tʰɨ˧˨]

[səwŋ͡m˦˧˥ tʰɨ˧˨]

[ʂəwŋ͡m˦˥ tʰɨ˨˩˦]

[səwŋ͡m˦˥ tʰɨ˨˩˦]

sống (“to live”) + thử (“to try; to test”).

af

(neologism) to cohabit (live together as if married)


báo chí

[ʔɓaːw˧˦ t͡ɕi˧˦]

[ʔɓaːw˨˩˦ t͡ɕɪj˨˩˦]

[ʔɓaːw˦˥ cɪj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-báo chí.wav

Blend of báo (“newspaper”) + tạp chí (“journal; magazine”).


gấp gáp

[ɣəp̚˧˦ ɣaːp̚˧˦]

[ɣəp̚˦˧˥ ɣaːp̚˦˧˥]

[ɣəp̚˦˥ ɣaːp̚˦˥]


trinh nữ

[t͡ɕïŋ˧˧ nɨ˦ˀ˥]

[ʈɨn˧˧ nɨ˧˨]

[ʈɨn˧˧ nɨ˨˩˦]


cụm từ

[kum˧˨ʔ tɨ˨˩]

[kum˨˩ʔ tɨ˦˩]

[kʊm˨˩˨ tɨ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cụm từ.wav


vô sinh

[vo˧˧ sïŋ˧˧]

[vow˧˧ ʂɨn˧˧]

[vow˧˧ ʂɨn˧˧]


rủi ro

[ʐuj˧˨ ʐɔ˧˧]

[ɹuj˨˩˦ ɹɔ˧˧]


rủi ro

[ʐuj˧˨ ʐɔ˧˧]

[ɹuj˨˩˦ ɹɔ˧˧]


大黑天

chữ Hán form of Đại Hắc Thiên (“Mahakala”).


古文

chữ Hán form of cổ văn (“ancient literature; Classical Chinese”).


百方

chữ Hán form of bách phương (“every direction, every way/method”).


滅菌

chữ Hán form of diệt khuẩn (“to sterilise”).


不合作

chữ Hán form of bất hợp tác (“non-cooperation”).


嘆詞

chữ Hán form of thán từ (“interjection”).


凝聚

chữ Hán form of ngưng tụ (“to condense, to conglomerate”).


四不像

chữ Hán form of tứ bất tượng (“Père David's deer”).


輿論

chữ Hán form of dư luận (“public opinion”).


論語

Four Books
w:Four Books and Five Classics

chữ Hán form of Luận Ngữ (“Lunyu, the Analects of Confucius (one of the Four Books (四書) of Confucianism)”).


天山

chữ Hán form of Thiên Sơn (“Tian Shan”).


朝貢

chữ Hán form of triều cống (“to pay tribute (to a political entity)”).


nhà văn

[ɲaː˨˩ van˧˧]

[ɲaː˦˩ vaŋ˧˧]

[ɲaː˨˩ vaŋ˧˧]

[ɲaː˨˩ jaŋ˧˧]

nhà (“professional, expert, performer”) + văn (文, “writing, literature”).


節氣

chữ Hán form of tiết khí (“solar term in the Chinese lunar calendar”).

立春; 雨水; 驚蟄; 春分; 清明; 穀雨

立夏; 小滿; 芒種; 夏至; 小暑; 大暑

立秋; 處暑; 白露; 秋分; 寒露; 霜降

立冬; 小雪; 大雪; 冬至; 小寒; 大寒


tác giả

[taːk̚˧˦ zaː˧˩]

[taːk̚˦˧˥ jaː˧˨]

[taːk̚˦˥ jaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 作者, composed of 作 (“to make”) and 者 (“person”), Japanese 作者 (sakusha).


Mônica

[moŋ˧˧ nɪj˧˧ kaː˧˧]

[moŋ˧˧ nɪj˧˧ kaː˧˧]

From Portuguese Mónica, from Latin Monica. Cognate with English Monica.


法輪

chữ Hán form of pháp luân (“dharmachakra”).


東南亞

chữ Hán form of Đông Nam Á.: Southeast Asia (a region of Asia)


政治學

chữ Hán form of chính trị học (“political science”).


懷念

chữ Hán form of hoài niệm (“to reminisce, to be nostalgic”).


外來

chữ Hán form of ngoại lai (“foreign; alien”).


語族

chữ Hán form of ngữ tộc (“second-level language family, a language branch”).


昇天

chữ Hán form of thăng thiên (“ascend into heaven”).


Thất Tịch

[tʰət̚˧˦ tïk̟̚˧˨ʔ]

[tʰək̚˦˧˥ tɨt̚˨˩ʔ]

[tʰək̚˦˥ tɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 七夕 (“Double Seventh Festival”).

Double Seventh Festival, the East Asian Valentine's Day


nam tôn nữ ti

[naːm˧˧ ton˧˧ nɨ˦ˀ˥ ti˧˧]

[naːm˧˧ toŋ˧˧ nɨ˧˨ tɪj˧˧]

[naːm˧˧ toŋ˧˧ nɨ˨˩˦ tɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 男尊女卑 (“valuing men above women, the belief that men are superior to women”).


trọng nam khinh nữ

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ naːm˧˧ xïŋ˧˧ nɨ˦ˀ˥]

[ʈawŋ͡m˨˩ʔ naːm˧˧ kʰɨn˧˧ nɨ˧˨]

[ʈɔŋ˨˩ʔ naːm˧˧ xɨn˧˧ nɨ˧˨]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ naːm˧˧ kʰɨn˧˧ nɨ˨˩˦]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ naːm˧˧ xɨn˧˧ nɨ˨˩˦]

2020, Duơng Liễu, "Bình đẳng giới để đưa nam - nữ xích lại gần nhau hơn (Gender Equality Brings Men and Women Closer Together)", Tuổi Trẻ (Youth) Online
Việt Nam là nước Á Đông, có những ưu điểm như gắn kết, cần cù, sáng tạo..., tuy nhiên vẫn có tư tưởng trọng nam khinh nữ.

Vietnam is an East Asian country, which has many strengths like solidarity, diligence, creativity, etc. yet still has the ideology of valuing men and belittling women.

to favor males over females, especially when deciding to have children; to be sexist against females


vay

cho vay

xin ngân hàng cho vay

người cho vay


大體

chữ Hán form of đại thể (“general situation”).


不動產

chữ Hán form of bất động sản (“real estate”).


重男輕女

trọng nam khinh nữ
trọng nam khinh nữ#Vietnamese

chữ Hán form of trọng nam khinh nữ (“valuing men and belittling women; favouring boys over girls”).


PGS

Abbreviation of phó giáo sư (“associate professor”).


電氣

chữ Hán form of điện khí (“electricity”).


悠揚

chữ Hán form of du dương (“flowing gently”).


洗腦

chữ Hán form of tẩy não (“to brainwash”).


散亂

chữ Hán form of tán loạn (“chaotically; in disorder”).


韃靼

chữ Hán form of Thát Đát (“the Tatars”).


𥿗

𥿗: Nôm readings: chỉ (canonical)
𥿗: Nôm readings: giấy (canonical)


𡝕

𡝕: Nôm readings: khanh (canonical)
và (canonical)

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 女 (“woman”) + phonetic 𠀧 (ba)


𡝕

Alternative form of 吧 (“Nôm form of và (“and, also, with, as well as”).”)


戰利品

chiến lợi phẩm
chiến lợi phẩm#Vietnamese

chữ Hán form of chiến lợi phẩm (“spoils of war”).


地質學

chữ Hán form of địa chất học (“geology”).


gô

Clipping of French Guigoz, an originally Swiss brand which sells baby formula milk in big tin cans.

Giữa ván đã để sẵn gô cơm gạo mới thơm ngào ngạt và mấy lát đậu đũa, đậu xương rồng chiên dầu đậu nành rải lên trên.

1978, Chu Lai, chapter 5, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

In the middle of the plank a billycan of strongly fragrant rice sprinkled with some slices of Chinese long beans and Manila beans fried in soybean oil stood ready.


lợi hại

Sino-Vietnamese word from 利害 (“advantages and disadvantages”).

vi-etym-sino

[ləːj˧˨ʔ haːj˧˨ʔ]

[ləːj˨˩ʔ haːj˨˩ʔ]

[ləːj˨˩˨ haːj˨˩˨]


lợi hại

Sino-Vietnamese word from 厲害 (“powerful, extraordinary”).

[ləːj˧˨ʔ haːj˧˨ʔ]

[ləːj˨˩ʔ haːj˨˩ʔ]

[ləːj˨˩˨ haːj˨˩˨]

excellent, extraordinary, dangerous (opponent)


hỗ

(only in compounds) mutually, reciprocally


hỗ

(only in compounds) to estimate, to decide on


hỗ

Sino-Vietnamese reading of various Chinese characters.

Sino-Vietnamese reading of 怙 (“to rely on; father”)

Sino-Vietnamese reading of 滬 (“Shanghai”)


刺客

chữ Hán form of thích khách (“assassin”).


詠春拳

Vịnh Xuân quyền
Vịnh Xuân quyền#Vietnamese

chữ Hán form of Vịnh Xuân quyền (“Wing Chun”).


gh

[ɣəː˨˩ kɛp̚˧˦]

[ɣəː˦˩ kɛp̚˦˧˥]

[ɣəː˨˩ kɛp̚˦˥]

The letter of the Vietnamese alphabet, written in the Latin script.


quả cầu tuyết

[kwaː˧˨ kəw˦˩ twiək̚˦˧˥]

[waː˨˩˦ kəw˨˩ t⁽ʷ⁾iək̚˦˥]


xe mô tô

desc

Tai Dam: ꪵꪎꪶꪣ꪿ꪶꪔ

Tai Dam: ꪵꪎꪶꪣ꪿ꪶꪔ

[sɛ˧˧ mo˧˧ to˧˧]


chuyến bay

[t͡ɕwiən˧˦ ʔɓaj˧˧]

[t͡ɕwiəŋ˦˧˥ ʔɓaj˧˧]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˦˥ ʔɓa(ː)j˧˧]


會長

chữ Hán form of hội trưởng (“chairperson; president”).


怪獸

chữ Hán form of quái thú (“monster; kaiju”).


muỗng

cái (classifier)
𢳠 (CJK)
𨮒 (CJK)
𨮵 (CJK)

From a Tai language. Compare Lao ບ່ວງ (būang).

(Central Vietnam, Southern Vietnam) spoon


獨裁

chữ Hán form of độc tài (“dictatorial”).


國恥

chữ Hán form of quốc sỉ (“national humiliation”).


西半球

chữ Hán form of Tây Bán cầu (“Western Hemisphere (hemisphere of the Earth)”).


安然

chữ Hán form of an nhiên (“peaceful and leisurely”).


東半球

chữ Hán form of Đông Bán cầu (“Eastern Hemisphere (hemisphere of the Earth)”).


社會學

chữ Hán form of xã hội học (“sociology”).


流動

chữ Hán form of lưu động (“to circulate; to flow; to be mobile”).


價值觀

chữ Hán form of giá trị quan (“values”).


合眾國

hợp chúng quốc
hợp chúng quốc#Vietnamese

chữ Hán form of hợp chúng quốc (“United States”).


thật

Sino-Vietnamese word from 實. Doublet of thực and thiệt.

chuyện thật


thật

Là con thật!


世界觀

chữ Hán form of thế giới quan (“worldview”).


bánh bò

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɓɔ˨˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɓɔ˦˩]

[ʔɓan˦˥ ʔɓɔ˨˩]

/ɓaʲŋ˩˩ ɓɔ˧˧/

/ɓa̰ʲŋ˩˧ ɓɔ˧˧/

Shortened from bánh vú bò (“cow udder cake”) < bánh (“cake”) + vú bò (“cow udder”) < vú (“breast”) + bò (“cow”).
According to a popular folk etymology, this term instead comes from bánh + bò (to crawl), referring to how the cake "crawls" up to the rim of the bowl when steamed to completion.

A sweet, chewy sponge cake of southern Chinese origin and popular in southern Vietnam, made of rice flour, water, sugar, coconut milk, and yeast.


風情

chữ Hán form of phong tình (“amorous; erotic”).


bói

Perhaps from Proto-Mon-Khmer *pul ~ *puul ~ *puəl and cognate with Tho [Cuối Chăm] pɒːl³, Koho pôl and Khmer បូល (boul).

to tell fortunes, to divine, to take an augury


地支

chữ Hán form of địa chi (“earthly branch”).


橫批

hoành phi (romanization)
hoàng phi (romanization)

chữ Hán form of hoành phi (“horizontal lacquered board engraved with Chinese characters (usually hung over a door and flanked by two vertical scrolls forming a couplet)”).


dinh dưỡng

[zïŋ˧˧ zɨəŋ˦ˀ˥]

[jɨn˧˧ jɨəŋ˧˨]

[jɨn˧˧ jɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 營養, from Japanese 営養 (eiyō).

chất dinh dưỡng


總書記

chữ Hán form of tổng thư ký (“General Secretary”).


大韓民國

Đại Hàn Dân Quốc
Đại Hàn Dân Quốc#Vietnamese

chữ Hán form of Đại Hàn Dân Quốc (“Republic of Korea”).


hợp đồng

[həːp̚˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[həːp̚˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[həːp̚˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

Sino-Vietnamese word from 合同, composed of 合 (“to unite”) and 同 (“same”).


南韓

chữ Hán form of Nam Hàn (“South Korea”).


北韓

chữ Hán form of Bắc Hàn (“North Korea”).


南朝鮮

Nam Triều Tiên
Nam Triều Tiên#Vietnamese

chữ Hán form of Nam Triều Tiên (“South Korea”).


南朝鮮

chữ Hán form of Nam Triều Tiên (“South Korean”).


主體

chữ Hán form of chủ thể (“subject; Juche (the state ideology of North Korea)”).


美男子

chữ Hán form of mỹ nam tử (“a beautiful young man”).


順化

chữ Hán form of Thuận Hóa (“Hue (city, province of Vietnam)”).


ruột già

[zuət̚˧˨ʔ zaː˨˩]

[ʐuək̚˨˩ʔ jaː˦˩]

[ɹuək̚˨˩˨ jaː˨˩]

From ruột (“intestine”) + già (“old”), so called due to its rugosity.


béo phì

[ʔɓɛw˧˦ fi˨˩]

[ʔɓɛw˨˩˦ fɪj˦˩]

[ʔɓɛw˦˥ fɪj˨˩]

From béo (“fat”) + phì (肥) (“fat”), probable calque of Chinese 肥胖 (phì bạng).


béo phì

[ʔɓɛw˧˦ fi˨˩]

[ʔɓɛw˨˩˦ fɪj˦˩]

[ʔɓɛw˦˥ fɪj˨˩]


cưới xin

[kɨj˦˥ sɨn˧˧]

to get married (according to customs); to wed


chăm sóc

[t͡ɕam˧˧ ʂawk͡p̚˦˧˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chăm sóc.wav

thẻ chăm sóc y tế


tiêu hoá

Sino-Vietnamese, Japanese 消化, Middle Chinese 消化.

to digest (to separate food in the alimentary canal)


ghi nhận

[ɣi˧˧ ɲən˧˨ʔ]

[ɣɪj˧˧ ɲəŋ˨˩ʔ]

[ɣɪj˧˧ ɲəŋ˨˩˨]


căn bản

[kan˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 根本 (“basic, elementary”).

(usually of knowledge or fact) basic, fundamental or foundational


căn bản

[kan˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

for the most part; basically; essentially


căn bản

[kan˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[kaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

mất căn bản

the basics; the fundamentals; the essentials


truyền thống

[t͡ɕwiən˨˩ tʰəwŋ͡m˧˦]

[ʈwiəŋ˦˩ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ tʰəwŋ͡m˦˥]

Sino-Vietnamese word from 傳統 (“tradition”).


truyền thống

[t͡ɕwiən˨˩ tʰəwŋ͡m˧˦]

[ʈwiəŋ˦˩ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ tʰəwŋ͡m˦˥]


nhân dân tệ

[ɲən˧˧ zən˧˧ te˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ jəŋ˧˧ tej˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ jəŋ˧˧ tej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 人民幣 (“renminbi”).


bao nhiêu

[ʔɓaːw˧˧ ɲiəw˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ ɲiw˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ ɲiw˧˧]

bao (“how”) + nhiều (“many; much”). In compounds, bao triggers tonal shift of the following syllable to the ngang tone (A1), compare bao lăm (“how many”) (< lắm (“many”)) and the obsolete bao dai (“how long”) (< dài (“long”)).


互助

chữ Hán form of hỗ trợ (“to help each other; to assist”).


Đại Ngu

[ʔɗaːj˧˨ʔ ŋu˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ŋʊw˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ ŋʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 大虞, composed of 大 (“great”) and 虞. The first element is typical in exalted names in the Chinese cultural sphere. The second element is rather obscure, with literal meanings ranging from "to anticipate", "to doubt", "to deceive", to the name of an ancient Chinese fiefdom ruled by Emperor Shun. The character is occasionally used as an alternative for 娛／娱 (ngu, “joy”), which is the most popular interpretation, hence "Great Joy".

the official name of Vietnam from 1400 to 1428 under the Hồ dynasty


bính âm

[ʔɓïŋ˧˦ ʔəm˧˧]

[ʔɓɨn˦˧˥ ʔəm˧˧]

[ʔɓɨn˦˥ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bính âm.wav

Sino-Vietnamese word from 拼音 (“Pinyin”).


無政府主義

vô chính phủ chủ nghĩa
vô chính phủ chủ nghĩa#Vietnamese

chữ Hán form of vô chính phủ chủ nghĩa (“anarchism”).


暗礁

chữ Hán form of ám tiêu (“(submerged) reef”).


假說

chữ Hán form of giả thuyết (“hypothesis”).


關隘

chữ Hán form of quan ải (“mountain pass (that is located in a strategic position)”).


宗室

(historical) chữ Hán form of tông thất (“a member of the imperial clan”).


西域

chữ Hán form of Tây Vực (“Western Regions”).


國旗

chữ Hán form of quốc kì (“national flag”).


假設

chữ Hán form of giả thiết (“assumption”).


假設

chữ Hán form of giả thiết (“to assume”).


神戶

chữ Hán form of Thần Hộ (“Kobe”)., the capital city of Hyōgo Prefecture, Japan


中亞

chữ Hán form of Trung Á.: Central Asia (a region of Asia)


nhà nước

[ɲaː˨˩ nɨək̚˧˦]

[ɲaː˦˩ nɨək̚˦˧˥]

[ɲaː˨˩ nɨək̚˦˥]

Calque of Chinese 國家／国家 (quốc gia, literally “country and house(hold)”), from nhà (“house; household”) + nước (“water; country”).

com

(only in the official names of certain countries) a state

nhà nước của dân, do dân, vì dân

the government of the people, by the people, for the people


無窮

chữ Hán form of vô cùng (“endless; infinity”).


突厥

chữ Hán form of Đột Quyết (“Turk; Göktürk”).


hoà tấu

[hwaː˦˩ təw˨˩˦]

[waː˨˩ təw˦˥]


pháp luật

[faːp̚˧˦ lwət̚˧˨ʔ]

[faːp̚˦˧˥ lwək̚˨˩ʔ]

[faːp̚˦˥ l⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-pháp luật.wav


quy đầu

[kwi˧˧ ʔɗəw˨˩]

[kwɪj˧˧ ʔɗəw˦˩]

[wɪj˧˧ ʔɗəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 龜頭, composed of 龜 (“turtle”) and 頭 (“head”).


nhật kì

[ɲət̚˧˨ʔ ki˨˩]

[ɲək̚˨˩ʔ kɪj˦˩]

[ɲək̚˨˩˨ kɪj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 日期 (“date; day”).


hiến pháp

[hiəŋ˦˧˥ faːp̚˦˧˥]

[hiəŋ˦˥ faːp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 憲法, composed of 憲 (“law”) and 法 (“law”), from Japanese 憲法 (kenpō).


anh hùng

[ʔajŋ̟˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

[ʔɛɲ˧˧ hʊwŋ͡m˦˩]

[ʔan˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

Sino-Vietnamese word from 英雄, composed of 英 (“outstanding”) and 雄 (“male”). Doublet of yêng hùng.


anh hùng

[ʔajŋ̟˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

[ʔɛɲ˧˧ hʊwŋ͡m˦˩]

[ʔan˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]


cặc

The indefinite pronoun sense evolves from the noun sense owing to the Jaspersen's cycle, by which, for instances, French negative pronouns pas, personne, and rien evolve.

Nam Giao cổ kim lý hạng ca dao chú giải (《南交古金里巷歌謠註解》 "Past & Present Folk-ballads from the Hamlets and Alleyways of Jiao[zhi] in the South - Annotated "), folio 193b
󱥕(Nứng)󱥌(cặc)辰(thì)搏(vác)𦥃(đến)茄(nhà)
Bring [your] hard cock [here] to [my] abode.


cặc

Cho mày cái con cặc nè!


đít

head

đít • (的, 𦝂, 𦝇, 𦡯)

vi-noun

đít • (的, 𦝂, 𦝇, 𦡯)

From Proto-Vietic *diːt ~ *tiːt, from Proto-Mon-Khmer *kt₁iit (“posterior; to break wind”). Cognate with Khmer ក្ដិត (kdət, “buttocks”).

inh

lỗ đít

chùi đít

(informal, by extension) the bottom of something

(informal, by extension) the back of a vehicle


tinh vân

[tïŋ˧˧ vən˧˧]

[tɨn˧˧ vəŋ˧˧]

[tɨn˧˧ vəŋ˧˧]

[tɨn˧˧ jəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 星雲, composed of 星 (“star”) and 雲 (“cloud”).


vương tử

[vɨəŋ˧˧ tɨ˧˩]

[vɨəŋ˧˧ tɨ˧˨]

[vɨəŋ˧˧ tɨ˨˩˦]

[jɨəŋ˧˧ tɨ˨˩˦]


hoàn cảnh

[hwaːŋ˦˩ kɛɲ˧˨]

[waːŋ˨˩ kan˨˩˦]

Sino-Vietnamese, Japanese 環境 (kankyō, “surroundings; environment”).

bor

Có hoàn cảnh để tiếp tục học tập.

There are circumstances to continue learning

Hoàn cảnh nghèo khổ.

circumstances, especially historical circumstances, or surroundings


hội thoại

[hoj˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 會話, composed of 會 (“to gather”) and 話 (“to talk”), Japanese 会話 (kaiwa).

vi-etym-sino

sự hội thoại


lễ vật

[le˦ˀ˥ vət̚˧˨ʔ]

[lej˧˨ vək̚˨˩ʔ]

[lej˨˩˦ vək̚˨˩˨]

[lej˨˩˦ jək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 禮物 (“gift, present”).


phiên dịch

[fiən˧˧ zïk̟̚˧˨ʔ]

[fiəŋ˧˧ jɨt̚˨˩ʔ]

[fiəŋ˧˧ jɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 翻譯 (“to translate”).


thanh điệu

[tʰajŋ̟˧˧ ʔɗiəw˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ ʔɗiw˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ ʔɗiw˨˩˨]


nông phu

[nəwŋ͡m˧˧ fu˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ fʊw˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ fʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 農夫 (“peasant, farmer”).


tập quán

[təp̚˧˨ʔ kwaːn˧˦]

[təp̚˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[təp̚˨˩˨ waːŋ˦˥]

phong tục tập quán

Mỗi dân tộc có tập quán riêng.


bệnh viện

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[ʔɓen˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓəːn˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[ʔɓəːn˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 病院, composed of 病 (“illness”) and 院 (“institute”).


sinh hoạt

[sïŋ˧˧ hwaːt̚˧˨ʔ]

[ʂɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[sɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[ʂɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

[sɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

sinh hoạt tình dục

chi phí sinh hoạt

sinh hoạt câu lạc bộ

sinh hoạt Đảng

activities pertaining to the Communist Party's ideology

(collective) non-work everyday or community activities


sinh hoạt

[sïŋ˧˧ hwaːt̚˧˨ʔ]

[ʂɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[sɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[ʂɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

[sɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

to engage in non-work everyday or community activities


thân thể

[tʰən˧˧ tʰe˧˩]

[tʰəŋ˧˧ tʰej˧˨]

[tʰəŋ˧˧ tʰej˨˩˦]


ý kiến

[ʔi˧˦ kiən˧˦]

[ʔɪj˨˩˦ kiəŋ˦˧˥]

[ʔɪj˦˥ kiəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 意見 (“opinion”).


音調

chữ Hán form of âm điệu (“tune; melody”).


tinh thần

[tïŋ˧˧ tʰən˨˩]

[tɨn˧˧ tʰəŋ˦˩]

[tɨn˧˧ tʰəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 精神 (“mind, spirit”).

枚(Mai)骨(cốt)格(cách)雪(tuyết)精(tinh)神(thần)
没(Một)𠊛(người)没(một)𨤔(vẻ)𨑮(mười)分(phân)院(vẹn)𨑮(mười)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], Liễu Văn Ðường edition, published 1866, lines 17–18:

Both were as slender as apricot-trees,
 As pure as snow, and diverse in their harmonies.


tự tin

[tɨ˧˨ʔ tin˧˧]

[tɨ˨˩ʔ tin˧˧]

[tɨ˨˩˨ tɨn˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 自信 (“self-confident”, SV: tự tín).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tự tín</i>

vi-etym-sino

sự tự tin

lòng tự tin


giáo dục

[zaːw˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[jaːw˦˥ jʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 教育 (“education”).


giáo dục

[zaːw˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[jaːw˦˥ jʊwk͡p̚˨˩˨]

sự giáo dục


thư pháp

[tʰɨ˧˧ faːp̚˧˦]

[tʰɨ˧˧ faːp̚˦˧˥]

[tʰɨ˧˧ faːp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 書法 (“calligraphy”).

nhà thư pháp


thị trường

Sino-Vietnamese word from 市場, composed of 市 (“market”) and 場 (“field”), from Japanese 市場 (shijō).

[tʰi˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[tʰɪj˨˩ʔ ʈɨəŋ˦˩]

[tʰɪj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩]

thị trường châu Á

a market (geographical area where a commercial demand exists)

chợ

market; gathering for trading; spacious site for trading


thị trường

Sino-Vietnamese word from 視 (“vision”) and 場 (“field”).

[tʰi˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[tʰɪj˨˩ʔ ʈɨəŋ˦˩]

[tʰɪj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩]


quá khứ

[kwaː˧˦ xɨ˧˦]

[kwaː˨˩˦ kʰɨ˨˩˦]

[kwaː˨˩˦ xɨ˨˩˦]

[waː˦˥ kʰɨ˦˥]

[waː˦˥ xɨ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 過去 (“to have already gone; to have passed the due date”)


vấn đề

[vən˧˦ ʔɗe˨˩]

[vəŋ˦˧˥ ʔɗej˦˩]

[vəŋ˦˥ ʔɗej˨˩]

[jəŋ˦˥ ʔɗej˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-vấn đề.wav

Sino-Vietnamese word from 問題, composed of 問 (“to ask”) and 題 (“subject”).


cảnh sát

[kajŋ̟˧˩ saːt̚˧˦]

[kɛɲ˧˨ ʂaːk̚˦˧˥]

[kɛɲ˧˨ saːk̚˦˧˥]

[kan˨˩˦ ʂaːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 警察, from Japanese 警察 (keisatsu, “police”).

(Overseas Vietnamese or chiefly law) the police

cảnh sát phòng cháy / chữa cháy

the firefighting "police"; fireperson; firefighter

đồn cảnh sát

xe cảnh sát

cảnh sát trưởng


chính đảng

[t͡ɕïŋ˧˦ ʔɗaːŋ˧˩]

[t͡ɕɨn˦˧˥ ʔɗaːŋ˧˨]

[cɨn˦˥ ʔɗaːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 政黨, composed of 政 (“governance”) and 黨 (“party; cohort”), from Japanese 政党 (seitō).

Đây là tiêu chuẩn cơ bản để xem xét một đảng có phải là chính đảng Mác-xít hay không và là tiêu chuẩn hàng đầu để xác định bản chất giai cấp công nhân của Đảng.

This is the deciding criterion for a party to be a Marxist political party, and also the standard for identifying the worker-based nature of the Party.


tàu hủ

From Cantonese 豆腐 (dau6 fu6; đậu hủ, “tofu”). Doublet of đậu hủ, đậu phụ, and tào phớ.

(Southern Vietnam) douhua; tofu pudding; soybean pudding


quyết định

[kwiət̚˧˦ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[kwiək̚˦˧˥ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[wiək̚˦˥ ʔɗɨn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 決定 (“to decide”).


quyết định

[kwiət̚˧˦ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[kwiək̚˦˧˥ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[wiək̚˦˥ ʔɗɨn˨˩˨]


bản quyền

[ʔɓaːn˧˩ kwiən˨˩]

[ʔɓaːŋ˧˨ kwiəŋ˦˩]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ wiəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 版權, composed of 版 (“copy”) and 權 (“right”).


bản quyền

[ʔɓaːn˧˩ kwiən˨˩]

[ʔɓaːŋ˧˨ kwiəŋ˦˩]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ wiəŋ˨˩]

100% bản quyền
100% legally acquired, 100% not bootlegged or pirated

(informal, of copyrighted material) legally acquired


tiết kiệm

[tiət̚˧˦ kiəm˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ kiəm˨˩ʔ]

Sino-Vietnamese word from 節儉, composed of 節 (“economize”) and 儉 (“thrifty”).

sự tiết kiệm

sổ tiết kiệm


tiết kiệm

[tiət̚˧˦ kiəm˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ kiəm˨˩ʔ]


êm ái

[ʔem˧˧ ʔaːj˧˦]

[ʔem˧˧ ʔaːj˨˩˦]

[ʔem˧˧ ʔaːj˦˥]


im ắng

[ʔim˧˧ ʔaŋ˧˦]

[ʔim˧˧ ʔaŋ˦˧˥]

[ʔim˧˧ ʔaŋ˦˥]


im ả

[ʔim˧˧ ʔaː˧˩]

[ʔim˧˧ ʔaː˧˨]

[ʔim˧˧ ʔaː˨˩˦]


êm ả

[ʔem˧˧ ʔaː˧˩]

[ʔem˧˧ ʔaː˧˨]

[ʔem˧˧ ʔaː˨˩˦]

-a reduplication (C tone) of êm.
See oi ả for another example of this reduplication pattern with a null-initial root.


im ỉm

[ʔim˧˧ ʔim˧˩]

[ʔim˧˧ ʔim˧˨]

[ʔim˧˧ ʔim˨˩˦]


im ỉm

[ʔim˧˧ ʔim˧˩]

[ʔim˧˧ ʔim˧˨]

[ʔim˧˧ ʔim˨˩˦]


em gái

[ʔɛm˧˧ ɣaːj˧˦]

[ʔɛm˧˧ ɣaːj˨˩˦]

[ʔɛm˧˧ ɣaːj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-em gái.wav

Bà Potter là em gái của bà Dursley, nhưng nhiều năm rồi họ chẳng hề gặp gỡ nhau.

2017, J. K. Rowling, chapter 1, in Lý Lan, transl., Harry Potter Và Hòn Đá Phù Thủy [Harry Potter and the Sorcerer's Stone], 29 edition, volume 1, Ho Chi Minh City: Nhà xuất bản Trẻ, →ISBN, →OCLC:

Mrs. Potter was Mrs. Dursley's sister, but they hadn't met for several years.

(often formal or literary) younger sister


phục vụ

[fʊwk͡p̚˧˨ʔ vu˧˨ʔ]

[fʊwk͡p̚˨˩ʔ vʊw˨˩ʔ]

[fʊwk͡p̚˨˩˨ vʊw˨˩˨]

[fʊwk͡p̚˨˩˨ jʊw˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phục vụ.wav

Sino-Vietnamese word from 服務 (“to serve”).

phục vụ người ốm

to attend to the sick, to nurse the sick


cơ hội

[kəː˧˧ hoj˧˨ʔ]

[kəː˧˧ hoj˨˩ʔ]

[kəː˧˧ hoj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cơ hội.wav

Sino-Vietnamese word from 機會 (“opportunity”).

Đừng bỏ lỡ cơ hội.


nông nghiệp

[nəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ ŋip̚˨˩˨]


kết quả

[kəːt̚˦˥ waː˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kết quả.wav

Sino-Vietnamese word from 結果 (“borne fruit; to bear fruit”).

Trận đấu kết thúc với kết quả 1-1.

cặp phạm trù nguyên nhân và kết quả


nhục

[ɲʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ɲʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ɲʊwk͡p̚˨˩˨]

Chết vinh còn hơn sống nhục.

It's better to die an honored death than to live a dishonored life.


nhục

Within Vietic, certain languages possess a loan from the same source, cf. Pong kɲuk⁷ and similar forms in several Muong lects with tone B1/D1 (Muong Bi nhúc). The corresponding Vietnamese form would be the unattested *nhúc, which was apparently lost after the Common-Viet-Muong stage during the development of Vietnamese and did not replace the native Vietic word thịt.

[ɲʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ɲʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ɲʊwk͡p̚˨˩˨]


nhật thực

[ɲət̚˧˨ʔ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[ɲək̚˨˩ʔ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[ɲək̚˨˩˨ tʰɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 日食, composed of 日 (“sun”) and 食 (“to eat; eclipse”)

Coordinate term: nguyệt thực

nhật thực toàn phần


國語羅馬字

Quốc ngữ La Mã tự
Quốc ngữ La Mã tự#Vietnamese

chữ Hán form of Quốc ngữ La Mã tự (“Gwoyeu Romatzyh”).


發育

chữ Hán form of phát dục (“to be in heat”).


trường học

[t͡ɕɨəŋ˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʈɨəŋ˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʈɨəŋ˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 場學, composed of 場 (“school; venue”) and 學 (“to study”).

(formal or literary) a school (an educational institution)


học hiệu

Sino-Vietnamese word from 學校 (“school”).


𡚦

chữ Hán form of đĩ (“prostitute, courtesan”).


ngũ uẩn

[ŋu˦ˀ˥ ʔwən˧˩]

[ŋʊw˧˨ ʔwəŋ˧˨]

[ŋʊw˨˩˦ (ʔ)wəŋ˨˩˦]


熱血

chữ Hán form of nhiệt huyết (“vigor, vitality, energy or enthusiasm”).


em trai

[ʔɛm˧˧ t͡ɕaːj˧˧]

[ʔɛm˧˧ ʈaːj˧˧]

[ʔɛm˧˧ ʈaːj˧˧]

From em (“younger sibling”) + trai (“boy”).

(often formal and literary) younger brother


anh trai

[ʔajŋ̟˧˧ t͡ɕaːj˧˧]

[ʔɛɲ˧˧ ʈaːj˧˧]

[ʔan˧˧ ʈaːj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-anh trai.wav


anh trai

[ʔajŋ̟˧˧ t͡ɕaːj˧˧]

[ʔɛɲ˧˧ ʈaːj˧˧]

[ʔan˧˧ ʈaːj˧˧]

(rather childish) you (used for a male who the speaker assumes is somewhat older than them)


anh trai

[ʔajŋ̟˧˧ t͡ɕaːj˧˧]

[ʔɛɲ˧˧ ʈaːj˧˧]

[ʔan˧˧ ʈaːj˧˧]

Đường này đi thẳng là tới Thủ Đức hả anh trai?
Am I correct in assuming that this road leads to Thủ Đức, young man?

(colloquial, friendly, not intimate, speakers are strangers) young man

friendly; speakers are strangers; friendly; speakers are strangers


假借

chữ Hán form of giả tá (“(Chinese character classification) Chinese characters that are "borrowed" to write another homophonous or near-homophonous morpheme.”).


chị gái

[t͡ɕi˧˨ʔ ɣaːj˧˦]

[t͡ɕɪj˨˩ʔ ɣaːj˨˩˦]

[cɪj˨˩˨ ɣaːj˦˥]

Chị gái tôi


chị gái

[t͡ɕi˧˨ʔ ɣaːj˧˦]

[t͡ɕɪj˨˩ʔ ɣaːj˨˩˦]

[cɪj˨˩˨ ɣaːj˦˥]

(rather childish) you (used for a female who the speaker assumes is somewhat older than them)


chị gái

[t͡ɕi˧˨ʔ ɣaːj˧˦]

[t͡ɕɪj˨˩ʔ ɣaːj˨˩˦]

[cɪj˨˩˨ ɣaːj˦˥]

(uncommon, colloquial, friendly, not intimate, speakers are strangers) young lady


股份

chữ Hán form of cổ phần (“share; stock”).


cumingtonit

[kəː˧˧ mïŋ˧˧ to˧˧ nit̚˧˦]

[kəː˧˧ mɨn˧˧ tow˧˧ nit̚˦˧˥]

[kəː˧˧ mɨn˧˧ tow˧˧ nɨt̚˦˥]


phát âm

[faːt̚˧˦ ʔəm˧˧]

[faːk̚˦˧˥ ʔəm˧˧]

[faːk̚˦˥ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phát âm.wav

Sino-Vietnamese word from 發音 (“to pronounce”).

cách phát âm


Địa Cầu

[ʔɗiə˧˨ʔ kəw˨˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ kəw˦˩]

[ʔɗiə˨˩˨ kəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 地球, composed of 地 (“earth”) and 球 (“sphere”).

(chiefly literary or in compounds) Synonym of Trái Đất (“Earth”)


trí thức

[t͡ɕi˧˦ tʰɨk̚˧˦]

[ʈɪj˨˩˦ tʰɨk̚˦˧˥]

[ʈɪj˦˥ tʰɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 智識 (“intellect”).

lưu manh giả danh trí thức

(literally, “thugs who disguise as intellectuals”)


智識

chữ Hán form of trí thức (“intelligentsia”).


轉注

chữ Hán form of chuyển chú (“(linguistics) figurative extension of meaning”).


詞語

chữ Hán form of từ ngữ (“compound word, expression”).


củ cải

[kʊw˨˩˦ kaːj˨˩˦]

củ (“root, tuber”) + cải (“cruciferous vegetables: coles, mustards, cabbages”).

com

Raphanus raphanistrum subsp. sativus#Translingual

Raphanus sativus
Raphanus sativus#Translingual

radish (Raphanus raphanistrum subsp. sativus, syn. Raphanus sativus), particularly the Vietnamese varieties of daikon, the East Asian long white radish.


công kích

[kəwŋ͡m˧˧ kïk̟̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ kɨt̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ kɨt̚˦˥]

sự công kích


đạo lí

[ʔɗaːw˧˨ʔ li˧˦]

[ʔɗaːw˨˩ʔ lɪj˨˩˦]

[ʔɗaːw˨˩˨ lɪj˦˥]

moral code/principles/standards; moral philosophy


luyện tập

[lwiən˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[lwiəŋ˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ təp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 練習 (“to practice”).

vi-etym-sino

sự luyện tập


công viên

[kəwŋ͡m˧˧ viən˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ viəŋ˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ viəŋ˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 公園, composed of 公 (“public”) and 園 (“garden”).


cung điện

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗiən˧˨ʔ]

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 宮殿 (“palace”).


謀求

chữ Hán form of mưu cầu (“to pursue; to seek”).


荒野

chữ Hán form of hoang dã (“deserted place; wilderness”).


荒野

chữ Hán form of hoang dã (“wild; feral”).


xung đột

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗot̚˧˨ʔ]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗok̚˨˩ʔ]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗok̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 衝突 (“to conflict, to clash”).


thành tựu

[tʰajŋ̟˨˩ tiw˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˦˩ tɨw˨˩ʔ]

[tʰan˨˩ tɨw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 成就 (“achievement”).


tổng thống

[təwŋ͡m˧˩ tʰəwŋ͡m˧˦]

[təwŋ͡m˧˨ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[təwŋ͡m˨˩˦ tʰəwŋ͡m˦˥]

Sino-Vietnamese word from 總統, composed of 總 (“general; overall”) and 統 (“to rule”), from Chinese 總統／总统 (zǒngtǒng). Compare Japanese 総統 (sōtō, “führer”).

Near-synonym: chủ tịch (“president of communist/socialist country”)

Tổng thống của Việt Nam Cộng hoà

Tổng thống Hoa Kì George Bush

Tổng thống Pháp Jacques Chirac

president (of non-communist/socialist country)


văn học

Sino-Vietnamese word from 文學 (“literature”).


phương thức

[fɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˧˦]

[fɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˦˧˥]

[fɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 方式 (“method”).


nhu yếu

[ɲu˧˧ ʔiəw˧˦]

[ɲʊw˧˧ ʔiw˨˩˦]

[ɲʊw˧˧ ʔiw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 需要 (“necessity”).


kết hôn

[ket̚˦˧˥ hoŋ˧˧]

[kəːt̚˦˥ hoŋ˧˧]


tân văn

[təŋ˧˧ vaŋ˧˧]

[təŋ˧˧ vaŋ˧˧]

[təŋ˧˧ jaŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 新聞, from Japanese 新聞 (shinbun), from Middle Chinese 新聞 (sin mjun).


khởi sự

[xəːj˧˩ sɨ˧˨ʔ]

[kʰəːj˧˨ ʂɨ˨˩ʔ]

[xəːj˧˨ sɨ˨˩ʔ]

[kʰəːj˨˩˦ ʂɨ˨˩˨]

[xəːj˨˩˦ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 起事 (“to start, to begin”).


hoan nghênh

[hwaːn˧˧ ŋəjŋ̟˧˧]

[hwaːŋ˧˧ ŋen˧˧]

[waːŋ˧˧ ŋəːn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 歡迎 (“welcome”).

Hoan nghênh các bạn đến thăm Việt Nam!


không dám

[xəwŋ͡m˧˧ zaːm˧˦]

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːm˦˧˥]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːm˦˧˥]

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːm˦˥]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːm˦˥]

(sarcastic) I wouldn't dare do that; how would I ever dare do that?


xin lỗi

xin (“to beg”) + lỗi (“mistake”).
The literal meaning of these two words is "to beg for someone's mistake", which some people might consider strange. It's possibly a shortened form of the more outdated literary form xin thứ lỗi/xin tha lỗi.


xin lỗi

Xin lỗi, tớ không cố ý.

I'm sorry (for my mistake/transgression)

Xin lỗi, cho hỏi đây có phải là nhà anh Tiến không ạ?
Excuse me, is this Mr. Tiến's address?

(polite) excuse me/pardon me (for intruding/disturbing you)


感觸

chữ Hán form of cảm xúc (“feeling, emotion”).


寄宿舍

chữ Hán form of kí túc xá (“dormitory”).


pháo đài

[faːw˧˦ ʔɗaːj˨˩]

[faːw˨˩˦ ʔɗaːj˦˩]

[faːw˦˥ ʔɗaːj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 炮臺 (“fort; battery”).


宇宙學

chữ Hán form of vũ trụ học (“cosmology”).


母國

chữ Hán form of mẫu quốc (“motherland”).


劍術

chữ Hán form of kiếm thuật (“swordsmanship”).


thế lực

[tʰe˧˦ lɨk̚˧˨ʔ]

[tʰej˨˩˦ lɨk̚˨˩ʔ]

[tʰej˦˥ lɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 勢力 (“influence, power”).


huynh đệ

[hwïŋ̟˧˧ ʔɗe˧˨ʔ]

[hwɨn˧˧ ʔɗej˨˩ʔ]

[wɨn˧˧ ʔɗej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 兄弟, composed of 兄 (“elder brother”) and 弟 (“younger brother”).

tình huynh đệ

(archaic, now literary, Chinese fiction, collective) brothers

(Chinese fiction, collective) brothers and sisters; brethren (brotherhood; fellowship)


二十八宿

nhị thập bát tú
nhị thập bát tú#Vietnamese

chữ Hán form of nhị thập bát tú (“the Twenty-Eight Mansions”).


di truyền học

[jɪj˧˧ ʈwiəŋ˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[jɪj˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]


tư tưởng

[tɨ˧˧ tɨəŋ˧˩]

[tɨ˧˧ tɨəŋ˧˨]

[tɨ˧˧ tɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 思想, composed of 思 (“to think”) and 想 (“to think”), Japanese 思想 (shisō), Middle Chinese 思想 (“to reminisce; to contemplate”).

der

Tư tưởng Hồ Chí Minh


hạnh phúc

[hajŋ̟˧˨ʔ fʊwk͡p̚˧˦]

[hɛɲ˨˩ʔ fʊwk͡p̚˦˧˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-hạnh phúc.wav

Sino-Vietnamese word from 幸福 (“happiness”).

vi-etym-sino

Muốn hạnh phúc thì phải có hòa bình.


hạnh phúc

[hajŋ̟˧˨ʔ fʊwk͡p̚˧˦]

[hɛɲ˨˩ʔ fʊwk͡p̚˦˧˥]


嘉定

chữ Hán form of Gia Định (“former name of Saigon (Ho Chi Minh City); former province of Vietnam during Nguyen dynasty”).


遺傳學

chữ Hán form of di truyền học (“genetics”).


可觀

chữ Hán form of khả quan (“good; satisfactory”).


通訊社

chữ Hán form of thông tấn xã (“news agency”).


特區

chữ Hán form of đặc khu (“special district”).


tiên đoán

[tiən˧˧ ʔɗwaːn˧˦]

[tiəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[tiəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 先斷 (“to predict, to foretell”).


tứ kết

[tɨ˧˦ ket̚˧˦]

[tɨ˨˩˦ ket̚˦˧˥]

[tɨ˦˥ kəːt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 四決 (“quarterfinal”).


ái ân

[ʔaːj˧˦ ʔən˧˧]

[ʔaːj˨˩˦ ʔəŋ˧˧]

[ʔaːj˦˥ ʔəŋ˧˧]


chung kết

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ket̚˧˦]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ket̚˦˧˥]

[cʊwŋ͡m˧˧ kəːt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 終結 (“to terminate”).


bán kết

[ʔɓaːn˧˦ ket̚˧˦]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ ket̚˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˦˥ kəːt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 半結, composed of 半 (“half”) and 結 (“to finish”).


túc cầu

[tʊwk͡p̚˧˦ kəw˨˩]

[tʊwk͡p̚˦˧˥ kəw˦˩]

[tʊwk͡p̚˦˥ kəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 足球, composed of 足 (“foot”) and 球 (“ball”).

association football
association football#English


tuần lễ

[t⁽ʷ⁾əŋ˨˩ lej˨˩˦]

tuần lễ đẫm máu
la semaine sanglante; the bloody week

week (period of seven days in the Gregorian calendar beginning with Sunday or Monday)

tuần

Phải hoàn thành công việc trong hai tuần lễ.

week (any period of seven consecutive days)


轉交

chữ Hán form of chuyển giao (“to pass on”).


Ba Tây

[ʔɓaː˧˧ təj˧˧]

[ʔɓaː˧˧ təj˧˧]

[ʔɓaː˧˧ təj˧˧]

Năm 2013, Đức Thánh Cha Phanxicô mới đăng quang, Ngài đã thực hiện chuyến Tông du đầu tiên tham dự Đại hội Giới Trẻ Thế giới tại Rio de Janeiro nước Ba tây.

2022 January 20, “Cậu bé vượt hàng rào chạy ra ôm Đức Thánh Cha Phanxicô trong Ngày Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới 2013 đã quyết định đi tu [The boy who snuck past a fence to hug Pope Francis at World Youth Day 2013 has decided to enter the seminary]”, in Thanh Quảng, transl., VietCatholic News, Garden Grove, California, sourced from Aleteia, AFP, retrieved 2022-02-05:

In 2013, a newly installed Holy Father Pope Francis embarked on his first pastoral visit to attend World Youth Day in Rio de Janeiro, Brazil.

(dated) Brazil (A large Portuguese-speaking country in South America)


vô địch

[vo˧˧ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

[jow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無敵, composed of 無 (“without”) and 敵 (“rival”).

giải vô địch

ngôi vô địch

nhà vô địch

(sports) champion; pertaining to a competition winner


vô địch

[vo˧˧ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

[jow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Chúng tôi muốn vô địch Nations League.

We want to be the champion (of) Nations League.

(sports) to be the champion; to have won the championship


khuyết tịch

[xwiət̚˧˦ tïk̟̚˧˨ʔ]

[kʰwiək̚˦˧˥ tɨt̚˨˩ʔ]

[xwiək̚˦˧˥ tɨt̚˨˩ʔ]

[kʰwiək̚˦˥ tɨt̚˨˩˨]

[xwiək̚˦˥ tɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 缺席 (“absence”).

xử khuyết tịch


Á Căn Đình

[ʔaː˧˦ kan˧˧ ʔɗïŋ˨˩]

[ʔaː˨˩˦ kaŋ˧˧ ʔɗɨn˦˩]

[ʔaː˦˥ kaŋ˧˧ ʔɗɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 阿根廷 (“Argentina”).

Trước đó, năm 1999, thi thể đông lạnh của ba em đã do các nhà nhân chủng và khảo cổ học tìm thấy trên đỉnh một ngọn núi lửa tên Llullaillaco ở Á Căn Đình (Argentina) gần biên giới Chí Lợi (Chile).

2015 February 27, Trịnh Thanh Thủy, “Tìm Về ‘Thành Phố Mất Tích’ Của Người Inca”, in Việt Báo, Garden Grove, California, retrieved 2022-02-14:

Earlier, in 1999, the frozen corpses of the three sisters were discovered by anthropologists and archaeologists atop a peak named Llullaillaco in Argentina near the border with Chile.

(dated) Argentina (a country in South America)


Á Căn Đình

[ʔaː˧˦ kan˧˧ ʔɗïŋ˨˩]

[ʔaː˨˩˦ kaŋ˧˧ ʔɗɨn˦˩]

[ʔaː˦˥ kaŋ˧˧ ʔɗɨn˨˩]

Phải mất thêm 2 năm, M.U mới lại kết duyên với người Á Căn Đình.

2020 April 28, Ngọc Trung, “M.U và mối u tình cùng người Á Căn Đình”, in Bóng đá, Hanoi: Vietnam Football Federation, retrieved 2022-02-14:

It took two more years for Manchester United to snap up the Argentine.

Đức Giáo Hoàng người Á Căn Đình, Tu sĩ Dòng Tên cũng đã nói về mục vụ của chính ngài đối với những người đồng tính và chuyển giới, khẳng định họ là con cái của Chúa, được Chúa yêu thương và xứng đáng được Giáo Hội đồng hành.

2022 February 2, “Quá ác: TQ buộc người ta bỏ đạo để có công ăn việc làm. Đừng vu cáo ĐTC, ngài không hề tán thành hôn nhân đồng giới”, in VietCatholic News, Garden Grove, California, retrieved 2022-02-14:

The Argentine, Jesuit pope has also spoken of his own pastoral care for gay and transgender people, affirming that they are children of Christ whom Christ loves and with whom the Church should journey.


首領

chữ Hán form of thủ lĩnh (“leader; chief”).


遺傳

chữ Hán form of di truyền (“to transmit to one's offspring; to be hereditary”).


缺席

chữ Hán form of khuyết tịch (“absence, default”).


giao hoán

[jaːw˧˧ hwaːŋ˦˧˥]

[jaːw˧˧ waːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 交換, composed of 交 (“to exchange”) and 換 (“to exchange”), Japanese 交換 (kōkan), Middle Chinese 交換.

Các số hạng trong phép cộng và các thừa số trong phép nhân có tính giao hoán.

Summands in additions and factors in multiplications are commutative.


交媾

chữ Hán form of giao cấu (“to have sex, to copulate”).


tầng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 層 (SV: tằng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tằng</i>

vi-etym-sino

tầng 1

the first floor (either (Northern Vietnam) the ground floor, or (Southern Vietnam) the floor immediately above it)

tầng trệt

tầng hầm

tầng lửng

a full-fledged mezzanine, as opposed to a gác lửng which is just a platform used in small flats

giường hai tầng

18 tầng địa ngục


gia tộc

[zaː˧˧ təwk͡p̚˧˨ʔ]

[jaː˧˧ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[jaː˧˧ təwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 家族 (“immediate family; extended family”).


離別

chữ Hán form of li biệt (“to part; to separate”).


照射

chữ Hán form of chiếu xạ (“illumination; irradiation”).


照射

chữ Hán form of chiếu xạ (“to illuminate; to irradiate”).


sức khoẻ

[sɨk̚˧˦ xwɛ˧˩]

[ʂɨk̚˦˧˥ kʰwɛ˧˨]

[sɨk̚˦˧˥ xwɛ˧˨]

[ʂɨk̚˦˥ kʰwɛ˨˩˦]

[sɨk̚˦˥ xwɛ˨˩˦]

sức (“force, strength”) + khoẻ (“strong, healthy”).


tạp chí

quyển (classifier)
cuốn (classifier)
tờ (classifier)

[taːp̚˧˨ʔ t͡ɕi˧˦]

[taːp̚˨˩ʔ t͡ɕɪj˨˩˦]

[taːp̚˨˩˨ cɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 雜誌, composed of 雜 (“mixed; miscellaneous”) and 誌 (“record”), from Japanese 雑誌 (zasshi).


nghiên cứu

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˨˩˦]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 研究, composed of 研 (“to study”) and 究 (“to research”).

nhà nghiên cứu

sự nghiên cứu


nghiên cứu

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˨˩˦]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˦˥]

Vì vậy, các nhà khoa học thần kinh thuộc Đại học Yale đã chủ trì một nghiên cứu hồi đầu năm về vấn đề này.

Consequently, neuroscientists from Yale University led a study this year on the matter.


thế đại

[tʰe˧˦ ʔɗaːj˧˨ʔ]

[tʰej˨˩˦ ʔɗaːj˨˩ʔ]

[tʰej˦˥ ʔɗaːj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thế đại.wav

Sino-Vietnamese word from 世代 (“generation, era”).


nhà hát

[ɲaː˨˩ haːt̚˧˦]

[ɲaː˦˩ haːk̚˦˧˥]

[ɲaː˨˩ haːk̚˦˥]


thời đại

[tʰəːj˨˩ ʔɗaːj˧˨ʔ]

[tʰəːj˦˩ ʔɗaːj˨˩ʔ]

[tʰəːj˨˩ ʔɗaːj˨˩˨]

Bộ VIỆT-NAM SỬ-LƯỢC này, soạn-giả chia ra làm 5 thời-đại.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume I, Trung Bắc Tân Văn, page ix:

The author divided this VIỆT NAM SỬ LƯỢC into five periods.


遊歷

chữ Hán form of du lịch (“to travel, to tour”).


đại sứ quán

[ʔɗaːj˧˨ʔ sɨ˧˦ kwaːn˧˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʂɨ˨˩˦ kwaːŋ˦˧˥]

[ʔɗaːj˨˩ʔ sɨ˨˩˦ kwaːŋ˦˧˥]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʂɨ˦˥ waːŋ˦˥]

[ʔɗaːj˨˩˨ sɨ˦˥ waːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 大使館, composed of 大使 (“ambassador”) and 館 (“building”).

an embassy (organization representing a foreign state)


不省人事

bất tỉnh nhân sự
bất tỉnh nhân sự#Vietnamese


hành khách

[hɛɲ˦˩ kʰat̚˦˧˥]

[hɛɲ˦˩ xat̚˦˧˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hành khách.wav

Audio (Hà Nội)

Sino-Vietnamese word from 行 (“to go”) and 客 (“guest; customer”). Compare Japanese 行客 (kōkaku, kōkyaku, “road traveler”).


thương nghiệp

[tʰɨəŋ˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ ŋip̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 商業 (“commerce; business; trade”).


上古

chữ Hán form of thượng cổ (“ancient times”).


nghiêng nghiêng

[ŋiəŋ˧˧ ŋiəŋ˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ ŋiəŋ˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ ŋiəŋ˧˧]


phản bội

[faːn˧˩ ʔɓoj˧˨ʔ]

[faːŋ˧˨ ʔɓoj˨˩ʔ]

[faːŋ˨˩˦ ʔɓoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 反背, composed of 反 and 背.


chung thuỷ

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰwi˧˩]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰwɪj˧˨]

[cʊwŋ͡m˧˧ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 終始, composed of 終 (“end”) and 始 (“beginning”).

người vợ chung thuỷ


chung thuỷ

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰwi˧˩]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ tʰwɪj˧˨]

[cʊwŋ͡m˧˧ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]

sống chung thuỷ một vợ một chồng

(literally, “to live faithfully as one wife and one husband”)

to fully commit to a monogamous marriage


so sánh

[sɔ˧˧ sajŋ̟˧˦]

[ʂɔ˧˧ ʂɛɲ˦˧˥]

[sɔ˧˧ sɛɲ˦˧˥]

[ʂɔ˧˧ ʂan˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-so sánh.wav

ngôn ngữ học so sánh


so sánh

[sɔ˧˧ sajŋ̟˧˦]

[ʂɔ˧˧ ʂɛɲ˦˧˥]

[sɔ˧˧ sɛɲ˦˧˥]

[ʂɔ˧˧ ʂan˦˥]

so sánh, ẩn dụ và hoán dụ


chuẩn bị

[t͡ɕwən˧˩ ʔɓi˧˨ʔ]

[t͡ɕwəŋ˧˨ ʔɓɪj˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦ ʔɓɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 準備 (“to prepare”).


lí giải

[lɪj˨˩˦ jaːj˧˨]

[lɪj˦˥ jaːj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 理解 (“to understand; to comprehend”).

“Tiết mục này không nằm trong chương trình của công ty mà tự phát từ ban tổ chức hậu cần chuyến đi”, bà Thảo lý giải.

2018 January 29, “Yêu cầu xác minh, xử lý 'màn bikini' trên chuyến bay chở đội U23 VN”, in Tuổi Trẻ Online:

“This show was not part of our company's programme, and was an impromptu decision of the committee in charge of the logistics of the trip”, Ms. Thảo explained.


韓服

chữ Hán form of Hàn phục (“hanbok (traditional Korean dress)”).


địa đồ

[ʔɗiə˧˨ʔ ʔɗo˨˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ ʔɗow˦˩]

[ʔɗiə˨˩˨ ʔɗow˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-địa đồ.wav


quảng trường

[kwaːŋ˧˩ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[kwaːŋ˧˨ ʈɨəŋ˦˩]

[waːŋ˨˩˦ ʈɨəŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quảng trường.wav

Audio (Hà Nội)

Sino-Vietnamese word from 廣場, composed of 廣 (“broad”) and 場 (“field”), orthographic borrowing from Japanese 広場 (hiroba).


nông dân

[nəwŋ͡m˧˧ zən˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ jəŋ˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ jəŋ˧˧]

a peasant (member of the agriculture low class)


êm

head

厭, 奄, 庵, 㤿, 淹, 裺

êm • (厭, 奄, 庵, 㤿, 淹, 裺)

vi-adj

厭, 奄, 庵, 㤿, 淹, 裺

êm • (厭, 奄, 庵, 㤿, 淹, 裺)

厭 (CJK)
奄 (CJK)
庵 (CJK)
㤿 (CJK)
淹 (CJK)
裺 (CJK)

Ghế này ngồi êm nè!

êm tai

Xe chạy êm ghê, đi đường xấu mà không xóc mấy.

This car is running really well, we're on a bad road but there're not really a lot of shocks.


cà vẹt

[kaː˨˩ vɛt̚˧˨ʔ]

[kaː˦˩ vɛt̚˨˩ʔ]

[kaː˨˩ vɛk̚˨˩˨]

[kaː˨˩ jɛk̚˨˩˨]

From French carte verte (literally “green card”).

bor

(informal) a vehicle registration certificate

giấy đăng ký xe ô tô

registration certificate for non-agricultural motor vehicle of four or more wheel; motor vehicle registration certificate; officially


thiên thần sa ngã

[tʰiən˧˧ tʰən˨˩ saː˧˧ ŋaː˦ˀ˥]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˦˩ ʂaː˧˧ ŋaː˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˦˩ saː˧˧ ŋaː˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˨˩ ʂaː˧˧ ŋaː˨˩˦]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˨˩ saː˧˧ ŋaː˨˩˦]


quỷ

Sino-Vietnamese word from 鬼 (“ghost; devil; ogre”).

vi-etym-sino

nghịch như quỷ

very mischievous, very naughty, like ghosts / fiends

nhất quỷ, nhì ma, thứ ba học trò

Ghosts [rank] first, fiends second, students third [in mischievousness]

(mythology) any generic ugly, mischievous or evil spirit; a demon, a devil, an imp, a goblin, an ogre, an orc, an oni, etc.


cảnh sát trưởng

[kajŋ̟˧˩ saːt̚˧˦ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[kɛɲ˧˨ ʂaːk̚˦˧˥ ʈɨəŋ˧˨]

[kɛɲ˧˨ saːk̚˦˧˥ ʈɨəŋ˧˨]

[kan˨˩˦ ʂaːk̚˦˥ ʈɨəŋ˨˩˦]

[kan˨˩˦ saːk̚˦˥ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 警察 (“police”) and 長 (“head”).


thiên thần hộ mệnh

[tʰiən˧˧ tʰən˨˩ ho˧˨ʔ məjŋ̟˧˨ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˦˩ how˨˩ʔ men˨˩ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ tʰəŋ˨˩ how˨˩˨ məːn˨˩˨]

From thiên thần (“angel”) + Chinese 護／护 (hù, “to safeguard”) + Chinese 命 (mìng, “life”).


chương trình truyền hình

[t͡ɕɨəŋ˧˧ t͡ɕïŋ˨˩ t͡ɕwiən˨˩ hïŋ˨˩]

[t͡ɕɨəŋ˧˧ ʈɨn˦˩ ʈwiəŋ˦˩ hɨn˦˩]

[cɨəŋ˧˧ ʈɨn˨˩ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ hɨn˨˩]


chương trình

[t͡ɕɨəŋ˧˧ t͡ɕïŋ˨˩]

[t͡ɕɨəŋ˧˧ ʈɨn˦˩]

[cɨəŋ˧˧ ʈɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 章程 (“rule; regulation”).

chương trình đào tạo

chương trình bảo vệ nhân chứng

(computing, especially software) a program

(broadcasting, television, radio) a non-fiction program; a game show, talk show, live show, etc.; compare phim


chức nghiệp

[t͡ɕɨk̚˧˦ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɨk̚˦˧˥ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[cɨk̚˦˥ ŋip̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 職業 (“career, profession”).


quốc tịch

[kuək̚˧˦ tïk̟̚˧˨ʔ]

[kuək̚˦˧˥ tɨt̚˨˩ʔ]

[wək̚˦˥ tɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 國籍 (“nationality, citizenship”).


Thanh Long

[tʰajŋ̟˧˧ lawŋ͡m˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ lawŋ͡m˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ lɔŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 青龍, composed of 青 (“blue”) and 龍 (“dragon”), from Literary Chinese 青龍 (qīnglóng).

A commune of Hà Quảng district, Cao Bằng, Vietnam

A commune of Yên Mỹ district, Hưng Yên, Vietnam

A commune of Văn Lãng district, Lạng Sơn, Vietnam

A commune of Thanh Chương district, Nghệ An, Vietnam


máy bay phản lực

[maj˧˦ ʔɓaj˧˧ faːn˧˩ lɨk̚˧˨ʔ]

[maj˨˩˦ ʔɓaj˧˧ faːŋ˧˨ lɨk̚˨˩ʔ]

[ma(ː)j˦˥ ʔɓa(ː)j˧˧ faːŋ˨˩˦ lɨk̚˨˩˨]

máy bay (“aircraft”) + phản lực (“reaction propulsion”).


côn trùng học

[kon˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[koŋ˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[koŋ˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 昆蟲學 (“entomology”).


昆蟲學

chữ Hán form of côn trùng học (“entomology”).


đường sắt

head

đường sắt • (塘𨫊)

vi-noun

đường sắt • (塘𨫊)

[ʔɗɨəŋ˨˩ sat̚˧˦]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʂak̚˦˧˥]

[ʔɗɨəŋ˦˩ sak̚˦˧˥]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʂak̚˦˥]

[ʔɗɨəŋ˨˩ sak̚˦˥]

đường (“road”) + sắt (“iron”), a calque of French chemin de fer.


Ông Già Nô-en

[ʔəwŋ͡m˧˧ zaː˨˩ no˧˧ ʔɛn˧˧]

[ʔəwŋ͡m˧˧ jaː˦˩ now˧˧ ʔɛŋ˧˧]

[ʔəwŋ͡m˧˧ jaː˨˩ now˧˧ ʔɛŋ˧˧]

Calque of French Père Noël or Portuguese Papai Noel


phù thuỷ

[fʊw˦˩ tʰwɪj˧˨]

[fʊw˨˩ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 符水 (“charmed water”).

vi-etym-sino

mụ phù thuỷ

thầy phù thuỷ

Trường Phù thủy và Pháp sư Hogwarts
Hogwarts School of Witchcraft and Wizardry

any mythical or folkloric creature who practices magic or witchcraft; a witch, warlock, wizard, charmer, enchanter, magician, etc.


khí tượng học

[xi˧˦ tɨəŋ˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[kʰɪj˨˩˦ tɨəŋ˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[xɪj˨˩˦ tɨəŋ˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kʰɪj˦˥ tɨəŋ˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]

[xɪj˦˥ tɨəŋ˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


khí hậu

[xi˧˦ həw˧˨ʔ]

[kʰɪj˨˩˦ həw˨˩ʔ]

[xɪj˨˩˦ həw˨˩ʔ]

[kʰɪj˦˥ həw˨˩˨]

[xɪj˦˥ həw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 氣候 (“climate”).


bé bằng củ khoai, cứ vai mà gọi

[ʔɓɛ˧˦ ʔɓaŋ˨˩ ku˧˩ xwaːj˧˧ kɨ˧˦ vaːj˧˧ maː˨˩ ɣɔj˧˨ʔ]

[ʔɓɛ˨˩˦ ʔɓaŋ˦˩ kʊw˧˨ kʰwaːj˧˧ kɨ˨˩˦ vaːj˧˧ maː˦˩ ɣɔj˨˩ʔ]

[ʔɓɛ˨˩˦ ʔɓaŋ˦˩ kʊw˧˨ xwaːj˧˧ kɨ˨˩˦ vaːj˧˧ maː˦˩ ɣɔj˨˩ʔ]

[ʔɓɛ˦˥ ʔɓaŋ˨˩ kʊw˨˩˦ kʰwaːj˧˧ kɨ˦˥ vaːj˧˧ maː˨˩ ɣɔj˨˩˨]

[ʔɓɛ˦˥ ʔɓaŋ˨˩ kʊw˨˩˦ xwaːj˧˧ kɨ˦˥ jaːj˧˧ maː˨˩ ɣɔj˨˩˨]

Literally, "small as a sweet potato, called by his rank". In Vietnam, people are traditionally referred to (including with honorifics like "grandfather" which superficially invoke age) based on their social rank, not their age, so a low-status old man may refer to a high-status child (who is as "small as a sweet potato") as "grandfather".

(Even if a person is only a child, he is addressed according to social rank.)

Even if a person is only a child; he is addressed according to social rank.; Even if a person is only a child; he is addressed according to social rank.


điện thoại di động

vi-noun

(classifier cái, chiếc) điện thoại di động • (電話移動)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
電話移動 (CJK)

[ʔɗiən˧˨ʔ tʰwaːj˧˨ʔ zi˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ tʰwaːj˨˩ʔ jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

điện thoại (“telephone”) + di động (“mobile; portable”); calque of Chinese 移動電話／移动电话 (di động điện thoại).


di động

[zi˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 移動 (“mobile; roving”).


di động

[zi˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[jɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

điện thoại di động
điện thoại di động#Vietnamese

(colloquial) Short for điện thoại di động (“cell phone; mobile phone”).


cà nông

[kaː˨˩ nəwŋ͡m˧˧]

[kaː˦˩ nəwŋ͡m˧˧]

[kaː˨˩ nəwŋ͡m˧˧]


cam nhông

[kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]

[kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]

[kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]


đối thoại

[ʔɗoj˧˦ tʰwaːj˧˨ʔ]

[ʔɗoj˨˩˦ tʰwaːj˨˩ʔ]

[ʔɗoj˦˥ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]


học tập

[hawk͡p̚˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[hawk͡p̚˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ təp̚˨˩˨]

1899, Vladimir Lenin, Попятное направление в русской социал-демократии / Một khuynh hướng thụt lùi trong phong trào dân chủ - xã hội Nga / A Retrograde Trend in Russian Social-Democracy
Trong khi giới trí thức không hứng thú đối với các sách báo trung thực, bất hợp pháp, thì trong hàng ngũ công nhân, người ta thấy lòng khao khát thiết tha muốn hiểu biết và mối nhiệt tình đối với chủ nghĩa xã hội, ngày càng tăng; trong hàng ngũ công nhân xuất hiện những anh hùng chân chính, những người này, mặc dầu phải sống một đời sống thảm hại và phải làm việc như khổ sai trong công xưởng, một công việc làm cho người ta trở thành đần độn, nhưng vẫn thấy mình có đủ nghị lực và đủ ý chí để học tập, học tập, và học tập nữa, và để tự rèn luyện mình thành người dân chủ - xã hội giác ngộ, thành ‘người trí thức công nhân’.
At a time when educated society is losing interest in honest, illegal literature, an impassioned desire for knowledge and for socialism is growing among the workers, real heroes are coming to the fore from amongst the workers, who, despite their wretched living conditions, despite the stultifying penal servitude of factory labour, possess so much character and will-power that they study, study, study, and turn themselves into conscious Social-Democrats — ‘the working-class intelligentsia’.


mục tiêu

[mʊwk͡p̚˧˨ʔ tiəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 目標 (“goal, objective, target”).

Xạ thủ đã bắn trượt mục tiêu đầu tiên.

mục tiêu cuộc đời


lồn

From Proto-Vietic *k-loːn; cognate with Kha Pong kaloːn¹. Compare also trôn (as in bán trôn nuôi miệng).

1910 (published), Quốc phong thi tập hợp thái (《國風詩集合採》 “Collected Airs of the State”), folio 36b
𱙘(Bà)骨(cốt)打(đánh)𲎚(trống)竜(long)踪(tong)
𧿆(Nhảy)𨕭(lên)𧿆(nhảy)𫴋𡥵(xuống)蜂(con)咄(ong)𱛄(đốt)
‘Pum-pum’, the medium beats the drum;
Up and down she jumps; [as though] a bee stings her cunt.

Ơ, cái thằng lồn này?

Ơ, cái con lồn này?

Cái lồn gì thế?

(very vulgar) cunt, pussy, vulva, vagina


ca sĩ

[kaː˧˧ si˦ˀ˥]

[kaː˧˧ ʂɪj˧˨]

[kaː˧˧ sɪj˧˨]

[kaː˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[kaː˧˧ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 歌士, composed of 歌 (“to sing”) and 士 (“-ist; -ian”), equivalent to ca + -sĩ.


chú lùn

[t͡ɕʊw˨˩˦ lun˦˩]

[cʊw˦˥ lʊwŋ͡m˨˩]

(mythology, folklore, fantasy) a short humanoid creature, usually a dwarf


xì trum

[sɪj˦˩ ʈum˧˧]

[sɪj˨˩ ʈʊm˧˧]


nông trường

[nəwŋ͡m˧˧ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[nəwŋ͡m˧˧ ʈɨəŋ˦˩]

[nəwŋ͡m˧˧ ʈɨəŋ˨˩]


biểu hiện

[ʔɓiəw˧˩ hiən˧˨ʔ]

[ʔɓiw˧˨ hiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓiw˨˩˦ hiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 表現 (“to express, to manifest”).

Mâu thuẫn biểu hiện dưới nhiều hình thức khác nhau.

The contradiction manifests itself in many different forms.


biểu hiện

[ʔɓiəw˧˩ hiən˧˨ʔ]

[ʔɓiw˧˨ hiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓiw˨˩˦ hiəŋ˨˩˨]


Trung Hoa Dân Quốc

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ hwaː˧˧ zən˧˧ kuək̚˧˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ hwaː˧˧ jəŋ˧˧ kuək̚˦˧˥]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ waː˧˧ jəŋ˧˧ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 中華民國, composed of 中華 (“China”) and 民國 (“republic”), from Mandarin 中華民國／中华民国 (Zhōnghuá Mínguó), coined by Sun Yat-sen, who deliberately avoided the term 共和国 (kyōwakoku, “republic”) popularly established by the Japanese. 民國／民国 (mínguó) was later adopted by the Provisional Government of the Republic of Korea for the republican name of Korea (now, only South Korea), 대한민국 (Daehanmin'guk), whence Vietnamese Đại Hàn Dân Quốc. Despite Sun's intention, the very first articles of the current Constitutions of both countries still reference 民國／民国 (mínguó, “republic”), 民主 (mínzhǔ, “republican; democratic”) and 共和國／共和国 (gònghéguó, “republic”), terms which were more or less interchangeable when they were first adopted.
第一條 中華民國基於三民主義，為民有民治民享之民主共和國。
Article 1 The Republic of China, founded on the Three Principles of the People, shall be a democratic republic of the people, to be governed by the people and for the people.

quote

第一條 中華民國基於三民主義，為民有民治民享之民主共和國。


bị cảm

[ʔɓi˧˨ʔ kaːm˧˩]

[ʔɓɪj˨˩ʔ kaːm˧˨]

[ʔɓɪj˨˩˨ kaːm˨˩˦]


愛新覺羅

Ái Tân Giác La
Ái Tân Giác La#Vietnamese

chữ Hán form of Ái Tân Giác La (“Aisin Gioro”).


cảm

Sino-Vietnamese word from 感 (“to feel”). Doublet of cám (“to feel pity”).


ti-vi

[tɪj˧˧ vɪj˧˧]

[tɪj˧˧ vɪj˧˧]

[tɪj˧˧ jɪj˧˧]


參照

chữ Hán form of tham chiếu (“reference”).


濟州

chữ Hán form of Tế Châu (“Jeju (island, province and its capital in South Korea)”).


xà lim

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xà lim.wav


lê dương

[le˧˧ zɨəŋ˧˧]

[lej˧˧ jɨəŋ˧˧]

[lej˧˧ jɨəŋ˧˧]

Borrowed from French légion, with phono-semantic matching from dương (洋, “foreign”).
Compare also the case of âm li (“amplifier”).


ắc-quy

[ʔak̚˦˧˥ kwɪj˧˧]

[ʔak̚˦˥ wɪj˧˧]

From French accumulateur électrique (“rechargeable battery”, literally “electric accumulator”). Compare German Akku (“rechargeable battery”).

der

Tôi phải thay bình ắc-quy xe của tôi.

I have to replace the battery of my car.


cốt-lết

[kok̚˦˧˥ let̚˦˧˥]

[kok̚˦˥ ləːt̚˦˥]


bít tết

[ʔɓit̚˧˦ tet̚˧˦]

[ʔɓit̚˦˧˥ tet̚˦˧˥]

[ʔɓɨt̚˦˥ təːt̚˦˥]

From French bifteck, from English beefsteak.


sự cố

[sɨ˧˨ʔ ko˧˦]

[ʂɨ˨˩ʔ kow˨˩˦]

[sɨ˨˩ʔ kow˨˩˦]

[ʂɨ˨˩˨ kow˦˥]

[sɨ˨˩˨ kow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 事故 (“accident”).

vi-etym-sino

sự cố kĩ thuật


bánh kếp

[ʔɓajŋ̟˧˦ kep̚˧˦]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ kep̚˦˧˥]

[ʔɓan˦˥ kep̚˦˥]


oẳn tù tì

[ʔwaŋ˧˨ tʊw˦˩ tɪj˦˩]

[(ʔ)waŋ˨˩˦ tʊw˨˩ tɪj˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-oẳn tù tì.wav

Oẳn tù tì, ra cái gì, ra cái này

Rock paper scissors, what I got, I got this.

Lúc cưới nhau rồi, anh chị vẫn giữ thói quen trò chơi cũ. Trưa cũng như chiều, ăn cơm xong anh chị lại chơi oẳn tù tì, ai thua rửa chén, ai thắng ngồi gác chân cười ha hả trêu tức người thua.

2011, Lê Đức Quang, “Oẳn tù tì”, in Dịu dàng ơi!, Công ty Văn hóa Hương Trang:

They still kept the habit of playing the game [of rock paper scissors] after they got married. After both lunch and dinner they would play a game of rock paper scissors, and whoever lost would wash the dishes, teased by the winner who would laugh and sit with their feet up.


oẳn tù tì

[ʔwaŋ˧˨ tʊw˦˩ tɪj˦˩]

[(ʔ)waŋ˨˩˦ tʊw˨˩ tɪj˨˩]


sạc

sạc pin/điện thoại

cục sạc

Cho tao mượn cục sạc nha.

(of people) to charge or recharge with electricity


tham gia

[tʰaːm˧˧ zaː˧˧]

[tʰaːm˧˧ jaː˧˧]

[tʰaːm˧˧ jaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tham gia.wav

Sino-Vietnamese word from 參加 (“to participate, to take part”).


đại sứ

[ʔɗaːj˧˨ʔ sɨ˧˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʂɨ˨˩˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ sɨ˨˩˦]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʂɨ˦˥]

[ʔɗaːj˨˩˨ sɨ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 大使, composed of 大 (“great”) and 使 (“envoy”).

đại sứ thiện chí


hê-rô-in

[he˧˧ ɹo˧˧ ʔin˧˧]

[hej˧˧ ɹow˧˧ ʔɨn˧˧]


búp bê

[ʔɓup̚˧˦ ʔɓe˧˧]

[ʔɓup̚˦˧˥ ʔɓej˧˧]

[ʔɓʊp̚˦˥ ʔɓej˧˧]


xơ

bà xơ

Từ hôm đó, tôi nuốt tủi hờn, mỗi bữa ăn vào bết lấy phần ăn của mình đem ra bàn ăn, làm mấy bà Sơ làm bếp ngạc nhiên và không chịu để tôi làm…

1997, Phó Thị Phúc-An, Gắng đi cho trọn đường trần: hồi ký [Striving to fulfill my destiny: a memoir], Vienna, Virginia, →OCLC, page 59:

From then on, I swallowed my self-pity and at each meal went into the kitchen to take my portion out to the dinner table; the sisters in the kitchen, surprised, wouldn't let me do so…

sister, nun (female member of Christian religious community)


xơ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 綀 (“sackcloth; coarse thread”, SV: sơ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">sơ</i>

vi-etym-sino

rind (tough and unpalatable parts of produce)


cạc mạng

[kaːk̚˧˨ʔ maːŋ˧˨ʔ]

[kaːk̚˨˩ʔ maːŋ˨˩ʔ]

[kaːk̚˨˩˨ maːŋ˨˩˨]

network interface card
network interface card


bắt chước như khỉ

[ʔɓat̚˧˦ t͡ɕɨək̚˧˦ ɲɨ˧˧ xi˧˩]

[ʔɓak̚˦˧˥ t͡ɕɨək̚˦˧˥ ɲɨ˧˧ kʰɪj˧˨]

[ʔɓak̚˦˧˥ t͡ɕɨək̚˦˧˥ ɲɨ˧˧ xɪj˧˨]

[ʔɓak̚˦˥ cɨək̚˦˥ ɲɨ˧˧ kʰɪj˨˩˦]

[ʔɓak̚˦˥ cɨək̚˦˥ ɲɨ˧˧ xɪj˨˩˦]

monkey see, monkey do
monkey see, monkey do


cạc màn hình

[kaːk̚˧˨ʔ maːn˨˩ hïŋ˨˩]

[kaːk̚˨˩ʔ maːŋ˦˩ hɨn˦˩]

[kaːk̚˨˩˨ maːŋ˨˩ hɨn˨˩]


cách mệnh

[kajk̟̚˧˦ məjŋ̟˧˨ʔ]

[kat̚˦˥ məːn˨˩˨]

This is the Northern form. Most Vietnamese nowadays are probably most familiar with this form through its usage by Ho Chi Minh, and was stylized as kách mệnh in some of his books. Note that although Ho Chi Minh was a speaker of North Central Vietnamese, he rarely wrote formally in his native dialect, as is the case with other Central writers who wrote in either Northern or Southern Vietnamese.
Currently, the form cách mạng with the Southern reading of the second character is more common.
Compare also the case of the title of the emperor Minh Mệnh/Minh Mạng: writers who wrote in Northern Vietnamese once preferred the former form, while the latter form was common in texts by Southern writers.

Obsolete form of cách mạng (“a revolution”).


băng ghế

[ʔɓaŋ˧˧ ɣe˧˦]

[ʔɓaŋ˧˧ ɣej˨˩˦]

[ʔɓaŋ˧˧ ɣej˦˥]


nhà băng

[ɲaː˨˩ ʔɓaŋ˧˧]

[ɲaː˦˩ ʔɓaŋ˧˧]

[ɲaː˨˩ ʔɓaŋ˧˧]

nhà (“building”) + băng, from French banque (“bank”).

cướp nhà băng


người ngoại quốc

[ŋɨəj˨˩ ŋwaːj˧˨ʔ kuək̚˧˦]

[ŋɨj˦˩ ŋwaːj˨˩ʔ kuək̚˦˧˥]

[ŋɨj˨˩ ŋwaːj˨˩˨ wək̚˦˥]

Calque of Chinese 外國人／外国人 (ngoại quốc nhân).


cạc vi-dít

[kaːk̚˧˨ʔ vi˧˧ zit̚˧˦]

[kaːk̚˨˩ʔ vɪj˧˧ jit̚˦˧˥]

[kaːk̚˨˩˨ vɪj˧˧ jɨt̚˦˥]

[kaːk̚˨˩˨ jɪj˧˧ jɨt̚˦˥]


người ngoài hành tinh

[ŋɨəj˨˩ ŋwaːj˨˩ hajŋ̟˨˩ tïŋ˧˧]

[ŋɨj˦˩ ŋwaːj˦˩ hɛɲ˦˩ tɨn˧˧]

[ŋɨj˨˩ ŋwaːj˨˩ han˨˩ tɨn˧˧]

Literally “person from outside the planet”, erroneous calque of Chinese 外星人 (ngoại tinh nhân, literally “person from an ‘outside’ (another) planet”)


giấy bạc

[zəj˧˦ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[jəj˨˩˦ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[jəj˦˥ ʔɓaːk̚˨˩˨]


giấy bạc

[zəj˧˦ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[jəj˨˩˦ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[jəj˦˥ ʔɓaːk̚˨˩˨]


vô tuyến

Sino-Vietnamese word from 無線 (“wireless”).

vi-etym-sino

[vow˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

[jow˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]


vô tuyến

Clipping of vô tuyến truyền hình (literally “wireless television”)

clipping

[vow˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

[jow˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]


cách mạng

[kajk̟̚˧˦ maːŋ˧˨ʔ]

[kat̚˦˧˥ maːŋ˨˩ʔ]

[kat̚˦˥ maːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 革命, composed of 革 (“to change”) and 命 (“the Mandate of Heaven”), Japanese 革命 (“revolution”), Literary Chinese 革命 (gémìng, “to change from one dynasty to another”).

der

a revolution (political upheaval; removal and replacement of a government)


cạc âm thanh

[kaːk̚˧˨ʔ ʔəm˧˧ tʰajŋ̟˧˧]

[kaːk̚˨˩ʔ ʔəm˧˧ tʰɛɲ˧˧]

[kaːk̚˨˩˨ ʔəm˧˧ tʰan˧˧]

From cạc (“card”) + âm thanh (音聲) (“sound”).


抒情

chữ Hán form of trữ tình (“lyric; lyrical”).


ba-lê

Alternative spelling of ba lê (“ballet”)


công ta

[kəwŋ͡m˧˧ taː˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ taː˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ taː˧˧]


địa chỉ

[ʔɗiə˧˨ʔ t͡ɕi˧˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ t͡ɕɪj˧˨]

[ʔɗiə˨˩˨ cɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 地址 (“address”).


Ba Lê

[ʔɓaː˧˧ le˧˧]

[ʔɓaː˧˧ lej˧˧]

[ʔɓaː˧˧ lej˧˧]

Luân Đôn và Ba Lê
London and Paris

(obsolete) Paris (the capital and largest city of France)


Luân Đôn

[lwən˧˧ ʔɗon˧˧]

[lwəŋ˧˧ ʔɗoŋ˧˧]

[l⁽ʷ⁾əŋ˧˧ ʔɗoŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Luân Đôn.wav

London (the capital city of the United Kingdom; capital city of England)


uỷ ban

[ʔwi˧˩ ʔɓaːn˧˧]

[ʔwɪj˧˨ ʔɓaːŋ˧˧]

[(ʔ)wɪj˨˩˦ ʔɓaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 委班 (“committee”).


người nước ngoài

[ŋɨəj˨˩ nɨək̚˧˦ ŋwaːj˨˩]

[ŋɨj˦˩ nɨək̚˦˧˥ ŋwaːj˦˩]

[ŋɨj˨˩ nɨək̚˦˥ ŋwaːj˨˩]

người (“person”) + nước ngoài (“foreign”), calque of Chinese 外國人／外国人 (ngoại quốc nhân, literally “person from an outside country”).


người phàm trần

[ŋɨəj˨˩ faːm˨˩ t͡ɕən˨˩]

[ŋɨj˦˩ faːm˦˩ ʈəŋ˦˩]

[ŋɨj˨˩ faːm˨˩ ʈəŋ˨˩]

người (“person”) + Chinese 凡塵／凡尘 (fánchén, “of the mortal realm”).


Nam Tư

[naːm˧˧ tɨ˧˧]

[naːm˧˧ tɨ˧˧]

[naːm˧˧ tɨ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Nam Tư.wav

Sino-Vietnamese word from 南斯, contracted from Mandarin 南斯拉夫 (Nán Sīlāfū, Nam Tư Lạp Phu, literally “Southern Slav”). Compare Serbo-Croatian Jugòslāvija (literally “land of the Southern Slavs”).


Nam Tư

[naːm˧˧ tɨ˧˧]

[naːm˧˧ tɨ˧˧]

[naːm˧˧ tɨ˧˧]


toa-lét

[twaː˧˧ lɛt̚˧˦]

[twaː˧˧ lɛt̚˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾aː˧˧ lɛk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-toa-lét.wav


thắng

Đi xe tay ga nhớ thắng tay trái, thắng tay phải có ngày chúi mỏ đó nghe chưa.

When riding a motor scooter, remember to brake with the left lever, if you brake with the right lever, it might cause you to fall forward.


thắng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 糖 (SV: đường), from a regional Sinitic form. Doublet of đường.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đường</i>


傳形

chữ Hán form of truyền hình (“television”).