ân nghĩa

[ʔən˧˧ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔəŋ˧˧ ŋiə˧˨]

[ʔəŋ˧˧ ŋiə˨˩˦]

mang nặng ân nghĩa trong lòng

to entertain a feeling of gratitude deep in one's heart

August 2019, Hồ Tiểu Ngọc, "Cảm thức văn hóa trong thơ nữ Việt Nam hiện đại (Cultural perceptions in modern Vietnamese women's poetry)" Tạp chí Sông Hương (Hương River Journal)

Culture within love manifests itself in faithfulness, gratitude and obligation, steely unbreakable vows; even during war-caused separation, the wife still waited for the day of unification.

Văn hóa trong tình yêu biểu hiện ở lòng thủy chung, ân nghĩa, sự son sắt hẹn thề; trong chiến tranh chia cắt, người vợ vẫn đợi ngày thống nhất.

Biết bao nhiêu là ân nghĩa! Từ có yêu Hộ đến đâu, có chịu khó đến đâu, có làm nô lệ cho Hộ suốt đời Từ nữa, thì cũng chưa đủ để đền ơn.

1943, Nam Cao, Đời Thừa (A Redundant Life):

So many favors! However much Từ loves Hộ, however many hardships she'll endure, even to the point of being enthralled to Hộ for the rest of Từ's life, those shan't be enough to return those favors.

Là con người thì phải trọn đạo hiếu, phải nhớ ân nghĩa và đền trả những ân nghĩa ấy. Trong tất cả các ân nghĩa, có thể nói lớn lao nhất là ân nghĩa cha mẹ .

2000, Thích Nhật Quang, "Hiếu Ðạo Của Người Con Phật (The Buddhist's Filial Duty)" Tuần Báo Giác Ngộ - Số 28 (Awakening Weekly Newspaper - Issue 28)

As human beings, we must fulfill our duty to be filial, to remember favors and return those favors. Of all favors, we may say that the greatest are our fathers' and mothers' favors.


bễ

thụt bễ

kéo bễ thổi lò

to work the bellows and blow on the fire


rệ đường

[ze˧˨ʔ ʔɗɨəŋ˨˩]

[ʐej˨˩ʔ ʔɗɨəŋ˦˩]

[ɹej˨˩˨ ʔɗɨəŋ˨˩]


thời thượng

[tʰəːj˨˩ tʰɨəŋ˧˨ʔ]

[tʰəːj˦˩ tʰɨəŋ˨˩ʔ]

[tʰəːj˨˩ tʰɨəŋ˨˩˨]

Các cửa hàng đều có biển tiếng Tây, bạn bè gọi nhau là tu (anh) với moi (tôi), nói tiếng Việt phải điểm vài chữ Tây thì mới thời thượng.

2019 October 13, Hữu Ngọc, “Nhà văn Hữu Ngọc: Học tiếng Tây để đánh Tây”, in Thế giới & Việt Nam, Hanoi, Vietnam:

All the shops had signs in French, friends called each other tu (you) and moi (I), having to mix in a few French words in order to be fashionable.


ghềnh

lên thác xuống ghềnh

up hill and down dale (literally, “up the waterfalls and down the rapids”)

Thác nước và ghềnh sông (gọi tắt là thác ghềnh) là những dạng tài nguyên thiên nhiên rất có ý nghĩa đối với phát triển kinh tế - xã hội và liên quan đến các lĩnh vực khoa học - kỹ thuật như Địa chất, Địa mạo, Địa lý, Thủy văn, Thủy điện, Thủy lợi, Thủy sản, Tài nguyên và Môi trường, Du lịch,…

2013, Nguyễn Ngọc & Sái Thị Ngân, “Thác ghềnh và tiềm năng du lịch thác ghềnh ở Việt Nam [Waterfalls and Rapids and their touristic potential in Vietnam]”, in Tạp chí Các khoa học về Trái đất [Vietnam Journal of Earth Sciences (VJES)], volume 35, number 2, pages 152 - 162:

Waterfalls and river rapids are the forms of natural resources which play significant role for socio-economic development and they are related to the scientific and technical fields such as Geology, Geomorphology, Geography, Hydrology, Hydro Power, Water resources, Fisheries, Natural resources and Environment and Tourism, etc.

rapids (a rough section of a river or stream which is difficult to navigate due to the swift and turbulent motion of the water.)


mạng lưới xã hội

[maːŋ˧˨ʔ lɨəj˧˦ saː˦ˀ˥ hoj˧˨ʔ]

[maːŋ˨˩ʔ lɨj˨˩˦ saː˧˨ hoj˨˩ʔ]

[maːŋ˨˩˨ lɨj˦˥ saː˨˩˦ hoj˨˩˨]


bản lĩnh

[ʔɓaːn˧˩ lïŋ˦ˀ˥]

[ʔɓaːŋ˧˨ lɨn˧˨]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ lɨn˨˩˦]

– Không ngờ hai thằng nghiệt rử kia lại có bản lĩnh như thế, đả thương không ít anh em bọn ta.

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

"Who'd've thought those two whoresons were so skilled; they injured more than a few of us."


bách tính

[ʔɓajk̟̚˧˦ tïŋ˧˦]

[ʔɓat̚˦˧˥ tɨn˦˧˥]

[ʔɓat̚˦˥ tɨn˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bách tính.wav

Sino-Vietnamese word from 百姓, with the Northern reading of both characters.

Gặp loạn tỏ lòng thương bách tính;
Lên thuyền gạt lệ cảm ba quân.
Đến nay thăm hỏi đò Giang Hán,
Phụ lão còn truyền nhớ sứ quân.

1909 [14th century], Luo Guanzhong, chapter 41, in Phan Kế Bính, transl., Romance of the Three Kingdoms:

In the chaos, your love for the common people clearly shone;
Wiping away your tears, ye boarded the boat; the three armies were emotionally touched.
Till now, aboard ferries across the Jiang and Han, when asked,
Old folks still relate those memories about you the prefect.

Hoàng đế làm hại bách tính chịu khổ, lấy một ít vàng bạc mà y lấy được của bách tính cũng chẳng phải là trộm cắp gì.

The emperor harms the common people; taking some of the treasures he took from the common people isn't stealing at all.

(Chinese fiction) common people, masses, ordinary citizens, general population


đậu mùa

[ʔɗəw˧˨ʔ muə˨˩]

[ʔɗəw˨˩ʔ muə˦˩]

[ʔɗəw˨˩˨ muə˨˩]


đậu khấu

[ʔɗəw˧˨ʔ xəw˧˦]

[ʔɗəw˨˩ʔ kʰəw˨˩˦]

[ʔɗəw˨˩ʔ xəw˨˩˦]

[ʔɗəw˨˩˨ kʰəw˦˥]

[ʔɗəw˨˩˨ xəw˦˥]


á khẩu

[ʔaː˧˦ xəw˧˩]

[ʔaː˨˩˦ kʰəw˧˨]

[ʔaː˨˩˦ xəw˧˨]

[ʔaː˦˥ kʰəw˨˩˦]

[ʔaː˦˥ xəw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 啞口 or 瘂口, where 瘂 is a variant form of 啞.


vòm miệng

[vɔm˨˩ miəŋ˧˨ʔ]

[vɔm˦˩ miəŋ˨˩ʔ]

[vɔm˨˩ miəŋ˨˩˨]

[jɔm˨˩ miəŋ˨˩˨]


mái vòm

[maːj˨˩˦ vɔm˦˩]


vòm họng

[vɔm˨˩ hawŋ͡m˧˨ʔ]

[vɔm˦˩ hawŋ͡m˨˩ʔ]

[vɔm˦˩ hɔŋ˨˩ʔ]

[vɔm˨˩ hawŋ͡m˨˩˨]

[jɔm˨˩ hawŋ͡m˨˩˨]


tiếng vọng

[tiəŋ˧˦ vawŋ͡m˧˨ʔ]

[tiəŋ˦˧˥ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[tiəŋ˦˧˥ vɔŋ˨˩ʔ]

[tiəŋ˦˥ vawŋ͡m˨˩˨]

[tiəŋ˦˥ jawŋ͡m˨˩˨]


địa chỉ đỏ

[ʔɗiə˧˨ʔ t͡ɕi˧˩ ʔɗɔ˧˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ t͡ɕɪj˧˨ ʔɗɔ˧˨]

[ʔɗiə˨˩˨ cɪj˨˩˦ ʔɗɔ˨˩˦]

địa chỉ (“address”) + đỏ (“red, communist”).

com

location of special significance to the communist revolution


đảng đối lập

head

đảng đối lập

đảng đối lập

vi-noun

đảng đối lập

đảng đối lập

[ʔɗaːŋ˧˩ ʔɗoj˧˦ ləp̚˧˨ʔ]

[ʔɗaːŋ˧˨ ʔɗoj˨˩˦ ləp̚˨˩ʔ]

[ʔɗaːŋ˨˩˦ ʔɗoj˦˥ ləp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 黨 (“party”) and 對立 (“opposition”).


nhãn hiệu

[ɲaːn˦ˀ˥ hiəw˧˨ʔ]

[ɲaːŋ˧˨ hiw˨˩ʔ]

[ɲaːŋ˨˩˦ hiw˨˩˨]


thủy tiên

Traditional tone placement spelling of thuỷ tiên.


quáng gà

[kwaːŋ˧˦ ɣaː˨˩]

[kwaːŋ˦˧˥ ɣaː˦˩]

[waːŋ˦˥ ɣaː˨˩]


gà lôi

[ɣaː˨˩ loj˧˧]

[ɣaː˦˩ loj˧˧]

[ɣaː˨˩ loj˧˧]


cổ ngữ

[ko˧˩ ŋɨ˦ˀ˥]

[kow˧˨ ŋɨ˧˨]

[kow˨˩˦ ŋɨ˨˩˦]

cuốn sách viết bằng cổ ngữ Latinh

a book written in the Latin language of old


hạ thế

[haː˧˨ʔ tʰe˧˦]

[haː˨˩ʔ tʰej˨˩˦]

[haː˨˩˨ tʰej˦˥]


ơn nghĩa

[ʔəːn˧˧ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔəːŋ˧˧ ŋiə˧˨]

[ʔəːŋ˧˧ ŋiə˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 恩義 (SV: ân nghĩa).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">ân nghĩa</i>

vi-etym-sino

16th century, Wu Cheng'en, Journey to the West, Chapter 3, Vietnamese translation by Phan Kế Bính
Tôi mang ơn hiền lân quá nhiều! Nhưng có thiết bảng cầm tay, phải có y giáp mới dễ coi. Vậy hiền lân giúp luôn cho vuông tròn ơn nghĩa.

I'm very much indebted to you my good neighbor. Yet with this iron rod in hand, I shall still need a fitting suit of armor. Therefore, good neighbor, please also help me with that, so as to make whole my feelings of gratitude.

14th century, Shi Nai'an, Water Margin, Chapter 66, 1925 Vietnamese translation by Trần Tuấn Khải
Lũ trẻ con vô tài, trên phụ ơn nghĩa của triều đình, dưới nhục danh giá tiên tổ, không biết chút gì là liêm sỉ, nay còn dẫn thân đến đây để làm chi?

You good-for-nothing louts, that betray the court's grace from above, that dishonor the names and dignities of your ancestors in the lower realm, that know neither honesty nor shame, how dare you show up here now?

Synonym of ân nghĩa (“feelings of gratitude and loyalty; grace, favor, kindness”).


tả ngạn

[taː˧˩ ŋaːn˧˨ʔ]

[taː˧˨ ŋaːŋ˨˩ʔ]

[taː˨˩˦ ŋaːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 左岸, composed of 左 (“left”) and 岸 (“bank”).

the left bank (river bank to the left when facing downstream)


cơ nghiệp

Sino-Vietnamese word from 機業, composed of 機 (“opportunity; chance”) and 業 (“business”).

[kəː˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[kəː˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[kəː˧˧ ŋip̚˨˩˨]


cơ nghiệp

[kəː˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[kəː˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[kəː˧˧ ŋip̚˨˩˨]


kẹo mút

[kɛw˧˨ʔ mut̚˧˦]

[kɛw˨˩ʔ mʊk̚˦˧˥]

[kɛw˨˩˨ mʊk͡p̚˦˥]


kẹo dừa

[kɛw˧˨ʔ zɨə˨˩]

[kɛw˨˩ʔ jɨə˦˩]

[kɛw˨˩˨ jɨə˨˩]

Đừng nói nhiều, hãy chia kẹo dừa đi!

Don't talk too much, just share the coconut candy!

coconut candy, usually the Vietnamese coconut candy commonly produced in Bến Tre province


bà mụ

[ʔɓaː˨˩ mu˧˨ʔ]

[ʔɓaː˦˩ mʊw˨˩ʔ]

[ʔɓaː˨˩ mʊw˨˩˨]


cúm gia cầm

[kum˦˧˥ jaː˧˧ kəm˦˩]

[kʊm˦˥ jaː˧˧ kəm˨˩]


phẩm hàm

[fəm˨˩˦ haːm˨˩]


ngũ cung

[ŋu˦ˀ˥ kʊwŋ͡m˧˧]

[ŋʊw˧˨ kʊwŋ͡m˧˧]

[ŋʊw˨˩˦ kʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 五 (“five”) and 宮 (“first note of pentatonic scale”).


thất nữ

[tʰət̚˧˦ nɨ˦ˀ˥]

[tʰək̚˦˧˥ nɨ˧˨]

[tʰək̚˦˥ nɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 室女, composed of 室 (“house”) and 女 (“female”)


病案

chữ Hán form of bệnh án (“medical record”).


thất bảo

[tʰət̚˧˦ ʔɓaːw˧˩]

[tʰək̚˦˧˥ ʔɓaːw˧˨]

[tʰək̚˦˥ ʔɓaːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 七寶, composed of 七 (“seven”) and 寶 (“treasure”)

(Buddhism) the seven treasures: vàng (gold), bạc (silver), lưu li, pha lê, (crystal) xà cừ (mother of pearl), xích châu and mã não (agate)


thất ngôn tuyệt cú

[tʰət̚˧˦ ŋon˧˧ twiət̚˧˨ʔ ku˧˦]

[tʰək̚˦˧˥ ŋoŋ˧˧ twiək̚˨˩ʔ kʊw˨˩˦]

[tʰək̚˦˥ ŋoŋ˧˧ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ kʊw˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thất ngôn tuyệt cú.wav

Sino-Vietnamese word from 七言絕句, composed of 七, 言 and 絕句.

(poetry) a form of Jueju in which each line consists of seven syllables


ngũ ngôn tuyệt cú

[ŋu˦ˀ˥ ŋon˧˧ twiət̚˧˨ʔ ku˧˦]

[ŋʊw˧˨ ŋoŋ˧˧ twiək̚˨˩ʔ kʊw˨˩˦]

[ŋʊw˨˩˦ ŋoŋ˧˧ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ kʊw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 五言絕句, composed of 五, 言 and 絕句.

(poetry) a form of Jueju in which each line consists of five syllables


tuyệt cú

[twiək̚˨˩ʔ kʊw˨˩˦]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ kʊw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 絕句, composed of 絕 (“to cut off”) and 句 (“line”).

(poetry) Jueju, a quatrain in which each line consists of five or seven syllables


thó

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 土 (SV: thổ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thổ</i>


tứ tuyệt

[tɨ˧˦ twiət̚˧˨ʔ]

[tɨ˨˩˦ twiək̚˨˩ʔ]

[tɨ˦˥ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 四 (“four”) and 絕 (“to cut off”).


ngũ ngôn tứ tuyệt

[ŋu˦ˀ˥ ŋon˧˧ tɨ˧˦ twiət̚˧˨ʔ]

[ŋʊw˧˨ ŋoŋ˧˧ tɨ˨˩˦ twiək̚˨˩ʔ]

[ŋʊw˨˩˦ ŋoŋ˧˧ tɨ˦˥ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 五 (“five”), 言 (“speech”), 四 (“four”) and 絕 (“to cut off”).


thất ngôn tứ tuyệt

[tʰət̚˧˦ ŋon˧˧ tɨ˧˦ twiət̚˧˨ʔ]

[tʰək̚˦˧˥ ŋoŋ˧˧ tɨ˨˩˦ twiək̚˨˩ʔ]

[tʰək̚˦˥ ŋoŋ˧˧ tɨ˦˥ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 七 (“seven”), 言 (“speech”), 四 (“four”) and 絕 (“to cut off”).


song thất lục bát

[sawŋ͡m˧˧ tʰət̚˧˦ lʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔɓaːt̚˧˦]

[ʂawŋ͡m˧˧ tʰək̚˦˧˥ lʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[sɔŋ˧˧ tʰək̚˦˧˥ lʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[ʂawŋ͡m˧˧ tʰək̚˦˥ lʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɓaːk̚˦˥]

[sawŋ͡m˧˧ tʰək̚˦˥ lʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɓaːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 雙 (“double”), 七 (“seven”), 六 (“six”) and 八 (“eight”)

(poetry) a quatrain comprising a couplet of two seven-syllable lines followed by a couplet of one six-syllable line and one eight-syllable line.


lãnh tụ

[lajŋ̟˦ˀ˥ tu˧˨ʔ]

[lɛɲ˧˨ tʊw˨˩ʔ]

[lan˨˩˦ tʊw˨˩˨]

Lãnh tụ CHDCND Triều Tiên hiện đang có dịp chứng tỏ với thế giới rằng ông là một nhà lãnh đạo có khả năng đáp ứng xu thế hoà bình, hợp tác và phát triển của thế giới mà vẫn giữ vững chế độ của ông.

2000-2001, Báo quốc tế, Ministry of Foreign Affairs (Vietnam):

Now, the Supreme Leader of DPR Korea has the opportunity to show the world that he is a leader who can satisfy international standards of peace, cooperation and development while maintaining his regime.

leader, particularly a supreme leader, revolutionary leader, founding father/mother or any "extraordinary" leader


tin vịt

[tɨn˧˧ vɨt̚˨˩˨]

[tɨn˧˧ jɨt̚˨˩˨]

From tin (“news”) + vịt (“duck”), calque of French canard. Compare English canard.


tuyển thủ

[twiəŋ˧˨ tʰʊw˧˨]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]


ý trí

[ʔi˧˦ t͡ɕi˧˦]

[ʔɪj˨˩˦ ʈɪj˨˩˦]

[ʔɪj˦˥ ʈɪj˦˥]


chũ

Alternative letter-case form of Chũ (“of or pertaining to the variety of rice cultivated in the region of Chũ town”)


cương nhu

[kɨəŋ˧˧ ɲu˧˧]

[kɨəŋ˧˧ ɲʊw˧˧]

[kɨəŋ˧˧ ɲʊw˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cương nhu.wav

Audio (Hà Nội)

the combination of strength and suppleness


thất xuất

[tʰət̚˧˦ swət̚˧˦]

[tʰək̚˦˧˥ swək̚˦˧˥]

[tʰək̚˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 七 (“seven”) and 出 (“exit”)

the seven grounds for a man to divorce his wife during the feudal period: không sinh được con (unable to bear children); ghen tuông (jealousy in love); ác tật (incurable disease); dâm đãng (debauchery); bất kính với cha mẹ, ông bà (disrespect to husband's parents or grandparents); bất hòa trong gia đình (family discord); trộm cắp (theft).


cột cờ

[kot̚˧˨ʔ kəː˨˩]

[kok̚˨˩ʔ kəː˦˩]

[kok̚˨˩˨ kəː˨˩]


bao tiêu

[ʔɓaːw˧˧ tiəw˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ tiw˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ tiw˧˧]

hợp đồng bao tiêu


say độ cao

[saj˧˧ ʔɗo˧˨ʔ kaːw˧˧]

[ʂaj˧˧ ʔɗow˨˩ʔ kaːw˧˧]

[saj˧˧ ʔɗow˨˩ʔ kaːw˧˧]

[ʂa(ː)j˧˧ ʔɗow˨˩˨ kaːw˧˧]

say (“drunk”) + độ (“degree”) + cao (“high”).


máy bộ đàm

[maj˧˦ ʔɓo˧˨ʔ ʔɗaːm˨˩]

[maj˨˩˦ ʔɓow˨˩ʔ ʔɗaːm˦˩]

[ma(ː)j˦˥ ʔɓow˨˩˨ ʔɗaːm˨˩]

máy (“machine, device”) + bộ (“step, walk”) + đàm (“talk”)


viết nhịu

[viət̚˧˦ ɲiw˧˨ʔ]

[viək̚˦˧˥ ɲiw˨˩ʔ]

[viək̚˦˥ ɲiw˨˩˨]

[jiək̚˦˥ ɲiw˨˩˨]

act of miswriting, slip of the pen, lapsus calami


giả định

[zaː˧˩ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[jaː˧˨ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[jaː˨˩˦ ʔɗɨn˨˩˨]


cực độ

[kɨk̚˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ]

[kɨk̚˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ]

[kɨk̚˨˩˨ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 極度, composed of 極 (“extremity”) and 度 (“degree”)


sùng phụng

[sʊwŋ͡m˨˩ fʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˦˩ fʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[sʊwŋ͡m˦˩ fʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʂʊwŋ͡m˨˩ fʊwŋ͡m˨˩˨]

[sʊwŋ͡m˨˩ fʊwŋ͡m˨˩˨]


tắc xi

[tak̚˦˧˥ sɪj˧˧]

Ô-tô tắc-xi là một thứ xe ô-tô chở thuê hành-khách chạy khắp các đường phố Hà-nội[…]

1934, “VIỆC TRONG NƯỚC: Mới bắt đầu có xe ô-tô « tắc-xi » (taxis) chạy ở Hà nội.”, in Nam Phong tạp chí, number 205, page 129:

A taxi is a type of car that drives passengers through any streets and alleys of Hanoi with some payment. …

Một lần anh gọi tắc xi về khách sạn, dĩ nhiên là phải nói tiếng Anh.

2001, Nguyễn Đức Giang, “Tôi là ai? [Who am I?]”, in Đại học Sư Phạm Huế (DÒNG VIỆT), volume 2, page 285:

I called a taxi back to the hotel, of course speaking in English.


hình tích

[hïŋ˨˩ tïk̟̚˧˦]

[hɨn˦˩ tɨt̚˦˧˥]

[hɨn˨˩ tɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 形跡 (“trace, evidence”).

Tiểu nhân lớn mật, nhận bừa là chồng của nương tử, xin nương tử đừng để lộ hình tích.

I've been so audacious as to claim to be your husband; please don't give away your identity.


nương tử

[nɨəŋ˧˧ tɨ˧˩]

[nɨəŋ˧˧ tɨ˧˨]

[nɨəŋ˧˧ tɨ˨˩˦]

(literary, chiefly Chinese fiction) young lady


tiền vệ

[tiəŋ˦˩ vej˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ vej˨˩˨]

[tiəŋ˨˩ jej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 前衛, composed of 前 (“front”) and 衛 (“defence”).


bóng vợt

[ʔɓawŋ͡m˧˦ vəːt̚˧˨ʔ]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ vəːk̚˨˩ʔ]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ vəːk̚˨˩ʔ]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ vəːk̚˨˩˨]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ jəːk̚˨˩˨]


bạch biến

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ ʔɓiən˧˦]

[ʔɓat̚˨˩ʔ ʔɓiəŋ˦˧˥]

[ʔɓat̚˨˩˨ ʔɓiəŋ˦˥]


quả văng

[waː˨˩˦ vaŋ˧˧]

[waː˨˩˦ jaŋ˧˧]


pa lăng

[paː˧˧ laŋ˧˧]

[paː˧˧ laŋ˧˧]

[paː˧˧ laŋ˧˧]


súng phun lửa

[sʊwŋ͡m˧˦ fun˧˧ lɨə˧˩]

[ʂʊwŋ͡m˦˧˥ fun˧˧ lɨə˧˨]

[sʊwŋ͡m˦˧˥ fun˧˧ lɨə˧˨]

[ʂʊwŋ͡m˦˥ fʊwŋ͡m˧˧ lɨə˨˩˦]

[sʊwŋ͡m˦˥ fʊwŋ͡m˧˧ lɨə˨˩˦]

súng (“gun”) + phun (“to spit out”) + lửa (“flame, blaze”)


thương nhân

[tʰɨəŋ˧˧ ɲən˧˧]

[tʰɨəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[tʰɨəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]


hữu ngạn

[hiw˦ˀ˥ ŋaːn˧˨ʔ]

[hɨw˧˨ ŋaːŋ˨˩ʔ]

[hɨw˨˩˦ ŋaːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 右岸, composed of 右 (“right”) and 岸 (“bank”).

vi-etym-sino

the right bank (river bank to the right when facing downstream)


聯盟個人

liên minh cá nhân
liên minh cá nhân#Vietnamese


âm lượng

[ʔəm˧˧ lɨəŋ˧˨ʔ]

[ʔəm˧˧ lɨəŋ˨˩ʔ]

[ʔəm˧˧ lɨəŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-âm lượng.wav

Sino-Vietnamese word from 音量, composed of 音 (“sound”) and 量 (“quantity”)


bát độ

[ʔɓaːt̚˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ ʔɗow˨˩ʔ]

[ʔɓaːk̚˦˥ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 八度, composed of 八 (“eight”) and 度 (“degree”)


liên minh cá nhân

[liən˧˧ mïŋ˧˧ kaː˧˦ ɲən˧˧]

[liəŋ˧˧ mɨn˧˧ kaː˨˩˦ ɲəŋ˧˧]

[liəŋ˧˧ mɨn˧˧ kaː˦˥ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 聯盟個人, composed of 聯盟 (“alliance”) and 個人 (“person, personal”).


cá sộp

head

cá sộp • (𩵜𩻒)

[kaː˧˦ sop̚˧˨ʔ]

[kaː˨˩˦ ʂop̚˨˩ʔ]

[kaː˨˩˦ sop̚˨˩ʔ]

[kaː˦˥ ʂop̚˨˩˨]

[kaː˦˥ sop̚˨˩˨]


cơ động

[kəː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[kəː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[kəː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]


ống xì đồng

[ʔəwŋ͡m˧˦ si˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[ʔəwŋ͡m˦˧˥ sɪj˦˩ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[ʔəwŋ͡m˦˥ sɪj˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩]


ma vương

[maː˧˧ vɨəŋ˧˧]

[maː˧˧ vɨəŋ˧˧]

[maː˧˧ vɨəŋ˧˧]

[maː˧˧ jɨəŋ˧˧]

(Buddhism or modern Japanese fiction) devil king


tu xuất

[tʊw˧˧ swək̚˦˧˥]

[tʊw˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

Với các giáo dân, thường thì họ không thiện cảm lắm với dân tu xuất, họ xem đó là những người đã phá bỏ ơn Chúa.

2016 April 19, Dom. Lê Văn Long, “Tu xuất”, in Cựu Chủng Sinh, Alumni Association of Làng Sông Seminary, retrieved 2022-04-25:

The faithful often do not sympathize much with ex-seminarians; they see them as people who destroyed the will of God.

(Catholicism) Former monk, nun, or seminarian.


nước biển

[nɨək̚˧˦ ʔɓiən˧˩]

[nɨək̚˦˧˥ ʔɓiəŋ˧˨]

[nɨək̚˦˥ ʔɓiəŋ˨˩˦]


vương thái hậu

[vɨəŋ˧˧ tʰaːj˧˦ həw˧˨ʔ]

[vɨəŋ˧˧ tʰaːj˨˩˦ həw˨˩ʔ]

[vɨəŋ˧˧ tʰaːj˦˥ həw˨˩˨]

[jɨəŋ˧˧ tʰaːj˦˥ həw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 王太后 (“queen dowager”).


bồn tắm

[ʔɓoŋ˦˩ tam˦˧˥]

[ʔɓoŋ˨˩ tam˦˥]

bồn (“basin, tub”) + tắm (“to bathe, to shower”).


quý danh

[kwɪj˨˩˦ jɛɲ˧˧]


chồn nâu

[t͡ɕon˨˩ nəw˧˧]

[t͡ɕoŋ˦˩ nəw˧˧]

[coŋ˨˩ nəw˧˧]


nửa đêm

[nɨə˧˩ ʔɗem˧˧]

[nɨə˧˨ ʔɗem˧˧]

[nɨə˨˩˦ ʔɗem˧˧]


săng

From Proto-Vietic *s-raŋ (“wood”). Cognate with Muong Bi khăng, Arem cirɐ̀ŋ.
The meaning "coffin" is derived from the use of wooden coffins and was also the chief meaning of the word in late 19th-early 20th century Vietnamese texts. Although the word survived in a number of compounds, it is now rarely, if ever, used as a stand-alone word.


hằng tinh

[haŋ˨˩ tïŋ˧˧]

[haŋ˦˩ tɨn˧˧]

[haŋ˨˩ tɨn˧˧]


cửa tiệm

[kɨə˧˩ tiəm˧˨ʔ]

[kɨə˧˨ tiəm˨˩ʔ]

[kɨə˨˩˦ tim˨˩˨]

cửa + tiệm.
The usage of cửa (“door”) here, as well as in cửa hàng, cửa hiệu, likely started out as a classifier, but has become fixed and idiomatic so that it is no longer seen as a noun phrase consisting of classifier + noun by native speakers.


thập phương

[tʰəp̚˧˨ʔ fɨəŋ˧˧]

[tʰəp̚˨˩ʔ fɨəŋ˧˧]

[tʰəp̚˨˩˨ fɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thập phương.wav

Sino-Vietnamese word from 十方, composed of 十 (“ten”) and 方 (“directions”), Literary Chinese 十方 (shífāng).

vi-etym-sino

Meronym: tứ phương

(Buddhism) all the cardinal and ordinal directions and zenith and nadir


khách thập phương

[xajk̟̚˧˦ tʰəp̚˧˨ʔ fɨəŋ˧˧]

[kʰat̚˦˧˥ tʰəp̚˨˩ʔ fɨəŋ˧˧]

[xat̚˦˧˥ tʰəp̚˨˩ʔ fɨəŋ˧˧]

[kʰat̚˦˥ tʰəp̚˨˩˨ fɨəŋ˧˧]

[xat̚˦˥ tʰəp̚˨˩˨ fɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-khách thập phương.wav

khách (“visitor”) + thập phương (“ten directions”)

af

Tháng giêng hằng năm, khách thập phương tụ lại tại đền để cầu may.

Every January, visitors from all walks of life flock to this temple and pray for good luck.

(collective) visitors from different places, especially those who travel to a particular location for a common purpose


miễu

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 廟 (SV: miếu). Doublet of miếu.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">miếu</i>

vi-etym-sino

Rằm tháng này người ta đi cúng miễu Bà đông lắm.

This mid-month, many people went to the "village shrine of the Lady" to give offerings.

Ngoài cửa có cái hồ Hoàn-gươm rộng lớn; giữa hồ lại có cái cù-lao nho-nhỏ có cất cái miễu Ngọc-sơn, cây cối im-rợp huyền vũ coi tươi-tốt. Nhà thiên hạ, phố-xá ở bao lấy miệng hồ.

1881, Trương Vĩnh Ký, Chuyến đi Bắc-kỳ năm Ất-hợi (1876):

Just outside the temple's gate is the large Lake Hoàn-gươm; in the middle of the lake there is an islet on which built a small temple called Ngọc-sơn, where vegetation grows lush under the eyes of the Black Tortoise. Houses and streets surround the lake.


thắng cảnh

[tʰaŋ˧˦ kajŋ̟˧˩]

[tʰaŋ˦˧˥ kɛɲ˧˨]

[tʰaŋ˦˥ kan˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 勝景, composed of 勝 (“to win”) and 景 (“scenery”).

beautiful scenery or landscape; beauty spot; scenic beauty; landmarks


ngày kia

[ŋaj˨˩ kiə˧˧]

[ŋaj˦˩ kiə˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ngày kia.wav

ngày (“day”) + kia.
For the semantic relationship, compare Chinese 後日／后日 (hòurì) and 後天／后天 (hòutiān). Not to be confused with hôm kia (“day before yesterday”).


viết chì

[viət̚˧˦ t͡ɕi˨˩]

[viək̚˦˧˥ t͡ɕɪj˦˩]

[viək̚˦˥ cɪj˨˩]

[jiək̚˦˥ cɪj˨˩]

(Southern Vietnam) a pencil (graphite writing-instrument)


vọng tưởng

[vawŋ͡m˧˨ʔ tɨəŋ˧˩]

[vawŋ͡m˨˩ʔ tɨəŋ˧˨]

[vɔŋ˨˩ʔ tɨəŋ˧˨]

[vawŋ͡m˨˩˨ tɨəŋ˨˩˦]

[jawŋ͡m˨˩˨ tɨəŋ˨˩˦]


áo quần

[ʔaːw˧˦ kwən˨˩]

[ʔaːw˨˩˦ kwəŋ˦˩]

[ʔaːw˦˥ wəŋ˨˩]


lí thú

[lɪj˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]

[lɪj˦˥ tʰʊw˦˥]


cửa hiệu

[kɨə˧˩ hiəw˧˨ʔ]

[kɨə˧˨ hiw˨˩ʔ]

[kɨə˨˩˦ hiw˨˩˨]

cửa + hiệu.
The usage of cửa (“door”) here, as well as in cửa hàng, cửa tiệm, likely started out as a classifier, but has become fixed and idiomatic so that it is no longer seen as a noun phrase consisting of classifier + noun by native speakers.


nước có ga

[nɨək̚˧˦ kɔ˧˦ ɣaː˧˧]

[nɨək̚˦˧˥ kɔ˨˩˦ ɣaː˧˧]

[nɨək̚˦˥ kɔ˦˥ ɣaː˧˧]

nước (“water”) + có (“having, possessing”) + ga (“gas, carbon dioxide”).

compound

Tôi không nghĩ họ có nước có ga ở đây.

I don't think they have sparkling water here.


dế mèn

[jej˨˩˦ mɛŋ˦˩]

[jej˦˥ mɛŋ˨˩]


chủng viện

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˩ viən˧˨ʔ]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˨ viəŋ˨˩ʔ]

[cʊwŋ͡m˨˩˦ viəŋ˨˩˨]

[cʊwŋ͡m˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 種 (“seed; breed”) and 院 (“institution”), calque of Latin sēminārium.


thì tiết

[tʰi˨˩ tiət̚˧˦]

[tʰɪj˦˩ tiək̚˦˧˥]

[tʰɪj˨˩ tiək̚˦˥]

𡗶 Trời. n. Vầng cao lớn, bao phủ trên không; hình khum khum bao phủ trên cao.
 […]
 ― nắng. Trời hết mưa, nắng chói lói, thì tiết nóng nực.

1895, Huình Tịnh Của, Đại Nam Quấc âm tự vị:

𡗶 Trời. n. The great arch that encloses the atmosphere; the curved shape up high.
 […]
 ― nắng. It is rainless and [with] intense sunlight; hot weather.

(obsolete) Southern Vietnam form of thời tiết (“weather”)

Người ấy sẽ như cây trồng gần dòng nước, Sanh bông trái theo thì tiết, Lá nó cũng chẳng tàn héo; Mọi sự người làm đều sẽ thạnh vượng.

1926, Phan Khôi, transl., Thi Thiên, translation of Psalms:

That person is like a tree planted by streams of water, which yields its fruit in season and whose leaf does not wither -- whatever they do prospers.

(obsolete, Southern Vietnam, in the translation of the Bible) season; time (of the year)


cuốn chiếu viên

[kuən˧˦ t͡ɕiəw˧˦ viən˧˧]

[kuəŋ˦˧˥ t͡ɕiw˨˩˦ viəŋ˧˧]

[kuəŋ˦˥ ciw˦˥ viəŋ˧˧]

[kuəŋ˦˥ ciw˦˥ jiəŋ˧˧]

cuốn chiếu (“millipede”) + viên (“pill”)


ô tô buýt

[ʔo˧˧ to˧˧ ʔɓwit̚˧˦]

[ʔow˧˧ tow˧˧ ʔɓwɨt̚˦˧˥]

[ʔow˧˧ tow˧˧ ʔɓwɨt̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ô tô buýt.wav

Audio (Hà Nội)

bus (motor vehicle for transporting large numbers of people along roads)

minibus (small bus, especially one used as transport for small groups)


cá kèo

[kaː˧˦ kɛw˨˩]

[kaː˨˩˦ kɛw˦˩]

[kaː˦˥ kɛw˨˩]


mệnh bạc

[məjŋ̟˧˨ʔ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[men˨˩ʔ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[məːn˨˩˨ ʔɓaːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 命 (“fate”) and 薄 (“miserable; ill”).


kiểu thơm

[kiəw˧˩ tʰəːm˧˧]

[kiw˧˨ tʰəːm˧˧]

[kiw˨˩˦ tʰəːm˧˧]

scented pages; (figurative) literary masterpiece


cảo thơm

[kaːw˧˩ tʰəːm˧˧]

[kaːw˧˨ tʰəːm˧˧]

[kaːw˨˩˦ tʰəːm˧˧]

藁(Cảo)𦹳(thơm)吝(lần)𢷣(giở)𠓀(trước)畑(đèn)
風(Phong)情(tình)古(cổ)錄(lục)群(còn)傳(truyền)史(sử)撑(xanh)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Kinh_Tự_Đức_1870)), published 1870, lines 7–8:

Turning scented pages of an old volume under an oil lamp,
 I started reading a long-ago tale of love and romance.

scented pages; (figurative, literary) literary masterpiece


sử xanh

[sɨ˧˩ sajŋ̟˧˧]

[ʂɨ˧˨ sɛɲ˧˧]

[sɨ˧˨ sɛɲ˧˧]

[ʂɨ˨˩˦ san˧˧]

[sɨ˨˩˦ san˧˧]

From sử (“history”) + xanh (“green”). Calque of Chinese 青史 (thanh sử).

green chronicles (account of historical events written on green bamboo slips); (figurative) old book; history book


tiền trạm

[tiən˨˩ t͡ɕaːm˧˨ʔ]

[tiəŋ˦˩ ʈaːm˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ ʈaːm˨˩˨]


hương liệu

[hɨəŋ˧˧ liəw˧˨ʔ]

[hɨəŋ˧˧ liw˨˩ʔ]

[hɨəŋ˧˧ liw˨˩˨]


mâm cỗ

[məm˧˧ ko˦ˀ˥]

Lời chào cao hơn mâm cỗ.

2015 November 10, Như Bình Ngô, Elementary Vietnamese, 3rd edition, Tuttle Publishing, →ISBN, page 9:

It's better to great someone with respect than to serve him an auspicious meal.


kinh sư

[kïŋ˧˧ sɨ˧˧]

[kɨn˧˧ ʂɨ˧˧]

[kɨn˧˧ sɨ˧˧]

[kɨn˧˧ ʂɨ˧˧]

[kɨn˧˧ sɨ˧˧]

1581, Nguyễn Năng Nhuận; quoted in 1759, Lê Quý Đôn, Đại Việt thông sử (Thorough Historical Records of Great Việt); 1973, Vietnamese translation by Lê Mạnh Liêu
Trận gió bão tháng trước, Kinh sư bị tai hại nhất, mà nơi triều điện lại càng hại hơn.

When a storm struck last month, the capital city suffered the worst damages, yet the court(s) and the hall(s) were damaged even worse than the worst.

(historical or archaic or literary) capital, capital city


tuyển sinh

[twiən˧˩ sïŋ˧˧]

[twiəŋ˧˨ ʂɨn˧˧]

[twiəŋ˧˨ sɨn˧˧]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 選 (“to select”) and 生 (“student”)

(historical) a student who has passed an exam and is eligible for a job in the government


trung quân

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kwən˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ kwəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ wəŋ˧˧]

14th century, Luo Guanzhong, Romance of the Three Kingdoms, Ch. 71; 1909 translation by Phan Kế Bính
Lúc này là năm Kiến An thứ hai mươi ba, mùa thu, tháng bảy, Tháo chia quân làm ba đường: Hạ Hầu Đôn làm tiên phong, Tháo tự lĩnh trung quân, Tào Hưu làm áp hậu, ba đạo quân lục tục khởi hành.

'Twas then the Jian'an era's 23rd year, autumn, the 7th month, [Cao] Cao divided his army into three divisions: Xiahou Dun acting as vanguard, [Cao] Cao himself commanding the Army of the Center, Cao Xiu acting as rear-guard; the three divisions departing in succession.

(archaic) Army of the Center, Central Army


trung quân

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kwən˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ kwəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ wəŋ˧˧]

2020, Phương Thư "Lạ lùng những chiếc lá trung quân (So Peculiar Are the Trung Quân Leaves)" Vĩnh Long Online
Và trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, những căn nhà lá trung quân nhỏ nhất thì dùng cho một, hai người ở; to có thể hàng chục, hàng trăm người ở vẫn thoải mái. Nhà lá trung quân còn có thể làm nhà kho lớn để chứa hàng trăm, hàng ngàn tấn lương thực và vũ khí quân trang, quân dụng rất tiện lợi.
And during the War of Resistance against the United States to save the nation, the smallest houses thatched with trung quân leaves were used to house one or two; several hundreds could still dwell comfortably in large ones. Trung quân-leaf-thatched houses could also be used as warehouses to store hundreds to thousands tons of provisions, weapons, equipment, and other military goods in a very convenient manner.

Ancistrocladus tectorius, a plant species in the monogeneric family Ancistrocladaceae.


tờ khai

[təː˨˩ xaːj˧˧]

[təː˦˩ kʰaːj˧˧]

[təː˦˩ xaːj˧˧]

[təː˨˩ kʰaːj˧˧]

[təː˨˩ xaːj˧˧]


ca dé

[kaː˧˧ zɛ˧˦]

[kaː˧˧ jɛ˨˩˦]

[kaː˧˧ jɛ˦˥]

Likely borrowed from Cantonese 咖椰 (gaa3 je4, “kaya”).

coconut curd, influenced by Malaysian and Indonesian kaya


viên ngoại

[viən˧˧ ŋwaːj˧˨ʔ]

[viəŋ˧˧ ŋwaːj˨˩ʔ]

[viəŋ˧˧ ŋwaːj˨˩˨]

[jiəŋ˧˧ ŋwaːj˨˩˨]

(historical) hollow (i.e. honorific, ceremonial) title granted to wealthy notables

固(Có)茹(nhà)員(viên)外(ngoại)户(họ)王(Vương)
家(Gia)資(tư)擬(nghĩ)拱(cũng)常(thường)常(thường)堛(bậc)中(trung)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 11–12:

There was a respectable townsman with surname Vương.
 Of modest wealth, he belonged to the middle class of society.


cá răng đao

[kaː˧˦ zaŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[kaː˨˩˦ ʐaŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[kaː˦˥ ɹaŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]


mực khổng lồ

[mɨk̚˧˨ʔ xəwŋ͡m˧˩ lo˨˩]

[mɨk̚˨˩ʔ kʰəwŋ͡m˧˨ low˦˩]

[mɨk̚˨˩ʔ xəwŋ͡m˧˨ low˦˩]

[mɨk̚˨˩˨ kʰəwŋ͡m˨˩˦ low˨˩]

[mɨk̚˨˩˨ xəwŋ͡m˨˩˦ low˨˩]

giant squid, any of the very large squid, of the genus Architeuthis (family Architeuthidae)


thời bình

[tʰəːj˨˩ ʔɓïŋ˨˩]

[tʰəːj˦˩ ʔɓɨn˦˩]

[tʰəːj˨˩ ʔɓɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 時 (“time”) and 平 (“peace”).


thời chiến

[tʰəːj˨˩ t͡ɕiən˧˦]

[tʰəːj˦˩ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[tʰəːj˨˩ ciəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 時 (“time”) and 戰 (“war”).


quan nhân

[kwaːn˧˧ ɲən˧˧]

[kwaːŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[waːŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

Quan nhân lúc sinh tiền là bậc anh hùng hào kiệt, y ở dưới cửu tuyền thấy thế biết đâu không nhắm mắt được?

Your husband was, when he still lived, a hero; now he is in the netherworld, will he find rest if he knows this?


đau nửa đầu

[ʔɗaw˧˧ nɨə˧˩ ʔɗəw˨˩]

[ʔɗaw˧˧ nɨə˧˨ ʔɗəw˦˩]

[ʔɗa(ː)w˧˧ nɨə˨˩˦ ʔɗəw˨˩]


cửu tuyền

[kɨw˧˨ twiəŋ˦˩]

[kɨw˨˩˦ t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 九泉, composed of 九 (“nine”) and 泉 (“spring”). See also chín suối.


long diên hương

[lawŋ͡m˧˧ ziən˧˧ hɨəŋ˧˧]

[lawŋ͡m˧˧ jiəŋ˧˧ hɨəŋ˧˧]

[lɔŋ˧˧ jiəŋ˧˧ hɨəŋ˧˧]

[lawŋ͡m˧˧ jiəŋ˧˧ hɨəŋ˧˧]


dân vệ

[zən˧˧ ve˧˨ʔ]

[jəŋ˧˧ vej˨˩ʔ]

[jəŋ˧˧ vej˨˩˨]

[jəŋ˧˧ jej˨˩˨]

Một thằng dân vệ mặc đồ đen, thúc mạnh báng súng vào lưng Linh.

1978, Chu Lai, chapter 11, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

One of the self-defense guys in black pushed the butt of his gun with force into Linh's back.

People's Self-Defense Force (a military group in South Vietnam during the Vietnam War)


tạp trở

[taːp̚˧˨ʔ t͡ɕəː˧˩]

[taːp̚˨˩ʔ ʈəː˧˨]

[taːp̚˨˩˨ ʈəː˨˩˦]

(journalism, obsolete) "random thoughts"; an opinion piece


tế bào sắc tố

[te˧˦ ʔɓaːw˨˩ sak̚˧˦ to˧˦]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩ ʂak̚˦˧˥ tow˨˩˦]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩ sak̚˦˧˥ tow˨˩˦]

[tej˦˥ ʔɓaːw˨˩ ʂak̚˦˥ tow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 細胞色素, composed of 細胞 (“cell”) and 色素 (“pigment”).

(biology) chromatophore, a pigment-bearing cell.


dê hoang dã

[ze˧˧ hwaːŋ˧˧ zaː˦ˀ˥]

[jej˧˧ waːŋ˧˧ jaː˨˩˦]

Capra aegagrus
Capra aegagrus#Translingual


trượng phu

[t͡ɕɨəŋ˧˨ʔ fu˧˧]

[ʈɨəŋ˨˩ʔ fʊw˧˧]

[ʈɨəŋ˨˩˨ fʊw˧˧]

Hàn cô nương quả thật là trượng phu trong đám phụ nữ.

2005, chapter 2, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):


địch nhân

[ʔɗïk̟̚˧˨ʔ ɲən˧˧]

[ʔɗɨt̚˨˩ʔ ɲəŋ˧˧]

[ʔɗɨt̚˨˩˨ ɲəŋ˧˧]

Té ra Nhị ca nói chuyện với mình mà nãy giờ vẫn không lơi lỏng việc giám sát địch nhân.

2005, chapter 4, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Apparently Second Brother, even though he spoke to us, even now still does not relax his observation of the enemy.


tết nhất

[tet̚˧˦ ɲət̚˧˦]

[tet̚˦˧˥ ɲək̚˦˧˥]

[təːt̚˦˥ ɲək̚˦˥]

tết (“Tết, Lunar New Year”) + nhất (“first”).

com

[…] ngoài những dịp tết nhất, lễ lạt thì đời nào được ăn uống ngon lành như thế này?

[…] besides new year and holidays, when could she ever eat as well as this?


lễ lạt

[le˦ˀ˥ laːt̚˧˨ʔ]

[lej˨˩˦ laːk̚˨˩˨]


cuông

North Central Vietnam form of công (“peafowl”)


cá cờ

[kaː˧˦ kəː˨˩]

[kaː˨˩˦ kəː˦˩]

[kaː˦˥ kəː˨˩]


bao hoa

[ʔɓaːw˧˧ hwaː˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ hwaː˧˧]

[ʔɓaːw˧˧ waː˧˧]


gà gô

[ɣaː˨˩ ɣo˧˧]

[ɣaː˦˩ ɣow˧˧]

[ɣaː˨˩ ɣow˧˧]


ngờ kép

[ŋəː˨˩ kɛp̚˧˦]

[ŋəː˦˩ kɛp̚˦˧˥]

[ŋəː˨˩ kɛp̚˦˥]

(informal) The name of the Latin-script trigraph NGH/ngh


đạo chích

[ʔɗaːw˧˨ʔ t͡ɕïk̟̚˧˦]

[ʔɗaːw˨˩ʔ t͡ɕɨt̚˦˧˥]

[ʔɗaːw˨˩˨ cɨt̚˦˥]

Generic derivative from proper noun Đạo Chích "Robber Zhi", a legendary or fictional villain in ancient Chinese literature (e.g. Zhuangzi, Xunzi, Records of the Grand Historian, etc.)

“Siêu trộm hào hoa”, “Hoàng tử đạo chích”, “Robin Hood của giới tội phạm”, đó là những mỹ danh được dành tặng cho một trong những nhân vật tiếng tăm nhất của dòng văn học trinh thám phiêu lưu nước Pháp: Arsène Lupin.

"Arsène Lupin - Siêu trộm hào hoa - Những cuộc phiêu lưu kỳ lạ - ‘Mô Tả’ (Arsène Lupin - The Gallant Master Burglar - His Strange Adventures - ‘Description’)", NXB Văn Học (Literature Publishing House)

“Gallant Master Burglar”, “Prince of Thieves / Princely Thief”, “Robin Hood of the Criminal World”, those are the laudatory epithets dedicated to one of the most famous characters in the detective and adventure genres of French literature: Arsène Lupin.

Records of the Grand Historian
Xunzi (book)
Zhuangzi (book)


hoạt chất

[hwaːt̚˧˨ʔ t͡ɕət̚˧˦]

[hwaːk̚˨˩ʔ t͡ɕək̚˦˧˥]

[waːk̚˨˩˨ cək̚˦˥]


ngờ đơn

[ŋəː˨˩ ʔɗəːn˧˧]

[ŋəː˦˩ ʔɗəːŋ˧˧]

[ŋəː˨˩ ʔɗəːŋ˧˧]

(informal) The name of the Latin-script digraph NG/ng


gà ri

[ɣaː˨˩ zi˧˧]

[ɣaː˦˩ ʐɪj˧˧]

[ɣaː˨˩ ɹɪj˧˧]


nhẽ

(Northern Vietnam) reason; rationale; argument


gia tư

[zaː˧˧ tɨ˧˧]

[jaː˧˧ tɨ˧˧]

[jaː˧˧ tɨ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 家資 (“family property”)


bậc trung

[ʔɓək̚˧˨ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓək̚˨˩ʔ ʈʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓək̚˨˩˨ ʈʊwŋ͡m˧˧]


nho gia

[ɲɔ˧˧ zaː˧˧]

[ɲɔ˧˧ jaː˧˧]

[ɲɔ˧˧ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 儒家, composed of 儒 (“Confucian, scholar”) and 家 (“-ist”).

没(Một)𤳆(trai)𡥵(con)次(thứ)卒(rốt)𢚸(lòng)
王(Vương)󰞹(Quan)󰑼(là)𡦂(chữ)綏(nối)𣳔(dòng)儒(nho)家(gia)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 13–14:

He had a son, the youngest, named Vuong Quan,
 to carry on the family lineage of Confucian scholars.


cáu ghét

[kaw˧˦ ɣɛt̚˧˦]

[kaw˨˩˦ ɣɛt̚˦˧˥]

[ka(ː)w˦˥ ɣɛk̚˦˥]

cáu (“dirt, filth”) + ghét (“dirt, filth”).

com

Văn sĩ này vẻ mặt như cười mà không phải cười, trợn mắt méo miệng, dáng vẻ phờ phạc, toàn thân lấm lem dầu mỡ, áo quần xốc xếch, mặt đầy cáu ghét, xem ra ít nhất cũng hơn mười ngày chưa rửa mặt, cầm một cái quạt giấy rách lem luốc, vừa đi vừa phe phẩy.

The scholar looked like he was smiling without smiling, eyes wide open, mouth askew, looking exhausted, his entire body smudged with grease, his clothes untidy, his face filthy, seeming like he had been at least ten days without washing his face, holding a torn and dirty paper fan he flapped while walking.


văn sĩ

[vaŋ˧˧ ʂɪj˧˨]

[vaŋ˧˧ sɪj˧˨]

[vaŋ˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[jaŋ˧˧ sɪj˨˩˦]


củ từ

[kʊw˧˨ tɨ˦˩]

[kʊw˨˩˦ tɨ˨˩]

Dioscorea esculenta
Dioscorea esculenta#Translingual


Anh giáo

[ʔajŋ̟˧˧ zaːw˧˦]

[ʔɛɲ˧˧ jaːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 英 (“England”) and 教 (“religion”).


khoai từ

[kʰwaːj˧˧ tɨ˦˩]

[kʰwaːj˧˧ tɨ˨˩]


chó xù

[t͡ɕɔ˧˦ su˨˩]

[t͡ɕɔ˨˩˦ sʊw˦˩]

[cɔ˦˥ sʊw˨˩]


đăng tiêu hoa to

[ʔɗaŋ˧˧ tiəw˧˧ hwaː˧˧ tɔ˧˧]

[ʔɗaŋ˧˧ tiw˧˧ hwaː˧˧ tɔ˧˧]

[ʔɗaŋ˧˧ tiw˧˧ waː˧˧ tɔ˧˧]

Chinese trumpet vine
Chinese trumpet vine

Campsis grandiflora
Campsis grandiflora#Translingual

Chinese trumpet vine (Campsis grandiflora)


nút bấm

[nut̚˧˦ ʔɓəm˧˦]

[nʊk̚˦˧˥ ʔɓəm˦˧˥]

[nʊk͡p̚˦˥ ʔɓəm˦˥]


tố nga

[to˧˦ ŋaː˧˧]

[tow˨˩˦ ŋaː˧˧]

[tow˦˥ ŋaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 素娥, composed of 素 (“clean, white”) and 娥 (“fairy”).

頭(Đầu)𢚸(lòng)𠄩(hai)妸(ả)素(tố)娥(nga)
翠(Thuý)翹(Kiều)󰑼(là)姉(chị)㛪(em)󰑼(là)翠(Thuý)雲(Vân)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 15–16:

The first-borns were two beautiful daughters.
 Thúy Kiều the eldest, Thúy Vân the younger.


khuôn trăng

[xuən˧˧ t͡ɕaŋ˧˧]

[kʰuəŋ˧˧ ʈaŋ˧˧]

[xuəŋ˧˧ ʈaŋ˧˧]

[kʰuəŋ˧˧ ʈaŋ˧˧]

[xuəŋ˧˧ ʈaŋ˧˧]

雲(Vân)󰏙(xem)莊(trang)重(trọng)恪(khác)潙(vời)
囷(Khuôn)𦝄(trăng)苔(đầy)惮(đặn)󰞺(nét)𧍋(ngài)𦬑(nở)囊(nang)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 19–20:

Vân’s beauty was very remarkable.
 Her eyebrows – full crescent arcs, her moonlit face – oval.


giao kèo

(finance) a deal, a contract, or an agreement, usually an informal, verbal one


đi-ốt

Con đi-ốt này tèo rồi.

Tưởng tượng con đi-ốt này như một cái van một chiều.


hải cẩu thầy tu Hawaii

The Hawaiian monk seal (Neomonachus schauinslandi), an endangered species of earless seal in the family Phocidae.


nét ngài

[nɛt̚˧˦ ŋaːj˨˩]

[nɛt̚˦˧˥ ŋaːj˦˩]

[nɛk̚˦˥ ŋaːj˨˩]

See mắt phượng mày ngài, mắt phụng mày ngài.
In Truyện Kiều, whose writer was born in North Central Vietnam, this is also a pun on ngài (“human; body”) and the line means both "having thick silkworm-shaped eyebrows" and "having a well-endowed body".

silkworm-shaped eyebrows; (figurative) perfectly shaped eyebrows


[ʔɓe˧˧ ʔɓon˧˦ mɨəj˧˧]

[ʔɓej˧˧ ʔɓoŋ˦˧˥ mɨj˧˧]

[ʔɓej˧˧ ʔɓoŋ˦˥ mɨj˧˧]

Short for English bazooka + 40, referring to the barrel caliber in millimeters.

rocket-propelled grenade
rocket-propelled grenade

(military) rocket-propelled grenade, specifically the RPG-2


giái

See trái for the etymology, see giai for the sound change. This is the form from the inland dialects, with the form lái presented in the coastal areas (see lái tim). Displaced by quả some time before the colonial period, probably partly due to the homophony with dái (“testicles”).
Some compounds with the Southern form trái later spread from the South and were adopted by Northern speakers.

Lý hạng ca dao 里巷歌謠
𣘃󱬖固花𣘃茄固󱤼
Cây khế có hoa, cây cà có giái.
The starfruit tree has flowers, the eggplant tree has fruits.

(obsolete) Northern Vietnam form of trái (“fruit”)


trấy

See the main entry trái. This is not a reflex of Northern Middle Vietnamese blái attested in Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651). The diphthongization of *eː > /əj/ is a characteristic of the North Central dialects and is not related to the *eː > /aːj/ in the mainstream dialects.

North Central Vietnam form of trái (“fruit”)


chữ nổi

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ noj˧˩]

[t͡ɕɨ˧˨ noj˧˨]

[cɨ˨˩˦ noj˨˩˦]

vi:Chữ Braille
vi:Hệ thống chữ nổi tiếng Việt


se sẻ

[ʂɛ˧˧ ʂɛ˨˩˦]

[sɛ˧˧ sɛ˨˩˦]

Reduplication of sẻ; see there for more.


sâm cầm

[səm˧˧ kəm˨˩]

[ʂəm˧˧ kəm˦˩]

[səm˧˧ kəm˦˩]

[ʂəm˧˧ kəm˨˩]

[səm˧˧ kəm˨˩]


tiểu tử

[tiəw˧˩ tɨ˧˩]

[tiw˨˩˦ tɨ˨˩˦]

Nhan Liệt càng tức giận, nghĩ thầm: "Gã tiểu tử này giỏi thật, cậu ấy không phải nói móc mình thì gì?"

Yán Liè grew even angrier and thought, "This guy has balls, no way he was not speaking caustically about me."


ám khí

[ʔaːm˧˦ xi˧˦]

[ʔaːm˦˧˥ kʰɪj˨˩˦]

[ʔaːm˦˧˥ xɪj˨˩˦]

[ʔaːm˦˥ kʰɪj˦˥]

[ʔaːm˦˥ xɪj˦˥]

Mai Siêu Phong hai mắt đã mù, đầu óc hôn mê, rõ ràng chất độc trên ám khí đã phát tác,[…]

Méi Chāofēng was blind in both eyes and her mind was bewildered; the poison on the hidden weapon was clearly taking effect; […]

(martial arts) hidden or concealed weapon


nhà xí

[ɲaː˨˩ si˧˦]

[ɲaː˦˩ sɪj˨˩˦]

[ɲaː˨˩ sɪj˦˥]

Mới rồi Bao thị nương tử ra ngoài rửa tay, mình cũng vào nhà xí một lúc, trước sau không đầy thời gian tàn một nén hương, tại sao đã có người vào phòng ra tay?

Lady Bāo just went outside to wash her hands, I also went to the toilet for a moment, altogether less long than to burn an incense stick; how could anyone have come into the room and do this?


nhà tu

[ɲaː˨˩ tu˧˧]

[ɲaː˦˩ tʊw˧˧]

[ɲaː˨˩ tʊw˧˧]


kim tiêm dưới da

[kim˧˧ tiəm˧˧ zɨəj˧˦ zaː˧˧]

[kim˧˧ tiəm˧˧ jɨj˨˩˦ jaː˧˧]

kim tiêm (“injection needle”) + dưới (“under, below”) + da (“skin”).


quốc hoa

[kuək̚˦˧˥ hwaː˧˧]

[wək̚˦˥ waː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 國花, composed of 國 (“nation, country”) and 花 (“flower”).


yểng

Gracula religiosa
Gracula religiosa#Translingual


nơm

From an infixed form of a root that gave rise to đơm (“to catch fish with trapping basket”).

(fishing) bell-shaped trapping basket made of bamboo for capturing fish


sơn ca

[səːn˧˧ kaː˧˧]

[ʂəːŋ˧˧ kaː˧˧]

[səːŋ˧˧ kaː˧˧]

[ʂəːŋ˧˧ kaː˧˧]

[səːŋ˧˧ kaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 山歌, composed of 山 (“mountain”) and 歌 (“to sing”).

(zoology) Oriental skylark (Alauda gulgula)


cá trắm

[kaː˧˦ t͡ɕam˧˦]

[kaː˨˩˦ ʈam˦˧˥]

[kaː˦˥ ʈam˦˥]

Ctenopharyngodon idella
Ctenopharyngodon idella

(zoology) grass carp (Ctenopharyngodon idella)

(zoology) black carp (Mylopharyngodon piceus)


muỗm

2017, H.T., "Thềm nhà có nắng (The Veranda's Floor with Sunshine)", Báo Giao Thông (Transportation and Traffic Newspaper)

The fields of her whole childhood were deeply imprinted with, who knows, how many memories: from those days in harvest times when she followed her mother's footsteps out into those fields to catch, roast, and eat plump, fatty bush-crickets; when she waited for the exact moment when the freshly-threshed rice-stalks had just been turned into heaps of fragrant straws for her to jump on and roll in along with other children.

Cánh đồng cả tuổi thơ cô in hằn biết bao kỷ niệm, từ những ngày mùa gặt theo chân mẹ ra đồng bắt những con muỗm béo ngậy nướng ăn, chờ những đống lúa tuốt xong là nhảy lên đống rơm mới thơm nức lăn lộn cùng lũ trẻ.


muỗm

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)
檬 (CJK)

“Cây Muỗm (The Horse Mango Tree)”, sung to the tune of ឱស្វាយចន្ទី (ʼaô svaay cantii), 1997 performance by Trúc Linh
Trông lên trên cây muỗm xanh um tùm quả sai trên đó.
Ngày mai vui tươi tôi rủ bạn tôi tới cây nô đùa.
Tôi lên trên cây hái nhanh cho nhiều quả tặng người đây.
Bạn ăn mê say riêng loại quả ngon muỗm sai nơi này.
I look up at the lush green horse mango tree abounding with fruits.
On the joyful morrow, I'll invite my friends to come and play underneath it.
I'll climb up that tree to quickly pluck its many fruits as gifts for them.
My friends will enjoy eating plenty of tasty horse mangoes only here.

Mangifera foetida, a species of flowering plants in the Mangifera (mango genus).


muỗm

Most likely from muỗng, with progressive nasal assimilation /m-ŋ/ > /m-m/.

(certain dialects of Northern Vietnam) spoon


từ mượn

[tɨ˨˩ mɨən˧˨ʔ]

[tɨ˦˩ mɨəŋ˨˩ʔ]

[tɨ˨˩ mɨəŋ˨˩˨]


giờ cao điểm

[zəː˨˩ kaːw˧˧ ʔɗiəm˧˩]

[jəː˦˩ kaːw˧˧ ʔɗiəm˧˨]

[jəː˨˩ kaːw˧˧ ʔɗim˨˩˦]

giờ (“hour”) + cao điểm (“high point; peak; climax; height”).


nha dịch

[ɲaː˧˧ zïk̟̚˧˨ʔ]

[ɲaː˧˧ jɨt̚˨˩ʔ]

[ɲaː˧˧ jɨt̚˨˩˨]

Qua khoảng nửa giờ, bên ngoài chợt có tiếng người huyên náo, hơn mười tên nha dịch cầm thương sắt đơn đao sấn vào hậu viện rung lục lạc leng keng quát tháo ầm ĩ:[…]

After about half an hour there was suddenly some tumult outside; a dozen bailiffs wielding spears and backswords rushed into the rear courtyard with a lot of noise and shouting, […]


quyền công dân

[kwiən˨˩ kəwŋ͡m˧˧ zən˧˧]

[kwiəŋ˦˩ kəwŋ͡m˧˧ jəŋ˧˧]

[wiəŋ˨˩ kəwŋ͡m˧˧ jəŋ˧˧]

quyền + công dân, calque from Chinese 公民權／公民权 (gōngmínquán), which would result in *công dân quyền, following the head-initial structure of Vietnamese, instead of head-final in the original language.

zh-l

公民權／公民权 (gōngmínquán)


hậu viện

[həw˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[həw˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[həw˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[həw˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]


hậu viện

[həw˧˨ʔ viən˧˨ʔ]

[həw˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[həw˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[həw˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]


kỉ cương

[ki˧˩ kɨəŋ˧˧]

[kɪj˧˨ kɨəŋ˧˧]

[kɪj˨˩˦ kɨəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-kỉ cương.wav

Audio (Hà Nội)


đơn đao

[ʔɗəːn˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[ʔɗəːŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]

(Chinese fiction, martial arts) one backsword (sword with one sharp edge)


khung chậu

[xʊwŋ͡m˧˧ t͡ɕəw˧˨ʔ]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ t͡ɕəw˨˩ʔ]

[xʊwŋ͡m˧˧ t͡ɕəw˨˩ʔ]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ cəw˨˩˨]

[xʊwŋ͡m˧˧ cəw˨˩˨]


hán tử

[haːn˧˦ tɨ˧˩]

[haːŋ˦˧˥ tɨ˧˨]

[haːŋ˦˥ tɨ˨˩˦]

Mã Thanh Hùng loạng choạng một cái ngã về phía sau, hai hán tử sau lưng y song đao cùng chém xuống.

2005, chapter 13, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Mǎ Qīngxióng staggered and fell backwards; the two guys behind his back simultaneously slashed with both their backswords.


song đao

[sawŋ͡m˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[sɔŋ˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[ʂawŋ͡m˧˧ ʔɗaːw˧˧]

[sawŋ͡m˧˧ ʔɗaːw˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-song đao.wav

(Chinese fiction, martial arts) two backsword (sword with one sharp edge), one in each hand


food-to-go

[fut̚˧˦ tu˧˧ ɣo˧˧]

[fʊk̚˦˧˥ tʊw˧˧ ɣow˧˧]

[fʊk͡p̚˦˥ tʊw˧˧ ɣow˧˧]

Quyết định này sẽ biến đổi phần lớn cách kinh doanh của các tiệm food-to-go và những người sản xuất bỏ mối. Vì chỉ riêng thì giờ lái xe bỏ mối đã chiếm nhiều trong thời lượng 4 giờ trưng bán cho phép.

2005 July 14, “Quận Cam Xiết Gắt Kỹ Nghệ Thực Phẩm Vn [Orange County intensely tightens Vietnamese food production]”, in Việt Báo, Garden Grove, California, retrieved 2021-01-18:

This decision will affect most business at food-to-go shops and people who make [food for] consignment, because the driving time for consignment alone takes up much of the four hours allowed for sale.

Buổi sáng, tại tiệm food-to-go ở khu Little Saigon, một anh vô gia cư tóc tai bù xù đứng chen lấn để mua thức ăn.

2020 August 26, Đoan Trang, “Người vô gia cư ở California ‘chê’ phòng khách sạn [Homeless in California ‘scorn’ hotel rooms]”, in Nguoi Viet Daily News, Westminster, California, retrieved 2022-05-24:

In the morning, at a food-to-go in Little Saigon, a homeless man with ruffled hair jostled to buy food.

(US) takeaway (restaurant that sells food to be eaten elsewhere)


sân vận động

[sən˧˧ vən˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[ʂəŋ˧˧ vəŋ˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[səŋ˧˧ vəŋ˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[ʂəŋ˧˧ vəŋ˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

[səŋ˧˧ jəŋ˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

sân + Chinese 運動／运动 (yùndòng, “sport”), in one of its Chinese senses that is not productive in Vietnamese.

a stadium (venue where sporting events are held)


ngoại thành

[ŋwaːj˧˨ʔ tʰajŋ̟˨˩]

[ŋwaːj˨˩ʔ tʰɛɲ˦˩]

[ŋwaːj˨˩˨ tʰan˨˩]

Sino-Vietnamese word from 外城, composed of 外 (“outside”) and 城 (“castle; city; town”).


ngoại khóa

Traditional tone placement spelling of ngoại khoá.


trẻ con

[t͡ɕɛ˧˩ kɔn˧˧]

[ʈɛ˧˨ kɔŋ˧˧]

[ʈɛ˨˩˦ kɔŋ˧˧]


bàn ghế

[ʔɓaːn˨˩ ɣe˧˦]

[ʔɓaːŋ˦˩ ɣej˨˩˦]

[ʔɓaːŋ˨˩ ɣej˦˥]

bàn (“table; desk; board”) + ghế (“seat”).


xe khách

[sɛ˧˧ xajk̟̚˧˦]

[sɛ˧˧ kʰat̚˦˧˥]

[sɛ˧˧ xat̚˦˧˥]

[sɛ˧˧ kʰat̚˦˥]

[sɛ˧˧ xat̚˦˥]

xe (“wheeled vehicle”) + khách (“guest; passenger; customer”).


ủy ban nhân dân

uỷ ban nhân dân
uỷ ban nhân dân#Vietnamese

Traditional tone placement spelling of uỷ ban nhân dân.


ủy ban

Traditional tone placement spelling of uỷ ban.


ngày nghỉ

[ŋaj˨˩ ŋi˧˩]

[ŋaj˦˩ ŋɪj˧˨]

[ŋa(ː)j˨˩ ŋɪj˨˩˦]

ngày (“day”) + nghỉ (“to take a break”).


giầy dép

[zəj˨˩ zɛp̚˧˦]

[jəj˦˩ jɛp̚˦˧˥]

[jəj˨˩ jɛp̚˦˥]


nông sản

[nəwŋ͡m˧˧ saːn˧˩]

[nəwŋ͡m˧˧ ʂaːŋ˧˨]

[nəwŋ͡m˧˧ saːŋ˧˨]

[nəwŋ͡m˧˧ ʂaːŋ˨˩˦]

[nəwŋ͡m˧˧ saːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 農產, composed of 農 (“farming, farm”) and 產 (“produce”).

vi-etym-sino

(agriculture, collective) agricultural products


văn phòng phẩm

[vaŋ˧˧ fawŋ͡m˦˩ fəm˧˨]

[vaŋ˧˧ fɔŋ˦˩ fəm˧˨]

[vaŋ˧˧ fawŋ͡m˨˩ fəm˨˩˦]

[jaŋ˧˧ fawŋ͡m˨˩ fəm˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-văn phòng phẩm.wav

Sino-Vietnamese word from 文房 (“office; study”) and 品 (“product”). Compare Japanese 文房具 (bunbōgu; văn phòng cụ, literally “office tools”).


mạng mẽo

[maːŋ˧˨ʔ mɛw˦ˀ˥]

[maːŋ˨˩ʔ mɛw˧˨]

[maːŋ˨˩˨ mɛw˨˩˦]

-eo reduplication of mạng (“the Internet”).

vi-etym-redup

Mạng mẽo bữa nay như hạch. Cá mập cắn nữa à?

The Internet speed is shite today. Are the sharks munching on the cables again?

(colloquial) the Internet; Internet connection


đá hoa cương

[ʔɗaː˧˦ hwaː˧˧ kɨəŋ˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ hwaː˧˧ kɨəŋ˧˧]

[ʔɗaː˦˥ waː˧˧ kɨəŋ˧˧]


tổng công ti

[təwŋ͡m˧˩ kəwŋ͡m˧˧ ti˧˧]

[təwŋ͡m˧˨ kəwŋ͡m˧˧ tɪj˧˧]

[təwŋ͡m˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧ tɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 總公司, composed of 總 (“overall; arch-”) and 公司 (“company; firm”).


phẫu thuật thẩm mỹ

phẫu thuật thẩm mĩ
phẫu thuật thẩm mĩ#Vietnamese

Alternative spelling of phẫu thuật thẩm mĩ


mẹt

cái (classifier)
chiếc (classifier)
篾 (CJK)
𥬎 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 篾 (SV: miệt).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">miệt</i>

vi-etym-sino

kind of shallow flat basket made of woven bamboo, often used for drying and displaying things


xe hợp đồng

[sɛ˧˧ həːp̚˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[sɛ˧˧ həːp̚˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[sɛ˧˧ həːp̚˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

xe (“wheeled vehicle”) + hợp đồng (“contract”).


cơm rang

[kəːm˧˧ zaːŋ˧˧]

[kəːm˧˧ ʐaːŋ˧˧]

[kəːm˧˧ ɹaːŋ˧˧]

cơm (“rice”) + rang (“to roast in a pan”).

compound

fried rice reheated by roasting in a pan


vàng bạc

[vaːŋ˨˩ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[vaːŋ˦˩ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[vaːŋ˨˩ ʔɓaːk̚˨˩˨]

[jaːŋ˨˩ ʔɓaːk̚˨˩˨]

thì giờ là vàng bạc

vàng bạc đá quý

goldware and silverware; often referred to things that are precious


bún thang

[ʔɓun˧˦ tʰaːŋ˧˧]

[ʔɓun˦˧˥ tʰaːŋ˧˧]

[ʔɓʊwŋ͡m˦˥ tʰaːŋ˧˧]

bún (“white rice noodle”) + thang (“prescription”).

Vietnamese dish of rice vermicelli, shredded chicken, sliced pork sausage and omelette in a broth and sprinkled with tôm bông (ruốc made from shrimp)


kim khí

[kim˧˧ kʰɪj˨˩˦]

(collective) metal utensils or tools (generally speaking)


tâm linh

[təm˧˧ lïŋ˧˧]

[təm˧˧ lɨn˧˧]

[təm˧˧ lɨn˧˧]


thường thức

[tʰɨəŋ˨˩ tʰɨk̚˧˦]

[tʰɨəŋ˦˩ tʰɨk̚˦˧˥]

[tʰɨəŋ˨˩ tʰɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 常識, composed of 常 (“ordinary; common; average”) and 識 (“recognize; understand; know”).

vi-etym-sino

general knowledge about an issue or a specific discipline (generally speaking)


cá rô đồng

[kaː˧˦ zo˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[kaː˨˩˦ ʐow˧˧ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[kaː˦˥ ɹow˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

Anabas testudineus
Anabas testudineus#Translingual

(zoology) climbing perch (Anabas testudineus)


sương muối

[sɨəŋ˧˧ muəj˧˦]

[ʂɨəŋ˧˧ muj˨˩˦]

[sɨəŋ˧˧ muj˨˩˦]

[ʂɨəŋ˧˧ muj˦˥]

[sɨəŋ˧˧ muj˦˥]

sương (“dew”) + muối (“salt”). The ice crystals form a white deposit on surfaces and plants which looks like salt.


sấm sét

[səm˧˦ sɛt̚˧˦]

[ʂəm˦˧˥ ʂɛt̚˦˧˥]

[səm˦˧˥ sɛt̚˦˧˥]

[ʂəm˦˥ ʂɛk̚˦˥]

[səm˦˥ sɛk̚˦˥]

thunder and lightning (generally speaking)


cuồng phong

[kuəŋ˨˩ fawŋ͡m˧˧]

[kuəŋ˦˩ fawŋ͡m˧˧]

[kuəŋ˦˩ fɔŋ˧˧]

[kuəŋ˨˩ fawŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 狂風, composed of 狂 (“insane; mad; wild”) and 風 (“wind; air”).


quân thù

[kwəŋ˧˧ tʰʊw˦˩]

[wəŋ˧˧ tʰʊw˨˩]

Đường vinh quang xây xác quân thù,
 hắng gian lao cùng nhau lập chiến khu.

1944, “Tiến quân ca”, Văn Cao (lyrics), Văn Cao (music):

The path to glory is built by the bodies of our foes.
 Overcoming all hardships, together we build our resistance bases.


mưa tuyết

[mɨə˧˧ twiət̚˧˦]

[mɨə˧˧ twiək̚˦˧˥]

[mɨə˧˧ t⁽ʷ⁾iək̚˦˥]


băng giá

[ʔɓaŋ˧˧ zaː˧˦]

[ʔɓaŋ˧˧ jaː˨˩˦]

[ʔɓaŋ˧˧ jaː˦˥]

băng (“ice”) + giá (“ice”). Compare this diễn nghĩa example:

*
1893 (diễn nghĩa), diễn nghĩa by Trương Minh Ký, Hiếu kinh diễn nghĩa:
Thi rằng: E lệ lo âu, như sang giá mỏng vực sâu khác gì!
It is said in the Book of Poetry: Be apprehensive, be cautious, as if treading on thin ice and crossing deep abyss.

quote-book

Hiếu kinh diễn nghĩa

It is said in the Book of Poetry: Be apprehensive, be cautious, as if on the brink of a deep abyss, as if treading on thin ice.

Classic of Filial Piety, circa 475 – 221 BCE

thi vân chiến chiến căng căng như lâm thâm uyên như lí bạc băng

詩云戰戰兢兢如臨深淵如履薄冰


cá đối

[kaː˧˦ ʔɗoj˧˦]

[kaː˨˩˦ ʔɗoj˨˩˦]

[kaː˦˥ ʔɗoj˦˥]


cát cánh

[kaːt̚˧˦ kajŋ̟˧˦]

[kaːk̚˦˧˥ kɛɲ˦˧˥]

Platycodon grandiflorus
Platycodon grandiflorus#Translingual

Chinese bellflower, balloon flower (Platycodon grandiflorus)


phong lan

cây (classifier)
bông (classifier)
hoa (classifier)

[fawŋ͡m˧˧ laːŋ˧˧]

[fɔŋ˧˧ laːŋ˧˧]

[fawŋ͡m˧˧ laːŋ˧˧]


tu-líp

[tʊw˧˧ lip̚˦˧˥]


lạp

larb; meat salad (a national specialty of Laos)


vạn thọ

[vaːn˧˨ʔ tʰɔ˧˨ʔ]

[vaːŋ˨˩ʔ tʰɔ˨˩ʔ]

[vaːŋ˨˩˨ tʰɔ˨˩˨]

[jaːŋ˨˩˨ tʰɔ˨˩˨]

Tagetes erecta
Tagetes erecta#Translingual


thược dược

[tʰɨək̚˧˨ʔ zɨək̚˧˨ʔ]

[tʰɨək̚˨˩ʔ jɨək̚˨˩ʔ]

[tʰɨək̚˨˩˨ jɨək̚˨˩˨]


cẩm chướng

[kəm˧˩ t͡ɕɨəŋ˧˦]

[kəm˧˨ t͡ɕɨəŋ˦˧˥]

[kəm˨˩˦ cɨəŋ˦˥]

any plants, such as carnations and pinks, of the genus Dianthus


râm bụt

[zəm˧˧ ʔɓut̚˧˨ʔ]

[ʐəm˧˧ ʔɓʊk̚˨˩ʔ]

[ɹəm˧˧ ʔɓʊk͡p̚˨˩˨]

râm (“shady”) + Bụt (“Buddha”), roughly "to provide shades for the Buddha", due to the similar shape of the hibiscus flower to the traditional lọng.

Hibiscus rosa-sinensis
Hibiscus rosa-sinensis#Translingual

a flowering plant of the genus Hibiscus, especially the Chinese hibiscus (Hibiscus rosa-sinensis)


hoa bất tử

[hwaː˧˧ ʔɓət̚˧˦ tɨ˧˩]

[hwaː˧˧ ʔɓək̚˦˧˥ tɨ˧˨]

[waː˧˧ ʔɓək̚˦˥ tɨ˨˩˦]


lọ nghẹ

[lɔ˧˨ʔ ŋɛ˧˨ʔ]

[lɔ˨˩ʔ ŋɛ˨˩ʔ]

[lɔ˨˩˨ ŋɛ˨˩˨]

(Central Vietnam, Southern Vietnam) soot


mộc lan

[məwk͡p̚˧˨ʔ laːn˧˧]

[məwk͡p̚˨˩ʔ laːŋ˧˧]

[məwk͡p̚˨˩˨ laːŋ˧˧]


hoa chè

[hwaː˧˧ t͡ɕɛ˨˩]

[hwaː˧˧ t͡ɕɛ˦˩]

[waː˧˧ cɛ˨˩]

hoa (花, “flower”) + chè (茶, “tea”), calque of Chinese 茶花 (cháhuā).


hoa hiên

[hwaː˧˧ hiəŋ˧˧]

[waː˧˧ hiəŋ˧˧]

(botany) orange day-lily (Hemerocallis fulva)


hoa giấy

[hwaː˧˧ jəj˨˩˦]

[waː˧˧ jəj˦˥]

2021, Ngọc Phuợng, "Con đường hoa giấy nổi tiếng ở Sài Gòn thu hút bạn trẻ check-in (The Famous Bougainvillea Street in Saigon is attracting youths to check-in)", Tuổi Trẻ Cười (Youth Humor) Online

Bougainvilleas bloom bright red, pink, yellow, white, etc. [Bougainvilleas] often bloom year-round yet will bloom much more plentifully during the sunny season, especially in February and March.

Hoa giấy rực sắc đỏ, hồng, vàng, trắng... thường nở quanh năm nhưng sẽ nở rộ hơn vào mùa nắng, đặc biệt là tháng 2, 3.


hoa giấy

[hwaː˧˧ jəj˨˩˦]

[waː˧˧ jəj˦˥]


lay ơn

[laj˧˧ ʔəːn˧˧]

[laj˧˧ ʔəːŋ˧˧]

[la(ː)j˧˧ ʔəːŋ˧˧]


cải xoăn

[kaːj˨˩˦ s⁽ʷ⁾aŋ˧˧]


củ cải đường

head

củ cải đường

củ cải đường

vi-noun

củ cải đường

củ cải đường

[ku˧˩ kaːj˧˩ ʔɗɨəŋ˨˩]

[kʊw˧˨ kaːj˧˨ ʔɗɨəŋ˦˩]

[kʊw˨˩˦ kaːj˨˩˦ ʔɗɨəŋ˨˩]


máy hút mùi

[maj˨˩˦ hʊk̚˦˧˥ muj˦˩]


chợ xổm

[t͡ɕəː˧˨ʔ som˧˩]

[t͡ɕəː˨˩ʔ som˧˨]

[cəː˨˩˨ som˨˩˦]

chợ (“market”) + xổm (“to squat down, to crouch”).

compound

Suốt đời có lẽ Nguyễn sẽ nhớ mãi lão thầy bói mắt toét ba vành ngồi ở cái chợ xổm tại Dốc Đống Lã, kế bên hàng Phượng Lâu của mình ở tỉnh Hưng Yên.

1988, Nguyễn Xuân Quang, Những Mảnh Đời Tỵ Nạn: Tập Truyện [Fragments of a Refugee's Life: A Novel], Xuân Thu, page 113:

All life long, Nguyễn will always remember the old, wide-eyed fortuneteller with three coils sitting at the squatting market at Dốc Đống Lã, next to my Phượng Lâu village in Hưng Yên province.

Ngoài 26 chợ chính, còn 5 chợ xổm đã được hình thành đã nhiều năm, nhưng chưa được quy hoạch xây dựng như chợ ga Đông Tác, chợ Xóm Rế, chợ Thạnh Phú, chợ Phú Lạc, chợ Vũng Rô…

2003, Địa chí Phú Yên, Phú Yên: National Political Publishing House, page 385:

Apart from the 26 main markets, there are also five squatting markets that have been around for many years without any construction projects so far, such as the markets at Đông Tác station, Rế hamlet, Thạnh Phú, Phú Lạc, Vũng Rô, and so on…

Gần đây, một đoạn vỉa hè tuyến QL 1A, thuộc địa bàn thôn Hòa Dõng, xã Cát Tân (Phù Cát), hình thành chợ xổm buôn bán khá tấp nập vào mỗi buổi sáng.

2019 January 8, Minh Nhân, Lê Thục, “Những chợ xổm lấn đường giao thông [Squatting markets encroach on roads]”, in Báo Bình Định, Quy Nhơn, retrieved 2022-05-30:

Recently, a stretch of sidewalk along National Route 1A in the vicinity of Hòa Đông hamlet, Cát Tân commune (Phù Cát), formed a squatting market that has been bustling every morning.

an outdoor public market characterized by vendors selling produce while squatting on the ground; a squatting market


hoa trà

[hwaː˧˧ t͡ɕaː˨˩]

[hwaː˧˧ ʈaː˦˩]

[waː˧˧ ʈaː˨˩]

hoa (花, “flower”) + trà (茶, “tea”), calque of Chinese 茶花 (cháhuā).


phim truyện

[fim˧˧ ʈwiəŋ˨˩ʔ]

[fim˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phim truyện.wav

(fiction, television, film) a fiction live action TV show or film


cờ rắc

[kəː˨˩ zak̚˧˦]

[kəː˦˩ ʐak̚˦˧˥]

[kəː˨˩ ɹak̚˦˥]


mỏm

mỏm núi

mỏm đồi


ngoại cảnh

[ŋwaːj˧˨ʔ kajŋ̟˧˩]

[ŋwaːj˨˩ʔ kɛɲ˧˨]

[ŋwaːj˨˩˨ kan˨˩˦]

surroundings; environment; external circumstances (generally speaking)


nhóm nhạc

[ɲɔm˧˦ ɲaːk̚˧˨ʔ]

[ɲɔm˦˧˥ ɲaːk̚˨˩ʔ]

[ɲɔm˦˥ ɲaːk̚˨˩˨]

musical ensemble; music group; musical group


tăm hơi

tăm (“small air bubbles”) + hơi (“gas, vapor”).


băng tải

[ʔɓaŋ˧˧ taːj˧˩]

[ʔɓaŋ˧˧ taːj˧˨]

[ʔɓaŋ˧˧ taːj˨˩˦]

băng (“band; strip”) + tải (“transport, convey, carry”).


bánh mì kẹp

[ʔɓajŋ̟˧˦ mi˨˩ kɛp̚˧˨ʔ]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ mɪj˦˩ kɛp̚˨˩ʔ]

[ʔɓan˦˥ mɪj˨˩ kɛp̚˨˩˨]


tạp phẩm

[taːp̚˧˨ʔ fəm˧˩]

[taːp̚˨˩ʔ fəm˧˨]

[taːp̚˨˩˨ fəm˨˩˦]


thu ngân

[tʰu˧˧ ŋən˧˧]

[tʰʊw˧˧ ŋəŋ˧˧]

[tʰʊw˧˧ ŋəŋ˧˧]

thu (“to get (something) back; to retrieve”) + ngân.


tảo hôn

[taːw˨˩˦ hoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 早婚, composed of 早 (“soon; early”) and 婚 (“to marry”).

vi-etym-sino

Tảo hôn là một hủ tục cần sớm bị loại bỏ.

Child marriage is a degenerate practice that should be eliminated as soon as possible.

Ngoài ra, Khoản 8 Điều 3 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 giải thích về Tảo hôn như sau:
Tảo hôn là việc lấy vợ, lấy chồng khi một bên hoặc cả hai bên chưa đủ tuổi kết hôn theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 8 của Luật này.
Theo quy định trên, nam giới kết hôn khi 18 tuổi được coi là tảo hôn, đây hành vi bị cấm theo quy định của luật hôn nhân.

(Can we date this quote?), “Nam giới 18 tuổi muốn kết hôn có được không? [Can 18-year-old males get married?]”, in Dân Luật - Mạng cộng đồng ngành luật [Lawfolk - The Law Community Network]:

Moreover, Subclause 8, Clause 3, the Marriage and Family Act of 2014, explains premature marriage as follows:
Premature marriage is marriage while either or both partners are not of the marriageable ages codified in point a, subclause 1, clause 8 of this Act.
According to this regulation, marriages involve 18-year-old males are considered premature marriages and are forbidden by the act.

(law) marriage under the marriageable ages which are 18 for females and 20 for males, despite the age of majority of 18 for both genders


máy tính tiền

[maj˧˦ tïŋ˧˦ tiən˨˩]

[maj˨˩˦ tɨn˦˧˥ tiəŋ˦˩]

máy (“machine”) + tính tiền (“to charge (money)”).


mống mắt

[məwŋ͡m˧˦ mat̚˧˦]

[məwŋ͡m˦˧˥ mak̚˦˧˥]

[məwŋ͡m˦˥ mak̚˦˥]


thịt lợn muối xông khói

[tʰit̚˧˨ʔ ləːn˧˨ʔ muəj˧˦ səwŋ͡m˧˧ xɔj˧˦]

[tʰit̚˨˩ʔ ləːŋ˨˩ʔ muj˨˩˦ səwŋ͡m˧˧ kʰɔj˨˩˦]

[tʰit̚˨˩ʔ ləːŋ˨˩ʔ muj˨˩˦ səwŋ͡m˧˧ xɔj˨˩˦]

[tʰɨt̚˨˩˨ ləːŋ˨˩˨ muj˦˥ səwŋ͡m˧˧ kʰɔj˦˥]

[tʰɨt̚˨˩˨ ləːŋ˨˩˨ muj˦˥ səwŋ͡m˧˧ xɔj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thịt lợn muối xông khói.wav

From thịt lợn muối (“salt pork”) + xông khói (“to smoke”).


kháng sinh

[xaːŋ˧˦ sïŋ˧˧]

[kʰaːŋ˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[xaːŋ˦˧˥ sɨn˧˧]

[kʰaːŋ˦˥ ʂɨn˧˧]

[xaːŋ˦˥ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 抗生, composed of 抗 (“to resist”) and 生 (“life”).


quan lại

[kwaːŋ˧˧ laːj˨˩ʔ]

[waːŋ˧˧ laːj˨˩˨]

Vốn ta không quản được họ nhưng bọn quan lại ấy cũng rất vô dụng.

I used not to care about them, but those bureaucrats are also completely useless.

(historical) government bureaucrat of the Chinese Empire


cá ba đuôi

[kaː˧˦ ʔɓaː˧˧ ʔɗuəj˧˧]

[kaː˨˩˦ ʔɓaː˧˧ ʔɗuj˧˧]

[kaː˦˥ ʔɓaː˧˧ ʔɗuj˧˧]

cá (“fish”) + ba (“three”) + đuôi (“tail”), so called because of the shape of caudal fin of varieties common in Vietnam.


phụ tá

[fu˧˨ʔ taː˧˦]

[fʊw˨˩ʔ taː˨˩˦]

[fʊw˨˩˨ taː˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phụ tá.wav

Sino-Vietnamese word from 輔佐, composed of 輔 (“to assist”) and 佐 (“to help”).


đồn điền

[ʔɗon˨˩ ʔɗiən˨˩]

[ʔɗoŋ˦˩ ʔɗiəŋ˦˩]

[ʔɗoŋ˨˩ ʔɗiəŋ˨˩]


lò vi sóng

[lɔ˨˩ vi˧˧ sawŋ͡m˧˦]

[lɔ˦˩ vɪj˧˧ ʂawŋ͡m˦˧˥]

[lɔ˦˩ vɪj˧˧ sɔŋ˦˧˥]

[lɔ˨˩ vɪj˧˧ ʂawŋ͡m˦˥]

[lɔ˨˩ jɪj˧˧ sawŋ͡m˦˥]


hang động

[haːŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[haːŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[haːŋ˧˧ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]


tâm thức

[təm˧˧ tʰɨk̚˧˦]

[təm˧˧ tʰɨk̚˦˧˥]

[təm˧˧ tʰɨk̚˦˥]


họa viên

Traditional tone placement spelling of hoạ viên.


thánh thượng

[tʰajŋ̟˧˦ tʰɨəŋ˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˦˧˥ tʰɨəŋ˨˩ʔ]

[tʰan˦˥ tʰɨəŋ˨˩˨]

– Nói nhỏ chứ! Tên của thánh thượng sao lại gọi bừa như thế?

"Speak more quietly! Why do you so crudely speak his majesty's name?"


bị thịt

[ʔɓi˧˨ʔ tʰit̚˧˨ʔ]

[ʔɓɪj˨˩ʔ tʰit̚˨˩ʔ]

[ʔɓɪj˨˩˨ tʰɨt̚˨˩˨]

From bị (“big sack”) + thịt (“meat”), literally “meat sack”.

com

Mày đúng là cái đồ bị thịt! Chẳng được tích sự gì cả !

You do nothing but eat your ass up! You're literally of no use whatever!

Triệu Khuếch dùng loại bị thịt như thế làm quan mà không mất nước thì thật không còn đạo lý gì nữa.

With Zhào Kuò employing the likes of doltish fatsos as officials, it is a downright affront that they had not lost their land.

(derogatory) fat but stupid and/or useless


hoạ viên

[hwaː˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[waː˨˩˨ viəŋ˧˧]

[waː˨˩˨ jiəŋ˧˧]

draftsperson (person skilled at drawing engineering or architectural plans)


lò đúc

[lɔ˨˩ ʔɗʊwk͡p̚˧˦]

[lɔ˦˩ ʔɗʊwk͡p̚˦˧˥]

[lɔ˨˩ ʔɗʊwk͡p̚˦˥]

lò (“furnace”) + đúc (“to cast; to mold”).


lò nướng

[lɔ˨˩ nɨəŋ˧˦]

[lɔ˦˩ nɨəŋ˦˧˥]

[lɔ˨˩ nɨəŋ˦˥]


thiên kim

[tʰiəŋ˧˧ kim˧˧]

[tʰiəŋ˧˧ kim˧˧]

(historical, archaic) a noble family's daughter


lò luyện thi

[lɔ˨˩ lwiən˧˨ʔ tʰi˧˧]

[lɔ˦˩ lwiəŋ˨˩ʔ tʰɪj˧˧]

[lɔ˨˩ l⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ tʰɪj˧˧]

lò (“oven”) + luyện thi (“to practice for an exam”).


chem chép

[t͡ɕɛm˧˧ t͡ɕɛp̚˧˦]

[t͡ɕɛm˧˧ t͡ɕɛp̚˦˧˥]

[cɛm˧˧ cɛp̚˦˥]


vi sóng

[vɪj˧˧ ʂawŋ͡m˦˧˥]

[vɪj˧˧ sɔŋ˦˧˥]

[vɪj˧˧ ʂawŋ͡m˦˥]

vi (“micro-”) + sóng (“wave”), calque of Chinese 微波 (wēibō).


lò gạch

[lɔ˨˩ ɣajk̟̚˧˨ʔ]

[lɔ˦˩ ɣat̚˨˩ʔ]

[lɔ˨˩ ɣat̚˨˩˨]


lò rèn

[lɔ˨˩ zɛn˨˩]

[lɔ˦˩ ʐɛŋ˦˩]

[lɔ˨˩ ɹɛŋ˨˩]


đầu mối

[ʔɗəw˨˩ moj˧˦]

[ʔɗəw˦˩ moj˨˩˦]

[ʔɗəw˨˩ moj˦˥]

Tiểu đệ bất tài, tìm suốt một ngày một đêm mà không có đầu mối gì.

2005, chapter 25, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

I'm incompetent; I searched for a full day and a night without finding any leads.


đại thể

[ʔɗaːj˧˨ʔ tʰe˧˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ tʰej˧˨]

[ʔɗaːj˨˩˨ tʰej˨˩˦]

– Hảo muội tử, tại sao cô lại không biết đại thể như thế?

2005, chapter 28, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

"My dear, why are you so ignorant of how things work?


bệnh công chúa

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕuə˧˦]

[ʔɓen˨˩ʔ kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕuə˨˩˦]

[ʔɓəːn˨˩˨ kəwŋ͡m˧˧ cuə˦˥]

(neologism) princess sickness (condition of narcissism and materialism in women)


𢂎

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 巾 (cân, “cloth used as a cover”) + phonetic 由 (do).


hầm rượu

[həm˨˩ ziəw˧˨ʔ]

[həm˦˩ ʐɨəw˨˩ʔ]

[həm˨˩ ɹɨəw˨˩˨]


bàn toạ

[ʔɓaːn˨˩ twaː˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˦˩ twaː˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩ t⁽ʷ⁾aː˨˩˨]

(by extension, euphemistic) the buttocks


cát-xê

(chiefly film, television, theater) remuneration, honorarium


cỏ may

The second element is cognate with Muong Bi băl băl (“Chrysopogon aciculatus”).


ghẻ lở

[ɣɛ˧˩ ləː˧˩]

[ɣɛ˧˨ ləː˧˨]

[ɣɛ˨˩˦ ləː˨˩˦]

ghẻ + lở.
Contrary to some claims based on folk etymology, this compound is not related to French galeux.


dây cương

[zəj˧˧ kɨəŋ˧˧]

[jəj˧˧ kɨəŋ˧˧]

[jəj˧˧ kɨəŋ˧˧]


tác vụ

[taːk̚˧˦ vu˧˨ʔ]

[taːk̚˦˧˥ vʊw˨˩ʔ]

[taːk̚˦˥ vʊw˨˩˨]

[taːk̚˦˥ jʊw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 作務, composed of 作 (“to do, to work”) and 務 (“affair, business”), happened to have partially phono-semantic matching with the word task in computing sense.


cao lương

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 膏粱, composed of 膏 (“oil”) and 粱 (“millet”).


cao lương

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

[kaːw˧˧ lɨəŋ˧˧]

cao lương mỹ vị

(historical) a luxurious delicacy; gourmet food


cỏ bợ

[kɔ˧˩ ʔɓəː˧˨ʔ]

[kɔ˧˨ ʔɓəː˨˩ʔ]

[kɔ˨˩˦ ʔɓəː˨˩˨]

European waterclover (Marsilea quadrifolia)


cao hổ cốt

cao (膏, “ointment; paste”) + hổ (虎, “tiger”) + cốt (骨, “bone”).

com

alternative medicine
alternative medicine


thực từ

[tʰɨk̚˧˨ʔ tɨ˨˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tɨ˦˩]

[tʰɨk̚˨˩˨ tɨ˨˩]


phá đảo

[faː˧˦ ʔɗaːw˧˩]

[faː˨˩˦ ʔɗaːw˧˨]

[faː˦˥ ʔɗaːw˨˩˦]

phá (“to destroy”) + đảo (“island”). In the video game Contra, after the player completes the game, the screen will switch to an exploding island.

(video game) to clear or to reach the end of a video game


viện sĩ

[viən˧˨ʔ si˦ˀ˥]

[viəŋ˨˩ʔ ʂɪj˧˨]

[viəŋ˨˩ʔ sɪj˧˨]

[viəŋ˨˩˨ ʂɪj˨˩˦]

[jiəŋ˨˩˨ sɪj˨˩˦]


tuyền

(only in compounds) spring (source of water)


lão sư

[laːw˦ˀ˥ sɨ˧˧]

[laːw˧˨ ʂɨ˧˧]

[laːw˧˨ sɨ˧˧]

[laːw˨˩˦ ʂɨ˧˧]

[laːw˨˩˦ sɨ˧˧]


chàm quạp

[t͡ɕaːm˨˩ kwaːp̚˧˨ʔ]

[t͡ɕaːm˦˩ kwaːp̚˨˩ʔ]

[caːm˨˩ waːp̚˨˩˨]


bất cốc

[ʔɓət̚˧˦ kəwk͡p̚˧˦]

[ʔɓək̚˦˧˥ kəwk͡p̚˦˧˥]

[ʔɓək̚˦˥ kəwk͡p̚˦˥]

Late 4th century BCE, Zuozhuan; 1995 Vietnamese translation by Phan Kỳ Nam; 2016, English translation by Durrant, Li, & Schaberg

If you, the noble son, were to return to the domain of Jin, how would you repay me, the deficient one?

Nếu công tử trở vế nước Tấn thì sẽ báo đáp bất cốc như thế nào?

(obsolete, Chinese fiction, humble, by an East Asian monarch) I/me


gian hùng

[zaːn˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

[jaːŋ˧˧ hʊwŋ͡m˦˩]

[jaːŋ˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

14th century, Luo Guanzhong, Romance of the Three Kingdoms, Chapter 1; 1909 Vietnamese translation by Phan Kế Bính
- Anh là năng thần của đời trị và gian hùng của đời loạn.
- You are a capable minister in peace and a wily hero in chaos.

(literary or Chinese fiction) an intelligent person who is capable of using cunning and deceit


cây xăng

[kəj˧˧ saŋ˧˧]

[kəj˧˧ saŋ˧˧]

[kəj˧˧ saŋ˧˧]


kĩ thuật phần mềm

[ki˦ˀ˥ tʰwət̚˧˨ʔ fən˨˩ mem˨˩]

[kɪj˧˨ tʰwək̚˨˩ʔ fəŋ˦˩ mem˦˩]

[kɪj˨˩˦ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨ fəŋ˨˩ mem˨˩]

kĩ thuật (“engineering”) + phần mềm (“software”), calque of English software engineering.

software engineering
software engineering#English

(software engineering) software engineering


nghị luận

[ŋi˧˨ʔ lwən˧˨ʔ]

[ŋɪj˨˩ʔ lwəŋ˨˩ʔ]

[ŋɪj˨˩˨ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 議論, composed of 議 (“debate”) and 論 (“discourse”).

vi-etym-sino

văn nghị luận

bài nghị luận

nghị luận xã hội

nghị luận văn học

Viết một bài nghị luận khoảng 100 từ về tệ nạn thuốc lá.

Write a criticism of about 100 words on the smoking epidemic.


head

thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương

[tʰajŋ̟˨˩ fo˧˦ tʰuək̚˧˨ʔ tʰajŋ̟˨˩ fo˧˦ t͡ɕɨk̚˧˨ʔ tʰuək̚˧˨ʔ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[tʰɛɲ˦˩ fow˨˩˦ tʰuək̚˨˩ʔ tʰɛɲ˦˩ fow˨˩˦ ʈɨk̚˨˩ʔ tʰuək̚˨˩ʔ ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[tʰan˨˩ fow˦˥ tʰuək̚˨˩˨ tʰan˨˩ fow˦˥ ʈɨk̚˨˩˨ tʰuək̚˨˩˨ ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

thành phố + thuộc + thành phố trực thuộc trung ương, literally “city under thành phố trực thuộc trung ương”.

af

a so-called "municipal city" or "city within city", a novel designation for former districts in a thành phố trực thuộc trung ương, whose size and significance grew large enough to be considered a đô thị, currently held only by Thủ Đức


thạch nhũ

[tʰajk̟̚˧˨ʔ ɲu˦ˀ˥]

[tʰat̚˨˩ʔ ɲʊw˧˨]

[tʰat̚˨˩˨ ɲʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 石 (“stone”) and 乳 (“breast”). Compare Chinese 鐘乳石／钟乳石 (zhōngrǔshí).


nhũ đá

[ɲu˦ˀ˥ ʔɗaː˧˦]

[ɲʊw˧˨ ʔɗaː˨˩˦]

[ɲʊw˨˩˦ ʔɗaː˦˥]

nhũ (乳) + đá, internal calque of Vietnamese thạch nhũ.


thuỷ đậu

[tʰwi˧˩ ʔɗəw˧˨ʔ]

[tʰwɪj˧˨ ʔɗəw˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ ʔɗəw˨˩˨]


sa đì

[saː˧˧ ʔɗi˨˩]

[ʂaː˧˧ ʔɗɪj˦˩]

[saː˧˧ ʔɗɪj˦˩]

[ʂaː˧˧ ʔɗɪj˨˩]

[saː˧˧ ʔɗɪj˨˩]


thủy đậu

Traditional tone placement spelling of thuỷ đậu.


tụ điểm

Sino-Vietnamese word from 聚 (“to gather; to converge”) and 點 (“point”)

tụ điểm ma tuý

tụ điểm mại dâm

(derogatory) a den (squalid or wretched place)


phướn

a kind of flag displayed at Buddhist temples


biểu mẫu

[ʔɓiəw˧˩ məw˦ˀ˥]

[ʔɓiw˧˨ məw˧˨]

[ʔɓiw˨˩˦ məw˨˩˦]


trang nhà

[t͡ɕaːŋ˧˧ ɲaː˨˩]

[ʈaːŋ˧˧ ɲaː˦˩]

[ʈaːŋ˧˧ ɲaː˨˩]

Calque of English homepage, trang (“page”) + nhà (“house, home”).


máy chủ

máy khách

antonym(s) of “program that provides services to other programs or devices”

[maj˨˩˦ t͡ɕʊw˧˨]

máy (“machine; computer”) + chủ (“master”).

compound

(computing) server (program that provides services to other programs or devices)

máy phục vụ

(computing) server (computer dedicated to running such programs)


chướng ngại vật

[t͡ɕɨəŋ˧˦ ŋaːj˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɨəŋ˦˧˥ ŋaːj˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ]

[cɨəŋ˦˥ ŋaːj˨˩˨ vək̚˨˩˨]

[cɨəŋ˦˥ ŋaːj˨˩˨ jək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 障礙物, composed of 障礙 (“to hinder”) and 物 (“object”).

vi-etym-sino

(chiefly games, sports) an object that functions as an obstacle; compare chướng ngại (“figurative obstacle”)


ký tự

head

ký tự • (記字)

vi-noun

ký tự • (記字)

[ki˧˦ tɨ˧˨ʔ]

[kɪj˨˩˦ tɨ˨˩ʔ]

[kɪj˦˥ tɨ˨˩˨]

(computing) character (basic element making up a text file or string)

glyph (visual representation of a letter, character, or symbol)


mẹ con

[mɛ˧˨ʔ kɔn˧˧]

[mɛ˨˩ʔ kɔŋ˧˧]

[mɛ˨˩˨ kɔŋ˧˧]

tình cảm mẹ con

"Này la Mẹ con." (Ga. 19, 26–27)

(Can we date this quote?), Phúc âm Gioan [Book of John]:


ốp-lết

[ʔop̚˧˦ let̚˧˦]

[ʔop̚˦˧˥ let̚˦˧˥]

[ʔop̚˦˥ ləːt̚˦˥]

From French omelette. Plosivization of the first final (-m > -p) is inexplicable.


hộ khẩu

[ho˧˨ʔ xəw˧˩]

[how˨˩ʔ kʰəw˧˨]

[how˨˩˨ kʰəw˨˩˦]

[how˨˩˨ xəw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 戶口, composed of 戶 (“door; household”) and 口 (“mouth; person”).


độ ẩm

[ʔɗo˧˨ʔ ʔəm˧˩]

[ʔɗow˨˩ʔ ʔəm˧˨]

[ʔɗow˨˩˨ ʔəm˨˩˦]


bản dịch

[ʔɓaːn˧˩ zïk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˧˨ jɨt̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ jɨt̚˨˩˨]

translation (result of translating between languages)


tay chân

[taj˧˧ t͡ɕən˧˧]

[taj˧˧ t͡ɕəŋ˧˧]


con mẹ

[kɔn˧˧ mɛ˧˨ʔ]

[kɔŋ˧˧ mɛ˨˩ʔ]

[kɔŋ˧˧ mɛ˨˩˨]

"Đây là con Mẹ." (Ga. 19, 26–27)

"Woman, behold, your son." (John 19:26–27)


con mẹ

[kɔn˧˧ mɛ˧˨ʔ]

[kɔŋ˧˧ mɛ˨˩ʔ]

[kɔŋ˧˧ mɛ˨˩˨]


tương đen

[tɨəŋ˧˧ ʔɗɛn˧˧]

[tɨəŋ˧˧ ʔɗɛŋ˧˧]

[tɨəŋ˧˧ ʔɗɛŋ˧˧]


muối mè

[muəj˧˦ mɛ˨˩]

[muj˨˩˦ mɛ˦˩]

(Central Vietnam, Southern Vietnam) A condiment made of salt and ground, roasted sesame or peanut, sprinkled on xôi and similar dishes.


dưa muối

[zɨə˧˧ muəj˧˦]

[jɨə˧˧ muj˨˩˦]

[jɨə˧˧ muj˦˥]

pickle (any vegetable preserved in vinegar and consumed as relish)

bữa cơm dưa muối


chanh muối

[t͡ɕajŋ̟˧˧ muəj˧˦]

[t͡ɕɛɲ˧˧ muj˨˩˦]

chanh (“lemon, lime”) + muối (“pickled”).

compound

the beverage made of this ingredient; salty lemonade, salty limeade


linh địa

[lïŋ˧˧ ʔɗiə˧˨ʔ]

[lɨn˧˧ ʔɗiə˨˩ʔ]

[lɨn˧˧ ʔɗiə˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 靈 (“spirit”) and 地 (“land”).

vi-etym-sino

Xe lên đường từ 7h00 sáng vượt hơn 800 cây số cho đến 19h chiều mới tới Linh Địa Đức Mẹ Lộ Đức.

2018 August 10, Trầm Hương Thơ, “Cộng Đồng Công Giáo Việt Nam miền Trung Tây Đức Quốc hành hương Đức Mẹ Lộ Đức [Vietnamese Catholic Community of West-Central Germany goes on a pilgrimage to Our Lady of Lourdes]”, in VietCatholic News, retrieved 2022-07-23:

The bus drove straight for more than 800 kilometers from 7:00 in the morning to 19:00 in the evening until it reached the Shrine of Our Lady of Lourdes.

(Roman Catholicism) holy place; shrine (holy or sacred place dedicated to a specific figure of respect)


sữa đậu nành

[sɨə˦ˀ˥ ʔɗəw˧˨ʔ najŋ̟˨˩]

[ʂɨə˧˨ ʔɗəw˨˩ʔ nɛɲ˦˩]

[sɨə˧˨ ʔɗəw˨˩ʔ nɛɲ˦˩]

[ʂɨə˨˩˦ ʔɗəw˨˩˨ nan˨˩]

[sɨə˨˩˦ ʔɗəw˨˩˨ nan˨˩]


đá chanh

[ʔɗaː˧˦ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[ʔɗaː˨˩˦ t͡ɕɛɲ˧˧]

[ʔɗaː˦˥ can˧˧]

đá (“ice cube”) + chanh (“lemon, lime”).

lemonade (flavored beverage consisting of water, lemon, and sweetener)

lemonade (clear, carbonated beverage made from lemon)


thủ đoạn

[tʰu˧˩ ʔɗwaːn˧˨ʔ]

[tʰʊw˧˨ ʔɗwaːŋ˨˩ʔ]

[tʰʊw˨˩˦ ʔɗwaːŋ˨˩˨]


bát đĩa

[ʔɓaːt̚˧˦ ʔɗiə˦ˀ˥]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ ʔɗiə˧˨]

[ʔɓaːk̚˦˥ ʔɗiə˨˩˦]


lược sử

[lɨək̚˧˨ʔ sɨ˧˩]

[lɨək̚˨˩ʔ ʂɨ˧˨]

[lɨək̚˨˩ʔ sɨ˧˨]

[lɨək̚˨˩˨ ʂɨ˨˩˦]

[lɨək̚˨˩˨ sɨ˨˩˦]

Blend of tóm lược (“to summarize”) + lịch sử (“history”). Sino-Vietnamese word from 略史.


hình hoạ

[hïŋ˨˩ hwaː˧˨ʔ]

[hɨn˦˩ hwaː˨˩ʔ]

[hɨn˨˩ waː˨˩˨]

drawing (picture, likeness, diagram or representation)


gia hộ

[zaː˧˧ ho˧˨ʔ]


hình họa

Traditional tone placement spelling of hình hoạ.


hòn non bộ

[hɔn˨˩ nɔn˧˧ ʔɓo˧˨ʔ]

[hɔŋ˦˩ nɔŋ˧˧ ʔɓow˨˩ʔ]

[hɔŋ˨˩ nɔŋ˧˧ ʔɓow˨˩˨]

hòn (island, classifier for standalone mountains and islands) + non (“mountain”) + bộ (“set”).

com

(architecture) hòn non bộ, a Vietnamese traditional miniature landscape


tam quan

[taːm˧˧ waːŋ˧˧]

(architecture) tam quan, a Vietnamese traditional gate


gương chiếu hậu

[ɣɨəŋ˧˧ t͡ɕiəw˧˦ həw˧˨ʔ]

[ɣɨəŋ˧˧ t͡ɕiw˨˩˦ həw˨˩ʔ]

[ɣɨəŋ˧˧ ciw˦˥ həw˨˩˨]

Perhaps a partial calque of Chinese 後照鏡／后照镜 (hậu chiếu kính, literally “hind-displaying mirror”). Compare Japanese 後写鏡 (kōshakyō, hậu tả kính, literally “hind-capturing mirror”).

ncog

rear-view mirror
rear-view mirror#English


善男信女

thiện nam tín nữ
thiện nam tín nữ#Vietnamese

chữ Hán form of thiện nam tín nữ (“Buddhists as a whole”).


mã bưu chính

[maː˦ˀ˥ ʔɓiw˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[maː˧˨ ʔɓɨw˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[maː˨˩˦ ʔɓɨw˧˧ cɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 碼 and 郵政, mã + bưu chính.


đu quay

[ʔɗʊw˧˧ kwaj˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ waj˧˧]


sơ mi

[səː˧˧ mi˧˧]

[ʂəː˧˧ mɪj˧˧]

[səː˧˧ mɪj˧˧]

[ʂəː˧˧ mɪj˧˧]

[səː˧˧ mɪj˧˧]

quần tây, áo sơ mi


𡉦

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 土 (thổ, “land, earth”) + phonetic 午 (ngọ).

Han compound

Nôm form of ngõ (“lane, alley, bystreet”).


𢨵

Phono-semantic compound (形聲／形声): semantic 户 (hộ, “door”) + phonetic 午 (ngọ).

Alternative form of 𡉦 (“Nôm form of ngõ (“lane, alley, bystreet”).”)


xuân thu

[swəŋ˧˧ tʰʊw˧˧]

[s⁽ʷ⁾əŋ˧˧ tʰʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 春秋, composed of 春 (“spring”) and 秋 (“autumn”).


huê

Sino-Vietnamese word from 花, variant of hoa. Compare doublets hòa & huề from 和.

1937, Dương Bá Trạc, "Vào hè (Into Summer)" in Nét mực tình (The Affectionate Ink Stroke)

The yellow (hue) fades; the color wanes; (I feel) dismayed for the flowers. / The rosy and colorful (petals) fall and drop; (I feel) sorry for the flowers.

Vàng phai, thắm nhạt ngán cho huê. / Hồng rơi thắm rụng tiếc cho huê.

(Central Vietnam, Southern Vietnam, dated or obsolete) flower


dấu Thánh Giá

[zəw˧˦ tʰajŋ̟˧˦ zaː˧˦]

[jəw˨˩˦ tʰɛɲ˦˧˥ jaː˨˩˦]

[jəw˦˥ tʰan˦˥ jaː˦˥]

dấu (“symbol”) + Thánh Giá (“Holy Cross”)

compound

làm dấu Thánh Giá


chữ thập

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ tʰəp̚˧˨ʔ]

[t͡ɕɨ˧˨ tʰəp̚˨˩ʔ]

[cɨ˨˩˦ tʰəp̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chữ thập.wav

chữ (“character”) + thập (“the Chinese character 十 (shí, “ten”)”), calque of Chinese 十字 (thập tự).

the Chinese character <i class="Hani mention" lang="zh">十</i> (shí, “ten”)

(literal) the Chinese character 十 (shí, “ten”)

Chữ thập đỏ


thần quyền

[tʰəŋ˦˩ kwiəŋ˦˩]

[tʰəŋ˨˩ wiəŋ˨˩]

theocracy (government under the control of a Church)


nạ dòng

[naː˧˨ʔ zawŋ͡m˨˩]

[naː˨˩ʔ jawŋ͡m˦˩]

[naː˨˩ʔ jɔŋ˦˩]

[naː˨˩˨ jawŋ͡m˨˩]

(derogatory, rare) an older woman who has previously married and bore children


bài chòi

[ʔɓaːj˨˩ t͡ɕɔj˨˩]

[ʔɓaːj˦˩ t͡ɕɔj˦˩]

[ʔɓaːj˨˩ cɔj˨˩]

bài (classifier for compositions) + chòi (“hut”), literally “hut song”.

com

a performance art usually associated with Central Vietnam


hạnh kiểm

[hajŋ̟˧˨ʔ kiəm˧˩]

[hɛɲ˨˩ʔ kiəm˧˨]

Sino-Vietnamese word from 行檢, composed of 行 (“virtue”) and 檢 (“measure”). See also hạnh.

vi-etym-sino

hạnh kiểm tốt

good conduct; a clean criminal/student record

an assessment of someone's personal conduct as a citizen or member of an institution


ét-xăng

[ʔɛt̚˧˦ saŋ˧˧]

[ʔɛt̚˦˧˥ saŋ˧˧]

[ʔɛk̚˦˥ saŋ˧˧]


cao danh quý tính

[kaːw˧˧ zajŋ̟˧˧ kwi˧˦ tïŋ˧˦]

[kaːw˧˧ jɛɲ˧˧ kwɪj˨˩˦ tɨn˦˧˥]

Sino-Vietnamese word from 高名 (“exalted name”) and 貴姓 (“noble surname”).

Lệnh Hồ Xung hỏi: – Các hạ là ai? Xin cho biết cao danh quý tính để tiện bẩm báo với sư trưởng tệ phái.

2016, Chapter 51, in Vũ Đức Sao Biển, Trần Hải Linh, & Lê Thị Anh Đào, transl., Tiếu ngạo giang hồ (The Smiling Proud Wanderer), translation of 笑傲江湖 by Jin Yong (Kim Dung)

Linghu Chong asked: Who are ye? Please let me know your names and surnames so that I can inform our humble school's headmaster.


khắc tinh

[xak̚˧˦ tïŋ˧˧]

[kʰak̚˦˧˥ tɨn˧˧]

[xak̚˦˧˥ tɨn˧˧]

[kʰak̚˦˥ tɨn˧˧]

Ta thấy thủ pháp lật tay điểm huyệt của ông ta là khắc tinh của Cáp mô công.

2005, chapter 30, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

I think his backhand acupoint technique is a match for the Toad Skill.


thủ pháp

[tʰu˧˩ faːp̚˧˦]

[tʰʊw˧˨ faːp̚˦˧˥]

[tʰʊw˨˩˦ faːp̚˦˥]

technique, method, trick, especially a rhetorical or literary one


tân cử tổng thống

[tən˧˧ kɨ˧˩ təwŋ͡m˧˩ tʰəwŋ͡m˧˦]

[təŋ˧˧ kɨ˧˨ təwŋ͡m˧˨ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[təŋ˧˧ kɨ˨˩˦ təwŋ͡m˨˩˦ tʰəwŋ͡m˦˥]

tân cử (“-elect”) + tổng thống (“president”)


tân tổng thống

[tən˧˧ təwŋ͡m˧˩ tʰəwŋ͡m˧˦]

[təŋ˧˧ təwŋ͡m˧˨ tʰəwŋ͡m˦˧˥]

[təŋ˧˧ təwŋ͡m˨˩˦ tʰəwŋ͡m˦˥]

Blend of tân cử (“-elect”) + tổng thống (“president”).

blend

president-elect (of a non-communist/socialist country)


lúa chiêm

Alternative letter-case form of lúa Chiêm


trăm họ

[t͡ɕam˧˧ hɔ˧˨ʔ]

[ʈam˧˧ hɔ˨˩ʔ]

[ʈam˧˧ hɔ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trăm họ.wav

1527, Nguyễn Văn Thái, Imperial Edict written on behalf of Lê Cung Hoàng; quoted in 1759, Lê Quý Đôn, Đại Việt thông sử (Thorough Historical Records of Great Việt); 1973, Vietnamese translation by Lê Mạnh Liêu
Ta bạc đức nối ngôi, không thể gánh nổi mệnh trời và lòng người, hướng về người có đức. Vậy nay Thái sư An quốc vương Mạc Đăng Dung, là người tư chất thông minh, đủ tài văn võ bên(,) ngoài đánh dẹp, bốn phương đều phục, bên trong trị nước, trăm họ yên vui, công đức rất lớn lao, trời người đều qui phụ. Nay nhường ngôi báu cho người có đức, để hợp mệnh trời, để yên nhân dân. Kính vậy thay.
I, of meager virtue, inherited the throne; (yet I) cannot shoulder either the Mandate of Heaven or the people's hearts, (so I) look for virtuous people. Now the Grand Master – the Prince who-Calms-the-Nation Mạc Đăng Dung – is a man substantially intelligent, fully talented in terms of civil and military matters. He fought and suppressed (enemies) outsides, from the four directions everyone submits (to him); insides, he governs well the nation, the common people enjoy peace and bliss. His merits and virtue are so great that both Heaven and Humanity turn towards him. Now (I will) yield the throne to (this) virtuous man, so as to accord with the Mandate of Heaven and bring peace to the people. Respect this!

(archaic or Chinese fiction) common people, masses, ordinary citizens, general population


tiết độ sứ

[tiət̚˧˦ ʔɗo˧˨ʔ sɨ˧˦]

[tiək̚˦˧˥ ʔɗow˨˩ʔ ʂɨ˨˩˦]

[tiək̚˦˧˥ ʔɗow˨˩ʔ sɨ˨˩˦]

[tiək̚˦˥ ʔɗow˨˩˨ ʂɨ˦˥]

[tiək̚˦˥ ʔɗow˨˩˨ sɨ˦˥]

(historical) jiedushi (regional military governor in China during the Tang dynasty and the Five Dynasties and Ten Kingdoms period)


nước phèn

[nɨək̚˧˦ fɛn˨˩]

[nɨək̚˦˧˥ fɛŋ˦˩]

[nɨək̚˦˥ fɛŋ˨˩]


tam cúc

[taːm˧˧ kʊwk͡p̚˦˧˥]

A multi-trick card game popular in northern Vietnam, played mostly by women for entertainment and at ceremonies and festivals.


mo nang

mo (“spathe”) + nang (“areca (obsolete)”).

com

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

2016, Tạ Duy Anh, "Những vắt cơm nắm một thời của mẹ (Mom's kneaded rice-balls of bygone time)" Báo Giao Thông (Transportation and Traffic Newspaper)

My Mom stayed up the whole night long. She washed the uncooked rice which she then cooked; she waited until it was just freshly cooked before beginning to knead it. Her tools were an areca spathe, a clean piece of cotton clothe, and a basin of boiled-then-cooled water. The fragrant freshly-cooked rice's heat made Mom hiss out of pain and its thin mist blurred her image. The areca spathe suddenly became strangely pliant when heated, curling, opening, mysteriously changing in her hands.

Suốt đêm mẹ tôi thức trắng. Mẹ vo gạo thổi cơm, chờ chín tới rồi bắt đầu nắm. Đồ nghề của mẹ là một chiếc mo cau, một chiếc khăn vải sạch và một chậu nước đun sôi để nguội. Cơm gạo thơm chín tới, nóng nghi ngút khiến mẹ xuýt xoa, nhập nhòa trong màn sương mỏng. Chiếc mo nang bỗng dẻo dai một cách kỳ lạ khi gặp nóng, cuộn lại, mở ra, biến ảo dưới tay mẹ.


mo nang

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

[mɔ˧˧ naːŋ˧˧]

Người ta thu hoạch măng tre vào mùa xuân khi chồi nhú khỏi mặt đất cao 15-20cm. Lột mo nang, rửa sạch, thường dùng tươi.

2018, Huyền Hoa, "Lui bệnh nhờ măng tre (Pushing back illnesses with bamboo-shoots)" Sức Khoẻ và Đời Sống (Health and Life)

People often gather bamboo shoots in spring when the shoots have sprung up 15-20-cm-high from the ground. They are stripped of their culm sheaths, washed clean, and often used fresh.


tiểu xá

Blend of tiểu (“minor”) + ơn xá (“indulgence”), Sino-Vietnamese word from 小赦.

blend

ơn tiểu xá


đại xá

Blend of đại (“great”) + ân xá (“amnesty”) or Blend of đại (“great”) + ơn xá (“indulgence”). Sino-Vietnamese word from 大赦.

ơn đại xá


ơn xá

[ʔəːn˧˧ saː˧˦]

[ʔəːŋ˧˧ saː˨˩˦]

[ʔəːŋ˧˧ saː˦˥]

(Roman Catholicism) indulgence (pardon or release from the expectation of punishment in purgatory)


mật danh

[mət̚˧˨ʔ zajŋ̟˧˧]

[mək̚˨˩ʔ jɛɲ˧˧]

[mək̚˨˩˨ jan˧˧]

Sino-Vietnamese word from 密 (“secret”) and 名 (“name”).


潔兒

chữ Hán form of khiết nhi (“pure child”).


đề-pa

[ʔɗe˨˩ ʔɓaː˧˧]

[ʔɗe˨˩ paː˧˧]

[ʔɗej˦˩ ʔɓaː˧˧]

[ʔɗej˦˩ paː˧˧]

[ʔɗej˨˩ ʔɓaː˧˧]

[ʔɗej˨˩ paː˧˧]

(Southern Vietnam, of a car engine) to set off


ga-lông

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

gallon (unit of volume used for liquids)


ga-lông

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ɣaː˧˧ ləwŋ͡m˧˧]


tay trắng tay đen

[taj˧˧ t͡ɕaŋ˧˦ taj˧˧ ʔɗɛn˧˧]

[taj˧˧ ʈaŋ˦˧˥ taj˧˧ ʔɗɛŋ˧˧]

[ta(ː)j˧˧ ʈaŋ˦˥ ta(ː)j˧˧ ʔɗɛŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tay trắng tay đen.wav

tay (“hand”) + trắng (“white”) + tay + đen (“black”), literally “white hand, black hand”.

af

(games) a choosing game similar to rock-paper-scissors, in which each player shows their hand with straight fingers, and palm-up hands ("white hands") beat palm-down hands ("black hands")


tay trắng

[taj˧˧ t͡ɕaŋ˧˦]

[taj˧˧ ʈaŋ˦˧˥]

Ông gây dựng cơ nghiệp này bằng hai bàn tay trắng.

He built this business with his bare hands.

Hắn suốt ngày đàn đúm rượu chè, cờ bạc, giờ chỉ còn lại hai bàn tay trắng.

He always indulged in alcoholism and gambling, and he wound up empty-handed

Tay trắng vẫn hoàn tay trắng.

(chiefly in the dual) the state of having no money


nệm hơi

[nem˧˨ʔ həːj˧˧]

[nem˨˩ʔ həːj˧˧]

[nem˨˩˨ həːj˧˧]


luận cương

[lwən˧˨ʔ kɨəŋ˧˧]

[lwəŋ˨˩ʔ kɨəŋ˧˧]

[l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨ kɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 論綱, composed of 論 and 綱.


nhảy cừu

[ɲaj˧˨ kɨw˦˩]

[ɲa(ː)j˨˩˦ kɨw˨˩]

nhảy (“to jump/leap/vault”) + cừu (“sheep”).

af

(games) Synonym of nhảy ngựa (“leapfrog”)


nho khô

[ɲɔ˧˧ kʰow˧˧]

[ɲɔ˧˧ xow˧˧]

[ɲɔ˧˧ kʰow˧˧]

[ɲɔ˧˧ xow˧˧]


sính lễ

[sïŋ˧˦ le˦ˀ˥]

[ʂɨn˦˧˥ lej˧˨]

[ʂɨn˦˥ lej˨˩˦]


sữa tắm

[sɨə˦ˀ˥ tam˧˦]

[ʂɨə˧˨ tam˦˧˥]

[sɨə˧˨ tam˦˧˥]

[ʂɨə˨˩˦ tam˦˥]

[sɨə˨˩˦ tam˦˥]

sữa (“milk”) + tắm (“to wash the body”).


đường tỉnh

[ʔɗɨəŋ˨˩ tïŋ˧˩]

[ʔɗɨəŋ˦˩ tɨn˧˨]

[ʔɗɨəŋ˨˩ tɨn˨˩˦]


bàn chà

[ʔɓaːn˨˩ t͡ɕaː˨˩]

[ʔɓaːŋ˦˩ t͡ɕaː˦˩]

[ʔɓaːŋ˨˩ caː˨˩]

bàn (“a flat object”) + chà (“to scrub”).


tỉnh lộ

[tïŋ˧˩ lo˧˨ʔ]

[tɨn˨˩˦ low˨˩˨]


tỉnh thành

[tïŋ˧˩ tʰajŋ̟˨˩]

[tɨn˧˨ tʰɛɲ˦˩]

[tɨn˨˩˦ tʰan˨˩]

Blend of tỉnh (“province”) + thành phố (“city”), superficially Sino-Vietnamese word from 省城.

blend

provinces and cities, i.e., the top-level administrative subdivisions of Vietnam


Tết Tây

[tet̚˦˧˥ təj˧˧]

[təːt̚˦˥ təj˧˧]

Tết (“New Year”) + Tây (“west”), in contrast with Tết ta (“Lunar New Year”), literally, "our New Year".

Gregorian calendar
Gregorian calendar#English

New Year (the first day of the Gregorian calendar)


lậu hoặc

[ləw˧˨ʔ hwak̚˧˨ʔ]

[ləw˨˩ʔ hwak̚˨˩ʔ]

[ləw˨˩˨ wak̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 漏 and 惑. Compare Chinese 漏 (lòu, “āsava”).

2002, Thích nữ Trí Hải, “Toát yếu Kinh Trung Bộ”, page 20:
Tất cả lậu hoặc ― All the taints


tiền tài

[tiəŋ˦˩ taːj˦˩]

[tiəŋ˨˩ taːj˨˩]


ốc đảo

[ʔəwk͡p̚˧˦ ʔɗaːw˧˩]

[ʔəwk͡p̚˦˧˥ ʔɗaːw˧˨]

[ʔəwk͡p̚˦˥ ʔɗaːw˨˩˦]


lên men

[len˧˧ mɛŋ˧˧]

[ləːn˧˧ mɛŋ˧˧]


hổ khẩu

[how˨˩˦ kʰəw˨˩˦]

[how˨˩˦ xəw˨˩˦]

Dương Thiết Tâm thấy hổ khẩu tê rần, bất giác buông tay, ngọn thương sắt rơi xuống mặt tuyết.

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Yáng Tiěxīn felt a prickling in his purlicue; suddenly his hand let loose and the iron lance fell on the snow.

purlicue (web between thumb and forefinger)


công lực

[kəwŋ͡m˧˧ lɨk̚˧˨ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ lɨk̚˨˩˨]

[…] kẻ có công lực như thế trên đời chỉ có lơ thơ vài người.

2005, chapter 35, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

[…] people with that level of effective skill are few and far between.

trained skill with high effect on its object


la hán

[laː˧˧ haːŋ˦˧˥]

[laː˧˧ haːŋ˦˥]

(Buddhism) arhat (one who has attained enlightenment; a Buddhist saint)


áo tấc

[ʔaːw˧˦ tək̚˧˦]

[ʔaːw˨˩˦ tək̚˦˧˥]

[ʔaːw˦˥ tək̚˦˥]

Cô mặc một chiếc áo tấc vạt dài, không để lộ tay chân.

2022, Thảo Trang, Tết ở làng Địa Ngục, NXB Thanh Niên, page 135:

She wore an áo tấc with long flaps covering her limbs.

type of costume born under the Nguyễn dynasty


𡦂喃

Nôm form of chữ Nôm (“historical Chinese character-based script for Vietnamese”).


quý tộc

[kwɪj˨˩˦ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[wɪj˦˥ təwk͡p̚˨˩˨]


chân trời góc bể

[t͡ɕən˧˧ t͡ɕəːj˨˩ ɣawk͡p̚˧˦ ʔɓe˧˩]

[t͡ɕəŋ˧˧ ʈəːj˦˩ ɣawk͡p̚˦˧˥ ʔɓej˧˨]

[cəŋ˧˧ ʈəːj˨˩ ɣawk͡p̚˦˥ ʔɓej˨˩˦]

(idiomatic) far-flung, faraway, distant, remote place


hình nền

[hïŋ˨˩ nen˨˩]

[hɨn˨˩ nəːn˨˩]

Hình nền điện thoại


tuần hương

[twən˨˩ hɨəŋ˧˧]

[twəŋ˦˩ hɨəŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾əŋ˨˩ hɨəŋ˧˧]

Độ hai tuần hương sau, mọi việc kể như cũng đã hoàn thành;[…]

2022, Thảo Trang, Tết ở làng Địa Ngục, NXB Thanh Niên, page 255:

About the time to burn two incense sticks later, everything was as good as finished; […]


hắc giả tiên hành

[hak̚˧˦ zaː˧˩ tiən˧˧ hajŋ̟˨˩]

[hak̚˦˧˥ jaː˧˨ tiəŋ˧˧ hɛɲ˦˩]

[hak̚˦˥ jaː˨˩˦ tiəŋ˧˧ han˨˩]

Sino-Vietnamese word from 黑 (“black”), 者 (“agent suffix”) and 先行 (“go first”).

vi-etym-sino

Người chơi cờ phải được xem là quân tử “hạ thủ bất hoàn”, bên cầm quân đen thì theo qui ước “hắc giả tiên hành” được đi trước

2017, anonymous, "Cờ Tướng - Trò chơi trí tuệ phương Đông (General Chess - The East's Intellectual Game)" UBND Quận 5 (District 5 People's Committee)

The players should [make themselves] be seen as people of class who will “not undo any move already made”; the side holding the black pieces, according to the “black-goes-first” rule, is allowed to go first.

(idiomatic, board games) a rule which dictates that black side goes first


côn nhị khúc

[kon˧˧ ɲi˧˨ʔ xʊwk͡p̚˧˦]

[koŋ˧˧ ɲɪj˨˩ʔ kʰʊwk͡p̚˦˧˥]

[koŋ˧˧ ɲɪj˨˩ʔ xʊwk͡p̚˦˧˥]

[koŋ˧˧ ɲɪj˨˩˨ kʰʊwk͡p̚˦˥]

[koŋ˧˧ ɲɪj˨˩˨ xʊwk͡p̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-côn nhị khúc.wav

Rearrangment of nhị khúc côn with native Vietnamese word order.


máy phát thanh

[maj˧˦ faːt̚˧˦ tʰajŋ̟˧˧]

[maj˨˩˦ faːk̚˦˧˥ tʰɛɲ˧˧]

máy (“machine”) + phát thanh (“broadcast”).


hợp xướng

[həːp̚˧˨ʔ sɨəŋ˧˦]

[həːp̚˨˩ʔ sɨəŋ˦˧˥]

[həːp̚˨˩˨ sɨəŋ˦˥]


quốc quân

[kuək̚˦˧˥ kwəŋ˧˧]

[wək̚˦˥ wəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 國君 (“monarch, ruler”).

vi-etym-sino

Zuo Zhuan; 2018, Vietnamese translation by Huỳnh Chương Hưng

I, the low-born one, still have an elderly mother; she has tasted every kind of foods at home, yet she has never tasted delicacies belonging to you, my ruler. Now I beg you, my ruler, to allow the low-born me to bring these pieces of meat home to my mother.

Tiểu nhân còn mẹ già, những thứ ở nhà bà đều đã ăn qua, chỉ chưa nếm được những món ngon của quốc quân. Nay xin quốc quân cho phép tiểu nhân đem những miếng thịt này về nhà cho mẹ.

Wang Su (compiler & editor), School Sayings of Confucius, Ch. 15; 2020 Vietnamese translation by Huỳnh Chương Hưng

“I have heard that gentlemen should have done meritorious acts before accepting rewards. Just now I have discussed with the ruler of Qi about the way to govern a country, he has not done [anything] yet has already granted me a fief; indeed, he does not understand me.”

“Ta nghe nói bậc quân tử phải có công mới có thể nhận ban thưởng. Nay ta bàn với quốc quân nước Tề về đạo trị nước, ông ta vẫn chưa thi hành mà đã ban cho ta thực ấp, quả là không hiểu ta vậy.”


quân vương

[kwən˧˧ vɨəŋ˧˧]

[kwəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[wəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[wəŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

1532 (published), Niccolò Machiavelli, Quân Vuơng (The Prince); 1909 English translation by Luigi Ricci; 2005 Vietnamese translation by Vũ Mạnh Hồng & Nguyễn Hiền Chi
Những điều duy nhất mà bậc quân vương phải làm và phải lo nghĩ là chiến tranh, các thiết chế và các quy tắc của chiến tranh, bởi đó là công việc của người trị vì. Điều này rất quan trọng vì không chỉ giúp những người sinh ra đã là quân vương duy trì được địa vị mà trong nhiều trường hợp, còn có thể đưa một người dân thường lên ngôi báu. Hiển nhiên, những quân vương nào quan tâm đến sự hưởng thụ cá nhân hơn là đến quân đội sẽ đánh mất vương quốc của mình. Nguyên nhân quan trọng nhất dẫn tới mất nước là bỏ qua binh pháp, còn phương thức để mở mang bờ cõi đã được đúc kết vào binh pháp.

A Prince should therefore have no other aim or thought, nor take up any other thing for his study, but war and its order and discipline, for that is the only art that is necessary to one who commands, and it is of such virtue that it not only maintains those who are born princes, but often enables men of private fortune to attain to that rank. And one sees, on the other hand, that when princes think more of luxury than of arms, they lose their state. The chief cause which makes any one lose it, is the contempt of this art, and the way to acquire it is to be well versed in the same.


kiêm ái

[kiəm˧˧ ʔaːj˧˦]

[kiəm˧˧ ʔaːj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-kiêm ái.wav

Zhuangzi, Ch. 33; Vietnamese translation by Nguyễn Hiến Lê; English translation by James Legge

He (Mozi) inculcated Universal Love, and a Common Participation in all advantages, and condemned Fighting.

Mặc tử chủ trương kiêm ái, mưu cái lợi chung cho mọi người, phản đối chiến tranh.

2017, Hữu Ngọc, "Cảo thơm lần giở: Mặc Tử nghĩ gì? (Fragrant Manuscripts Opened: What are Mozi's Thoughts?)" Sức Khỏe và Đời Sống (Health and Life) Online
Ông chủ trương thuyết “kiêm ái” vì ông cho là giai cấp thống trị, do áp bức bóc lột dân, xa xỉ, lãng phí nên tàn ác. “Kiêm ái” có nghĩa là yêu thương lẫn nhau, yêu người như yêu mình, xem nhà người như nhà mình, xem nước người như nước mình.

He promoted the doctrine of “inclusive / universal love” because he thought that the oppressor class were vicious and cruel because of their extravagance, wastefulness, subjugation and exploitation of the people. “Inclusive / universal love” means loving each other, loving others as one loves oneself, seeing and treating others' households like one's own household, and seeing and treating other countries like one's own country.

(Chinese philosophy, Mohism) inclusive, universal love


hương thảo

[hɨəŋ˧˧ tʰaːw˧˩]

[hɨəŋ˧˧ tʰaːw˧˨]

[hɨəŋ˧˧ tʰaːw˨˩˦]

Salvia rosmarinus
Salvia rosmarinus#Translingual

Rosmarinus officinalis
Rosmarinus officinalis#Translingual

(botany) rosemary (Salvia rosmarinus, syn. Rosmarinus officinalis)


nhà thi đấu

[ɲaː˨˩ tʰi˧˧ ʔɗəw˧˦]

[ɲaː˦˩ tʰɪj˧˧ ʔɗəw˨˩˦]

[ɲaː˨˩ tʰɪj˧˧ ʔɗəw˦˥]


chủy thủ

Traditional tone placement spelling of chuỷ thủ.


ba-rê

[ʔɓaː˧˧ ze˧˧]

[ʔɓaː˧˧ ʐej˧˧]

[ʔɓaː˧˧ ɹej˧˧]

bấm ba-rê


chuỷ thủ

[t͡ɕwi˧˩ tʰu˧˩]

[t͡ɕwɪj˧˨ tʰʊw˧˨]

[c⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]

Chiều hôm ấy y ăn thật no, nai nịt gọn ghẽ, hông giắt chuỷ thủ, lưng mang dây dài,[…]

2005, chapter 37, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

That afternoon he ate his fill, tidily tightened his clothes and belongings, secured the dagger on his hip, and slung the long rope over his back; […]


mẫu mã

[məw˦ˀ˥ maː˦ˀ˥]

[məw˧˨ maː˧˨]

[məw˨˩˦ maː˨˩˦]

Bạn mua hàng vì điều gì, sản phẩm chất lượng, mẫu mã đẹp, giá rẻ, hàng thiết kế, hàng độc hay chỉ vì free ship.

2021, Thành Bobber, Ngô Quang Đạo, Hoàng Yến, Facebook Marketing từ A đến Z version 2.0, MediaZ, page 90:

What makes you buy goods? High quality, beautiful model, low price, designer goods, unique goods, or just no delivery fee?


sạp

Đường trong chợ vốn không rộng, lại thêm người đi tấp nập, lề đường lại bày đầy các sạp các gánh hàng rong, làm sao cưỡi ngựa đi được?

2005, chapter 2, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

The roads in the market were not wide to start with, and there were people crowding and the sides of the roads were full with stalls and shoulder pole loads with wares; how could one ride a horse there?


ảng

(Central Vietnam, Southern Vietnam) a kind of water container


la-phông

[laː˧˧ fəwŋ͡m˧˧]

[laː˧˧ fəwŋ͡m˧˧]

[laː˧˧ fəwŋ͡m˧˧]


nưa

bột nưa


học vụ

[hawk͡p̚˨˩ʔ vʊw˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ vʊw˨˩˨]

[hawk͡p̚˨˩˨ jʊw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 學 (“to learn; to study”) and 務 (“affairs; matters”).

Cần tuyển nhân viên học vụ.

(education) all the tasks concerning teaching, grading, scheduling, preparing materials, making up missed classes or remedial classes, etc.


triều chính

[t͡ɕiəw˨˩ t͡ɕïŋ˧˦]

[ʈiw˦˩ t͡ɕɨn˦˧˥]

[ʈiw˨˩ cɨn˦˥]

– Nam Tống triều chính hủ bại, kỵ sĩ như thế mà bỏ không dùng để cho phải rơi rớt nơi thảo dã, sao mình không chọn tài mà dùng?

"The Southern Song court is depraved, to not make use of such a horseman and leave him to eke out a living in the countryside; why don't I make use of his talent?"


thảo dã

[tʰaːw˧˩ zaː˦ˀ˥]

[tʰaːw˧˨ jaː˧˨]

[tʰaːw˨˩˦ jaː˨˩˦]

anh hùng thảo dã

Dưới góc độ văn hóa, ẩm thực Đồng Tháp Mười-Long An với các món ăn thảo dã là kết quả, là biểu hiện sinh động của quá trình cư dân Việt "tái cấu trúc" văn hóa người Việt trên vùng đất mới trong không gian văn hóa Nam bộ.

2015, Nguyễn Tấn Quốc, “Nét hoang dã của ẩm thực Đồng Tháp Mười”, in báo Long An:

From a cultural point of view, the cuisine of the Plain of Reeds, Long An, with its rural dishes is the result and the living manifestation of the "restructuring" of Vietnamese culture by the Vietnamese people in the new lands in the South Vietnamese cultural sphere.

Thành phố Hồ Chí Minh, nơi dễ làm giàu và đổi đời, nơi chung chiêng giữa chốn thành đô và miền thảo dã,[…]

2018, Võ Văn Trường, “Vui... tết Sài Gòn”, in báo Quảng Nam:

Ho Chi Minh City, place to get rich and turn one's life around, wobbling between urban spot and countryside, […]


thuyền bè

[tʰwiən˨˩ ʔɓɛ˨˩]

[tʰwiəŋ˦˩ ʔɓɛ˦˩]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ ʔɓɛ˨˩]

boats and other small watercrafts (generally speaking)


miệt vườn

[miət̚˧˨ʔ vɨən˨˩]

[miək̚˨˩ʔ vɨəŋ˦˩]

[miək̚˨˩˨ vɨəŋ˨˩]

[miək̚˨˩˨ jɨəŋ˨˩]

orchard; grove (usually in the Mekong Delta region)


vành đai

[vajŋ̟˨˩ ʔɗaːj˧˧]

[vɛɲ˦˩ ʔɗaːj˧˧]

[van˨˩ ʔɗaːj˧˧]

[jan˨˩ ʔɗaːj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-vành đai.wav

vành (“rim; outer ring”) + đai (“land”).


rạp xiếc

[zaːp̚˧˨ʔ siək̚˧˦]

[ʐaːp̚˨˩ʔ siək̚˦˧˥]

[ɹaːp̚˨˩˨ siək̚˦˥]

rạp (“makeshift tent”) + xiếc (“circus”).


bốc đầu

[ʔɓəwk͡p̚˧˦ ʔɗəw˨˩]

[ʔɓəwk͡p̚˦˧˥ ʔɗəw˦˩]

[ʔɓəwk͡p̚˦˥ ʔɗəw˨˩]

bốc (“to pick up, to raise”) + đầu (“head”).


điểm số

[ʔɗiəm˧˩ so˧˦]

[ʔɗiəm˧˨ ʂow˨˩˦]

[ʔɗiəm˧˨ sow˨˩˦]

[ʔɗim˨˩˦ ʂow˦˥]

[ʔɗim˨˩˦ sow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 點數, composed of 點 (“point; grade; mark; score”) and 數 (“number”).


ngoại hạng

[ŋwaːj˧˨ʔ haːŋ˧˨ʔ]

[ŋwaːj˨˩ʔ haːŋ˨˩ʔ]

[ŋwaːj˨˩˨ haːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 外 (“outside”) and 項 (“rank”).

Ngoại hạng Anh

(chiefly sports, otherwise rare) exceptional; top-level


phim tài liệu

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phim tài liệu.wav


dầu xăng

[zəw˨˩ saŋ˧˧]

[jəw˦˩ saŋ˧˧]

[jəw˨˩ saŋ˧˧]

dầu (“oil”) + xăng (“gasoline; petrol”).


bản án

[ʔɓaːn˧˩ ʔaːn˧˦]

[ʔɓaːŋ˧˨ ʔaːŋ˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ ʔaːŋ˦˥]


hỏa xa

Traditional tone placement spelling of hoả xa.


ác vàng

[ʔaːk̚˧˦ vaːŋ˨˩]

[ʔaːk̚˦˧˥ vaːŋ˦˩]

[ʔaːk̚˦˥ vaːŋ˨˩]

[ʔaːk̚˦˥ jaːŋ˨˩]

Calque of Chinese 金烏／金乌 (kim ô, literally “golden crow”).

cal

吝(Lần)吝(lần)兎(thỏ)鉑(bạc)鵶(ác)鐄(vàng)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Truyện Kiều (傳翹) [The Tale of Kieu], Liễu Văn Ðường edition, published 1866, line 1269:

The silver lunar Rabbit and the gold solar Crow rose and set alternately


thí điểm

[tʰi˧˦ ʔɗiəm˧˩]

[tʰɪj˨˩˦ ʔɗiəm˧˨]

[tʰɪj˦˥ ʔɗim˨˩˦]


định ngữ

[ʔɗïŋ˧˨ʔ ŋɨ˦ˀ˥]

[ʔɗɨn˨˩ʔ ŋɨ˧˨]

[ʔɗɨn˨˩˨ ŋɨ˨˩˦]


họa phúc

Traditional tone placement spelling of hoạ phúc.


ngữ khí

[ŋɨ˦ˀ˥ xi˧˦]

[ŋɨ˧˨ kʰɪj˨˩˦]

[ŋɨ˧˨ xɪj˨˩˦]

[ŋɨ˨˩˦ kʰɪj˦˥]

[ŋɨ˨˩˦ xɪj˦˥]


hoạ phúc

[hwaː˧˨ʔ fʊwk͡p̚˧˦]

[hwaː˨˩ʔ fʊwk͡p̚˦˧˥]

[waː˨˩˨ fʊwk͡p̚˦˥]

in weal and woe; good fortune and misfortune; happiness and suffering


thần linh

[tʰən˨˩ lïŋ˧˧]

[tʰəŋ˦˩ lɨn˧˧]

[tʰəŋ˨˩ lɨn˧˧]


trạng ngữ

[t͡ɕaːŋ˧˨ʔ ŋɨ˦ˀ˥]

[ʈaːŋ˨˩ʔ ŋɨ˧˨]

[ʈaːŋ˨˩˨ ŋɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 狀語, composed of 狀 (“state”) and 語 (“expression”).


lễ nghĩa

[le˦ˀ˥ ŋiə˦ˀ˥]

[lej˧˨ ŋiə˧˨]

[lej˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

Quách Lê Anh Khang, quoted in 2021, Đăng Nguyên, "Bỏ 'Tiên học lễ, hậu học văn', nên chăng? (Should (the Slogan) 'First Learn Propriety, Then Learn Wisdom' Be Discarded?)" Thanh Niên (Young People) Online

Learning wisdom can help us become talented and successful, yet learning decorum and decency shall help us become humane and kind.

Học chữ nghĩa có thể giúp ta thành tài, thành công, nhưng học lễ nghĩa sẽ giúp ta thành nhân tử tế.

2021, Võ Nguyên, "Đừng vô lễ (Don't Be Insolent)" Bình Thuận Online
Việc rèn luyện lễ nghĩa đạo đức trong nhà trường cho học sinh là việc làm cần thiết và quan trọng.

It is necessary and important to train school students in decorum and decency as well as ethics and morality.

2015, Hoàng Bích Hà, "Lễ nghĩa (Decorum and Decency)" Bình Phước Online
Trong thời mở cửa hội nhập hiện nay, lễ nghĩa càng được coi trọng hơn lúc nào hết. Bởi đồng tiền và đạo đức đang là vấn đề càng được bàn tới.

In this present age of openness and integration, decorum and decency are appreciated even more than ever before. Because money and ethics are problems which currently merit more discussions.

politeness and reason; decorum and decency; propriety and rectitude


điểm uốn

[ʔɗiəm˧˩ ʔuən˧˦]

[ʔɗiəm˧˨ ʔuəŋ˦˧˥]

[ʔɗim˨˩˦ ʔuəŋ˦˥]

Đồ thị có hai điểm uốn.

The graph contains two inflection points.

point of inflection
point of inflection#English

(calculus, geometry) a point of inflection


bệ phóng

[ʔɓe˧˨ʔ fawŋ͡m˧˦]

[ʔɓej˨˩ʔ fawŋ͡m˦˧˥]

[ʔɓej˨˩ʔ fɔŋ˦˧˥]

[ʔɓej˨˩˨ fawŋ͡m˦˥]


danh vọng

[zajŋ̟˧˧ vawŋ͡m˧˨ʔ]

[jɛɲ˧˧ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[jɛɲ˧˧ vɔŋ˨˩ʔ]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-danh vọng.wav

Audio (Hà Nội)


kho báu

[xɔ˧˧ ʔɓaw˧˦]

[kʰɔ˧˧ ʔɓaw˨˩˦]

[xɔ˧˧ ʔɓaw˨˩˦]

[kʰɔ˧˧ ʔɓa(ː)w˦˥]

[xɔ˧˧ ʔɓa(ː)w˦˥]

bản đồ kho báu


bến cảng

[ʔɓen˧˦ kaːŋ˧˩]

[ʔɓen˦˧˥ kaːŋ˧˨]

[ʔɓəːn˦˥ kaːŋ˨˩˦]

bến (“station”) + cảng (“port; harbor”).


cún con

[kun˦˧˥ kɔŋ˧˧]

[kʊwŋ͡m˦˥ kɔŋ˧˧]


trăng trối

[t͡ɕaŋ˧˧ t͡ɕoj˧˦]

[ʈaŋ˧˧ ʈoj˨˩˦]

[ʈaŋ˧˧ ʈoj˦˥]


phần thưởng

[fən˨˩ tʰɨəŋ˧˩]

[fəŋ˦˩ tʰɨəŋ˧˨]

[fəŋ˨˩ tʰɨəŋ˨˩˦]


hải hành

[haːj˧˨ hɛɲ˦˩]


cậu bé

[kəw˧˨ʔ ʔɓɛ˧˦]

[kəw˨˩ʔ ʔɓɛ˨˩˦]

[kəw˨˩˨ ʔɓɛ˦˥]


hải trình

[haːj˧˩ t͡ɕïŋ˨˩]

[haːj˧˨ ʈɨn˦˩]

[haːj˨˩˦ ʈɨn˨˩]


máy phát điện

[maj˧˦ faːt̚˧˦ ʔɗiən˧˨ʔ]

[maj˨˩˦ faːk̚˦˧˥ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[ma(ː)j˦˥ faːk̚˦˥ ʔɗiəŋ˨˩˨]

máy (“machine”) + phát điện (“to generate electricity”).

compound

mechanical energy
mechanical energy#English

electrical energy
electrical energy#English

(electricity) generator (machine that converts mechanical energy into electrical energy)


mỏ neo

[mɔ˧˩ nɛw˧˧]

[mɔ˧˨ nɛw˧˧]

[mɔ˨˩˦ nɛw˧˧]

Considering the classifier mũi (literally “nose”) used for neo, the element mỏ (“beak”) here is probably a fossilized classifier. If so, mỏ (obsolete classifier for anchor) + neo (“anchor”).
Compare the element cửa (literally “door”) in cửa hàng, cửa hiệu, cửa tiệm, which also likely started as a classifier in these.


thuyền phó

[tʰwiən˨˩ fɔ˧˦]

[tʰwiəŋ˦˩ fɔ˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ fɔ˦˥]


đầu đảng

[ʔɗəw˨˩ ʔɗaːŋ˧˩]

[ʔɗəw˦˩ ʔɗaːŋ˧˨]

[ʔɗəw˨˩ ʔɗaːŋ˨˩˦]


sơn tặc

[səːn˧˧ tak̚˧˨ʔ]

[ʂəːŋ˧˧ tak̚˨˩ʔ]

[səːŋ˧˧ tak̚˨˩ʔ]

[ʂəːŋ˧˧ tak̚˨˩˨]

[səːŋ˧˧ tak̚˨˩˨]


trụ trì

[t͡ɕu˧˨ʔ t͡ɕi˨˩]

[ʈʊw˨˩ʔ ʈɪj˦˩]

[ʈʊw˨˩˨ ʈɪj˨˩]

(Buddhism) head monk of a Buddhist temple


nhảy ngựa

[ɲaj˧˩ ŋɨə˧˨ʔ]

[ɲaj˧˨ ŋɨə˨˩ʔ]

[ɲa(ː)j˨˩˦ ŋɨə˨˩˨]

nhảy (“to jump/leap/vault”) + ngựa (“horse”).


thổ sản

[tʰow˧˨ ʂaːŋ˧˨]

[tʰow˧˨ saːŋ˧˨]

[tʰow˨˩˦ ʂaːŋ˨˩˦]

[tʰow˨˩˦ saːŋ˨˩˦]


bộ mặt

[ʔɓo˧˨ʔ mat̚˧˨ʔ]

[ʔɓow˨˩ʔ mak̚˨˩ʔ]

[ʔɓow˨˩˨ mak̚˨˩˨]

look of the face; features seen on the face


đầu não

[ʔɗəw˨˩ naːw˦ˀ˥]

[ʔɗəw˦˩ naːw˧˨]

[ʔɗəw˨˩ naːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 頭腦, composed of 頭 (“head”) and 腦 (“brain”).

vi-etym-sino

cơ quan đầu não

human mind (used to describe the control center or leadership of an organization)


khuẩn

(only in compounds, biology) bacteria; microbe


đĩnh

Miệng thì ngâm lớn, tay thì thò vào bọc lấy ra một đống vàng bạc xếp ngay ngắn lên bàn, tất cả là tám đĩnh bạc, hai đĩnh vàng.

While speaking loudly, he stuck his hand in his bundle and produced a heap of gold and silver which he tidily arranged on the table; altogether it amounted to eight silver ingots and two gold ingots.


thủ bút

[tʰu˧˩ ʔɓut̚˧˦]

[tʰʊw˧˨ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[tʰʊw˨˩˦ ʔɓʊk͡p̚˦˥]

[…] bên cạnh ghi năm chữ tiểu tự "Đông Pha cư sĩ viết", té ra là thủ bút của Tô Đông Pha.

[…] besides it were five small characters reading "written by Householder Dōngpō"; apparently this was Sū Dōngpō's handwriting.


cư sĩ

[kɨ˧˧ si˦ˀ˥]

[kɨ˧˧ ʂɪj˧˨]

[kɨ˧˧ sɪj˧˨]

[kɨ˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[kɨ˧˧ sɪj˨˩˦]


tiểu tự

[tiəw˧˩ tɨ˧˨ʔ]

[tiw˧˨ tɨ˨˩ʔ]

[tiw˨˩˦ tɨ˨˩˨]

Tháo tiểu tự là A Man, và đặt một tên nữa là Cát Lợi.

1909 [c. 14th century CE], chapter 1, in Phan Kế Bính, transl., Tam quốc diễn nghĩa, translation of 三國演義 [Romance of the Three Kingdoms] by Luó Guànzhōng (in Chinese):

Cāo's childhood nickname was Āmán, and he had another that was Jílì.


tháp dân số

[tʰaːp̚˧˦ zən˧˧ so˧˦]

[tʰaːp̚˦˧˥ jəŋ˧˧ ʂow˨˩˦]

[tʰaːp̚˦˧˥ jəŋ˧˧ sow˨˩˦]

[tʰaːp̚˦˥ jəŋ˧˧ ʂow˦˥]

[tʰaːp̚˦˥ jəŋ˧˧ sow˦˥]


thân bài

[tʰən˧˧ ʔɓaːj˨˩]

[tʰəŋ˧˧ ʔɓaːj˦˩]

[tʰəŋ˧˧ ʔɓaːj˨˩]


mở bài

[məː˧˩ ʔɓaːj˨˩]

[məː˧˨ ʔɓaːj˦˩]

[məː˨˩˦ ʔɓaːj˨˩]


kết bài

[ket̚˧˦ ʔɓaːj˨˩]

[ket̚˦˧˥ ʔɓaːj˦˩]

[kəːt̚˦˥ ʔɓaːj˨˩]


giấy chứng nhận

[zəj˧˦ t͡ɕɨŋ˧˦ ɲən˧˨ʔ]

[jəj˨˩˦ t͡ɕɨŋ˦˧˥ ɲəŋ˨˩ʔ]

[jəj˦˥ cɨŋ˦˥ ɲəŋ˨˩˨]


công nữ

[kəwŋ͡m˧˧ nɨ˦ˀ˥]

[kəwŋ͡m˧˧ nɨ˧˨]

[kəwŋ͡m˧˧ nɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 公女, composed of 公 (“duke”) and 女 (“girl; daughter”), Literary Chinese 公女.

(historical) the title of a duke's daughter, opposed to công tử (“duke's son”)


soạn giả

[ʂwaːŋ˨˩ʔ jaː˧˨]

[swaːŋ˨˩ʔ jaː˧˨]

[ʂ⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨ jaː˨˩˦]

[s⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨ jaː˨˩˦]


trọng điểm

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ ʔɗiəm˧˩]

[ʈawŋ͡m˨˩ʔ ʔɗiəm˧˨]

[ʈɔŋ˨˩ʔ ʔɗiəm˧˨]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ ʔɗim˨˩˦]


ca-ki

[kaː˧˧ kɪj˧˧]

[kaː˧˧ kɪj˧˧]


học vấn

[hawk͡p̚˨˩ʔ vəŋ˦˧˥]

[hawk͡p̚˨˩˨ vəŋ˦˥]

[hawk͡p̚˨˩˨ jəŋ˦˥]