xé

head

𫽎 - 𢹊, 𠠚, 熾, 扯

xé • (𫽎 - 𢹊, 𠠚, 熾, 扯)

vi-verb

𫽎 - 𢹊, 𠠚, 熾, 扯

xé • (𫽎 - 𢹊, 𠠚, 熾, 扯)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 扯 (“to tear”, SV: xả).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">xả</i>

vi-etym-sino

xé tờ giấy

xé vải


treo

head

尞, 招, 挑, 撩, 𢸘

vi-verb

尞, 招, 挑, 撩, 𢸘

From Proto-Vietic *k-lɛːw. Cognate with Tho kleo.


參考

chữ Hán form of tham khảo (“to consult (material); to reference”).


會談

chữ Hán form of hội đàm (“to have a conference, meeting, or talks”).


虛構

chữ Hán form of hư cấu (“to invent; to imagine”).


vù

See phù. Based on these two forms, it can be assumed that the ancestor of vù-phù had *C-b- complex onset (*C- was an unspecified presyllable that subsequently caused lenition of *-b-).


ghen

2005, Nguyễn Ngọc Tư, "Mối tình năm cũ" (in Cánh đồng bất tận), Trẻ publishing house
Nó không cho con Thấm đi chắc tại ghen chớ gì. Thằng Thọ chết ngắc rồi mà còn ghen.
He won't let Thấm go because he's certainly jealous or what. That Thọ is good and well dead but still he's jealous.


安住

chữ Hán form of an trú (“to live in peace; to live peacefully and carefree”).


vun

head

抆, 坟, 捹, 𡍋, 𢱔

vi-verb

抆, 坟, 捹, 𡍋, 𢱔


變態

chữ Hán form of biến thái (“to metamorphose”).


統治

chữ Hán form of thống trị (“to rule; to govern; to dominate”).


校訂

chữ Hán form of hiệu đính (“to revise”).


保管

chữ Hán form of bảo quản (“to maintain; to preserve”).


反映

chữ Hán form of phản ánh (“to reflect”).


觀察

chữ Hán form of quan sát (“to observe”).


實驗

chữ Hán form of thực nghiệm (“to experiment”).


合成

chữ Hán form of hợp thành (“to synthesise; to compose”).


cấu tạo

[kəw˧˦ taːw˧˨ʔ]

[kəw˨˩˦ taːw˨˩ʔ]

[kəw˦˥ taːw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 構造 (“composition, structure”).


phân chia

[fən˧˧ t͡ɕiə˧˧]

[fəŋ˧˧ t͡ɕiə˧˧]

[fəŋ˧˧ ciə˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân chia.wav


xác định

[saːk̚˧˦ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[saːk̚˦˧˥ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[saːk̚˦˥ ʔɗɨn˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-xác định.wav

Sino-Vietnamese word from 確定, composed of 確 (“durable; strong; solid; firm”) and 定 (“to ascertain, to determine”).


phản ứng

[faːn˧˩ ʔɨŋ˧˦]

[faːŋ˧˨ ʔɨŋ˦˧˥]

[faːŋ˨˩˦ ʔɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 反應, Japanese 反応 (hannō).


尊重

chữ Hán form of tôn trọng (“to respect; to honour; to revere”).


造成

chữ Hán form of tạo thành (“to create; to make; to build”).


chọn lọc

[t͡ɕɔn˧˨ʔ lawk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɔŋ˨˩ʔ lawk͡p̚˨˩ʔ]

[cɔŋ˨˩˨ lawk͡p̚˨˩˨]

chọn lọc tự nhiên


chứa đựng

[t͡ɕɨə˧˦ ʔɗɨŋ˧˨ʔ]

[t͡ɕɨə˨˩˦ ʔɗɨŋ˨˩ʔ]

[cɨə˦˥ ʔɗɨŋ˨˩˨]


sở hữu

[səː˧˩ hiw˦ˀ˥]

[ʂəː˧˨ hɨw˧˨]

[səː˧˨ hɨw˧˨]

[ʂəː˨˩˦ hɨw˨˩˦]

[səː˨˩˦ hɨw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 所有 (“to own”).


áp dụng

[ʔaːp̚˧˦ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔaːp̚˦˧˥ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔaːp̚˦˥ jʊwŋ͡m˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-áp dụng.wav

Sino-Vietnamese word from 壓用, composed of 壓 (“to press”) and 用 (“to use”), partly resemble the spelling of apply (phono-semantic matching).


quy hoạch

[wɪj˧˧ wat̚˨˩˨]

quy hoạch đô thị


phát triển

[faːt̚˧˦ t͡ɕiən˧˩]

[faːk̚˦˧˥ ʈiəŋ˧˨]

[faːk̚˦˥ ʈiəŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phát triển.wav

Sino-Vietnamese word from 發展 (“to develop”).


phù hợp

[fu˨˩ həːp̚˧˨ʔ]

[fʊw˦˩ həːp̚˨˩ʔ]

[fʊw˨˩ həːp̚˨˩˨]


quan sát

[kwaːŋ˧˧ ʂaːk̚˦˧˥]

[kwaːŋ˧˧ saːk̚˦˧˥]

[waːŋ˧˧ ʂaːk̚˦˥]

[waːŋ˧˧ saːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 觀察 (“to observe”).


thực nghiệm

[tʰɨk̚˧˨ʔ ŋiəm˧˨ʔ]

[tʰɨk̚˨˩ʔ ŋiəm˨˩ʔ]

[tʰɨk̚˨˩˨ ŋim˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 實驗 (“experiment”).


hấp dẫn

[həp̚˧˦ zən˦ˀ˥]

[həp̚˦˧˥ jəŋ˧˨]

[həp̚˦˥ jəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 吸引 (“to attract”).


tương tác

[tɨəŋ˧˧ taːk̚˧˦]

[tɨəŋ˧˧ taːk̚˦˧˥]

[tɨəŋ˧˧ taːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 相 (“mutual”) and 作 (“to exert oneself”).


xây dựng

[səj˧˧ zɨŋ˧˨ʔ]

[səj˧˧ jɨŋ˨˩ʔ]

[səj˧˧ jɨŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-xây dựng.wav


襲擊

chữ Hán form of tập kích (“to do a surprise attack”).


構築

chữ Hán form of cấu trúc (“to structure”).


指摘

chữ Hán form of chỉ trích (“to criticise”).


平定

chữ Hán form of bình định (“to subjugate”).


妥協

chữ Hán form of thoả hiệp (“to compromise”).


通報

chữ Hán form of thông báo (“to tell; to report; to advise; to announce”).


排除

chữ Hán form of bài trừ (“to abolish; to eradicate”).


抗告

chữ Hán form of kháng cáo (“to appeal”).


標準化

tiêu chuẩn hoá
tiêu chuẩn hoá#Vietnamese

chữ Hán form of tiêu chuẩn hoá (“to standardize”).


sót

Nó bỏ sót mình rồi!

(usually after the main verb) to leave out


勞力

chữ Hán form of lao lực (“to make physical exertions”).


衰弱

chữ Hán form of suy nhược (“depleted (of energy); debilitated; weakened”).


擔當

chữ Hán form of đảm đương (“to take on responsibilities”).

chữ Hán form of đảm đang (“to take on responsibilities”).


清算

chữ Hán form of thanh toán (“to liquidate; to settle; to check out”).


đạo diễn

[ʔɗaːw˧˨ʔ ziən˦ˀ˥]

[ʔɗaːw˨˩ʔ jiəŋ˧˨]

[ʔɗaːw˨˩˨ jiəŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-đạo diễn.wav

to direct (a play, a TV series, a movie, etc.)


作戰

chữ Hán form of tác chiến (“to fight a battle; to combat”).


談話

chữ Hán form of đàm thoại (“to converse”).


證明

chữ Hán form of chứng minh (“to prove; to demonstrate”).


bén

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-bén.wav


暗影

chữ Hán form of ám ảnh (“to haunt; to obsess”).


援助

chữ Hán form of viện trợ (“to aid; to support”).


提議

chữ Hán form of đề nghị (“to propose; to suggest”).


配合

chữ Hán form of phối hợp (“to coordinate (with); to cooperate (with); to harmonise (with); to go (with)”).


展開

chữ Hán form of triển khai (“to expand (into); to extend; to widen; to develop; to deploy”).


運轉

chữ Hán form of vận chuyển (“to transport; to deliver; to ship”).


覺悟

chữ Hán form of giác ngộ (“to rouse, to enlighten, to make conscious”).


thua

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-thua.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 輸 (“to lose”, SV: thâu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thâu</i>


出入口

xuất nhập khẩu
xuất nhập khẩu#Vietnamese

chữ Hán form of xuất nhập khẩu (“to export and import”).


suy hao

[ʂwɪj˧˧ haːw˧˧]

[ʂ⁽ʷ⁾ɪj˧˧ haːw˧˧]

[s⁽ʷ⁾ɪj˧˧ haːw˧˧]


叮嚀

chữ Hán form of đinh ninh (“to be absolutely sure, to be certain”).


mừng

From Proto-Vietic *məːŋ. Compare Southern Kam mengx (“happy, joyful”).

mừng thầm


自衛

chữ Hán form of tự vệ (“to use self-defense”).


開拓

chữ Hán form of khai thác (“to exploit (resources, etc.); to make use of; to harness”).


驚愕

chữ Hán form of kinh ngạc (“to be astonished; to be surprised”).


lệ

Kim Vân Kiều tân truyện (金雲翹新傳)
娘強𠲖戾塢𠲖
Nàng càng e lệ ủ ê.
She grew more fearful and dreadful.


thôi

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 退 (SV: thối, thoái).
For the tonal correspondence, see other post-reconstructed Old Chinese, pre-Middle Chinese loans such as bèn, buôn, chung, cùng, where words with Vietnamese A/bằng tones correspond to Qieyun system tone C/去聲／去声 (qùshēng). Particularly compare đôi (“pair”), which exhibits the exact same correspondence in the rime as with thôi.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thối, thoái</i>

vi-etym-sino

Thấy tôi không muốn nói, bà ta cũng thôi không hỏi.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 2, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng Publishing House:

Seeing that I didn't want to tell, she also stopped asking.

to stop (forever); to cease; to discontinue; to quit


thôi

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thoái</i>

vi-etym-sino

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 褪 (SV: thoái)


cố

Sino-Vietnamese word from 故. Doublet of cụ and cớ.


修業

chữ Hán form of tu nghiệp (“to perfect oneself in the profession; to receive training”).


chúng

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˦]

[t͡ɕʊwŋ͡m˦˧˥]


tị

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 比 (“to compare”, SV: tỉ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tỉ</i>

vi-etym-sino

(now only in compounds) to compare, to liken


hơn

From Proto-Mon-Khmer *hən ~ *həən (“to grow, to increase”); cognate with Arem hɨən ("more than; to defeat, to win against"), Pacoh hon (“grown”), Bahnar hon (“to grow”), Plang [La Gang] hɔ́n, and Khasi byrhien (“(people) in large numbers”)).

cog

Có hơn nó chỗ nào đâu mà chém kinh thế?

You're not better than him/her at anything, stop shit talking.


giáng sinh

[zaːŋ˧˦ sïŋ˧˧]

[jaːŋ˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[jaːŋ˦˧˥ sɨn˧˧]

[jaːŋ˦˥ ʂɨn˧˧]

[jaːŋ˦˥ sɨn˧˧]


Giáng sinh

[zaːŋ˧˦ sïŋ˧˧]

[jaːŋ˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[jaːŋ˦˧˥ sɨn˧˧]

[jaːŋ˦˥ ʂɨn˧˧]

[jaːŋ˦˥ sɨn˧˧]


giáng

Sino-Vietnamese word from 降 (“to fall”).

giáng một đòn chí tử


lên số

[ləːn˧˧ ʂow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lên số.wav


sang số

[saːŋ˧˧ so˧˦]

[ʂaːŋ˧˧ ʂow˨˩˦]

[saːŋ˧˧ sow˨˩˦]

[ʂaːŋ˧˧ ʂow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-sang số.wav


xuống số

[suəŋ˧˦ so˧˦]

[suəŋ˦˧˥ ʂow˨˩˦]

[suəŋ˦˧˥ sow˨˩˦]

[suəŋ˦˥ ʂow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xuống số.wav


đụ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 鳥 (SV: điểu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">điểu</i>

vi-etym-sino

Mày đi chơi đêm đụ con nọ, đụ con kia!

You've been going out at night fucking all the whores!

(Central Vietnam, Southern Vietnam, vulgar) to fuck


địt

head

địt • (𨕀, 𨗵, 𬇓)

vi-verb

địt • (𨕀, 𨗵, 𬇓)

(Central Vietnam, Southern Vietnam, informal) to fart

(Northern Vietnam, vulgar, colloquial) to fuck


vận

Người chủ nhà mặc may-ô trắng, vận xà-rông tơ kẻ ca-rô đen, đứng trên sàn chỉ trỏ về phía những cây xoài cổ thụ, nói lăng líu một hồi.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 16, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

The owner of the house had a white undershirt and wore a checkered black silk sarong; he stood on the platform, just pointed in the direction of the ancient mango trees, and chattered for a while.


tôn

tôn làm thầy

tôn nền

to strengthen and heighten the foundation

(by extension) to strengthen and heighten

Màu áo đen càng tôn thêm nước da trắng.

The upper garment's black color accentuates the [wearer's] white skin


嚴禁

chữ Hán form of nghiêm cấm (“to completely prohibit; strictly forbid”).


tái chế

[taːj˧˦ t͡ɕe˧˦]

[taːj˨˩˦ t͡ɕej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 再製, composed of 再 and 製.


thêm

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 添 (“to add”, SV: thiêm). Compare Thai แถม (tɛ̌ɛm) and Khmer បន្ថែម (bɑɑbɑnthaem)/ថែម (thaem).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thiêm</i>


chế

Sino-Vietnamese word from 製 (“to make/to manufacture”).

(only in compounds) to manufacture; to produce


chế

(only in compounds) to moderate; to limit; to control


rời

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 離 (SV: li)

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">li</i>


im lặng

[ʔim˧˧ laŋ˧˨ʔ]

[ʔim˧˧ laŋ˨˩ʔ]

[ʔim˧˧ laŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-im lặng.wav


phát sóng

[faːk̚˦˧˥ ʂawŋ͡m˦˧˥]

[faːk̚˦˧˥ sɔŋ˦˧˥]

[faːk̚˦˥ ʂawŋ͡m˦˥]

Chương trình được phát sóng lúc 18 giờ.

The programme will be broadcasted at 6 PM.


quảng bá

[kwaːŋ˧˩ ʔɓaː˧˦]

[kwaːŋ˧˨ ʔɓaː˨˩˦]

[waːŋ˨˩˦ ʔɓaː˦˥]

to spread, to broadcast, to diffuse, to popularize


để ý

[ʔɗe˧˩ ʔi˧˦]

[ʔɗej˧˨ ʔɪj˨˩˦]

[ʔɗej˨˩˦ ʔɪj˦˥]

to pay attention; to regard; to take notice of


đáng

head

đáng • (𠎬, 𬐉)

vi-verb

đáng • (𠎬, 𬐉)


ngộ

Sino-Vietnamese word from 悟. Compare Japanese 悟り (satori, “enlightenment”) which is also written with this Chinese character.

Rồi tôi cũng ngộ ra rằng...

In the end, I did come to the realization that...


gồm

head

𠔮, 𡗄, 𪞍, 𠁟, 𠁝, 𫡁, 𫡂, 𫥣

vi-verb

𠔮, 𡗄, 𪞍, 𠁟, 𠁝, 𫡁, 𫡂, 𫥣

𠔮 (CJK)
𡗄 (CJK)
𪞍 (CJK)
𠁟 (CJK)
𠁝 (CJK)
𫡁 (CJK)
𫡂 (CJK)
𫥣 (CJK)

From Old Chinese 含 (OC *Cə-m-kˤ[ə]m) (B-S).


gấp

From Proto-Vietic *p-kǝp (“to fold”), probably a causative prefixed form of Proto-Vietic *kəp (“to cover”). Cognate with Chut [Rục] pəkəp⁷.
For a parallel of the prefix sense, compare English -fold.

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-gấp.wav

gấp mười

nhanh gấp hai lần

Placed before numerals to express times or multiplication.


đùa

head

đùa • (𢟎, 𢴉)

vi-verb

đùa • (𢟎, 𢴉)

Em đừng đùa với đồ ăn.


告示

chữ Hán form of cáo thị (“to announce”).


詳述

chữ Hán form of tường thuật (“to relate; to tell; to narrate”).


誇張

chữ Hán form of khoa trương (“to boast; to brag; to exaggerate; to overstate”).


珍重

chữ Hán form of trân trọng (“to show consideration for; to respect”).


lén

(archaic) Synonym of lẻn (“to act secretly”)


衝擊

chữ Hán form of xung kích (“to assault; to attack”).


退位

chữ Hán form of thoái vị (“to abdicate”).


nổi loạn

[noj˨˩˦ l⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨]


đột kích

[ʔɗot̚˧˨ʔ kïk̟̚˧˦]

[ʔɗok̚˨˩ʔ kɨt̚˦˧˥]

[ʔɗok̚˨˩˨ kɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 突擊, composed of 突 (“sudden”) and 擊 (“to strike”).

vi-etym-sino

Đột Kích
CrossFire

to raid (military: quick hostile or predatory incursion; attack for the purpose of making arrests, seizing property, or plundering)


hành động

[hajŋ̟˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[hɛɲ˦˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[han˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 行動 (“to act”).


xâm lược

[səm˧˧ lɨək̚˧˨ʔ]

[səm˧˧ lɨək̚˨˩ʔ]

[səm˧˧ lɨək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 侵略 (“to invade”).


công tác

[kəwŋ͡m˧˧ taːk̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ taːk̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ taːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-công tác.wav

Sino-Vietnamese word from 工作 (“work; task”).

công tác dài ngày

Short for đi công tác (“to go on a business trip”).


kết hợp

[ket̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ]

[ket̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ]

[kəːt̚˦˥ həːp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 結合 (“to combine, to link up, to coordinate”).


bổ sung

[ʔɓo˧˩ sʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˧˨ ʂʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˧˨ sʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˨˩˦ ʂʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˨˩˦ sʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 補充 (“to supplement”).


tưởng tượng

[tɨəŋ˧˩ tɨəŋ˧˨ʔ]

[tɨəŋ˧˨ tɨəŋ˨˩ʔ]

[tɨəŋ˨˩˦ tɨəŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tưởng tượng.wav

Sino-Vietnamese word from 想像 (“to imagine”).


hứa hôn

[hɨə˧˦ hon˧˧]

[hɨə˨˩˦ hoŋ˧˧]

[hɨə˦˥ hoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 許婚, composed of 許 (“to promise; to vow”) and 婚 (“marriage”).


cầu hôn

[kəw˦˩ hoŋ˧˧]

[kəw˨˩ hoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 求婚 (“to propose to; to make an offer of marriage”).


phản đối

[faːn˧˩ ʔɗoj˧˦]

[faːŋ˧˨ ʔɗoj˨˩˦]

[faːŋ˨˩˦ ʔɗoj˦˥]


cấu trúc

[kəw˧˦ t͡ɕʊwk͡p̚˧˦]

[kəw˨˩˦ ʈʊwk͡p̚˦˧˥]

[kəw˦˥ ʈʊwk͡p̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 構築 (“structure”).


phủ nhận

[fu˧˩ ɲən˧˨ʔ]

[fʊw˧˨ ɲəŋ˨˩ʔ]

[fʊw˨˩˦ ɲəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 否認 (“to deny, to negate”).


自動化

chữ Hán form of tự động hóa (“to automate”).


𧗱

Nôm form of về (“to return, to come back”).


實習

chữ Hán form of thực tập (“to do on-the-job training; to practise”).


giấu

head

𠥤, 𡆞, 𢭳, 𨁪, 𫫅

vi-verb

𠥤, 𡆞, 𢭳, 𨁪, 𫫅

Cognate with Muong chủ (“to hide”) and Chut [Rục] cuː³ (“to cover seeds”).

to hide (to keep something secret); to conceal


nhấp

Nhấp khăn mặt.

Nhấp vào đây

Nhấp vào hộp màu xanh.


nhấn chuột

[ɲən˧˦ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ɲəŋ˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ɲəŋ˦˥ cuək̚˨˩˨]

Nhấn chuột vào đây.

Nhấn chuột vào hộp màu xanh.


nhấp chuột

[ɲəp̚˧˦ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ɲəp̚˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ɲəp̚˦˥ cuək̚˨˩˨]

Nhấp chuột vào đây.

Nhấp chuột vào hộp màu xanh.

cú nhấp chuột

(computing) to click (to press and release a computer mouse)


ấn chuột

[ʔən˧˦ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ʔəŋ˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ʔəŋ˦˥ cuək̚˨˩˨]

Ấn chuột vào đây.

Ấn chuột vào hộp màu xanh.


bấm chuột

[ʔɓəm˧˦ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ʔɓəm˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ʔɓəm˦˥ cuək̚˨˩˨]

Bấm chuột vào đây.

Bấm chuột vào hộp màu xanh.


作動

chữ Hán form of tác động (“to have an effect (on); to influence; to affect”).


trúng

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˦]

Sino-Vietnamese word from 中 (“to hit the centre”).


創立

chữ Hán form of sáng lập (“to establish; to found”).


giặt gyạ

J.F.M. Génibrel (1898) “泆 GIẶT”, in Dictionnaire annamite-français (in French), 2nd edition, Saigon: Imprimerie de la Mission à Tân Định, page 267: “泆 n GIẶT. 1. [Hoán], Laver, nettoyer, a. (du linge).—áo, Laver un habit; Faire la lessive.—gyạ (T), id. …”


giặt gỵa

[zat̚˧˨ʔ ziə˧˨ʔ]

[jak̚˨˩ʔ jiə˨˩ʔ]

[jak̚˨˩˨ jiə˨˩˨]

Ban đầu Bốn Thôi lui tới mỗi ngày vài lượt, về sau anh ta phải ở lại nhà mẹ vợ suốt nửa tháng để chăm nom thuốc thang, nấu cơm, giặt gỵa cho bà ta.

1962, Võ Phiến, "Lại thư nhà" in Tùy bút (1986), vol. 1, Văn Nghệ Publishing House, page 86

At first, Bốn Thôi came back a few times every day but later had to stay with his in-laws for half a month to care for my grandmother and administer medicine, cook, and do laundry for her.

Nàng định bụng rằng có ngày sẽ tảo thanh màu đen vì mặc áo trắng, chúng nó bắt buộc phải giặt gỵa thường, không làm sao mà cầm mồ hôi lâu ngày trong đó được.

1963, Bình Nguyên Lộc, Hoa-Hậu Bồ-Đào, Xuân Thu Publishing House, page 370:

Trọn ngày hôm nay, hai chị em quét tước lau chùi nhà cửa rồi giặt gỵa phơi phóng rèm màn cùng mùng mền, áo gối.

1999, Hồ Trường An, Tình Sen Ý Huệ, Tân Văn Publishing House, page 365:

All day today, the two sisters swept and mopped the house, then washed and dried the blinds as well as the mosquito nets and pillow cases.


trộm

head

滥, 𥂉, 𥋕, 𥌈, 𪸄, 𬐾

vi-verb

滥, 𥂉, 𥋕, 𥌈, 𪸄, 𬐾

滥 (CJK)
𥂉 (CJK)
𥋕 (CJK)
𥌈 (CJK)
𪸄 (CJK)
𬐾 (CJK)

From Middle Vietnamese tlộm, from Proto-Vietic *t.luːmʔ, cognate with Arem luːmˀ, Muong lỗm, Kri lɔːmʔ.
Outside of Vietic, compare maybe Baha lam⁴⁵.

kẻ trộm

trộm nghĩ


trùm

Compare Khmer ឃ្លុំ (khlum), Proto-Katuic *-lum (“to cover”) (whence Pacoh lúm), Mon ဒလီု and Thai คลุม (klum).


quẹo

(Central Vietnam, Southern Vietnam) to turn; to make a turn; to swerve


sẵn sàng

[san˦ˀ˥ saːŋ˨˩]

[ʂaŋ˧˨ ʂaːŋ˦˩]

[saŋ˧˨ saːŋ˦˩]

[ʂaŋ˨˩˦ ʂaːŋ˨˩]

[saŋ˨˩˦ saːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-sẵn sàng.wav


診斷

chữ Hán form of chẩn đoán (“to diagnose”).


設立

chữ Hán form of thiết lập (“to set up; to form; to establish”).


vô

Undiphthongized equivalent of Northern vào.
The usage of vào (especially in writing) by speakers of Central-Southern dialects can be contributed to borrowing from Northern dialects. On the other hand, the undiphthongized Southern form with palatal initial latter spread to the Northern and Central dialects as an interjection.

Vô nhà lấy con dao cho ba mày làm cá coi cu Thắng.
Thắng boy, go inside and fetch the knife so that your dad can start preparing some fish.

(chiefly Central Vietnam and Southern Vietnam) to enter; to go into

(chiefly Central Vietnam and Southern Vietnam) to toast

Lý hạng ca dao 里巷歌謠
塘無䖏乂觥觥
𡶀𩇛渃碧如幀𤳰圖
Đường vô xứ Nghệ quanh quanh,
Núi xanh nác/nước biếc như tranh hoạ/vẽ đồ.
The road to Nghệ An is winding,
With lush mountains and blue rivers, [the scenery is] like those captured in a landscape painting.

(chiefly Central Vietnam and Southern Vietnam) to go southwards in Vietnam


mê

to drop off to sleep, to lose consciousness

Nó mê phim Hàn dữ lắm.

to be keen (on something), to fancy, to be fascinated (by), to be crazy (about)


nối nghiệp

[noj˧˦ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[noj˨˩˦ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[noj˦˥ ŋip̚˨˩˨]

to continue the work of; to succeed to take over (a business)


nối

head

𫄌 - 𫃤, 𫃸, 𦀼, 𫄑, 𨁡, 綏, 芮

vi-verb

𫄌 - 𫃤, 𫃸, 𦀼, 𫄑, 𨁡, 綏, 芮

𫃸 (CJK)
𦀼 (CJK)
𫄑 (CJK)
𨁡 (CJK)
綏 (CJK)
芮 (CJK)


gõ

From Proto-Mon-Khmer *g(uə)h (“to knock”); cognates with Khmer គោះ (kŭəh) and Chrau gŏh.

gõ cửa

gõ (đầu) ngón tay

gõ đầu trẻ

(of a teacher) to knock on children's heads in classes

gõ tiếng Việt trên Linux

to hit with the side of the fist, with the knuckles, with the fingertips, or with a short stick, in order to knock, type, hit a bell, hit a wooden fish, or knock at someone's head


thưởng thức

[tʰɨəŋ˧˩ tʰɨk̚˧˦]

[tʰɨəŋ˧˨ tʰɨk̚˦˧˥]

[tʰɨəŋ˨˩˦ tʰɨk̚˦˥]


thốt

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 說 (SV: thuyết). Doublet of thuyết.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thuyết</i>

vi-etym-sino

Nàng có nhiều điều muốn nói mà chẳng thốt nên lời.

She has a lot to say, but cannot utter a single word.

經尼孛說垰把恩盎那極曩

In this sutra the Buddha speaks about repaying parents' deep kindness

Kinh này Bụt thốt cả trả ơn áng nạ cực nặng

花唭玉説端莊 / 𩄲輸渃𩯀雪讓牟䏧

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 21–22:

A smile like a flower, speech like jade, very comely. / What are clouds to her hair, what is snow to her complexion?

Hoa cười ngọc thốt đoan trang / Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da

(usually literary) to utter; to speak; to tell


trọng

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ]

Sino-Vietnamese word from 重, from Literary Chinese 重 (drjowngH). Doublet of trùng.

trọng người tài

(literary) to hold in high regard; to value


美化

chữ Hán form of Mĩ hoá (“to Americanize”).


繁殖

chữ Hán form of phồn thực (“to reproduce; to breed”).


ảnh hưởng

[ʔajŋ̟˧˩ hɨəŋ˧˩]

[ʔɛɲ˧˨ hɨəŋ˧˨]

[ʔan˨˩˦ hɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 影響 (“influence”).


觀測

chữ Hán form of quan trắc (“to observe”).


鼓動

chữ Hán form of cổ động (“to cheer in competition”).


防空

chữ Hán form of phòng không (“to take precautions in defence of an air attack from the enemy”).


調節

chữ Hán form of điều tiết (“to adjust; to regulate”).


對立

chữ Hán form of đối lập (“to stand in opposition”).


sốc

[ʂəwk͡p̚˦˧˥]

[səwk͡p̚˦˧˥]

to shock (usually in an unpleasing kind of way)


rửa tiền

[zɨə˧˩ tiən˨˩]

[ʐɨə˧˨ tiəŋ˦˩]

[ɹɨə˨˩˦ tiəŋ˨˩]

tội rửa tiền


傳達

chữ Hán form of truyền đạt (“to communicate; to impart”).


毆打

chữ Hán form of ẩu đả (“to engage in a fight; to fight”).


過渡

chữ Hán form of quá độ (“to transition”).


領會

chữ Hán form of lĩnh hội (“to understand;”).


ghi danh

[ɣi˧˧ zajŋ̟˧˧]

[ɣɪj˧˧ jɛɲ˧˧]

[ɣɪj˧˧ jan˧˧]

ghi (“to jot down, to record”) + danh (“name”)


đăng kí

[ʔɗaŋ˧˧ ki˧˦]

[ʔɗaŋ˧˧ kɪj˨˩˦]

[ʔɗaŋ˧˧ kɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 登記 (“to register”).


tự sướng

[tɨ˧˨ʔ sɨəŋ˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʂɨəŋ˦˧˥]

[tɨ˨˩ʔ sɨəŋ˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ ʂɨəŋ˦˥]

[tɨ˨˩˨ sɨəŋ˦˥]

(intransitive) to take a selfie, to do a selfie


đột biến

[ʔɗot̚˧˨ʔ ʔɓiən˧˦]

[ʔɗok̚˨˩ʔ ʔɓiəŋ˦˧˥]

[ʔɗok̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˦˥]

to suddenly change; to transform suddenly


監察

chữ Hán form of giám sát (“to supervise to check; to oversee”).


試點

chữ Hán form of thí điểm (“experiment”).


火葬

chữ Hán form of hoả táng (“to cremate”).


反攻

chữ Hán form of phản công (“to counter-attack”).


tránh ra

[t͡ɕajŋ̟˧˦ zaː˧˧]

[ʈɛɲ˦˧˥ ʐaː˧˧]

[ʈan˦˥ ɹaː˧˧]


tránh

Cognate with Tho [Cuối Chăm] blɛːŋ³. Related to lánh.

(transitive) to avoid; to keep out of; to keep from


nghỉ

head

𢪀, 擬, 己, 忋, 𱎢, 󱬈

vi-verb

𢪀, 擬, 己, 忋, 𱎢, 󱬈

The earlier meaning is "easy", as seen in Hồng Đức quốc âm thi tập (洪德國音詩集, 15th century) and Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651). The current meaning "to rest, to take a break" probably developed from "to take it easy".

to get to temporarily leave work (e.g., for holiday/vacation, for pregnancy, etc.)


đau

Cognate with Muong tau and Thavung ตู. See also nau (“pain, birth pangs”), related through an infixed form.


bậy bạ

[ʔɓəj˧˨ʔ ʔɓaː˧˨ʔ]

[ʔɓəj˨˩ʔ ʔɓaː˨˩ʔ]

[ʔɓəj˨˩˨ ʔɓaː˨˩˨]

bậy (“morally wrong; false”) + bạ (“to do randomly”).


đẻ

head

đẻ • (𤯰, 𤯿, 𦝉, 𪽅)

vi-verb

đẻ • (𤯰, 𤯿, 𦝉, 𪽅)

From Proto-Vietic *tɛh. Cognate with Muong té, Thavung tɛh¹.
The only extra-Vietic cognates this word has are in some Bahnaric languages, such as Nyaheun tɛh and Tampuan tɛ̤h, but it is not clear whether these represent genuine cognates or borrowings.


𤈜

唉(hỡi)喂(ôi)呐(nói)歇(hết)事(sự)緣(duyên)/絲(tơ)情(tình)𠞹(đứt)䏾(bụng)焒(lửa)煩(phiền)𤈜(cháy)肝(gan)

1820, Nguyễn Du, Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], published 1870, lines 1675–1676:

Alas! It told the whole story, / Love tore at his stomach, anguish burned his liver!


giải quyết

[jaːj˨˩˦ wiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 解決 (“to resolve”).

vi-etym-sino

giải quyết khó khăn

sự giải quyết

Không ai chịu giải quyết vấn đề này.

No one is willing to resolve this issue.

Gửi đơn lâu rồi nhưng chưa được giải quyết.

It's been a long time since the application was sent, but it still hasn't been acted upon.


mạng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 網 (“web, net”, SV: võng). Doublet of võng and màng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">võng</i>

vi-etym-sino

Audio (Hà Nội)

mạng bít tất


tự sát

[tɨ˧˨ʔ saːt̚˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʂaːk̚˦˧˥]

[tɨ˨˩ʔ saːk̚˦˧˥]

[tɨ˨˩˨ ʂaːk̚˦˥]

[tɨ˨˩˨ saːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自殺, composed of 自 (“self”) and 殺 (“to kill”).


lơ

head

𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭

lơ • (𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭)

vi-verb

𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭

lơ • (𪭃 - 盧, 曥, 嚧, 𠰷, 閭)

Audio (Hà Nội)

to play dumb; to feign ignorance; to ignore


phòng

Sino-Vietnamese word from 防 (“to prevent”).

vi-etym-sino

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phòng.wav


phăng-tê-di

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ zi˧˧]

[faŋ˧˧ tɛ˧˧ ji˧˧]

2009: Lệ Chi, "Lục Tiểu Linh Đồng" [Liu Xiao Ling Tong], Thanh Niên https://web.archive.org/web/20140404032514/http://www.thanhnien.com.vn/news1/pages/200930/20090726145747.aspx
Khi có khá nhiều phim truyện và truyền hình được làm theo đề tài tác phẩm Tây du ký, Lục Tiểu Linh Đồng đã nhắc nhở: các nhà làm phim không nên bóp méo và phăng-tê-di quá hình ảnh nhân vật huyền thoại này.

With so many feature films and television shows about Journey to the West, Liu Xiao Ling Tong reminds us: filmmakers shouldn't overly distort and improvise the image of this legendary figure.

Mổi miền lại phăng ta di tên gọi khác chút đỉnh [...]

2010, “Lang thang gỏi Việt”, in Du lịch & Giải trí:

Each region tweaks the name just a bit …

(especially music) to improvise; to tweak

2003: Phúc Châu, Để yêu và để nhớ, Nhà xuất bản Phụ Nữ, p. 279 //books.google.com/books?id=-3YLAQAAMAAJ
Khi chồng phăng-te-di một chút, với Vinh, có nghĩa đó là đầu mối của buông thả, sau đó là phản bội.

When her husband spoke playfully for a bit, to Vinh, it meant a hint of self-indulgence, followed by betrayal.

to engage in sweet nothings; to speak romantically and playfully


獻身

chữ Hán form of hiến thân (“to devote oneself to; to sacrifice one's life to”).


liên lạc

[liən˧˧ laːk̚˧˨ʔ]

[liəŋ˧˧ laːk̚˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ laːk̚˨˩˨]


liên hệ

[liəŋ˧˧ hej˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ hej˨˩˨]

Liên hệ: 055-555-555


ngủ gục

[ŋu˧˩ ɣʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ŋʊw˧˨ ɣʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ŋʊw˨˩˦ ɣʊwk͡p̚˨˩˨]

suddenly; unexpectedly; suddenly; unexpectedly


buồn

Possibly related to/cognate with muốn (“to want”).

buồn ngủ

buồn tiểu/đái/tè

buồn cầu/ỉa/ị

buồn nôn/ói

to feel sick/nauseated/nauseous (to need to puke/vomit)

buồn cười

to find something funny (to need to laugh at something)

(in fixed expressions) to have a strong need to do something

Lần này, khi mẹ tôi ngỏ ý, tôi nhận lời ngay, cũng không buồn đi xem mặt người con gái nữa.

1937, Thạch Lam, “Duyên số”, in Gió lạnh đầu mùa, NXB Đời nay:

This time, when my mother came up with the idea, I immediately accepted; I did not feel like going to look at the girl's face anymore.

to feel an itch (to do something); to feel like


giận

head

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂

vi-verb

𢚷, 𢠣, 𪬲, 𫺶, 𫻂

From Proto-Vietic *ɟənʔ (“to get angry”).


chia sẻ

[t͡ɕiə˧˧ sɛ˧˩]

[t͡ɕiə˧˧ ʂɛ˧˨]

[t͡ɕiə˧˧ sɛ˧˨]

[ciə˧˧ ʂɛ˨˩˦]

[ciə˧˧ sɛ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chia sẻ.wav


làm tình

[laːm˨˩ tïŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-làm tình.wav

làm (“to do”) + tình (“romantic love”) or blend of làm + tình dục (“sex”)

làm tình với


khắc phục

[xak̚˧˦ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kʰak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[xak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[kʰak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

[xak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese, Japanese 克服 (kokufuku).


cám dỗ

(intransitive, literary) to seduce; to lure


tâm sự

[təm˧˧ sɨ˧˨ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ sɨ˨˩ʔ]

[təm˧˧ ʂɨ˨˩˨]

[təm˧˧ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 心事 (“hangup”).

Có gì thì cứ tâm sự với mẹ chứ đừng có giấu.

Tell me if something's bothering you, don't keep it in.

Trần Lực tâm sự, anh đến với điện ảnh hoàn toàn là duyên nghiệp: “Năm ấy, tôi đi học về sân khấu ở Liên Xô mới về nước. Tôi đến đoàn làm phim cùng bạn bè, nhưng ở đó, người ta thấy tôi trắng trẻo quá, thư sinh quá, cứ mời đi đóng phim. Rồi sau đó, những lời mời cứ đến liên tục…”.

2017 February 16, Hà Tùng Long, “NSƯT Trần Lực: “Tôi nhận được nhiều bức thư hỏi sao không cưới Lê Khanh?” [Trần Lực: “I’ve Gotten Letters Asking Why I and Lê Khanh Aren’t a Married Couple”]”, in DÂN TRÍ [PEOPLE’S KNOWLEDGE]:

Trần Lực recounted how completely accidental his film career was, “Back then, I’d just come back from theater school in the Soviet Union. I went to a film set with my friends, but the folks there told me I was pale and slender and kept asking me to act. And then offers just kept coming…”


kích thích

[kïk̟̚˧˦ tʰïk̟̚˧˦]

[kɨt̚˦˧˥ tʰɨt̚˦˧˥]

[kɨt̚˦˥ tʰɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 激刺, composed of 激 (“to incite”) and 刺 (“to pierce”), calque of Chinese 刺激 (to stimulate/provoke).


yêu đương

[ʔiəw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]

[ʔiw˧˧ ʔɗɨəŋ˧˧]


kiểm soát

[kiəm˧˨ ʂwaːk̚˦˧˥]

[kim˨˩˦ ʂ⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]

[kim˨˩˦ s⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kiểm soát.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 檢察 (SV: kiểm sát). Doublet of kiểm sát.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kiểm sát</i>


ham muốn

[haːm˧˧ muəŋ˦˧˥]

[haːm˧˧ muəŋ˦˥]


ăn cơm trước kẻng

[ʔan˧˧ kəːm˧˧ t͡ɕɨək̚˧˦ kɛŋ˧˩]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧ ʈɨək̚˦˧˥ kɛŋ˧˨]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧ ʈɨək̚˦˥ kɛŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ăn cơm trước kẻng.wav

(literal) to have a meal before the lunch/dinner bell is rung

(figurative) to have sex before marriage; to have premarital sex


發電

chữ Hán form of phát điện (“power generation”).


立志

chữ Hán form of lập chí (“to show resolve; to be determined”).


chữa trị

[t͡ɕɨə˦ˀ˥ t͡ɕi˧˨ʔ]

[t͡ɕɨə˧˨ ʈɪj˨˩ʔ]

[cɨə˨˩˦ ʈɪj˨˩˨]


xông nhà

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˨˩]

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˦˩]

[səwŋ͡m˧˧ ɲaː˨˩]

to be the first person/people to visit someone's home during the Lunar New Year (Tết)


xông đất

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗət̚˧˦]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗək̚˦˧˥]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗək̚˦˥]


lì xì

[lɪj˦˩ sɪj˦˩]

[lɪj˨˩ sɪj˨˩]

From old or dialectal Cantonese 利市 (lai6 si6; lợi thị).

(chiefly Central Vietnam, Southern Vietnam) to give money in (Usually) red envelopes to children or elders during the Lunar New Year; to give gratuity


mừng tuổi

[mɨŋ˨˩ tuəj˧˩]

[mɨŋ˦˩ tuj˧˨]

[mɨŋ˨˩ tuj˨˩˦]

(Northern Vietnam) to give money in red envelopes to children or elders during Lunar New Year; to give otoshidama


nói chuyện

[nɔj˧˦ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[nɔj˨˩˦ t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[nɔj˦˥ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


崇拜

chữ Hán form of sùng bái (“to venerate, to revere, to worship”).


sống thử

[səwŋ͡m˧˦ tʰɨ˧˩]

[ʂəwŋ͡m˦˧˥ tʰɨ˧˨]

[səwŋ͡m˦˧˥ tʰɨ˧˨]

[ʂəwŋ͡m˦˥ tʰɨ˨˩˦]

[səwŋ͡m˦˥ tʰɨ˨˩˦]

sống (“to live”) + thử (“to try; to test”).

af

(neologism) to cohabit (live together as if married)


滅菌

chữ Hán form of diệt khuẩn (“to sterilise”).


凝聚

chữ Hán form of ngưng tụ (“to condense, to conglomerate”).


朝貢

chữ Hán form of triều cống (“to pay tribute (to a political entity)”).


昇天

chữ Hán form of thăng thiên (“ascend into heaven”).


trọng nam khinh nữ

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ naːm˧˧ xïŋ˧˧ nɨ˦ˀ˥]

[ʈawŋ͡m˨˩ʔ naːm˧˧ kʰɨn˧˧ nɨ˧˨]

[ʈɔŋ˨˩ʔ naːm˧˧ xɨn˧˧ nɨ˧˨]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ naːm˧˧ kʰɨn˧˧ nɨ˨˩˦]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ naːm˧˧ xɨn˧˧ nɨ˨˩˦]

2020, Duơng Liễu, "Bình đẳng giới để đưa nam - nữ xích lại gần nhau hơn (Gender Equality Brings Men and Women Closer Together)", Tuổi Trẻ (Youth) Online
Việt Nam là nước Á Đông, có những ưu điểm như gắn kết, cần cù, sáng tạo..., tuy nhiên vẫn có tư tưởng trọng nam khinh nữ.

Vietnam is an East Asian country, which has many strengths like solidarity, diligence, creativity, etc. yet still has the ideology of valuing men and belittling women.

to favor males over females, especially when deciding to have children; to be sexist against females


vay

cho vay

xin ngân hàng cho vay

người cho vay


洗腦

chữ Hán form of tẩy não (“to brainwash”).


hỗ

(only in compounds) to estimate, to decide on


流動

chữ Hán form of lưu động (“to circulate; to flow; to be mobile”).


bói

Perhaps from Proto-Mon-Khmer *pul ~ *puul ~ *puəl and cognate with Tho [Cuối Chăm] pɒːl³, Koho pôl and Khmer បូល (boul).

to tell fortunes, to divine, to take an augury


cưới xin

[kɨj˦˥ sɨn˧˧]

to get married (according to customs); to wed


chăm sóc

[t͡ɕam˧˧ ʂawk͡p̚˦˧˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chăm sóc.wav

thẻ chăm sóc y tế


tiêu hoá

Sino-Vietnamese, Japanese 消化, Middle Chinese 消化.

to digest (to separate food in the alimentary canal)


ghi nhận

[ɣi˧˧ ɲən˧˨ʔ]

[ɣɪj˧˧ ɲəŋ˨˩ʔ]

[ɣɪj˧˧ ɲəŋ˨˩˨]


互助

chữ Hán form of hỗ trợ (“to help each other; to assist”).


假設

chữ Hán form of giả thiết (“to assume”).


hội thoại

[hoj˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 會話, composed of 會 (“to gather”) and 話 (“to talk”), Japanese 会話 (kaiwa).

vi-etym-sino

sự hội thoại


phiên dịch

[fiən˧˧ zïk̟̚˧˨ʔ]

[fiəŋ˧˧ jɨt̚˨˩ʔ]

[fiəŋ˧˧ jɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 翻譯 (“to translate”).


sinh hoạt

[sïŋ˧˧ hwaːt̚˧˨ʔ]

[ʂɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[sɨn˧˧ hwaːk̚˨˩ʔ]

[ʂɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

[sɨn˧˧ waːk̚˨˩˨]

to engage in non-work everyday or community activities


tự tin

[tɨ˧˨ʔ tin˧˧]

[tɨ˨˩ʔ tin˧˧]

[tɨ˨˩˨ tɨn˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 自信 (“self-confident”, SV: tự tín).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tự tín</i>

vi-etym-sino

sự tự tin

lòng tự tin


giáo dục

[zaːw˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[jaːw˦˥ jʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 教育 (“education”).


quyết định

[kwiət̚˧˦ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[kwiək̚˦˧˥ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[wiək̚˦˥ ʔɗɨn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 決定 (“to decide”).


tiết kiệm

[tiət̚˧˦ kiəm˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ kiəm˨˩ʔ]

Sino-Vietnamese word from 節儉, composed of 節 (“economize”) and 儉 (“thrifty”).

sự tiết kiệm

sổ tiết kiệm


phát âm

[faːt̚˧˦ ʔəm˧˧]

[faːk̚˦˧˥ ʔəm˧˧]

[faːk̚˦˥ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phát âm.wav

Sino-Vietnamese word from 發音 (“to pronounce”).

cách phát âm


công kích

[kəwŋ͡m˧˧ kïk̟̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ kɨt̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ kɨt̚˦˥]

sự công kích


luyện tập

[lwiən˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[lwiəŋ˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ təp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 練習 (“to practice”).

sự luyện tập


謀求

chữ Hán form of mưu cầu (“to pursue; to seek”).


xung đột

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗot̚˧˨ʔ]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗok̚˨˩ʔ]

[sʊwŋ͡m˧˧ ʔɗok̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 衝突 (“to conflict, to clash”).


kết hôn

[ket̚˦˧˥ hoŋ˧˧]

[kəːt̚˦˥ hoŋ˧˧]


khởi sự

[xəːj˧˩ sɨ˧˨ʔ]

[kʰəːj˧˨ ʂɨ˨˩ʔ]

[xəːj˧˨ sɨ˨˩ʔ]

[kʰəːj˨˩˦ ʂɨ˨˩˨]

[xəːj˨˩˦ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 起事 (“to start, to begin”).


xin lỗi

xin (“to beg”) + lỗi (“mistake”).
The literal meaning of these two words is "to beg for someone's mistake", which some people might consider strange. It's possibly a shortened form of the more outdated literary form xin thứ lỗi/xin tha lỗi.


tiên đoán

[tiən˧˧ ʔɗwaːn˧˦]

[tiəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[tiəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 先斷 (“to predict, to foretell”).


ái ân

[ʔaːj˧˦ ʔən˧˧]

[ʔaːj˨˩˦ ʔəŋ˧˧]

[ʔaːj˦˥ ʔəŋ˧˧]


轉交

chữ Hán form of chuyển giao (“to pass on”).


vô địch

[vo˧˧ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[vow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

[jow˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 無敵, composed of 無 (“without”) and 敵 (“rival”).

Chúng tôi muốn vô địch Nations League.

We want to be the champion (of) Nations League.

(sports) to be the champion; to have won the championship


遺傳

chữ Hán form of di truyền (“to transmit to one's offspring; to be hereditary”).


交媾

chữ Hán form of giao cấu (“to have sex, to copulate”).


離別

chữ Hán form of li biệt (“to part; to separate”).


照射

chữ Hán form of chiếu xạ (“to illuminate; to irradiate”).


nghiên cứu

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˨˩˦]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 研究, composed of 研 (“to study”) and 究 (“to research”).

nhà nghiên cứu

sự nghiên cứu


遊歷

chữ Hán form of du lịch (“to travel, to tour”).


phản bội

[faːn˧˩ ʔɓoj˧˨ʔ]

[faːŋ˧˨ ʔɓoj˨˩ʔ]

[faːŋ˨˩˦ ʔɓoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 反背, composed of 反 and 背.


so sánh

[sɔ˧˧ sajŋ̟˧˦]

[ʂɔ˧˧ ʂɛɲ˦˧˥]

[sɔ˧˧ sɛɲ˦˧˥]

[ʂɔ˧˧ ʂan˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-so sánh.wav

ngôn ngữ học so sánh


chuẩn bị

[t͡ɕwən˧˩ ʔɓi˧˨ʔ]

[t͡ɕwəŋ˧˨ ʔɓɪj˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦ ʔɓɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 準備 (“to prepare”).


lí giải

[lɪj˨˩˦ jaːj˧˨]

[lɪj˦˥ jaːj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 理解 (“to understand; to comprehend”).

“Tiết mục này không nằm trong chương trình của công ty mà tự phát từ ban tổ chức hậu cần chuyến đi”, bà Thảo lý giải.

2018 January 29, “Yêu cầu xác minh, xử lý 'màn bikini' trên chuyến bay chở đội U23 VN”, in Tuổi Trẻ Online:

“This show was not part of our company's programme, and was an impromptu decision of the committee in charge of the logistics of the trip”, Ms. Thảo explained.


học tập

[hawk͡p̚˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[hawk͡p̚˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ təp̚˨˩˨]

1899, Vladimir Lenin, Попятное направление в русской социал-демократии / Một khuynh hướng thụt lùi trong phong trào dân chủ - xã hội Nga / A Retrograde Trend in Russian Social-Democracy
Trong khi giới trí thức không hứng thú đối với các sách báo trung thực, bất hợp pháp, thì trong hàng ngũ công nhân, người ta thấy lòng khao khát thiết tha muốn hiểu biết và mối nhiệt tình đối với chủ nghĩa xã hội, ngày càng tăng; trong hàng ngũ công nhân xuất hiện những anh hùng chân chính, những người này, mặc dầu phải sống một đời sống thảm hại và phải làm việc như khổ sai trong công xưởng, một công việc làm cho người ta trở thành đần độn, nhưng vẫn thấy mình có đủ nghị lực và đủ ý chí để học tập, học tập, và học tập nữa, và để tự rèn luyện mình thành người dân chủ - xã hội giác ngộ, thành ‘người trí thức công nhân’.
At a time when educated society is losing interest in honest, illegal literature, an impassioned desire for knowledge and for socialism is growing among the workers, real heroes are coming to the fore from amongst the workers, who, despite their wretched living conditions, despite the stultifying penal servitude of factory labour, possess so much character and will-power that they study, study, study, and turn themselves into conscious Social-Democrats — ‘the working-class intelligentsia’.


biểu hiện

[ʔɓiəw˧˩ hiən˧˨ʔ]

[ʔɓiw˧˨ hiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓiw˨˩˦ hiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 表現 (“to express, to manifest”).

Mâu thuẫn biểu hiện dưới nhiều hình thức khác nhau.

The contradiction manifests itself in many different forms.


bị cảm

[ʔɓi˧˨ʔ kaːm˧˩]

[ʔɓɪj˨˩ʔ kaːm˧˨]

[ʔɓɪj˨˩˨ kaːm˨˩˦]


cảm

Sino-Vietnamese word from 感 (“to feel”). Doublet of cám (“to feel pity”).


oẳn tù tì

[ʔwaŋ˧˨ tʊw˦˩ tɪj˦˩]

[(ʔ)waŋ˨˩˦ tʊw˨˩ tɪj˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-oẳn tù tì.wav


sạc

sạc pin/điện thoại

cục sạc

Cho tao mượn cục sạc nha.

(of people) to charge or recharge with electricity


tham gia

[tʰaːm˧˧ zaː˧˧]

[tʰaːm˧˧ jaː˧˧]

[tʰaːm˧˧ jaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tham gia.wav

Sino-Vietnamese word from 參加 (“to participate, to take part”).


thắng

Đi xe tay ga nhớ thắng tay trái, thắng tay phải có ngày chúi mỏ đó nghe chưa.

When riding a motor scooter, remember to brake with the left lever, if you brake with the right lever, it might cause you to fall forward.


thắng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 糖 (SV: đường), from a regional Sinitic form. Doublet of đường.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đường</i>


cúp

(colloquial, dialectal, Southern Vietnam) to cease to provide (electricity or water supply)

electrical engineering
electrical engineering

(colloquial, dialectal, Southern Vietnam, electrical engineering) to switch off (a breaker or fuse)


thương hại

[tʰɨəŋ˧˧ haːj˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ haːj˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ haːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 傷害 (“to injure; to hurt”), influenced by thương (“to love”).

to feel sorry for someone; to pity; to show compassion to


chém gió

[t͡ɕɛm˧˦ zɔ˧˦]

[t͡ɕɛm˦˧˥ jɔ˨˩˦]

[cɛm˦˥ jɔ˦˥]

Cái thằng chỉ giỏi chém gió.

The only thing he is good at is bragging.

(slang) to brag; to boast; to lie to get pride and credit


亡國

chữ Hán form of vong quốc (“to lose one's country; to perish (of a state)”).


phê

Perhaps from French fée (“fairy; fay”) or French effet (“effect”). Also compare the etymology of cà phê.

(slang) to be intoxicated (with); to be high (on)


phê

(colloquial) Short for phê bình (“to criticise”).


tường

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tường.wav

Dân ta phải biết sử ta, / Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam.

1942, Hồ Chí Minh, Lịch sử nước ta, Việt Minh propaganda department:

Our people must know our history, / To understand the origin of the Vietnamese state.


chấn hưng

[t͡ɕən˧˦ hɨŋ˧˧]

[t͡ɕəŋ˦˧˥ hɨŋ˧˧]

[cəŋ˦˥ hɨŋ˧˧]

(transitive) to revitalize; to reinvigorate; to rejuvenate; to revive (especially to make prosperous)


đi làm

[ʔɗi˧˧ laːm˨˩]

[ʔɗɪj˧˧ laːm˦˩]

[ʔɗɪj˧˧ laːm˨˩]


trượt pa-tanh

[t͡ɕɨət̚˧˨ʔ paː˧˧ tajŋ̟˧˧]

[ʈɨək̚˨˩ʔ paː˧˧ tɛɲ˧˧]

[ʈɨək̚˨˩˨ paː˧˧ tan˧˧]


Ăng-lê hoá

[ʔaŋ˧˧ le˧˧ hwaː˧˦]

[ʔaŋ˧˧ lej˧˧ hwaː˨˩˦]

[ʔaŋ˧˧ lej˧˧ waː˦˥]


khủng bố

[xʊwŋ͡m˧˩ ʔɓo˧˦]

[kʰʊwŋ͡m˧˨ ʔɓow˨˩˦]

[xʊwŋ͡m˧˨ ʔɓow˨˩˦]

[kʰʊwŋ͡m˨˩˦ ʔɓow˦˥]

[xʊwŋ͡m˨˩˦ ʔɓow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 恐怖 (“terror, terrifying”). The Sino-Vietnamese reading of the second character is irregular and is most likely due to the influence of the phonetic 布 (MC puH) (SV: bố) used in 怖 (MC phuH).

kẻ khủng bố


發聲

chữ Hán form of phát thanh (“to broadcast”).


mổ cò

[mow˨˩˦ kɔ˨˩]

(informal) to type on a computer keyboard very slowly and unprofessionally with one finger


tiêu diệt

[tiəw˧˧ ziət̚˧˨ʔ]

Sino-Vietnamese word from 消滅 (“to destroy”).


xế

head

xế • (熾, 𪰮, 制)

vi-verb

xế • (熾, 𪰮, 制)

Possibly a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 斜 (“inclined”, SV: tà).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tà</i>

vi-etym-sino

(of the sun, moon) to be sinking; to be on the wane; to decline

to be oblique; to lie obliquely; to incline


đồng ý

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔi˧˦]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔɪj˨˩˦]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 同意 (“to agree, to consent”).


quản lí

[kwaːŋ˧˨ lɪj˨˩˦]

[waːŋ˨˩˦ lɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 管理 (“to manage, to administer”).


chê bai

[t͡ɕe˧˧ ʔɓaːj˧˧]

[t͡ɕej˧˧ ʔɓaːj˧˧]

[cej˧˧ ʔɓaːj˧˧]

to disparage; to denounce; to deplore; to criticize


định nghĩa

[ʔɗïŋ˧˨ʔ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔɗɨn˨˩ʔ ŋiə˧˨]

[ʔɗɨn˨˩˨ ŋiə˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 定義 (“definition”).


tổ chức

[to˧˩ t͡ɕɨk̚˧˦]

[tow˧˨ t͡ɕɨk̚˦˧˥]

[tow˨˩˦ cɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 組織. Compare Japanese 組織 (soshiki, “organization; anatomical tissue”).

cog

tổ chức sự kiện

Đám cưới tổ chức tại nhà hàng...

The wedding will be held at the restaurant...

to organize, arrange, or hold (an event, procedure or routine)


tạ ơn

[taː˧˨ʔ ʔəːn˧˧]

[taː˨˩ʔ ʔəːŋ˧˧]

[taː˨˩˨ ʔəːŋ˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 謝恩 (“to express thanks for great favours”, SV: tạ ân).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tạ ân</i>


mát-xa

[maːt̚˧˦ saː˧˧]

[maːk̚˦˧˥ saː˧˧]

[maːk̚˦˥ saː˧˧]


phản quốc

[faːŋ˧˨ kuək̚˦˧˥]

[faːŋ˨˩˦ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 反國 (“to betray one's country, to commit treason”).


bắt mắt

[ʔɓat̚˧˦ mat̚˧˦]

[ʔɓak̚˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[ʔɓak̚˦˥ mak̚˦˥]

bắt (“to catch”) + mắt (“eye”). Compare Chinese 奪目／夺目 (đoạt mục), 搶眼／抢眼 (thưởng nhãn), 觸目／触目 (xúc mục), and English eye-catching.

to be eye-catching; to attract attention


đai

Cái máy tính này đai rồi.

(computing, slang) to malfunction; to crash; to be broken


báo cáo

[ʔɓaːw˧˦ kaːw˧˦]

[ʔɓaːw˨˩˦ kaːw˨˩˦]

[ʔɓaːw˦˥ kaːw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 報告 (“to report, to inform”).


cứu cánh

[kɨw˨˩˦ kɛɲ˦˧˥]

Sino-Vietnamese word from 究竟 (“outcome”).

(proscribed) to save; to rescue; to salvage


bật mí

[ʔɓət̚˧˨ʔ mi˧˦]

[ʔɓək̚˨˩ʔ mɪj˨˩˦]

[ʔɓək̚˨˩˨ mɪj˦˥]

From bí mật (“secret”), generated through the nói lái process, with semantic influence from bật (“to switch on”) and mí (“eyelid”).

vi-etym-lai

bật mí bí mật

to reveal (a secret, an unknown fact, a tip)


chít

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 折 (“to bend; to twist; to fold”, SV: chiết).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">chiết</i>

vi-etym-sino

chít khăn


phong vương

[fawŋ͡m˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fɔŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ jɨəŋ˧˧]

to grant a title of princeliness, with "prince" meaning a brother of the current king


phong thần

Sino-Vietnamese word from 封神, composed of 封 and 神.

[fawŋ͡m˧˧ tʰən˨˩]

[fawŋ͡m˧˧ tʰəŋ˦˩]

[fɔŋ˧˧ tʰəŋ˦˩]

[fawŋ͡m˧˧ tʰəŋ˨˩]

Những anh hùng dân tộc trong lịch sử được nhà vua phong thần và nhân dân lập đền thờ để ghi nhớ công lao giúp dân giúp nước.

The national (ethnic) heroes in history were deified by the king and the people built temples to commemorate their merits of helping their people and country.

to angelize; to beatify; to canonize; to deify; to apotheosize


mạt sát

[maːt̚˧˨ʔ saːt̚˧˦]

[maːk̚˨˩ʔ ʂaːk̚˦˧˥]

[maːk̚˨˩ʔ saːk̚˦˧˥]

[maːk̚˨˩˨ ʂaːk̚˦˥]

[maːk̚˨˩˨ saːk̚˦˥]


nổ

From Proto-Vietic *ɗoh, from Proto-Mon-Khmer *pɗuh ~ *pɗuəh ~ *pɗiəs. Cognate with Khmer ផ្ទុះ (phtuh, “to explode”), Bahnar pơđôh (“to explode”), Pacoh padóh (“to explode”).

vụ nổ

nổ súng

nổ đại bác

(of a firearm or artillary piece) to fire

(colloquial, figurative) to brag, to display bravado


căm giận

[kam˧˧ jəŋ˨˩ʔ]

[kam˧˧ jəŋ˨˩˨]


căm hờn

[kam˧˧ həːŋ˦˩]

[kam˧˧ həːŋ˨˩]

Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt, / Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua.

1935, Thế Lữ, “Nhớ rừng (Lời con hổ ở vườn Bách thú) [Longing for the Jungle (As Told by a Zoo Tiger)]”, in Mấy vần thơ [Some Poetry Rhymes]:

Gnawing on a chunk of hatred from inside this iron cage, / I am just lying here, watching the passage of time.


cập nhật

[kəp̚˧˨ʔ ɲət̚˧˨ʔ]

[kəp̚˨˩ʔ ɲək̚˨˩ʔ]

[kəp̚˨˩˨ ɲək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 及 (“to reach”) and 日 (“day”).

keep someone else posted
keep someone posted

(intransitive) to keep someone else posted


đúp

Nó bị đúp một năm.

(colloquial) to repeat another grade/year of study


bắt cá hai tay

[ʔɓat̚˧˦ kaː˧˦ haːj˧˧ taj˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ kaː˨˩˦ haːj˧˧ taj˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ kaː˦˥ haːj˧˧ ta(ː)j˧˧]

Literally, "to catch fish with two hands".


đối chiếu

[ʔɗoj˧˦ t͡ɕiəw˧˦]

[ʔɗoj˨˩˦ t͡ɕiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 對照 (“to collate, to compare”).


dự trữ

[zɨ˧˨ʔ t͡ɕɨ˦ˀ˥]

[jɨ˨˩ʔ ʈɨ˧˨]

[jɨ˨˩˨ ʈɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 預貯 (“to reserve”).


chuyên

Sino-Vietnamese word from 專 (“to specialise in, to be expert in”).


chuyên

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 傳 (SV: truyền).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">truyền</i>

vi-etym-sino

to decant (tea) (from a big cup into a smaller one, using the traditional method)

to transfer from hand to hand; to pass by hand


tin tưởng

[tin˧˧ tɨəŋ˧˩]

[tin˧˧ tɨəŋ˧˨]

[tɨn˧˧ tɨəŋ˨˩˦]

tin (“信, to trust”) + tưởng (“想, to think; believe”).


lập trình

[ləp̚˧˨ʔ t͡ɕïŋ˨˩]

[ləp̚˨˩ʔ ʈɨn˦˩]

[ləp̚˨˩˨ ʈɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 立程, composed of 立 (“to establish”) and 程 (“program”).


chú ý

[t͡ɕu˧˦ ʔi˧˦]

[t͡ɕʊw˨˩˦ ʔɪj˨˩˦]

[cʊw˦˥ ʔɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 注意, composed of 注 (“to focus”) and 意 (“intention”).


ứng dụng

[ʔɨŋ˧˦ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔɨŋ˦˧˥ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔɨŋ˦˥ jʊwŋ͡m˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ứng dụng.wav

Sino-Vietnamese word from 應用 (“application”). Also, a semantic loan from English application.


coi mắt

[kɔj˧˧ mak̚˦˧˥]

(Southern Vietnam) to meet with a date via a dating service


xem mặt

[sɛm˧˧ mat̚˧˨ʔ]

[sɛm˧˧ mak̚˨˩ʔ]

[sɛm˧˧ mak̚˨˩˨]

(Northern Vietnam) to meet with a date via a dating service


tông

(Central Vietnam, Southern Vietnam) to crash into; to collide with; to hit


gáy

From Middle Vietnamese gáy, from Proto-Vietic *t-karʔ. Compare also Proto-Katuic *tkar (whence Pacoh ticár).

(of a rooster) to crow; (of a bird) to pipe


hưu chiến

[hɨw˧˧ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[hɨw˧˧ ciəŋ˦˥]

(uncommon) to call a truce; to agree on a cease-fire


đình chiến

[ʔɗïŋ˨˩ t͡ɕiən˧˦]

[ʔɗɨn˦˩ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[ʔɗɨn˨˩ ciəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 停戰 (“armistice”).


lễ bái

[le˦ˀ˥ ʔɓaːj˧˦]

[lej˧˨ ʔɓaːj˨˩˦]

[lej˨˩˦ ʔɓaːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 禮拜 (“to worship”).


khạc nhổ

[xaːk̚˧˨ʔ ɲo˧˩]

[kʰaːk̚˨˩ʔ ɲow˧˨]

[xaːk̚˨˩ʔ ɲow˧˨]

[kʰaːk̚˨˩˨ ɲow˨˩˦]

[xaːk̚˨˩˨ ɲow˨˩˦]


交接

chữ Hán form of giao tiếp (“to communicate, to associate with”).


tốt nghiệp

[tot̚˧˦ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[tok̚˦˧˥ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[tok̚˦˥ ŋip̚˨˩˨]


gác

Borrowed from French garde.
Some early attestations are in Le Livre du soldat annamite (The Book of the Annamite Soldier, 1914), where it is seen in lính gác and đứng gác. Latter appeared as an entry in Việt-Nam tự-điển (1931) with the elaboration "bởi chữ Pháp ⟪garde⟫" (“from the French word 'garde'”).


gác

head

擱挌, , 各, 閣, 搁

vi-verb

擱挌, , 各, 閣, 搁

Possibly related to ghếch (cf. rác and rếch, bạc and bệch).

gác chân lên bàn

to put something on something; to hang something on something

Giờ ta tạm gác lại chuyện đó.

Let's put that on hold for the time being.


sát nhập

[saːt̚˧˦ ɲəp̚˧˨ʔ]

[ʂaːk̚˦˧˥ ɲəp̚˨˩ʔ]

[saːk̚˦˧˥ ɲəp̚˨˩ʔ]

[ʂaːk̚˦˥ ɲəp̚˨˩˨]

[saːk̚˦˥ ɲəp̚˨˩˨]

Misconstruction of sáp nhập, due to sát (“very close”).


sáp nhập

[saːp̚˧˦ ɲəp̚˧˨ʔ]

[ʂaːp̚˦˧˥ ɲəp̚˨˩ʔ]

[saːp̚˦˧˥ ɲəp̚˨˩ʔ]

[ʂaːp̚˦˥ ɲəp̚˨˩˨]

[saːp̚˦˥ ɲəp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 插入 (“to insert”).

vi-etym-sino

(of an organization) to merge with (another organization)


gặp

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-gặp.wav

From Proto-Mon-Khmer *gəp ~ *gap (“friend; to associate”); cognate with Muong cặp (“to meet”), Khmer គប់ (kup, “to associate with, meet”), Khasi kap (“to meet friends”).

cog

Mới gặp nó tuần trước.


xiên

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 扦 (SV: thiên).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thiên</i>

vi-etym-sino

xiên thịt nướng chả


đọ mắt

[ʔɗɔ˧˨ʔ mat̚˧˦]

[ʔɗɔ˨˩ʔ mak̚˦˧˥]

[ʔɗɔ˨˩˨ mak̚˦˥]

đọ (“to compete, contend, contest”) + mắt


受精

chữ Hán form of thụ tinh (“to be inseminated; to be fertilised; to be impregnated”).


vón

Nó cũng ngăn máu vón cục.


săn bắn

[ʂaŋ˧˧ ʔɓaŋ˦˧˥]

[saŋ˧˧ ʔɓaŋ˦˧˥]

[ʂaŋ˧˧ ʔɓaŋ˦˥]

[saŋ˧˧ ʔɓaŋ˦˥]


國際化

chữ Hán form of quốc tế hoá (“to internationalize”).


quay cóp

quay + cóp, the later from English copy. Compare cọp (“to copy, to cheat in an exam”).

to cheat by sneakily copying others' work or available documents during a school test


giao thông

[zaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[jaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[jaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 交通, composed of 交 (“to exchange”) and 通 (“to go through”), Japanese 交通 (kōtsū), Middle Chinese 交通 (kˠau tʰuŋ).


úp

Cognate with Arem [ʔʊːp] ("to cover, to lid").


cuốn chiếu

[kuən˧˦ t͡ɕiəw˧˦]

[kuəŋ˦˧˥ t͡ɕiw˨˩˦]


buôn dưa lê

[ʔɓuən˧˧ zɨə˧˧ le˧˧]

[ʔɓuəŋ˧˧ jɨə˧˧ lej˧˧]

[ʔɓuəŋ˧˧ jɨə˧˧ lej˧˧]

buôn + dưa lê, literally “to wholesale honeydew melons”. Alternatively, buôn + dưa + lê (“to wholesale melons and pears”).

(figurative, idiomatic, colloquial) to shoot the breeze; to chew the fat; to gossip


đeo ba lô ngược

[ʔɗɛw˧˧ ʔɓaː˧˧ lo˧˧ ŋɨək̚˧˨ʔ]

[ʔɗɛw˧˧ ʔɓaː˧˧ low˧˧ ŋɨək̚˨˩ʔ]

[ʔɗɛw˧˧ ʔɓaː˧˧ low˧˧ ŋɨək̚˨˩˨]

Literally, “to wear a backpack backwards”.

lit

Đây không phải là lần đầu tiên, anh chàng Cristiano Ronaldo dính nghi án cho người yêu "đeo ba lô ngược".

2013, “CR7 cho người yêu "đeo ba lô ngược"!”, in Tin Thể thao:

This is not the first time Cristiano Ronaldo is suspected of getting his girlfriend a "bun in the oven".

Tạo cơ hội bình đẳng, phát triển cho trẻ em gái và giảm mang thai vị thành niên (VTN) – giúp các em không còn “đeo ba lô ngược” là một trong những hoạt động được các cấp Hội LHPN chú trọng thực hiện từ nhiều năm nay.

2013, Phạm Hồng, “Những em bé đeo ba lô ngược”, in Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam:

Creating opportunities for equality and development for girls and reducing teenage pregnancy —helping them avoid "having a bug in the oven"— is one of the activities that all levels of the Women's Union have been focused on for many years.

Họ còn bảo giờ 10 cô dâu thì có tới 7-8 cô đeo ba lô ngược trước nên không có gì phải ngại.

2014, Oải Hương, “Ngột ngạt vì “đeo ba lô ngược” trước khi cưới”, in Afamily:

They even said that these days, out of every ten brides, seven or eight had a bun in the oven before [the wedding], so nothing to be shy about.

have a bun in the oven
have a bun in the oven

(slang) to be pregnant; to have a bun in the oven


giải mã

[zaːj˧˩ maː˦ˀ˥]

[jaːj˨˩˦ maː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 解碼. From giải (“solve”) + mã (“code”).


mã hoá

head

mã hoá • (碼化)

vi-verb

mã hoá • (碼化)

[maː˦ˀ˥ hwaː˧˦]

[maː˧˨ hwaː˨˩˦]

[maː˨˩˦ waː˦˥]

dùng máy tính điện tử để mã hoá


改裝

chữ Hán form of cải trang (“to disguise”).


móc túi

móc (“to draw out, to hook”) + túi (“bag, pocket”).


cuồng sát

[kuəŋ˨˩ saːt̚˧˦]

[kuəŋ˦˩ ʂaːk̚˦˧˥]

[kuəŋ˦˩ saːk̚˦˧˥]

[kuəŋ˨˩ ʂaːk̚˦˥]

[kuəŋ˨˩ saːk̚˦˥]

From cuồng (狂) (“crazy”) + sát (殺) (“to kill”), probable calque of Chinese 殺人狂／杀人狂 (sát nhân cuồng).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">sát nhân</i> cuồng

(video games, slang) to have a strong urge to kill


崇敬

chữ Hán form of sùng kính (“to venerate; to hold in reverence”).


hắt hơi

[hat̚˧˦ həːj˧˧]

[hak̚˦˧˥ həːj˧˧]

[hak̚˦˥ həːj˧˧]


hắt xì

[hak̚˦˧˥ sɪj˦˩]


mò kim đáy bể

[mɔ˨˩ kim˧˧ ʔɗaj˧˦ ʔɓe˧˩]

[mɔ˦˩ kim˧˧ ʔɗaj˨˩˦ ʔɓej˧˨]

[mɔ˨˩ kim˧˧ ʔɗa(ː)j˦˥ ʔɓej˨˩˦]

Compare Chinese 海底摸針／海底摸针 (hải để mạc châm).

needle in a haystack
needle in a haystack

(idiomatic) to look for a needle in a haystack; literally "to blindly look for a needle at the bottom of the ocean"


cướp

head

cướp • (𪠱, 𬐼)

vi-verb

cướp • (𪠱, 𬐼)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 劫 (“to rob, to snatch”, SV: kiếp).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kiếp</i>


xăm

From Proto-Vietic *tʃəm (“to tattoo, to poke small holes”).

inh

hình xăm


hối lộ

Sino-Vietnamese word from 賄賂 (“to bribe”).


hét ra lửa

[hɛt̚˧˦ zaː˧˧ lɨə˧˩]

[hɛt̚˦˧˥ ʐaː˧˧ lɨə˧˨]

[hɛk̚˦˥ ɹaː˧˧ lɨə˨˩˦]

Lão thuộc dạng hét ra lửa, mửa ra khói !

(literally, “He screams fire and pukes smoke!”)

(figurative) to be very important and hold very much power


開場

chữ Hán form of khai trường (“to begin a new school year”).


bảo vệ

[ʔɓaːw˧˩ ve˧˨ʔ]

[ʔɓaːw˧˨ vej˨˩ʔ]

[ʔɓaːw˨˩˦ vej˨˩˨]

[ʔɓaːw˨˩˦ jej˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-bảo vệ.wav

(chiefly education) to defend (an idea, a dissertation, etc.)


quấn

From Proto-Mon-Khmer *wən(ʔ) (“coiled, to wind, bend”); cognate with Khmer វៀន (viən, “to curl up”), Mon ဝေန် (wèn, “to be crooked, deformed”).


cuộn

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cuộn.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 卷 (“to coil”, SV: quyến). Compare cuốn.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">quyến</i>


uốn

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">uyển</i>

vi-etym-sino

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 宛 (“winding, crooked”, SV: uyển)

uốn dây thép thành cái móc

uốn cây bonsai

to bend to make a particular shape without breaking


bỏ chạy

[ʔɓɔ˧˩ t͡ɕaj˧˨ʔ]

[ʔɓɔ˧˨ t͡ɕaj˨˩ʔ]

[ʔɓɔ˨˩˦ ca(ː)j˨˩˨]


nấu nướng

[nəw˧˦ nɨəŋ˧˦]

[nəw˨˩˦ nɨəŋ˦˧˥]

[nəw˦˥ nɨəŋ˦˥]

to cook; to do the cooking (generally speaking)


xào

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 炒 (“stir fry”, SV: sao).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">sao</i>

vi-etym-sino

phở xào

Cái bọn này cứ xào đi xào lại kịch bản hoài.

They just keep rehashing the script over and over again.

Để tao xào bài cho chắc ăn.

Let me shuffle the cards just to be sure.


xuất viện

[swət̚˧˦ viən˧˨ʔ]

[swək̚˦˧˥ viəŋ˨˩ʔ]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ viəŋ˨˩˨]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 出院, composed of 出 (“to go out of”) and 院 (“hospital”).


nghỉ ngơi

[ŋi˧˩ ŋəːj˧˧]

[ŋɪj˧˨ ŋəːj˧˧]

[ŋɪj˨˩˦ ŋəːj˧˧]


âm mưu

[ʔəm˧˧ miw˧˧]

[ʔəm˧˧ mɨw˧˧]

[ʔəm˧˧ mɨw˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-âm mưu.wav


di căn

[jɪj˧˧ kaŋ˧˧]

[jɪj˧˧ kaŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 移 (“to move”) and 根 (“root”).


mạ

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-mạ.wav

mạ vàng


bị Tào Tháo đuổi

[ʔɓi˧˨ʔ taːw˨˩ tʰaːw˧˦ ʔɗuəj˧˩]

[ʔɓɪj˨˩ʔ taːw˦˩ tʰaːw˨˩˦ ʔɗuj˧˨]

[ʔɓɪj˨˩˨ taːw˨˩ tʰaːw˦˥ ʔɗuj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bị Tào Tháo đuổi.wav

(figurative, humorous) to rush to the toilet due to diarrhea; to literally run because of the runs


đầu độc

[ʔɗəw˨˩ ʔɗəwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗəw˦˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəw˨˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩˨]


kênh

to slightly raise one end or side of a heavy object


quý

Sino-Vietnamese word from 貴 (“valuable”).

Mẹ nó quý nó lắm. Cái gì cũng chiều.

His mom really loves him. She panders to his every whim.


đánh vần

[ʔɗajŋ̟˧˦ vən˨˩]

[ʔɗɛɲ˦˧˥ vəŋ˦˩]

[ʔɗan˦˥ vəŋ˨˩]

[ʔɗan˦˥ jəŋ˨˩]

Cách đánh vần từ "toán": o a nờ oan, tờ oan toan sắc toán

(linguistics) to spell a Vietnamese syllable as you pronounce it


hiệp vần

[hiəp̚˧˨ʔ vən˨˩]

[hiəp̚˨˩ʔ vəŋ˦˩]

[hip̚˨˩˨ vəŋ˨˩]

[hip̚˨˩˨ jəŋ˨˩]

(poetry, of lines) to "rhyme", by ending in rhymes with the same trắc or bằng tones (e.g. ngang-ngang or huyền-ngang, but not ngang-sắc), and mostly the same, but sometimes permissible loosely similar, vowel-consonant sequences


gội

From Proto-Vietic *c-goːlʔ. Cognate with Muong cổl.

gội đầu

tắm gội

to wash oneself thoroughly (literally, “to wash both one's body and hair”)


thủ dâm

[tʰu˧˩ zəm˧˧]

[tʰʊw˧˨ jəm˧˧]

[tʰʊw˨˩˦ jəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thủ dâm.wav


say sóng

[ʂaj˧˧ ʂawŋ͡m˦˧˥]

[saj˧˧ sɔŋ˦˧˥]

[ʂa(ː)j˧˧ ʂawŋ͡m˦˥]


擴散

chữ Hán form of khuếch tán (“to diffuse”).


móc lốp

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-móc lốp.wav

móc (“to put your hand in and take something out”) + lốp (“tire”), perhaps in reference to how repairers fix tires or inner tubes.


đánh trống lảng

[ʔɗajŋ̟˧˦ t͡ɕəwŋ͡m˧˦ laːŋ˧˩]

[ʔɗɛɲ˦˧˥ ʈəwŋ͡m˦˧˥ laːŋ˧˨]

[ʔɗan˦˥ ʈəwŋ͡m˦˥ laːŋ˨˩˦]

(literally) to drum the beats of digression

(idiomatic) for someone, to change the subject of a conversation when they don't really want to talk about it


開胃

chữ Hán form of khai vị (“to be consumed at the start of a meal to stimulate the appetite”).


trang trí

[t͡ɕaːŋ˧˧ t͡ɕi˧˦]

[ʈaːŋ˧˧ ʈɪj˨˩˦]

[ʈaːŋ˧˧ ʈɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 裝置 (“to equip; to fit; device”).

vi-etym-sino

trang trí cây thông Nô-en


tuyệt thực

[twiət̚˧˨ʔ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[twiək̚˨˩ʔ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ tʰɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 絕食, composed of 絕 (“to cut off”) and 食 (“to eat”).

to stop eating for religious fasting, protest or a hunger strike


mạ lị

[maː˧˨ʔ li˧˨ʔ]

[maː˨˩ʔ lɪj˨˩ʔ]

[maː˨˩˨ lɪj˨˩˨]


cấy

From Proto-Vietic *kəlʔ. Related to cây.


留戀

chữ Hán form of lưu luyến (“to be emotionally attached to; to be unwilling to part (with)”).


tấn công

[tən˧˦ kəwŋ͡m˧˧]

[təŋ˦˧˥ kəwŋ͡m˧˧]

[təŋ˦˥ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 進攻 with the Southern reading of the first character. This compound can also be read as tiến công, with the Northern reading of the first character, although the meaning shifted to "to advance, to march forward" under the influence of tiến.
This originally Southern form is now the chief word for "to attack" in written Vietnamese.


phòng thủ

[fawŋ͡m˦˩ tʰʊw˧˨]

[fɔŋ˦˩ tʰʊw˧˨]

[fawŋ͡m˨˩ tʰʊw˨˩˦]


tải xuống

[taːj˧˩ suəŋ˧˦]

[taːj˧˨ suəŋ˦˧˥]

[taːj˨˩˦ suəŋ˦˥]

Calque of Chinese 下載／下载 (hạ tải) or English download.


gọi

gọi điện (thoại)

gọi xe tắc xi

gọi món

to hail a waiting person and place a food order

cái gọi là


thành công

[tʰajŋ̟˨˩ kəwŋ͡m˧˧]

[tʰɛɲ˦˩ kəwŋ͡m˧˧]

[tʰan˨˩ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 成功 (“success”).

sự thành công


trốc

[t͡ɕəwk͡p̚˧˦]

[ʈəwk͡p̚˦˧˥]

nhà trốc mái

cây trốc rễ


canh tân

[kajŋ̟˧˧ tən˧˧]

[kɛɲ˧˧ təŋ˧˧]

[kan˧˧ təŋ˧˧]

(obsolete) to renovate; to modernise; to reform (politics, society, etc.)


sửa chữa

[sɨə˧˩ t͡ɕɨə˦ˀ˥]

[ʂɨə˧˨ t͡ɕɨə˧˨]

[sɨə˧˨ t͡ɕɨə˧˨]

[ʂɨə˨˩˦ cɨə˨˩˦]

[sɨə˨˩˦ cɨə˨˩˦]


gặp gỡ

[ɣap̚˧˨ʔ ɣəː˦ˀ˥]

[ɣap̚˨˩ʔ ɣəː˧˨]

[ɣap̚˨˩˨ ɣəː˨˩˦]

gặp (“to meet”) + gỡ, from Bahnar agŏu (“to meet together”)


chớp

[t͡ɕəːp̚˦˧˥]

From Proto-Vietic *k-ɟəːp or *k-cəːp (“lightning”).


trở lại

[t͡ɕəː˧˩ laːj˧˨ʔ]

[ʈəː˧˨ laːj˨˩ʔ]

[ʈəː˨˩˦ laːj˨˩˨]

trở lại vấn về chính...


sử dụng

[sɨ˧˩ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʂɨ˧˨ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[sɨ˧˨ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʂɨ˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˨]

[sɨ˨˩˦ jʊwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 使用, composed of 使 (“to use”) and 用 (“to use”).

Đọc kĩ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng.

Read the usage instructions carefully before use.

Anh biết sử dụng máy tính chứ?

sử dụng kiến thức của mình vào mục đích chính trị

to use one's knowledge for political ends

Nhiều năm qua due to đã được sử dụng rộng rãi như một giới từ kép.

“Due to” has been widely used for many years as a compound preposition.

các điều khoản sử dụng

độc quyền sử dụng cái gì

to be the sole user of something; to have an exclusive right to use something


đánh bại

[ʔɗajŋ̟˧˦ ʔɓaːj˧˨ʔ]

[ʔɗɛɲ˦˧˥ ʔɓaːj˨˩ʔ]

[ʔɗan˦˥ ʔɓaːj˨˩˨]

đánh + bại. Compare Chinese 打敗／打败 (dǎbài).


buôn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 販 (“to deal in; to trade in”, SV: phiến).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phiến</i>


căn

căn đều hai bên

đứng căn giờ

to align; to time (to choose when something begins)


kí

Sino-Vietnamese word from 記 (“to record; to sign”). Doublet of ghi.


公訴

chữ Hán form of công tố (“to prosecute”).


trở về

[t͡ɕəː˧˩ ve˨˩]

[ʈəː˧˨ vej˦˩]

[ʈəː˨˩˦ vej˨˩]

[ʈəː˨˩˦ jej˨˩]

đã trở về

(slightly formal) to come back, to go back, to return


cúi

head

儈, 𠁚, 𣍋, 𨆝, 𩠠, 𩠴

vi-verb

儈, 𠁚, 𣍋, 𨆝, 𩠠, 𩠴

儈 (CJK)
𠁚 (CJK)
𣍋 (CJK)
𨆝 (CJK)
𩠠 (CJK)
𩠴 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 跪 (“to kneel, kowtow”, SV: quỵ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">quỵ</i>


nhập cư

[ɲəp̚˧˨ʔ kɨ˧˧]

[ɲəp̚˨˩ʔ kɨ˧˧]

[ɲəp̚˨˩˨ kɨ˧˧]


quay tay

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quay tay.wav

(slang) to masturbate, to fap, to jack off


tủ

(Central Vietnam) to cover (with); to overlay (with)


hò

head

hò • (㗅, 呼, 胡)

vi-verb

hò • (㗅, 呼, 胡)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 呼 (SV: hô). Doublet of hô.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hô</i>

vi-etym-sino

to sing a traditional Vietnamese work song


chụp

From Proto-Mon-Khmer *cap ~ *caap ~ *ciəp ~ *cip ~ *cup (“to seize”); cognate with Semai cap, Khmer ចាប់ (cap), Central Nicobarese [Nancowry] shâpa, Chong cʰap.
Doublet of chộp.


tử vong

[tɨ˧˩ vawŋ͡m˧˧]

[tɨ˧˨ vawŋ͡m˧˧]

[tɨ˧˨ vɔŋ˧˧]

[tɨ˨˩˦ vawŋ͡m˧˧]

[tɨ˨˩˦ jawŋ͡m˧˧]

Hiện đã có 150 ca tử vong.

(formal, of someone who suffered a deadly disease or injury) to die


băng hà

[ʔɓaŋ˧˧ haː˨˩]

[ʔɓaŋ˧˧ haː˦˩]

[ʔɓaŋ˧˧ haː˨˩]


mạo hiểm

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-mạo hiểm.wav

Sino-Vietnamese word from 冒險, composed of 冒 (“to brave”) and 險 (“danger”).


nhảy dây

[ɲaj˧˩ zəj˧˧]

[ɲaj˧˨ jəj˧˧]

[ɲa(ː)j˨˩˦ jəj˧˧]

to jump a turning rope(s); to skip, to jump rope, to do double Dutch, etc.


ỉa đùn

[ʔiə˧˩ ʔɗun˨˩]

[ʔiə˧˨ ʔɗun˦˩]

[ʔiə˨˩˦ ʔɗʊwŋ͡m˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ỉa đùn.wav


nuốt chửng

[nuət̚˧˦ t͡ɕɨŋ˧˩]

[nuək̚˦˧˥ t͡ɕɨŋ˧˨]

[nuək̚˦˥ cɨŋ˨˩˦]

nuốt chửng con mồi

(of an animal) to swallow its prey whole


ưa thích

[ʔɨə˧˧ tʰïk̟̚˧˦]

[ʔɨə˧˧ tʰɨt̚˦˧˥]

[ʔɨə˧˧ tʰɨt̚˦˥]

được ưa thích


giữ chỗ

[zɨ˦ˀ˥ t͡ɕo˦ˀ˥]

[jɨ˧˨ t͡ɕow˧˨]

[jɨ˨˩˦ cow˨˩˦]


ưu tiên

[ʔɨw˧˧ tiəŋ˧˧]

[ʔɨw˧˧ tiəŋ˧˧]


yêu thích

[ʔiəw˧˧ tʰïk̟̚˧˦]

[ʔiw˧˧ tʰɨt̚˦˧˥]

[ʔiw˧˧ tʰɨt̚˦˥]


ngáy

head

哎, 嘅, 艾, 𠿴, 𪖺

vi-verb

哎, 嘅, 艾, 𠿴, 𪖺

From Proto-Vietic *t-ŋarʔ (“to snore”). Cognate with Muong ngẳl, Arem aŋɐ̀lʔ. Compare also Semai semangar (“to snore”).

Trẻ con mà ngáy như vậy thì khác thường quá.

It is unusual, that these children snore like that.


ưu đãi

[ʔiw˧˧ ʔɗaːj˦ˀ˥]

[ʔɨw˧˧ ʔɗaːj˧˨]

[ʔɨw˧˧ ʔɗaːj˨˩˦]

quyền ưu đãi


còn

From Proto-Mon-Khmer *gɔn (“stable, enduring”). Cognate with Mon ဂန် (kòn, “to be original, primal”), Parauk kɔn ("still").

inh

Chúng ta còn mười phút nữa.

Còn ai khác ở đấy?

to remain; to be left; to still have or exist


ăn cắp

[ʔaŋ˧˧ kap̚˦˧˥]

[ʔaŋ˧˧ kap̚˦˥]


ăn trộm

[ʔan˧˧ t͡ɕom˧˨ʔ]

[ʔaŋ˧˧ ʈom˨˩ʔ]

[ʔaŋ˧˧ ʈom˨˩˨]


trả lời

[t͡ɕaː˧˩ ləːj˨˩]

[ʈaː˧˨ ləːj˦˩]

[ʈaː˨˩˦ ləːj˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trả lời.wav

câu trả lời


định

to intend (to); to plan (to); to be about (to)


thấy

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 視 (SV: thị).
Compare Cantonese 睇 (tai2, “to see”) and Teochew 睇 (toin2, “to see”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thị</i>

vi-etym-sino

(nhìn) thấy

nghe thấy

ngửi thấy

to smell and have an idea about what that smell is

sờ thấy

to touch and have an idea about what you're touching

tìm thấy

Tìm hoài mà chẳng thấy đâu cả.

I looked for a while and couldn't find it.

to succeed in gathering information through the senses

(nhận) thấy

cảm thấy

Tôi cảm thấy nóng trong người.

Tôi cảm thấy bất an từ khi chuyện đó xảy ra.

I've felt uneasy ever since that happened.

Ý tôi là vậy. Chị thấy sao ?
Tôi thấy ta không nên vội vàng kẻo hỏng việc.
So that's what I think. What about you?
I think we shouldn't rush and ruin our operation.

(by extension) to form a sensation, feeling or opinion based on what you've already felt or known


biến thái

[ʔɓiən˧˦ tʰaːj˧˦]

[ʔɓiəŋ˦˧˥ tʰaːj˨˩˦]

[ʔɓiəŋ˦˥ tʰaːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 變態, composed of 變 (“to change”) and 態 (“state”), from Japanese 変態 (hentai), from Literary Chinese 變態 (biàntài, “to transform”). First used as an entomological term in publications by the Entomological Society of Japan, with later non-entomological applications in the broader zoology and botany. The narrower sense, "abnormal" is attested in Chinese works, such as those by Mao Dun, but the strictest sense, "abnormal sexual tendency," is from a contraction of Japanese 変態性欲 (hentai seiyoku, literally “abnormal sexual desire”). This may have been due to a reinterpretation of 変 (hen) as a 形容動詞 (keiyō dōshi, “adjectival verb”) meaning "strange," hence "strange state" rather than "change state." It was adopted into Vietnamese through the popularity of manga and anime. English hentai is also used as the name for "hardcore" manga/anime porn.


ỉa

head

ỉa • (依, 𥺿, 𦟑)

vi-verb

ỉa • (依, 𥺿, 𦟑)

From Proto-Vietic *ʔɛh (“to defecate; faeces”). Compare Pacoh éh.
The Northern Middle Vietnamese yả is attested in the Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651).

inh

(Northern Vietnam, Southern Vietnam, informal) to (take a) shit


truy tặng

[t͡ɕwi˧˧ taŋ˧˨ʔ]

[ʈwɪj˧˧ taŋ˨˩ʔ]

[ʈ⁽ʷ⁾ɪj˧˧ taŋ˨˩˨]

to bestow a title or order on someone who has died


tiến hóa

Traditional tone placement spelling of tiến hoá.


tiến hoá

[tiəŋ˦˧˥ hwaː˨˩˦]

[tiəŋ˦˥ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 進化, composed of 進 (“to advance”) and 化 (“to transform”), from Japanese 進化 (shinka).


ngang

From Proto-Vietic *p-ŋaːŋ. Cognate with Arem ŋæ:ŋ. The notion of "stubborness" may stem from the fact that crabs always move sideways.

ngang sức ngang tài

to be a formidable match in terms of strength and ability


放縱

chữ Hán form of phóng túng (“to be self-indulgent; to be negligent”).


tự thú

[tɨ˧˨ʔ tʰu˧˦]

[tɨ˨˩ʔ tʰʊw˨˩˦]

[tɨ˨˩˨ tʰʊw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自首 (“to turn oneself in”).


đằm

(Northern Vietnam) Alternative form of đầm (“to wallow in the water or mud”)


𦖑

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 耳 (“ear”) + phonetic 宜 (nghi).


đẻ non

[ʔɗɛ˧˩ nɔn˧˧]

[ʔɗɛ˧˨ nɔŋ˧˧]

[ʔɗɛ˨˩˦ nɔŋ˧˧]


hỏa táng

Traditional tone placement spelling of hoả táng.


hoả táng

[hwaː˧˩ taːŋ˧˦]

[hwaː˧˨ taːŋ˦˧˥]

[waː˨˩˦ taːŋ˦˥]


軍事化

chữ Hán form of quân sự hoá (“to militarize”).


cà lăm

cà- (“repetitive prefix”) + lăm; the second element might just be a imitatation of a babble.


mê tín

mê tín dị đoan


cao chạy xa bay

[kaːw˧˧ t͡ɕaj˧˨ʔ saː˧˧ ʔɓaj˧˧]

[kaːw˧˧ t͡ɕaj˨˩ʔ saː˧˧ ʔɓaj˧˧]

Erroneous calque of Chinese 高飛遠走／高飞远走 (cao phi viễn tẩu)

cal

(idiomatic) to be long gone and nowhere to be found, especially after committing a crime


vào sinh ra tử

[vaːw˨˩ sïŋ˧˧ zaː˧˧ tɨ˧˩]

[vaːw˦˩ ʂɨn˧˧ ʐaː˧˧ tɨ˧˨]

[vaːw˦˩ sɨn˧˧ ʐaː˧˧ tɨ˧˨]

[vaːw˨˩ ʂɨn˧˧ ɹaː˧˧ tɨ˨˩˦]

[jaːw˨˩ sɨn˧˧ ɹaː˧˧ tɨ˨˩˦]

Mistranslation of Chinese 出生入死 (xuất sanh nhập tử)

(idiomatic) to be involved in long, dangerous, life-or-death missions, especially military ones


treo đầu dê bán thịt chó

[t͡ɕɛw˧˧ ʔɗəw˨˩ ze˧˧ ʔɓaːn˧˦ tʰit̚˧˨ʔ t͡ɕɔ˧˦]

[ʈɛw˧˧ ʔɗəw˦˩ jej˧˧ ʔɓaːŋ˦˧˥ tʰit̚˨˩ʔ t͡ɕɔ˨˩˦]

[ʈɛw˧˧ ʔɗəw˨˩ jej˧˧ ʔɓaːŋ˦˥ tʰɨt̚˨˩˨ cɔ˦˥]

Calque of Chinese 掛羊頭賣狗肉／挂羊头卖狗肉 (quải dương đầu mại cẩu nhục).

(literal) to put up goat heads, but actually be selling dog meat

(figurative, advertising) to practice blatantly false advertising, to pull off a bait and switch


和順

chữ Hán form of hòa thuận (“to concord; to be in accord”).


phái sinh

[faːj˧˦ sïŋ˧˧]

[faːj˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[faːj˨˩˦ sɨn˧˧]

[faːj˦˥ ʂɨn˧˧]


sủa

From Proto-Vietic *k-rɔh (“to bark”). Compare Proto-Katuic *kroh (whence Pacoh crouh) and Proto-Palaungic *-rɔːh.
The word might be originally onomatopoeic, although it is no longer so in its modern form.
The similar-looking Mandarin 說／说 (shuō), which means "to speak", is a false cognate.

Hắn sủa cái gì thế?


hi sinh

[hi˧˧ sïŋ˧˧]

[hɪj˧˧ ʂɨn˧˧]

[hɪj˧˧ sɨn˧˧]

[hɪj˧˧ ʂɨn˧˧]

[hɪj˧˧ sɨn˧˧]

Cô ta đã hi sinh vì anh rất nhiều.

sự hi sinh vô ích

Liệt sĩ Huỳnh Văn Tăng hi sinh ngày 13 tháng 8 năm 1974. Hài cốt của chiến sĩ hiện chưa tìm thấy.
Mr. Huỳnh Văn Tăng died the 13th of August, 1974. His remains have not been found.

(formal, especially of a war soldier(s)) to die


kỉ niệm

[kɪj˧˨ niəm˨˩ʔ]

[kɪj˨˩˦ nim˨˩˨]


nằm

Cognate with Arem anam ("to brood").
Compare Proto-Katuic *-nam (whence Pacoh panám (“to set on eggs, to brood”)) and Proto-Khmuic *gnəm (“to hatch or brood eggs”).

cog

to lie (be in a horizontal position on a surface)


biểu trưng

[ʔɓiəw˧˩ t͡ɕɨŋ˧˧]

[ʔɓiw˧˨ ʈɨŋ˧˧]

[ʔɓiw˨˩˦ ʈɨŋ˧˧]


xuyên tạc

[swiəŋ˧˧ taːk̚˨˩ʔ]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ taːk̚˨˩˨]

xuyên tạc sự thật


đèo

to carry (on one's vehicle); to transport


sắp xếp

[ʂap̚˦˧˥ sep̚˦˧˥]

[sap̚˦˧˥ sep̚˦˧˥]

[ʂap̚˦˥ sep̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-sắp xếp.wav


bận

(Central Vietnam, Southern Vietnam) to wear (clothes)


vòng tay

[vɔŋ˦˩ taj˧˧]

(Southern Vietnam) to fold one's arms (in front of the chest)


ngoém

Tôi đã ngoém bánh mì thịt nguội.


quan tâm

[kwaːŋ˧˧ təm˧˧]

[waːŋ˧˧ təm˧˧]

to care about; to be interested in; to take interest in


phán xét

[faːn˧˦ sɛt̚˧˦]

[faːŋ˦˧˥ sɛt̚˦˧˥]

[faːŋ˦˥ sɛk̚˦˥]

Mày không có quyền phán xét tao.


nhuộm

From Proto-Vietic *ɲɔːmʔ (“to dye; to lacquer (teeth)”). Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 染 (SV: nhiễm).
See also nhuốm.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nhiễm</i>

vi-etym-sino

Cô nhuộm tóc màu hồng.

(figurative) Nước sông bị máu nhuộm đỏ.

The water of the river was changed into red by blood.

to change or deepen the color of something, using synthetic chemicals or substances from plants; to dye


khoe

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 誇 (SV: khoa).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">khoa</i>


bảo đảm

[ʔɓaːw˧˩ ʔɗaːm˧˩]

[ʔɓaːw˧˨ ʔɗaːm˧˨]

[ʔɓaːw˨˩˦ ʔɗaːm˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 保 (“to bear, to carry”) and 擔 (“to protect, to ensure”). Compare with Chinese 擔保／担保 (đảm bảo).


khen ngợi

[xɛn˧˧ ŋəːj˧˨ʔ]

[kʰɛŋ˧˧ ŋəːj˨˩ʔ]

[xɛŋ˧˧ ŋəːj˨˩ʔ]

[kʰɛŋ˧˧ ŋəːj˨˩˨]

[xɛŋ˧˧ ŋəːj˨˩˨]

Nhiều nhà phê bình khen ngợi bộ phim.


gửi

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 寄 (SV: kí).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kí</i>

vi-etym-sino

người gửi

gửi con ra tỉnh học

to send one's child to the city to study

gửi lại


cố gắng

[ko˧˦ ɣaŋ˧˦]

[kow˨˩˦ ɣaŋ˦˧˥]

[kow˦˥ ɣaŋ˦˥]


hớt tóc

[həːt̚˧˦ tawk͡p̚˧˦]

[həːk̚˦˧˥ tawk͡p̚˦˧˥]

[həːk̚˦˥ tawk͡p̚˦˥]


khóc

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-khóc.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 哭 (“to cry”, SV: khốc). Displaced native Vietnamese dám (“to cry, to weep”), which is still preserved in some Nghệ An dialects/subdialects.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">khốc</i>


lang thang

head

lang thang (reduplication lang tha lang thang)

[laːŋ˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[laːŋ˧˧ tʰaːŋ˧˧]

[laːŋ˧˧ tʰaːŋ˧˧]


thảo luận

[tʰaːw˧˩ lwən˧˨ʔ]

[tʰaːw˧˨ lwəŋ˨˩ʔ]

[tʰaːw˨˩˦ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]


兵變

chữ Hán form of binh biến (“to start a mutiny”).


cổ xuý

[kow˨˩˦ s⁽ʷ⁾ɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 鼓吹 (“to agitate for”).

vi-etym-sino

to condone, especially something bad or taboo; to promote


異端

chữ Hán form of dị đoan (“to be superstitious; to be heretical”).


táp

bị lửa táp

Một làn khói đen theo gió bay tới táp vào mặt khiến nàng không mở mắt ra được,[…]

2005, chapter 21, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

A wisp of black smoke on the wind hit her face, leaving her unable to open her eyes; […]


kì thị

[ki˨˩ tʰi˧˨ʔ]

[kɪj˦˩ tʰɪj˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ tʰɪj˨˩˨]


借宿

chữ Hán form of tá túc (“to stay overnight”).


𠀪

Only used in 𠀫𠀪 (khề khà, “to have a drunken brawl”).


𠀫

Only used in 𠀫𠀪 (khề khà, “to have a drunken drawl”).


區舖

chữ Hán form of khu phố (“neighborhood”).


đóng

head

đóng • (𠘃, 㨂, 凍, 棟)

vi-verb

đóng • (𠘃, 㨂, 凍, 棟)

[ʔɗawŋ͡m˦˧˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 凍 (“freeze”, SV: đống). Cognate with Tho [Cuối Chăm] tɒːŋ³.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đống</i>

vi-etym-sino

đóng cửa sổ

Cửa đóng hay mở ?

đóng cửa

to close shop, temporarily or permanently

Tiệm đóng cửa hôm nay.

Một công ty máy tính ở Anh thông báo đóng cửa vì bị phá sản.

A British computer company announced its closure due to bankruptcy.

(transitive, intransitive) to shut tight; compare khép (“to close, leaving ajar, but not shutting”)

đóng đinh

(intransitive) to congeal, solidify (grease, water, blood)

(transitive) to pack (wine, flour, goods in a container)

(transitive) to appear in, star in, play a role in (a play, movie, show)

Họ phải đóng thuế hằng năm như đóng thuế ruộng đấy, con ạ.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 17, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

They have to pay annual taxes just like paying land tax, son.

(transitive) to post, pay, submit (tuition, bond, taxes, bail)

(transitive) to assemble (a table, shoe, ship, book)

(transitive) to wear tightly, fasten to oneself (a loincloth, harness, yoke)

(transitive or intransitive, military) to station; to be stationed

(transitive, dated) to achieve a specific military rank


mở

head

𨸈, 𢲫, 馬, 嗎, 𨷑, 𩦓, 𢱒, 羙

mở • (𨸈, 𢲫, 馬, 嗎, 𨷑, 𩦓, 𢱒, 羙)

vi-verb

𨸈, 𢲫, 馬, 嗎, 𨷑, 𩦓, 𢱒, 羙

mở • (𨸈, 𢲫, 馬, 嗎, 𨷑, 𩦓, 𢱒, 羙)

𨸈 (CJK)
𢲫 (CJK)
馬 (CJK)
嗎 (CJK)
𨷑 (CJK)
𩦓 (CJK)
𢱒 (CJK)
羙 (CJK)

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-mở.wav

From Proto-Vietic *ɓǝh, from Proto-Mon-Khmer *ɓ(ə)h ~ *ɓah (“to open”); cognates include Muong bớ, Western Katu pəːh and possibly Bahnar pơih.

mở cửa phòng

mở nắp hộp

phần mềm nguồn mở

(transitive, intransitive) to open, be open (a door, lid, path, source code)

Mở tờ báo ra xem.

mở ví

Cánh đồng mở ra bao la.

mở đài nghe tin.

mở quạt điện

mở máy

(transitive) to turn on, start up (a computer, light, fan)

mở xưởng dệt

(transitive) to launch, inaugurate (an investigation, conference, military campaign)

(transitive) to mark the beginning of (an era, situation)


chữa lợn lành thành lợn què

[t͡ɕɨə˦ˀ˥ ləːn˧˨ʔ lajŋ̟˨˩ tʰajŋ̟˨˩ ləːn˧˨ʔ kwɛ˨˩]

[t͡ɕɨə˧˨ ləːŋ˨˩ʔ lɛɲ˦˩ tʰɛɲ˦˩ ləːŋ˨˩ʔ kwɛ˦˩]

[cɨə˨˩˦ ləːŋ˨˩˨ lan˨˩ tʰan˨˩ ləːŋ˨˩˨ wɛ˨˩]

(literal) to try to "cure" a healthy pig and end up making it lame

fix it while it ain't broke
if it ain't broke, don't fix it

(figurative) to try to fix it while it ain't broke and end up breaking it


chào mừng

[t͡ɕaːw˨˩ mɨŋ˨˩]

[t͡ɕaːw˦˩ mɨŋ˦˩]

[caːw˨˩ mɨŋ˨˩]


bỏ phiếu

[ʔɓɔ˧˩ fiəw˧˦]

[ʔɓɔ˧˨ fiw˨˩˦]

[ʔɓɔ˨˩˦ fiw˦˥]

bỏ (“to place; drop”) + phiếu (“票, vote”).


bấm

bấm nút

bấm huyệt


thử

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 試 (“to test”, SV: thí). Doublet of thi.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thí</i>

vi-etym-sino

Thử vặn xem có được không.

to try doing something and see if it works

thử đồ

to try something and see if it's suitable

thử nước tiểu


đặt

head

噠, 撻, 讀, 达, 達

đặt • (噠, 撻, 讀, 达, 達)

vi-verb

噠, 撻, 讀, 达, 達

đặt • (噠, 撻, 讀, 达, 達)

From Proto-Vietic *dac ~ *tac. Cognate with Muong Bi tach, Tho [Cuối Chăm] tac⁸.

đặt tên

đặt hàng

đặt vé/chỗ/bàn/phòng

to reserve/book a ticket/seat/table/room

to request for a product or service, especially over long distances, long in advance, through the phone, through the Internet, or expecting a delivery; to order, commission, book, reserve, etc.


đứng

head

đứng • (等, 𥪸, 𨅸, 頂)

vi-verb

đứng • (等, 𥪸, 𨅸, 頂)

From Proto-Vietic *təŋʔ (“to stand”). Related to dựng, originally the causative form. Compare Bahnar dơ̆ng, Santali ᱛᱤᱸᱜᱩ (tĩgu), Bondo tɔŋ-. See also Pacoh tayứng (“to stand”) for more potential cognates.


ở lại

[ʔəː˧˩ laːj˧˨ʔ]

[ʔəː˧˨ laːj˨˩ʔ]

[ʔəː˨˩˦ laːj˨˩˨]


cảm thấy

[kaːm˧˩ tʰəj˧˦]

[kaːm˧˨ tʰəj˨˩˦]

[kaːm˨˩˦ tʰəj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cảm thấy.wav


鑒定

chữ Hán form of giám định (“to inspect; to appraise; to examine”).


đi bộ

[ʔɗi˧˧ ʔɓo˧˨ʔ]

[ʔɗɪj˧˧ ʔɓow˨˩ʔ]

[ʔɗɪj˧˧ ʔɓow˨˩˨]

đi bộ về nhà


ra đi

[zaː˧˧ ʔɗi˧˧]

[ʐaː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ɹaː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-ra đi.wav


di chuyển

[jɪj˧˧ t͡ɕwiəŋ˧˨]

[jɪj˧˧ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-di chuyển.wav


khiêu vũ

[kʰiw˧˧ vʊw˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-khiêu vũ.wav

Sino-Vietnamese word from 跳舞 (“to dance”).

vi-etym-sino

to dance with a partner, particularly as in ballroom dance


thực hiện

[tʰɨk̚˧˨ʔ hiən˧˨ʔ]

[tʰɨk̚˨˩ʔ hiəŋ˨˩ʔ]

[tʰɨk̚˨˩˨ hiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 實現 (“to manifest”).

to realize; to carry out; to bring about; to implement


đề nghị

[ʔɗe˨˩ ŋi˧˨ʔ]

[ʔɗej˦˩ ŋɪj˨˩ʔ]

[ʔɗej˨˩ ŋɪj˨˩˨]


mô tả

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-mô tả.wav


thiết kế

[tʰiət̚˧˦ ke˧˦]

[tʰiək̚˦˧˥ kej˨˩˦]

thiết kế vi mạch


dạy

head

𠰺, 代, 󱙦, 曳, 㖂

vi-verb

𠰺, 代, 󱙦, 曳, 㖂

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-dạy.wav

dạy tiếng Việt


bao quanh

[ʔɓaːw˧˧ kwajŋ̟˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ kwɛɲ˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ wan˧˧]


xoá bỏ

[swaː˧˦ ʔɓɔ˧˩]

[swaː˨˩˦ ʔɓɔ˧˨]

[s⁽ʷ⁾aː˦˥ ʔɓɔ˨˩˦]


cồn

Synonym of cồn cào (“to be disturbed; to be uneasy”)


ăn Tết

[ʔaŋ˧˧ tet̚˦˧˥]

[ʔaŋ˧˧ təːt̚˦˥]


𠁟

Nôm form of gồm (“to comprise, to consist of, to include”).


chúc tụng

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˦ tʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[t͡ɕʊwk͡p̚˦˧˥ tʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[cʊwk͡p̚˦˥ tʊwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 祝頌 (“to express good wishes; to congratulate”).


sát sanh

[saːt̚˧˦ sajŋ̟˧˧]

[ʂaːk̚˦˧˥ ʂɛɲ˧˧]

[saːk̚˦˧˥ sɛɲ˧˧]

[ʂaːk̚˦˥ ʂan˧˧]


sát sinh

[saːt̚˧˦ sïŋ˧˧]

[ʂaːk̚˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[saːk̚˦˧˥ sɨn˧˧]

[ʂaːk̚˦˥ ʂɨn˧˧]

[saːk̚˦˥ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 殺生, composed of 殺 (“to kill”) and 生 (“life”).

(chiefly in Buddhism) to kill humans or animals


xông

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 衝 (“to rush”, SV: xung).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">xung</i>

vi-etym-sino

Xông lên!

thịt xông khói

xông hơi


đeo

đeo cặp

đeo nhẫn/dây chuyền/bông tai/đồng hồ/khẩu trang

to (be) wear(ing) a ring/necklace/earring/watch/mask

to wear (a non-hat/crown/tiara accessory)

Bướm đeo dưới dạ cây bần.
Làm sao kết nghĩa châu trần với nhau


nói ngọng

[nɔj˧˦ ŋawŋ͡m˧˨ʔ]

[nɔj˨˩˦ ŋawŋ͡m˨˩ʔ]

[nɔj˨˩˦ ŋɔŋ˨˩ʔ]

[nɔj˦˥ ŋawŋ͡m˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-nói ngọng.wav

Nàm thì nười, thấy nòng nợn thì gắp nia nịa.
Thằng khỉ! Mày nói ngọng đấy à?
Not only are ya a lathy arth, yer altho a greedy bathtard.
Hey dummy! Do you have some sort of lisp or what?

(colloquial, pseudo-linguistics) to have a "speech impediment" where one has difficulty in articulating certain phoneme(s) that is/are not native to their dialect, most stereotypically associated with those who have the /n/-/l/ merger or switch


hút

From Proto-Mon-Khmer *hut ~ *huut ~ *huət ~ *huc ~ *huuc ~ *huəc; cognate with Khmer ហុត (hot, “to suck up”) and Bahnar huch.

ống hút

hút thuốc

Quán đó hút khách dữ lắm.


lái xe

[laːj˧˦ sɛ˧˧]

[laːj˨˩˦ sɛ˧˧]

[laːj˦˥ sɛ˧˧]


dòm

Cognate with Tho [Cuối Chăm] jɔːm². See also dơ and nhơ.

Southern Vietnam form of nhòm (“to look through a narrow opening or passage”)

nhòm

(Southern Vietnam, colloquial) to look at


gả

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 嫁 (SV: giá).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">giá</i>

vi-etym-sino

dựng vợ gả chồng

(literally, “to find [one's son] a wife and [one's daughter] a husband”)

to give (one's daughter) in marriage; to marry off one's daughter


hứa

Sino-Vietnamese word from 許 (“to promise”).


vung

(transitive) to brandish, flourish (to make bold, sweeping movements with)

(transitive) to raise up (something) with one's hands and toss it at the ground


退化

chữ Hán form of thoái hoá (“to degenerate;to decline”).


bóc tem

[ʔɓawk͡p̚˧˦ tɛm˧˧]

[ʔɓawk͡p̚˦˧˥ tɛm˧˧]

[ʔɓawk͡p̚˦˥ tɛm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bóc tem.wav

(literal) to remove a stamp or warranty sticker

Thằng đó hên thiệt! Hè này tao cũng phải bóc tem mới được!

What a lucky bastard! I gotta lose my virginity this summer too!

(slang, figurative, of a boy or man) to have sex for the first time; to lose virginity


安分

chữ Hán form of an phận (“to be content”).


hút thuốc

[hut̚˧˦ tʰuək̚˧˦]

[hʊk̚˦˧˥ tʰuək̚˦˧˥]

[hʊk͡p̚˦˥ tʰuək̚˦˥]


全勝

chữ Hán form of toàn thắng (“to achieve a complete victory”).


buồm

(slang, obsolete) to escape (after a heist or a robbery)


hi vọng

[hɪj˧˧ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[hɪj˧˧ vɔŋ˨˩ʔ]

[hɪj˧˧ vawŋ͡m˨˩˨]

[hɪj˧˧ jawŋ͡m˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hi vọng.wav

niềm hi vọng


cởi

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 解 (“to disengage”, SV: giải).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">giải</i>

vi-etym-sino

to disengage; to untie; to unfasten; to take off; to set off

cởi quần

cởi trói

cởi nút


vác

Probably a loanword from a neighboring Austroasiatic language, potentially even from a Vietic language.
Compare Toum baːk⁷ ("to carry on shoulder"), Puoc beːk, Khasi bah (“to carry on one's back, to bear”), Pacoh báq (“to carry slung under one shoulder”), Kensiu baʔ ("to carry child in a cloth on one's back"), Oy baʔ ("to carry on back"). Khasian, Bahnaric, Katuic and other Vietic languages all point to the implosive *ɓ-, from which the Vietnamese form cannot be derived from through regular sound changes (the expected form would be *mác instead).
Compare also Jingpho bà' (“carry a child on the back”), Chinese 負 (OC *[b]əʔ) (B-S), Rawang baq (“to carry on back or shoulder”).


傳道

chữ Hán form of truyền đạo (“to evangelise”).


hối tiếc

[hoj˨˩˦ tiək̚˦˧˥]


cho rằng

[t͡ɕɔ˧˧ zaŋ˨˩]

[t͡ɕɔ˧˧ ʐaŋ˦˩]

[cɔ˧˧ ɹaŋ˨˩]


爭鬥

chữ Hán form of tranh đấu (“to struggle; to fight; to strive”).


từ chối

[tɨ˨˩ t͡ɕoj˧˦]

[tɨ˦˩ t͡ɕoj˨˩˦]

từ (“辭, to renounce; decline”) + chối (“to deny”).


kể

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 計 (SV: kế).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kế</i>


mắm

(of lips, now only in some expressions) to tighten


xóa bỏ

Traditional tone placement spelling of xoá bỏ.


họa

Traditional tone placement spelling of hoạ.


hóa

Traditional tone placement spelling of hoá.


thẩy

(Southern Vietnam) to toss (to throw with an initial upward direction)


phiên âm

[fiən˧˧ ʔəm˧˧]

[fiəŋ˧˧ ʔəm˧˧]

[fiəŋ˧˧ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phiên âm.wav

Sino-Vietnamese word from 翻 (“to change, to translate”) and 音 (“sound”).

mẫu tự phiên âm


rời khỏi

[zəːj˨˩ xɔj˧˩]

[ʐəːj˦˩ kʰɔj˧˨]

[ʐəːj˦˩ xɔj˧˨]

[ɹəːj˨˩ kʰɔj˨˩˦]

[ɹəːj˨˩ xɔj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-rời khỏi.wav


大小便

chữ Hán form of đại tiểu tiện (“to defecate and urinate”).


ngồi xổm

head

坐/𡎦/𡎥/𡎢/𡓮 + 跕/踮

vi-verb

坐/𡎦/𡎥/𡎢/𡓮 + 跕/踮


làm cho

[laːm˨˩ t͡ɕɔ˧˧]

[laːm˦˩ t͡ɕɔ˧˧]

[laːm˨˩ cɔ˧˧]


duy tu

[j⁽ʷ⁾ɪj˧˧ tʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 維修 (“to repair and maintain”).


chầu

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 朝 (“to attend the emperor's audience”, SV: triều). Doublet of triều and chào.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">triều</i>


thuật lại

[tʰwət̚˧˨ʔ laːj˧˨ʔ]

[tʰwək̚˨˩ʔ laːj˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨ laːj˨˩˨]


nuốt

From Proto-Vietic *ɗɔːc (“to swallow”). Cognate with Muong đóch, Chut [Rục] dɔːc⁷.

(figurative) to repress; to check; to control


mối

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 媒 (“matchmaker”, SV: môi).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">môi</i>


眷戀

chữ Hán form of quyến luyến (“to hold lingering feelings for”).


bán mình

[ʔɓaːn˧˦ mïŋ˨˩]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ mɨn˦˩]

[ʔɓaːŋ˦˥ mɨn˨˩]

(euphemistic) to prostitute oneself; to sell one's body


trốn

From Proto-Vietic *k-loːnʔ. Cognates include Arem tluǝnʔ and Tho [Cuối Chăm] klɔːn³.

lẩn trốn

trốn tìm

Nó trốn mẹ đi chơi rồi.

He went out without his mom's permission.

trốn học

trốn thuế

to free oneself from someone or something without permission


yêu cầu

[ʔiəw˧˧ kəw˨˩]

[ʔiw˧˧ kəw˦˩]

[ʔiw˧˧ kəw˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-yêu cầu.wav

Sino-Vietnamese word from 要求 (“to demand”).


đốn

head

đốn • (扽, 頓, 顿)

vi-verb

đốn • (扽, 頓, 顿)

From Old Chinese 斷 (OC *tˤo[n]ʔ) (B-S) (SV: đoạn).

đốn cây


phun

Sino-Vietnamese word from 歕, or Sino-Vietnamese word from 噴.


nhe

nhe nanh

Con vượn bạc má ngồi vắt veo trên một thanh xà ngang, nhe răng dọa tôi.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 10, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

The white-cheeked gibbon sat perched on a crossbar, threateningly baring its teeth at me.

to bare (one's teeth), especially when grinning or laughing hard, or when clenching teeth in anger


自生自滅

tự sinh tự diệt
tự sinh tự diệt#Vietnamese

chữ Hán form of tự sinh tự diệt (“to let something emerge and perish on its own”).


直屬

chữ Hán form of trực thuộc (“to be directly administered by”).


trả đũa

[t͡ɕaː˧˩ ʔɗuə˦ˀ˥]

[ʈaː˧˨ ʔɗuə˧˨]

[ʈaː˨˩˦ ʔɗuə˨˩˦]

Compare the synonymous trả nũa, which is now mostly obsolete.
The second syllable bears some resemblance with the element đoá (as in nổi đoá (“to become enraged”)). If these elements (or at least one of these) were borrowed from 怒 (MC nuH), they might originated from historical Sinitic lect(s) with prenasalized stops.


xẻ

head

𫒬 - 𠝓, 𠠚, 鑡, 𨦁, 齒, 扯, 劑

xẻ • (𫒬 - 𠝓, 𠠚, 鑡, 𨦁, 齒, 扯, 劑)

vi-verb

𫒬 - 𠝓, 𠠚, 鑡, 𨦁, 齒, 扯, 劑

xẻ • (𫒬 - 𠝓, 𠠚, 鑡, 𨦁, 齒, 扯, 劑)

𠠚 (CJK)
鑡 (CJK)
𨦁 (CJK)
齒 (CJK)
扯 (CJK)
劑 (CJK)

to shred; to cut into strips; to divide up

xẻ trái mít

xẻ núi mở đường

to cut a path through the mountains to open a road

xẻ rãnh thoát nước

to cut a path (through); to clear a channel (for)


吐血

chữ Hán form of thổ huyết (“to vomit blood”).


xuất bản

[swət̚˧˦ ʔɓaːn˧˩]

[swək̚˦˧˥ ʔɓaːŋ˧˨]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ ʔɓaːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 出版, composed of 出 (“to release”) and 版 (“copy”), from Japanese 出版 (shuppan).

vi-etym-sino

(transitive) to publish (to issue for distribution or sale)


mất mát

[mət̚˧˦ maːt̚˧˦]

[mək̚˦˧˥ maːk̚˦˧˥]

[mək̚˦˥ maːk̚˦˥]


tiết lộ

[tiət̚˧˦ lo˧˨ʔ]

[tiək̚˦˧˥ low˨˩ʔ]

Sino-Vietnamese word from 洩露, composed of 洩 (“to secrete”) and 露 (“to reveal”).


nhanh lên

[ɲajŋ̟˧˧ len˧˧]

[ɲɛɲ˧˧ len˧˧]

[ɲan˧˧ ləːn˧˧]


chọn

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chọn.wav


ấn loát

[ʔən˧˦ lwaːt̚˧˦]

[ʔəŋ˦˧˥ lwaːk̚˦˧˥]

[ʔəŋ˦˥ l⁽ʷ⁾aːk̚˦˥]


đậy

head

đậy • (𢂌, 𢫙, 𠰺)

vi-verb

đậy • (𢂌, 𢫙, 𠰺)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 袋 (“bag, pouch”, SV: đại).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đại</i>


đậy

head

đậy • (𩂠, 𠸤)

vi-verb

đậy • (𩂠, 𠸤)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 代 (“to replace”, SV: đại).

vi-etym-sino

(rare, possibly archaic) to substitute; to replace


vạch

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 畫 (“to draw”, SV: hoạch) . Also compare hoạ, vẽ and gạch.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hoạch</i>


tới

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 逮 (“to reach”, SV: đãi).
Most prepositions in Vietnamese were originally verbs: cho (“to give; for”), đến (“to come; to”), ở (“to stay; at, in”), lên (“to go up; onto”), vào (“to enter; in, into”), theo (“to follow; according to”), về (“to return; about”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đãi</i>

vi-etym-sino

Tàu tới ga lúc tám giờ.

The train arrives at the station at 8 o'clock.

(intransitive or transitive) to arrive (at)


lộ

Sino-Vietnamese word from 露 (“to reveal; exposed”).


gởi

gởi đơn xin ân xá

Central Vietnam and Southern Vietnam form of gửi (“to send; to send in”)


viên

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 丸 (SV: hoàn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hoàn</i>


cớ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 告 (“to report, to inform”, SV: cáo).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cáo</i>

vi-etym-sino

(obsolete) to report, to inform, to notify


lấy

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-lấy.wav

From Proto-Vietic *leːʔ / -leːʔ (“to take”), from Proto-Mon-Khmer *liʔ (“to take”). Cognate with Muong Bi lễ, Tho [Cuối Chăm] leː⁴, U lè, Riang leʔ².

lấy sách ra đọc

Dượng cho lì xì thì lấy đi.

Your uncle-in-law wants to give you lucky money, you should take it.

lấy chồng

lấy vợ

Tôi chưa nghĩ đến chuyện lấy vợ.

I'm not thinking about getting married yet.

Tổng thống duy nhất chưa bao giờ lấy vợ: James Buchanan.

The only president who was never married: James Buchanan.

placed after verbs to indicate “to act by, to, or for oneself”


đưa

head

đưa • (拸, 迻, 𫯖)

vi-verb

đưa • (拸, 迻, 𫯖)

Tôi đã đưa số tiền cho ông ấy.

I already gave him [older man] some money.

đưa thư đến tận tay

to deliver a letter to [the recipient's] hands

đưa tin cho báo

(transitive) to bring, to take, to give, to hand

Đưa trâu ra đồng.

Take the water buffalo out to the field.

Đưa khách đi tham quan.

đưa bóng vào lưới

(transitive) to lead, to guide, to drive

Đưa tay đỡ lấy đứa bé.

Đưa chân đá quả bóng.

đưa dao ra hăm dọa
to brandish a knife menacingly

đưa đầu chịu đòn

(transitive) to reach out (to extend one's hand, foot, etc.); to brandish

Đưa tất cả công sức vào việc này.

đưa tiền ra mua chuộc

Các báo đã đưa tin…

Đưa vấn đề ra thảo luận.

(transitive, only in compounds) to bring up

Đưa khách ra đến tận cổng.

Accompany the guests to the outermost gate.

đưa bạn lên đường

đưa cuộc kháng chiến tới thắng lợi

Chủ quan đưa đến thất bại.

(transitive, figuratively) to lead to, to guide to, to drive an outcome

Mắt nó cứ đưa qua đảo lại.

The child's eyes kept shifting back and forth.

đưa võng ru em

to push a hammock to lull a child to sleep

(intransitive or transitive) to shuffle, to shift, to swing (to move in a slovenly, dragging manner):


枝節

chữ Hán form of chi tiết (“detail; meticulous”).


tự kỉ

[tɨ˧˨ʔ ki˧˩]

[tɨ˨˩ʔ kɪj˧˨]

[tɨ˨˩˨ kɪj˨˩˦]

Nó đang ngồi tự kỉ đằng kia.

He's sitting there alone like he's introverted or something


liên

(only in compounds) to join, to associate, to unite


cứ

→ Tai Dam: ꪀꪳ꪿

→ Tai Dam: ꪁꪳ

to pursue; to do something anyway (despite advice or warning)


mặc

head

默, 𢹇, 𬉵, 𧞾, 𬡶

vi-verb

默, 𢹇, 𬉵, 𧞾, 𬡶

From Proto-Vietic *mak, cognate with Arem mɐ̀k.

mặc áo/quần/váy/đầm

(clothing) to wear or put on (a top or bottom)


mặc

Mặc nó đi, đừng xía vô.


thuộc

thuộc Pháp

cơ quan thuộc Bộ Chính trị

học sinh thuộc loại giỏi

(formal) to belong to, to be subordinate to, or to be under the management of

A thuộc B (A ⊂ B)


thuộc

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 熟 (“to be familiar with”, SV: thục).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thục</i>


đối

Sino-Vietnamese word from 對. Doublet of đôi (“double”).

to be contrary to; to be against; to oppose


tiếp

ăn tiếp

xem tiếp

tiếp nhiên liệu

to add (strength, etc.) to; to transfuse

tiếp đất khẩn cấp

(Northern Vietnam) to graft (in agriculture)


chiều

Anh đừng có chiều nó ! Phải dạy cho nó biết quý trọng giá trị đồng tiền.

Stop coddling her! You should be showing her how to appreciate the true value of money.


增速

chữ Hán form of tăng tốc (“to accelerate”).


𪜀

Alternative form of 羅 (“Nôm form of là (“to be”).”)


gảy

(music) to pluck (a musical instrument), to strum


dự báo

[zɨ˧˨ʔ ʔɓaːw˧˦]

[jɨ˨˩ʔ ʔɓaːw˨˩˦]

[jɨ˨˩˨ ʔɓaːw˦˥]


truyền

Sino-Vietnamese word from 傳 (“to pass on”), from Middle Chinese 傳 (MC drjwen). Cognate with Mandarin 傳／传 (chuán) and Cantonese 傳／传 (cyun4). Doublet of chuyền, truyện, chuyện, and đồn.

doublet

truyền tin

(formal, only in fixed expressions) to pass to

truyền lại cho con cháu


đóng góp

[ʔɗawŋ͡m˧˦ ɣɔp̚˧˦]

[ʔɗawŋ͡m˦˧˥ ɣɔp̚˦˧˥]

[ʔɗɔŋ˦˧˥ ɣɔp̚˦˧˥]

[ʔɗawŋ͡m˦˥ ɣɔp̚˦˥]


góp

head

給, 𢵰, 恰, 合, 󰯃, 󰃉

vi-verb

給, 𢵰, 恰, 合, 󰯃, 󰃉

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 合 (SV: hợp). Compare gộp.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hợp</i>

vi-etym-sino

to pay jointly with others or on instalment


審問

chữ Hán form of thẩm vấn (“to interrogate”).


vô ý

[vow˧˧ ʔɪj˨˩˦]

[vow˧˧ ʔɪj˦˥]

[jow˧˧ ʔɪj˦˥]


殉節

chữ Hán form of tuẫn tiết (“to kill oneself for something grand”).


勃發

chữ Hán form of bột phát (“to erupt; burst out; shoot up; flare up”).


cưng

Mẹ nó cưng nó lắm.

to indulge; to pamper; to spoil; to coddle excessively (especially a child or a pet)


謝世

chữ Hán form of tạ thế (“to die; to pass away”).


lừa tiền

[lɨə˨˩ tiən˨˩]

[lɨə˦˩ tiəŋ˦˩]

[lɨə˨˩ tiəŋ˨˩]


tập trung

[təp̚˧˨ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[təp̚˨˩ʔ ʈʊwŋ͡m˧˧]

[təp̚˨˩˨ ʈʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 集中, composed of 集 (“to gather”) and 中 (“center”), Japanese 集中 (shūchū).

Sáng mai tập trung ở cổng trường nhá !

Everybody, we'll gather at the school gate first thing tomorrow morning !

trại tập trung

mất tập trung

Tập trung vào !


脫位

chữ Hán form of thoát vị (“to herniate”).


nhâm nhi

[ɲəm˧˧ ɲi˧˧]

[ɲəm˧˧ ɲɪj˧˧]

[ɲəm˧˧ ɲɪj˧˧]

nhâm nhi chén trà xanh


nháo nhào

[ɲaːw˧˦ ɲaːw˨˩]

[ɲaːw˨˩˦ ɲaːw˦˩]

[ɲaːw˦˥ ɲaːw˨˩]


ăn học

[ʔaŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔaŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


chăm

head

針, 󱢆, 箴, 𢤝, 󰎷, 占, 愖, 斟

vi-verb

針, 󱢆, 箴, 𢤝, 󰎷, 占, 愖, 斟

針 (CJK)
箴 (CJK)
𢤝 (CJK)
占 (CJK)
愖 (CJK)
斟 (CJK)

From Proto-Mon-Khmer *cam ~ *caam (“to wait, watch”); cognate with Ngeq cam ("to watch; look after; to wait for"), Khmer ចាំ (cam).


放電

chữ Hán form of phóng điện (“to discharge electricity”).


lết

to move slowly with parts of one's body on the ground continuously; to shuffle, to crawl, etc.


chăn

to shepherd; to lead and guard free-range livestock animals


重逢

chữ Hán form of trùng phùng (“to meet again after parting”).


長存

chữ Hán form of trường tồn (“to exist forever”).


回生

chữ Hán form of hồi sinh (“to resurrect”).


dãi

From Proto-Vietic *p-taːs (“to expose to sun”).

(in certain expressions and idioms) to stay in the sun


接續

chữ Hán form of tiếp tục (“to continue; to keep on”).


減刑

chữ Hán form of giảm hình (“to mitigate a sentence; to lower a penalty”).


thả thính

[tʰaː˧˩ tʰïŋ˧˦]

[tʰaː˧˨ tʰɨn˦˧˥]

[tʰaː˨˩˦ tʰɨn˦˥]

From thả (“to drop; to release”) + thính (“type of rice-derived condiment”).

com

(literal) to drop thính into water as fishing bait

Không biết ai “thả thính” ai, nhưng sự thật là Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh đã sang tận Thường Châu, Trung Quốc, để xin chữ ký của Tiến Dũng cũng như nhiều thành viên khác của đội tuyển U23 Việt Nam.

2018 January 29, Huy Phong, “Thủ môn Tiến Dũng: Không “thả thính” hoa hậu, chưa nghĩ chuyện yêu”, in VietnamNet:

Don't know who was flirting with whom, but the truth was that Miss (Vietnam 2016) Đỗ Mỹ Linh had gone to Changzhou in China to get the signatures of Tiến Dũng and other members of the Vietnamese national under-23 football team.

(slang) to try to impress people so that they admire you or even fall in love with you


liếm

head

舐, 舓, 舔, 舚, 𡄥, 𦧷

vi-verb

舐, 舓, 舔, 舚, 𡄥, 𦧷

舐 (CJK)
舓 (CJK)
舔 (CJK)
舚 (CJK)
𡄥 (CJK)
𦧷 (CJK)

From Proto-Vietic *-lɛːmʔ (“to lick”), from Proto-Mon-Khmer *(c)liəmʔ ~ *(c)limʔ (“to lick”), with obvious imitative origin. Cognate with Khmu [Cuang] krliəm ("to lick the lips"), Khasi jylliem, Bolyu ljim³¹.
Compare also Old Chinese 舔 (OC *l̥ˤ[i]mʔ) (B-S) (SV: thiểm), Chepang लेम्ह्सा (lemhsā, “to lick”), Dumi lem ~ ljam ("tongue").


khảo

khảo bài cũ

to test for knowledge that was already taught or presented


tham

(only in compounds) to participate in, to engage in


hoàn

hoàn hồn

recover consciousness; recover composure


ăn cơm

[ʔan˧˧ kəːm˧˧]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧]

[ʔaŋ˧˧ kəːm˧˧]

ăn (“to eat”) + cơm (“(cooked) rice, meal”).


đổ thêm dầu vào lửa

[ʔɗo˧˩ tʰem˧˧ zəw˨˩ vaːw˨˩ lɨə˧˩]

[ʔɗow˧˨ tʰem˧˧ jəw˦˩ vaːw˦˩ lɨə˧˨]

[ʔɗow˨˩˦ tʰem˧˧ jəw˨˩ vaːw˨˩ lɨə˨˩˦]

[ʔɗow˨˩˦ tʰem˧˧ jəw˨˩ jaːw˨˩ lɨə˨˩˦]

add insult to injury
add insult to injury

(idiomatic) to add insult to injury; literally "to add kerosene to fire"


xát muối vào vết thương

[saːt̚˧˦ muəj˧˦ vaːw˨˩ vet̚˧˦ tʰɨəŋ˧˧]

[saːk̚˦˧˥ muj˨˩˦ vaːw˦˩ vet̚˦˧˥ tʰɨəŋ˧˧]

[saːk̚˦˥ muj˦˥ vaːw˨˩ vəːt̚˦˥ tʰɨəŋ˧˧]

[saːk̚˦˥ muj˦˥ jaːw˨˩ jəːt̚˦˥ tʰɨəŋ˧˧]

From xát (“rub”) + muối (“salt”) + vào (“into”) + vết thương (“wound”). Compare Chinese 傷口上撒鹽／伤口上撒盐.

cog

Chinese 傷口上撒鹽／伤口上撒盐


bỏ quên

[ʔɓɔ˧˩ kwen˧˧]

[ʔɓɔ˧˨ kwen˧˧]

[ʔɓɔ˨˩˦ wəːn˧˧]


衰變

chữ Hán form of suy biến (“to degrade”).


軍令

chữ Hán form of quân lệnh (“military order; command”).


tuyên truyền

[twiəŋ˧˧ ʈwiəŋ˦˩]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]


開光

chữ Hán form of khai quang (“to consecrate a Buddha image”).


thông tin

[tʰəwŋ͡m˧˧ tin˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tin˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tɨn˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 通信 (“to communicate; to correspond”, SV: thông tín).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thông tín</i>


đóng thùng

[ʔɗawŋ͡m˧˦ tʰʊwŋ͡m˨˩]

[ʔɗawŋ͡m˦˧˥ tʰʊwŋ͡m˦˩]

[ʔɗɔŋ˦˧˥ tʰʊwŋ͡m˦˩]

[ʔɗawŋ͡m˦˥ tʰʊwŋ͡m˨˩]


thăm quan

[tʰam˧˧ waːŋ˧˧]

Misconstruction of tham quan (“to visit”), due to thăm (“to visit”)


tham quan

[tʰaːm˧˧ kwaːŋ˧˧]

[tʰaːm˧˧ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 參觀, Japanese 参観 (sankan).

to visit and examine thoroughly (a fascinating place)


biểu tình

[ʔɓiəw˧˩ tïŋ˨˩]

[ʔɓiw˧˨ tɨn˦˩]

[ʔɓiw˨˩˦ tɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 表情 (“emotional expression”).

take to the streets
take to the streets#English

to demonstrate; to protest; to take to the streets


thuê

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 稅 (“tax”, SV: thuế).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thuế</i>

vi-etym-sino

(Northern Vietnam, Central Vietnam) to rent or to lease

(Northern Vietnam, Central Vietnam) to hire


giàu

From Proto-Vietic *k-ɟaw. Compare North Central Vietnamese tràu.

Thứ nhất là giàu sức khỏe, thứ hai là giàu trí tuệ, thứ ba là giàu con cái.

The first is to be rich in health, the second is to have very much wisdom, the third is to have very many children.

(rare) to be rich in; to have very much; to have very many


lí do lí trấu

[li˧˦ zɔ˧˧ li˧˦ t͡ɕəw˧˦]

[lɪj˨˩˦ jɔ˧˧ lɪj˨˩˦ ʈəw˨˩˦]

[lɪj˦˥ jɔ˧˧ lɪj˦˥ ʈəw˦˥]

Intensifying "reduplication" of lí do (“reason; excuse”), based on tro trấu (“ash from burning rice hulls”, used in agriculture) and gio (the Northern form of tro, pronounced identically to do). Therefore, this phrase most likely originated from the Northern region.


búng

[ʔɓʊwŋ͡m˦˧˥]

Thua búng tai.

If you lose, you'll get flicked in the ear.


chuộng

head

𡮵 - 𡮶, 𫱪, 𫖦, 𢝆, 重, 尚

vi-verb

𡮵 - 𡮶, 𫱪, 𫖦, 𢝆, 重, 尚

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 重 (“to attach importance; to esteem”, SV: trọng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">trọng</i>

vi-etym-sino

chủ nghĩa chuộng Do Thái
philosemitism

2017, for VnEconomy, Myanmar, nơi "made in Vietnam" được chuộng:

Myanmar, where "made in Vietnam" is preferred


xúc tác

[sʊwk͡p̚˧˦ taːk̚˧˦]

[sʊwk͡p̚˦˧˥ taːk̚˦˧˥]

[sʊwk͡p̚˦˥ taːk̚˦˥]

chất xúc tác

Một số có thể xúc tác cho phản ứng nở, số khác cho phản ứng gel hóa.

Several among them can catalyze blooming reactions, others gel formation.


bốc thăm

[ʔɓəwk͡p̚˧˦ tʰam˧˧]

[ʔɓəwk͡p̚˦˧˥ tʰam˧˧]

[ʔɓəwk͡p̚˦˥ tʰam˧˧]

Vào lúc 19h00 tối nay (17/3, giờ Việt Nam), UEFA sẽ tiến hành bốc thăm vòng tứ kết Europa League tại trụ sở chính ở Nyon, Thụy Sỹ.

2017, Tam Phong, Bốc thăm vòng tứ kết Europa League 2016/17: M.U ngại nhất Lyon, Bóng đá+:

At 7 pm this evening (17th March, Vietnamese time), UEFA will hold the final draw for the Europa League at its headquarters in Nyon, Switzerland.


điều độ

[ʔɗiəw˨˩ ʔɗo˧˨ʔ]

[ʔɗiw˦˩ ʔɗow˨˩ʔ]

[ʔɗiw˨˩ ʔɗow˨˩˨]

trung tâm điều độ hệ thống điện quốc gia


giẫm

to step (on), to tread (on), to trample (on)


hại

Đọc sách nơi thiếu ánh sáng hại mắt lắm.

It's harmful to your eyes when you read books in dimly lit places.


báo động

[ʔɓaːw˧˦ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʔɓaːw˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʔɓaːw˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]


gây mê

[ɣəj˧˧ me˧˧]

[ɣəj˧˧ mej˧˧]

[ɣəj˧˧ mej˧˧]

(medicine, specifically) to apply general anesthesia


gây

Compare also gầy. Cognate with Muong Bi câl (“to initiate, to begin”).

to cause; to stir up; to incite; to rouse


gióng

gióng chuông


vĩnh biệt

[vïŋ˦ˀ˥ ʔɓiət̚˧˨ʔ]

[vɨn˧˨ ʔɓiək̚˨˩ʔ]

[vɨn˨˩˦ ʔɓiək̚˨˩˨]

[jɨn˨˩˦ ʔɓiək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 永別, composed of 永 (“permanent”) and 別 (“to leave”).

(literary, to someone who's minutes away from dying or already dead, or someone who you think you will never, or wish to never, meet again) to bid farewell forever

to someone who's minutes away from dying or already dead; or someone who you think you will never; or wish to never; meet again; to someone who's minutes away from dying or already dead; or someone who you think you will never; or wish to never; meet again


bắt chước

[ʔɓat̚˧˦ t͡ɕɨək̚˧˦]

[ʔɓak̚˦˧˥ t͡ɕɨək̚˦˧˥]

[ʔɓak̚˦˥ cɨək̚˦˥]

Quí Ly làm vua chưa được một năm, muốn bắt-chước tục nhà Trần, nhường ngôi cho con là Hồ Hán-Thương 胡漢蒼 rồi làm Thái-thượng-hoàng để cùng coi việc nước.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume I, Trung Bắc Tân Văn, page 190:

Quý Ly had not yet been king for a year and, wanting to imitate the Trần dynasty custom, he relinquished the throne to his child Hồ Hán Thương 胡漢蒼 to become Taishang Huang and manage the country together.