xu-chiêng

[su˧˧ t͡ɕiəŋ˧˧]

[sʊw˧˧ t͡ɕiəŋ˧˧]

[sʊw˧˧ ciəŋ˧˧]

Borrowed from French soutien-gorge (literally “supports-breasts”).


xanh-tuya

[sɛɲ˧˧ twiə˧˧]

[san˧˧ t⁽ʷ⁾iə˧˧]


soọc

Borrowed from French short, from English short.


xi-líp

[sɪj˧˧ lip̚˦˧˥]


sàn nhà

[saːn˨˩ ɲaː˨˩]

[ʂaːŋ˦˩ ɲaː˦˩]

[saːŋ˦˩ ɲaː˦˩]

[ʂaːŋ˨˩ ɲaː˨˩]

[saːŋ˨˩ ɲaː˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-sàn nhà.wav


góc phương vị

[ɣawk͡p̚˧˦ fɨəŋ˧˧ vi˧˨ʔ]

[ɣawk͡p̚˦˧˥ fɨəŋ˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[ɣawk͡p̚˦˥ fɨəŋ˧˧ vɪj˨˩˨]

[ɣawk͡p̚˦˥ fɨəŋ˧˧ jɪj˨˩˨]

góc (“angle”) + phương vị (“direction”).


gấy

North Central form with different path of diphthongization of mainstream gái.
As with nhôông (“husband”), originally just meant "man, male", gấy/cấy originally (and still) meant just "woman, female".

cấy

in North Central dialects less affected by lenition

North Central Vietnam form of gái (“girls; female”)


cấy

From Proto-Vietic *-keːʔ (“woman; female”); compare gấy.


cá heo

[kaː˧˦ hɛw˧˧]

[kaː˨˩˦ hɛw˧˧]

[kaː˦˥ hɛw˧˧]

From cá (“fish”) + heo (“pig”). For the semantic relationship, compare Chinese 海豚 (hǎitún) and English mereswine.

a dolphin-like cetacean (such as the porpoise)


kì lân biển

[ki˨˩ lən˧˧ ʔɓiən˧˩]

[kɪj˦˩ ləŋ˧˧ ʔɓiəŋ˧˨]

[kɪj˨˩ ləŋ˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˦]

kì lân (“qilin; unicorn”) + biển (“sea”)


bom tấn

[ʔɓɔm˧˧ tən˧˦]

[ʔɓɔm˧˧ təŋ˦˧˥]

[ʔɓɔm˧˧ təŋ˦˥]


ngữ nguyên

[ŋɨ˦ˀ˥ ŋwiən˧˧]

[ŋɨ˧˨ ŋwiəŋ˧˧]

[ŋɨ˨˩˦ ŋwiəŋ˧˧]


ngữ nguyên học

[ŋɨ˦ˀ˥ ŋwiən˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ŋɨ˧˨ ŋwiəŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ŋɨ˨˩˦ ŋwiəŋ˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]


từ nguyên

[tɨ˨˩ ŋwiən˧˧]

[tɨ˦˩ ŋwiəŋ˧˧]

[tɨ˨˩ ŋwiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 辭源 or 詞源／词源 (cíyuán).


vực

bờ vực

a (natural) ledge near a very steep fall

bị đẩy đến bờ vực tuyệt chủng


đại pháo

[ʔɗaːj˧˨ʔ faːw˧˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ faːw˨˩˦]

[ʔɗaːj˨˩˨ faːw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 大砲 (“cannon”).


xe ca

[sɛ˧˧ kaː˧˧]

[sɛ˧˧ kaː˧˧]

[sɛ˧˧ kaː˧˧]

xe (“wheeled vehicle”) + French autocar.


ô tô

chiếc (classifier)
cái (classifier)
烏蘇 (CJK)


bị cáo

[ʔɓi˧˨ʔ kaːw˧˦]

[ʔɓɪj˨˩ʔ kaːw˨˩˦]

[ʔɓɪj˨˩˨ kaːw˦˥]


lượng từ

[lɨəŋ˧˨ʔ tɨ˨˩]

[lɨəŋ˨˩ʔ tɨ˦˩]

[lɨəŋ˨˩˨ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 量詞, composed of 量 (“to measure”) and 詞 (“word”).

vi-etym-sino

(grammar) a plurality particle, such as các or những


bộ trưởng

[ʔɓo˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[ʔɓow˨˩ʔ ʈɨəŋ˧˨]

[ʔɓow˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 部長, composed of 部 (“ministry”) and 長 (“chief”), from Chinese 部長／部长 (bùzhǎng). The use of Literary Chinese 部 (bù) for modern ministries are unique to China, Vietnam and South Korea, but only the former two use Chinese 部長／部长 (bùzhǎng), while South Korea uses a more etymologically generic term, 장관 (janggwan, literally “chief official”). Japanese 部長 (buchō, “division chief; club president”) and Korean 부장 (bujang, “division chief”) make use of other senses of Literary Chinese 部 (bù).

cog

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo

(Baonghean.vn) -Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius tuyên bố khả năng nổ ra một cuộc chiến mới ở châu Âu không còn là điều không thể tưởng tượng được và xã hội Đức phải thích ứng với thực tế này, đồng thời kêu gọi chính phủ tăng chi tiêu quân sự.

2023 October 31, “Bộ trưởng Quốc phòng Đức cho rằng cần thích ứng với khả năng nổ ra chiến tranh [Germany Minister of Defense Emphasized Need for Adapting to War Potential]”, in Nghệ An:

Baonghean.vn: Minister of Defense Boris Pistorius claimed the potential for a new war in Europe is no longer hypothetical and Germany must adapt to this new reality, while calling on the government to increase military spending.

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin, 70 tuổi, đã nhập viện tại Trung tâm Quân y Quốc gia Walter Reed ở bang Maryland vào ngày 22-12-2023 để điều trị ung thư tuyến tiền liệt.

2024 January 1, “Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin xuất viện [Secretary of Defense Lloyd Austin Was Discharged]”, in Quân đội nhân dân [The People's Army]:

70-year-old Secretary of Defense Lloyd Austin was admitted to the Walter Reed Army Medical Center in Maryland on Decemeber 22 2023 for prostate cancer.

(government) a minister or secretary (head of a department of government)


HSD

Initialism of hạn sử dụng (“expiry date”).


xí ngầu

cục (classifier)
hột (classifier)
viên (classifier)

[si˧˦ ŋəw˨˩]

[sɪj˨˩˦ ŋəw˦˩]

[sɪj˦˥ ŋəw˨˩]

Contracted from xập xí xập ngầu, probably from Cantonese 十四 (sap6 sei3; thập tứ, “fourteen”) + 十五 (sap6 ng5; thập ngũ, “fifteen”); pronunciation may also have been influenced by Teochew

bor

die (polyhedron used in games of chance)


tờ

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tờ.wav

Sino-Vietnamese word from 詞 (“word; statement”). Doublet of từ, now the modern common reading of the character.


thuỷ

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]


rừng rú

head

棱/𡼹/𡹃 + 柘/𧀓/𡀿

vi-noun

棱/𡼹/𡹃 + 柘/𧀓/𡀿

[zɨŋ˨˩ zu˧˦]

[ʐɨŋ˦˩ ʐʊw˨˩˦]

[ɹɨŋ˨˩ ɹʊw˦˥]

From rừng (“forest”) + rú (fossil word from Proto-Vietic *b-ruːʔ (“forest, mountain”)). The use of synonymous elements conveys genericity or plurality. Compare xe cộ, muông thú.

af

fossil word from Proto-Vietic <i class="Latn mention" lang="mkh-vie-pro">*b-ruːʔ</i> (“forest, mountain”)


phen

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 番 (SV: phiên).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phiên</i>


cực quang

[kɨk̚˧˨ʔ kwaːŋ˧˧]

[kɨk̚˨˩ʔ kwaːŋ˧˧]

[kɨk̚˨˩˨ waːŋ˧˧]


cà phê đá

[kaː˨˩ fe˧˧ ʔɗaː˧˦]

[kaː˦˩ fej˧˧ ʔɗaː˨˩˦]

[kaː˨˩ fej˧˧ ʔɗaː˦˥]


vòi rồng

[vɔj˨˩ zəwŋ͡m˨˩]

[vɔj˦˩ ʐəwŋ͡m˦˩]

[vɔj˨˩ ɹəwŋ͡m˨˩]

[jɔj˨˩ ɹəwŋ͡m˨˩]

Probably a calque of Chinese 龍捲／龙卷 (long quyển, literally “dragon roll”), equivalent to vòi (“hose; tube”) + rồng (“dragon”). Compare Japanese 竜巻 (tatsumaki).

cal

Trong Lễ trao giải Ấn tượng VTV, Hình ảnh tàu Trung Quốc phun vòi rồng tấn công tàu Việt Nam trên vùng biển Hoàng Sa phát sóng trong Bản tin Thời sự 19h00 đã vượt qua các đề cử khác để xuất sắc giành giải Hình ảnh Thời sự ấn tượng. Đây là giải thưởng dành cho các quay phim của Ban Thời sự, Trung tâm THVN tại Đà Nẵng và Huế.

2014 September 6, Thùy Hương, “Hình ảnh Thời sự ấn tượng: “Tàu Trung Quốc phun vòi rồng vào tàu Việt Nam ở Hoàng Sa" [Impressive News Photo: “Chinese Vessel Blasts High-Pressure Water at Vietnamese Vessel at Paracel Islands”]”, in VTV ONLINE:

During the VTV Impression Awards, the photo of a Chinese vessel blasting high-pressure water at a Vietnamese vessel in the waters near the Paracel Islands, which was aired on the 19-o'-Clock News, beat other nominations and took the Impressive News Photo award. This award was earned by the Current Events Divisions of the Danang and Hue Centers for Vietnamese Television.


hoả

thuỷ khắc hoả

hoả khắc kim

mộc sinh hoả

hoả sinh thổ


xăng-ti-mét

[saŋ˧˧ ti˧˧ mɛt̚˧˦]

[saŋ˧˧ tɪj˧˧ mɛt̚˦˧˥]

[saŋ˧˧ tɪj˧˧ mɛk̚˦˥]


bà con

[ʔɓaː˨˩ kɔn˧˧]

[ʔɓaː˦˩ kɔŋ˧˧]

[ʔɓaː˨˩ kɔŋ˧˧]

(collective, familiar) one's rural townspeople


khái

From Proto-Vietic *k-haːlʔ / *kʰaːlʔ, from Proto-Mon-Khmer *klaʔ. Cognate with whence Khmer ខ្លា (khlaa), Bahnar kla, Khasi khla, Mon ကၠ. Doublet of hổ.
Compare also Khmer ខាល (khaal, “Year of the Tiger”), which was a Vietic loan.

Panthera tigris
Panthera tigris#Translingual

(North Central Vietnam) a tiger (The mammal Panthera tigris)


新婚

chữ Hán form of tân hôn (“being newly married”).


ống hút

[ʔəwŋ͡m˧˦ hut̚˧˦]

[ʔəwŋ͡m˦˧˥ hʊk̚˦˧˥]

[ʔəwŋ͡m˦˥ hʊk͡p̚˦˥]


quần thể

[kwəŋ˦˩ tʰej˧˨]

[wəŋ˨˩ tʰej˨˩˦]

quần thể danh thắng Tràng An


thời tiết

[tʰəːj˨˩ tiət̚˧˦]

[tʰəːj˦˩ tiək̚˦˧˥]

[tʰəːj˨˩ tiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 時節, composed of 時 (“time, moment, season”) and 節 (“period”).

vi-etym-sino

dự báo thời tiết


vẹt

con (classifier)
𩿠 (CJK)
𪀚 (CJK)
𪆧 (CJK)
𪇴 (CJK)

(chiefly Northern Vietnam, zoology) parrot


vẹt

Bruguiera, six species of mangrove plants of coastal areas from east Africa to northern Australia.


thành công

[tʰajŋ̟˨˩ kəwŋ͡m˧˧]

[tʰɛɲ˦˩ kəwŋ͡m˧˧]

[tʰan˨˩ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 成功 (“success”).

gặt hái nhiều thành công

Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết! Thành công, thành công, đại thành công!


kem đánh răng

[kɛm˧˧ ʔɗajŋ̟˧˦ zaŋ˧˧]

[kɛm˧˧ ʔɗɛɲ˦˧˥ ʐaŋ˧˧]

[kɛm˧˧ ʔɗan˦˥ ɹaŋ˧˧]

kem (“cream”) + đánh răng (“brush one's teeth”)


bản chất

[ʔɓaːn˧˩ t͡ɕət̚˧˦]

[ʔɓaːŋ˧˨ t͡ɕək̚˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ cək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 本質 (“essence”).


thần học

[tʰən˨˩ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰəŋ˦˩ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰəŋ˨˩ hawk͡p̚˨˩˨]


mật khẩu

[mət̚˧˨ʔ xəw˧˩]

[mək̚˨˩ʔ kʰəw˧˨]

[mək̚˨˩ʔ xəw˧˨]

[mək̚˨˩˨ kʰəw˨˩˦]

[mək̚˨˩˨ xəw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 密口, composed of 密 (“secret”) and 口 (“mouth”).


quân tình nguyện

[kwən˧˧ tïŋ˨˩ ŋwiən˧˨ʔ]

[kwəŋ˧˧ tɨn˦˩ ŋwiəŋ˨˩ʔ]

[wəŋ˧˧ tɨn˨˩ ŋwiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 軍情願, composed of 軍 (“troops”) and 情願 (“volunteer”).


trợ từ

[t͡ɕəː˧˨ʔ tɨ˨˩]

[ʈəː˨˩ʔ tɨ˦˩]

[ʈəː˨˩˨ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 助詞, composed of 助 (“to assist”) and 詞 (“word”).

(grammar) Synonym of lượng từ (“classifier; counter”)


nước mía

head

nước mía • (渃𣖙)

vi-noun

nước mía • (渃𣖙)

[nɨək̚˧˦ miə˧˦]

[nɨək̚˦˧˥ miə˨˩˦]

[nɨək̚˦˥ miə˦˥]


nước dừa

[nɨək̚˧˦ zɨə˨˩]

[nɨək̚˦˧˥ jɨə˦˩]

[nɨək̚˦˥ jɨə˨˩]


trốc

head

祿, 築, 𫠼, 𩠸, 𬳕

vi-noun

祿, 築, 𫠼, 𩠸, 𬳕

cái (classifier)
祿 (CJK)
築 (CJK)
𫠼 (CJK)
𩠸 (CJK)
𬳕 (CJK)

From Proto-Vietic *k-loːk. Cognate with Muong tlốc.
The distribution of this word seems to be from southern Thanh Hoá, throughout the four North Central provinces south of Thanh Hoá, and some rural dialects of Thừa Thiên Huế.
Displaced by đầu in most major dialects.

[t͡ɕəwk͡p̚˧˦]

[ʈəwk͡p̚˦˧˥]


thanh

đồng thanh

vô thanh (無聲) - (phonetics, phonology) voiceless


đồng bằng

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔɓaŋ˨˩]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ʔɓaŋ˦˩]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ʔɓaŋ˨˩]

đồng (“field”) + bằng (“flat”), probably a calque of Chinese 平野 (bình dã).


huỳnh

Sino-Vietnamese word from 螢 (“firefly”).


đom đóm

[ʔɗɔm˧˧ ʔɗɔm˧˦]

[ʔɗɔm˧˧ ʔɗɔm˦˧˥]

[ʔɗɔm˧˧ ʔɗɔm˦˥]

Reduplication of đóm. Compare bươm bướm (“butterfly”) < bướm, nhền nhện (“spider”) < nhện.
Unlike the mentioned cases, the root *đóm is not in use as a free morpheme.


xế độp

[se˧˦ ʔɗop̚˧˨ʔ]

[sej˨˩˦ ʔɗop̚˨˩ʔ]

[sej˦˥ ʔɗop̚˨˩˨]


xế điếc

[se˧˦ ʔɗiək̚˧˦]

[sej˨˩˦ ʔɗiək̚˦˧˥]

[sej˦˥ ʔɗiək̚˦˥]


đi nhờ

[ʔɗi˧˧ ɲəː˨˩]

[ʔɗɪj˧˧ ɲəː˦˩]

[ʔɗɪj˧˧ ɲəː˨˩]


lò bánh mì

[lɔ˨˩ ʔɓajŋ̟˧˦ mi˨˩]

[lɔ˦˩ ʔɓɛɲ˦˧˥ mɪj˦˩]

[lɔ˨˩ ʔɓan˦˥ mɪj˨˩]


người xin có giang

[ŋɨəj˨˩ sin˧˧ kɔ˧˦ zaːŋ˧˧]

[ŋɨj˦˩ sin˧˧ kɔ˨˩˦ jaːŋ˧˧]

[ŋɨj˨˩ sɨn˧˧ kɔ˦˥ jaːŋ˧˧]


古生物學

cổ sinh vật học
cổ sinh vật học#Vietnamese

chữ Hán form of cổ sinh vật học (“paleontology”).


bến xe buýt

[ʔɓen˧˦ sɛ˧˧ ʔɓwit̚˧˦]

[ʔɓen˦˧˥ sɛ˧˧ ʔɓwɨt̚˦˧˥]

[ʔɓəːn˦˥ sɛ˧˧ ʔɓwɨt̚˦˥]


trạm xe buýt

[t͡ɕaːm˧˨ʔ sɛ˧˧ ʔɓwit̚˧˦]

[ʈaːm˨˩ʔ sɛ˧˧ ʔɓwɨt̚˦˧˥]

[ʈaːm˨˩˨ sɛ˧˧ ʔɓwɨt̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trạm xe buýt.wav

Audio (Hà Nội)


vòi

cái (classifier)
𦞑 (CJK)
𦟷 (CJK)
𦠽 (CJK)

From Middle Vietnamese uòi (“trunk”), from Proto-Vietic *vɔːj. Related to voi (“elephant”).

Con vỏi con voi, / Cái vòi đi trước,[…]

1971, Nguyễn Tấn Long, Phan Canh, Thi Ca Bình Dân Việt Nam, volumes 4 – Sinh Hoạt Thi Ca, NXB Sống Mới, page 364:

Elephant, elephant, / Its trunk comes first, […]

(anatomy, of an elephant or a tapir) a trunk

vòi muỗi

(anatomy, by extension) any tube-like organ

vòi tắm


kiết lị

[kiət̚˧˦ li˧˨ʔ]

[kiək̚˦˧˥ lɪj˨˩ʔ]

[kiək̚˦˥ lɪj˨˩˨]

kiết (“dysentery”) + lị (“dysentery”). For another similarly structured compound denoting a sickness, compare hen suyễn (“asthma”).


ngón tay cái

[ŋɔn˧˦ taj˧˧ kaːj˧˦]

[ŋɔŋ˦˧˥ taj˧˧ kaːj˨˩˦]

[ŋɔŋ˦˥ ta(ː)j˧˧ kaːj˦˥]

ngón tay (“finger”) + cái (“female; big, main”). Compare Chinese 拇指 (mǔzhǐ) < 拇 (mǔ, “thumb”) < 母 (mǔ, “mother”), Khmer មេដៃ (mei day), Thai หัวแม่มือ (hǔua-mɛ̂ɛ-mʉʉ), Malay ibu jari.

ncog

Thai หัวแม่มือ (hǔua-mɛ̂ɛ-mʉʉ)


tiền mặt

[tiəŋ˦˩ mak̚˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ mak̚˨˩˨]

cash (money in the form of notes/bills and coins)


cha nội

[t͡ɕaː˧˧ noj˧˨ʔ]

[t͡ɕaː˧˧ noj˨˩ʔ]

Làm gì thế cha nội?


nạ

Attested in the Annan Jishi (安南即事, 13th centry) as 娜 (MC naX).
Might be related to the Tai etymology represented by Thai น้า (náa), as well as Yue 乸 (naa²).


bầm

(certain dialects of Northern Vietnam) mother


đồi mồi

head

đồi mồi • (玳瑁)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 玳瑁 (SV: đại mội). Compare Mandarin 玳瑁 (dàimào, đại mạo / dàimèi, đại mội), Cantonese 玳瑁 (doi⁶ mui⁶, đại mội), Japanese 玳瑁 (taimai, đại mội), Korean 대모 (daemo, from Chinese 玳瑁 (đại mạo)). Compare also loài and loại, vì and vị, mùi and vị, từ and tự, ngoài and ngoại.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đại mội</i>

cog

from Chinese <i class="Hani mention" lang="zh">玳瑁</i> (đại mạo)

hawksbill sea turtle
hawksbill sea turtle#English


đồi mồi

head

đồi mồi • (玳瑁)

vi-noun

đồi mồi • (玳瑁)


chớp

[t͡ɕəːp̚˦˧˥]

From Proto-Vietic *k-ɟəːp or *k-cəːp (“lightning”).


võng mạc

[vawŋ͡m˦ˀ˥ maːk̚˧˨ʔ]

[vawŋ͡m˧˨ maːk̚˨˩ʔ]

[vɔŋ˧˨ maːk̚˨˩ʔ]

[vawŋ͡m˨˩˦ maːk̚˨˩˨]

[jawŋ͡m˨˩˦ maːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 網膜, composed of 網 (“net”) and 膜 (“membrane”).


bắp chân

[ʔɓap̚˧˦ t͡ɕən˧˧]

[ʔɓap̚˦˧˥ t͡ɕəŋ˧˧]

[ʔɓap̚˦˥ cəŋ˧˧]

bắp (“banana-blossom/muscle”) + chân (“leg”).

com

a calf (lower segment of the leg which contains the gastrocnemius)


toà lãnh sự

[twaː˨˩ lajŋ̟˦ˀ˥ sɨ˧˨ʔ]

[twaː˦˩ lɛɲ˧˨ ʂɨ˨˩ʔ]

[twaː˦˩ lɛɲ˧˨ sɨ˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩ lan˨˩˦ ʂɨ˨˩˨]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩ lan˨˩˦ sɨ˨˩˨]

Synonym of lãnh sự quán (“consulate”) (an office of a government, comparable to an embassy)


in ấn

[ʔin˧˧ ʔən˧˦]

[ʔin˧˧ ʔəŋ˦˧˥]

[ʔɨn˧˧ ʔəŋ˦˥]


sấm

head

渗, 滲, 𢀮, 𩆐, 𩆠, 𩆷, 𩇆

vi-noun

渗, 滲, 𢀮, 𩆐, 𩆠, 𩆷, 𩇆

渗 (CJK)
滲 (CJK)
𢀮 (CJK)
𩆐 (CJK)
𩆠 (CJK)
𩆷 (CJK)
𩇆 (CJK)

From Proto-Vietic *k-rǝmʔ, from Proto-Mon-Khmer *grəm(ʔ) ~ *gram() (“to thunder; to rumble”); cognate with Tho [Cuối Chăm] kʰrʌm⁴, Pacoh crứm (“thunder”), Bahnar grơ̆m (“distant thunder”) and Khmer គ្រុម (krum, “sound of thunder”).


buôn

village of a minor ethnic group, especially one of the Rade people or other peoples of Tây Nguyên


số phức

[so˧˦ fɨk̚˧˦]

[ʂow˨˩˦ fɨk̚˦˧˥]

[sow˨˩˦ fɨk̚˦˧˥]

[ʂow˦˥ fɨk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số phức.wav


số thực

[so˧˦ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[ʂow˨˩˦ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[sow˨˩˦ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[ʂow˦˥ tʰɨk̚˨˩˨]

[sow˦˥ tʰɨk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số thực.wav

số (“number”) + thực (“real”), a calque of Chinese 實數／实数 (thật số)


số tự nhiên

[so˧˦ tɨ˧˨ʔ ɲiən˧˧]

[ʂow˨˩˦ tɨ˨˩ʔ ɲiəŋ˧˧]

[sow˨˩˦ tɨ˨˩ʔ ɲiəŋ˧˧]

[ʂow˦˥ tɨ˨˩˨ ɲiəŋ˧˧]

[sow˦˥ tɨ˨˩˨ ɲiəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số tự nhiên.wav

số (“number”) + tự nhiên (“nature”), calque of Chinese 自然數／自然数 (tự nhiên số)

(mathematics, set theory) a natural number


ván

tấm (classifier)
板 (CJK)
版 (CJK)
𥯈 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 板 (SV: bản).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bản</i>

vi-etym-sino

ván ép

a plank (long, broad and thick piece of timber)


ván

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 盤 (SV: bàn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bàn</i>

vi-etym-sino

đánh 2 ván bài/cờ

to play 2 card games/games of xiangqi/chess


nghê

Sino-Vietnamese word from 猊, contracted from Chinese 狻猊 (Toan Nghê), one of the 龍生九子／龙生九子 (Long sinh cửu tử, “Nine sons of the dragon”).

a creature that has the traits of a dog and a lion, serves as a guardian of temples, similar to a Chinese guardian lion


ngày cá tháng tư

[ŋaj˨˩ kaː˧˦ tʰaːŋ˧˦ tɨ˧˧]

[ŋaj˦˩ kaː˨˩˦ tʰaːŋ˦˧˥ tɨ˧˧]

[ŋa(ː)j˨˩ kaː˦˥ tʰaːŋ˦˥ tɨ˧˧]

ngày (“day; date”) + cá (“fish”) + tháng tư (“April”), probably a calque of French poisson d’avril (“April fool”, literally “April's fish”).


căn

(only in compounds) root; cause, origin, source

căn bậc 2

Căn bậc 2 của 4 bằng 2.

căn bậc 3

(arithmetic) (clipping of căn thức) root

Căn (của) 4 bằng 2.

căn (thức) bậc hai
căn bậc hai#Vietnamese

(arithmetic, colloquial, usually not followed by của (“of”)) (short for căn (thức) bậc hai) square root


căn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 間 (SV: gian).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">gian</i>


thái độ

[tʰaːj˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[tʰaːj˨˩˦ ʔɗow˨˩ʔ]

[tʰaːj˦˥ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 態度, composed of 態 (“attitude”) and 度 (“degree”).

Thái độ của con vậy là không được.

thái độ sống


瞳子

chữ Hán form of đồng tử (“pupil of the eye”).


chỗ

head

𡓇, 𡊲, 󱢙, 󱰯, 祖

vi-noun

𡓇, 𡊲, 󱢙, 󱰯, 祖

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chỗ.wav

Sometimes compared to Chinese 處 (MC tsyhoH).


金石學

chữ Hán form of kim thạch học (“epigraphy”).


chờ

The name of the Latin-script letter Ch/ch.


thuế quan

[tʰ⁽ʷ⁾ej˦˥ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 稅關 (“customs, customhouse”).


giám mục

[zaːm˧˦ mʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[jaːm˦˧˥ mʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[jaːm˦˥ mʊwk͡p̚˨˩˨]


稅關

chữ Hán form of thuế quan (“customs, customhouse”).


nhà thờ

vi-noun

(classifier cái, căn, ngôi) nhà thờ • (茹祠)

cái (classifier)
căn (classifier)
ngôi (classifier)
茹祠 (CJK)

[ɲaː˨˩ tʰəː˨˩]

[ɲaː˦˩ tʰəː˦˩]

[ɲaː˨˩ tʰəː˨˩]

đóng tiền xây nhà thờ họ

to contribute to building a family's house of worship

Nhà thờ Đức Bà Pa-ri

the Notre-Dame de Paris (literally, “the Cathedral of Our Lady in Paris”)

Mộ-phần của ông (lập ở trong vường, gần ngay căn nhà tranh ông ở lúc sinh-thời) do ông Huỳnh-Thúc-Kháng đứng lên trông-nom việc xây cất. Nhờ số tiền quyên-trợ, ông Huỳnh-Thúc-Kháng còn cho làm thêm được một nhà thờ nhỏ lợp ngói để thờ ông, thay vào túp lều tranh trước kia ông dùng làm thư-phòng.

1964, Trọng-Đức, “hoài-niệm nhà chí-sĩ phan-bội-châu (1867-1940) [in memory of the intellect phan bội châu (1867-1940)]”, in VĂN-HOÁ NGUYỆT-SAN [MONTHLY CULTURE], volume 13, Bộ Quốc-gia Giáo-dục:

The construction of his tomb (in the garden, next to the thatched shack he lived in) was supervised by Huỳnh Thúc Kháng. Thanks a donation, Huỳnh Thúc Kháng also had a small tiled house of worship made for him, in place of the thatched tent he used as a study.

Hiếm có nhà thờ tổ của dòng họ nào ở Việt Nam lại có quy mô lớn như thế. Nhà thờ họ nằm ngoài cánh đồng, bề thế như một ngôi đình làng với hậu cung, đại bái, tả mạc, hữu mạc, sân tế… đủ sức chứa cho 500 người về hành hương.

2005, Lê Trung Vũ with Lê Hồng Lý, “Nghệ An”, in Nguyễn Minh Tiến, editor, Lễ hội Việt Nam [Vietnamese Festivals], Nhà xuất bản Văn hoá Thông tin:

Rare are any families' ancestral houses of worship in Vietnam with such scale. The family house of worship is in the open paddy, as grand as a village shrine with a back house, a main house, a left wing, a right wing, a courtyard, etc. with a housing capacity for 500 pilgrims.

Nhà thờ họ thường là nơi giúp họ nhớ lại những đỉnh cao vinh quang của dòng họ, những tấm gương sáng của tổ tiên và đồng thời những ước vọng của mỗi còn[sic] người trong dòng họ được nguyện cầu tại đây.

(Can we date this quote?), “Nhà thờ họ thờ ai và một số lưu ý khi thiết kế nhà thờ họ [The Worshipped and Other Things to Keep in Mind When Designing a Family House of Worship]”, in Bàn Thờ Việt [Viet Altar]:

A family house of worship is where the family keep remembrances of their glory and the role models among their ancestors, as well as keep the wishes of each member who prays there.

Hiện nay ở Bạc Liêu có 15 nhà thờ, trong đó có 12 nhà thờ Công giáo, 3 nhà thờ Tin Lành. Các nhà thờ này chủ yếu do người Kinh xây dựng từ giữa thế kỷ XIX đến nay.

2010, Trương Minh Chiến, Nguyễn Quang Ân, editors, Từ điển địa chí Bạc Liêu [The Encyclopedia of Bạc Liêu], Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia:

Currently, there are 15 churches in Bạc Liêu, including 12 Catholic and 3 Protestant ones. These churches were built mainly by the Kinh from the middle 19th century to this day.

Xin quí tôi con Chúa gần xa nhớ đến Hội Thánh Buôn Ky trong sự cầu thay, để có đủ tài chính xây dựng hoàn thành ngôi nhà thờ đúng thời gian hoạch định.

2020 July 27, H’Wy, “Hội Thánh Buôn Ky, Đăk Lăk: Ngôi Nhà Thờ Mong Ước [Buôn Ky Church, Dak Lak: A Dream Church House]”, in Hội Thánh Tin Lành Việt Nam - Tổng Liên Hội [the Evangelical Church of Vietnam - The General Assembly]:

May the children of the Lord from all walks of life come to the Buôn Ky Church in prayer, so they have enough budget to finish the church house according to plan.

house of worship
house of worship#English


mở nắp chai

[məː˧˩ nap̚˧˦ t͡ɕaːj˧˧]

[məː˧˨ nap̚˦˧˥ t͡ɕaːj˧˧]

[məː˨˩˦ nap̚˦˥ caːj˧˧]

mở nắp (“to take off a lid”) + chai (“bottle”)


cúi

From Proto-Vietic *guːrʔ ~ *kuːrʔ; cognates with Muong củi, Chut cûl, Chut [Maleng] kuːl⁴ and Tho [Pong] kuːl⁴. Also compare Angkorian Old Khmer កុរ៑ (kur), a loan from an unidentified Vietic source, whence Khmer កុរ (kol, “Year of the Pig”) and Thai กุน (gun, “Year of the Pig”). (Ferlus, 2013) Additionally, 亥 (OC *[ɡ]ˤəʔ) (B-S) (SV: hợi) is a possible cognate, see there for more.


mũi tên

[muj˨˩˦ təːn˧˧]


vị hôn phu

[vɪj˨˩ʔ hoŋ˧˧ fʊw˧˧]

[vɪj˨˩˨ hoŋ˧˧ fʊw˧˧]

[jɪj˨˩˨ hoŋ˧˧ fʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 未婚夫, composed of 未婚 (“yet to be wedded”) and 夫 (“husband; man”).


vị hôn thê

[vɪj˨˩ʔ hoŋ˧˧ tʰej˧˧]

[vɪj˨˩˨ hoŋ˧˧ tʰej˧˧]

[jɪj˨˩˨ hoŋ˧˧ tʰej˧˧]

Sino-Vietnamese word from 未婚妻, composed of 未婚 (“yet to be wedded”) and 妻 (“wife”).


nhập cư

[ɲəp̚˧˨ʔ kɨ˧˧]

[ɲəp̚˨˩ʔ kɨ˧˧]

[ɲəp̚˨˩˨ kɨ˧˧]


văn phòng

[vaŋ˧˧ fɔŋ˦˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-văn phòng.wav

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-văn phòng.wav

văn phòng ảo

Văn phòng được chia thành nhiều phòng khác nhau với các chức năng làm việc khác nhau.

(Can we date this quote?), “Chia sẻ cách bố trí văn phòng làm việc khoa học & nghệ thuật”, in Atalink:

The office is divided into many different rooms for different types of work.

(by extension) any space used for non-manual work


水文學

chữ Hán form of thuỷ văn học (“hydrology”).


hường

Possibly arose to avoid voicing out the etymologically unrelated homophone hồng (洪) in the taboo name Nguyễn Phúc Hồng Nhậm (阮福洪任) of Emperor Tự Đức.

(dialectal, also humorous or slang) Alternative form of hồng


phù dâu

[fʊw˦˩ jəw˧˧]

[fʊw˨˩ jəw˧˧]

cô phù dâu


nỏ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 弩 (“crossbow”, SV: nỗ) (Haudricourt, 1954: 24). Doublet of ná.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nỗ</i>


phù rể

[fʊw˦˩ ʐej˧˨]

[fʊw˨˩ ɹej˨˩˦]

chàng phù rể


hình vuông

[hïŋ˨˩ vuəŋ˧˧]

[hɨn˦˩ vuəŋ˧˧]

[hɨn˨˩ vuəŋ˧˧]

[hɨn˨˩ juəŋ˧˧]


lăng trụ đứng

[laŋ˧˧ t͡ɕu˧˨ʔ ʔɗɨŋ˧˦]

[laŋ˧˧ ʈʊw˨˩ʔ ʔɗɨŋ˦˧˥]

[laŋ˧˧ ʈʊw˨˩˨ ʔɗɨŋ˦˥]


hình thoi

[hïŋ˨˩ tʰɔj˧˧]

[hɨn˦˩ tʰɔj˧˧]

[hɨn˨˩ tʰɔj˧˧]

hình (“shape”) + thoi (“weaving shuttle”)


hình thang

[hïŋ˨˩ tʰaːŋ˧˧]

[hɨn˦˩ tʰaːŋ˧˧]

[hɨn˨˩ tʰaːŋ˧˧]

(geometry) trapezoid/trapezium (with a pair of parallel sides)


hình bình hành

[hïŋ˨˩ ʔɓïŋ˨˩ hajŋ̟˨˩]

[hɨn˦˩ ʔɓɨn˦˩ hɛɲ˦˩]

[hɨn˨˩ ʔɓɨn˨˩ han˨˩]

hình (“shape”) + Chinese 平行 (píngxíng, “parallel”)


góc tù

[ɣawk͡p̚˦˧˥ tʊw˦˩]

[ɣawk͡p̚˦˥ tʊw˨˩]


xa lộ

[saː˧˧ lo˧˨ʔ]

Sino-Vietnamese word from 車路, composed of 車 (“wheeled vehicle”) and 路 (“road”). Compare French autoroute


lăng trụ

[laŋ˧˧ t͡ɕu˧˨ʔ]

[laŋ˧˧ ʈʊw˨˩ʔ]

[laŋ˧˧ ʈʊw˨˩˨]


tam giác cân

[taːm˧˧ zaːk̚˧˦ kən˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥ kəŋ˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˥ kəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam giác cân.wav

tam giác (“triangle”) + cân (“balanced”)


hình trụ

[hïŋ˨˩ t͡ɕu˧˨ʔ]

[hɨn˦˩ ʈʊw˨˩ʔ]

[hɨn˨˩ ʈʊw˨˩˨]

(geometry) a cylinder (a shape with a surface area)


hình nón

[hïŋ˨˩ nɔn˧˦]

[hɨn˦˩ nɔŋ˦˧˥]

[hɨn˨˩ nɔŋ˦˥]


tam giác đều

[taːm˧˧ zaːk̚˧˦ ʔɗew˨˩]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥ ʔɗew˦˩]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˥ ʔɗew˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam giác đều.wav

tam giác (“triangle”) + đều (“equally; evenly”)

equilateral triangle
equilateral triangle


tam giác vuông

[taːm˧˧ zaːk̚˧˦ vuəŋ˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥ vuəŋ˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˥ vuəŋ˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˥ juəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam giác vuông.wav

tam giác (“triangle”) + vuông (“right”).

right-angled triangle
right-angled triangle

(geometry) right triangle/right-angled triangle


hình chóp

[hïŋ˨˩ t͡ɕɔp̚˧˦]

[hɨn˦˩ t͡ɕɔp̚˦˧˥]

[hɨn˨˩ cɔp̚˦˥]


góc vuông

[ɣawk͡p̚˧˦ vuəŋ˧˧]

[ɣawk͡p̚˦˧˥ vuəŋ˧˧]

[ɣawk͡p̚˦˥ vuəŋ˧˧]

[ɣawk͡p̚˦˥ juəŋ˧˧]


tứ diện

[tɨ˧˦ ziən˧˨ʔ]

[tɨ˨˩˦ jiəŋ˨˩ʔ]

[tɨ˦˥ jiəŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tứ diện.wav

Sino-Vietnamese word from 四面 (“four sides”).


góc nhọn

[ɣawk͡p̚˧˦ ɲɔn˧˨ʔ]

[ɣawk͡p̚˦˧˥ ɲɔŋ˨˩ʔ]

[ɣawk͡p̚˦˥ ɲɔŋ˨˩˨]


hải tặc

[haːj˨˩˦ tak̚˨˩˨]


hình cầu

[hïŋ˨˩ kəw˨˩]

[hɨn˦˩ kəw˦˩]

[hɨn˨˩ kəw˨˩]

hình (“shape”) + Chinese 球 (qiú, “sphere”).


hình lập phương

[hïŋ˨˩ ləp̚˧˨ʔ fɨəŋ˧˧]

[hɨn˦˩ ləp̚˨˩ʔ fɨəŋ˧˧]

[hɨn˨˩ ləp̚˨˩˨ fɨəŋ˧˧]

(geometry) a cube, as regards its surface areas only


tam giác

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam giác.wav

Sino-Vietnamese word from 三角 (“triangle; triangular; three horns”).


tam giác long

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥ lawŋ͡m˧˧]

[taːm˧˧ jaːk̚˦˧˥ lɔŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam giác long.wav


đồng vị

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ vi˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ vɪj˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ vɪj˨˩˨]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ jɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 同位 (“par”). Compare Chinese 同位素 (đồng vị tố, “isotope”), Japanese 同位体 (dōitai, đồng vị thể, “isotope”).


tứ giác

[tɨ˧˦ zaːk̚˧˦]

[tɨ˨˩˦ jaːk̚˦˧˥]

[tɨ˦˥ jaːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tứ giác.wav

Sino-Vietnamese word from 四角 (“four corners of a rectangle”), from Japanese 四角 (“square; rectangular”)


màn cửa

[maːn˨˩ kɨə˧˩]

[maːŋ˦˩ kɨə˧˨]

[maːŋ˨˩ kɨə˨˩˦]


phù thủy

Traditional tone placement spelling of phù thuỷ.


danh từ hoá

[zajŋ̟˧˧ tɨ˨˩ hwaː˧˦]

[jɛɲ˧˧ tɨ˦˩ hwaː˨˩˦]

[jan˧˧ tɨ˨˩ waː˦˥]


ảo thuật

[ʔaːw˧˩ tʰwət̚˧˨ʔ]

[ʔaːw˧˨ tʰwək̚˨˩ʔ]

[ʔaːw˨˩˦ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-ảo thuật.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 幻術 (SV: huyễn thuật), from Japanese 幻術 (genjutsu, “magic trick”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">huyễn thuật</i>

vi-etym-sino

nhà ảo thuật


dế chũi

[ze˧˦ t͡ɕuj˦ˀ˥]


ảo thuật gia

[ʔaːw˧˩ tʰwət̚˧˨ʔ zaː˧˧]

[ʔaːw˧˨ tʰwək̚˨˩ʔ jaː˧˧]

[ʔaːw˨˩˦ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨ jaː˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 幻術家 (SV: huyễn thuật gia), equivalent to ảo thuật (“illusionist magic”) + -gia (“-ist”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">huyễn thuật gia</i>

suf

magician; illusionist; one who performs magic tricks


dế nhũi

[ze˧˦ ɲuj˦ˀ˥]


chuột chũi

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ t͡ɕuj˦ˀ˥]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ t͡ɕuj˧˨]

[cuək̚˨˩˨ cuj˨˩˦]


chuột chù

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ t͡ɕu˨˩]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ t͡ɕʊw˦˩]

[cuək̚˨˩˨ cʊw˨˩]


dế trũi

[ze˧˦ t͡ɕuj˦ˀ˥]


cào cào

Lý hạng ca dao 里巷歌謠 ("Folk-ballads from the hamlets and alleys"), folio 162b

Ye grasshopper, pound rice for me! I'll sew red and black robes for you

Cào cào' giã gạo tao xem. Tao may áo đỏ áo đen cho mày.

Exodus 10:4; 1926 Vietnamese translation by Phan Khôi; English translation from the New Revised Standard Version
For if you refuse to let my people go, tomorrow I will bring locusts into your country.
Nếu từ chối, không cho dân ta đi, nầy, ngày mai ta sẽ sai cào cào đến địa phận ngươi;

(taxonomy) a locust (a grasshopper of the family Acrididae)


tủ

head

tủ • (䈹, 匬, 𣗿, 󰊤)

cái (classifier)
䈹 (CJK)
匬 (CJK)
𣗿 (CJK)

Perhaps non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 廚 (SV: trù). Compare Khmer ទូ (tuu), Lao ຕູ້ (tū), Thai ตู้ (dtûu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">trù</i>

vi-etym-sino

cabinet; cupboard; wardrobe; chest; safe

(figurative, colloquial) something valuable and useful that is kept by people to themselves, and only shown or used in times of need to win over others; stock-in-trade

(figurative) part of a subject deemed to be high-yield in exams and chosen as the focus of one's study/exam preparation


môi

From Proto-Vietic *c-ɓuːjʔ ~ *c-ɓuːj. Compare Chut [Rục] cəboːj³.


môi

From Proto-Mon-Khmer *kɓooj; cognate with Khmer បោយ (baoy).


bùa

lá (classifier)
cái (classifier)
符 (CJK)
苻 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 符 (“charm”, SV: phù).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">phù</i>


đèn pin

cái (classifier)
chiếc (classifier)
cây (classifier)

[ʔɗɛn˨˩ pin˧˧]

[ʔɗɛŋ˦˩ pin˧˧]

[ʔɗɛŋ˨˩ pɨn˧˧]


châu chấu

head

蛛 + 䖡/蛀/蛁/𧋀/𧍌/𧎝

vi-noun

蛛 + 䖡/蛀/蛁/𧋀/𧍌/𧎝

(classifier con) châu chấu • (蛛 + 䖡/蛀/蛁/𧋀/𧍌/𧎝)

[t͡ɕəw˧˧ t͡ɕəw˧˦]

[t͡ɕəw˧˧ t͡ɕəw˨˩˦]

[cəw˧˧ cəw˦˥]

Reduplicated from earlier *chấu, from Proto-Vietic *coːʔ; cognates including Chứt cucùː⁴, Thổ cow¹ cow³, Hoà Bình Muong coː¹ coː³, Sơn La Muong kɔːn¹ coː³, Thanh Hoá Muong coː¹ coː³, Muong Bi chồ chồ coː³ coː³.

Nực cười châu chấu đá xe;
Tưởng rằng chấu ngã, ai dè xe nghiêng
How ludicrous it is: the grasshopper kicking the cart;
'Twas thought the grasshopper would fall, who foresaw the cart rolling over instead?

Exodus 10:4; 2011 Vietnamese translation; English translation from the New Revised Standard Version
For if you refuse to let my people go, tomorrow I will bring locusts into your country.
Vì nếu ngươi từ chối không cho dân Ta đi, ngày mai Ta sẽ đem châu chấu vào trong đất nước ngươi.

(taxonomy) a grasshopper (an insect of the suborder Caelifera)


hò

head

hò • (㗅, 呼, 胡)

vi-noun

hò • (㗅, 呼, 胡)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 呼 (SV: hô). Doublet of hô.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hô</i>

vi-etym-sino

hò Huế

traditional river boat songs of Hue Province


thánh đường

[tʰajŋ̟˧˦ ʔɗɨəŋ˨˩]

[tʰɛɲ˦˧˥ ʔɗɨəŋ˦˩]

[tʰan˦˥ ʔɗɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 聖堂, composed of 聖 (“holy”) and 堂 (“hall”).

thánh đường Công giáo/Hồi giáo/Do Thái giáo

a Catholic church/Islamic mosque/Jewish synagogue

Thánh đường Cologne

(Catholicism, Islam, Judaism) a house of worship


kim loại

[kim˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kim loại.wav

Sino-Vietnamese word from 金 (“gold; metal”) and 類 (“kind”). Compare Chinese 金屬／金属 (kim thuộc, literally “gold class”), Japanese 金属 (kinzoku), Korean 금속 (geumsok).


hoa bia

[hwaː˧˧ ʔɓiə˧˧]

[hwaː˧˧ ʔɓiə˧˧]

[waː˧˧ ʔɓiə˧˧]

hop, hops - flower used in brewing beer for its bitter taste


bạc má

[ʔɓaːk̚˧˨ʔ maː˧˦]

[ʔɓaːk̚˨˩ʔ maː˨˩˦]

[ʔɓaːk̚˨˩˨ maː˦˥]


bọ hung

[ʔɓɔ˧˨ʔ hʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓɔ˨˩ʔ hʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɓɔ˨˩˨ hʊwŋ͡m˧˧]


bào ngư

[ʔɓaːw˨˩ ŋɨ˧˧]

[ʔɓaːw˦˩ ŋɨ˧˧]

[ʔɓaːw˨˩ ŋɨ˧˧]


cá bơn

[kaː˧˦ ʔɓəːn˧˧]

[kaː˨˩˦ ʔɓəːŋ˧˧]

[kaː˦˥ ʔɓəːŋ˧˧]


bọ xít

[ʔɓɔ˧˨ʔ sit̚˧˦]

[ʔɓɔ˨˩ʔ sit̚˦˧˥]

[ʔɓɔ˨˩˨ sɨt̚˦˥]


bồng chanh

[ʔɓəwŋ͡m˨˩ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[ʔɓəwŋ͡m˦˩ t͡ɕɛɲ˧˧]

[ʔɓəwŋ͡m˨˩ can˧˧]


bọ rùa

[ʔɓɔ˧˨ʔ zuə˨˩]

[ʔɓɔ˨˩ʔ ʐuə˦˩]

[ʔɓɔ˨˩˨ ɹuə˨˩]


bìm bịp

[ʔɓim˨˩ ʔɓip̚˧˨ʔ]

[ʔɓim˦˩ ʔɓip̚˨˩ʔ]

[ʔɓim˨˩ ʔɓip̚˨˩˨]

Reduplicated form of the earlier *bịp, probably of imitative origin. Compare bịp bịp.


cà cuống

[kaː˨˩ kuəŋ˧˦]

[kaː˦˩ kuəŋ˦˧˥]

[kaː˨˩ kuəŋ˦˥]


bồ các

[ʔɓo˨˩ kaːk̚˧˦]

[ʔɓow˦˩ kaːk̚˦˧˥]

[ʔɓow˨˩ kaːk̚˦˥]

Element các is from Proto-Mon-Khmer *kʔaak ~ *kʔaik (“crow; to caw”), wherefrom also Proto-Vietic *ʔaːk (“crow”) > ác (“crow”).
Element bồ is found in several birds' names like bồ cốc (“cormorant”), bồ nông (“pelican”), bồ chao (“white-crested laughingthrush”), bồ cắt (“falcon”), bồ câu (“dove, pigeon”).


ác là

[ʔaːk̚˧˦ laː˨˩]

[ʔaːk̚˦˧˥ laː˦˩]

[ʔaːk̚˦˥ laː˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-ác là.wav

ác is derived from Proto-Vietic *ʔaːk (“crow”), from Proto-Mon-Khmer *kʔaak ~ *kʔaik (“crow; to caw”); cognate with Semai eu'ak, Bahnar ak, Khmer ក្អែក (kʼaek). Compare also bồ các.


bồ nông

[ʔɓo˨˩ nəwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˦˩ nəwŋ͡m˧˧]

[ʔɓow˨˩ nəwŋ͡m˧˧]

From nông (“pelican (obsolete)”) and prefix bồ found in several birds' names like bồ cốc (“cormorant”), bồ các (“Eurasian magpie”), bồ chao (“white-crested laughingthrush”), bồ cắt (“falcon”), bồ câu (“dove, pigeon”)


bắt cô trói cột

[ʔɓat̚˧˦ ko˧˧ t͡ɕɔj˧˦ kot̚˧˨ʔ]

[ʔɓak̚˦˧˥ kow˧˧ ʈɔj˨˩˦ kok̚˨˩ʔ]

[ʔɓak̚˦˥ kow˧˧ ʈɔj˦˥ kok̚˨˩˨]

Onomatopoeic; literally "catch the lady/aunt and tie her to the pillar/column"


bách thanh

[ʔɓajk̟̚˧˦ tʰajŋ̟˧˧]

[ʔɓat̚˦˧˥ tʰɛɲ˧˧]

[ʔɓat̚˦˥ tʰan˧˧]

Sino-Vietnamese word from 百 (“hundred”) and 聲 (“sound, voice”).
Semantically, compare Japanese 百舌 (mozu, “shrike”), where both the actual etymology and the consequent spelling contain an element meaning "hundred". Compare also Chinese 伯勞／伯劳 (bóláo, “shrike”), where the first element can be read in Sino-Vietnamese as bách (aside from the more common bá).


cá bống

[kaː˧˦ ʔɓəwŋ͡m˧˦]

[kaː˨˩˦ ʔɓəwŋ͡m˦˧˥]

[kaː˦˥ ʔɓəwŋ͡m˦˥]

里巷歌謠 Lý hạng ca dao (Folk-ballads from the hamlets and alleys), folio 16b
些𧗱些攕𥬊鈎
鈎𥙩𩵜𩸮𤍇蒌集翔
Ta về ta sắm cần câu.
Câu lấy cá bống, nấu rau tập tàng.
I'll return and buy a fishing rod;
To fish for gobies to cook alongsides mixed greens.


bói cá

[ʔɓɔj˧˦ kaː˧˦]

[ʔɓɔj˨˩˦ kaː˨˩˦]

[ʔɓɔj˦˥ kaː˦˥]

From bói (“to divine, to fortune-telling”) + cá (“fish”), literally "fish fortune teller".


bọ ngựa

[ʔɓɔ˧˨ʔ ŋɨə˧˨ʔ]

[ʔɓɔ˨˩ʔ ŋɨə˨˩ʔ]

[ʔɓɔ˨˩˨ ŋɨə˨˩˨]

bọ (“bug”) + ngựa (“horse”).
Compounds for "mantis" that contain "horse" seem to be rather common all over Asia. Compare the synonym ngựa trời (literally “sky/heavenly horse”), Khmer កណ្ដូបសេះ (kɑɑkɑndoup seh, literally “horse grasshopper”), Chinese 天馬／天马 (tiānmǎ, literally “sky/heavenly horse”), Taiwanese Hakka 草馬仔／草马仔 (literally “grass horse”), Zhuang daekmax (literally “horse grasshopper”), Awaji Japanese ホトケウマ (hotokeuma, literally “the dead's horse”), Turkmen hudaýaty (literally “God's horse”), Crimean Tatar şeytan atı (literally “Satan's/devil's horse”).


sóc chuột

[sawk͡p̚˧˦ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ʂawk͡p̚˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[sawk͡p̚˦˧˥ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ʂawk͡p̚˦˥ cuək̚˨˩˨]


cái ghẻ

[kaːj˧˦ ɣɛ˧˩]

[kaːj˨˩˦ ɣɛ˧˨]

[kaːj˦˥ ɣɛ˨˩˦]


cá chuồn

[kaː˧˦ t͡ɕuən˨˩]

[kaː˨˩˦ t͡ɕuəŋ˦˩]

[kaː˦˥ cuəŋ˨˩]


cá chép

[kaː˧˦ t͡ɕɛp̚˧˦]

[kaː˨˩˦ t͡ɕɛp̚˦˧˥]

[kaː˦˥ cɛp̚˦˥]


cầu gai

[kəw˨˩ ɣaːj˧˧]

[kəw˦˩ ɣaːj˧˧]

[kəw˨˩ ɣaːj˧˧]


chào mào

[t͡ɕaːw˨˩ maːw˨˩]

[t͡ɕaːw˦˩ maːw˦˩]

The second element is mào (“crest”), while the first element is fairly obscure.


cá mè

head

cá mè • (个/𩵜 + 䱊/𩹪)

[kaː˧˦ mɛ˨˩]

[kaː˨˩˦ mɛ˦˩]

[kaː˦˥ mɛ˨˩]


cheo cheo

[t͡ɕɛw˧˧ t͡ɕɛw˧˧]

[t͡ɕɛw˧˧ t͡ɕɛw˧˧]

[cɛw˧˧ cɛw˧˧]

chevrotain; mouse deer (of the family Tragulidae)


cá nhà táng

[kaː˧˦ ɲaː˨˩ taːŋ˧˦]

[kaː˨˩˦ ɲaː˦˩ taːŋ˦˧˥]

[kaː˦˥ ɲaː˨˩ taːŋ˦˥]

Probably from cá (“fish”) + nhà táng (“a kind of structure, placed above a coffin”).


cá trắm cỏ

head

个/𩵜 + 簪/𩻛/𩻕 + 苦/𦹯/𦹵

vi-noun

个/𩵜 + 簪/𩻛/𩻕 + 苦/𦹯/𦹵

(classifier con) cá trắm cỏ • (个/𩵜 + 簪/𩻛/𩻕 + 苦/𦹯/𦹵)

[kaː˧˦ t͡ɕam˧˦ kɔ˧˩]

[kaː˨˩˦ ʈam˦˧˥ kɔ˧˨]

[kaː˦˥ ʈam˦˥ kɔ˨˩˦]


cá quả

head

cá quả • (𩵜𩸄)

[kaː˨˩˦ kwaː˧˨]

[kaː˦˥ waː˨˩˦]


cá đuối

cá đuối • (𩵜𩼷)

[kaː˧˦ ʔɗuəj˧˦]

[kaː˨˩˦ ʔɗuj˨˩˦]

[kaː˦˥ ʔɗuj˦˥]

a ray; batoid (fish of the superorder Batoidea)


cá phổi

cá (“fish”) + phổi (“lung”), calque of English lungfish.


cá ngựa

[kaː˧˦ ŋɨə˧˨ʔ]

[kaː˨˩˦ ŋɨə˨˩ʔ]

[kaː˦˥ ŋɨə˨˩˨]


cá trê

个/𩵜 + 徹/鯔/𩵾/𩸴

vi-noun

个/𩵜 + 徹/鯔/𩵾/𩸴

(classifier con) cá trê • (个/𩵜 + 徹/鯔/𩵾/𩸴)

[kaː˧˦ t͡ɕe˧˧]

[kaː˨˩˦ ʈej˧˧]

[kaː˦˥ ʈej˧˧]

From cá (“fish”) + trê, the latter from Proto-Vietic *c-lɛːl; cognate with Muong tliêl and Chut [Rục] calèɛl².

airbreathing catfish
airbreathing catfish


chích bông

[t͡ɕïk̟̚˧˦ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[t͡ɕɨt̚˦˧˥ ʔɓəwŋ͡m˧˧]

[cɨt̚˦˥ ʔɓəwŋ͡m˧˧]


chim cánh cụt

[t͡ɕim˧˧ kajŋ̟˧˦ kut̚˧˨ʔ]

[t͡ɕim˧˧ kɛɲ˦˧˥ kʊk̚˨˩ʔ]

chim (“bird”) + cánh (“wing”) + cụt (“shortened, cut off”).


cá vàng

[kaː˧˦ vaːŋ˨˩]

[kaː˨˩˦ vaːŋ˦˩]

[kaː˦˥ vaːŋ˨˩]

[kaː˦˥ jaːŋ˨˩]

1984, Hà Hải, "Cá Vàng Bơi (The Swimming Goldfish)"; performances by Đặng Nhật Anh and Lan Hương
Hai vây xinh xinh, cá vàng bơi trong bể nước; ngoi lên, lặn xuống, cá vàng múa tung tăng

Its two fins so pretty, the goldfish swims in the tank; rising up, diving down, the goldfish dances around joyfully.


cá thu

[kaː˧˦ tʰu˧˧]

[kaː˨˩˦ tʰʊw˧˧]

[kaː˦˥ tʰʊw˧˧]

The second element is from a Tai language. Compare Thai ทู (tuu).
Curiously, the Pacific saury, also known as the mackerel pike, is called cá thu đao in Vietnamese, corresponding to 秋刀魚／秋刀鱼 (qiūdāoyú) (SV: thu đao ngư) in Chinese.
The thu elements in cá thu ("mackerel") and cá thu đao ("mackerel pike") are therefore seemingly unrelated, with the former being a Tai loan, while the latter is the Sino-Vietnamese reading of 秋 (qiū).


chim di

[t͡ɕim˧˧ jɪj˧˧]


mai hoa

red avadavat; red munia; strawberry finch


chích choè

[t͡ɕïk̟̚˧˦ t͡ɕwɛ˨˩]

[t͡ɕɨt̚˦˧˥ t͡ɕwɛ˦˩]

[cɨt̚˦˥ c⁽ʷ⁾ɛ˨˩]

(zoology) a magpie-robin; shama (Copsychus spp.)

Old World flycatcher
Old World flycatcher

(zoology, by extension) any Old World flycatcher (Muscicapidae spp.)


chèo bẻo

[t͡ɕɛw˨˩ ʔɓɛw˧˩]

[t͡ɕɛw˦˩ ʔɓɛw˧˨]

[cɛw˨˩ ʔɓɛw˨˩˦]


chim sâu

[t͡ɕim˧˧ səw˧˧]

[t͡ɕim˧˧ ʂəw˧˧]

[t͡ɕim˧˧ səw˧˧]

[cim˧˧ ʂəw˧˧]


chuột lang

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ laːŋ˧˧]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ laːŋ˧˧]

[cuək̚˨˩˨ laːŋ˧˧]


cú lợn

[ku˧˦ ləːn˧˨ʔ]

[kʊw˨˩˦ ləːŋ˨˩ʔ]

[kʊw˦˥ ləːŋ˨˩˨]


chuồn chuồn kim

[t͡ɕuən˨˩ t͡ɕuən˨˩ kim˧˧]

[t͡ɕuəŋ˦˩ t͡ɕuəŋ˦˩ kim˧˧]

[cuəŋ˨˩ cuəŋ˨˩ kim˧˧]

chuồn chuồn (“dragonfly”) + kim (“needle”).


chuồn chuồn

[t͡ɕuən˨˩ t͡ɕuən˨˩]

[t͡ɕuəŋ˦˩ t͡ɕuəŋ˦˩]

[cuəŋ˨˩ cuəŋ˨˩]

Chuồn chuồn bay thấp thì mưa, bay cao thì nắng, bay vừa thì râm.

It will be sunny if dragonflies fly high, rainy if low, cloudy if just not too high or too low.


cá hồi

From cá (“fish”) + hồi, the latter is Sino-Vietnamese word from 回 (“to return”), so called for the way they "return" upstream to spawn.


cun cút

[kun˧˧ kʊk̚˦˧˥]

[kʊwŋ͡m˧˧ kʊk͡p̚˦˥]


đầu rìu

[ʔɗəw˨˩ ziw˨˩]

[ʔɗəw˦˩ ʐiw˦˩]

[ʔɗəw˨˩ ɹiw˨˩]


đại bàng

[ʔɗaːj˧˨ʔ ʔɓaːŋ˨˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʔɓaːŋ˦˩]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʔɓaːŋ˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 大鵬 (SV: đại bằng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đại bằng</i>


người lạ

[ŋɨəj˨˩ laː˧˨ʔ]

[ŋɨj˦˩ laː˨˩ʔ]

[ŋɨj˨˩ laː˨˩˨]

a stranger (person whom one does not know); compare người dưng (“non-relative”)


xe kéo

Khmer: ឆែកែវ (cʰae kaev)

[sɛ˧˧ kɛw˧˦]

[sɛ˧˧ kɛw˨˩˦]

[sɛ˧˧ kɛw˦˥]

xe (“wheeled vehicle”) + kéo (“to pull”)


chuột bạch

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ ʔɓajk̟̚˧˨ʔ]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ ʔɓat̚˨˩ʔ]

[cuək̚˨˩˨ ʔɓat̚˨˩˨]

chuột (“mouse, rat”) + bạch (“white”), calque of Chinese 白鼠 (bạch thử). Chinese 白 (“white”) was likely not translated to trắng in order to indicate that the compound refers specifically white laboratory mouse and not just any white mouse or rat.

a white mouse, especially a white laboratory mouse

(figuratively) a guinea pig; a lab rat (living experimental subject)


ễnh ương

[ʔəjŋ̟˦ˀ˥ ʔɨəŋ˧˧]

[ʔen˧˨ ʔɨəŋ˧˧]

[ʔəːn˨˩˦ ʔɨəŋ˧˧]

Probably onomatopoeic. Compare Thai อึ่งอ่าง (ʉ̀ng-àang).


thuỷ lợi

[tʰwi˧˩ ləːj˧˨ʔ]

[tʰwɪj˧˨ ləːj˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ ləːj˨˩˨]


thuỷ ngân

[tʰwi˧˩ ŋən˧˧]

[tʰwɪj˧˨ ŋəŋ˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ ŋəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 水銀, composed of 水 (“water”) and 銀 (“silver”), from Chinese 水銀／水银 (shuǐyín).


phúc âm

[fʊwk͡p̚˧˦ ʔəm˧˧]

[fʊwk͡p̚˦˧˥ ʔəm˧˧]

[fʊwk͡p̚˦˥ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phúc âm.wav

Sino-Vietnamese word from 福音 (“gospel”).


chìa vôi

[t͡ɕiə˨˩ voj˧˧]

[t͡ɕiə˦˩ voj˧˧]

a tool for spreading lime (on a betel leaf)


chìa vôi

[t͡ɕiə˨˩ voj˧˧]

[t͡ɕiə˦˩ voj˧˧]

(by extension) any birds of the family Motacillidae


chìa vôi

vi-noun

(classifier quả, trái, hoa, cây) chìa vôi • (𢹌梖)

quả (classifier)
trái (classifier)
hoa (classifier)
cây (classifier)
𢹌梖 (CJK)

[t͡ɕiə˨˩ voj˧˧]

[t͡ɕiə˦˩ voj˧˧]

Operculina turpethum
Wikispecies:Operculina turpethum


bao tử

[ʔɓaːw˧˧ tɨ˧˩]

[ʔɓaːw˧˧ tɨ˧˨]

[ʔɓaːw˧˧ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 包子, composed of 包 (“to wrap”) and 子 (“noun suffix”).

vi-etym-sino

Ăn chậm nhai kĩ kẻo đau bao tử.

Take slow and thorough bites, or else you'll get a stomachache.

Nhưng nếu bạn vẫn chưa quen thêm gia vị cay vào thức ăn, thì cũng đừng nên thử nó, vì bao tử của bạn không chịu được chất cay nóng của những gia vị này, sẽ khiến tình trạng bệnh bao tử của bạn càng tồi tệ hơn.

2017, “9 loại thực phẩm người bệnh đau bao tử nên tránh”, in VOH Online:

But if you are not used to spicy food, then do not try it, because your stomach cannot tolerate the spices and it will make your stomach disease even worse.

(anatomy, Central Vietnam and Southern Vietnam) stomach


vị ngữ

[vi˧˨ʔ ŋɨ˦ˀ˥]

[vɪj˨˩ʔ ŋɨ˧˨]

[vɪj˨˩˨ ŋɨ˨˩˦]

[jɪj˨˩˨ ŋɨ˨˩˦]


chủ ngữ

[t͡ɕu˧˩ ŋɨ˦ˀ˥]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋɨ˧˨]

[cʊw˨˩˦ ŋɨ˨˩˦]


phụ âm

[fu˧˨ʔ ʔəm˧˧]

[fʊw˨˩ʔ ʔəm˧˧]

[fʊw˨˩˨ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phụ âm.wav

Sino-Vietnamese word from 輔音, composed of 輔 (“to assist”) and 音 (“sound”).


cảnh

(cinematography, television, theater) scene (so much of a play as passes without change of locality or time)

(film) shot (single unbroken sequence of photographic film exposures)

uốn cây thế làm cảnh

(music) A traditional Vietnamese cymbal found in chầu văn that is placed on the floor and struck with wooden beaters.


cảnh

Sino-Vietnamese word from 警.
The noun sense is a clipping of cảnh sát (警察). Compare Japanese サツ (satsu, “cop”), which is from the second element instead.


móng chân

[mawŋ͡m˧˦ t͡ɕən˧˧]

[mawŋ͡m˦˧˥ t͡ɕəŋ˧˧]

[mɔŋ˦˧˥ t͡ɕəŋ˧˧]

[mawŋ͡m˦˥ cəŋ˧˧]


băng hà

[ʔɓaŋ˧˧ haː˨˩]

[ʔɓaŋ˧˧ haː˦˩]

[ʔɓaŋ˧˧ haː˨˩]


móng

vi-noun

(classifier cái, chiếc) móng • (𧅭, 𤔻, 𤔾, 𤔽)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
𧅭 (CJK)
𤔻 (CJK)
𤔾 (CJK)
𤔽 (CJK)

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-móng.wav

From Proto-Vietic *-mɔːŋʔ (“nail; hoof; claw”), from Proto-Mon-Khmer *t₁m(uə)ŋʔ (“nail; claw”). Cognate with Muong mỏng, Khmu tmʰmɔːŋ.

inh

vi:Móng (công trình xây dựng)
vi:Móng (địa chất)
vi:Móng (động vật)

móng ngựa

vành móng ngựa

a platform with a fence that curves like a horseshoe in a courtroom, where the defendant is supposed to stand

(anatomy, of a non-primate animal) a claw, talon or hoof

nền móng

(literal) the floor and the foundation; (figurative) a foundation (that upon which anything is founded)

cá đớp móng

fish breaking the water surface to gasp air


chủ nghĩa tư bản

[t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ tɨ˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ tɨ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ tɨ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

chủ nghĩa (“doctrine”) + tư bản (“capital”), a calque of Chinese 資本主義／资本主义 (tư bản chủ nghĩa).


cú pháp

[kʊw˨˩˦ faːp̚˦˧˥]

[kʊw˦˥ faːp̚˦˥]


tư bản chủ nghĩa

[tɨ˧˧ ʔɓaːn˧˩ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[tɨ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[tɨ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]


đơn vị

[ʔɗəːn˧˧ vi˧˨ʔ]

[ʔɗəːŋ˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[ʔɗəːŋ˧˧ vɪj˨˩˨]

[ʔɗəːŋ˧˧ jɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 單位, misreading of đan vị. Borrowed from Japanese 単位 (tan'i), from Middle Chinese 單位 (tan hwijᴴ).

danh từ chỉ đơn vị

unit (organisation, establishment, enterprise, place of employment, administrative unit, etc.)

đơn vị đo lường
đơn vị đo lường#Vietnamese

Short for đơn vị đo lường (“unit of measure”).


和談

chữ Hán form of hòa đàm (“peace talks”).


bếp

bếp lò


gan bàn tay

[ɣaːn˧˧ ʔɓaːn˨˩ taj˧˧]

[ɣaːŋ˧˧ ʔɓaːŋ˦˩ taj˧˧]

[ɣaːŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩ ta(ː)j˧˧]


nắm đấm

[nam˧˦ ʔɗəm˧˦]

[nam˦˧˥ ʔɗəm˦˧˥]

[nam˦˥ ʔɗəm˦˥]


lò

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 爐 (SV: lô).
Doublet of lẩu.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lô</i>

vi-etym-sino

bếp lò

cái lò


gân

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 筋 (“tendon”, SV: cân). Compare Japanese 筋 (“muscle or tendon”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cân</i>


tiếng mẹ đẻ

[tiəŋ˧˦ mɛ˧˨ʔ ʔɗɛ˧˩]

[tiəŋ˦˧˥ mɛ˨˩ʔ ʔɗɛ˧˨]

[tiəŋ˦˥ mɛ˨˩˨ ʔɗɛ˨˩˦]

tiếng (“language”) + mẹ đẻ (“biological mother”); compare Sino-Xenic 母語／母语 (mẫu ngữ); adding đẻ (“to give birth”) probably to avoid confusion.

compound

mother tongue; first language; native language; native tongue


nồi cơm điện

[noj˨˩ kəːm˧˧ ʔɗiən˧˨ʔ]

[noj˦˩ kəːm˧˧ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[noj˨˩ kəːm˧˧ ʔɗiəŋ˨˩˨]

nồi (“cooking pot”) + cơm (“cooked rice”) + điện (“electric”).


nệm

cái (classifier)
tấm (classifier)
𧛋 (CJK)

From an infixed form of a root that gave rise to đệm.


quốc kì

[kuək̚˦˧˥ kɪj˦˩]

[wək̚˦˥ kɪj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 國旗, composed of 國 (“country.”) and 旗 (“flag”).


quốc hiệu

[kuək̚˧˦ hiəw˧˨ʔ]

[kuək̚˦˧˥ hiw˨˩ʔ]

[wək̚˦˥ hiw˨˩˨]

Quốc-hiệu nước ta thay-đổi đã nhiều lần, tuy rằng ngày nay ta vẫn theo thói quen dùng hai chữ An-nam 安 南, nhưng vì hai chữ ấy có ngụ ý phải thần-phục nước Tàu, vậy thì ta nên nhất định lấy tên Việt-nam 越 南 mà gọi nước nhà.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume I, Trung Bắc Tân Văn, page 4:

The name of our country has changed many times; we still follow the custom of using the two characters Annam 安 南, but, as they carry the connotation of bending the knee to China, we should definitely use the name Vietnam 越 南 for our nation.

(history) the name of a country (such as the historical name Đại Việt for Vietnam)

Khi viết đơn thì phải bắt đầu bằng quốc hiệu và tiêu ngữ.

Every application or request form must start with the official name and motto of the country.

Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam#Vietnamese

Socialist Republic of Vietnam
Socialist Republic of Vietnam

the official name of a country (such as Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (“Socialist Republic of Vietnam”))


lúm đồng tiền

[lum˧˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tiən˨˩]

[lum˦˧˥ ʔɗəwŋ͡m˦˩ tiəŋ˦˩]

[lʊm˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tiəŋ˨˩]

má lúm đồng tiền


cờ cá ngựa

[kəː˨˩ kaː˧˦ ŋɨə˧˨ʔ]

[kəː˦˩ kaː˨˩˦ ŋɨə˨˩ʔ]

[kəː˨˩ kaː˦˥ ŋɨə˨˩˨]

cờ (“board game”) + cá ngựa (“seahorse”).


bao quy đầu

[ʔɓaːw˧˧ kwi˧˧ ʔɗəw˨˩]

[ʔɓaːw˧˧ kwɪj˧˧ ʔɗəw˦˩]

[ʔɓaːw˧˧ wɪj˧˧ ʔɗəw˨˩]


răng khôn

[ʐaŋ˧˧ kʰoŋ˧˧]

[ʐaŋ˧˧ xoŋ˧˧]

[ɹaŋ˧˧ kʰoŋ˧˧]

[ɹaŋ˧˧ xoŋ˧˧]

răng (“tooth”) + khôn (“clever; smart”).


răng nanh

vi-noun

(classifier cái, chiếc) răng nanh • (𪘵𤘓)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
𪘵𤘓 (CJK)

[zaŋ˧˧ najŋ̟˧˧]

[ʐaŋ˧˧ nɛɲ˧˧]

[ɹaŋ˧˧ nan˧˧]


vĩ

Sino-Vietnamese word from 緯 (“latitude”).


mã lực

[maː˦ˀ˥ lɨk̚˧˨ʔ]

[maː˧˨ lɨk̚˨˩ʔ]

[maː˨˩˦ lɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 馬力, composed of 馬 (“horse”) and 力 (“power”).


nghề nghiệp

[ŋe˨˩ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[ŋej˦˩ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[ŋej˨˩ ŋip̚˨˩˨]

nghề (“occupation, profession”) + nghiệp (“occupation, trade”). Compare Chinese 藝業／艺业 (nghệ nghiệp).


quốc huy

[kuək̚˦˧˥ hwɪj˧˧]

[wək̚˦˥ wɪj˧˧]


越僑

chữ Hán form of Việt kiều (“Vietnamese resident in other countries (including in China)”).


cờ tỉ phú

[kəː˨˩ ti˧˩ fu˧˦]

[kəː˦˩ tɪj˧˨ fʊw˨˩˦]

[kəː˨˩ tɪj˨˩˦ fʊw˦˥]

cờ (“board game with pieces or tokens”) + tỉ phú (“billionaire”)

a Vietnamese bootleg version of Monopoly, featuring fake Vietnamese dong bills, localized streets and bus stations instead of train stations


nơ

cái (classifier)
chiếc (classifier)
𦀨 (CJK)

From French nœud papillon (literally “butterfly knot”).


nhà giả kim

[ɲaː˨˩ zaː˧˩ kim˧˧]

[ɲaː˦˩ jaː˧˨ kim˧˧]

[ɲaː˨˩ jaː˨˩˦ kim˧˧]

Blend of nhà (“-ist”) + thuật giả kim (“alchemy”)


thuật giả kim

[tʰwət̚˧˨ʔ zaː˧˩ kim˧˧]

[tʰwək̚˨˩ʔ jaː˧˨ kim˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨ jaː˨˩˦ kim˧˧]

From thuật (“art”) + giả (“fake”) + kim (“metal”). Compare Chinese 冶金學／冶金学 (dã kim học, “metallurgy”).


thợ may

[tʰəː˧˨ʔ maj˧˧]

[tʰəː˨˩ʔ maj˧˧]

[tʰəː˨˩˨ ma(ː)j˧˧]

a person who makes clothes for a living, such as a dressmaker, tailor or seamster/seamstress


tăm

cây (classifier)
que (classifier)
杺 (CJK)
籖 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 籤 (SV: thiêm). Compare xăm, thăm.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thiêm</i>


tăm

sủi tăm

vang sủi tăm

mất tăm


kem dâu

[kɛm˧˧ zəw˧˧]

[kɛm˧˧ jəw˧˧]

[kɛm˧˧ jəw˧˧]


發光

chữ Hán form of phát quang (“luminescence”).


vi ba

[vi˧˧ ʔɓaː˧˧]

[vɪj˧˧ ʔɓaː˧˧]

[vɪj˧˧ ʔɓaː˧˧]

[jɪj˧˧ ʔɓaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 微波, composed of 微 (“micro-”) and 波 (“wave”).


lạm phát

[laːm˧˨ʔ faːt̚˧˦]

[laːm˨˩ʔ faːk̚˦˧˥]

[laːm˨˩˨ faːk̚˦˥]


lục địa

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ ʔɗiə˧˨ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ ʔɗiə˨˩ʔ]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ ʔɗiə˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-lục địa.wav

Sino-Vietnamese word from 陸地 (“dry land”).

Lục địa là khối đất liền rộng hàng triệu ki lô mét vuông, có biển và đại dương bao quanh. Sự phân chia các lục địa mang ý nghĩa về mặt tự nhiên là chính. Trên thế giới có sáu lục địa là lục địa Á - Âu, lục địa Phi, lục địa Bắc Mĩ, lục địa Nam Mĩ, lục địa Ô-xtrây-li-a, lục địa Nam Cực và bốn đại dương là Thái Bình Dương, Đại Tây Dương, Ấn Độ Dương, Bắc Băng Dương.

2011, “Phần ba - Thiên nhiên và con người ở các châu lục / Bài 25 : Thế giới rộng lớn và đa dạng / 1. Các lục địa và các châu lục [Part Three - Nature and Peoples in the Continents / Lesson 25: The World Is Vast and Diverse / 1. "Geographic Continents" and "Geopolitical Continents"]”, in Địa lí 7 [Geography 7], Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam, page 79:

A "geographic continent" is a landmass that spans millions of square kilometers, and is surrounded by seas and oceans. Labeling "geographic continents" is mostly based on their geographic nature. There are six "geographic continents" in the world: Eurasia, Africa, North America, South America, Australia and Antarctica; and four oceans: the Pacific Ocean, the Atlantic Ocean, the Indian Ocean and the Arctic Ocean.

(geography) a "continent", in a sense that does not emphasize on culture, politics, etc. as much as châu lục, but that is still not as purely geological as mảng kiến tạo (“tectonic plate”)


châu lục

[t͡ɕəw˧˧ lʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕəw˧˧ lʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[cəw˧˧ lʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 洲 (“continent”) and 陸 (“land/continent”).

Châu lục bao gồm phần lục địa và các đảo, quần đảo chung quanh. Sự phân chia này chủ yếu mang ý nghĩa lịch sử, kinh tế, chính trị. Trên thế giới có sáu châu lục là châu Á, châu Âu, châu Phi, châu Mĩ, châu Đại Dương và châu Nam Cực.

A "geopolitical continent" consists of some parts of a "geographic continent" and their surrounding islands and archipelagos. This label is mostly based on history, economy and politics. There are six "geopolitical continents" in the world: Asia, Europe, Africa, the Americas, Oceania and Antarctica.

(geography) a "continent", as regards culture, politics, etc.


quán cà phê

[kwaːŋ˦˧˥ kaː˦˩ fej˧˧]

[waːŋ˦˥ kaː˨˩ fej˧˧]

quán (“kiosk, restaurant, store, house”) + cà phê (“coffee”).

com

2005, Nguyễn Ngọc Tư, "Cuối mùa nhan sắc" (in Cánh đồng bất tận), Trẻ publishing house
Ông già tạt vô quán càfê chú Tư Bụng, kêu: "Mấy đứa bưng cho tao năm trăm đồng trà nóng coi".
The old man turned into Mr Tư Bụng's café and shouted, "Bring me five hundred đồng's worth of hot tea."

coffee shop, coffee bar, coffee house, café, an establishment selling mostly non-alcoholic beverages (such as tea, coffee, smoothies, yoghurt, etc.), with a facility to consume them on the premises


đồng tiền

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tiən˨˩]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ tiəŋ˦˩]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tiəŋ˨˩]


thế kỉ

[tʰej˨˩˦ kɪj˧˨]

[tʰej˦˥ kɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 世紀, composed of 世 (“lifetime”) and 紀 (“period”).


thập kỉ

[tʰəp̚˧˨ʔ ki˧˩]

[tʰəp̚˨˩ʔ kɪj˧˨]

[tʰəp̚˨˩˨ kɪj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thập kỉ.wav

Sino-Vietnamese word from 十 (“ten”) and 紀 (“period”).


thiên niên kỉ

[tʰiəŋ˧˧ niəŋ˧˧ kɪj˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ niəŋ˧˧ kɪj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thiên niên kỉ.wav

Sino-Vietnamese word from 千年紀, composed of 千年 (“1000 years; millennium”) and 紀 (“period”).


gạt tàn

[ɣaːt̚˧˨ʔ taːn˨˩]

[ɣaːk̚˨˩ʔ taːŋ˦˩]

[ɣaːk̚˨˩˨ taːŋ˨˩]


ưu đãi

[ʔiw˧˧ ʔɗaːj˦ˀ˥]

[ʔɨw˧˧ ʔɗaːj˧˨]

[ʔɨw˧˧ ʔɗaːj˨˩˦]

ưu đãi cho khách hàng thân thiết


khăn tắm

[kʰaŋ˧˧ tam˦˧˥]


nha sĩ

[ɲaː˧˧ si˦ˀ˥]

[ɲaː˧˧ ʂɪj˧˨]

[ɲaː˧˧ sɪj˧˨]

[ɲaː˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[ɲaː˧˧ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 牙士, composed of 牙 (“tooth”) and 士 (“specialist”).


tài liệu

Sino-Vietnamese word from 材料, composed of 材 (“material”) and 料 (“material, stuff”).

thư mục tài liệu

tài liệu học tập

tài liệu tham khảo

đọc tài liệu tại thư viện

material (text written for a specific purpose); documentation


nửa

nửa thời gian


pháo hoa

pháo + hoa, calque of Chinese 花炮 (hoa pháo, literally “flowery firecrackers”). Compare Japanese 花火 (hanabi, literally “flowery fire”), Korean 불꽃 (bulkkot, literally “fiery flower”).

ncog

bắn pháo hoa


學區

chữ Hán form of học khu (“school district”).


đinh ba

[ʔɗïŋ˧˧ ʔɓaː˧˧]

[ʔɗɨn˧˧ ʔɓaː˧˧]

[ʔɗɨn˧˧ ʔɓaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-dăm ba.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 釘耙 (“nail rake”, SV: đinh bá), with Chinese 耙 (bá, “rake”) "eggcornized" by ba (“three”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">đinh bá</i>

vi-etym-sino

(fiction, weaponry) the 九齒釘耙／九齿钉耙 (Cửu Xỉ Đinh Bá, literally “Nine-Toothed Rake”), the weapon of the magical pig man Zhu Bajie in Journey to the West


thiên hà

[tʰiən˧˧ haː˨˩]

[tʰiəŋ˧˧ haː˦˩]

[tʰiəŋ˧˧ haː˨˩]

Sino-Vietnamese word from 天河 (“Milky Way”).


ê-kíp

[ʔe˧˧ kip̚˧˦]

[ʔej˧˧ kip̚˦˧˥]


ăn trộm

thằng (classifier)
kẻ (classifier)
tên (classifier)

[ʔan˧˧ t͡ɕom˧˨ʔ]

[ʔaŋ˧˧ ʈom˨˩ʔ]

[ʔaŋ˧˧ ʈom˨˩˨]


giấc mơ

[zək̚˧˦ məː˧˧]

[jək̚˦˧˥ məː˧˧]

[jək̚˦˥ məː˧˧]


cầu vồng

cái (classifier)
cây (classifier)
橋虹 (CJK)

[kəw˨˩ vəwŋ͡m˨˩]

[kəw˦˩ vəwŋ͡m˦˩]

[kəw˨˩ vəwŋ͡m˨˩]

[kəw˨˩ jəwŋ͡m˨˩]

a rainbow (multicoloured arch in the sky)


họ hàng

[hɔ˧˨ʔ haːŋ˨˩]

[hɔ˨˩ʔ haːŋ˦˩]

[hɔ˨˩˨ haːŋ˨˩]


phong cảnh

[fawŋ͡m˧˧ kɛɲ˧˨]

[fɔŋ˧˧ kɛɲ˧˨]

Sino-Vietnamese word from 風景 (“scenery, landscape”).


xe xích lô

[sɛ˧˧ sïk̟̚˧˦ lo˧˧]

[sɛ˧˧ sɨt̚˦˧˥ low˧˧]

[sɛ˧˧ sɨt̚˦˥ low˧˧]

xe (“vehicle”) + xích lô, from French cyclo.


kí giả

[kɪj˨˩˦ jaː˧˨]

[kɪj˦˥ jaː˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 記者 (“journalist”).


xích lô

[sïk̟̚˧˦ lo˧˧]

[sɨt̚˦˧˥ low˧˧]

Sáng đi xe thồ, chiều đi xích lô, tối đi Buôn Hồ, làm tô bún riêu.

Ride a taxi motorbike in the morning, ride a trishaw in the afternoon, ride to Buon Ho in the evening, have a bowl of bun rieu


nhà báo

[ɲaː˨˩ ʔɓaːw˧˦]

[ɲaː˦˩ ʔɓaːw˨˩˦]

[ɲaː˨˩ ʔɓaːw˦˥]


y tá

[ʔi˧˧ taː˧˦]

[ʔɪj˧˧ taː˨˩˦]

[ʔɪj˧˧ taː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 醫佐, composed of 醫 (“medicine; doctor; physician”) and 佐 (“to help; to assist”).

điều dưỡng viên
điều dưỡng viên#Vietnamese

(dated or informal) Synonym of điều dưỡng viên (“nurse”) (person trained to provide care for the sick)


tủ lạnh

[tu˧˩ lajŋ̟˧˨ʔ]

[tʊw˧˨ lɛɲ˨˩ʔ]

[tʊw˨˩˦ lan˨˩˨]


bọ cánh cứng

[ʔɓɔ˧˨ʔ kajŋ̟˧˦ kɨŋ˧˦]

[ʔɓɔ˨˩ʔ kɛɲ˦˧˥ kɨŋ˦˧˥]

[ʔɓɔ˨˩˨ kan˦˥ kɨŋ˦˥]

bọ (“insect”) + cánh (“wings”) + cứng (“hard”).

com

a beetle (of the insect order Coleoptera)


bưu điện

[ʔɓiw˧˧ ʔɗiən˧˨ʔ]

[ʔɓɨw˧˧ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓɨw˧˧ ʔɗiəŋ˨˩˨]

*Sino-Vietnamese word from 郵電.
*Short for 郵政／邮政 (yóuzhèng) + 電信／電訊 (diànxìn)

zh-etym-short

sở/phòng bưu điện

mail; post; correspondence; communication


chương trình máy tính

[t͡ɕɨəŋ˧˧ t͡ɕïŋ˨˩ maj˧˦ tïŋ˧˦]

[t͡ɕɨəŋ˧˧ ʈɨn˦˩ maj˨˩˦ tɨn˦˧˥]

[cɨəŋ˧˧ ʈɨn˨˩ ma(ː)j˦˥ tɨn˦˥]

chương trình (“program, plan, schedule”) + máy tính (“computer”).


lời khuyên

[ləːj˦˩ kʰwiəŋ˧˧]

[ləːj˦˩ xwiəŋ˧˧]

[ləːj˨˩ kʰwiəŋ˧˧]

[ləːj˨˩ xwiəŋ˧˧]


lập trình viên

[ləp̚˧˨ʔ t͡ɕïŋ˨˩ viən˧˧]

[ləp̚˨˩ʔ ʈɨn˦˩ viəŋ˧˧]

[ləp̚˨˩˨ ʈɨn˨˩ viəŋ˧˧]

[ləp̚˨˩˨ ʈɨn˨˩ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 立程 (“to program; to code”) and 員 (“-er; -ist”).

vi-etym-sino

(programming, software) a programmer; a coder


lúc

[lʊwk͡p̚˦˧˥]


dược

Sino-Vietnamese word from 藥 (“medication; drug”).

Nó học (ngành) dược.

Khoa Dược


ông già

[ʔəwŋ͡m˧˧ zaː˨˩]

[ʔəwŋ͡m˧˧ jaː˦˩]

[ʔəwŋ͡m˧˧ jaː˨˩]

Ông già và biển cả

Nhìn gì hả ông già?

(informal or derogatory) old man; elderly man

Ông già mày dạo này thế nào?

(informal or derogatory) old man (father)


tiệm ăn

[tiəm˧˨ʔ ʔan˧˧]

[tiəm˨˩ʔ ʔaŋ˧˧]

[tim˨˩˨ ʔaŋ˧˧]


việc

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 役 (SV: dịch). Cognate with Muong wiêc, Isan เวียก, Khün ᩅ᩠ᨿᨠ, Lao ວຽກ (wīak), Lü ᦵᦞᧅ (vek), Tai Dam ꪫꪸꪀ.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">dịch</i>


quán ăn

[kwaːŋ˦˧˥ ʔaŋ˧˧]

[waːŋ˦˥ ʔaŋ˧˧]


bà già

[ʔɓaː˨˩ zaː˨˩]

[ʔɓaː˦˩ jaː˦˩]

[ʔɓaː˨˩ jaː˨˩]

Nhìn gì hả bà già?

(informal or derogatory) old woman; old lady

Bà già mày dạo này thế nào?

(informal or derogatory) old lady (mother)


藥學

chữ Hán form of dược học (“pharmacy, pharmacology (science)”).


đó

From Proto-Vietic *tɔːʔ (“trap”). Cognate with Toum tɔː³. Compare Lower Ta'oih tɔː ("to trap, to strain"), Kuy [Salavan] tɔː ("to trap birds, fish, etc.").


voi ma-mút

[vɔj˧˧ maː˧˧ mut̚˧˦]

[vɔj˧˧ maː˧˧ mʊk̚˦˧˥]

[vɔj˧˧ maː˧˧ mʊk͡p̚˦˥]

[jɔj˧˧ maː˧˧ mʊk͡p̚˦˥]


xì-căng-đan

[si˨˩ kaŋ˧˧ ʔɗaːn˧˧]

[sɪj˦˩ kaŋ˧˧ ʔɗaːŋ˧˧]

[sɪj˨˩ kaŋ˧˧ ʔɗaːŋ˧˧]


lông mi

[ləwŋ͡m˧˧ mi˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ mɪj˧˧]

[ləwŋ͡m˧˧ mɪj˧˧]


ngăn kéo

[ŋan˧˧ kɛw˧˦]

[ŋaŋ˧˧ kɛw˨˩˦]

[ŋaŋ˧˧ kɛw˦˥]


diễn viên

[jiəŋ˧˨ viəŋ˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ viəŋ˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ jiəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-diễn viên.wav

Sino-Vietnamese word from 演員, composed of 演 (“to act”) and 員 (“-er”).

diễn viên điện ảnh

nam/nữ diễn viên

Mới hôm qua cùng bạn
Em ngồi ghế nhà trường
Hôm nay diễn viên mới
Nhớ cây bàng, cửa gương…

1963, Xuân Quỳnh, “Cô diễn viên mới [Rookie Actress]”, in Chồi biếc [Green Buds]:

As if I were with my friends just yesterday
In the good old classroom
Now I'm a rookie actress
Oh, how I miss the almond trees, the glass windows…

an actor (person who performs in a theatrical play or film)


tiệm

→ Khmer: តៀម (tiəm)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 店 (“shop”, SV: điếm).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">điếm</i>


bán kính

[ʔɓaːn˧˦ kïŋ˧˦]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ kɨn˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˦˥ kɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 半徑, composed of 半 (“half”) and 徑 (“diameter”), from Japanese 半径 (hankei).


hiđro

[hi˧˧ ʔɗɹo˧˧]

[hi˧˧ ʔɗəː˨˩ ɹo˧˧]

[hi˧˧ ʔɗəː˨˩ zo˧˧]

[hɪj˧˧ ʔɗɹow˧˧]

[hɪj˧˧ ʔɗəː˦˩ ɹow˧˧]

[hɪj˧˧ ʔɗɹow˧˧]

[hɪj˧˧ ʔɗəː˨˩ ɹow˧˧]

From French hydrogène. Compare nitơ (“nitrogen”), oxi (“oxygen”).


hình dung từ

[hïŋ˨˩ zʊwŋ͡m˧˧ tɨ˨˩]

[hɨn˦˩ jʊwŋ͡m˧˧ tɨ˦˩]

[hɨn˨˩ jʊwŋ͡m˧˧ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 形容詞, composed of 形容 (“to describe”) and 詞 (“word”).

(dated, Chinese language) Synonym of tính từ (“adjective”) (word that modifies a noun or describes a noun’s referent)


kĩ sư

[ki˦ˀ˥ sɨ˧˧]

[kɪj˧˨ ʂɨ˧˧]

[kɪj˧˨ sɨ˧˧]

[kɪj˨˩˦ ʂɨ˧˧]

[kɪj˨˩˦ sɨ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 技師, composed of 技 (“technique”) and 師 (“master”), Japanese 技師 (gishi).


giun tròn

[zun˧˧ t͡ɕɔn˨˩]

[jun˧˧ ʈɔŋ˦˩]

[jʊwŋ͡m˧˧ ʈɔŋ˨˩]


giun dẹp

[zun˧˧ zɛp̚˧˨ʔ]

[jun˧˧ jɛp̚˨˩ʔ]

[jʊwŋ͡m˧˧ jɛp̚˨˩˨]


giun đốt

[zun˧˧ ʔɗot̚˧˦]

[jun˧˧ ʔɗok̚˦˧˥]

[jʊwŋ͡m˧˧ ʔɗok̚˦˥]

a ringed worm; a segmented worm; an annelid


thủy tức

Traditional tone placement spelling of thuỷ tức.


cộng sản chủ nghĩa

[kəwŋ͡m˧˨ʔ saːn˧˩ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[kəwŋ͡m˨˩ʔ ʂaːŋ˧˨ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[kəwŋ͡m˨˩ʔ saːŋ˧˨ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨]

[kəwŋ͡m˨˩˨ ʂaːŋ˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

[kəwŋ͡m˨˩˨ saːŋ˨˩˦ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 共產主義, composed of 共產 (“communist”) and 主義 (“ism”), Japanese 共産主義 (kyōsan shugi).

chủ nghĩa cộng sản
chủ nghĩa cộng sản#Vietnamese

(obsolete) Synonym of chủ nghĩa cộng sản (“communism”)


hải quỳ

[haːj˨˩˦ wɪj˨˩]


thuỷ tức

[tʰwi˧˩ tɨk̚˧˦]

[tʰwɪj˧˨ tɨk̚˦˧˥]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ tɨk̚˦˥]

a hydra (any of several small freshwater polyps of the genus Hydra and related genera)


báo bờm

[ʔɓaːw˧˦ ʔɓəːm˨˩]

[ʔɓaːw˨˩˦ ʔɓəːm˦˩]

[ʔɓaːw˦˥ ʔɓəːm˨˩]


細胞學

chữ Hán form of tế bào học (“cytology”).


biến thái

[ʔɓiən˧˦ tʰaːj˧˦]

[ʔɓiəŋ˦˧˥ tʰaːj˨˩˦]

[ʔɓiəŋ˦˥ tʰaːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 變態, composed of 變 (“to change”) and 態 (“state”), from Japanese 変態 (hentai), from Literary Chinese 變態 (biàntài, “to transform”). First used as an entomological term in publications by the Entomological Society of Japan, with later non-entomological applications in the broader zoology and botany. The narrower sense, "abnormal" is attested in Chinese works, such as those by Mao Dun, but the strictest sense, "abnormal sexual tendency," is from a contraction of Japanese 変態性欲 (hentai seiyoku, literally “abnormal sexual desire”). This may have been due to a reinterpretation of 変 (hen) as a 形容動詞 (keiyō dōshi, “adjectival verb”) meaning "strange," hence "strange state" rather than "change state." It was adopted into Vietnamese through the popularity of manga and anime. English hentai is also used as the name for "hardcore" manga/anime porn.

der

biến thái hoàn toàn

biến thái không hoàn toàn


CLB

[kəw˧˧ laːk̚˧˨ʔ ʔɓo˧˨ʔ]

[kəw˧˧ laːk̚˨˩ʔ ʔɓow˨˩ʔ]

[kəw˧˧ laːk̚˨˩˨ ʔɓow˨˩˨]


理生學

chữ Hán form of lý sinh học (“biophysics”).


tiêu ngữ

[tiəw˧˧ ŋɨ˦ˀ˥]

[tiw˧˧ ŋɨ˧˨]

[tiw˧˧ ŋɨ˨˩˦]


quản gia

[kwaːŋ˧˨ jaː˧˧]

[waːŋ˨˩˦ jaː˧˧]


guốc

vi-noun

(classifier cái, chiếc) guốc • (踘, 椈, 梮, 槶)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
踘 (CJK)
椈 (CJK)
梮 (CJK)
槶 (CJK)

From Middle Vietnamese guóc, a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 屐 (SV: kịch).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">kịch</i>

vi-etym-sino

a piece of footwear that is usually made of wood, resembles a high-heeled flip-flop

any piece of footwear that resembles this type of footwear; a clog, geta, sabot, etc.

a piece of high-heeled footwear, except a boot; a slingback, mule, pump, stiletto, wedge, platform, kitten heel, etc.


đoản mạch

[ʔɗwaːn˧˩ majk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɗwaːŋ˧˨ mat̚˨˩ʔ]

[ʔɗwaːŋ˨˩˦ mat̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 短 (“short”) and 脈 (“circuit”).


từ ngoại lai

[tɨ˨˩ ŋwaːj˧˨ʔ laːj˧˧]

[tɨ˦˩ ŋwaːj˨˩ʔ laːj˧˧]

[tɨ˨˩ ŋwaːj˨˩˨ laːj˧˧]

từ (“word”) + ngoại lai (“foreign; exotic”), probably a calque of Chinese 外來語／外来语 (ngoại lai ngữ).

cal

(linguistics) a word of foreign origin; a loanword, foreign word, calque, etc.


kim chi

[kim˧˧ t͡ɕɪj˧˧]


tàu thủy

Traditional tone placement spelling of tàu thuỷ.


tàu thuỷ

[ta(ː)w˨˩ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]


quái thú

[kwaːj˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]

[waːj˦˥ tʰʊw˦˥]


nguyên soái

[ŋwiəŋ˧˧ ʂwaːj˨˩˦]

[ŋwiəŋ˧˧ swaːj˨˩˦]

[ŋwiəŋ˧˧ ʂ⁽ʷ⁾aːj˦˥]

[ŋwiəŋ˧˧ s⁽ʷ⁾aːj˦˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 元帥 (SV: nguyên suý), Japanese 元帥 (gensui), Middle Chinese 元帥 (“commander-in-chief”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nguyên suý</i>


lỗ trôn

[lo˦ˀ˥ t͡ɕon˧˧]

[low˧˨ ʈoŋ˧˧]

[low˨˩˦ ʈoŋ˧˧]


hệ quy chiếu

[he˧˨ʔ kwi˧˧ t͡ɕiəw˧˦]

[hej˨˩ʔ kwɪj˧˧ t͡ɕiw˨˩˦]


bình minh

[ʔɓïŋ˨˩ mïŋ˧˧]

[ʔɓɨn˦˩ mɨn˧˧]

[ʔɓɨn˨˩ mɨn˧˧]


hoàng hôn

[hwaːŋ˦˩ hoŋ˧˧]

[waːŋ˨˩ hoŋ˧˧]

Hoàng hôn, Mai ở ngoài bờ ruộng.

dusk; sunset; nightfall; evening twilight


bút danh

[ʔɓut̚˧˦ zajŋ̟˧˧]

[ʔɓʊk̚˦˧˥ jɛɲ˧˧]

[ʔɓʊk͡p̚˦˥ jan˧˧]

Sino-Vietnamese word from 筆名, composed of 筆 (“writing instrument”) and 名 (“name”).


lãnh thổ

[lajŋ̟˦ˀ˥ tʰo˧˩]

[lɛɲ˧˨ tʰow˧˨]

Sino-Vietnamese word from 領土 (“territory”).

(originally Southern Vietnam, now common) territory


chuỳ

Sino-Vietnamese word from 槌 or 錘／锤 (chuí, “hammer”); or probably also 椎 (“hammer”), misreading of truỳ.


紅血球

hồng huyết cầu
hồng huyết cầu#Vietnamese

chữ Hán form of hồng huyết cầu (“erythrocyte”).


古氣候學

cổ khí hậu học
cổ khí hậu học#Vietnamese

chữ Hán form of cổ khí hậu học (“palaeoclimatology”).


tháng chạp

[tʰaːŋ˧˦ t͡ɕaːp̚˧˨ʔ]

[tʰaːŋ˦˧˥ t͡ɕaːp̚˨˩ʔ]

[tʰaːŋ˦˥ caːp̚˨˩˨]

the twelfth and last lunar month of a year


總領事

chữ Hán form of tổng lãnh sự (“consul-general”).


放縱

chữ Hán form of phóng túng (“self-indulgence; negligence”).


知識論

chữ Hán form of tri thức luận (“epistemology”).


mít tinh

→ Rade: mit tĭng

[mit̚˧˦ tïŋ˧˧]

[mit̚˦˧˥ tɨn˧˧]

[mɨt̚˦˥ tɨn˧˧]

Borrowed from French meeting (“assembly”), from English meeting.

lễ mít tinh

Sáng ngày 09/11/2022, tại sân Phòng Văn hóa và Thông tin huyện, Ủy ban nhân dân huyện Đầm Dơi tổ chức lễ mít tinh hưởng ứng Ngày pháp luật nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (9/11).

2022 December 6, Trung Dũng, “HUYỆN ĐẦM DƠI TỔ CHỨC LỄ MÍT TINH HƯỞNG ỨNG NGÀY PHÁP LUẬT VIỆT NAM [ĐẦM DƠI DISTRICT HELD ASSEMBLY CEREMONY FOR VIETNAM'S DAY OF THE LAW]”, in UBND huyện Đầm Dơi [Đầm Dơi District People's Committee]:

On the morning of 9 November 2022, at the Department of Culture and Information, Đầm Dơi District's People's Committee held an assembly ceremony to promote the Day of the Law of the Socialist Republic of Vietnam.

an assembly (congregation of people), often a celebratory one


khởi nghĩa

[xəːj˧˩ ŋiə˦ˀ˥]

[kʰəːj˧˨ ŋiə˧˨]

[xəːj˧˨ ŋiə˧˨]

[kʰəːj˨˩˦ ŋiə˨˩˦]

[xəːj˨˩˦ ŋiə˨˩˦]


lạm phát phi mã

[laːm˧˨ʔ faːt̚˧˦ fi˧˧ maː˦ˀ˥]

[laːm˨˩ʔ faːk̚˦˧˥ fɪj˧˧ maː˧˨]

[laːm˨˩˨ faːk̚˦˥ fɪj˧˧ maː˨˩˦]

lạm phát (“inflation”) + Chinese 飛馬／飞马 (fēimǎ, “to ride a horse very fast”).


bình phương

[ʔɓïŋ˨˩ fɨəŋ˧˧]

[ʔɓɨn˦˩ fɨəŋ˧˧]

[ʔɓɨn˨˩ fɨəŋ˧˧]

Hiệu các bình phương của hai số bằng tích tổng và hiệu của hai số đó

The difference of the squares of two numbers is the product of their sum and their difference.


lập phương

[ləp̚˧˨ʔ fɨəŋ˧˧]

[ləp̚˨˩ʔ fɨəŋ˧˧]

[ləp̚˨˩˨ fɨəŋ˧˧]

khối lập phương

cube, regarding the shape and the volume


muông

From Proto-Vietic *t-mɔːŋ (“civet”). Compare Mang muaŋ⁶ ("civet").
Aside from a few compounds, the word is no longer used in Vietnamese. It also seems to once function as a classifier for a few animals, as attested in muông ſư tử (“a lion”) (in the Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum) and 獴麟 (muông lân, “a female of the qilin”) (in the Thi kinh giải âm, 詩經解音, a giải âm quasi-translation of the Shijing).
The undiphthongized form of this word might be preserved in the name of Con Moong cave, located in northern Thanh Hoá.


vạn

(probably obsolete in isolation) guild (association of tradespeople)


長石

chữ Hán form of tràng thạch (“feldspar”).


nham thạch

[ɲaːm˧˧ tʰajk̟̚˧˨ʔ]

[ɲaːm˧˧ tʰat̚˨˩ʔ]

[ɲaːm˧˧ tʰat̚˨˩˨]


意圖

chữ Hán form of ý đồ (“intention; plan; design”).


xà lách

[saː˦˩ lat̚˦˧˥]


danh họa

Traditional tone placement spelling of danh hoạ.


danh hoạ

[zajŋ̟˧˧ hwaː˧˨ʔ]

[jɛɲ˧˧ hwaː˨˩ʔ]

Sino-Vietnamese word from 名畫 (“famous painting”).


青龍

chữ Hán form of thanh long (“dragon fruit”).


hà mã

[haː˨˩ maː˦ˀ˥]

[haː˦˩ maː˧˨]

[haː˨˩ maː˨˩˦]


cậu nhỏ

[kəw˧˨ʔ ɲɔ˧˩]

[kəw˨˩ʔ ɲɔ˧˨]

[kəw˨˩˨ ɲɔ˨˩˦]

(euphemistic) penis; little soldier; literally "little boy"


生理學

chữ Hán form of sinh lý học (“physiology”).


軍事化

chữ Hán form of quân sự hoá (“militarization”).


cà lăm

cà- (“repetitive prefix”) + lăm; the second element might just be a imitatation of a babble.

Thằng đó bị cà lăm.


cơ địa

[kəː˧˧ ʔɗiə˧˨ʔ]

[kəː˧˧ ʔɗiə˨˩ʔ]

[kəː˧˧ ʔɗiə˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 基地, from Japanese 基地 (kichi, “base”).

Cơ địa mỗi người mỗi khác.

Constitution differs from person to person.


chuột túi

[t͡ɕuət̚˧˨ʔ tuj˧˦]

[t͡ɕuək̚˨˩ʔ tuj˨˩˦]

chuột (“rat; mouse”) + túi (“pouch”), calque of Chinese 袋鼠 (đại thử, literally “pouched rat”).


ếch ngồi đáy giếng

[ʔəjk̟̚˧˦ ŋoj˨˩ ʔɗaj˧˦ ziəŋ˧˦]

[ʔet̚˦˧˥ ŋoj˦˩ ʔɗaj˨˩˦ jiəŋ˦˧˥]

[ʔəːt̚˦˥ ŋoj˨˩ ʔɗa(ː)j˦˥ jiəŋ˦˥]

Calque of Chinese 井底之蛙 (jǐngdǐzhīwā); literally "a frog that sits at the bottom of a well".

(idiomatic) a person who likes judging their surroundings out of ignorance


đàn gảy tai trâu

[ʔɗaːn˨˩ ɣaj˧˩ taːj˧˧ t͡ɕəw˧˧]

[ʔɗaːŋ˦˩ ɣaj˧˨ taːj˧˧ ʈəw˧˧]

[ʔɗaːŋ˨˩ ɣa(ː)j˨˩˦ taːj˧˧ ʈəw˧˧]

Probably a calque of Chinese 對牛彈琴／对牛弹琴 (đối ngưu đàn cầm); literally "playing a musical instrument for a water buffalo"

talk to a brick wall
talk to a brick wall

(idiomatic) talk to a brick wall (a situation where you say something to someone and they simply would not listen or pay attention)


gương vỡ lại lành

[ɣɨəŋ˧˧ vəː˦ˀ˥ laːj˧˨ʔ lajŋ̟˨˩]

[ɣɨəŋ˧˧ vəː˧˨ laːj˨˩ʔ lɛɲ˦˩]

[ɣɨəŋ˧˧ vəː˨˩˦ laːj˨˩˨ lan˨˩]

[ɣɨəŋ˧˧ jəː˨˩˦ laːj˨˩˨ lan˨˩]

Calque of Chinese 破鏡重圓／破镜重圆 (phá kính trùng viên)

(idiomatic) a situation where a couple reunites after their break-up or divorce


màn trời chiếu đất

[maːn˨˩ t͡ɕəːj˨˩ t͡ɕiəw˧˦ ʔɗət̚˧˦]

[maːŋ˦˩ ʈəːj˦˩ t͡ɕiw˨˩˦ ʔɗək̚˦˧˥]

[maːŋ˨˩ ʈəːj˨˩ ciw˦˥ ʔɗək̚˦˥]

Calque of Chinese 幕天席地 (mạc thiên tịch địa).

(idiomatic) a situation where many people become homeless, especially after a disaster


sư tử Hà Đông

head

sư tử Hà Đông

sư tử Hà Đông

vi-noun

sư tử Hà Đông

sư tử Hà Đông

[sɨ˧˧ tɨ˧˩ haː˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ʂɨ˧˧ tɨ˧˨ haː˦˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[sɨ˧˧ tɨ˧˨ haː˦˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ʂɨ˧˧ tɨ˨˩˦ haː˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[sɨ˧˧ tɨ˨˩˦ haː˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

Calque of Chinese 河東獅子／河东狮子 (Hà Đông sư tử, literally “Hedong's lioness”), equivalent to sư tử + Hà Đông. See also Chinese 河東獅吼／河东狮吼 (Hà Đông sư hống, literally “Hedong's lioness's roar”).

cal

Hà Đông sư tử

cog

Hàng tháng tôi phải nộp lương cho vợ, không thì con sư tử Hà Đông đó giết tôi mất!

I have to submit my salary to my wife every month, or else that Hedong lioness will kill me!

(figurative) an aggressive woman who's intimidating to her own husband or lover


điện trở

[ʔɗiən˧˨ʔ t͡ɕəː˧˩]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ ʈəː˧˨]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ ʈəː˨˩˦]


hột vịt lộn

[hot̚˧˨ʔ vit̚˧˨ʔ lon˧˨ʔ]

[hok̚˨˩ʔ vit̚˨˩ʔ loŋ˨˩ʔ]

[hok̚˨˩˨ vɨt̚˨˩˨ loŋ˨˩˨]

[hok̚˨˩˨ jɨt̚˨˩˨ loŋ˨˩˨]

(Southern Vietnam) an egg containing a developing duck embryo

hột vịt lộn xào me

(Southern Vietnam) a boiled egg of that kind; a balut


số ít

[so˧˦ ʔit̚˧˦]

[ʂow˨˩˦ ʔit̚˦˧˥]

[sow˨˩˦ ʔit̚˦˧˥]

[ʂow˦˥ ʔɨt̚˦˥]

[sow˦˥ ʔɨt̚˦˥]


cao trào

[kaːw˧˧ t͡ɕaːw˨˩]

[kaːw˧˧ ʈaːw˦˩]

[kaːw˧˧ ʈaːw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 高潮, from Japanese 高潮 (kōchō).


chất lượng

[t͡ɕət̚˧˦ lɨəŋ˧˨ʔ]

[t͡ɕək̚˦˧˥ lɨəŋ˨˩ʔ]

[cək̚˦˥ lɨəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 質量 (“quality”), from Japanese 質量 (shitsuryō, “quality and quantity”).

bor

chất lượng cao

vi:Chất lượng (kinh doanh)
vi:chất lượng


động lực

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 動力, from Japanese 動力 (dōryoku).


công nhân

[kəwŋ͡m˧˧ ɲən˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ɲəŋ˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 工人, composed of 工 (“labor”) and 人 (“-er”).


方法論

phương pháp luận
phương pháp luận#Vietnamese

chữ Hán form of phương pháp luận (“methodology”).


người tuyết

[ŋɨəj˨˩ twiət̚˧˦]

[ŋɨj˦˩ twiək̚˦˧˥]

[ŋɨj˨˩ t⁽ʷ⁾iək̚˦˥]


người tuyết

người (“human”) + tuyết (“snow”), a calque of Chinese 雪人 (tuyết nhân).

[ŋɨəj˨˩ twiət̚˧˦]

[ŋɨj˦˩ twiək̚˦˧˥]

[ŋɨj˨˩ t⁽ʷ⁾iək̚˦˥]


ác-ti-sô

[ʔaːk̚˧˦ ti˧˧ so˧˧]

[ʔaːk̚˦˧˥ tɪj˧˧ ʂow˧˧]

[ʔaːk̚˦˧˥ tɪj˧˧ sow˧˧]

[ʔaːk̚˦˥ tɪj˧˧ ʂow˧˧]

[ʔaːk̚˦˥ tɪj˧˧ sow˧˧]


tã

head

tã • (左, 袏, 𫌗)

vi-noun

tã • (左, 袏, 𫌗)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 褯 (SV: tạ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tạ</i>


trà đạo

[t͡ɕaː˨˩ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[ʈaː˦˩ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[ʈaː˨˩ ʔɗaːw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 茶道, composed of 茶 (“tea”) and 道 (“way; discipline”), from Japanese 茶道 (sadō, chadō)


tài khoản

[taːj˦˩ kʰwaːŋ˧˨]

[taːj˨˩ kʰwaːŋ˨˩˦]

[taːj˨˩ xwaːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 財款 (“account”).


xí nghiệp

[si˧˦ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[sɪj˨˩˦ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[sɪj˦˥ ŋip̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-xí nghiệp.wav

Sino-Vietnamese word from 企業, composed of 企 (“to plan”) and 業 (“business”), from Japanese 企業 (kigyō, “enterprise”).


hiện tượng

[hiən˧˨ʔ tɨəŋ˧˨ʔ]

[hiəŋ˨˩ʔ tɨəŋ˨˩ʔ]

[hiəŋ˨˩˨ tɨəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 現象, from Japanese 現象 (genshō), from Middle Chinese 現象 (henH zjangX).


dây an toàn

[zəj˧˧ ʔaːn˧˧ twaːn˨˩]

[jəj˧˧ ʔaːŋ˧˧ twaːŋ˦˩]

[jəj˧˧ ʔaːŋ˧˧ t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩]


phạm trù

[faːm˧˨ʔ t͡ɕu˨˩]

[faːm˨˩ʔ ʈʊw˦˩]

[faːm˨˩˨ ʈʊw˨˩]

Sáu cặp phạm trù cơ bản trong triết học Mác: cái chung và cái riêng, bản chất và hiện tượng, nội dung và hình thức, nguyên nhân và kết quả, khả năng và hiện thực, tất nhiên và ngẫu nhiên.

The six pairs of categories in Marxian philosophy: generality and specificity, nature and phenomenon, content and form, cause and effect, potentiality and reality, certainty and randomness.


lược

cây (classifier)
cái (classifier)
𥳂 (CJK)

Attested as blựơc in the Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651).

a comb (toothed implement for grooming the hair)


上議院

thượng nghị viện
thượng nghị viện#Vietnamese

chữ Hán form of thượng nghị viện (“upper house”).


phó tế

[fɔ˨˩˦ tej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 副祭, composed of 副 (“assistant; deputy”) and 祭 (“to make (religious) offerings”).

(dated); chấp sự (Protestantism)

thầy phó tế


thầy sáu

[tʰəj˦˩ ʂaw˨˩˦]

[tʰəj˦˩ saw˨˩˦]

[tʰəj˨˩ ʂa(ː)w˦˥]

thầy (“teacher”) + sáu (“six”). Prior to Pope Paul VI's motu proprio Ministeria quaedam of 15 August 1972, the deaconate was the sixth order in the Church hierarchy, above the subdeaconate but below the priesthood. https://web.archive.org/web/20150409102434/http://simonhoadalat.com/DIAPHAN/CacDucCha/DCVuHuyChuong/BaiGiang/53TruyenChucLMVinhSon.htmhttps://web.archive.org/web/20160304104004/http://photevnusa.org/

Trong bầu khí vui mừng của ngày cuối tháng hoa, thì thầy Sáu Khánh đã xin được Đức Hồng Y về dâng lễ tạ ơn kỷ niệm 25 năm ngày kỷ niệm truyền chức phó tế vĩnh viễn tại giáo xứ Đức Mẹ Lavang sáng nay vào lúc 10g45, Chúa Nhật lễ Chúa Ba Ngôi.

2015 June 8, Nguyễn Đức Vượng, VietCatholic News:

Amid the festive atmosphere at the end of the Flowers of May, Deacon Khánh asked the Cardinal to preside over a thanksgiving Mass to commemorate his 25 years of service as a permanent deacon at Our Lady of Lavang Parish this morning, Trinity Sunday, at 10:45.

2015: Bảo Sang Lý, Báo Công Giáo, 17 June 2015 http://baoconggiao.com/vi/news/Cong-Doan-Cong-Giao-Hai-Ngoai/Giao-Xu-Long-Thuong-Xot-Chua-Knoxville-Tennessee-Hoa-Ky-Thanh-Le-Ban-Bi-Tich-Them-Suc-6076/
Thánh lễ do Đức Hồng Y Justin Rigali, nguyên Tổng Giám Mục Giáo Phận Philadelphia, tiểu bang Pennsylvani chủ tế, cùng với sự hiện diện của quý cha, quý thầy sáu, quý Sơ và chủng sinh.

The Mass was presided by Cardinal Justin Rigali, former Archbishop of Philadelphia, Pennsylvania, and was attended by priests, deacons, sisters, and seminarians.

(Roman Catholicism, dated or informal) deacon


TP

[tʰajŋ̟˨˩ fo˧˦]

[tʰɛɲ˦˩ fow˨˩˦]


mỏ

From Proto-Vietic *k-ɓɔh (“beak”), from Proto-Mon-Khmer *ɟɓuəh ~ *ɟɓuuʔ; cognate with Thavung abɔh¹, Khmer ចំពុះ (cɑmpuh), Pacoh tarbóh.

thú mỏ vịt

(anatomy, of a bird or a platypus) beak; bill

Câm mỏ


mỏ

Borrowed from Tai; compare Proto-Tai *ɓoːᴮ (whence Thai บ่อ (bɔ̀ɔ)).
Cognate with Muong Bi bỏ (“well”), borrowed separately from Vietnamese.

thợ mỏ

mine (place from which ore is extracted)


từng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 層 (“storey; layer”, SV: tằng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tằng</i>

vi-etym-sino

Central Vietnam and Southern Vietnam form of tầng (“floor, storey”)


kỉ niệm

[kɪj˧˨ niəm˨˩ʔ]

[kɪj˨˩˦ nim˨˩˨]

memory, memories (good, bad, childhood memories, etc.)


hẻm

hẻm vực

hẻm núi

the narrow space between two large barriers

(by extension) a cul-de-sac (blind alley)


giai cấp

[zaːj˧˧ kəp̚˧˦]

[jaːj˧˧ kəp̚˦˧˥]

[jaːj˧˧ kəp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 階級 (“stair; step”), from Japanese 階級 (kaikyū).

giai cấp thống trị/bị trị

class (social division based on socio-economic status)


dạo

(chiefly Northern Vietnam) time period; times


nằm

Cognate with Arem anam ("to brood").
Compare Proto-Katuic *-nam (whence Pacoh panám (“to set on eggs, to brood”)) and Proto-Khmuic *gnəm (“to hatch or brood eggs”).


chiến sĩ

[t͡ɕiən˧˦ si˦ˀ˥]

[t͡ɕiəŋ˦˧˥ ʂɪj˧˨]

[t͡ɕiəŋ˦˧˥ sɪj˧˨]

[ciəŋ˦˥ ʂɪj˨˩˦]

[ciəŋ˦˥ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 戰士 (“soldier”).

vi-etym-sino

Huy chương Chiến sĩ vẻ vang

vi:Chúng tôi là chiến sĩ
vi:Huy chương Chiến sĩ vẻ vang


biểu trưng

[ʔɓiəw˧˩ t͡ɕɨŋ˧˧]

[ʔɓiw˧˨ ʈɨŋ˧˧]

[ʔɓiw˨˩˦ ʈɨŋ˧˧]


bo bo

[ʔɓɔ˧˧ ʔɓɔ˧˧]

[ʔɓɔ˧˧ ʔɓɔ˧˧]

[ʔɓɔ˧˧ ʔɓɔ˧˧]


lỗ đít

[lo˦ˀ˥ ʔɗit̚˧˦]

[low˧˨ ʔɗit̚˦˧˥]

[low˨˩˦ ʔɗɨt̚˦˥]


lỗ

head

鲁, 魯. 嚕, 𡓇, 𥩍

lỗ • (鲁, 魯. 嚕, 𡓇, 𥩍)

vi-noun

鲁, 魯. 嚕, 𡓇, 𥩍

cái (classifier)
鲁 (CJK)
𡓇 (CJK)
𥩍 (CJK)

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-lỗ.wav

From Proto-Mon-Khmer *luh (“hole”); cognates include Khmer ធ្លុះ (thluh), Bahnar bơlôh, Central Mnong lôh.

a hole made through a layer of material, by piercing, punching, poking, tearing, etc.; compare hố (“pit”, dug hole)


vinh quang

[vïŋ˧˧ kwaːŋ˧˧]

[vɨn˧˧ kwaːŋ˧˧]

[vɨn˧˧ waːŋ˧˧]

[jɨn˧˧ waːŋ˧˧]


mưa phùn

[mɨə˧˧ fun˨˩]

[mɨə˧˧ fun˦˩]

[mɨə˧˧ fʊwŋ͡m˨˩]


rêu

head

𦼔, 僚, 潦, 𧄈, 𫮹, 𱪁, 󱘅

vi-noun

𦼔, 僚, 潦, 𧄈, 𫮹, 𱪁, 󱘅

𦼔 (CJK)
僚 (CJK)
潦 (CJK)
𧄈 (CJK)
𫮹 (CJK)
𱪁 (CJK)


loại từ

[lwaːj˧˨ʔ tɨ˨˩]

[lwaːj˨˩ʔ tɨ˦˩]

[l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 類 (“category”) and 詞 (“word”).

vi-etym-sino

Loại từ trong tiếng Việt là đơn vị ngữ pháp rất khó sử dụng đối với người nước ngoài.

Nguyễn Thiện Nam (2004) “Lỗi Loại Từ trong Tiếng Việt của Người Nước Ngoài”, in Electronic Journal of Foreign Language Teaching, volume 1, number 1 (PDF), National University of Signapore Center for Language Studies, pages 81–88

The classifier in Vietnamese is a grammatical unit that is very difficult for foreigners to use.

(grammar) classifier (word used to indicate a semantic class)


đèo núi

[ʔɗɛw˨˩ nuj˧˦]

[ʔɗɛw˦˩ nuj˨˩˦]

[ʔɗɛw˨˩ nuj˦˥]


cà vạt

[kaː˨˩ vaːt̚˧˨ʔ]

[kaː˦˩ vaːk̚˨˩ʔ]

[kaː˨˩ vaːk̚˨˩˨]

[kaː˨˩ jaːk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cà vạt.wav

Hôm nay anh sẽ đeo cà vạt màu đỏ đi dự đám cưới của bạn anh.

Today I will wear a red tie to my friend's wedding.


nghị sĩ

[ŋi˧˨ʔ si˦ˀ˥]

[ŋɪj˨˩ʔ ʂɪj˧˨]

[ŋɪj˨˩ʔ sɪj˧˨]

[ŋɪj˨˩˨ ʂɪj˨˩˦]

[ŋɪj˨˩˨ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 議士, composed of 議 (“council”) and 士 (“learned person”).

legislative body
legislative body#English


đèo

ngọn (classifier)
con (classifier)
𡸇 (CJK)


vòng tay

[vɔŋ˦˩ taj˧˧]


đầu óc

[ʔɗəw˨˩ ʔawk͡p̚˧˦]

[ʔɗəw˦˩ ʔawk͡p̚˦˧˥]

[ʔɗəw˨˩ ʔawk͡p̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-đầu óc.wav

đầu (“head”) + óc (“brain”). Compare Chinese 頭腦／头脑 (đầu não, literally “head brain”)

cog

đầu óc ngu si, tứ chi phát triển

đầu óc trên mây


thù

trả thù

to revenge against; to take vengeance on


kim tuyến

[kim˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 金線 (“gold(en) wire/thread”).


thịnh nộ

[tʰïŋ˧˨ʔ no˧˨ʔ]

[tʰɨn˨˩ʔ now˨˩ʔ]

[tʰɨn˨˩˨ now˨˩˨]


mặt nạ

head

mặt nạ • (𩈘𩈩)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
𩈘𩈩 (CJK)

[mat̚˧˨ʔ naː˧˨ʔ]

[mak̚˨˩ʔ naː˨˩ʔ]

[mak̚˨˩˨ naː˨˩˨]

mặt (“face”) + nạ; the second syllable is from Tai (cf. Proto-Tai *ʰnaːꟲ (“face”), whence Thai หน้า (nâa), Lao ໜ້າ (nā)).


bão tố

[ʔɓaːw˦ˀ˥ to˧˦]

[ʔɓaːw˧˨ tow˨˩˦]

[ʔɓaːw˨˩˦ tow˦˥]


ruộng

𤲌, 𤳽, 𪽞, 𪽣, 𫅹, 𬏇, 𬏑

vi-noun

𤲌, 𤳽, 𪽞, 𪽣, 𫅹, 𬏇, 𬏑

(classifier mảnh, miếng, thửa) ruộng • (𤲌, 𤳽, 𪽞, 𪽣, 𫅹, 𬏇, 𬏑)

mảnh (classifier)
miếng (classifier)
thửa (classifier)
𤲌 (CJK)
𤳽 (CJK)
𪽞 (CJK)
𪽣 (CJK)
𫅹 (CJK)
𬏇 (CJK)
𬏑 (CJK)

From Proto-Vietic *rɔːŋʔ. Cognate with Muong Bi rõng and Chut [Sách] rɔːŋ⁴.

ruộng lúa

ruộng ngô

field (an area of open land used for growing crops)


sát na

[saːt̚˧˦ naː˧˧]

[ʂaːk̚˦˧˥ naː˧˧]

[saːk̚˦˧˥ naː˧˧]

[ʂaːk̚˦˥ naː˧˧]

[saːk̚˦˥ naː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 刹那, from Chinese 剎那／刹那, from Sanskrit क्षण (kṣaṇa)


tượng đài

[tɨəŋ˧˨ʔ ʔɗaːj˨˩]

[tɨəŋ˨˩ʔ ʔɗaːj˦˩]

[tɨəŋ˨˩˨ ʔɗaːj˨˩]

Sino-Vietnamese word from 像臺, composed of 像 (“statue”) and 臺 (“tower”).

vi-etym-sino

Một khách sạn gần Tượng đài Độc lập.


hơi

From Proto-Vietic *həːj, probably from some dialectal form of Chinese 氣／气 (SV: khí).

tàu hơi nước

hết hơi

(used in compounds) stretch, turn (single uninterrupted sitting)

(used in compounds) weight of a head of livestock before slaughtering, minus its coat and entrails


hơi cay

Cảnh sát đã dùng hơi cay chống lại người biểu tình.

The police used tear gas against protesters.


bia hơi

[ʔɓiə˧˧ həːj˧˧]

[ʔɓiə˧˧ həːj˧˧]

[ʔɓiə˧˧ həːj˧˧]

bia hơi (a type of cheap draft lager beer, especially popular in the north of Vietnam)


sỏi thận

[sɔj˧˩ tʰən˧˨ʔ]

[ʂɔj˧˨ tʰəŋ˨˩ʔ]

[sɔj˧˨ tʰəŋ˨˩ʔ]

[ʂɔj˨˩˦ tʰəŋ˨˩˨]

[sɔj˨˩˦ tʰəŋ˨˩˨]


sa di

[ʂaː˧˧ jɪj˧˧]

[saː˧˧ jɪj˧˧]

[ʂaː˧˧ jɪj˧˧]

[saː˧˧ jɪj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 沙彌, from Chinese 沙彌／沙弥 (shāmí), from Pali sāmaṇera.


cố gắng

[ko˧˦ ɣaŋ˧˦]

[kow˨˩˦ ɣaŋ˦˧˥]

[kow˦˥ ɣaŋ˦˥]

Những cố gắng của anh ta đã được đền đáp xứng đáng.


hớt tóc

[həːt̚˧˦ tawk͡p̚˧˦]

[həːk̚˦˧˥ tawk͡p̚˦˧˥]

[həːk̚˦˥ tawk͡p̚˦˥]

(Southern Vietnam) haircut (an act of cutting hair)


cắt tóc

(Northern Vietnam) haircut (an act of cutting hair)


統計學

chữ Hán form of thống kê học (“statistics”).


mái ngố

[maːj˧˦ ŋo˧˦]

[maːj˨˩˦ ŋow˨˩˦]


年代學

chữ Hán form of niên đại học (“chronology”).


神經學

chữ Hán form of thần kinh học (“neurology”).


tạc đạn

[taːk̚˧˨ʔ ʔɗaːn˧˨ʔ]

[taːk̚˨˩ʔ ʔɗaːŋ˨˩ʔ]

[taːk̚˨˩˨ ʔɗaːŋ˨˩˨]


人文學

chữ Hán form of nhân văn học (“humanities”).


độ Rích-te

[ʔɗo˧˨ʔ zïk̟̚˧˦ tɛ˧˧]

[ʔɗow˨˩ʔ ʐɨt̚˦˧˥ tɛ˧˧]

[ʔɗow˨˩˨ ɹɨt̚˦˥ tɛ˧˧]

trận động đất (mạnh) 7 độ Rích-te

an earthquake of magnitude 7 / a magnitude 7 earthquake


六藝

chữ Hán form of lục nghệ (“the Six Arts”).


trường hợp

[t͡ɕɨəŋ˨˩ həːp̚˧˨ʔ]

[ʈɨəŋ˦˩ həːp̚˨˩ʔ]

[ʈɨəŋ˨˩ həːp̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trường hợp.wav

Sino-Vietnamese word from 場合, orthographic borrowing from Japanese 場合 (baai).

obor

Giả sử..., có hai trường hợp có thể xảy ra. Trường hợp 1:...

Suppose..., there would be two scenarios. Scenario 1:...

2 ca/trường hợp tử vong

trong trường hợp

trong trường hợp đó

(especially in awkward literal translation) case


mùa mưa

[muə˨˩ mɨə˧˧]

[muə˦˩ mɨə˧˧]

[muə˨˩ mɨə˧˧]

Mùa này mùa mưa.


tiếng nói

[tiəŋ˧˦ nɔj˧˦]

[tiəŋ˦˧˥ nɔj˨˩˦]

[tiəŋ˦˥ nɔj˦˥]


giấy ướt

[zəj˧˦ ʔɨət̚˧˦]

[jəj˨˩˦ ʔɨək̚˦˧˥]

[jəj˦˥ ʔɨək̚˦˥]


hàng rào

[haːŋ˨˩ zaːw˨˩]

[haːŋ˦˩ ʐaːw˦˩]

[haːŋ˨˩ ɹaːw˨˩]


quốc hội

[kuək̚˦˧˥ hoj˨˩ʔ]

[wək̚˦˥ hoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 國會, composed of 國 (“country”) and 會 (“assembly”).

vi-etym-sino

Quốc hội

Quốc hội Mĩ


mùa hè

[muə˨˩ hɛ˨˩]

[muə˦˩ hɛ˦˩]

[muə˨˩ hɛ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-mùa hè.wav


bản tin

[ʔɓaːn˧˩ tin˧˧]

[ʔɓaːŋ˧˨ tin˧˧]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ tɨn˧˧]


tình hình

[tïŋ˨˩ hïŋ˨˩]

[tɨn˦˩ hɨn˦˩]

[tɨn˨˩ hɨn˨˩]


đời sống

head

đời sống • (𠁀𤯩)

vi-noun

đời sống • (𠁀𤯩)

[ʔɗəːj˨˩ səwŋ͡m˧˦]

[ʔɗəːj˦˩ ʂəwŋ͡m˦˧˥]

[ʔɗəːj˦˩ səwŋ͡m˦˧˥]

[ʔɗəːj˨˩ ʂəwŋ͡m˦˥]

[ʔɗəːj˨˩ səwŋ͡m˦˥]

đời sống hàng ngày

Trong đời sống có thứ ta nên để ý...

There are things that we should take notice in life...


biệt thự

căn (classifier)
ngôi (classifier)
cái (classifier)

[ʔɓiət̚˧˨ʔ tʰɨ˧˨ʔ]

[ʔɓiək̚˨˩ʔ tʰɨ˨˩ʔ]

[ʔɓiək̚˨˩˨ tʰɨ˨˩˨]


thời sự

[tʰəːj˨˩ sɨ˧˨ʔ]

[tʰəːj˦˩ ʂɨ˨˩ʔ]

[tʰəːj˦˩ sɨ˨˩ʔ]

[tʰəːj˨˩ ʂɨ˨˩˨]

[tʰəːj˨˩ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 時事, composed of 時 (“now; current; at that time”) and 事 (“matter; affair”), literally "current affairs".

vi-etym-sino

(collective, broadcasting) news programs


nỗi

Likely the noun counterpart of nổi (“to float; to develop”), i.e. “that which has arisen”.

nỗi buồn

nỗi đau

nỗi ám ảnh

nỗi sợ

nỗi sầu

(in compounds) feeling (usually negative)


tàu điện

[taw˨˩ ʔɗiən˧˨ʔ]

[taw˦˩ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[ta(ː)w˨˩ ʔɗiəŋ˨˩˨]

tàu điện ngầm


chế độ

[t͡ɕe˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[t͡ɕej˨˩˦ ʔɗow˨˩ʔ]

[cej˦˥ ʔɗow˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chế độ.wav

Sino-Vietnamese word from 制度 (“system/institution”).

chế độ Khmer Đỏ

Một quốc gia, hai chế độ

chế độ tiền tệ quốc tế

a system; regime (as a set of principles and rules)

chế độ bảo hộ lao động

chế độ ăn uống

regimen; diet; way of eating and drinking

chế độ văn bản

a mode; function (as a manner of operation)


ban nhạc

[ʔɓaːn˧˧ ɲaːk̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːŋ˧˧ ɲaːk̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːŋ˧˧ ɲaːk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-ban nhạc.wav

com

English <i class="Latn mention" lang="en">band</i>

ban nhạc rock


nhật báo

[ɲət̚˧˨ʔ ʔɓaːw˧˦]

[ɲək̚˨˩ʔ ʔɓaːw˨˩˦]

[ɲək̚˨˩˨ ʔɓaːw˦˥]

một nhật báo Pháp


chính khách

[t͡ɕïŋ˧˦ xajk̟̚˧˦]

[t͡ɕɨn˦˧˥ kʰat̚˦˧˥]

[t͡ɕɨn˦˧˥ xat̚˦˧˥]

[cɨn˦˥ kʰat̚˦˥]


諡號

chữ Hán form of thụy hiệu (“posthumous name”).


chính trị gia

[t͡ɕïŋ˧˦ t͡ɕi˧˨ʔ zaː˧˧]

[t͡ɕɨn˦˧˥ ʈɪj˨˩ʔ jaː˧˧]

[cɨn˦˥ ʈɪj˨˩˨ jaː˧˧]


động mạch

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ majk̟̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ mat̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ mat̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 動脈, composed of 動 (“moving”) and 脈 (“vessel”), from Japanese 動脈 (dōmyaku), so called because arteries pulsate.


頃刻

chữ Hán form of khoảnh khắc (“short period of time; instant; moment”).


tĩnh mạch

[tïŋ˦ˀ˥ majk̟̚˧˨ʔ]

[tɨn˧˨ mat̚˨˩ʔ]

[tɨn˨˩˦ mat̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 靜脈, composed of 靜 (“still”) and 脈 (“vessel”), from Japanese 静脈 (jōmyaku), so called because veins do not pulsate.

a vein (blood vessel transporting blood towards the heart)


toàn quốc

[twaːŋ˦˩ kuək̚˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ wək̚˦˥]


憲兵

chữ Hán form of hiến binh (“gendarmerie”).


đại ca

[ʔɗaːj˧˨ʔ kaː˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ kaː˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ kaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 大哥 (“eldest brother”), from Mandarin 大哥 (dàgē)

Đại ca, bọn em đói thuốc quá rồi.

Đại ca đang làm gì thế?


năm ngoái

Perhaps from năm (“year”) + ngoái (“to turn one's head back”).


trọng tâm

[t͡ɕawŋ͡m˧˨ʔ təm˧˧]

[ʈawŋ͡m˨˩ʔ təm˧˧]

[ʈɔŋ˨˩ʔ təm˧˧]

[ʈawŋ͡m˨˩˨ təm˧˧]

Trọng tâm của bài học hôm nay là trọng tâm của một vật.

Today's lesson focuses on the center of mass of objects.

Trọng tâm của bài học hôm nay là trọng tâm tam giác.

Today's lesson focuses on the centroid of triangles.

(physics) a center of mass; a center of gravity


trực tâm

[t͡ɕɨk̚˧˨ʔ təm˧˧]

[ʈɨk̚˨˩ʔ təm˧˧]

[ʈɨk̚˨˩˨ təm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 直心, composed of 直 (“straight; ortho-”) and 心 (“center”), perhaps a direct calque of a European word for "orthocenter". Unintuitively, this term has nothing to do with the point of intersection of the three đường trung trực (“segment-bisecting lines”) of the three sides of a triangle, the circumcenter, which does not have a common name in Vietnamese.


phân số

[fəŋ˧˧ ʂow˨˩˦]

[fəŋ˧˧ sow˨˩˦]

[fəŋ˧˧ ʂow˦˥]

[fəŋ˧˧ sow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân số.wav

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phân số.wav


số chia

[so˧˦ t͡ɕiə˧˧]

[ʂow˨˩˦ t͡ɕiə˧˧]

[sow˨˩˦ t͡ɕiə˧˧]

[ʂow˦˥ ciə˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số chia.wav

số (“number”) + chia (“to divide”), calque of Chinese 除數／除数 (trừ số). Compare số trừ (“subtrahend”).


số bị trừ

[so˧˦ ʔɓi˧˨ʔ t͡ɕɨ˨˩]

[ʂow˨˩˦ ʔɓɪj˨˩ʔ ʈɨ˦˩]

[sow˨˩˦ ʔɓɪj˨˩ʔ ʈɨ˦˩]

[ʂow˦˥ ʔɓɪj˨˩˨ ʈɨ˨˩]

[sow˦˥ ʔɓɪj˨˩˨ ʈɨ˨˩]

số (“number”) + bị (passive marker) + trừ (“to subtract”), calque of Chinese 被減數／被减数 (bị giảm số). Compare số bị chia (“dividend”).


số trừ

[so˧˦ t͡ɕɨ˨˩]

[ʂow˨˩˦ ʈɨ˦˩]

[sow˨˩˦ ʈɨ˦˩]

[ʂow˦˥ ʈɨ˨˩]

[sow˦˥ ʈɨ˨˩]

số (“number”) + trừ (“to subtract”), calque of Chinese 減數／减数 (giảm số). Compare số chia (“divisor”).


thừa số

[tʰɨə˨˩ so˧˦]

[tʰɨə˦˩ ʂow˨˩˦]

[tʰɨə˦˩ sow˨˩˦]

[tʰɨə˨˩ ʂow˦˥]

[tʰɨə˨˩ sow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thừa số.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 乘數 (“multiplier”, SV: thặng số). Compare Chinese 被乘數／被乘数 (bị thặng số, “multiplicand”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thặng số</i>


số bị chia

[so˧˦ ʔɓi˧˨ʔ t͡ɕiə˧˧]

[ʂow˨˩˦ ʔɓɪj˨˩ʔ t͡ɕiə˧˧]

[sow˨˩˦ ʔɓɪj˨˩ʔ t͡ɕiə˧˧]

[ʂow˦˥ ʔɓɪj˨˩˨ ciə˧˧]

[sow˦˥ ʔɓɪj˨˩˨ ciə˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số bị chia.wav

số (“number”) + bị (passive marker) + chia (“to divide”), calque of Chinese 被除數／被除数 (bị trừ số). Compare số bị trừ (“minuend”).


côtang

[ko˧˧ taːŋ˧˧]

Calque of translingual cotan, from tang.


bàng quang

[ʔɓaːŋ˨˩ kwaːŋ˧˧]

[ʔɓaːŋ˦˩ kwaːŋ˧˧]

[ʔɓaːŋ˨˩ waːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bàng quang.wav


côsin

[kow˧˧ ʂɨn˧˧]


khẩu trang

[xəw˧˩ t͡ɕaːŋ˧˧]

[kʰəw˧˨ ʈaːŋ˧˧]

[xəw˧˨ ʈaːŋ˧˧]

[kʰəw˨˩˦ ʈaːŋ˧˧]

[xəw˨˩˦ ʈaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 口 (“mouth”) and 裝 (“clothes”).

vi-etym-sino

Đang mùa dịch, ra đường phải đeo khẩu trang.

The pandemic's still ongoing, wear a mask when you go out.


rắm

cái (classifier)
quả (classifier)
𣱰 (CJK)

From Proto-Vietic *k-səmʔ (“to fart”).
Compare Proto-Khasian *ksɛm (“to fart”).

đánh rắm

(Northern Vietnam, now rarely used in isolation) a fart


塵世

chữ Hán form of trần thế (“world of mortals”).


民族學

chữ Hán form of dân tộc học (“ethnology”).


阿諛

chữ Hán form of a du/a dua (“flattery”).


chữ kí

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ ki˧˦]

[t͡ɕɨ˧˨ kɪj˨˩˦]

[cɨ˨˩˦ kɪj˦˥]

chữ (“letter; character”) + kí (“to sign”)

compound

signature; autograph (person’s autograph name)


水雷

chữ Hán form of thuỷ lôi (“naval mine”).


nguyên nhân

[ŋwiən˧˧ ɲən˧˧]

[ŋwiəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[ŋwiəŋ˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 原因, composed of 原 (“origin; foundation”) and 因 (“cause; reason”).


國音

(historical) chữ Hán form of Quốc âm (“Chu Nom; former writing system of Vietnam, based on Chinese characters”).


ót

(Central Vietnam, Southern Vietnam, anatomy) nape


形聲

chữ Hán form of hình thanh (“phonosemantic compounding (a way of creating Han characters by combining a component that indicates the meaning with a component that indicates the pronunciation)”).


公證員

công chứng viên
công chứng viên#Vietnamese


國徽

chữ Hán form of quốc huy (“national emblem”).


Pô-dê-i-đông

[po˧˧ ze˧˧ ʔi˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[pow˧˧ jej˧˧ ʔɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[pow˧˧ jej˧˧ ʔɪj˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]


𩷆

kuai (a dish made of raw fish and vegetables)


trình đơn

[t͡ɕïŋ˨˩ ʔɗəːn˧˧]

[ʈɨn˦˩ ʔɗəːŋ˧˧]

[ʈɨn˨˩ ʔɗəːŋ˧˧]

Calque of English menu, Blend of chương trình (“program”) + thực đơn (“restaurant menu”)

blend

(computing) menu (a list from which the user may select an operation to be performed)


buổi sáng

[ʔɓuəj˧˩ saːŋ˧˦]

[ʔɓuj˧˨ ʂaːŋ˦˧˥]

[ʔɓuj˧˨ saːŋ˦˧˥]

[ʔɓuj˨˩˦ ʂaːŋ˦˥]

[ʔɓuj˨˩˦ saːŋ˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-buổi sáng.wav


Tin Lành

[tin˧˧ lɛɲ˦˩]

tin (“news”) + lành (“good”), calque of Chinese 福音 (Phúc Âm)

Tin-lành theo Ma-thi-ơ/Mác/Lu-ca/Giăng

The Gospel According to Matthew/Mark/Luke/John


tin mừng

[tin˧˧ mɨŋ˨˩]

[tin˧˧ mɨŋ˦˩]

[tɨn˧˧ mɨŋ˨˩]

có tin mừng

(of a woman) to be pregnant / (of a family) to have the housewife be pregnant


tin mừng

From tin (“news”) + mừng (“joyful; happy”), calque of Chinese 福音 (phúc âm).

[tin˧˧ mɨŋ˨˩]

[tin˧˧ mɨŋ˦˩]

[tɨn˧˧ mɨŋ˨˩]

Tin Mừng theo Thánh Mát-thêu/Mác-cô/Lu-ca/Gio-an


túi ngủ

[tuj˨˩˦ ŋʊw˧˨]

[tuj˦˥ ŋʊw˨˩˦]


市社

chữ Hán form of thị xã (“district-level town”).


thị xã

[tʰi˧˨ʔ saː˦ˀ˥]

[tʰɪj˨˩ʔ saː˧˨]

[tʰɪj˨˩˨ saː˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thị xã.wav

Sino-Vietnamese word from 市社, composed of 市 (“city”) and 社 (“commune”).

vi-etym-sino

district-level town (Vietnamese administrative unit)


khu phố

[kʰʊw˧˧ fow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 區舖, composed of 區 (“area”) and 舖 (“shop”).


thị trấn

[tʰi˧˨ʔ t͡ɕən˧˦]

[tʰɪj˨˩ʔ ʈəŋ˦˧˥]

[tʰɪj˨˩˨ ʈəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 市鎮, composed of 市 (“market”) and 鎮 (“town”).

commune-level town (Vietnamese administrative unit)


lều

căn (classifier)
túp (classifier)
cái (classifier)
𬝮 (CJK)
𦫼 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 寮 (SV: liêu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">liêu</i>

vi-etym-sino

Túp lều bác Tôm


古人類學

cổ nhân loại học
cổ nhân loại học#Vietnamese

chữ Hán form of cổ nhân loại học (“paleoanthropology”).


市鎮

chữ Hán form of thị trấn (“commune-level town”).


áo dài

head

áo dài • (襖𨱽)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
襖𨱽 (CJK)

[ʔaːw˧˦ zaːj˨˩]

[ʔaːw˨˩˦ jaːj˦˩]

[ʔaːw˦˥ jaːj˨˩]


đám cưới

[ʔɗaːm˧˦ kɨəj˧˦]

[ʔɗaːm˦˧˥ kɨj˨˩˦]

[ʔɗaːm˦˥ kɨj˦˥]


nhiệt kế

[ɲiət̚˧˨ʔ ke˧˦]

[ɲiək̚˨˩ʔ kej˨˩˦]

[ɲiək̚˨˩˨ kej˦˥]

Sino-Vietnamese word from 熱 (“heat”) and 計 (“to calculate”).


hạnh nhân

[hajŋ̟˧˨ʔ ɲən˧˧]

[hɛɲ˨˩ʔ ɲəŋ˧˧]

[han˨˩˨ ɲəŋ˧˧]


hô

Sino-Vietnamese word from 呼 (“call”). Doublet of hò.


音信

chữ Hán form of âm tín (“message; news”).


hội viên

[hoj˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[hoj˨˩˨ viəŋ˧˧]

[hoj˨˩˨ jiəŋ˧˧]


nguy hiểm

[ŋwɪj˧˧ hiəm˧˨]

[ŋwɪj˧˧ him˨˩˦]


bài giảng

[ʔɓaːj˨˩ zaːŋ˧˩]

[ʔɓaːj˦˩ jaːŋ˧˨]

[ʔɓaːj˨˩ jaːŋ˨˩˦]


tế bào

[te˧˦ ʔɓaːw˨˩]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩]

[tej˦˥ ʔɓaːw˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tế bào.wav

Sino-Vietnamese word from 細胞, composed of 細 (“minute (small)”) and 胞 (“sack; womb”), from Japanese 細胞 (saibō).


性情

chữ Hán form of tính tình (“disposition”).


gián điệp

[zaːn˧˦ ʔɗiəp̚˧˨ʔ]

[jaːŋ˦˧˥ ʔɗiəp̚˨˩ʔ]

[jaːŋ˦˥ ʔɗip̚˨˩˨]

(disapproving) a spy (person who secretly watches)


tuốc-nơ-vít

[tuək̚˧˦ nəː˧˧ vit̚˧˦]

[tuək̚˦˧˥ nəː˧˧ vit̚˦˧˥]

[tuək̚˦˥ nəː˧˧ vɨt̚˦˥]

[tuək̚˦˥ nəː˧˧ jɨt̚˦˥]


cử hành

[kɨ˧˩ hajŋ̟˨˩]

[kɨ˧˨ hɛɲ˦˩]

[kɨ˨˩˦ han˨˩]


xe cam-nhông

[sɛ˧˧ kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]

[sɛ˧˧ kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]

[sɛ˧˧ kaːm˧˧ ɲəwŋ͡m˧˧]

From xe (“wheeled vehicle”) + cam-nhông.

Thì chúng tôi vừa ở dưới ấy lên đây mà lại ! Việt gian từ thằng chủ tịch mà đi cơ ông ạ. Tây vào làng, chúng nó bảo nhau vác cờ thần ra hoan hô. Thằng chánh Bệu thì khuân cả tủ chè, đỉnh đồng, vải vóc lên xe cam nhông, đưa vợ con lên vị trí với giặc ở ngoài tỉnh mà lại.

1948, Kim Lân, “Làng”, in Journal, Văn nghệ:

We just came from there! All of 'em, includin' the committee, are traitors. When the Westerners came to our village, they all went give 'em a welcome hailin' with banners and stuff. That fat-ass mayor even had his guys stuff his cupboard, his bronze ding, and his cloth into a truck, along with his wife and kids, to go and live with those invaders from outside the province.


lãnh sự

[lajŋ̟˦ˀ˥ sɨ˧˨ʔ]

[lɛɲ˧˨ ʂɨ˨˩ʔ]

[lɛɲ˧˨ sɨ˨˩ʔ]

[lan˨˩˦ ʂɨ˨˩˨]

[lan˨˩˦ sɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 領事, composed of 領 (“to lead”) and 事 (“affairs”).

a consul (official who protects the interests of citizens)


tế bào quang điện

[te˧˦ ʔɓaːw˨˩ kwaːŋ˧˧ ʔɗiən˧˨ʔ]

[tej˨˩˦ ʔɓaːw˦˩ kwaːŋ˧˧ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[tej˦˥ ʔɓaːw˨˩ waːŋ˧˧ ʔɗiəŋ˨˩˨]

tế bào (“cell”) + quang điện (“photoelectric”).


thấu kính

[tʰəw˧˦ kïŋ˧˦]

[tʰəw˨˩˦ kɨn˦˧˥]

[tʰəw˦˥ kɨn˦˥]

Sino-Vietnamese word from 透鏡, composed of 透 (“through”) and 鏡 (“mirror”).

vi-etym-sino

a lens (object focusing or defocusing the light passing through it)


da gà

[zaː˧˧ ɣaː˨˩]

[jaː˧˧ ɣaː˦˩]

[jaː˧˧ ɣaː˨˩]

da (“skin”) + gà (“chicken”), so called due to the feather-free-chicken-skin-like appearance.

nổi da gà


giọng nói

[zawŋ͡m˧˨ʔ nɔj˧˦]

[jawŋ͡m˨˩ʔ nɔj˨˩˦]

[jɔŋ˨˩ʔ nɔj˨˩˦]

[jawŋ͡m˨˩˨ nɔj˦˥]


特區經濟

đặc khu kinh tế
đặc khu kinh tế#Vietnamese

chữ Hán form of đặc khu kinh tế (“special economic zone”).


đặc khu

[ʔɗak̚˧˨ʔ xu˧˧]

[ʔɗak̚˨˩ʔ kʰʊw˧˧]

[ʔɗak̚˨˩ʔ xʊw˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ kʰʊw˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ xʊw˧˧]


đặc quyền

[ʔɗak̚˧˨ʔ kwiən˨˩]

[ʔɗak̚˨˩ʔ kwiəŋ˦˩]

[ʔɗak̚˨˩˨ wiəŋ˨˩]


đặc khu kinh tế

[ʔɗak̚˧˨ʔ xu˧˧ kïŋ˧˧ te˧˦]

[ʔɗak̚˨˩ʔ kʰʊw˧˧ kɨn˧˧ tej˨˩˦]

[ʔɗak̚˨˩ʔ xʊw˧˧ kɨn˧˧ tej˨˩˦]

[ʔɗak̚˨˩˨ kʰʊw˧˧ kɨn˧˧ tej˦˥]

[ʔɗak̚˨˩˨ xʊw˧˧ kɨn˧˧ tej˦˥]

From đặc khu (特區) (“special zone”) + kinh tế (經濟) (“economic”), calque of Chinese 經濟特區／经济特区 (kinh tế đặc khu).

cal

special economic zone
special economic zone


đặc điểm nổi bật

[ʔɗak̚˧˨ʔ ʔɗiəm˧˩ noj˧˩ ʔɓət̚˧˨ʔ]

[ʔɗak̚˨˩ʔ ʔɗiəm˧˨ noj˧˨ ʔɓək̚˨˩ʔ]

[ʔɗak̚˨˩˨ ʔɗim˨˩˦ noj˨˩˦ ʔɓək̚˨˩˨]


đặc điểm

[ʔɗak̚˧˨ʔ ʔɗiəm˧˩]

[ʔɗak̚˨˩ʔ ʔɗiəm˧˨]

[ʔɗak̚˨˩˨ ʔɗim˨˩˦]


đặc phái viên

[ʔɗak̚˧˨ʔ faːj˧˦ viən˧˧]

[ʔɗak̚˨˩ʔ faːj˨˩˦ viəŋ˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ faːj˦˥ viəŋ˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ faːj˦˥ jiəŋ˧˧]

special envoy, special correspondent, authorized agent


đặc ân

[ʔɗak̚˧˨ʔ ʔən˧˧]

[ʔɗak̚˨˩ʔ ʔəŋ˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ ʔəŋ˧˧]


đặc công

[ʔɗak̚˧˨ʔ kəwŋ͡m˧˧]

[ʔɗak̚˨˩ʔ kəwŋ͡m˧˧]

[ʔɗak̚˨˩˨ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 特攻, composed of 特 and 攻.


bồ tát

[ʔɓo˨˩ taːt̚˧˦]

[ʔɓow˦˩ taːk̚˦˧˥]

[ʔɓow˨˩ taːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 菩薩, from Chinese 菩薩／菩萨 (púsà).


cá nhân

[kaː˧˦ ɲən˧˧]

[kaː˨˩˦ ɲəŋ˧˧]

[kaː˦˥ ɲəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cá nhân.wav


bấm

vi-noun

(classifier cái, chiếc) bấm • (𢶸 - 𡀫, 稟, 禁)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
稟 (CJK)
禁 (CJK)


xổ số

xổ (“to dump”, as in dumping a number ball from the lottery machine) + số (“number”)

com

(gambling) lottery (scheme for the distribution of prizes by lot or chance)


hình ảnh

[hïŋ˨˩ ʔajŋ̟˧˩]

[hɨn˦˩ ʔɛɲ˧˨]

[hɨn˨˩ ʔan˨˩˦]


ý tưởng

[ʔi˧˦ tɨəŋ˧˩]

[ʔɪj˨˩˦ tɨəŋ˧˨]

[ʔɪj˦˥ tɨəŋ˨˩˦]

lên ý tưởng cho chuyến thực địa tới

to look for ideas for the next field trip


trang trại

[t͡ɕaːŋ˧˧ t͡ɕaːj˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʈaːj˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʈaːj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trang trại.wav

Self-coined Sino-Vietnamese word from 莊寨, composed of 莊 (“village; farmhouse”) and 寨 (“stockaded village”).


câu chuyện

[kəw˧˧ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[kəw˧˧ t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ]

[kəw˧˧ c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-câu chuyện.wav

một câu chuyện buồn cười

Dẹp câu chuyện ấy đi.


cuộc sống

[kuək̚˧˨ʔ səwŋ͡m˧˦]

[kuək̚˨˩ʔ ʂəwŋ͡m˦˧˥]

[kuək̚˨˩ʔ səwŋ͡m˦˧˥]

[kuək̚˨˩˨ ʂəwŋ͡m˦˥]

[kuək̚˨˩˨ səwŋ͡m˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cuộc sống.wav

cuộc (“large-scale, periodic event”) + sống (“to live”)


nhà máy

[ɲaː˨˩ maj˧˦]

[ɲaː˦˩ maj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-nhà máy.wav


cơ thể

[kəː˧˧ tʰe˧˩]

[kəː˧˧ tʰej˧˨]

[kəː˧˧ tʰej˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cơ thể.wav


cơ sở

[kəː˧˧ səː˧˩]

[kəː˧˧ ʂəː˧˨]

[kəː˧˧ səː˧˨]

[kəː˧˧ ʂəː˨˩˦]

[kəː˧˧ səː˨˩˦]

foundation; base; basis (of an idea or the like)

Công ti mới mở cơ sở mới.

Trường tổ chức hội thảo tại cơ sở 1 Hai Bà Trưng.
The school holds a workshop at its campus at 1 Hai Bà Trưng.

Tại 11 huyện, thị xã, thành phố của tỉnh An Giang có đến 20 cơ sở kinh doanh của Công ty F88.

2023, Vĩnh Kỳ, Tiến Tầm, “Đồng loạt kiểm tra 20 cơ sở của Công ty F88”, in Người Lao động:

In eleven districts, towns, and cities of An Giang province, there are a total of up to twenty business establishments of the company F88.

premise, facility (a piece of real estate belonging to one entity, usually commercial)

cơ sở y tế

facility (institution specially designed for a specific purpose)


khu vực

[xu˧˧ vɨk̚˧˨ʔ]

[kʰʊw˧˧ vɨk̚˨˩ʔ]

[xʊw˧˧ vɨk̚˨˩ʔ]

[kʰʊw˧˧ vɨk̚˨˩˨]

[xʊw˧˧ jɨk̚˨˩˨]


形影

chữ Hán form of hình ảnh (“form and shadow; image; picture; photograph”).


toàn bộ

[twaːn˨˩ ʔɓo˧˨ʔ]

[twaːŋ˦˩ ʔɓow˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ ʔɓow˨˩˨]


肌體

chữ Hán form of cơ thể (“human body, organism”).


tất cả

[tət̚˧˦ kaː˧˩]

[tək̚˦˧˥ kaː˧˨]

[tək̚˦˥ kaː˨˩˦]


kế hoạch

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kế hoạch.wav

Sino-Vietnamese word from 計畫, composed of 計 (“scheme; plan”) and 畫 (“outline”), Japanese 計画 (keikaku).


thí nghiệm

[tʰi˧˦ ŋiəm˧˨ʔ]

[tʰɪj˨˩˦ ŋiəm˨˩ʔ]

[tʰɪj˦˥ ŋim˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 試驗. Doublet of thử nghiệm.


đĩ

head

妓, 𡚦, 𡛜, 𡜤, 𡞖

đĩ • (妓, 𡚦, 𡛜, 𡜤, 𡞖)

vi-noun

妓, 𡚦, 𡛜, 𡜤, 𡞖

(classifier con, cái) đĩ • (妓, 𡚦, 𡛜, 𡜤, 𡞖)

con (classifier)
cái (classifier)
妓 (CJK)
𡚦 (CJK)
𡛜 (CJK)
𡜤 (CJK)
𡞖 (CJK)

đánh đĩ

đĩ thoã

đĩ mẹ mày

(Northern Vietnam, colloquial, dated) little girl (of a peasant family); baby girl; girlie; kiddy

(Northern Vietnam, colloquial, dated) Name used to call a close peasant friend who has a first-born baby girl.


cơ quan

[kəː˧˧ kwaːn˧˧]

[kəː˧˧ kwaːŋ˧˧]

[kəː˧˧ waːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cơ quan.wav

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cơ quan.wav

Sino-Vietnamese word from 機關.
The modern senses are from Japanese 機関 (kikan), while the obsolete sense of "mechanics, mechanism" is directly from Middle Chinese 機關 (kɨi kˠuan).

丕朱処
機關祖教
雖恪饒塘
庄隔某剛

13th century, Trần Nhân Tông, Cư Trần lạc đạo phú 居塵樂道賦, 第九會 Đệ cửu hội:

Thus you should know that:
The teachings of the Patriarchs,
While they differ in many regards,
They are not fundamentally different.

Vậy cho hay:
Cơ quan tổ giáo,
Tuy khác nhiều đàng,
Chẳng cách mấy gang.

Bữa nào bố cho con lên cơ quan chơi nhe.


tên lửa

[ten˧˧ lɨə˧˩]

[ten˧˧ lɨə˧˨]

[təːn˧˧ lɨə˨˩˦]

tên (“arrow”) + lửa (“fire”), calque of Chinese 火箭 (hoả tiễn).


cộng đồng

[kəwŋ͡m˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

[kəwŋ͡m˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˦˩]

[kəwŋ͡m˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cộng đồng.wav

Sino-Vietnamese word from 共同, composed of 共 (“common”) and 同 (“together”), from Chinese 共同體／共同体 (cộng đồng thể).


nô lệ

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-nô lệ.wav

a slave, especially a non-East-Asian one, forced into slavery for their ethnicity or social status


thớt

vi-noun

(classifier cái, chiếc) thớt • (橽, 𣐆, 𣘄)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
橽 (CJK)
𣐆 (CJK)
𣘄 (CJK)


thớt

chủ thớt

(Internet, slang) thread (series of messages)


quy tắc

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quy tắc.wav

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-quy tắc.wav

Sino-Vietnamese, Japanese 規則 (kisoku), Middle Chinese 規則.

a rule (especially a rule of thumb), a code or a principle


ƯCLN

ước chung lớn nhất
ước chung lớn nhất#Vietnamese

greatest common divisor
greatest common divisor#English

Initialism of ước chung lớn nhất (“greatest common divisor”); gcd


BCNN

bội chung nhỏ nhất
bội chung nhỏ nhất#Vietnamese

lowest common multiple
lowest common multiple#English

Abbreviation of bội chung nhỏ nhất (“lowest common multiple”); lcm


接頭語

chữ Hán form of tiếp đầu ngữ (“prefix”).


thấu thị

[tʰəw˧˦ tʰi˧˨ʔ]

[tʰəw˨˩˦ tʰɪj˨˩ʔ]

[tʰəw˦˥ tʰɪj˨˩˨]


tuỷ sống

[twɪj˧˨ ʂəwŋ͡m˦˧˥]

[twɪj˧˨ səwŋ͡m˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ ʂəwŋ͡m˦˥]

[t⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ səwŋ͡m˦˥]


xương sống

[sɨəŋ˧˧ səwŋ͡m˧˦]

[sɨəŋ˧˧ ʂəwŋ͡m˦˧˥]

[sɨəŋ˧˧ səwŋ͡m˦˧˥]

[sɨəŋ˧˧ ʂəwŋ͡m˦˥]

[sɨəŋ˧˧ səwŋ͡m˦˥]


bạch huyết

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ hwiət̚˧˦]

[ʔɓat̚˨˩ʔ hwiək̚˦˧˥]

[ʔɓat̚˨˩˨ wiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 白血 (“white blood”).


tầm

tầm tay/với

Tránh xa tầm tay trẻ em.

tầm bắn

tên lửa tầm ngắn

range (extent of excursion; reach; scope)

có tâm ắt có tầm

if you have a mind, you will have a vision


thần kinh

[tʰən˨˩ kïŋ˧˧]

[tʰəŋ˦˩ kɨn˧˧]

[tʰəŋ˨˩ kɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 神經, composed of 神 (“divine; spiritual; mental”) and 經 (“scripture; qi meridian/channel/vessel”), from Japanese 神経 (shinkei, “nerve”, noun), used as a calque of Dutch zenuw. In traditional Chinese medicine, the meridian system circulates qi, and "divine qi" is the specific qi that governs the mind. Earlier attestations in Literary Chinese, particularly in the 後漢書·方術傳序 (“Book of the Later Han: Preface to the Legend of Magic”), were unrelated and literally meant "divine/sacred scripture".

(colloquial) Synonym of tâm thần (“mental disorder”)


cồn

(certain North Central Vietnam varieties) mountain

(North Central Vietnam) graveyard; cemetery


cồn

alcohol; ethanol (when used as a fuel, disinfectant or solvent)


việc làm

[viək̚˧˨ʔ laːm˨˩]

[viək̚˨˩ʔ laːm˦˩]

[viək̚˨˩˨ laːm˨˩]

[jiək̚˨˩˨ laːm˨˩]

tìm việc làm


mẻ

mẻ bánh mì


mẻ

Panagrellus redivivus
Panagrellus redivivus

microworm (Panagrellus redivivus), used to make fermented rice


tơ-rớt

[təː˧˧ ɹəːt̚˧˦]

[təː˧˧ zəːt̚˧˦]

[təː˧˧ ɹəːk̚˦˧˥]

[təː˧˧ ɹəːk̚˦˥]

From French trust, from American English trust.

a trust (a group of businessmen or traders)


tiệc

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 席 (“mat; seat; banquet; party”, SV: tịch).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tịch</i>

vi-etym-sino

Hôm trước đi ăn tiệc vui hông?

Did you have fun at the banquet the other day?