cai đội

[kaːj˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ]

[kaːj˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ]

[kaːj˧˧ ʔɗoj˨˩˨]

cai (“to command, to lead”) + đội (“group, team”).

com

(historical) Captain; a military officer title (4th rank) during Nguyễn lords' period, above cai thuyền and below cai cơ

(historical) Captain; a military officer title of Nguyễn dynasty, above suất đội and below quản cơ


chưởng cơ

[t͡ɕɨəŋ˧˩ kəː˧˧]

[t͡ɕɨəŋ˧˨ kəː˧˧]

[cɨəŋ˨˩˦ kəː˧˧]

(historical) General; a military officer title (2nd rank) during Nguyễn lords' period, above cai cơ and below chưởng dinh

(historical) Lieutenant Colonel; a military officer title of Nguyễn dynasty, above cai cơ and below chưởng doanh


suất đội

head

suất đội • (率隊)

vi-noun

suất đội • (率隊)

[swət̚˧˦ ʔɗoj˧˨ʔ]

[ʂwək̚˦˧˥ ʔɗoj˨˩ʔ]

[swək̚˦˧˥ ʔɗoj˨˩ʔ]

[ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥ ʔɗoj˨˩˨]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ ʔɗoj˨˩˨]

(historical) Lieutenant; a military officer title of Nguyễn dynasty, above suất thập and below cai đội.


nghi lễ

[ŋi˧˧ le˦ˀ˥]

[ŋɪj˧˧ lej˧˨]

[ŋɪj˧˧ lej˨˩˦]


chưởng doanh

[t͡ɕɨəŋ˧˩ zwajŋ̟˧˧]

[t͡ɕɨəŋ˧˨ jwɛɲ˧˧]

[cɨəŋ˨˩˦ j⁽ʷ⁾an˧˧]

chưởng (“to control”) + doanh (“battalion”).

com

Ngũ quân Đô thống
Ngũ quân Đô thống#Vietnamese

(historical) Encampment Commandant; a military officer title of Nguyễn dynasty, above chưởng cơ and below Ngũ quân Đô thống


布政

chữ Hán form of bố chính (“(historical) short for bố chính sứ: the position the head of a province-level administrative authority of Vietnam during Nguyễn dynasty, responsible for financial and civil affairs”).

chữ Hán form of Bố Chính (“(historical) a place name, in present-day Quảng Bình Province of Vietnam”).


都指揮使

đô chỉ huy sứ ty
đô chỉ huy sứ ty#Vietnamese

chữ Hán form of đô chỉ huy sứ (“(historical) the position of the head of đô chỉ huy sứ ty”).


phép thắng lợi tinh thần

[fɛp̚˧˦ tʰaŋ˧˦ ləːj˧˨ʔ tïŋ˧˧ tʰən˨˩]

[fɛp̚˦˧˥ tʰaŋ˦˧˥ ləːj˨˩ʔ tɨn˧˧ tʰəŋ˦˩]

[fɛp̚˦˥ tʰaŋ˦˥ ləːj˨˩˨ tɨn˧˧ tʰəŋ˨˩]

phép + thắng lợi + tinh thần, calque of Chinese 精神勝利法／精神胜利法 (tinh thần thắng lợi pháp), a concept in Lu Xun's The True Story of Ah Q.

cal

the self-deceptive mentality that frames defeat or failure as victory or success


都指揮使司

chữ Hán form of đô chỉ huy sứ ty (“(historical) a province-level administrative authority of Vietnam during Lê dynasty, responsible for military affairs”).


按察

chữ Hán form of án sát (“(historical) short for án sát sứ: the position the head of án sát sứ ty”).


chưởng dinh

[t͡ɕɨəŋ˧˩ zïŋ˧˧]

[t͡ɕɨəŋ˧˨ jɨn˧˧]

[cɨəŋ˨˩˦ jɨn˧˧]

chưởng (“to control”) + dinh (“battalion”).

com

(historical) Area Command Commandant; a military officer title (1st rank) during Nguyễn lords' period, above chưởng cơ


布政使

bố chính sứ ty
bố chính sứ ty#Vietnamese

chữ Hán form of bố chính sứ (“(historical) the position of the head of bố chính sứ ty”).


按察使司

chữ Hán form of án sát sứ ty (“(historical) a province-level administrative authority of Vietnam during Nguyễn dynasty, responsible for public security, prosecution, investigation and justice affairs”).


儀禮

chữ Hán form of nghi lễ (“etiquette; ceremony”).


tổng đốc

[təwŋ͡m˧˩ ʔɗəwk͡p̚˧˦]

[təwŋ͡m˧˨ ʔɗəwk͡p̚˦˧˥]

[təwŋ͡m˨˩˦ ʔɗəwk͡p̚˦˥]

(historical) a governor-general or viceroy (of a Vietnamese province)

(historical) zongdu; governor-general (of a Chinese province); viceroy


đề đốc

[ʔɗe˨˩ ʔɗəwk͡p̚˧˦]

[ʔɗej˦˩ ʔɗəwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗej˨˩ ʔɗəwk͡p̚˦˥]

(military, navy) rear admiral, alternative name of chuẩn đô đốc

(archaic, military) provincial military commander, an official military title in ancient China and Vietnam


tuần phủ

[twəŋ˦˩ fʊw˧˨]

[t⁽ʷ⁾əŋ˨˩ fʊw˨˩˦]

(historical) provincial governor in ancient China and Vietnam


nội các

[noj˨˩ʔ kaːk̚˦˧˥]


đại học sĩ

[ʔɗaːj˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ si˦ˀ˥]

[ʔɗaːj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ ʂɪj˧˨]

[ʔɗaːj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ sɪj˧˨]

[ʔɗaːj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨ ʂɪj˨˩˦]

[ʔɗaːj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨ sɪj˨˩˦]

(historical) Grand Secretary; member of Grand Secretariat


tổng binh

[təwŋ͡m˧˩ ʔɓïŋ˧˧]

[təwŋ͡m˧˨ ʔɓɨn˧˧]

[təwŋ͡m˨˩˦ ʔɓɨn˧˧]

(archaic, military) A military officer title of regional chief commander in ancient China and Vietnam


按察使

chữ Hán form of án sát sứ (“(historical) the position of the head of án sát sứ ty”).


開府儀同三司

khai phủ nghi đồng tam ty
khai phủ nghi đồng tam ty#Vietnamese

chữ Hán form of khai phủ nghi đồng tam ty (“(historical) an honorary title in ancient Vietnam”).


儀同三司

nghi đồng tam ty
nghi đồng tam ty#Vietnamese

(historical) chữ Hán form of nghi đồng tam ty (“honorary title in ancient Vietnam”).


質保管

chữ Hán form of chất bảo quản (“preservative”).


質半引

chữ Hán form of chất bán dẫn (“semiconductor”).


thuốc bắc

[tʰuək̚˧˦ ʔɓak̚˧˦]

[tʰuək̚˦˧˥ ʔɓak̚˦˧˥]

[tʰuək̚˦˥ ʔɓak̚˦˥]

thuốc (“medication”) + bắc (“north; Chinese”)

af

traditional Chinese medicine
traditional Chinese medicine

(traditional Chinese medicine) traditional Chinese medication


thuốc nam

[tʰuək̚˧˦ naːm˧˧]

[tʰuək̚˦˧˥ naːm˧˧]

[tʰuək̚˦˥ naːm˧˧]

thuốc (“medication”) + nam (“south; Vietnamese”).

alternative medicine
alternative medicine

(alternative medicine) traditional Vietnamese medication


lang băm

[laːŋ˧˧ ʔɓam˧˧]

[laːŋ˧˧ ʔɓam˧˧]

[laːŋ˧˧ ʔɓam˧˧]

(medicine, especially alternative medicine) a quack


thầy lang

[tʰəj˨˩ laːŋ˧˧]

[tʰəj˦˩ laːŋ˧˧]

[tʰəj˨˩ laːŋ˧˧]

(alternative medicine) a practitioner of traditional East Asian medicine


Đông y

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔi˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɪj˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 東醫, composed of 東 (“east”) and 醫 (“medicine”)

vi-etym-sino

(alternative medicine) traditional East Asian medicine, especially that of China, Korea or Vietnam


Tây y

[təj˧˧ ʔi˧˧]

[təj˧˧ ʔɪj˧˧]

[təj˧˧ ʔɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 西醫, composed of 西 (“west”) and 醫 (“medicine”).


ma-ra-tông

[maː˧˧ ɹaː˧˧ təwŋ͡m˧˧]

[maː˧˧ zaː˧˧ təwŋ͡m˧˧]

[maː˧˧ ɹaː˧˧ təwŋ͡m˧˧]

[maː˧˧ ɹaː˧˧ təwŋ͡m˧˧]

From French marathon, from Ancient Greek Μᾰρᾰθών (Marathṓn).


phổ thông thoại

[fo˧˩ tʰəwŋ͡m˧˧ tʰwaːj˧˨ʔ]

[fow˧˨ tʰəwŋ͡m˧˧ tʰwaːj˨˩ʔ]

[fow˨˩˦ tʰəwŋ͡m˧˧ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phổ thông thoại.wav

Sino-Vietnamese word from 普通話, composed of 普通 (“common”) and 話 (“speech”). Borrowed from modern Mandarin 普通話／普通话 (pǔtōnghuà).

zh-l

普通話／普通话 (pǔtōnghuà)

(neologism) Putonghua (standard Chinese in China)


nhiệm kì

[ɲiəm˧˨ʔ ki˨˩]

[ɲiəm˨˩ʔ kɪj˦˩]

[ɲim˨˩˨ kɪj˨˩]

term (of office), tenure/period (of office), tour (of duty)


Bà La Môn

[ʔɓaː˨˩ laː˧˧ mon˧˧]

[ʔɓaː˦˩ laː˧˧ moŋ˧˧]

[ʔɓaː˨˩ laː˧˧ moŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 婆羅門, from Chinese 婆羅門／婆罗门 (póluómén), from Sanskrit ब्राह्मण (brāhmaṇa).


nam tước

[naːm˧˧ tɨək̚˧˦]

[naːm˧˧ tɨək̚˦˧˥]

[naːm˧˧ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 男爵, composed of 男 (“man; baron”) and 爵 (“nobility rank”), literally "the rank of a baron; barony". Mainly refers to the European rank. The Chinese rank did not include the suffix 爵 (tước), thus simply 男 (nam). See also công hầu bá tử nam.


bá tước

[ʔɓaː˧˦ tɨək̚˧˦]

[ʔɓaː˨˩˦ tɨək̚˦˧˥]

[ʔɓaː˦˥ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 伯爵, composed of 伯 (“duke”) and 爵 (“nobility rank”), literally "the rank of a count; county". Mainly refers to the European rank. The Chinese rank did not include the suffix 爵 (tước), thus simply 伯 (bá). See also công hầu bá tử nam.

Bá tước Mông-tơ Cri-xtô


hầu tước

[həw˨˩ tɨək̚˧˦]

[həw˦˩ tɨək̚˦˧˥]

[həw˨˩ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 侯爵, composed of 侯 (“noble; marquis”) and 爵 (“nobility rank”), literally "the rank of a marquis; marquisate". Mainly refers to the European rank. The Chinese rank did not include the suffix 爵 (tước), thus simply 侯 (hầu). See also công hầu bá tử nam.


công tước

[kəwŋ͡m˧˧ tɨək̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ tɨək̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 公爵, composed of 公 (“duke”) and 爵 (“nobility rank”), literally "the rank of a duke; duchy". Mainly refers to the European rank. The Chinese rank did not include the suffix 爵 (tước), thus simply 公 (công). See also công hầu bá tử nam.

a duke (male ruler of a duchy; male holder of a dukedom)


tử tước

[tɨ˧˩ tɨək̚˧˦]

[tɨ˧˨ tɨək̚˦˧˥]

[tɨ˨˩˦ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 子爵, composed of 子 (“child; boy; man; philosopher; viscount”) and 爵 (“nobility rank”), literally "the rank of a viscount; viscounty". Mainly refers to the European rank. The Chinese rank did not include the suffix 爵 (tước), thus simply 子 (tử). See also công hầu bá tử nam.

a viscount (a member of the peerage above a baron but below a count or earl)


電話公共

điện thoại công cộng
điện thoại công cộng#Vietnamese

Nôm form of điện thoại công cộng (“payphone”).


電話盤

điện thoại bàn
điện thoại bàn#Vietnamese

chữ Hán form of điện thoại bàn (“landline telephone”).


電話移動

điện thoại di động
điện thoại di động#Vietnamese

chữ Hán form of điện thoại di động (“mobile phone”).


數電話

chữ Hán form of số điện thoại (“telephone number”).


最後書

chữ Hán form of tối hậu thư (“ultimatum”).


欽差大臣

khâm sai đại thần
khâm sai đại thần#Vietnamese

(historical) chữ Hán form of khâm sai đại thần (“Imperial Commissioner”).


大行皇帝

đại hành hoàng đế
đại hành hoàng đế#Vietnamese

chữ Hán form of đại hành hoàng đế (“(historical) the departed emperor”).


句對

chữ Hán form of câu đối (“antithetical couplet”).


ví tiền

[vɪj˨˩˦ tiəŋ˦˩]

[vɪj˦˥ tiəŋ˨˩]

[jɪj˦˥ tiəŋ˨˩]


nam bán cầu

[naːm˧˧ ʔɓaːn˧˦ kəw˨˩]

[naːm˧˧ ʔɓaːŋ˦˧˥ kəw˦˩]

[naːm˧˧ ʔɓaːŋ˦˥ kəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 南半球 (“Southern Hemisphere”).


量角

chữ Hán form of lượng giác (“trigonometry”).


光照

chữ Hán form of quang chiếu (“illumination”).


公政

chữ Hán form of công chính (“public works”).


工團

chữ Hán form of công đoàn (“labor union; trade union”).


形位

chữ Hán form of hình vị (“(linguistic morphology) morpheme”).


親王國

thân vương quốc
thân vương quốc#Vietnamese


tượng hình

[tɨəŋ˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[tɨəŋ˨˩ʔ hɨn˦˩]

[tɨəŋ˨˩˨ hɨn˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tượng hình.wav

(Chinese character classification) pictogram, one of the six classifications of Chinese characters 六書 (lục thư).

chỉ sự

lục thư (六書, “The six types of Han characters”)


giả tá

[zaː˧˩ taː˧˦]

[jaː˧˨ taː˨˩˦]

[jaː˨˩˦ taː˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-giả tá.wav

(Chinese character classification) Chinese characters that are "borrowed" to write another homophonous or near-homophonous morpheme.


chỉ sự

[t͡ɕi˧˩ sɨ˧˨ʔ]

[t͡ɕɪj˧˨ ʂɨ˨˩ʔ]

[t͡ɕɪj˧˨ sɨ˨˩ʔ]

[cɪj˨˩˦ ʂɨ˨˩˨]

[cɪj˨˩˦ sɨ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chỉ sự.wav

(Chinese character classification) One of the types of Han characters, containing those characters such as 上 (thượng, “above”) and 下 (hạ, “below”) that indicate an abstract idea with a non-arbitrary logogram.


chuyển chú

[t͡ɕwiən˧˩ t͡ɕu˧˦]

[t͡ɕwiəŋ˧˨ t͡ɕʊw˨˩˦]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ cʊw˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chuyển chú.wav

(linguistics) figurative extension of meaning.


hình thanh

[hïŋ˨˩ tʰajŋ̟˧˧]

[hɨn˦˩ tʰɛɲ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hình thanh.wav

Sino-Vietnamese word from 形聲, composed of 形 (“image; shape”) and 聲 (“sound”).

phono-semantic compound
phono-semantic compound

Han characters
Chinese character#English

a phono-semantic compound, one of the six types of Han characters, containing characters comprising a part that indicates the meaning, and a part that indicates the pronunciation.


lục thư

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ tʰɨ˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ tʰɨ˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ tʰɨ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục thư.wav

Sino-Vietnamese word from 六書, composed of 六 and 書.

(linguistics) The six types of Han characters.


hội ý

[hoj˧˨ʔ ʔi˧˦]

[hoj˨˩ʔ ʔɪj˨˩˦]

[hoj˨˩˨ ʔɪj˦˥]

(Chinese character classification) compound indicatives, one of the six classifications of Chinese characters 六書 (lục thư).


rao vặt

[ʐaːw˧˧ vak̚˨˩ʔ]

[ɹaːw˧˧ vak̚˨˩˨]

[ɹaːw˧˧ jak̚˨˩˨]

rao (“announce”) + vặt (“trivial, miscellaneous”).

com

classified advertisement
classified advertisement

classifieds (section containing classified advertisements)


sắc phục

[sak̚˧˦ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʂak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[sak̚˦˧˥ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʂak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

[sak̚˦˥ fʊwk͡p̚˨˩˨]

Cơn gió lạnh cùng với hai, ba bộ sắc phục công an tím tái ùa vào.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 8:

A cold breath of wind entered, together with two or three pale purple police uniforms.


quân hàm

[kwəŋ˧˧ haːm˦˩]

[wəŋ˧˧ haːm˨˩]

Miếng quân hàm trên vai bắt đèn loé sáng. Thiếu tá…

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 9:

The insignia on his shoulder sparkled in the light. A major…


thầy tu

[tʰəj˨˩ tu˧˧]

[tʰəj˦˩ tʊw˧˧]

[tʰəj˨˩ tʊw˧˧]


nhà sư

[ɲaː˨˩ sɨ˧˧]

[ɲaː˦˩ ʂɨ˧˧]

[ɲaː˦˩ sɨ˧˧]

[ɲaː˨˩ ʂɨ˧˧]

[ɲaː˨˩ sɨ˧˧]


tu sĩ

[tʊw˧˧ ʂɪj˧˨]

[tʊw˧˧ sɪj˧˨]

[tʊw˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[tʊw˧˧ sɪj˨˩˦]


特進

chữ Hán form of đặc tiến (“(historical) an honorary title in ancient China and Vietnam”).


mô tê

mô (“where”) + tê (“there, that, those”).

Nói chung là hai thằng cha này chả biết mô tê gì, cứ ngơ ngơ như người từ hành tinh khác đến nhưng… có khi vậy lại hay!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 131:

In short, those two guys don't know shit; they are ignorant like aliens from another planet, but… sometimes that's what makes it cool!

(colloquial, chiefly in the negative) anything at all


chuột lắt

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ lat̚˧˦]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ lak̚˦˧˥]

[cuək̚˨˩˨ lak̚˦˥]

Rattus exulans
Rattus exulans#Translingual


chó chăn cừu Đức

[t͡ɕɔ˧˦ t͡ɕan˧˧ kiw˨˩ ʔɗɨk̚˧˦]

[t͡ɕɔ˨˩˦ t͡ɕaŋ˧˧ kɨw˦˩ ʔɗɨk̚˦˧˥]

[cɔ˦˥ caŋ˧˧ kɨw˨˩ ʔɗɨk̚˦˥]


bu-lô

[ʔɓu˧˧ lo˧˧]

[ʔɓʊw˧˧ low˧˧]

[ʔɓʊw˧˧ low˧˧]


ĐHY

[ʔɗɨk̚˧˦ həwŋ͡m˨˩ ʔi˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˧˥ həwŋ͡m˦˩ ʔɪj˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˥ həwŋ͡m˨˩ ʔɪj˧˧]

(Roman Catholicism) Initialism of đức hồng y.


giáo tỉnh

[zaːw˧˦ tïŋ˧˩]

[jaːw˨˩˦ tɨn˧˨]

[jaːw˦˥ tɨn˨˩˦]

province (area under the jurisdiction of an archbishop)


giáo phận

[zaːw˧˦ fən˧˨ʔ]

[jaːw˨˩˦ fəŋ˨˩ʔ]

[jaːw˦˥ fəŋ˨˩˨]


giám tỉnh

[zaːm˧˦ tïŋ˧˩]

[jaːm˦˧˥ tɨn˧˨]

[jaːm˦˥ tɨn˨˩˦]

(Roman Catholicism) provincial (monastic superior)


tổng giáo phận

[təwŋ͡m˧˩ zaːw˧˦ fən˧˨ʔ]

[təwŋ͡m˧˨ jaːw˨˩˦ fəŋ˨˩ʔ]

[təwŋ͡m˨˩˦ jaːw˦˥ fəŋ˨˩˨]


đức hồng y

[ʔɗɨk̚˧˦ həwŋ͡m˨˩ ʔi˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˧˥ həwŋ͡m˦˩ ʔɪj˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˥ həwŋ͡m˨˩ ʔɪj˧˧]

(Roman Catholicism) cardinal (official in the Catholic Church)


tổng giám mục

[təwŋ͡m˧˩ zaːm˧˦ mʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[təwŋ͡m˧˨ jaːm˦˧˥ mʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[təwŋ͡m˨˩˦ jaːm˦˥ mʊwk͡p̚˨˩˨]


hồng y

[həwŋ͡m˨˩ ʔi˧˧]

[həwŋ͡m˦˩ ʔɪj˧˧]

[həwŋ͡m˨˩ ʔɪj˧˧]

From hồng y chủ giáo, Sino-Vietnamese word from 紅衣主教 (“red-clothed bishop”), from 紅衣／红衣 (hóngyī) + 主教 (zhǔjiào).

zh-l

紅衣／红衣 (hóngyī)

(Roman Catholicism) cardinal (official of the Catholic Church)


giò thủ

[zɔ˨˩ tʰu˧˩]

[jɔ˦˩ tʰʊw˧˨]

[jɔ˨˩ tʰʊw˨˩˦]


vô sản

[vow˧˧ ʂaːŋ˧˨]

[vow˧˧ ʂaːŋ˨˩˦]

[jow˧˧ saːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 無產, composed of 無 (“no”) and 產 (“properties”), from Chinese 無產／无产 (vô sản, “proletarian”).

vi-etym-sino

Cần phải tổ chức ngay công hội thợ nông nghiệp để giữ quyền lãnh đạo cho vô sản trong nông hội.

2002, Communist Party of Vietnam, Văn kiện Đảng toàn tập, volume 5, Hanoi: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, page 28:

[We] need to immediately organize a trade union of farm workers to maintain the leadership of the proletariat within peasants' association.

giai cấp vô sản
giai cấp vô sản#Vietnamese

Short for giai cấp vô sản (“proletariat”).


tư sản

Sino-Vietnamese word from 資產, composed of 資 (“private”) and 產 (“properties”), from Chinese 資產／资产 (tư sản, “bourgeois”).

[tɨ˧˧ saːn˧˩]

[tɨ˧˧ ʂaːŋ˧˨]

[tɨ˧˧ saːŋ˧˨]

[tɨ˧˧ ʂaːŋ˨˩˦]

[tɨ˧˧ saːŋ˨˩˦]

[...] Chống hết các lý thuyết phản động của bọn tư sản và phong kiến ngăn cản cuộc tranh đấu cách mạng của phụ nữ vận động [...]

1935 March 28, Workers at the First Congress of the Communist Party of Indochina, “Nghị quyết về phụ nữ vận động [Resolution on the women's movement]”, in Văn kiện Đảng toàn tập, volume 5, Hanoi: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, page 68:

… Oppose all reactionary theories of the bourgeoisies and the feudalists that are preventing the revolutionary struggle of the women's movement. …

giai cấp tư sản
giai cấp tư sản#Vietnamese

Short for giai cấp tư sản (“bourgeoisie”).


tư sản

[tɨ˧˧ saːn˧˩]

[tɨ˧˧ ʂaːŋ˧˨]

[tɨ˧˧ saːŋ˧˨]

[tɨ˧˧ ʂaːŋ˨˩˦]

[tɨ˧˧ saːŋ˨˩˦]


chó hoang châu Phi

[t͡ɕɔ˧˦ hwaːŋ˧˧ t͡ɕəw˧˧ fi˧˧]

[t͡ɕɔ˨˩˦ hwaːŋ˧˧ t͡ɕəw˧˧ fɪj˧˧]

[cɔ˦˥ waːŋ˧˧ cəw˧˧ fɪj˧˧]

Chó hoang châu Phi chỉ còn khoảng 5000 cá thể trên toàn châu Phi, là loài động vật quý hiếm mà nhiều người đánh giá không đúng về chúng.

2015, Đinh Ngân, “Những sự thật ít ai biết về chó hoang châu Phi”, in kienthuc.net.vn, archived from the original on 2023-01-01:

Dù chỉ có kích thước tương đương với một con chó nhà nhưng chó hoang châu Phi được xếp vào nhóm những kẻ đi săn thiện nghệ và nguy hiểm bậc nhất trong thiên nhiên hoang dã.

2018, Ban Biên Tập, “Chó hoang châu Phi – Chuyên gia săn mồi thiện nghệ nhất trong tự nhiên”, in DKN.TV, archived from the original on 2023-01-01:

Chó hoang châu Phi (Lycaon pictus) thường bị lép vế so với các động vật ăn thịt khác ở châu Phi. Chúng có chiều cao 75 cm tính đến vai và nặng 25 kg.

2019, An Khang, “Lần đầu ghi hình chó hoang châu Phi ăn thịt khỉ đầu chó”, in VnExpress, archived from the original on 2023-01-01:

Lycaon pictus
Lycaon pictus#Translingual


xác suất

[saːk̚˧˦ swət̚˧˦]

[saːk̚˦˧˥ ʂwək̚˦˧˥]

[saːk̚˦˧˥ swək̚˦˧˥]

[saːk̚˦˥ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[saːk̚˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]


đô vật

[ʔɗo˧˧ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɗow˧˧ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɗow˧˧ vək̚˨˩˨]

[ʔɗow˧˧ jək̚˨˩˨]


dương lịch

[zɨəŋ˧˧ lïk̟̚˧˨ʔ]

[jɨəŋ˧˧ lɨt̚˨˩ʔ]

[jɨəŋ˧˧ lɨt̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-dương lịch.wav

Sino-Vietnamese word from 陽曆, composed of 陽 (“yang”) and 曆 (“calendar”), from Chinese 陽曆／阳历 (yánglì), from 太陽曆／太阳历 (thái dương lịch), from 太陽／太阳 (thái dương, “sun”, literally “great yang”).

Tết dương lịch


thượng sách

[tʰɨəŋ˧˨ʔ sajk̟̚˧˦]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ ʂat̚˦˧˥]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ sat̚˦˧˥]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ʂat̚˦˥]

[tʰɨəŋ˨˩˨ sat̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 上策, composed of 上 (“upper”) and 策 (“plan”)

(literary) the best/optimal plan/course of action


sói đỏ

[sɔj˧˦ ʔɗɔ˧˩]

[ʂɔj˨˩˦ ʔɗɔ˧˨]

[sɔj˨˩˦ ʔɗɔ˧˨]

[ʂɔj˦˥ ʔɗɔ˨˩˦]

[sɔj˦˥ ʔɗɔ˨˩˦]


tiếng Việt Nam

[tiəŋ˧˦ viət̚˧˨ʔ naːm˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ viək̚˨˩ʔ naːm˧˧]

[tiəŋ˦˥ viək̚˨˩˨ naːm˧˧]

[tiəŋ˦˥ jiək̚˨˩˨ naːm˧˧]

tiếng (“language”) + Việt Nam (“Vietnam”)

compound

Về pronom personnel, chữ Hán cũng lôi thôi như tiếng Việt Nam ta, nghĩa là những tiếng dùng mà xưng mình hay xưng người không có nhứt luật như tiếng Pháp.

1932 September 15, Phan Khôi, “Hán văn độc tu: Bài học thứ năm [Self-taught Chinese: Lesson five]”, in Phụ nữ tân văn, number 168, Saigon:

Regarding personal pronouns, Chinese characters are as messy as our Vietnamese, that is, the words for referring to oneself or others are not comprehensive like in French.

Làm tại Genève ngày 20 tháng 7 năm 1954, lúc 24 giờ bằng tiếng Pháp và tiếng Việt-nam cả hai bản đều có giá trị như nhau.

1954 July 20, Hiệp định đình chỉ chiến sự ở Việt Nam [Agreement on the Cessation of Hostilities in Viet-Nam]:

Done in Geneva at 2400 hours on the 20th of July 1954 in French and in Viet-Namese, both texts being equally authentic.

Anh đã được giảng sử nước nhà bằng tiếng Việt Nam, một cách đường hoàng, không phải dè dặt, quanh co.

1961, Nguyễn Huy Tưởng, Sống mãi với Thủ Đô [Living for a long time in the Capital]:

He received a lecture on the history of the country in Vietnamese, in a dignified manner, holding nothing back, and full of turns.

Làm tại Pa-ri ngày hai mươi bảy tháng giêng năm một nghìn chín trăm bảy mươi ba, bằng tiếng Anh và tiếng Việt Nam. Bản tiếng Anh và tiếng Việt Nam đều là những văn bản chính thức và có giá trị như nhau.

1973 January 27, Hiệp định chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam:

Done in Paris in the twenty-seventh of January, nineteen seventy-three, in English and Vietnamese. The English and Vietnamese texts are official and equally authentic.

Công cụ độc nhất cho phép thực hiện điều đó là ngôn ngữ, vì con người tư duy bằng ngôn ngữ, vì người Việt Nam tư duy, xúc động bằng tiếng Việt Nam. Tiếng Việt thời chiến là di sản của cha anh để lại cho thế hệ người Việt hôm nay.

1996, Phan Huy Đường, “Gió dại, chữ nghĩa và văn chương [Weeds, the meanings of words, and literature (September 1993)]”, in Vậy gọi nhau làm người, TheBookEdition, →ISBN, page 223:

The only tool for carrying that out is language, for people think in language and Vietnamese people think in and are affected by Vietnamese. Wartime Vietnamese is a legacy handed down by our elders to today's generation of Vietnamese.

Chúng tôi là những người nói tiếng Việt Nam và con em của chúng tôi đang học tiếng Anh.

2010 November 8, “Application for MATCH Community Day Charter Public School”, in (Please provide the book title or journal name), Boston: MATCH Community Day Charter Public School, archived from the original on 2021-02-14, page 172:

We are Vietnamese speakers and our children are learning English.

Muốn biết tin tức bằng tiếng Việt Nam về tờ thông tin này, xin quý vị liên lạc…

2016, “Community Meeting Invitation File No. H15-047”, in City of San José, San Jose, California:

For information in Vietnamese about this flyer, please contact…

(dated or Overseas Vietnamese) Vietnamese language


vi rút

[vi˧˧ ɹut̚˧˦]

[vɪj˧˧ ɹʊk̚˦˧˥]

[vɪj˧˧ ɹʊk͡p̚˦˥]

[jɪj˧˧ ɹʊk͡p̚˦˥]


nhôm nhựa

[ɲom˧˧ ɲɨə˧˨ʔ]

[ɲom˧˧ ɲɨə˨˩ʔ]

[ɲom˧˧ ɲɨə˨˩˨]

bán nhôm nhựa


hạ sách

[haː˧˨ʔ sajk̟̚˧˦]

[haː˨˩ʔ ʂat̚˦˧˥]

[haː˨˩ʔ sat̚˦˧˥]

[haː˨˩˨ ʂat̚˦˥]

[haː˨˩˨ sat̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 下策, composed of 下 (“lower”) and 策 (“plan”)

vi-etym-sino

(literary) the worst plan/course of action, only meant to be a last resort


gà sao

[ɣaː˨˩ saːw˧˧]

[ɣaː˦˩ ʂaːw˧˧]

[ɣaː˦˩ saːw˧˧]

[ɣaː˨˩ ʂaːw˧˧]

[ɣaː˨˩ saːw˧˧]


yêu thuật

[ʔiəw˧˧ tʰwət̚˧˨ʔ]

[ʔiw˧˧ tʰwək̚˨˩ʔ]

[ʔiw˧˧ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]


bao bì

[ʔɓaːw˧˧ ʔɓi˨˩]

[ʔɓaːw˧˧ ʔɓɪj˦˩]

[ʔɓaːw˧˧ ʔɓɪj˨˩]

bao bì đẹp mắt


dao lam

dao + lam; the second element is from French lame (“blade”). Compare Khmer ឡាម (laam).


thiên văn

[tʰiəŋ˧˧ vaŋ˧˧]

[tʰiəŋ˧˧ vaŋ˧˧]

[tʰiəŋ˧˧ jaŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 天文, composed of 天 (“heaven”) and 文 (“pattern of behavior”). Compare thuỷ văn (“hydrology”, literally “water behaviors”) and nhân văn (“humanities”, literally “human behaviors”).

trên thông thiên văn, dưới tường địa lí

well-versed in both astronomy and geography


lục phủ

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ fu˧˩]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ fʊw˧˨]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ fʊw˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục phủ.wav

Sino-Vietnamese word from 六腑, composed of 六 (“six”) and 腑 (“viscera”).

(traditional Chinese medicine, anatomy) the six hollow principal internal organs in the trunk of the body, including vị (“stomach”), đảm (“gall bladder”), tiểu tràng (“small intestine”), đại tràng (“large intestine”), bàng quang (“urinary bladder”) and tam tiêu (“San Jiao”)


lục phủ ngũ tạng

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ fu˧˩ ŋu˦ˀ˥ taːŋ˧˨ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ fʊw˧˨ ŋʊw˧˨ taːŋ˨˩ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ fʊw˨˩˦ ŋʊw˨˩˦ taːŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục phủ ngũ tạng.wav

Sino-Vietnamese word from 六腑 and 五臟, equivalent to lục phủ + ngũ tạng, from Chinese 五臟六腑／五脏六腑 (ngũ tạng lục phủ).

(traditional Chinese medicine, anatomy) the eleven principal internal organs in the trunk of the body; see lục phủ and ngũ tạng for more


động tĩnh

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ tïŋ˦ˀ˥]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ tɨn˧˨]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ tɨn˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 動靜, composed of 動 (“moving”) and 靜 (“still”)

Chẳng thấy có động tĩnh gì cả.

(chiefly in the negative or the interrogative) activity (state or quality of being active)


bưu chính

[ʔɓiw˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[ʔɓɨw˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[ʔɓɨw˧˧ cɨn˦˥]


mèo báo

[mɛw˨˩ ʔɓaːw˧˦]

[mɛw˦˩ ʔɓaːw˨˩˦]

[mɛw˨˩ ʔɓaːw˦˥]

Prionailurus bengalensis
Prionailurus bengalensis#Translingual


báo ghê-pa

[ʔɓaːw˧˦ ɣe˧˧ paː˧˧]

[ʔɓaːw˨˩˦ ɣej˧˧ paː˧˧]

[ʔɓaːw˦˥ ɣej˧˧ paː˧˧]

báo + ghê-pa, the latter from French guépard.


trạm xá

[t͡ɕaːm˧˨ʔ saː˧˦]

[ʈaːm˨˩ʔ saː˨˩˦]

[ʈaːm˨˩˨ saː˦˥]


biên kịch

[ʔɓiən˧˧ kïk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɓiəŋ˧˧ kɨt̚˨˩ʔ]

[ʔɓiəŋ˧˧ kɨt̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-biên kịch.wav


lò sát sinh

[lɔ˨˩ saːt̚˧˦ sïŋ˧˧]

[lɔ˦˩ ʂaːk̚˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[lɔ˦˩ saːk̚˦˧˥ sɨn˧˧]

[lɔ˨˩ ʂaːk̚˦˥ ʂɨn˧˧]

[lɔ˨˩ saːk̚˦˥ sɨn˧˧]


lò mổ

[lɔ˨˩ mow˨˩˦]


lợn nước

[ləːn˧˨ʔ nɨək̚˧˦]

[ləːŋ˨˩ʔ nɨək̚˦˧˥]

[ləːŋ˨˩˨ nɨək̚˦˥]


sột soạt

[sot̚˧˨ʔ swaːt̚˧˨ʔ]

[ʂok̚˨˩ʔ ʂwaːk̚˨˩ʔ]

[sok̚˨˩ʔ swaːk̚˨˩ʔ]

[ʂok̚˨˩˨ ʂ⁽ʷ⁾aːk̚˨˩˨]

[sok̚˨˩˨ s⁽ʷ⁾aːk̚˨˩˨]

Có tiếng sột soạt. Anh hé mắt nhìn.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 22:

There was the sound of rustling. He opened is eyes to see.


bàn thạch

[ʔɓaːn˨˩ tʰajk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˦˩ tʰat̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩ tʰat̚˨˩˨]

[…] anh lại là phó của bốn đời giám đốc, các giám đốc cứ lần lượt bị đốn, còn anh vẫn như bàn thạch, […]

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 24:

[…] you have been deputy to four directors; directors are being kicked out one after the other while you are like a rock, […]


thảo khấu

[tʰaːw˧˩ xəw˧˦]

[tʰaːw˧˨ kʰəw˨˩˦]

[tʰaːw˧˨ xəw˨˩˦]

[tʰaːw˨˩˦ kʰəw˦˥]

[tʰaːw˨˩˦ xəw˦˥]

Thậm chí người ta còn đặt vấn đề thẳng thừng, đó có phải làm một cuộc nhậu theo lối giang hồ thảo khấu để tranh ngôi, bá chiếm một người đàn bà không?

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 184:

They even wondered outright whether it had been an outlaw-mountain-and-forest-bandit type carousing competition for a woman.

robber who has his lair in faraway places like forests or mountains


bả vai

[ʔɓaː˧˩ vaːj˧˧]

[ʔɓaː˧˨ vaːj˧˧]

[ʔɓaː˨˩˦ vaːj˧˧]

[ʔɓaː˨˩˦ jaːj˧˧]

bả + vai (“shoulder”); two possibilities for the former element:
* It either derives from Proto-Mon-Khmer *paʔ ~ *pah (“shoulder”) (Shorto #100), whence also Proto-Monic *pnah > Mon ပၞး (nah);
* Or was borrowed from a Tai language, from Proto-Tai *C̥.baːᴮ (“shoulder”); compare Thai บ่า (bàa).

inh

Bác sĩ bảo để còn kiểm tra kĩ bằng X-quang xem vết thương ở bả vai có bị rạn xương không.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 182:

The doctor said they had to preform a more detailed X-ray examination to see whether the wound on his shoulder blade had fissured the bone.


nan hoa

[naːŋ˧˧ hwaː˧˧]

[naːŋ˧˧ waː˧˧]


bóng bay

[ʔɓawŋ͡m˧˦ ʔɓaj˧˧]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ ʔɓaj˧˧]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ ʔɓaj˧˧]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ ʔɓa(ː)j˧˧]


chò

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">chu, châu</i>

vi-etym-sino

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 株 (“stump; root”, SV: chu, châu)

a three-legged device for raising plates on the altar


đĩa đơn

[ʔɗiə˦ˀ˥ ʔɗəːn˧˧]

[ʔɗiə˧˨ ʔɗəːŋ˧˧]

[ʔɗiə˨˩˦ ʔɗəːŋ˧˧]

đĩa (“disc”) + đơn (“single, alone”), calque of English single.

(music) single (popular song released on its own)


nợ nần

[nəː˧˨ʔ nən˨˩]

[nəː˨˩ʔ nəŋ˦˩]

[nəː˨˩˨ nəŋ˨˩]


tự truyện

[tɨ˧˨ʔ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[tɨ˨˩ʔ ʈwiəŋ˨˩ʔ]

[tɨ˨˩˨ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]


sóc bay

[ʂawk͡p̚˦˧˥ ʔɓaj˧˧]

[sawk͡p̚˦˧˥ ʔɓaj˧˧]

[ʂawk͡p̚˦˥ ʔɓa(ː)j˧˧]

sóc + bay. calque of English flying squirrel


cộng hòa chuối

cộng hoà chuối
cộng hoà chuối#Vietnamese


X quang

[ʔïk̟̚˧˦ si˨˩ kwaːŋ˧˧]

[ʔïk̟̚˧˦ kwaːŋ˧˧]

[ʔɨt̚˦˧˥ sɪj˦˩ kwaːŋ˧˧]

[ʔɨt̚˦˧˥ kwaːŋ˧˧]

[ʔɨt̚˦˥ sɪj˨˩ waːŋ˧˧]

[ʔɨt̚˦˥ waːŋ˧˧]

chụp X-quang


khung tranh

[xʊwŋ͡m˧˧ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ ʈɛɲ˧˧]

[xʊwŋ͡m˧˧ ʈɛɲ˧˧]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ ʈan˧˧]

[xʊwŋ͡m˧˧ ʈan˧˧]


惡感

chữ Hán form of ác cảm (“antipathy; animosity”).


viện hàn lâm

[viən˧˨ʔ haːn˨˩ ləm˧˧]

[viəŋ˨˩ʔ haːŋ˦˩ ləm˧˧]

[viəŋ˨˩˨ haːŋ˨˩ ləm˧˧]

[jiəŋ˨˩˨ haːŋ˨˩ ləm˧˧]

Calque of Chinese 翰林院 (Hànlínyuàn, “Hanlin Academy”).

cal

Viện hàn lâm Pháp
the Académie française


rạp chiếu phim

[zaːp̚˧˨ʔ t͡ɕiəw˧˦ fim˧˧]

[ʐaːp̚˨˩ʔ t͡ɕiw˨˩˦ fim˧˧]

[ɹaːp̚˨˩˨ ciw˦˥ fim˧˧]


rạp chiếu bóng

[zaːp̚˧˨ʔ t͡ɕiəw˧˦ ʔɓawŋ͡m˧˦]

[ʐaːp̚˨˩ʔ t͡ɕiw˨˩˦ ʔɓawŋ͡m˦˧˥]

[ʐaːp̚˨˩ʔ t͡ɕiw˨˩˦ ʔɓɔŋ˦˧˥]

[ɹaːp̚˨˩˨ ciw˦˥ ʔɓawŋ͡m˦˥]


vectơ-không

[vɛk̚˧˦ təː˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[vɛk̚˦˧˥ təː˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[vɛk̚˦˧˥ təː˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[vɛk̚˦˥ təː˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[jɛk̚˦˥ təː˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-vectơ-không.wav


燕巢

chữ Hán form of yến sào (“edible bird's nest”).


tiểu từ

[tiəw˧˩ tɨ˨˩]

[tiw˨˩˦ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 小 (“small”) and 詞 (“word”), equivalent to tiểu + từ.


trê-mô-lô

[t͡ɕe˧˧ mo˧˧ lo˧˧]

Borrowed from Italian tremolo, first-person present indicative of tremolare (“to shake, to tremble”).

(music) tremolo (rapid repetition of the same note, or an alternation between two or more notes), especially alternate picking


binh sĩ

[ʔɓïŋ˧˧ si˦ˀ˥]

[ʔɓɨn˧˧ ʂɪj˧˨]

[ʔɓɨn˧˧ sɪj˧˨]

[ʔɓɨn˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[ʔɓɨn˧˧ sɪj˨˩˦]


貴位

ladies and gentlemen
ladies and gentlemen

chữ Hán form of quý vị (“you, ladies and gentlemen”).


quân nhân

[kwən˧˧ ɲən˧˧]

[kwəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[wəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 軍人, composed of 軍 (“military”) and 人 (“person”).

(formal, military) a member, either enlisted member or an officer


chuột sóc

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ sawk͡p̚˧˦]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ ʂawk͡p̚˦˧˥]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ sawk͡p̚˦˧˥]

[cuək̚˨˩˨ ʂawk͡p̚˦˥]


cuộc thi

[kuək̚˧˨ʔ tʰi˧˧]

[kuək̚˨˩ʔ tʰɪj˧˧]

[kuək̚˨˩˨ tʰɪj˧˧]


lục quân

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ kwən˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ kwəŋ˧˧]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ wəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục quân.wav

Sino-Vietnamese word from 陸軍, composed of 陸 (“land”) and 軍 (“army”).


機學量子

cơ học lượng tử
cơ học lượng tử#Vietnamese

Nôm form of cơ học lượng tử (“quantum mechanics”).


𡨸漢

Nôm form of chữ Hán (“Chinese character”).


𡨸喃

Nôm form of chữ Nôm (“Southern character”).


國路

chữ Hán form of quốc lộ (“highway; national route”).


mỏ hàn

[mɔ˧˩ haːn˨˩]

[mɔ˧˨ haːŋ˦˩]

[mɔ˨˩˦ haːŋ˨˩]

mỏ hàn điện


Tiểu Á

[tiəw˧˩ ʔaː˧˦]

[tiw˧˨ ʔaː˨˩˦]

[tiw˨˩˦ ʔaː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 小 and 亞. Perhaps a clipping of 小亞細亞／小亚细亚 (“Asia Minor”).


thơ con cóc

[tʰəː˧˧ kɔn˧˧ kawk͡p̚˧˦]

[tʰəː˧˧ kɔŋ˧˧ kawk͡p̚˦˧˥]

[tʰəː˧˧ kɔŋ˧˧ kawk͡p̚˦˥]

From thơ (“poetry; poem”) + con (animal classifier) + cóc (“toad”).


quê quán

Hỏi gì trả lời nấy, cấm quanh co dài dòng. Nào, họ tên? Quê quán? Dân tộc? Văn hoá? Tham gia cách mạng năm nào?

2001, Chu Lai, chapter 9, in Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học:

You answer what we ask, no verbosity. So, full name? Place of origin? Ethnicity? Level of schooling? What year did you join the revolution?

place of origin; place one is originally from; hometown of one's ancestors, usually considered in the male line


xe lu

[sɛ˧˧ lʊw˧˧]

[sɛ˧˧ lʊw˧˧]


rắn đuôi chuông

[zan˧˦ ʔɗuəj˧˧ t͡ɕuəŋ˧˧]

[ʐaŋ˦˧˥ ʔɗuj˧˧ t͡ɕuəŋ˧˧]

[ɹaŋ˦˥ ʔɗuj˧˧ cuəŋ˧˧]

rắn (“non-constricting snake”) + đuôi (“tail”) + chuông (“bell”)


luân hồi

[l⁽ʷ⁾əŋ˧˧ hoj˨˩]


rồng rắn lên mây

[ʐəwŋ͡m˦˩ ʐaŋ˦˧˥ len˧˧ məj˧˧]

[ɹəwŋ͡m˨˩ ɹaŋ˦˥ ləːn˧˧ məj˧˧]

(literal) dragons and snakes ascends above the clouds

(games) a children's game in which the loser ("it") of a choosing game (such as rock-paper-scissors) tries to "tag" the person at the tail end of a line formed by the winners who all try to block the loser, after the line has "marched" around and finished singing the children's song associated with this game (which starts with the phrase rồng rắn lên mây); if the loser succeeds in "tagging" that person, the latter will become the next loser (the next "it")


trâu bò

[t͡ɕəw˧˧ ʔɓɔ˨˩]

[ʈəw˧˧ ʔɓɔ˦˩]

[ʈəw˧˧ ʔɓɔ˨˩]

(literal, collective) water buffaloes and Southern Yellow cattle


đấu củng

[ʔɗəw˧˦ kʊwŋ͡m˧˩]

[ʔɗəw˨˩˦ kʊwŋ͡m˧˨]

[ʔɗəw˦˥ kʊwŋ͡m˨˩˦]

(architecture) dougong, structural element consisting of interlocking wooden brackets as used in traditional Chinese architecture


La Sát

[laː˧˧ saːt̚˧˦]

[laː˧˧ ʂaːk̚˦˧˥]

[laː˧˧ saːk̚˦˧˥]

[laː˧˧ ʂaːk̚˦˥]

[laː˧˧ saːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-La Sát.wav


Di Lặc

[jɪj˧˧ lak̚˨˩ʔ]

[jɪj˧˧ lak̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 彌勒, from Literary Chinese 彌勒 (mjie lok).

Bồ tát Di Lặc

Honghe Hani and Yi
Honghe Hani and Yi#English

Mile (a county-level city in Honghe Hani and Yi prefecture, Yunnan, China)


thiện chí

[tʰiən˧˨ʔ t͡ɕi˧˦]

[tʰiəŋ˨˩ʔ t͡ɕɪj˨˩˦]

[tʰiəŋ˨˩˨ cɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 善志, composed of 善 (“morally good”) and 志 (“will”)

vi-etym-sino

đại sứ thiện chí


phân khối

[fəŋ˧˧ kʰoj˨˩˦]

[fəŋ˧˧ xoj˨˩˦]

[fəŋ˧˧ kʰoj˦˥]

[fəŋ˧˧ xoj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân khối.wav

Sino-Vietnamese word from 分 (“cent”) and 塊 (“part”).

Một hình hài đàn ông cao to ngồi trên chiếc xe phân khối lớn hiện ra đen rám ngay ngoài cổng: Tuấn Tử Thần!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 200:

The shape of big man sitting on a high engine displacement motorbike appeared tanned just outside the gate: Tuấn the Grim Reaper!


正國

chữ Hán form of chính quốc (“metropolis”).


phèo

(as food, of cows or pigs) small intestine


tên đệm

[ten˧˧ ʔɗem˧˨ʔ]

[ten˧˧ ʔɗem˨˩ʔ]

[təːn˧˧ ʔɗem˨˩˨]


tên lót

[ten˧˧ lɔk̚˦˧˥]

[təːn˧˧ lɔk̚˦˥]

tên (“name”) + lót (“to line the inside of”).


tên họ

[ten˧˧ hɔ˧˨ʔ]

[ten˧˧ hɔ˨˩ʔ]

[təːn˧˧ hɔ˨˩˨]


tên tự

[ten˧˧ tɨ˧˨ʔ]

[ten˧˧ tɨ˨˩ʔ]

[təːn˧˧ tɨ˨˩˨]


tên gọi

[ten˧˧ ɣɔj˧˨ʔ]

[ten˧˧ ɣɔj˨˩ʔ]

[təːn˧˧ ɣɔj˨˩˨]

name (any nounal word or phrase which indicates a particular person, place, class, or thing)


tên chính

[ten˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[ten˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[təːn˧˧ cɨn˦˥]


vùng nhớ đệm

[vʊwŋ͡m˨˩ ɲəː˧˦ ʔɗem˧˨ʔ]

[vʊwŋ͡m˦˩ ɲəː˨˩˦ ʔɗem˨˩ʔ]

[vʊwŋ͡m˨˩ ɲəː˦˥ ʔɗem˨˩˨]

[jʊwŋ͡m˨˩ ɲəː˦˥ ʔɗem˨˩˨]

vùng nhớ (“memory”) + đệm (“to buffer”).

(computing) buffer (portion of memory set aside to store data)

(computing) cache (fast temporary storage)


tên miền

[təːn˧˧ miəŋ˨˩]


bộ nhớ đệm

[ʔɓo˧˨ʔ ɲəː˧˦ ʔɗem˧˨ʔ]

[ʔɓow˨˩ʔ ɲəː˨˩˦ ʔɗem˨˩ʔ]

[ʔɓow˨˩˨ ɲəː˦˥ ʔɗem˨˩˨]


tên hiệu

[təːn˧˧ hiw˨˩˨]

art name (pseudonym adopted by an artist)

(historical) nickname (familiar, invented given name)


tên huý

[təːn˧˧ wɪj˦˥]

(history) the name of a person, usually a noble, that is not meant to be said by the general public


tên hèm

[təːn˧˧ hɛm˨˩]

tên (“name”) + hèm (“to give offerings to a spirit”)


tên chữ

[ten˧˧ t͡ɕɨ˦ˀ˥]

[ten˧˧ t͡ɕɨ˧˨]

[təːn˧˧ cɨ˨˩˦]

Tướng ấy họ Tôn tên Kiên, tên chữ là Văn Đài, dòng dõi Tôn Vũ ngày xưa, quê ở huyện Phú-xuân thuộc Ngô-quận.

1909 [14th century], Luo Guanzhong, chapter 2, in Phan Kế Bính, transl., Romance of the Three Kingdoms:

That general's surname is Sun, name Jian, courtesy name Wentai; he's a descendant of Sun Wu of old; his hometown is [in] Fuchun county in Wu Commandery.

Làng Đông Hồ tên Nôm là làng Mái, tên chữ cổ là làng Đông Mại, (nay thuộc xã Song Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh) nổi tiếng về nghề làm hàng mã và nghề làm tranh.

2019 October 25, Đỗ Hữu Bảng, “Vài nét về tranh dân gian Đông Hồ [A Few Bits about Đông Hồ Folk Paintings]”, in Bảo Tàng Bắc Ninh [Bac Ninh Provincial Museum]:

Đông Hồ village, whose demotic name is Mái and whose ancient literary name is Đông Mại, (now belonging to Song Hồ commune, Thuận Thành district, Bắc Ninh province), is famous for making votive paper objects and paintings.

(historical) formal name or literary name, used in administrative written records, as opposed to tên Nôm (“demotic name”)


không gian tên

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧ ten˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧ ten˧˧]

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧ təːn˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧ təːn˧˧]

không gian (“space”) + tên (“name”). Calque of English namespace.


bài viết

[ʔɓaːj˨˩ viət̚˧˦]

[ʔɓaːj˦˩ viək̚˦˧˥]

[ʔɓaːj˨˩ viək̚˦˥]

[ʔɓaːj˨˩ jiək̚˦˥]


tườu

Điền đã thấy nóng mặt, muốn vặt lại một câu nhưng rồi cố nén bằng cách đưa ly nước lên miệng uống ực một cái. Con tườu!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 206:

Điền felt hot in the face and wanted to spit out some words, but then he suppressed the urge bringing his glass of water to his mouth and drinking a gulp. Monkey!


nhà văn hoá

[ɲaː˨˩ van˧˧ hwaː˧˦]

[ɲaː˦˩ vaŋ˧˧ hwaː˨˩˦]

[ɲaː˨˩ vaŋ˧˧ waː˦˥]

[ɲaː˨˩ jaŋ˧˧ waː˦˥]

person who studies culture and produces works of cultural value


thương gia

[tʰɨəŋ˧˧ zaː˧˧]

[tʰɨəŋ˧˧ jaː˧˧]

[tʰɨəŋ˧˧ jaː˧˧]


傳通

chữ Hán form of truyền thông (“communication”).


經月

Nôm form of kinh nguyệt (“menstruation; menses”).


ống tiêm

[ʔəwŋ͡m˧˦ tiəm˧˧]

[ʔəwŋ͡m˦˧˥ tiəm˧˧]

[ʔəwŋ͡m˦˥ tim˧˧]


ống chích

[ʔəwŋ͡m˧˦ t͡ɕïk̟̚˧˦]

[ʔəwŋ͡m˦˧˥ t͡ɕɨt̚˦˧˥]

[ʔəwŋ͡m˦˥ cɨt̚˦˥]


nhận thức luận

[ɲən˧˨ʔ tʰɨk̚˧˦ lwən˧˨ʔ]

[ɲəŋ˨˩ʔ tʰɨk̚˦˧˥ lwəŋ˨˩ʔ]

[ɲəŋ˨˩˨ tʰɨk̚˦˥ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]


善志

chữ Hán form of thiện chí (“goodwill; good faith”).


像臺

chữ Hán form of tượng đài (“monument; statue”).


chấn song

[t͡ɕən˧˦ sawŋ͡m˧˧]

[t͡ɕəŋ˦˧˥ ʂawŋ͡m˧˧]

[t͡ɕəŋ˦˧˥ sɔŋ˧˧]

[cəŋ˦˥ ʂawŋ͡m˧˧]

[cəŋ˦˥ sawŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chấn song.wav

A variant of chắn song, from chắn (“barrier”) + song (“window”).

Nhưng phải dừng lại vì các chấn song sắt to bằng cổ tay đã theo da trời hiện lên lù lù đập vào mặt.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 211:

But he had to stop, as the wrist-sized iron bars had appeared imposingly and glaringly together with the sky.

a vertical bar; mullion; paling (especially for a window or a fence)


hỏa mù

Traditional tone placement spelling of hoả mù.


hoả mù

[waː˨˩˦ mʊw˨˩]

Ngược lại, họ còn cho tôi là vận động, là xách động quần chúng để tung hoả mù tội càng nặng hơn.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 215:

To the contrary, they went on claiming I've been whipping up the population as a smokescreen, making my crimes even worse.


thời bao cấp

[tʰəːj˨˩ ʔɓaːw˧˧ kəp̚˧˦]

[tʰəːj˦˩ ʔɓaːw˧˧ kəp̚˦˧˥]

[tʰəːj˨˩ ʔɓaːw˧˧ kəp̚˦˥]

Thời bao cấp khốn khó thật, nhưng con người đối xử với con người cũng đâu đến nỗi.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 216:

During the Subsidy Period life was really tough, but people did not treat each other this badly either.

(history) Subsidy Period, part of Vietnamese history when the country was under a planned economy, usually taken as going from 1976 to 1986


linh dương hoẵng

[lïŋ˧˧ zɨəŋ˧˧ hwaŋ˦ˀ˥]

[lɨn˧˧ jɨəŋ˧˧ hwaŋ˧˨]

[lɨn˧˧ jɨəŋ˧˧ waŋ˨˩˦]

linh dương (“antelope”) + hoẵng (“muntjac”). Calque of Chinese 麂羚 (kỉ linh).


xị

traditional unit of measurement, nowadays usually taken to be one-fourth of a liter

[…] Vận kéo anh ra quán, kêu một xị đế với mấy trái xoài xanh, thứ mà cả hai người đều thích, […]

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 222:

[…] Vận pulled him outside and called for a quarter-liter bottle of đế with some green mangoes, something both of them liked, […]


số đông

[so˧˦ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ʂow˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[sow˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ʂow˦˥ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[sow˦˥ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số đông.wav

Tật thì trước sau có thể sửa được, nhưng dốt nát, vô trách nhiệm, khó sửa lắm! Nó thành căn bệnh trầm kha của số đông rồi!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 226:

Vices can be put right sooner or later, but with ignorance and irresponsibility that's very tough to do! These already became chronic ailments for most of them!


giống má

[zəwŋ͡m˧˦ maː˧˦]

[jəwŋ͡m˦˧˥ maː˨˩˦]

[jəwŋ͡m˦˥ maː˦˥]

[…] trước mắt là nông trường giúp họ công khai hoang giống má.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 217:

[…] first of all the sovkhoz would help them with land reclaiming and seeds.


nguyên cớ

[ŋwiən˧˧ kəː˧˦]

[ŋwiəŋ˧˧ kəː˨˩˦]

[ŋwiəŋ˧˧ kəː˦˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 原故 (SV: nguyên cố).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nguyên cố</i>

vi-etym-sino

Anh sợ nhìn lại một kỉ niệm, sợ nhìn lại một nguyên cớ tình yêu, một nguyên cớ tan tành.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 220:

He was afraid to look back to a memory, afraid to look back at a cause of his love and a cause of its undoing.


thuộc cấp

[tʰuək̚˧˨ʔ kəp̚˧˦]

[tʰuək̚˨˩ʔ kəp̚˦˧˥]

[tʰuək̚˨˩˨ kəp̚˦˥]

[…] ai mà chịu nổi một kẻ thuộc cấp cứ luôn luôn toả sáng hơn mình lên đây, […]

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 221:

[…] who suffers a subordinate who is always more brilliant than oneself getting up here? […]


người đồng tính

[ŋɨəj˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tïŋ˧˦]

[ŋɨj˦˩ ʔɗəwŋ͡m˦˩ tɨn˦˧˥]

[ŋɨj˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tɨn˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-người đồng tính.wav


người chuyển giới

[ŋɨəj˨˩ t͡ɕwiən˧˩ zəːj˧˦]

[ŋɨj˦˩ t͡ɕwiəŋ˧˨ jəːj˨˩˦]

[ŋɨj˨˩ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ jəːj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-người chuyển giới.wav


cá mú

[kaː˨˩˦ mʊw˨˩˦]

[kaː˦˥ mʊw˦˥]


聖女

chữ Hán form of thánh nữ (“saintess; female saint”).


上頂

chữ Hán form of thượng đỉnh (“summit; top”).


nhà ga

[ɲaː˨˩ ɣaː˧˧]

[ɲaː˦˩ ɣaː˧˧]

[ɲaː˨˩ ɣaː˧˧]


bệnh nhi

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ ɲi˧˧]

[ʔɓen˨˩ʔ ɲɪj˧˧]

[ʔɓəːn˨˩˨ ɲɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 病兒, composed of 病 (“illness”) and 兒 (“child”).


bác vật quán

[ʔɓaːk̚˧˦ vət̚˧˨ʔ kwaːn˧˦]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ vək̚˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[ʔɓaːk̚˦˥ vək̚˨˩˨ waːŋ˦˥]

[ʔɓaːk̚˦˥ jək̚˨˩˨ waːŋ˦˥]


biến chứng

[ʔɓiən˧˦ t͡ɕɨŋ˧˦]

[ʔɓiəŋ˦˧˥ t͡ɕɨŋ˦˧˥]

[ʔɓiəŋ˦˥ cɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 變 (“change; transformation”) and 症 (“condition”).


vũ đài

[vu˦ˀ˥ ʔɗaːj˨˩]

[vʊw˧˨ ʔɗaːj˦˩]

[vʊw˨˩˦ ʔɗaːj˨˩]

[jʊw˨˩˦ ʔɗaːj˨˩]

vũ đài chính trị


場小學

trường tiểu học
trường tiểu học#Vietnamese

chữ Hán form of trường tiểu học (“primary school”).


phân loại học

[fəŋ˧˧ lwaːj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[fəŋ˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân loại học.wav


trường tiểu học

[t͡ɕɨəŋ˨˩ tiəw˧˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʈɨəŋ˦˩ tiw˧˨ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʈɨəŋ˨˩ tiw˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]


quy chuẩn

[kwɪj˧˧ t͡ɕwəŋ˧˨]

[wɪj˧˧ c⁽ʷ⁾əŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 規準, composed of 規 and 準.


trắm

(zoology) pike (any carnivorous freshwater fish of the genus Esox)


truông

Yêu em anh cũng muốn vô / Sợ truông nhà Hồ, sợ phá Tam Giang

I love you and I want to go south with you, but I am afraid of the danger on the way

(archaic, now largely a fossil word) a large, empty grassland


現象學

hiện tượng học
hiện tượng học#Vietnamese

chữ Hán form of hiện tượng học (“phenomenology”).


kiểm duyệt

[kim˨˩˦ j⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]


ký sinh trùng học

kí sinh trùng học
kí sinh trùng học#Vietnamese

Alternative spelling of kí sinh trùng học (“parasitology”)..


chính trị học

[t͡ɕïŋ˧˦ t͡ɕi˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɨn˦˧˥ ʈɪj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[cɨn˦˥ ʈɪj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


kí sinh trùng học

[ki˧˦ sïŋ˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[kɪj˨˩˦ ʂɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kɪj˨˩˦ sɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kɪj˦˥ ʂɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]

[kɪj˦˥ sɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]


miễn dịch

[miən˦ˀ˥ zïk̟̚˧˨ʔ]

[miəŋ˧˨ jɨt̚˨˩ʔ]

[miəŋ˨˩˦ jɨt̚˨˩˨]


miễn dịch học

[miən˦ˀ˥ zïk̟̚˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[miəŋ˧˨ jɨt̚˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[miəŋ˨˩˦ jɨt̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


病兒

chữ Hán form of bệnh nhi (“child patient”).


rừng nho biển thánh

[zɨŋ˨˩ ɲɔ˧˧ ʔɓiən˧˩ tʰajŋ̟˧˦]

[ʐɨŋ˦˩ ɲɔ˧˧ ʔɓiəŋ˧˨ tʰɛɲ˦˧˥]

[ɹɨŋ˨˩ ɲɔ˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˦ tʰan˦˥]

Calque of Chinese 儒林學海／儒林学海 (rúlín xuéhǎi).


chính uỷ

[t͡ɕïŋ˧˦ ʔwi˧˩]

[t͡ɕɨn˦˧˥ ʔwɪj˧˨]

[cɨn˦˥ (ʔ)wɪj˨˩˦]

Short for chính trị uỷ viên; Sino-Vietnamese word from 政委.


túi bóng

[tuj˧˦ ʔɓawŋ͡m˧˦]

[tuj˨˩˦ ʔɓawŋ͡m˦˧˥]

[tuj˨˩˦ ʔɓɔŋ˦˧˥]

[tuj˦˥ ʔɓawŋ͡m˦˥]


東醫

traditional Chinese medicine
traditional Chinese medicine

chữ Hán form of đông y (“traditional Chinese medicine; traditional Oriental medicine”).


danh xưng

[zajŋ̟˧˧ sɨŋ˧˧]

[jɛɲ˧˧ sɨŋ˧˧]

[jan˧˧ sɨŋ˧˧]


水動力學

thuỷ động lực học
thuỷ động lực học#Vietnamese

chữ Hán form of thuỷ động lực học (“hydrodynamics”).


演言

chữ Hán form of diễn ngôn (“discourse”).


Nhật Bản học

[ɲət̚˧˨ʔ ʔɓaːn˧˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ɲək̚˨˩ʔ ʔɓaːŋ˧˨ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ɲək̚˨˩˨ ʔɓaːŋ˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]


đạo đức học

[ʔɗaːw˧˨ʔ ʔɗɨk̚˧˦ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗaːw˨˩ʔ ʔɗɨk̚˦˧˥ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗaːw˨˩˨ ʔɗɨk̚˦˥ hawk͡p̚˨˩˨]


分心學

chữ Hán form of phân tâm học (“psychoanalysis”).


vi tích phân

[vi˧˧ tïk̟̚˧˦ fən˧˧]

[vɪj˧˧ tɨt̚˦˧˥ fəŋ˧˧]

[vɪj˧˧ tɨt̚˦˥ fəŋ˧˧]

[jɪj˧˧ tɨt̚˦˥ fəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 微積分, equivalent to a blend of vi phân (“differential”) + tích phân (“integral”). Compare Japanese 微積分 (bisekibun), 微積分学 (bisekibungaku), 微分積分 (bibun-sekibun), 微分積分学 (bibun-sekibungaku), Korean 미적분 (mijeokbun).


thanh vọng

[tʰajŋ̟˧˧ vawŋ͡m˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ vɔŋ˨˩ʔ]


tiểu thương

[tiəw˧˩ tʰɨəŋ˧˧]

[tiw˧˨ tʰɨəŋ˧˧]

[tiw˨˩˦ tʰɨəŋ˧˧]


me Tây

[mɛ˧˧ təj˧˧]

[mɛ˧˧ təj˧˧]

[mɛ˧˧ təj˧˧]

(derogatory, historical) a Vietnamese woman who has French husband or lover


y sinh

[ʔi˧˧ sïŋ˧˧]

[ʔɪj˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɪj˧˧ sɨn˧˧]

[ʔɪj˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɪj˧˧ sɨn˧˧]


y viện

[ʔi˧˧ viən˧˨ʔ]

[ʔɪj˧˧ viəŋ˨˩ʔ]

[ʔɪj˧˧ viəŋ˨˩˨]

[ʔɪj˧˧ jiəŋ˨˩˨]


vật liệu

[vət̚˧˨ʔ liəw˧˨ʔ]

[vək̚˨˩ʔ liw˨˩ʔ]

[vək̚˨˩˨ liw˨˩˨]

[jək̚˨˩˨ liw˨˩˨]

Chưa đủ vật liệu để hoàn thành sản phẩm.

There are not enough materials to complete the product.


cổ khí hậu học

[ko˧˩ xi˧˦ həw˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[kow˧˨ kʰɪj˨˩˦ həw˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kow˧˨ xɪj˨˩˦ həw˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kow˨˩˦ kʰɪj˦˥ həw˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]

[kow˨˩˦ xɪj˦˥ həw˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


dân tộc học

[zən˧˧ təwk͡p̚˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[jəŋ˧˧ təwk͡p̚˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[jəŋ˧˧ təwk͡p̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


cổ nhân loại học

[ko˧˩ ɲən˧˧ lwaːj˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[kow˧˨ ɲəŋ˧˧ lwaːj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kow˨˩˦ ɲəŋ˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


hắc ín

[hak̚˦˧˥ ʔin˦˧˥]

[hak̚˦˥ ʔɨn˦˥]


tử vong học

[tɨ˧˩ vawŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tɨ˧˨ vawŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tɨ˧˨ vɔŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tɨ˨˩˦ vawŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

[tɨ˨˩˦ jawŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


mục đích luận

[mʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔɗïk̟̚˧˦ lwən˧˨ʔ]

[mʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɗɨt̚˦˧˥ lwəŋ˨˩ʔ]

[mʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɗɨt̚˦˥ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]


huyết thanh học

[hwiət̚˧˦ tʰajŋ̟˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[hwiək̚˦˧˥ tʰɛɲ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]


死亡學

chữ Hán form of tử vong học (“thanatology”).


Hồi quốc

Sino-Vietnamese word from 回國, compound of Hồi giáo (“Islam”) + vương quốc (“kingdom, realm”).


血清學

huyết thanh học
huyết thanh học#Vietnamese

chữ Hán form of huyết thanh học (“serology”).


sức lao động

[sɨk̚˧˦ laːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʂɨk̚˦˧˥ laːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[sɨk̚˦˧˥ laːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʂɨk̚˦˥ laːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

[sɨk̚˦˥ laːw˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

sức (“force; power; capability”) + lao động (“labor”).

com

(literal) physical capability of working

Cái mà người lao động bán cho nhà tư bản không phải là lao động, mà là sức lao động.

The laborer does not sell his labor to the capitalist, but his labor power.


chủ nghĩa duy vật biện chứng

主義唯物辯證 (CJK)

[t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ zwi˧˧ vət̚˧˨ʔ ʔɓiən˧˨ʔ t͡ɕɨŋ˧˦]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ jwɪj˧˧ vək̚˨˩ʔ ʔɓiəŋ˨˩ʔ t͡ɕɨŋ˦˧˥]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ j⁽ʷ⁾ɪj˧˧ vək̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˨˩˨ cɨŋ˦˥]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ j⁽ʷ⁾ɪj˧˧ jək̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˨˩˨ cɨŋ˦˥]

chủ nghĩa duy vật (“materialism”) + biện chứng (“dialectical”), calque of Chinese 辯證唯物主義／辩证唯物主义 (biện chứng duy vật chủ nghĩa).

cal

dialectical materialism
dialectical materialism

(Marxism, philosophy) dialectical materialism


niên đại học

[niən˧˧ ʔɗaːj˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[niəŋ˧˧ ʔɗaːj˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[niəŋ˧˧ ʔɗaːj˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


反英雄

chữ Hán form of phản anh hùng (“antihero”).


các-ten

[kaːk̚˧˦ tɛn˧˧]

[kaːk̚˦˧˥ tɛŋ˧˧]

[kaːk̚˦˥ tɛŋ˧˧]


tư liệu sản xuất

[tɨ˧˧ liəw˧˨ʔ saːn˧˩ swət̚˧˦]

[tɨ˧˧ liw˨˩ʔ ʂaːŋ˧˨ swək̚˦˧˥]

[tɨ˧˧ liw˨˩ʔ saːŋ˧˨ swək̚˦˧˥]

[tɨ˧˧ liw˨˩˨ ʂaːŋ˨˩˦ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[tɨ˧˧ liw˨˩˨ saːŋ˨˩˦ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

tư liệu (“material, stuff”) + sản xuất (“production”).


xanh-đi-ca

[sajŋ̟˧˧ ʔɗi˧˧ kaː˧˧]

[sɛɲ˧˧ ʔɗɪj˧˧ kaː˧˧]

[san˧˧ ʔɗɪj˧˧ kaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xanh-đi-ca.wav

French syndicat, used as a calque of Russian синдика́т (sindikát).

(communism, Leninism, economics, business, capitalism) a syndicate


công-xoóc-xi-om

[kəwŋ͡m˧˧ sɔk̚˧˦ si˧˧ ʔɔm˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ sɔk̚˦˧˥ sɪj˧˧ ʔɔm˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ sɔk̚˦˥ sɪj˧˧ ʔɔm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-công-xoóc-xi-om.wav

From French consortium, from Latin cōnsortium, used as a calque of Russian консо́рциум (konsórcium).

cal

(communism, Leninism, economics, business, capitalism) consortium


hiện tượng học

[hiən˧˨ʔ tɨəŋ˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[hiəŋ˨˩ʔ tɨəŋ˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[hiəŋ˨˩˨ tɨəŋ˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


扣肉

chữ Hán form of khâu nhục (“braised pork belly”).


quyền tác giả

[kwiəŋ˦˩ taːk̚˦˧˥ jaː˧˨]

[wiəŋ˨˩ taːk̚˦˥ jaː˨˩˦]

(copyright law) rights granted by law to the tác giả (“author”) of a tác phẩm (“work”)


高學

chữ Hán form of cao học (“postgraduate education”).


học vị

[hawk͡p̚˨˩ʔ vɪj˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ vɪj˨˩˨]

[hawk͡p̚˨˩˨ jɪj˨˩˨]


tu từ học

[tu˧˧ tɨ˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tʊw˧˧ tɨ˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tʊw˧˧ tɨ˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]


轉動學

chuyển động học
chuyển động học#Vietnamese

chữ Hán form of chuyển động học (“kinematics”).


âm nhạc học

[ʔəm˧˧ ɲaːk̚˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔəm˧˧ ɲaːk̚˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔəm˧˧ ɲaːk̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


chuyển động học

[t͡ɕwiən˧˩ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕwiəŋ˧˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


nhân văn học

[ɲən˧˧ van˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ vaŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ vaŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

[ɲəŋ˧˧ jaŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


cổ thực vật học

[ko˧˩ tʰɨk̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[kow˧˨ tʰɨk̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[kow˨˩˦ tʰɨk̚˨˩˨ vək̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]

[kow˨˩˦ tʰɨk̚˨˩˨ jək̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]


微菌學

chữ Hán form of vi khuẩn học (“bacteriology”).


vi khuẩn học

[vɪj˧˧ kʰwəŋ˧˨ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[vɪj˧˧ xwəŋ˧˨ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[vɪj˧˧ kʰwəŋ˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]

[jɪj˧˧ xwəŋ˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 微菌學, composed of 微菌 (“bacterium”) and 學 (“study”)


地名學

chữ Hán form of địa danh học (“toponymy”).


địa danh học

[ʔɗiə˧˨ʔ zajŋ̟˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗiə˨˩ʔ jɛɲ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗiə˨˩˨ jan˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


古植物學

cổ thực vật học
cổ thực vật học#Vietnamese

chữ Hán form of cổ thực vật học (“paleobotany”).


外動詞

chữ Hán form of ngoại động từ (“transitive verb”).


生病學

chữ Hán form of sinh bệnh học (“pathogenesis”).


內動詞

chữ Hán form of nội động từ (“intransitive verb”).


kì vọng

[kɪj˦˩ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[kɪj˦˩ vɔŋ˨˩ʔ]

[kɪj˨˩ vawŋ͡m˨˩˨]

[kɪj˨˩ jawŋ͡m˨˩˨]


nhà sàn

[ɲaː˨˩ saːn˨˩]

[ɲaː˦˩ ʂaːŋ˦˩]

[ɲaː˦˩ saːŋ˦˩]

[ɲaː˨˩ ʂaːŋ˨˩]

[ɲaː˨˩ saːŋ˨˩]


cửa mình

[kɨə˧˩ mïŋ˨˩]

[kɨə˧˨ mɨn˦˩]

[kɨə˨˩˦ mɨn˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cửa mình.wav

(informal) Synonym of âm hộ (“a vulva”, literally “yin door”)


phúc đức

[fʊwk͡p̚˧˦ ʔɗɨk̚˧˦]

[fʊwk͡p̚˦˧˥ ʔɗɨk̚˦˧˥]

[fʊwk͡p̚˦˥ ʔɗɨk̚˦˥]

Nếu tất cả mọi người đều được như cậu thì phúc đức cho ngành cao su khốn khổ này quá!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 228:

If everyone were like you, it'd be a blessing for this all too wretched rubber business!


địa đầu

[ʔɗiə˧˨ʔ ʔɗəw˨˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ ʔɗəw˦˩]

[ʔɗiə˨˩˨ ʔɗəw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 地頭, composed of 地 and 頭.

Và phải nhớ một điều, kẻ xấu miệng, kẻ muốn hại ta chơi ta ở đâu cũng có, đừng vội tin ai, kể cả cái vùng đất địa đầu mà cậu sắp tới.

And remember one thing: people who speak bad, people who want to harm us, are everywhere; don't trust too quickly, even not in the border region where you're about to go.


tuyệt chiêu

[twiət̚˧˨ʔ t͡ɕiəw˧˧]

[twiək̚˨˩ʔ t͡ɕiw˧˧]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ciw˧˧]


đất cát

[ʔɗət̚˧˦ kaːt̚˧˦]

[ʔɗək̚˦˧˥ kaːk̚˦˧˥]

[ʔɗək̚˦˥ kaːk̚˦˥]


trợ lí

[t͡ɕəː˧˨ʔ li˧˦]

[ʈəː˨˩ʔ lɪj˨˩˦]

[ʈəː˨˩˨ lɪj˦˥]


tiên đồng ngọc nữ

[tiən˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ ŋawk͡p̚˧˨ʔ nɨ˦ˀ˥]

[tiəŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˦˩ ŋawk͡p̚˨˩ʔ nɨ˧˨]

[tiəŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ ŋawk͡p̚˨˩˨ nɨ˨˩˦]

well-matched and good-looking couple; lovely young couple


kĩ xảo

[kɪj˨˩˦ saːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 技巧, composed of 技 (“technique”) and 巧 (“skill”)

(cinematography) Short for hiệu ứng kĩ xảo (“special effects”).

(rare) expertise; masterful technique; advanced skill


tri thức luận

[t͡ɕi˧˧ tʰɨk̚˧˦ lwən˧˨ʔ]

[ʈɪj˧˧ tʰɨk̚˦˧˥ lwəŋ˨˩ʔ]

[ʈɪj˧˧ tʰɨk̚˦˥ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]


vô thần luận

[vo˧˧ tʰən˨˩ lwən˧˨ʔ]

[vow˧˧ tʰəŋ˦˩ lwəŋ˨˩ʔ]

[vow˧˧ tʰəŋ˨˩ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

[jow˧˧ tʰəŋ˨˩ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]


hươu nai

[hɨəw˧˧ naːj˧˧]

[hɨəw˧˧ naːj˧˧]

hươu + nai. The first word refers to deer in general and the second to sambar deer.


tiểu tam

(neologism) a paramour; illicit lover; other woman; other man


con giáp thứ 13

[kɔn˧˧ zaːp̚˧˦ tʰɨ˧˦ mɨəj˨˩ ʔɓaː˧˧]

[kɔŋ˧˧ jaːp̚˦˧˥ tʰɨ˨˩˦ mɨj˦˩ ʔɓaː˧˧]

[kɔŋ˧˧ jaːp̚˦˥ tʰɨ˦˥ mɨj˨˩ ʔɓaː˧˧]

Literally “the 13th zodiac sign” (when in reality there are only twelve) > “one which is not legitimate”.

(neologism, figurative, slang, derogatory) the other woman or man


bơ thực vật

[ʔɓəː˧˧ tʰɨk̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɓəː˧˧ tʰɨk̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɓəː˧˧ tʰɨk̚˨˩˨ vək̚˨˩˨]

[ʔɓəː˧˧ tʰɨk̚˨˩˨ jək̚˨˩˨]


sáng kiến

[saːŋ˧˦ kiən˧˦]

[ʂaːŋ˦˧˥ kiəŋ˦˧˥]

[saːŋ˦˧˥ kiəŋ˦˧˥]

[ʂaːŋ˦˥ kiəŋ˦˥]

[saːŋ˦˥ kiəŋ˦˥]


móng vuốt

[mawŋ͡m˦˧˥ vuək̚˦˧˥]

[mɔŋ˦˧˥ vuək̚˦˧˥]


điệp

Sino-Vietnamese word from 蝶 (“butterfly”).
The sense of "scallop" is due to the visual similarity between scallop's valves and butterfly's wings when spread.


điệp

(Southern Vietnam) Caesalpinia pulcherrima


điệp

(archaic, historical) official message; official letter


xương xẩu

[sɨəŋ˧˧ səw˧˩]

[sɨəŋ˧˧ səw˧˨]

[sɨəŋ˧˧ səw˨˩˦]


編劇

chữ Hán form of biên kịch (“playwright; screenwriter”).


chông gai

[t͡ɕəwŋ͡m˧˧ ɣaːj˧˧]

[t͡ɕəwŋ͡m˧˧ ɣaːj˧˧]

[cəwŋ͡m˧˧ ɣaːj˧˧]


水圈

chữ Hán form of thủy quyển (“hydrosphere”).


nguyên thủ quốc gia

[ŋwiən˧˧ tʰu˧˩ kuək̚˧˦ zaː˧˧]

[ŋwiəŋ˧˧ tʰʊw˧˨ kuək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[ŋwiəŋ˧˧ tʰʊw˨˩˦ wək̚˦˥ jaː˧˧]

Calque of Chinese 國家元首／国家元首 (quốc gia nguyên thủ)


案囚

chữ Hán form of án tù (“prison sentence; imprisonment”).


四決

chữ Hán form of tứ kết (“quarterfinal”).


ước chung lớn nhất

[ʔɨək̚˧˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləːn˧˦ ɲət̚˧˦]

[ʔɨək̚˦˧˥ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˧˥ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɨək̚˦˥ cʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˥ ɲək̚˦˥]

ước số chung lớn nhất
ước số chung lớn nhất#Vietnamese

greatest common divisor
greatest common divisor

Clipping of ước số chung lớn nhất (“greatest common divisor”).


bội chung nhỏ nhất

[ʔɓoj˧˨ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˧˩ ɲət̚˧˦]

[ʔɓoj˨˩ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˧˨ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɓoj˨˩˨ cʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˨˩˦ ɲək̚˦˥]

bội số chung nhỏ nhất
bội số chung nhỏ nhất#Vietnamese

least common multiple
least common multiple

Clipping of bội số chung nhỏ nhất (“least common multiple”).


ước số chung lớn nhất

[ʔɨək̚˧˦ so˧˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləːn˧˦ ɲət̚˧˦]

[ʔɨək̚˦˧˥ ʂow˨˩˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˧˥ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɨək̚˦˧˥ sow˨˩˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˧˥ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɨək̚˦˥ ʂow˦˥ cʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˥ ɲək̚˦˥]

[ʔɨək̚˦˥ sow˦˥ cʊwŋ͡m˧˧ ləːŋ˦˥ ɲək̚˦˥]

ước số (“divisor”) + chung (“common”) + lớn (“big”) + nhất (“most”), calque of Chinese 最大公約數／最大公约数 (tối đại công ước số)

cal

(arithmetic, formal) the greatest common divisor


bội số chung nhỏ nhất

[ʔɓoj˧˨ʔ so˧˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˧˩ ɲət̚˧˦]

[ʔɓoj˨˩ʔ ʂow˨˩˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˧˨ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɓoj˨˩ʔ sow˨˩˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˧˨ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɓoj˨˩˨ ʂow˦˥ cʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˨˩˦ ɲək̚˦˥]

[ʔɓoj˨˩˨ sow˦˥ cʊwŋ͡m˧˧ ɲɔ˨˩˦ ɲək̚˦˥]

bội số (“multiple”) + chung (“common”) + nhỏ (“small”) + nhất (“most”), calque of Chinese 最小公倍數／最小公倍数 (tối tiểu công bội số).

cal

(arithmetic, formal) the least common multiple


thần kinh học

[tʰən˨˩ kïŋ˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰəŋ˦˩ kɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰəŋ˨˩ kɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 神經學, composed of 神經 (“nerve”) and 學 (“study”).


bá tánh

[ʔɓaː˧˦ tajŋ̟˧˦]

[ʔɓaː˨˩˦ tɛɲ˦˧˥]

[ʔɓaː˦˥ tan˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bá tánh.wav

Sino-Vietnamese word from 百姓, composed of 百 (“hundred”) and 姓 (“family name”), with the Southern reading of both characters.

(Chinese fiction) the commoners; the common folk; the citizens


船人

chữ Hán form of thuyền nhân (“boat people”).


sò điệp

[sɔ˨˩ ʔɗiəp̚˧˨ʔ]

[ʂɔ˦˩ ʔɗiəp̚˨˩ʔ]

[sɔ˦˩ ʔɗiəp̚˨˩ʔ]

[ʂɔ˨˩ ʔɗip̚˨˩˨]

[sɔ˨˩ ʔɗip̚˨˩˨]


bệnh án

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ ʔaːn˧˦]

[ʔɓen˨˩ʔ ʔaːŋ˦˧˥]

[ʔɓəːn˨˩˨ ʔaːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 病案, composed of 病 and 案.


vi phẫu

[vi˧˧ fəw˦ˀ˥]

[vɪj˧˧ fəw˧˨]

[vɪj˧˧ fəw˨˩˦]

[jɪj˧˧ fəw˨˩˦]


phẫu thuật tạo hình

[fəw˦ˀ˥ tʰwət̚˧˨ʔ taːw˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[fəw˧˨ tʰwək̚˨˩ʔ taːw˨˩ʔ hɨn˦˩]

[fəw˨˩˦ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨ taːw˨˩˨ hɨn˨˩]


êkip

[ʔe˧˧ kip̚˧˦]

[ʔej˧˧ kip̚˦˧˥]


con nuôi

[kɔŋ˧˧ nuj˧˧]

[kɔŋ˧˧ nuj˧˧]


nguồn cội

[ŋuən˨˩ koj˧˨ʔ]

[ŋuəŋ˦˩ koj˨˩ʔ]

[ŋuəŋ˨˩ koj˨˩˨]


con cái

[kɔŋ˧˧ kaːj˨˩˦]

[kɔŋ˧˧ kaːj˦˥]

children; offspring (generally speaking)


tiền nong

[tiəŋ˦˩ nawŋ͡m˧˧]

[tiəŋ˦˩ nɔŋ˧˧]

[tiəŋ˨˩ nawŋ͡m˧˧]


mái ấm

[maːj˧˦ ʔəm˧˦]

[maːj˨˩˦ ʔəm˦˧˥]

[maːj˦˥ ʔəm˦˥]


kì tích

[ki˨˩ tïk̟̚˧˦]

[kɪj˦˩ tɨt̚˦˧˥]

[kɪj˨˩ tɨt̚˦˥]


uỷ viên

[ʔwɪj˧˨ viəŋ˧˧]

[(ʔ)wɪj˨˩˦ viəŋ˧˧]

[(ʔ)wɪj˨˩˦ jiəŋ˧˧]


cam go

[kaːm˧˧ ɣɔ˧˧]

[kaːm˧˧ ɣɔ˧˧]

[kaːm˧˧ ɣɔ˧˧]

com

compare <i class="Latn mention" lang="vi">gay go</i>

(Central Vietnam, Southern Vietnam) difficulty; challenge


trước mắt

[t͡ɕɨək̚˧˦ mat̚˧˦]

[ʈɨək̚˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[ʈɨək̚˦˥ mak̚˦˥]

mục tiêu trước mắt


thân thế

[tʰən˧˧ tʰe˧˦]

[tʰəŋ˧˧ tʰej˨˩˦]

[tʰəŋ˧˧ tʰej˦˥]

life (especially of a famed person); background; identity; status


loại hình

[lwaːj˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ hɨn˨˩]

các loại hình doanh nghiệp hợp pháp ở Việt Nam

types of statutory businesses in Vietnam

(of intangible or abstract concepts) a type, form or mode


khoảng trống

[xwaːŋ˧˩ t͡ɕəwŋ͡m˧˦]

[kʰwaːŋ˧˨ ʈəwŋ͡m˦˧˥]

[xwaːŋ˧˨ ʈəwŋ͡m˦˧˥]

[kʰwaːŋ˨˩˦ ʈəwŋ͡m˦˥]

[xwaːŋ˨˩˦ ʈəwŋ͡m˦˥]

vi:Khoảng trống vũ trụ
vi:Khoảng trống Địa phương


quần què

[kwəŋ˦˩ kwɛ˦˩]

[wəŋ˨˩ wɛ˨˩]

quần (“pants”) + què (“crippled”).
Some consider this as a Southern corruption of quần hoè, a kind of pants worn in pre-modern times by women during menstruation, making use of flowers of the Chinese scholar tree to limit bleeding.

(literally) broken pants, especially pants with one (or both) leg torn off

Đang làm cái quần què gì vậy?

(figurative, chiefly Southern Vietnam, low colloquial, slang) bullshit; rubbish; your ass


thi nhân

[tʰi˧˧ ɲən˧˧]

[tʰɪj˧˧ ɲəŋ˧˧]

[tʰɪj˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 詩人, composed of 詩 (“poetry”) and 人 (“person”).


訓練員

huấn luyện viên
huấn luyện viên#Vietnamese

chữ Hán form of huấn luyện viên (“coach; trainer; instructor”).


訪員

chữ Hán form of phóng viên (“correspondent; reporter”).


đặc khu hành chính

[ʔɗak̚˧˨ʔ xu˧˧ hajŋ̟˨˩ t͡ɕïŋ˧˦]

[ʔɗak̚˨˩ʔ kʰʊw˧˧ hɛɲ˦˩ t͡ɕɨn˦˧˥]

[ʔɗak̚˨˩ʔ xʊw˧˧ hɛɲ˦˩ t͡ɕɨn˦˧˥]

[ʔɗak̚˨˩˨ kʰʊw˧˧ han˨˩ cɨn˦˥]

[ʔɗak̚˨˩˨ xʊw˧˧ han˨˩ cɨn˦˥]

Calque of Chinese 特別行政區／特别行政区 (đặc biệt hành chính khu). Compare Chinese 特區／特区 (đặc khu).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">đặc biệt</i> hành chính khu


động vật nguyên sinh

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ ŋwiən˧˧ sïŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ ŋwiəŋ˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ ŋwiəŋ˧˧ sɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ vək̚˨˩˨ ŋwiəŋ˧˧ ʂɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ jək̚˨˩˨ ŋwiəŋ˧˧ sɨn˧˧]

động vật (“animal”) + nguyên sinh (“primordial”), calque of Chinese 原生動物／原生动物 (nguyên sinh động vật).


電算

chữ Hán form of điện toán (“computing; computer science”).


觀世音菩薩

Quán Thế Âm Bồ Tát
Quán Thế Âm Bồ Tát#Vietnamese


bốn bể

[ʔɓon˧˦ ʔɓe˧˩]

[ʔɓoŋ˦˧˥ ʔɓej˧˨]

[ʔɓoŋ˦˥ ʔɓej˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bốn bể.wav

bốn (“four”) + bể (“sea; ocean”), calque of Chinese 四海 (tứ hải, “four seas”).

(literary, possibly obsolete) the four oceans, the Pacific, the Indian, the Atlantic and the Arctic


kiến trúc thượng tầng

[kiən˧˦ t͡ɕʊwk͡p̚˧˦ tʰɨəŋ˧˨ʔ təŋ˨˩]

[kiəŋ˦˧˥ ʈʊwk͡p̚˦˧˥ tʰɨəŋ˨˩ʔ təŋ˦˩]

[kiəŋ˦˥ ʈʊwk͡p̚˦˥ tʰɨəŋ˨˩˨ təŋ˨˩]

From kiến trúc (“architecture”) + thượng tầng (“upper level”); calque of Chinese 上層建築／上层建筑 (thượng tằng kiến trúc)


hạ sĩ quan

[haː˧˨ʔ si˦ˀ˥ kwaːn˧˧]

[haː˨˩ʔ ʂɪj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[haː˨˩ʔ sɪj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[haː˨˩˨ ʂɪj˨˩˦ waːŋ˧˧]

[haː˨˩˨ sɪj˨˩˦ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 下士官, composed of 下 (“sub-”) and 士官 (“commissioned officer”).

vi-etym-sino

non-commissioned officer
non-commissioned officer


sĩ quan

[ʂɪj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[sɪj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[ʂɪj˨˩˦ waːŋ˧˧]

[sɪj˨˩˦ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 士官, composed of 士 (“learned person; soldier”) and 官 (“official”), Japanese 士官

commissioned officer
commissioned officer


nhân tử

[ɲən˧˧ tɨ˧˩]

[ɲəŋ˧˧ tɨ˧˨]

[ɲəŋ˧˧ tɨ˨˩˦]


biên cương

[ʔɓiən˧˧ kɨəŋ˧˧]

[ʔɓiəŋ˧˧ kɨəŋ˧˧]

[ʔɓiəŋ˧˧ kɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-biên cương.wav

Audio (Hà Nội)

Đứng ngẩn ngơ giữa một vùng biên cương xanh tít tắp, Vũ Nguyên cứ thấy toàn thân mình tan chảy ra trong một cảm giác rất lạ!

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 232:

Standing astounded in the middle of the extended green borderlands, Vũ Nguyên felt his entire body melting away in a very strange feeling!

(literary) border area of a nation or country


cửu vạn

[kɨw˧˨ vaːŋ˨˩ʔ]

[kɨw˨˩˦ vaːŋ˨˩˨]

[kɨw˨˩˦ jaːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese reading of 九萬, the name of a tổ tôm's card - i.e. the ninth (九; SV: cửu) card among the Myriads (萬; SV: vạn) suit; on that card is an illustration of a porter.

Một tốp khách du lịch nhễ nhại trắng đi ngược chiều một dòng cửu vạn ám ám đen.

2001, Chu Lai, Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học, page 233:

A group of white sweaty tourists crossed a line of swarthy porters.

(by extension) other person doing such hard work as causes one to lean forward


bảy bảy bốn chín ngày

[ʔɓaj˧˩ ʔɓaj˧˩ ʔɓon˧˦ t͡ɕin˧˦ ŋaj˨˩]

[ʔɓaj˧˨ ʔɓaj˧˨ ʔɓoŋ˦˧˥ t͡ɕin˦˧˥ ŋaj˦˩]

[ʔɓa(ː)j˨˩˦ ʔɓa(ː)j˨˩˦ ʔɓoŋ˦˥ cɨn˦˥ ŋa(ː)j˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bảy bảy bốn chín ngày.wav

From Chinese 七七日 (thất thất nhật, “seven days times seven”) and 四十九日 (tứ thập cửu nhật, “forty-nine days”). "Seven" is as in "7 po" (see also ba hồn bảy vía) and "7 days of the week". Each of the three "hun" leaves the body after each of the next 3 years, while each of the seven "po" leaves after every 7 days, which results in a larger memorial offering after 49 days and the ultimate end of mourning after 3 years.

der

(religion, Buddhism) 49 days after someone's death, during which their souls are still wandering or need releasing, and regular food offerings are required


kế hoạch hoá gia đình

[ke˧˦ hwajk̟̚˧˨ʔ hwaː˧˦ zaː˧˧ ʔɗïŋ˨˩]

[kej˨˩˦ hwat̚˨˩ʔ hwaː˨˩˦ jaː˧˧ ʔɗɨn˦˩]

[kej˦˥ wat̚˨˩˨ waː˦˥ jaː˧˧ ʔɗɨn˨˩]

kế hoạch (“plan”) + hoá (“-ize; -ify”) + gia đình (“family”)


giuộc

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 勺 (“laddle, spoon”, SV: thược).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thược</i>

vi-etym-sino

a cup-shaped vessel with a long handle, for dipping into and ladling out liquids


giuộc

(derogatory, only in certain expressions) a gang, a group


khuyến cáo

[kʰwiəŋ˦˧˥ kaːw˨˩˦]

[xwiəŋ˦˧˥ kaːw˨˩˦]

[kʰwiəŋ˦˥ kaːw˦˥]

Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới,...

According to the World Health Organization's guidelines,...


biểu thức

[ʔɓiəw˧˩ tʰɨk̚˧˦]

[ʔɓiw˧˨ tʰɨk̚˦˧˥]

[ʔɓiw˨˩˦ tʰɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 表式, from Chinese 表示式 (biểu thị thức, literally “expressing formula”).

der

<i class="Latn mention" lang="vi">biểu thị</i> thức


明君

chữ Hán form of minh quân (“upright monarch”).


ốc nha

[ʔəwk͡p̚˧˦ ɲaː˧˧]

[ʔəwk͡p̚˦˧˥ ɲaː˧˧]

[ʔəwk͡p̚˦˥ ɲaː˧˧]

(historical) A Cambodian title equivalent to marquess or marquis.


bánh bó

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɓɔ˧˦]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɓɔ˨˩˦]

[ʔɓan˦˥ ʔɓɔ˦˥]

bánh bó (a pressed fruit cake from Quảng Ngãi Province, Vietnam)


hình dáng

[hïŋ˨˩ zaːŋ˧˦]

[hɨn˦˩ jaːŋ˦˧˥]

[hɨn˨˩ jaːŋ˦˥]


công đoạn

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːn˧˨ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 工段, composed of 工 and 段.


bánh răng bừa

[ʔɓajŋ̟˧˦ zaŋ˧˧ ʔɓɨə˨˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʐaŋ˧˧ ʔɓɨə˦˩]

[ʔɓan˦˥ ɹaŋ˧˧ ʔɓɨə˨˩]


bánh gật gù

[ʔɓajŋ̟˧˦ ɣət̚˧˨ʔ ɣu˨˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ɣək̚˨˩ʔ ɣʊw˦˩]

[ʔɓan˦˥ ɣək̚˨˩˨ ɣʊw˨˩]

bánh gật gù (a kind of Vietnamese food made from rice flour)


bánh cống

[ʔɓajŋ̟˧˦ kəwŋ͡m˧˦]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ kəwŋ͡m˦˧˥]

[ʔɓan˦˥ kəwŋ͡m˦˥]


bánh tẻ

[ʔɓajŋ̟˧˦ tɛ˧˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ tɛ˧˨]

[ʔɓan˦˥ tɛ˨˩˦]

bánh tẻ (a variety of small steamed rice cake in Vietnamese cuisine)


đồng áng

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔaːŋ˧˦]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔaːŋ˦˧˥]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔaːŋ˦˥]

đồng (“cultivable land”) + áng (“(archaic) uncultivated land”).

com

field (often in relation to tillage work)


dân dã

[zən˧˧ zaː˦ˀ˥]

[jəŋ˧˧ jaː˧˨]

[jəŋ˧˧ jaː˨˩˦]

(archaic, rare) rural people; country dwellers (generally speaking)


ga-rô

[ɣaː˧˧ ɹo˧˧]

[ɣaː˧˧ zo˧˧]

[ɣaː˧˧ ɹow˧˧]

[ɣaː˧˧ ɹow˧˧]


cò mỏ giày

[kɔ˨˩ mɔ˧˩ zaj˨˩]

[kɔ˦˩ mɔ˧˨ jaj˦˩]

[kɔ˨˩ mɔ˨˩˦ ja(ː)j˨˩]

cò + mỏ + giày. Calque of English shoebill.


thừng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 繩 (“rope”, SV: thằng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thằng</i>

vi-etym-sino

rope, often made from jute or flax, used for tying


súc sinh

[sʊwk͡p̚˧˦ sïŋ˧˧]

[ʂʊwk͡p̚˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[sʊwk͡p̚˦˧˥ sɨn˧˧]

[ʂʊwk͡p̚˦˥ ʂɨn˧˧]

[sʊwk͡p̚˦˥ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 畜生 (“livestock”).

(offensive) a piece of garbage; a piece of trash; a scumbag


直心

chữ Hán form of trực tâm (“orthocenter”).


nước lợ

[nɨək̚˧˦ ləː˧˨ʔ]

[nɨək̚˦˧˥ ləː˨˩ʔ]

[nɨək̚˦˥ ləː˨˩˨]


đại nội

[ʔɗaːj˧˨ʔ noj˧˨ʔ]

[ʔɗaːj˨˩ʔ noj˨˩ʔ]

[ʔɗaːj˨˩˨ noj˨˩˨]


nước lã

[nɨək̚˧˦ laː˦ˀ˥]

[nɨək̚˦˧˥ laː˧˨]

[nɨək̚˦˥ laː˨˩˦]

Perhaps from nước + lã, with lã deriving from Chinese 冷 (lãnh, “cold”). Compare nước lạnh (“cold water; unboiled water”).

Đừng uống nước lã kẻo đau bụng.

Don't drink unboiled water, you'll upset your stomach.


năm mới

[nam˧˧ məːj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-năm mới.wav


ẩm trà

[ʔəm˧˩ t͡ɕaː˨˩]

[ʔəm˧˨ ʈaː˦˩]

[ʔəm˨˩˦ ʈaː˨˩]


đại tinh tinh

[ʔɗaːj˧˨ʔ tïŋ˧˧ tïŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ tɨn˧˧ tɨn˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ tɨn˧˧ tɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 大猩猩 (“gorilla”).


hắc tinh tinh

[hak̚˧˦ tïŋ˧˧ tïŋ˧˧]

[hak̚˦˧˥ tɨn˧˧ tɨn˧˧]

[hak̚˦˥ tɨn˧˧ tɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 黑猩猩, composed of 黑 (“black”) and 猩猩 (“ape”), from Chinese 黑猩猩 (hēixīngxing).


cảm giác

[kaːm˧˨ jaːk̚˦˧˥]

[kaːm˨˩˦ jaːk̚˦˥]


đội hình

[ʔɗoj˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[ʔɗoj˨˩ʔ hɨn˦˩]

[ʔɗoj˨˩˨ hɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 隊形 (“battle formation”)


đụt

[ʔɗʊk͡p̚˨˩˨]


hỉ nộ ái ố

[hi˧˩ no˧˨ʔ ʔaːj˧˦ ʔo˧˦]

[hɪj˧˨ now˨˩ʔ ʔaːj˨˩˦ ʔow˨˩˦]

[hɪj˨˩˦ now˨˩˨ ʔaːj˦˥ ʔow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hỉ nộ ái ố.wav

Sino-Vietnamese word from 喜 (“joy”), 怒 (“anger”), 愛 (“love”) and 惡 (“hate”).


tín chỉ

[tin˦˧˥ t͡ɕɪj˧˨]

[tɨn˦˥ cɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 信紙 (“writing paper”).


xe rùa

[sɛ˧˧ zuə˨˩]

[sɛ˧˧ ʐuə˦˩]

[sɛ˧˧ ɹuə˨˩]

xe (“wheeled vehicle”) + rùa (“turtle”), because its body looks like a turtle shell.


lông mao

[ləwŋ͡m˧˧ maːw˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ maːw˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ maːw˧˧]


điều ước

[ʔɗiəw˨˩ ʔɨək̚˧˦]

[ʔɗiw˦˩ ʔɨək̚˦˧˥]

[ʔɗiw˨˩ ʔɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 條約 (“treaty”), interpreted as điều (“abstract thing”) + ước (“to wish”).

af

Thần đèn ban cho A-la-đanh 3 điều ước.

The genie of the lamp granted Aladdin 3 wishes.


牧務

chữ Hán form of mục vụ (“pastoral care”).


viêm não Nhật Bản

[viəm˧˧ naːw˦ˀ˥ ɲət̚˧˨ʔ ʔɓaːn˧˩]

[viəm˧˧ naːw˧˨ ɲək̚˨˩ʔ ʔɓaːŋ˧˨]

[vim˧˧ naːw˨˩˦ ɲək̚˨˩˨ ʔɓaːŋ˨˩˦]

[jim˧˧ naːw˨˩˦ ɲək̚˨˩˨ ʔɓaːŋ˨˩˦]

viêm não (“encephalitis”) + Nhật Bản (“Japan”), calque of Japanese 日本脳炎 (Nihon nōen, Nhật Bổn não viêm).

cal

Japanese encephalitis
Japanese encephalitis


bèo cái

[ʔɓɛw˨˩ kaːj˧˦]

[ʔɓɛw˦˩ kaːj˨˩˦]

[ʔɓɛw˨˩ kaːj˦˥]


tù binh

[tu˨˩ ʔɓïŋ˧˧]

[tʊw˦˩ ʔɓɨn˧˧]

[tʊw˨˩ ʔɓɨn˧˧]


kenvin

[kɛŋ˧˧ vin˧˧]

[kɛŋ˧˧ vɨn˧˧]

[kɛŋ˧˧ jɨn˧˧]

nhiệt giai/thang nhiệt Ken-vin


độ F

[ʔɗo˧˨ʔ ʔɛp̚˧˦]

[ʔɗow˨˩ʔ ʔɛp̚˦˧˥]

[ʔɗow˨˩˨ ʔɛp̚˦˥]


độ C

[ʔɗo˧˨ʔ se˧˧]

[ʔɗow˨˩ʔ sej˧˧]

[ʔɗow˨˩˨ sej˧˧]


lôgarit

[lo˧˧ ɣaː˧˧ ɹit̚˧˧]

[lo˧˧ ɣaː˧˧ zit̚˧˧]

[low˧˧ ɣaː˧˧ ɹit̚˧˧]

[low˧˧ ɣaː˧˧ ɹɨt̚˧˧]

Borrowed from French logarithme or English logarithm.


binh nhất

[ʔɓïŋ˧˧ ɲət̚˧˦]

[ʔɓɨn˧˧ ɲək̚˦˧˥]

[ʔɓɨn˧˧ ɲək̚˦˥]


giá trị lớn nhất

[zaː˧˦ t͡ɕi˧˨ʔ ləːn˧˦ ɲət̚˧˦]

[jaː˨˩˦ ʈɪj˨˩ʔ ləːŋ˦˧˥ ɲək̚˦˧˥]

[jaː˦˥ ʈɪj˨˩˨ ləːŋ˦˥ ɲək̚˦˥]

giá trị (“value”) + lớn (“great”) + nhất (“-est”)

af

(mathematics) the maximum value; the global maximum


giá trị nhỏ nhất

[zaː˧˦ t͡ɕi˧˨ʔ ɲɔ˧˩ ɲət̚˧˦]

[jaː˨˩˦ ʈɪj˨˩ʔ ɲɔ˧˨ ɲək̚˦˧˥]

[jaː˦˥ ʈɪj˨˩˨ ɲɔ˨˩˦ ɲək̚˦˥]

giá trị (“value”) + nhỏ (“small”) + nhất (“-est”)

(mathematics) the minimum value; the global minimum


cực tiểu

[kɨk̚˧˨ʔ tiəw˧˩]

[kɨk̚˨˩ʔ tiw˧˨]

[kɨk̚˨˩˨ tiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 極小, composed of 極 (“extremely”) and 小 (“small”)


cực đại

[kɨk̚˧˨ʔ ʔɗaːj˧˨ʔ]

[kɨk̚˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩ʔ]

[kɨk̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 極大, composed of 極 (“extremely”) and 大 (“big”)


độ K

[ʔɗo˧˨ʔ kaː˧˧]

[ʔɗow˨˩ʔ kaː˧˧]

[ʔɗow˨˩˨ kaː˧˧]

From độ + K, erroneously following the pattern of độ C (“degree Celsius”) and độ F (“degree Fahrenheit”).

(informal, colloquial) Synonym of kenvin (“kelvin”)


binh nhì

[ʔɓïŋ˧˧ ɲi˨˩]

[ʔɓɨn˧˧ ɲɪj˦˩]

[ʔɓɨn˧˧ ɲɪj˨˩]

private second class
private second class


cực trị

[kɨk̚˧˨ʔ t͡ɕi˧˨ʔ]

[kɨk̚˨˩ʔ ʈɪj˨˩ʔ]

[kɨk̚˨˩˨ ʈɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 極值, composed of 極 (“extreme”) and 值 (“value”)


số dư

[ʂow˨˩˦ jɨ˧˧]

[sow˨˩˦ jɨ˧˧]

[ʂow˦˥ jɨ˧˧]

From số (“number”) + dư (“leftover”), calque of Chinese 餘數／余数 (dư số).


體類

chữ Hán form of thể loại (“genre; category”).


kết cấu

[ket̚˦˧˥ kəw˨˩˦]

[kəːt̚˦˥ kəw˦˥]


trục số

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ so˧˦]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ ʂow˨˩˦]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ sow˨˩˦]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ ʂow˦˥]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ sow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trục số.wav


song thân

[sawŋ͡m˧˧ tʰən˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ tʰəŋ˧˧]

[sɔŋ˧˧ tʰəŋ˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ tʰəŋ˧˧]

[sawŋ͡m˧˧ tʰəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 雙親, composed of 雙 (“both”) and 親 (“parent”)

(literary, collective) one's parents, as in their mother and father


đầu gấu

[ʔɗəw˨˩ ɣəw˧˦]

[ʔɗəw˦˩ ɣəw˨˩˦]

[ʔɗəw˨˩ ɣəw˦˥]

đầu (“head”) + gấu (“bear”), for the semantic relationship, compare maybe English berserk.


交面

chữ Hán form of giao diện (“interface”).


nghiên cứu sinh

[ŋiən˧˧ kiw˧˦ sïŋ˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˨˩˦ sɨn˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˦˥ ʂɨn˧˧]

[ŋiəŋ˧˧ kɨw˦˥ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 研究生, composed of 研究 (“to study; to research”) and 生 (“student”)


quân đoàn

[kwən˧˧ ʔɗwaːn˨˩]

[kwəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[wəŋ˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]


gia sư

[zaː˧˧ sɨ˧˧]

[jaː˧˧ ʂɨ˧˧]

[jaː˧˧ sɨ˧˧]

[jaː˧˧ ʂɨ˧˧]

[jaː˧˧ sɨ˧˧]


起業

chữ Hán form of khởi nghiệp (“startup company”).


鏡顯微

Nôm form of kính hiển vi (“microscope”).


nguyên mẫu

[ŋwiən˧˧ məw˦ˀ˥]

[ŋwiəŋ˧˧ məw˧˨]

[ŋwiəŋ˧˧ məw˨˩˦]

Tất cả các dạng nguyên mẫu tiếng Đức đều tận cùng là ‑en; một vài động từ khác thì tận cùng là ‑n. Các từ điển liệt kê các động từ ờ dạng nguyên mẫu:[…]

2004, Nguyên Văn Tuấn, Trương Văn Hùng, Tiếng Đức dành cho người Việt, NXB Trẻ, page 25:

All infinitive forms in German end in ‑en; some other verbs end in ‑n. Dictionaries list verbs in the infinitive form: […]


râu quai nón

[ʐəw˧˧ kwaːj˧˧ nɔŋ˦˧˥]

[ɹəw˧˧ waːj˧˧ nɔŋ˦˥]

râu (“beard”) + quai (“strap”) + nón (“Asian conical hat”).

af

a man's beard that connects with his sideburns, in a similar way in which an Asian conical hat strap hugs the wearer's face


diện tích toàn phần

[ziən˧˨ʔ tïk̟̚˧˦ twaːn˨˩ fən˨˩]

[jiəŋ˨˩ʔ tɨt̚˦˧˥ twaːŋ˦˩ fəŋ˦˩]

[jiəŋ˨˩˨ tɨt̚˦˥ t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ fəŋ˨˩]

diện tích (“area”) + toàn phần (“whole”)

(geometry) the surface area of a solid (in this context, termed a hình (literally “shape”))


diện tích xung quanh

[ziən˧˨ʔ tïk̟̚˧˦ sʊwŋ͡m˧˧ kwajŋ̟˧˧]

[jiəŋ˨˩ʔ tɨt̚˦˧˥ sʊwŋ͡m˧˧ kwɛɲ˧˧]

[jiəŋ˨˩˨ tɨt̚˦˥ sʊwŋ͡m˧˧ wan˧˧]

diện tích (“area”) + xung quanh (“surrounding”)

hình hộp chữ nhật
hình hộp chữ nhật#Vietnamese

(geometry) the part of the surface area of a solid (in this context, termed a hình (literally “shape”)) which does not include its bases, such as that of a hình chóp (“pyramid”), a hình nón (“cone”), a hình lăng trụ (“prism”), a hình trụ (“cylinder”) or a hình hộp chữ nhật (“cuboid”)


thời gian biểu

[tʰəːj˨˩ zaːn˧˧ ʔɓiəw˧˩]

[tʰəːj˦˩ jaːŋ˧˧ ʔɓiw˧˨]

[tʰəːj˨˩ jaːŋ˧˧ ʔɓiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 時間表, composed of 時間 (“time”) and 表 (“table”)

vi-etym-sino

a timetable, usually for outlining one's daily routine and staying punctually disciplined


Bồ Tát

[ʔɓo˨˩ taːt̚˧˦]

[ʔɓow˦˩ taːk̚˦˧˥]

[ʔɓow˨˩ taːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 菩薩, from Chinese 菩薩／菩萨 (púsà, “bodhisattva”). While there are many bodhisattvas, the Bodhisattva remains Quan Âm (“Avalokiteshvara; Guanyin”). Compare Phật (“a buddha; the Buddha”) and Chúa (“a lord; the Lord”).

Alternative letter-case form of bồ tát (“a bodhisattva”)


giáp cốt văn

[jaːp̚˦˧˥ kok̚˦˧˥ vaŋ˧˧]

[jaːp̚˦˥ kok̚˦˥ vaŋ˧˧]

[jaːp̚˦˥ kok̚˦˥ jaŋ˧˧]


大逆

chữ Hán form of đại nghịch (“high treason”).


khoa cử

[xwaː˧˧ kɨ˧˩]

[kʰwaː˧˧ kɨ˧˨]

[xwaː˧˧ kɨ˧˨]

[kʰwaː˧˧ kɨ˨˩˦]

[xwaː˧˧ kɨ˨˩˦]

imperial examination
imperial examination


產婦科

chữ Hán form of sản phụ khoa (“obstetrics and gynaecology”).


lửng chó

[lɨŋ˧˩ t͡ɕɔ˧˦]

[lɨŋ˧˨ t͡ɕɔ˨˩˦]

[lɨŋ˨˩˦ cɔ˦˥]


mạt trà

[maːt̚˧˨ʔ t͡ɕaː˨˩]

[maːk̚˨˩ʔ ʈaː˦˩]

[maːk̚˨˩˨ ʈaː˨˩]


tầm vông

[təm˨˩ vəwŋ͡m˧˧]

[təm˦˩ vəwŋ͡m˧˧]

[təm˨˩ vəwŋ͡m˧˧]

[təm˨˩ jəwŋ͡m˧˧]


hồ đồng

[ho˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[how˦˩ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[how˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩]


giẻ cùi

[jɛ˨˩˦ kuj˨˩]

red-billed blue magpie (Urocissa erythroryncha)

some other birds in the genera Urocissa and Cissa


dơi quạ

[zəːj˧˧ kwaː˧˨ʔ]

[jəːj˧˧ kwaː˨˩ʔ]

[jəːj˧˧ waː˨˩˨]


略史

chữ Hán form of lược sử (“historical overview”).


假金術

chữ Hán form of giả kim thuật (“alchemy”).


thuỷ cầm

[tʰwɪj˧˨ kəm˦˩]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ kəm˨˩]

Sino-Vietnamese word from 水禽, composed of 水 (“water”) and 禽 (“bird”).

(collective) anseriforms, especially ducks and geese


người tình

[ŋɨəj˨˩ tïŋ˨˩]

[ŋɨj˦˩ tɨn˦˩]

[ŋɨj˨˩ tɨn˨˩]


餅蒸

Nôm form of bánh chưng (“a traditional Vietnamese dish made from glutinous rice, mung beans, pork and other ingredients, and eaten for Tết”).


mèo rừng

[mɛw˨˩ zɨŋ˨˩]

[mɛw˦˩ ʐɨŋ˦˩]

[mɛw˨˩ ɹɨŋ˨˩]

Prionailurus bengalensis
Prionailurus bengalensis#Translingual

Felis silvestris
Felis silvestris#Translingual


bồn địa

[ʔɓon˨˩ ʔɗiə˧˨ʔ]

[ʔɓoŋ˦˩ ʔɗiə˨˩ʔ]

[ʔɓoŋ˨˩ ʔɗiə˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 盆地, composed of 盆 (“basin”) and 地 (“land”).


Hán ngữ

[haːn˧˦ ŋɨ˦ˀ˥]

[haːŋ˦˧˥ ŋɨ˧˨]

[haːŋ˦˥ ŋɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 漢語, composed of 漢 (“Han”) and 語 (“language”)

the "Chinese language"; Standard (Mandarin) Chinese


khu trục hạm

[xu˧˧ t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ haːm˧˨ʔ]

[kʰʊw˧˧ ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ haːm˨˩ʔ]

[xʊw˧˧ ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ haːm˨˩ʔ]

[kʰʊw˧˧ ʈʊwk͡p̚˨˩˨ haːm˨˩˨]

[xʊw˧˧ ʈʊwk͡p̚˨˩˨ haːm˨˩˨]


chiều rộng

[t͡ɕiəw˨˩ zəwŋ͡m˧˨ʔ]

[t͡ɕiw˦˩ ʐəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ciw˨˩ ɹəwŋ͡m˨˩˨]

chiều (“dimension”) + rộng (“wide; broad”).

af

(geometry, of a rectangle) the length of the shorter sides


hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải

[hoj˧˨ʔ t͡ɕɨŋ˧˦ swi˧˧ zaːm˧˩ miən˦ˀ˥ zïk̟̚˧˨ʔ mak̚˧˦ faːj˧˩]

[hoj˨˩ʔ t͡ɕɨŋ˦˧˥ ʂwɪj˧˧ jaːm˧˨ miəŋ˧˨ jɨt̚˨˩ʔ mak̚˦˧˥ faːj˧˨]

[hoj˨˩ʔ t͡ɕɨŋ˦˧˥ swɪj˧˧ jaːm˧˨ miəŋ˧˨ jɨt̚˨˩ʔ mak̚˦˧˥ faːj˧˨]

[hoj˨˩˨ cɨŋ˦˥ ʂ⁽ʷ⁾ɪj˧˧ jaːm˨˩˦ miəŋ˨˩˦ jɨt̚˨˩˨ mak̚˦˥ faːj˨˩˦]

[hoj˨˩˨ cɨŋ˦˥ s⁽ʷ⁾ɪj˧˧ jaːm˨˩˦ miəŋ˨˩˦ jɨt̚˨˩˨ mak̚˦˥ faːj˨˩˦]

hội chứng (“syndrome”) + suy giảm (“to diminish”) + miễn dịch (“immune”) + mắc phải (“to unfortunately contract”), calque of English acquired immune deficiency syndrome

cal

acquired immune deficiency syndrome
acquired immune deficiency syndrome


hải cảng

[haːj˧˩ kaːŋ˧˩]

[haːj˧˨ kaːŋ˧˨]

[haːj˨˩˦ kaːŋ˨˩˦]


trận đánh

[t͡ɕən˧˨ʔ ʔɗajŋ̟˧˦]

[ʈəŋ˨˩ʔ ʔɗɛɲ˦˧˥]

[ʈəŋ˨˩˨ ʔɗan˦˥]


名動詞

chữ Hán form of danh động từ (“gerund”).


đầu đọc

[ʔɗəw˨˩ ʔɗawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗəw˦˩ ʔɗawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəw˨˩ ʔɗawk͡p̚˨˩˨]

đầu (“head; media player”) + đọc (“to read”), calque of English reader.

af

a reader (any device that reads something)


bó hoa

[ʔɓɔ˧˦ hwaː˧˧]

[ʔɓɔ˨˩˦ hwaː˧˧]

[ʔɓɔ˦˥ waː˧˧]


điện thoại viên

[ʔɗiən˧˨ʔ tʰwaːj˧˨ʔ viən˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ tʰwaːj˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ viəŋ˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 電話 and 員, điện thoại (“telephone”) + -viên (“-er; -ist”)


樂具

chữ Hán form of nhạc cụ (“musical instrument”).


tử thi

[tɨ˧˩ tʰi˧˧]

[tɨ˧˨ tʰɪj˧˧]

[tɨ˨˩˦ tʰɪj˧˧]


死士

chữ Hán form of tử sĩ (“man of sacrifice”).


khuôn mẫu

[xuən˧˧ məw˦ˀ˥]

[kʰuəŋ˧˧ məw˧˨]

[xuəŋ˧˧ məw˧˨]

[kʰuəŋ˧˧ məw˨˩˦]

[xuəŋ˧˧ məw˨˩˦]


dị giáo

[jɪj˨˩ʔ jaːw˨˩˦]

[jɪj˨˩˨ jaːw˦˥]


dã tâm

[zaː˦ˀ˥ təm˧˧]

[jaː˧˨ təm˧˧]

[jaː˨˩˦ təm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 野心, composed of 野 (“wild; savage”) and 心 (“heart”).

vi-etym-sino

dã tâm chiếm đoạt tài sản

dã tâm cưỡng hiếp

dã tâm xâm lược

dã tâm chống phá nhà nước cộng sản

the intent to sabotage the communist state

(chiefly crime, history or communism, especially of anti-communism agents) harmful scheming intent


kẹo đồng

[kɛw˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[kɛw˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[kɛw˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

Mày muốn bị quẳng xuống sông hay ăn kẹo đồng ?

Ya wanna swim with the fishes or eat some pills?


tiếng Trung Quốc

[tiəŋ˧˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˧˦]

[tiəŋ˦˧˥ ʈʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˦˧˥]

[tiəŋ˦˥ ʈʊwŋ͡m˧˧ wək̚˦˥]

tiếng (㗂, “language”) + Trung Quốc (中國, “China”)


㗂梵

Nôm form of tiếng Phạn (“Sanskrit language”).


phái mạnh

[faːj˧˦ majŋ̟˧˨ʔ]

[faːj˨˩˦ mɛɲ˨˩ʔ]

phái (“sect; side”) + mạnh (“strong”), literally “the strong side”

af

Mang danh “phái mạnh”, người đàn ông không chỉ phải mạnh ở thể lý, thể hình mà còn cần mạnh trong tinh thần. Nếu phụ nữ là phái yếu nên có thể bật khóc bất cứ lúc nào để “xả xì-trét”, thì chuyện đó dường như không dễ tự nhiên được chấp nhận ở đàn ông. Dồn nén, căng thẳng, mệt mỏi là những vị khách không mời nhưng thường xuyên gặp khiến phái mạnh đôi khi nghi ngờ sức mạnh của chính mình.

2012 June 19, “Phái mạnh còn mạnh không? [Is the "Strong Sex" Still Strong?]”, in Dân trí [The People's Knowledge]:

Labeled the "strong sex," men aren't supposed to be strong just physically, but also mentally. If women as the "weak sex" can just burst out crying any time to decompress, men aren't expected to do the same. Pressure, stress and exhaustion are frequent unwelcome guests that visit the "strong sex", and sometimes make them doubt their strength.

(figurative, collective) the "strong sex"; men


phái đẹp

[faːj˧˦ ʔɗɛp̚˧˨ʔ]

[faːj˨˩˦ ʔɗɛp̚˨˩ʔ]

[faːj˦˥ ʔɗɛp̚˨˩˨]

phái (“sect; side”) + đẹp (“beautiful”), literally “the beautiful side”

Nỗi khắc khổ và ưu lo, thua thiệt và cam chịu của nữ giới trong đời sống này không nên, và không thể đánh tráo bằng hai chữ “phái đẹp”, để rồi mặc định rằng mọi thứ vẫn bình đẳng. Chỉ số chuẩn mực xã hội về giới (GSNI, dựa trên 85% dân số toàn cầu), vừa được công bố hồi tháng 6 mới đây, cho thấy trong suốt một thập kỷ qua, gần 9/10 đàn ông và phụ nữ vẫn giữ định kiến về giới.

2023 October 20, Trí Quân, “Những phụ nữ không thuộc về “phái đẹp” [Women Who Don't Belong to the "Beautiful Sex"]”, in Tiền phong [The Vanguard]:

Women's hangups, anxieties, disenfranchisement and sufferings in life should not and cannot be whitewashed by the words "beautiful sex" just so we can pretend everything is fair and balanced. The Gender Social Norms Index (GSNI), which has been released in June, based on 85% of the world's population, shows that for the last decade, 9 out of 10 men and women still hold prejudices about gender.

(figurative, collective) the "beautiful sex"; women


phái yếu

[faːj˧˦ ʔiəw˧˦]

[faːj˨˩˦ ʔiw˨˩˦]

phái (“sect; side”) + yếu (“weak”), literally “the weak side”

Ông thấy đấy, từ cổ chí kim, ai chẳng biết, chị em phụ nữ là phái yếu? Gọi họ là phái yếu bởi vốn dĩ họ đã yếu đuối, mềm mại, liễu yếu đào tơ, luôn cần được đàn ông (phái mạnh) chở che, bao bọc. Không phải ngẫu nhiên mà trong đời thường, sách vở, thi ca…. gọi các nàng là liễu, là mai, là đào, chứ có ai gọi các cô, các bà, các chị, các em là tùng, là bách... đâu? Vậy, đích thị họ là phái yếu rồi!
[...]
Lại có lần, vợ tôi bị cảm cúm dài ngày, trông cứ như người vô hồn. Tôi chắc mẩm, lần này vợ làm “phái yếu” rồi. Cô ấy phải ngồi một chỗ để nhìn tôi: Lau nhà, đi chợ, nấu cơm, giặt đồ... Không có bàn tay vợ nhưng theo hướng dẫn của cô ấy, nhà cửa vẫn gọn gàng, ngăn nắp, cơm nước vẫn tinh tươm. Tôi đắc ý: “Em thấy chưa? Bây giờ thừa nhận mình là phái yếu đi!”. Ai dè, cô ấy thủng thẳng: Trước nay có bao giờ kẻ yếu ra lệnh cho người mạnh đâu? Tôi đứng chết trân ngó vợ, vậy ra mấy ngày nay bà xã toàn ra lệnh cho mình, kẻ yếu... là tôi sao?

2015 October 16, Thanh Tâm, “Phụ nữ có phải là phái yếu? [Are Women Really the "Weak Sex?"]”, in Ninh Thuận Online:

You see, since time immemorial, everybody's known for a fact that women are the "weak sex." They're the "weak sex" because they are weak, delicate, fragile, constantly in need of protection from men (the "strong sex"). It's no coincidence that everywhere in life, in books, in poetry, etc. women are metaphorically named "willows," "ochnas," "cherries" and stuff, but never "cedars," "cypresses" and the like. Of course they're the "weak sex."
…
One time my wife was sick for days and looked like a soulless body. I was positive she was the "weak sex" now. She had to sit idly and watch me mop the floor, go shopping, cook, do the laundry, and so on. Without her hands but with her guidance, the house was still neat and tidy, the meals were still well fixed. I gloated, "See? Admit it! You're the 'weak sex!'" To my dismay, she dropped this nonchalantly, "Has it ever been the case that the weak order the strong around?" I was speechless by the fact I'd been ordered by my partner in crime for the last couple days, and it turned out the weak one... was me?

(figurative, collective) the "weak sex"; women


kỉ nguyên

[kɪj˧˨ ŋwiəŋ˧˧]

[kɪj˨˩˦ ŋwiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 紀元. Compare Japanese 紀元 (Kigen, “Common Era”). See also Công Nguyên.

...mở ra một kỉ nguyên mới...


văn nghệ

[van˧˧ ŋe˧˨ʔ]

[vaŋ˧˧ ŋej˨˩ʔ]

[vaŋ˧˧ ŋej˨˩˨]

[jaŋ˧˧ ŋej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 文藝, composed of 文 (“literature”) and 藝 (“art”).

vi-etym-sino

Clipping of văn học nghệ thuật (“literature and art”).

tiết mục văn nghệ

(collective) (usually moderate-budget) amateur performances that involves singing and/or dancing to a song, and/or playing instruments, and/or sometimes also theatricals


lòng dạ

[lawŋ͡m˨˩ zaː˧˨ʔ]

[lawŋ͡m˦˩ jaː˨˩ʔ]

[lɔŋ˦˩ jaː˨˩ʔ]

[lawŋ͡m˨˩ jaː˨˩˨]


殖民化

chữ Hán form of thực dân hoá (“colonization”).


Trung Quốc hoá

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˧˦ hwaː˧˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˦˧˥ hwaː˨˩˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ wək̚˦˥ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 中國化, composed of 中國 and 化.


dân chủ hoá

[zən˧˧ t͡ɕu˧˩ hwaː˧˦]

[jəŋ˧˧ t͡ɕʊw˧˨ hwaː˨˩˦]

[jəŋ˧˧ cʊw˨˩˦ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 民主化, composed of 民主 and 化.


quốc hữu hoá

[kuək̚˦˧˥ hɨw˧˨ hwaː˨˩˦]

[wək̚˦˥ hɨw˨˩˦ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 國有化, composed of 國有 and 化.


mạc phủ

[maːk̚˧˨ʔ fu˧˩]

[maːk̚˨˩ʔ fʊw˧˨]

[maːk̚˨˩˨ fʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 幕府, an orthographic borrowing from Japanese 幕府.


thực dân hoá

[tʰɨk̚˧˨ʔ zən˧˧ hwaː˧˦]

[tʰɨk̚˨˩ʔ jəŋ˧˧ hwaː˨˩˦]

[tʰɨk̚˨˩˨ jəŋ˧˧ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 殖民化, composed of 殖民 and 化.


xuyên sơn giáp

[swiən˧˧ səːn˧˧ zaːp̚˧˦]

[swiəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧ jaːp̚˦˧˥]

[swiəŋ˧˧ səːŋ˧˧ jaːp̚˦˧˥]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧ jaːp̚˦˥]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ səːŋ˧˧ jaːp̚˦˥]


sa mạc hoá

[saː˧˧ maːk̚˧˨ʔ hwaː˧˦]

[ʂaː˧˧ maːk̚˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[saː˧˧ maːk̚˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[ʂaː˧˧ maːk̚˨˩˨ waː˦˥]

[saː˧˧ maːk̚˨˩˨ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 沙漠化, composed of 沙漠 and 化.


hóa thạch

Traditional tone placement spelling of hoá thạch.


thôi miên

[tʰoj˧˧ miəŋ˧˧]

[tʰoj˧˧ miəŋ˧˧]


công nghiệp hoá

[kəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ hwaː˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋip̚˨˩˨ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 工業化, composed of 工業 (“industry”) and 化 (“-ize”).

công nghiệp hoá, hiện đại hoá


hoang mạc hoá

[hwaːŋ˧˧ maːk̚˧˨ʔ hwaː˧˦]

[hwaːŋ˧˧ maːk̚˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[waːŋ˧˧ maːk̚˨˩˨ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 荒漠化, composed of 荒漠 and 化.


鏡萬華

Nôm form of kính vạn hoa (“kaleidoscope”).


hà thủ ô

[haː˨˩ tʰu˧˩ ʔo˧˧]

[haː˦˩ tʰʊw˧˨ ʔow˧˧]

[haː˨˩ tʰʊw˨˩˦ ʔow˧˧]

Sino-Vietnamese word from 何首烏, from Chinese 何首烏／何首乌 (héshǒuwū).

Reynoutria multiflora (Chinese knotweed)


𥻸

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 米 (“rice”) + phonetic 𦊚 (bốn)


電話聰明

điện thoại thông minh
điện thoại thông minh#Vietnamese

chữ Hán form of điện thoại thông minh (“smartphone”).


七言絕句

thất ngôn tuyệt cú
thất ngôn tuyệt cú#Vietnamese

chữ Hán form of thất ngôn tuyệt cú (“heptasyllabic quatrain”).


liệu pháp

[liəw˧˨ʔ faːp̚˧˦]

[liw˨˩ʔ faːp̚˦˧˥]


hình dong

Northern Vietnam form of hình dung (“figure”)


𡨸儒

Nôm form of chữ Nho (“Confucian writing; Classical Chinese script”).


㗂京

Nôm form of tiếng Kinh (“Vietnamese language”).


điện não

Sino-Vietnamese word from 電腦, from Mandarin 電腦／电脑 (diànnǎo).

zh-l

電腦／电脑 (diànnǎo)


tiếng Kinh

[tiəŋ˧˦ kïŋ˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ kɨn˧˧]

[tiəŋ˦˥ kɨn˧˧]


ẩn số

[ʔən˧˩ so˧˦]

[ʔəŋ˧˨ ʂow˨˩˦]

[ʔəŋ˧˨ sow˨˩˦]

[ʔəŋ˨˩˦ ʂow˦˥]

[ʔəŋ˨˩˦ sow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 隱 (“to hide”) and 數 (“number”)

vi-etym-sino

(by extension) an unknown entity, a missing link, a mystery or an enigma


nhà nguyện

[ɲaː˨˩ ŋwiən˧˨ʔ]

[ɲaː˦˩ ŋwiəŋ˨˩ʔ]

[ɲaː˨˩ ŋwiəŋ˨˩˨]

nhà (“house, building”) + nguyện (“to pray”), from cầu nguyện


tiền nhuận bút

[tiən˨˩ ɲwən˧˨ʔ ʔɓut̚˧˦]

[tiəŋ˦˩ ɲwəŋ˨˩ʔ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[tiəŋ˨˩ ɲwəŋ˨˩˨ ʔɓʊk͡p̚˦˥]

tiền (“money”) + Chinese 潤筆／润笔 (rùnbǐ, “to (re-)moist the brush/pen tip by dipping it in ink”).

der

pay gotten from a writing, drawing or painting job, especially for a publisher


nhuận bút

[ɲwən˧˨ʔ ʔɓut̚˧˦]

[ɲwəŋ˨˩ʔ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[ɲwəŋ˨˩˨ ʔɓʊk͡p̚˦˥]

tiền nhuận bút
tiền nhuận bút#Vietnamese


tể tướng

[te˧˩ tɨəŋ˧˦]

[tej˧˨ tɨəŋ˦˧˥]

[tej˨˩˦ tɨəŋ˦˥]

Tể tướng Lưu gù
Hunchbacked Chancellor Liu


nhiệt hóa học

Traditional tone placement spelling of nhiệt hoá học.


điện hoá

[ʔɗiən˧˨ʔ hwaː˧˦]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 電化, compound of điện (電) (“electricity”) + hoá học (化學) (“chemistry”).


化學物理

hóa học vật lý
hóa học vật lý#Vietnamese

chữ Hán form of hóa học vật lý (“physical chemistry”).


vật lí hoá học

head

vật lí hoá học • (物理化學)

vi-noun

vật lí hoá học • (物理化學)

[vət̚˧˨ʔ li˧˦ hwaː˧˦ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[vək̚˨˩ʔ lɪj˨˩˦ hwaː˨˩˦ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[vək̚˨˩˨ lɪj˦˥ waː˦˥ hawk͡p̚˨˩˨]

[jək̚˨˩˨ lɪj˦˥ waː˦˥ hawk͡p̚˨˩˨]

vật lí ("physics") + hoá học ("chemistry; chemical").


hoá học vật lí

head

hoá học vật lí • (化學物理)

vi-noun

hoá học vật lí • (化學物理)

[hwaː˧˦ hawk͡p̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ li˧˦]

[hwaː˨˩˦ hawk͡p̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ lɪj˨˩˦]

[waː˦˥ hawk͡p̚˨˩˨ vək̚˨˩˨ lɪj˦˥]

[waː˦˥ hawk͡p̚˨˩˨ jək̚˨˩˨ lɪj˦˥]

hoá học ("chemistry; chemical") + vật lí ("physics"), a calque of Chinese 物理化學／物理化学 (vật lí hoá học).


熱化學

chữ Hán form of nhiệt hóa học (“thermochemistry”).


đại nghịch

[ʔɗaːj˧˨ʔ ŋïk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ŋɨt̚˨˩ʔ]

[ʔɗaːj˨˩˨ ŋɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 大逆, composed of 大 (“great”) and 逆 (“against”).


đồng hồ sinh học

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ho˨˩ sïŋ˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ how˦˩ ʂɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ how˦˩ sɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ how˨˩ ʂɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ how˨˩ sɨn˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

đồng hồ (“clock; watch”) + sinh học (“biology”), calque of English biological clock.


dạ hội

[zaː˧˨ʔ hoj˧˨ʔ]

[jaː˨˩ʔ hoj˨˩ʔ]

[jaː˨˩˨ hoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 夜 (“night”) and 會 (“gathering”).


mặt tiền

[mak̚˨˩ʔ tiəŋ˦˩]

[mak̚˨˩˨ tiəŋ˨˩]

nhà mặt tiền

a building with a facade facing a busy street, which is good for a prospective business

(architecture, real estate, of a house) a facade


học lực

[hawk͡p̚˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[hawk͡p̚˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 學力, composed of 學 (“to study”) and 力 (“strength”).

(typically primary and secondary education, of a student) capacity to learn and achieve good marks


phương châm

[fɨəŋ˧˧ t͡ɕəm˧˧]

[fɨəŋ˧˧ t͡ɕəm˧˧]

[fɨəŋ˧˧ cəm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 方針, composed of 方 (“direction”) and 針 (“needle”), Japanese 方針 (hōshin, “magnetic needle; policy”).


răng cấm

[zaŋ˧˧ kəm˧˦]

[ʐaŋ˧˧ kəm˦˧˥]

[ɹaŋ˧˧ kəm˦˥]

răng (“tooth”) + cấm (“forbidden”), so called as first molars are thought of as indispensable and never to be removed.


răng hàm

[ʐaŋ˧˧ haːm˦˩]

[ɹaŋ˧˧ haːm˨˩]


xấp

a stack of sheets (such as papers, cash, etc.)


Vịnh Xuân quyền

[vïŋ˧˨ʔ swən˧˧ kwiən˨˩]

[vɨn˨˩ʔ swəŋ˧˧ kwiəŋ˦˩]

[vɨn˨˩˨ s⁽ʷ⁾əŋ˧˧ wiəŋ˨˩]

[jɨn˨˩˨ s⁽ʷ⁾əŋ˧˧ wiəŋ˨˩]

Wing Chun, a concept-based Chinese martial art and form of self-defense


tân tinh

[tən˧˧ tïŋ˧˧]

[təŋ˧˧ tɨn˧˧]

[təŋ˧˧ tɨn˧˧]


sóc vọng

[ʂawk͡p̚˦˧˥ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[sawk͡p̚˦˧˥ vɔŋ˨˩ʔ]

[ʂawk͡p̚˦˥ vawŋ͡m˨˩˨]


nước mắt cá sấu

[nɨək̚˧˦ mat̚˧˦ kaː˧˦ səw˧˦]

[nɨək̚˦˧˥ mak̚˦˧˥ kaː˨˩˦ ʂəw˨˩˦]

[nɨək̚˦˧˥ mak̚˦˧˥ kaː˨˩˦ səw˨˩˦]

[nɨək̚˦˥ mak̚˦˥ kaː˦˥ ʂəw˦˥]

[nɨək̚˦˥ mak̚˦˥ kaː˦˥ səw˦˥]

nước mắt (“tear”) + cá sấu (“crocodilian”).


thiên địch

[tʰiən˧˧ ʔɗïk̟̚˧˨ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ ʔɗɨt̚˨˩ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ ʔɗɨt̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 天敵, composed of 天 (“heaven-given; heaven-dictated; natural; innate”) and 敵 (“enemy”).

vi-etym-sino

(usually agriculture) natural enemies (usually animal species) of a pest or weed


công nông

[kəwŋ͡m˧˧ nəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ nəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ nəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 工農, blend of công nhân + nông dân.

(collective, communism) blue-collar workers and peasants


nông học

[nəwŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


bộ gõ

[ʔɓo˧˨ʔ ɣɔ˦ˀ˥]

[ʔɓow˨˩ʔ ɣɔ˧˨]

[ʔɓow˨˩˨ ɣɔ˨˩˦]

Nhạc cụ khá đa dạng, gồm bộ dây, bộ hơi và bộ gõ.

(Can we date this quote?), Trần Mạnh Thưởng, Nguyễn Minh Tiến, editors, Việt Nam: văn hóa và du lịch [Vietnam: culture and travel], Thông Tấn Publishing House, page 81:

The instrument is quite versatile, consisting of a string instrument, wind instrument, and percussion instrument.

percussion instrument
percussion instrument

(computing) input method (program that facilitates the input of foreign scripts)


túy quyền

[twɪj˨˩˦ kwiəŋ˦˩]

[t⁽ʷ⁾ɪj˦˥ wiəŋ˨˩]

(martial arts) drunken boxing; drunken fist


quyền Anh

[kwiən˨˩ ʔajŋ̟˧˧]

[kwiəŋ˦˩ ʔɛɲ˧˧]

[wiəŋ˨˩ ʔan˧˧]

quyền (“martial arts style”) + Anh (“England”), calque of French boxe anglaise (literally “English boxing”). Compare quyền Pháp.


quyền Pháp

[kwiəŋ˦˩ faːp̚˦˧˥]

[wiəŋ˨˩ faːp̚˦˥]

quyền (“martial arts style”) + Pháp (“France”), calque of French boxe française (literally “French boxing”). Compare quyền Anh.


kiểu gõ

[kiəw˧˩ ɣɔ˦ˀ˥]

[kiw˧˨ ɣɔ˧˨]

[kiw˨˩˦ ɣɔ˨˩˦]

Các kiểu gõ dấu tiếng Việt: Gồm 3 loại (VIQR, VNI, Telex)

2013 June 10, “Giáo trình Tin Học 6 [Computing curriculum 6]”, in Phan Thanh Hoài, editor, Tin học dành cho trung học cơ sở [Computing for junior high school], page 24:

The input methods for Vietnamese diacritics include these three: VIQR, VNI, and Telex.

(computing) input method (set of mnemonics)


diệt chủng

[ziət̚˧˨ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˩]

[jiək̚˨˩ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˨]

[jiək̚˨˩˨ cʊwŋ͡m˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 滅種, composed of 滅 (“to exterminate”) and 種 (“race”).


người đời

[ŋɨəj˨˩ ʔɗəːj˨˩]

[ŋɨj˦˩ ʔɗəːj˦˩]

[ŋɨj˨˩ ʔɗəːj˨˩]

người (“person”) + đời (“lifetime”), perhaps a calque of Chinese 世人 (thế nhân). Compare nhân thế, nhân gian (“the world of mortals”).

(collective) other people, as opposed to myself/ourselves


tâm nhĩ

[təm˧˧ ɲi˦ˀ˥]

[təm˧˧ ɲɪj˧˨]

[təm˧˧ ɲɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 心耳, composed of 心 (“heart”) and 耳 (“ear”). Compare Japanese 心耳 (shinji, “auricle”) and French oreillette (“auricle; atrium”, literally “earlet”). See also tâm thất (“ventricle”, literally “heart chamber”), Chinese 心房 (tâm phòng, “atrium”, literally “heart chamber”) and ngăn (“heart chamber”).


pháp gia

[faːp̚˧˦ zaː˧˧]

[faːp̚˦˧˥ jaː˧˧]

[faːp̚˦˥ jaː˧˧]


Mặc gia

[mak̚˧˨ʔ zaː˧˧]

[mak̚˨˩ʔ jaː˧˧]

[mak̚˨˩˨ jaː˧˧]


tế bào chất

[te˧˦ ʔɓaːw˨˩ t͡ɕət̚˧˦]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩ t͡ɕək̚˦˧˥]

[tej˦˥ ʔɓaːw˨˩ cək̚˦˥]


tế bào học

[te˧˦ ʔɓaːw˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tej˦˥ ʔɓaːw˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]


nội bào tử

[noj˧˨ʔ ʔɓaːw˨˩ tɨ˧˩]

[noj˨˩ʔ ʔɓaːw˦˩ tɨ˧˨]

[noj˨˩˨ ʔɓaːw˨˩ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 內 (“internal”) and 胞子 (“spore”).


bào tử

[ʔɓaːw˨˩ tɨ˧˩]

[ʔɓaːw˦˩ tɨ˧˨]

[ʔɓaːw˨˩ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 胞子, composed of 胞 (“sack; womb”) and 子 (“diminutive suffix”)


tâm thất

[təm˧˧ tʰət̚˧˦]

[təm˧˧ tʰək̚˦˧˥]

[təm˧˧ tʰək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 心室, composed of 心 (“heart”) and 室 (“chamber”).

tâm thất phải/trái


cô giáo

cô (“paternal aunt; young adult woman”) + Chinese 教 (“to teach”), modeled after thầy giáo (“male teacher”).


quyền pháp

[kwiəŋ˦˩ faːp̚˦˧˥]

[wiəŋ˨˩ faːp̚˦˥]


nhà giáo

[ɲaː˨˩ zaːw˧˦]

[ɲaː˦˩ jaːw˨˩˦]

[ɲaː˨˩ jaːw˦˥]

nhà + Sino-Vietnamese word from 教 (“to teach”).

com

Sino-Vietnamese word from <i class="Hani mention" lang="vi">教</i> (“to teach”)

Nhà giáo Ưu tú

Nhà giáo Nhân dân

Ngày Nhà giáo Việt Nam

(literary, formal) an educator, especially a teacher


người trần mắt thịt

[ŋɨəj˨˩ t͡ɕən˨˩ mat̚˧˦ tʰit̚˧˨ʔ]

[ŋɨj˦˩ ʈəŋ˦˩ mak̚˦˧˥ tʰit̚˨˩ʔ]

[ŋɨj˨˩ ʈəŋ˨˩ mak̚˦˥ tʰɨt̚˨˩˨]

Perhaps related to Chinese 世人 (thế nhân, “mortal”) and 肉眼 (nhục nhãn, “the naked eye”, literally “fleshy eye”).

người phàm trần
người phàm trần#Vietnamese


định danh

[ʔɗïŋ˧˨ʔ zajŋ̟˧˧]

[ʔɗɨn˨˩ʔ jɛɲ˧˧]

[ʔɗɨn˨˩˨ jan˧˧]

identifier (formal name used in source code to refer to a variable, function, procedure, package, etc.)


mã số

head

mã số • (碼數)

vi-noun

mã số • (碼數)

[maː˦ˀ˥ so˧˦]

[maː˧˨ ʂow˨˩˦]

[maː˨˩˦ ʂow˦˥]

code (a codeword, code point, an encoded representation of a character, symbol, or other entity)


hộp đêm

[hop̚˧˨ʔ ʔɗem˧˧]

[hop̚˨˩ʔ ʔɗem˧˧]

[hop̚˨˩˨ ʔɗem˧˧]

hộp (“box”) + đêm (“night”), calque of French boîte de nuit (literally “night box”).


thì là

head

thì là • (蒔蘿)

vi-noun

thì là • (蒔蘿)

[tʰi˨˩ laː˨˩]

[tʰɪj˦˩ laː˦˩]

[tʰɪj˨˩ laː˨˩]


giờ khắc

[zəː˨˩ xak̚˧˦]

[jəː˦˩ kʰak̚˦˧˥]

[jəː˦˩ xak̚˦˧˥]

[jəː˨˩ kʰak̚˦˥]

[jəː˨˩ xak̚˦˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 時刻 (SV: thời khắc).

vi-etym-sino

<i class="Latn mention" lang="vi">thời khắc</i>


thời khắc

[tʰəːj˨˩ xak̚˧˦]

[tʰəːj˦˩ kʰak̚˦˧˥]

[tʰəːj˦˩ xak̚˦˧˥]

[tʰəːj˨˩ kʰak̚˦˥]

[tʰəːj˨˩ xak̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 時刻, composed of 時 (“hour”) and 刻 (“15 minutes”).


tham chiếu

[tʰaːm˧˧ t͡ɕiəw˧˦]

[tʰaːm˧˧ t͡ɕiw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 參照 (“to refer to”).

vi:Mặt phẳng tham chiếu
vi:Tham chiếu (khoa học máy tính)

Mặt phẳng tham chiếu


gian dâm

[jaːŋ˧˧ jəm˧˧]

[jaːŋ˧˧ jəm˧˧]


vinh

Chết vinh còn hơn sống nhục.

I would rather die honorable than live on humiliated.


quang vinh

[kwaːŋ˧˧ vïŋ˧˧]

[kwaːŋ˧˧ vɨn˧˧]

[waːŋ˧˧ vɨn˧˧]

[waːŋ˧˧ jɨn˧˧]


chủ nghĩa Lê-nin

[t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ le˧˧ nin˧˧]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ lej˧˧ nin˧˧]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ lej˧˧ nɨn˧˧]


vô chính phủ chủ nghĩa

[vo˧˧ t͡ɕïŋ˧˦ fu˧˩ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[vow˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥ fʊw˧˨ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[vow˧˧ cɨn˦˥ fʊw˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

[jow˧˧ cɨn˦˥ fʊw˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]


trung đội

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɗoj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trung đội.wav

Sino-Vietnamese word from 中隊, composed of 中 (“medium”) and 隊 (“team”).


bốn phương

[ʔɓon˧˦ fɨəŋ˧˧]

[ʔɓoŋ˦˧˥ fɨəŋ˧˧]

[ʔɓoŋ˦˥ fɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bốn phương.wav

bốn + phương, calque of Chinese 四方 (tứ phương).

4 phương, 8 hướng

(literal, collective) the four cardinal directions

y học bốn phương

all kinds of medicines, eastern, western or otherwise


sạt lở

[saːt̚˧˨ʔ ləː˧˩]

[ʂaːk̚˨˩ʔ ləː˧˨]

[saːk̚˨˩ʔ ləː˧˨]

[ʂaːk̚˨˩˨ ləː˨˩˦]

[saːk̚˨˩˨ ləː˨˩˦]


chiến lợi phẩm

[t͡ɕiən˧˦ ləːj˧˨ʔ fəm˧˩]

[t͡ɕiəŋ˦˧˥ ləːj˨˩ʔ fəm˧˨]

[ciəŋ˦˥ ləːj˨˩˨ fəm˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 戰利品, composed of 戰 (“war”), 利 (“benefit”) and 品 (“items”).


𢁋

巴 (“ba”) + 陵 (“lăng”), from Middle Vietnamese blang.


lục bát

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔɓaːt̚˧˦]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɓaːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lục bát.wav

Sino-Vietnamese word from 六 (“six”) and 八 (“eight”).

a traditional Vietnamese poetry with alternating lines of 6 and 8 syllables, whereby the last syllable of a 6-syllable line rhymes with the 6th syllable of the very next 8-syllable line, and the last syllable of an 8-syllable line rhymes with the last syllable of the very next 6-syllable line; the rhyming also has to conform to the matching of trắc or bằng tones


thơ thất ngôn tứ tuyệt

[tʰəː˧˧ tʰət̚˧˦ ŋon˧˧ tɨ˧˦ twiət̚˧˨ʔ]

[tʰəː˧˧ tʰək̚˦˧˥ ŋoŋ˧˧ tɨ˨˩˦ twiək̚˨˩ʔ]

[tʰəː˧˧ tʰək̚˦˥ ŋoŋ˧˧ tɨ˦˥ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thơ thất ngôn tứ tuyệt.wav

der

Chinese 七言四絕／七言四绝

a Chinese-style quatrain with 7 syllables for each line, whereby, generally, the last syllables of all but the 3rd line rhyme; poems in Vietnamese also have to have all of their syllables follow some specific patterns of trắc and bằng tones


viễn thông

[viən˦ˀ˥ tʰəwŋ͡m˧˧]

[viəŋ˧˨ tʰəwŋ͡m˧˧]

[viəŋ˨˩˦ tʰəwŋ͡m˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ tʰəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 遠 (“far”) and 通 (“to go through”).


bang liên

[ʔɓaːŋ˧˧ liən˧˧]

[ʔɓaːŋ˧˧ liəŋ˧˧]

[ʔɓaːŋ˧˧ liəŋ˧˧]


dân tộc chủ nghĩa

[zən˧˧ təwk͡p̚˧˨ʔ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[jəŋ˧˧ təwk͡p̚˨˩ʔ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[jəŋ˧˧ təwk͡p̚˨˩˨ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]


trường ca

[t͡ɕɨəŋ˨˩ kaː˧˧]

[ʈɨəŋ˦˩ kaː˧˧]

[ʈɨəŋ˨˩ kaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 長歌, composed of 長 (“long”) and 歌 (“song”)

(poetry) Synonym of sử thi (“epic poem”)


lý tính

Karl Marx (1981) [1843] “M. an R. Kreuznach, im September 1843”, in Briefe aus den ‚Deutsch-Französischen Jahrbüchern‘ (Marx-Engels-Werke) (in German), volume 1; English translation from Marx/Engels Collected Works, volume 3, 1975; Vietnamese translation from C. Mác và Ph. Ăng-ghen Toàn tập, volume 1, 1995
Lý tính bao giờ cũng tồn tại, chỉ có điều không phải bao giờ cũng tồn tại dưới hình thức hợp lý.
Reason has always existed, but not always in a reasonable form.


cổng xoay

[kəwŋ͡m˨˩˦ s⁽ʷ⁾aj˧˧]


cửa xoay

[kɨə˨˩˦ s⁽ʷ⁾aj˧˧]


tầm ma

[təm˨˩ maː˧˧]

[təm˦˩ maː˧˧]

[təm˨˩ maː˧˧]


đá nhám

[ʔɗaː˧˦ ɲaːm˧˦]

[ʔɗaː˨˩˦ ɲaːm˦˧˥]

[ʔɗaː˦˥ ɲaːm˦˥]


linh ngữ

[lïŋ˧˧ ŋɨ˦ˀ˥]

[lɨn˧˧ ŋɨ˧˨]

[lɨn˧˧ ŋɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 囹圄 (“prison”).

(rare, found in some contemporary Buddhist texts) prison


cầu tiêu

(informal) toilet; bathroom; lavatory; WC


cứt ráy

[kɨk̚˦˧˥ ʐaj˨˩˦]

[kɨk̚˦˥ ɹa(ː)j˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cứt ráy.wav


微絨毛

chữ Hán form of vi nhung mao (“microvillus”).


商賣

chữ Hán form of thương mại (“trade; commerce”).


chủ nghĩa lãng mạn

[t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ laːŋ˦ˀ˥ maːn˧˨ʔ]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ laːŋ˧˨ maːŋ˨˩ʔ]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ laːŋ˨˩˦ maːŋ˨˩˨]

chủ nghĩa (“doctrine”) + lãng mạn (“romance”).


hưu bổng

[hiw˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˩]

[hɨw˧˧ ʔɓəwŋ͡m˧˨]

[hɨw˧˧ ʔɓəwŋ͡m˨˩˦]


tiếng Hoa

[tiəŋ˧˦ hwaː˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ hwaː˧˧]

[tiəŋ˦˥ waː˧˧]

Tuyển nhân viên phiên dịch tiếng Hoa.

the Mandarin variety spoken by the Hoa people

tiếng Quảng Đông
tiếng Quảng Đông#Vietnamese

(colloquial) Synonym of tiếng Quảng Đông (“Cantonese”)


dây xích

[zəj˧˧ sïk̟̚˧˦]

[jəj˧˧ sɨt̚˦˧˥]

[jəj˧˧ sɨt̚˦˥]


lão thị

[laːw˦ˀ˥ tʰi˧˨ʔ]

[laːw˧˨ tʰɪj˨˩ʔ]

[laːw˨˩˦ tʰɪj˨˩˨]


tiểu đội

[tiəw˧˩ ʔɗoj˧˨ʔ]

[tiw˧˨ ʔɗoj˨˩ʔ]

[tiw˨˩˦ ʔɗoj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tiểu đội.wav

Sino-Vietnamese word from 小隊, composed of 小 (“small”) and 隊 (“team”).

vi-etym-sino

Bài thơ về tiểu đội xe không kính


mạng thần kinh

[maːŋ˧˨ʔ tʰən˨˩ kïŋ˧˧]

[maːŋ˨˩ʔ tʰəŋ˦˩ kɨn˧˧]

[maːŋ˨˩˨ tʰəŋ˨˩ kɨn˧˧]


tướng quân

[tɨəŋ˧˦ kwən˧˧]

[tɨəŋ˦˧˥ kwəŋ˧˧]

[tɨəŋ˦˥ wəŋ˧˧]


thực tế tăng cường

[tʰɨk̚˧˨ʔ te˧˦ taŋ˧˧ kɨəŋ˨˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tej˨˩˦ taŋ˧˧ kɨəŋ˦˩]

[tʰɨk̚˨˩˨ tej˦˥ taŋ˧˧ kɨəŋ˨˩]

thực tế (“reality”) + tăng cường (“to augment”).


thực tế ảo

head

thực tế ảo • (實際幻)

vi-noun

thực tế ảo • (實際幻)

[tʰɨk̚˧˨ʔ te˧˦ ʔaːw˧˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tej˨˩˦ ʔaːw˧˨]

[tʰɨk̚˨˩˨ tej˦˥ ʔaːw˨˩˦]


thực tế hỗn hợp

[tʰɨk̚˧˨ʔ te˧˦ hon˦ˀ˥ həːp̚˧˨ʔ]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tej˨˩˦ hoŋ˧˨ həːp̚˨˩ʔ]

[tʰɨk̚˨˩˨ tej˦˥ hoŋ˨˩˦ həːp̚˨˩˨]

thực tế (“reality”) + hỗn hợp (“mixed”).


phi lao

1956, "Việt Nam quê hương tôi (Vietnam, Our Homeland)", lyrics and music by Đỗ Nhuận
Nghe sóng vỗ dạt dào biển cả, vút phi lao gió thổi trên bờ.

Hear the waves bellowing on the wide broad sea, and the winds blowing swiftly through the soaring casuarinas ashore.


英雌

chữ Hán form of anh thư (“heroine; lady hero”).


côn đồ

[kon˧˧ ʔɗo˨˩]

[koŋ˧˧ ʔɗow˦˩]

[koŋ˧˧ ʔɗow˨˩]


đá ong

[ʔɗaː˧˦ ʔawŋ͡m˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ ʔawŋ͡m˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ ʔɔŋ˧˧]

[ʔɗaː˦˥ ʔawŋ͡m˧˧]


than gỗ

[tʰaːn˧˧ ɣo˦ˀ˥]

[tʰaːŋ˧˧ ɣow˧˨]

[tʰaːŋ˧˧ ɣow˨˩˦]


than củi

[tʰaːŋ˧˧ kuj˧˨]

[tʰaːŋ˧˧ kuj˨˩˦]


𤞺

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 犭 (“canine”) + phonetic 告 (cáo)


hãn quốc

[haːn˦ˀ˥ kuək̚˧˦]

[haːŋ˧˨ kuək̚˦˧˥]

[haːŋ˨˩˦ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 汗國 (“khanate”).


chiếu xạ

[t͡ɕiəw˧˦ saː˧˨ʔ]

[t͡ɕiw˨˩˦ saː˨˩ʔ]


vô ngã

[vo˧˧ ŋaː˦ˀ˥]

[vow˧˧ ŋaː˧˨]

[vow˧˧ ŋaː˨˩˦]

[jow˧˧ ŋaː˨˩˦]


bút mực

[ʔɓut̚˧˦ mɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɓʊk̚˦˧˥ mɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɓʊk͡p̚˦˥ mɨk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bút mực.wav


hiến binh

[hiən˧˦ ʔɓïŋ˧˧]

[hiəŋ˦˧˥ ʔɓɨn˧˧]

[hiəŋ˦˥ ʔɓɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 憲兵. Borrowed from Japanese 憲兵 (kenpei).


đồ dùng

[ʔɗo˨˩ zʊwŋ͡m˨˩]

[ʔɗow˦˩ jʊwŋ͡m˦˩]

[ʔɗow˨˩ jʊwŋ͡m˨˩]

đồ (“thing, good”) + dùng (“to use”). This compound appears to be the source of the synonym vật dụng, through internal calquing.

đồ dùng trong nhà


di ngôn

[jɪj˧˧ ŋoŋ˧˧]

[jɪj˧˧ ŋoŋ˧˧]


智勇雙全

trí dũng song toàn
trí dũng song toàn#Vietnamese

chữ Hán form of trí dũng song toàn (“both wise and courageous; both brave and sagacious”).


cao khảo

[kaːw˧˧ kʰaːw˨˩˦]

(education) China's annual National Higher Education Entrance Examination.


cờ ba que

[kəː˨˩ ʔɓaː˧˧ kwɛ˧˧]

[kəː˦˩ ʔɓaː˧˧ kwɛ˧˧]

[kəː˨˩ ʔɓaː˧˧ wɛ˧˧]

From cờ (“flag”) + ba (“three”) + que (“stick”), literally means three-stick flag.

compound

(chiefly communist Vietnamese, often derogatory, slang) the flag of the former Republic of Vietnam


đảo quốc

[ʔɗaːw˧˩ kuək̚˧˦]

[ʔɗaːw˧˨ kuək̚˦˧˥]

[ʔɗaːw˨˩˦ wək̚˦˥]


giáo trình

[zaːw˧˦ t͡ɕïŋ˨˩]

[jaːw˨˩˦ ʈɨn˦˩]

[jaːw˦˥ ʈɨn˨˩]


cốt truyện

[kot̚˧˦ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[kok̚˦˧˥ ʈwiəŋ˨˩ʔ]

[kok̚˦˥ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]