giặc

From Middle Vietnamese giạc. Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 賊 (SV: tặc). The figurative sense was coined by Hồ Chí Minh:
*
1948, Hồ Chí Minh, “Lời kêu gọi thi đua ái quốc”, in báo Cứu quốc, volume 968:
Mục đích Thi đua ái quốc là: Diệt giặc đói, Diệt giặc dốt, Diệt giặc ngoại xâm.
The objectives of patriotic Emulation are: Destroying the enemy that is hunger, Destroying the enemy that is ignorance, Destroying foreign invaders.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tặc</i>

quote-journal

Lời kêu gọi thi đua ái quốc

giặc ngoại xâm

giặc đến nhà, đàn bà cũng đánh

giặc dốt

giặc đói

giặc dịch

Dẫu rằng "giặc đói" không còn, nhưng "giặc nghèo" vẫn đang hiện hữu.

2017, “Học Bác diệt "giặc đói"”, in Tuổi trẻ Phú Yên:

Although hunger is a thing of the past, poverty is still an issue.

(figurative) widespread issue that ravages the country


con nít

[kɔŋ˧˧ nit̚˦˧˥]

[kɔŋ˧˧ nɨt̚˦˥]

con (“child”) + nít (“small (of a child)”); the second element is from Proto-Vietic *ɗiːt (“small”), from Proto-Mon-Khmer *kɗit ~ *kɗiit ~ *kɗiət. Cognate with Riang [Lang] kᵊndiət² ("small"), Khasi khyndiat (“few, little”), Mon ဍောတ်.

com

Con nít ở đây đều nếm mùi thịt rắn từ hồi còn trong bụng mẹ.

1957, Đoàn Giỏi, chapter 3, in Đất rừng phương Nam, Kim Đồng:

The kids around here get a taste for snake meat from when still inside their mothers' bellies.

(Central Vietnam, Southern Vietnam, derogatory elsewhere) small child, kid


suối

vi-noun

(classifier con, dòng) suối • (𤂬, 𣷮, 𱧎, 㵊)

con (classifier)
dòng (classifier)
𤂬 (CJK)
𣷮 (CJK)
𱧎 (CJK)
㵊 (CJK)

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-suối.wav

From a Tai language (cf. Proto-Tai *qrwɤjꟲ (“mountain stream”), whence Thai ห้วย (hûai)).


nhát

See lát (“slice; moment”).
This form was attested with the meaning "moment" in texts written in Northern dialects in the late 19th-20th century. In this meaning, it is probably still conserved in rural and minor Northern dialects, but is now rarely heard in the urban dialects due to the spread of the Central-Southern form.

Hắn đâm nạn nhân năm nhát.

a slash, slit or stab with a sharp weapon


nhát

(obsolete in mainstream Northern Vietnam dialects) a moment


cù lao

Of Austronesian origin, compare Eastern Cham ꨚꨯꨤꨱ (palau, “island”), Malay pulau, Tagalog pulo.

Ngoài cửa có cái hồ Hoàn-gươm rộng lớn; giữa hồ lại có cái cù-lao nho-nhỏ có cất cái miễu Ngọc-sơn, cây cối im-rợp huyền vũ coi tươi-tốt. Nhà thiên hạ, phố-xá ở bao lấy miệng hồ.

1881, Trương Vĩnh Ký, Chuyến đi Bắc-kỳ năm Ất-hợi (1876):

Just outside the temple's gate is the large Lake Hoàn-gươm; in the middle of the lake there is an islet on which built a small temple called Ngọc-sơn, where vegetation grows lush under the eyes of the Black Tortoise. Houses and streets surround the lake.


cù lao

Anonymous, included in 1999, Mã Giang Lân (compiler), Tục ngữ và ca dao Việt Nam (Vietnamese proverbs and folk-ballads), NXB Giáo dục (Vietnam Education Publishing House), 5th edition
Bớt đồng thì bớt cù lao,
Bớt ăn, bớt uống thì tao bớt làm.
Less pay, then less toil;
Less food, less water, then less I'll work.

Cù lao đội đức cao dày,

15th century, Nguyễn Trãi (attributed), Gia huấn ca (Family Training Ode), lines 99-100

Uphold (your parents') lofty, weighty, virtuous toils!
Be steadfastly filial and reverent (towards them) night and day!


xoa

mua tấm vải xoa


rồng rồng

[zəwŋ͡m˨˩ zəwŋ͡m˨˩]

[ʐəwŋ͡m˦˩ ʐəwŋ͡m˦˩]

[ɹəwŋ͡m˨˩ ɹəwŋ͡m˨˩]


căng

concentration camp (usually referring to those operated under French colonial administration)


phồng

vết (classifier)
𤂧 (CJK)
篷 (CJK)
蓬 (CJK)

[pʰoŋ˧˧ ~ foŋ˧˧]

Compare phùng (as in phùng mang trợn mắt).


đám

head

đám • (坫, 盎)

vi-noun

đám • (坫, 盎)

博媄生𫥨分屋𧋆
𣎀𣈜粦𨀎盎𦹵灰

18th–19th century, Hồ Xuân Hương (胡春香), “Vịnh ốc nhồi (詠屋𧋆) [River Snail]”, in John Balaban, transl., Spring Essence: The Poetry of Hồ Xuân Hương, Copper Canyon Press (book), also hosted by Nôm Foundation (online), published 2000:

Fate and my parents shaped me like a snail,
day and night wandering marsh weeds that smell foul.

Bác mẹ sinh ra phận ốc nhồi,
Đêm ngày lăn lóc đám cỏ hôi


củi

(classifier cây, khúc, thanh, que) củi • (檜, 桧)

cây (classifier)
khúc (classifier)
thanh (classifier)
que (classifier)
檜 (CJK)
桧 (CJK)

From Proto-Vietic *guːs ~ *kuːs (“fire; firewood”), from Proto-Mon-Khmer *( )ʔus ~ *( )ʔuus ~ *( )ʔuəs (“firewood”). Cognate with Muong cúi (“fire, firewood”), Pacoh uih, Khmer អុស (ʼoh).
This is one of three known cases of velar initial in Vietnamese corresponding to zero-initial in other Austroasiatic branches. The other two cases are cứt (“shit”) and the dialectal cảy (“swollen”).


trèo cây

[t͡ɕɛw˨˩ kəj˧˧]

[ʈɛw˦˩ kəj˧˧]

[ʈɛw˨˩ kəj˧˧]


choi choi

[t͡ɕɔj˧˧ t͡ɕɔj˧˧]

[t͡ɕɔj˧˧ t͡ɕɔj˧˧]

[cɔj˧˧ cɔj˧˧]


海洋學

chữ Hán form of hải dương học (“oceanography”).


đầm lầy

[ʔɗəm˨˩ ləj˨˩]

[ʔɗəm˦˩ ləj˦˩]

[ʔɗəm˨˩ ləj˨˩]

From đầm (“pond rammer”) + lầy (“marshy”).


xóm

Lên xóm trên chơi đi!


愛女

head

愛女 • (ái nữ)

vi-noun

愛女 • (ái nữ)

chữ Hán form of ái nữ (“only daughter”).


khơi

part of the sea away from the shores; the main sea; open sea; high seas


nhóc

thằng (classifier)
đứa (classifier)
con (classifier)
𠒯 (CJK)

[ɲawk͡p̚˦˧˥]


đồng cỏ

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ kɔ˧˩]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ kɔ˧˨]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ kɔ˨˩˦]

From đồng (“field”) + cỏ (“grass”), likely a calque of Chinese 草原 (cǎoyuán).


bạch thoại

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ tʰwaːj˧˨ʔ]

[ʔɓat̚˨˩ʔ tʰwaːj˨˩ʔ]

[ʔɓat̚˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]


sườn

head

sườn • (𦘹, 𦠳)

vi-noun

sườn • (𦘹, 𦠳)

From Proto-Vietic *c-raːɲ ~ *b-raːɲ. Cognate with Muong Bi khàinh and Arem nraːɲ.
Compare also Proto-Austronesian *baʀaŋ, *tageʀaŋ (“rib”), Proto-Tai *k.raːŋꟲ (“side; ribs”).

xương sườn

Cho em sườn ạ.

sườn đồi

(by extension, of a high ground area) a side


lõi

giấy (vệ sinh) không lõi


王太后

vương thái hậu
vương thái hậu#Vietnamese

chữ Hán form of vương thái hậu (“queen dowager”).


cà kheo

[kaː˨˩ xɛw˧˧]

[kaː˦˩ kʰɛw˧˧]

[kaː˦˩ xɛw˧˧]

[kaː˨˩ kʰɛw˧˧]

[kaː˨˩ xɛw˧˧]


歸依

chữ Hán form of quy y (“taking refuge”).


rằm

head

𠄻, 林, 𦝃, 𬃂, 𪱬

vi-noun

𠄻, 林, 𦝃, 𬃂, 𪱬

trăng rằm

the 15th day of a lunar month, the day of a full moon, on which some Vietnamese people place offerings on their altars and pray for good luck


mủ

From Proto-Vietic *ɓuh, from Proto-Mon-Khmer *ɓuh ~ *ɓuuh (“to bubble; boil”). Cognate with Thavung บุฮ, Khmer ពុះ (puh, “to boil”), Semai boh (“froth, foam”) and Talieng ʔboh ("foam, bubbles"). Other cognates through affixed form are Khmer ពពុះ (pɔɔpɔpuh, “foam”), Semai buboh (“foam”) and Mon ဗၜိုဟ် (həbɒh, “foam”).

inh

ghế mủ

(Central Vietnam, Southern Vietnam) sap; latex


thủ

Sino-Vietnamese word from 首. Doublet of sỏ, which is an earlier borrowing.

thủ lợn

(Northern Vietnam, of pigs, as food) a head

(only in compounds) chief, leader; first


huyết tương

[hwiət̚˧˦ tɨəŋ˧˧]

[hwiək̚˦˧˥ tɨəŋ˧˧]

[wiək̚˦˥ tɨəŋ˧˧]


cỡ

cỡ nào?

Nhanh cỡ nào?


thước kẻ

[tʰɨək̚˧˦ kɛ˧˩]

[tʰɨək̚˦˧˥ kɛ˧˨]

[tʰɨək̚˦˥ kɛ˨˩˦]

thước (“measuring tool”) + kẻ (“to draw a line”).


học viện

[hawk͡p̚˨˩ʔ viəŋ˨˩ʔ]

[hawk͡p̚˨˩˨ viəŋ˨˩˨]

[hawk͡p̚˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 學院, composed of 學 (“study”) and 院 (“institute”).

vi-etym-sino

an academy (specialized school; college or university)


xuyên sơn

[swiəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧]

[swiəŋ˧˧ səːŋ˧˧]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ səːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 穿山, composed of 穿 (“to pierce”) and 山 (“mountain”), from Chinese 穿山甲 (xuyên sơn giáp).


thước

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 尺 (“ruler”, SV: xích).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">xích</i>

vi-etym-sino

thước (kẻ)

thước đo góc/độ

thước cuộn/dây


thước

Nghỉ tàu sắt, khéo gầy khéo dựng,
Ba bốn từng, coi giống tòa lầu.
Cả trăm ngoài thước trước sau,
Bề ngan mười mấy, bề sâu quá mười.

1889, Trương Minh Ký, Như Tây nhựt trình:

We stayed on a well-built steel ship,
She had several floors, just like a multi-storey.
Her total length was more than 100 thước,
and both her width and depth were over 10.


hố

a pit (hole in the ground); compare lỗ (hole made by puncturing a layer of material)


bộ đội

[ʔɓo˧˨ʔ ʔɗoj˧˨ʔ]

[ʔɓow˨˩ʔ ʔɗoj˨˩ʔ]

[ʔɓow˨˩˨ ʔɗoj˨˩˨]

đi bộ đội

a serviceperson of Vietnam's armed forces


lính

người (classifier)
另 (CJK)
𪜯 (CJK)
𫫑 (CJK)
𠔦 (CJK)

lính đánh thuê

(by extension, figurative) a subordinate; drone


bóng tối

[ʔɓawŋ͡m˧˦ toj˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ toj˨˩˦]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ toj˨˩˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ toj˦˥]


bãi

head

𪤄, 罢, 摆, 𣺽, 罷, 𡓁

vi-noun

𪤄, 罢, 摆, 𣺽, 罷, 𡓁

𪤄 (CJK)
罢 (CJK)
摆 (CJK)
𣺽 (CJK)
罷 (CJK)
𡓁 (CJK)


khởi nghiệp

[xəːj˧˩ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[kʰəːj˧˨ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[xəːj˧˨ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[kʰəːj˨˩˦ ŋip̚˨˩˨]

[xəːj˨˩˦ ŋip̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 起業, composed of 起 (“to initiate”) and 業 (“career”).


khố

Sino-Vietnamese word from 褲 (“trousers”).

Cha con Chử Đồng Tử nghèo đến nỗi phải thay phiên nhau mặc chung một cái khố.
Chử Đồng Tử and his father were so poor they had to share a loincloth.


quang phổ

[waːŋ˧˧ fow˨˩˦]


光譜學

chữ Hán form of quang phổ học (“spectroscopy”).


nỗ lực

[no˦ˀ˥ lɨk̚˧˨ʔ]

[now˧˨ lɨk̚˨˩ʔ]

[now˨˩˦ lɨk̚˨˩˨]


cách thức

[kajk̟̚˧˦ tʰɨk̚˧˦]

[kat̚˦˧˥ tʰɨk̚˦˧˥]

[kat̚˦˥ tʰɨk̚˦˥]

cách thức ăn mặc


tội

an offense or a violation of established rules; a crime, a sin, a naughty deed


trí tuệ

[t͡ɕi˧˦ twe˧˨ʔ]

[ʈɪj˨˩˦ twej˨˩ʔ]

[ʈɪj˦˥ t⁽ʷ⁾ej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 智慧. Doublet of trí huệ


thương đội

[tʰɨəŋ˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩˨]


miếng

From Proto-Vietic *-mɛːŋʔ. Cognate with Muong miểng, Tho [Cuối Chăm] mɛːŋ³, and Chut [Rục] mɛːŋ³. Related to mánh, from the undiphthongized variant, and miệng (“mouth”).

vàng miếng


nước miếng

[nɨək̚˧˦ miəŋ˧˦]

[nɨək̚˦˧˥ miəŋ˦˧˥]

[nɨək̚˦˥ miəŋ˦˥]

From nước (“water”) + miệng (“mouth”). The nặng tone in miệng has become the sắc tone due to assimilation with nước. Cognate with Muong Bi đác mẽnh (“saliva”).
Compare Chinese 口水 (kǒushuǐ, literally “mouth water”).


cờ tướng

From cờ (“board game with pieces or tokens”) + tướng (“general”, xiangqi equivalent of the chess king), perhaps also referencing Chinese 將／将 (tướng, “to check”). Compare Chinese 象棋 (tượng kì). Also compare cờ vua (“chess”, literally “king board game”).

com

[kəː˨˩ tɨəŋ˧˦]

[kəː˦˩ tɨəŋ˦˧˥]

[kəː˨˩ tɨəŋ˦˥]


cờ tướng

Calque of Japanese 将棋 (shōgi, tướng kì).

[kəː˨˩ tɨəŋ˧˦]

[kəː˦˩ tɨəŋ˦˧˥]

[kəː˨˩ tɨəŋ˦˥]


cờ tướng

[kəː˨˩ tɨəŋ˧˦]

[kəː˦˩ tɨəŋ˦˧˥]

[kəː˨˩ tɨəŋ˦˥]


thùng

cái (classifier)
樁 (CJK)
桶 (CJK)
筩 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 桶 (SV: dũng, thũng); compare thúng. Cognate with Khmer ធុង (thung, “cistern”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">dũng, thũng</i>

vi-etym-sino

a barrel (round vessel made from staves bound with a hoop)

đóng thùng

to close a barrel; to tuck one's shirt in

bỏ áo trong/ngoài thùng

(by extension) the hip area of an outerwear bottom (pants, shorts, a skirt, etc.) within which a top is tucked in

Mua 1 thùng tặng 2 gói.

Buy one carton/box and get two more packs free.

(by extension) a cardboard box used to contain a fairly large amount of retail goods, typically beverage cans, milk bottles/packs or instant noodle packs


nước ngọt

[nɨək̚˧˦ ŋɔt̚˧˨ʔ]

[nɨək̚˦˧˥ ŋɔk̚˨˩ʔ]

[nɨək̚˦˥ ŋɔk̚˨˩˨]

a sweet beverage, such as a soda, pop or energy drink


cựa

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 距 (“spur”, SV: cự).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cự</i>


yết hầu

[ʔiət̚˧˦ həw˨˩]

[ʔiək̚˦˧˥ həw˦˩]

[ʔiək̚˦˥ həw˨˩]


họng

From Proto-Vietic *-hɔːŋʔ. Cognate with Tho [Cuối Chăm] hɔːŋ⁴.


hoạt hình

[hwaːt̚˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[hwaːk̚˨˩ʔ hɨn˦˩]

[waːk̚˨˩˨ hɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 活 (“alive”) and 形 (“shape, image”).


bản ngữ

[ʔɓaːn˧˩ ŋɨ˦ˀ˥]

[ʔɓaːŋ˧˨ ŋɨ˧˨]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ ŋɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 本語, composed of 本 (“oneself”) and 語 (“language; speech”).

mother tongue; first language; native language; native tongue


kĩ năng

[ki˦ˀ˥ naŋ˧˧]

[kɪj˧˨ naŋ˧˧]

[kɪj˨˩˦ naŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kỹ năng.wav


thế hệ

[tʰe˧˦ he˧˨ʔ]

Sino-Vietnamese word from 世系, composed of 世 (“age”) and 系 (“to connect”).

console thuộc thế hệ thứ 3

a generation (single step in the succession of natural descent); compare đời


dao rọc giấy

[jaːw˧˧ ʐawk͡p̚˨˩ʔ jəj˨˩˦]

[jaːw˧˧ ɹawk͡p̚˨˩˨ jəj˦˥]

dao + rọc + giấy, literally “paper-slicing knife”, so named because it is used chiefly for cutting paper


nhiệt độ tuyệt đối

[ɲiət̚˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ twiət̚˧˨ʔ ʔɗoj˧˦]

[ɲiək̚˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ twiək̚˨˩ʔ ʔɗoj˨˩˦]

[ɲiək̚˨˩˨ ʔɗow˨˩˨ t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ʔɗoj˦˥]

nhiệt độ (“temperature”) + tuyệt đối (“absolute”), calque of English absolute temperature.

com

absolute temperature
absolute temperature

thermodynamic temperature
thermodynamic temperature

(physics) absolute temperature, thermodynamic temperature


hội nghị

[hoj˧˨ʔ ŋi˧˨ʔ]

[hoj˨˩ʔ ŋɪj˨˩ʔ]

[hoj˨˩˨ ŋɪj˨˩˨]


cá rô

[kaː˨˩˦ ʐow˧˧]

[kaː˦˥ ɹow˧˧]


cá sặc

[kaː˧˦ sak̚˧˨ʔ]

[kaː˨˩˦ ʂak̚˨˩ʔ]

[kaː˨˩˦ sak̚˨˩ʔ]

[kaː˦˥ ʂak̚˨˩˨]

[kaː˦˥ sak̚˨˩˨]


phương ngữ

[fɨəŋ˧˧ ŋɨ˦ˀ˥]

[fɨəŋ˧˧ ŋɨ˧˨]

[fɨəŋ˧˧ ŋɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 方語, composed of 方 (“region”) and 語 (“language; speech”). This does not seem to be in use in other East Asian languages, which use 方言 (phương ngôn) instead. Perhaps a coinage based on the word 言語／言语 (ngôn ngữ, “language”), or the suffix 語／语 (“language”). In Chinese, 方語／方语 refers to the Phuong language.


ma sát

[maː˧˧ saːt̚˧˦]

[maː˧˧ ʂaːk̚˦˧˥]

[maː˧˧ saːk̚˦˧˥]

[maː˧˧ ʂaːk̚˦˥]

[maː˧˧ saːk̚˦˥]

Lực ma sát có hướng ngược với chiều chuyển động của vật mà lực tác dụng có xu hướng gây ra.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 96:

The frictional force has a sense opposite to that of the movement of the body which the applied force has the tendency to cause.


động lượng

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ lɨəŋ˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ lɨəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ lɨəŋ˨˩˨]

Theo định lý về biến thiêng động lượng của hệ, ta có thể nhận được những hệ quả quan trọng dưới đây : […].

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 353:

With the principle of variation of momentum of a system, we can obtain the important results below: […].

(physics) momentum, the product of mass and velocity of a body


mương

con (classifier)
cái (classifier)
𤃞 (CJK)

From Tai. Compare Proto-Tai *ʰmɯəŋᴬ (“ditch”), whence Thai เหมือง (mʉ̌ʉang) and Lao ເໝືອງ (mư̄ang).


日本學

chữ Hán form of Nhật Bản học (“Japanology”).


戰鬥機

chữ Hán form of chiến đấu cơ (“fighter; combat aircraft”).


dông

cơn (classifier)
con (classifier)
溶 (CJK)
𩄱 (CJK)
𩘨 (CJK)

Cognate with Chut [Mày] katoŋ¹ (Babaev & Samarina, 2018).
The spelling giông appears to arise from hypercorrection and is often attributed to Vũ Trọng Phụng's Giông Tố (1936), but there are plenty of examples of giông that predate the novel; for example, it is attested in the second volume of Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca (1909).

dông bão / bão dông

đời dông bão


giông

Alternative spelling of dông (“thunderstorm”)


đại lượng

[ʔɗaːj˧˨ʔ lɨəŋ˧˨ʔ]

[ʔɗaːj˨˩ʔ lɨəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗaːj˨˩˨ lɨəŋ˨˩˨]

2013, Ngô Mỹ Hạnh, Nguyễn Long Biên, Nguyễn Thọ Việt (translators), Douglas C. Giancoli (author), Vật lý dành cho các nhà khoa học và các kỹ sư (tập 1), NXB Thông tin và truyền thông, page 88

A quantity which, as for example the velocity, has both a direction and a magnitude is called a vector quantity.

Một đại lượng chẳng hạn như vận tốc, có cả chiều cũng như độ lớn, được gọi là đại lượng vector.

(physics) quantity; property of a body, phenomenon, etc. that can be expressed as a number

Khi x tăng lên thì đại lượng ex) giảm xuống, khi x→∞ đại lượng này tiến tới không.
When x increases, the quantity ex) will decrease; when x→∞ this quantity will tend to zero.

1979, Phạm Huyền (translator), S.M. Targ (author), Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 260

(mathematics) quantity; mathematical expression


đa

The Northern Middle Vietnamese form dĕa is attested in Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum (1651), points to the earlier form *-taː. The "modern" Northern-Southern reflex da is attested in Dictionarium anamitico-latinum (1838) and continued to be used as late as works of Hồ Biểu Chánh from the 1920s.
Considering that de Rhodes' dictionary was chiefly based on one or several Northern dialects that had undergone lenition quite throughout, the modern form đa without lenition might have spread from a Central dialect less affected by it.


mọt

From Proto-Vietic *k-mɔːc, from Proto-Mon-Khmer *kmuət ~ *kmiət; cognate with Muong mọch and Khmer ខ្មូត (khmout).


tràn

round, flat, bamboo-woven implement used to dry noodles or rice papers


đậu hũ

[ʔɗəw˧˨ʔ hu˦ˀ˥]

[ʔɗəw˨˩ʔ hʊw˧˨]

[ʔɗəw˨˩˨ hʊw˨˩˦]

Perhaps an eggcorn erroneously used due to hũ (“pot; vase”).


đồ thị

[ʔɗo˨˩ tʰi˧˨ʔ]

[ʔɗow˦˩ tʰɪj˨˩ʔ]

[ʔɗow˨˩ tʰɪj˨˩˨]

Bằng phương pháp này, ta có thể kiểm tra kết quả và độ chính xác của phép tính bằng đồ thị.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 95:

With this method, we can check the accuracy of the graphically obtained results.

(chiefly mathematics) a graph, especially a line graph; compare biểu đồ (“statistical graph”, line, bar/column, pie, etc.)


lân cận

[lən˧˧ kən˧˨ʔ]

[ləŋ˧˧ kəŋ˨˩ʔ]

[ləŋ˧˧ kəŋ˨˩˨]

(mathematics) a neighborhood (a kind of topological function in geometry)


sách gối đầu giường

vi-noun

(classifier cuốn, quyển) sách gối đầu giường

[sajk̟̚˧˦ ɣoj˧˦ ʔɗəw˨˩ zɨəŋ˨˩]

[ʂat̚˦˧˥ ɣoj˨˩˦ ʔɗəw˦˩ jɨəŋ˦˩]

[sat̚˦˧˥ ɣoj˨˩˦ ʔɗəw˦˩ jɨəŋ˦˩]

[ʂat̚˦˥ ɣoj˦˥ ʔɗəw˨˩ jɨəŋ˨˩]

[sat̚˦˥ ɣoj˦˥ ʔɗəw˨˩ jɨəŋ˨˩]

sách + gối + đầu + giường, literally “book used as a pillow for head rest”

a book that is so important to someone that they could figuratively use it as a pillow, especially a bible (comprehensive manual)


khối

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-khối.wav

bloc (group of countries acting together for political or economic goals)


khuỷu

head

𬁥 - 肘, 𣎣, 竅, 鬼

vi-noun

𬁥 - 肘, 𣎣, 竅, 鬼

cơ khuỷu

khuỷu tay quần vợt

khuỷu sông

(by extension) a bend; angle; turn (especially of landscape)


chất lỏng

[t͡ɕət̚˧˦ lawŋ͡m˧˩]

[t͡ɕək̚˦˧˥ lawŋ͡m˧˨]

[t͡ɕək̚˦˧˥ lɔŋ˧˨]

[cək̚˦˥ lawŋ͡m˨˩˦]


gia tốc

[zaː˧˧ təwk͡p̚˧˦]

[jaː˧˧ təwk͡p̚˦˧˥]

[jaː˧˧ təwk͡p̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 加速 (“to accelerate”).

vi-etym-sino

gia tốc trọng trường


quần áo

[kwən˨˩ ʔaːw˧˦]

[kwəŋ˦˩ ʔaːw˨˩˦]

[wəŋ˨˩ ʔaːw˦˥]


truyền thông

[t͡ɕwiən˨˩ tʰəwŋ͡m˧˧]

[ʈwiəŋ˦˩ tʰəwŋ͡m˧˧]

[ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ tʰəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 傳通, composed of 傳 (“to pass, to transmit”) and 通 (“through”).

truyền thông đại chúng


ma trận

[maː˧˧ t͡ɕən˧˨ʔ]

[maː˧˧ ʈəŋ˨˩ʔ]

[maː˧˧ ʈəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 魔 (“magic”) and 陣 (“battle array”), perhaps chosen in order to resemble the spelling of matrix (i.e. a phono-semantic matching).


chợ đêm

[t͡ɕəː˧˨ʔ ʔɗem˧˧]

[t͡ɕəː˨˩ʔ ʔɗem˧˧]

[cəː˨˩˨ ʔɗem˧˧]


sách vở

[sajk̟̚˧˦ vəː˧˩]

[ʂat̚˦˧˥ vəː˧˨]

[sat̚˦˧˥ vəː˧˨]

[ʂat̚˦˥ vəː˨˩˦]

[sat̚˦˥ jəː˨˩˦]


sự thật

[sɨ˧˨ʔ tʰət̚˧˨ʔ]

[ʂɨ˨˩ʔ tʰək̚˨˩ʔ]

[sɨ˨˩ʔ tʰək̚˨˩ʔ]

[ʂɨ˨˩˨ tʰək̚˨˩˨]

[sɨ˨˩˨ tʰək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 事實, composed of 事 (“thing”) and 實 (“truth”).


chữ viết

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ viət̚˧˦]

[t͡ɕɨ˧˨ viək̚˦˧˥]

[cɨ˨˩˦ viək̚˦˥]

[cɨ˨˩˦ jiək̚˦˥]

Chữ viết tay

Hệ chữ viết


hải sản

[haːj˧˨ ʂaːŋ˧˨]

[haːj˧˨ saːŋ˧˨]

[haːj˨˩˦ ʂaːŋ˨˩˦]

[haːj˨˩˦ saːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 海產, composed of 海 (“sea”) and 產 (“product”).


hỗn hợp

[hon˦ˀ˥ həːp̚˧˨ʔ]

[hoŋ˧˨ həːp̚˨˩ʔ]

[hoŋ˨˩˦ həːp̚˨˩˨]


nữ trang

[nɨ˦ˀ˥ t͡ɕaːŋ˧˧]

[nɨ˧˨ ʈaːŋ˧˧]

[nɨ˨˩˦ ʈaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 女裝 (“women's clothing”). Compare Japanese 女装 (josō, “feminine drag”).


liên kết

[liəŋ˧˧ ket̚˦˧˥]

[liəŋ˧˧ kəːt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 連結. Compare 鏈接／链接 (liànjiē).

(computing) link (connection between buses or systems)


thắt lưng

vi-noun

(classifier cái, chiếc (“belt”)) thắt lưng

[tʰat̚˧˦ lɨŋ˧˧]

[tʰak̚˦˧˥ lɨŋ˧˧]

[tʰak̚˦˥ lɨŋ˧˧]

đau (vùng) thắt lưng

(chiefly Northern Vietnam, clothing) a belt


cột

From Proto-Vietic *goːt. Cognate with Chut [Sách] koːt⁸.

cột điện


hàm

head

含, 唅, 𦛜, 咸, 㖤

vi-noun

含, 唅, 𦛜, 咸, 㖤

From Late Proto-Vietic *-haːm, from Proto-Vietic *tŋ-ʔaːm, from Proto-Mon-Khmer *[t₁]ʔaam. Cognate with Tho [Cuối Chăm] hɐːm², Chut [Rục] təŋʔaːm¹, Halang tơ'am (“molar tooth”), Pacoh tang-am (“back teeth; bottom molars”), Danau ʔɑm¹.
Insertion of initial *h in Vietic can also be seen in *huːɲ (“to kiss”) (> Vietnamese hôn), *heːt (“finished”) (> Vietnamese hết), *hanʔ (“he, she, it”) (> Vietnamese hắn), *haːr (“two”) (> Vietnamese hai), *hoːj (“foul-smelling”) (> Vietnamese hôi), *hɔːŋʔ (“river, brook”), *haːŋʔ (“to open (mouth)”).
Not derived from Chinese 頷 (MC homX), OC *[ɢ]ˤ[ə]mʔ (B-S), in spite of the similar SV reading hạm.


hàm số

[haːm˦˩ ʂow˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hàm số.wav


ví dụ

[vɪj˨˩˦ jʊw˨˩ʔ]

[vɪj˦˥ jʊw˨˩˨]

[jɪj˦˥ jʊw˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-Ví dụ.wav

From Middle Vietnamese ꞗí dù, with the first element being the predecessor of modern ví (“to compare”). Probably modeled after thí dụ.

ví dụ/thí dụ/lệ như


Sừng châu Phi

[sɨŋ˨˩ t͡ɕəw˧˧ fi˧˧]

[ʂɨŋ˦˩ t͡ɕəw˧˧ fɪj˧˧]

[sɨŋ˦˩ t͡ɕəw˧˧ fɪj˧˧]

[ʂɨŋ˨˩ cəw˧˧ fɪj˧˧]

[sɨŋ˨˩ cəw˧˧ fɪj˧˧]


hông

lắc hông

bên hông


hông

From Proto-Vietic *k-hoːŋ; cognate with Chut [Rục] kəhoːŋ¹, Tho [Cuoi Cham] kʰɔːŋ¹
.


y phục

[ʔi˧˧ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɪj˧˧ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɪj˧˧ fʊwk͡p̚˨˩˨]


trang phục

[t͡ɕaːŋ˧˧ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ fʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 裝 (“to adorn, to dress up”) and 服 (“clothes”).

vi-etym-sino

trang phục diễn kịch

trang phục truyền thống


phỏng vấn

[fawŋ͡m˧˨ vəŋ˦˧˥]

[fɔŋ˧˨ vəŋ˦˧˥]

[fawŋ͡m˨˩˦ vəŋ˦˥]

[fawŋ͡m˨˩˦ jəŋ˦˥]


phục sức

[fʊwk͡p̚˧˨ʔ sɨk̚˧˦]

[fʊwk͡p̚˨˩ʔ ʂɨk̚˦˧˥]

[fʊwk͡p̚˨˩ʔ sɨk̚˦˧˥]

[fʊwk͡p̚˨˩˨ ʂɨk̚˦˥]

[fʊwk͡p̚˨˩˨ sɨk̚˦˥]


trang sức

[t͡ɕaːŋ˧˧ sɨk̚˧˦]

[ʈaːŋ˧˧ ʂɨk̚˦˧˥]

[ʈaːŋ˧˧ sɨk̚˦˧˥]

[ʈaːŋ˧˧ ʂɨk̚˦˥]

[ʈaːŋ˧˧ sɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 裝飾 (“to ornate”).

trang sức đá quý


dự án

[zɨ˧˨ʔ ʔaːn˧˦]

[jɨ˨˩ʔ ʔaːŋ˦˧˥]

[jɨ˨˩˨ ʔaːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 預案 (“contingency plan”).


lời lãi

[ləːj˨˩ laːj˦ˀ˥]

[ləːj˦˩ laːj˧˨]

[ləːj˨˩ laːj˨˩˦]

Both lời and lãi are non-Sino-Vietnamese readings of lợi (利, “profit”).


thẻ tín dụng

[tʰɛ˧˩ tin˧˦ zʊwŋ͡m˧˨ʔ]

[tʰɛ˧˨ tin˦˧˥ jʊwŋ͡m˨˩ʔ]

[tʰɛ˨˩˦ tɨn˦˥ jʊwŋ͡m˨˩˨]


rái cá

[ʐaːj˨˩˦ kaː˨˩˦]

[ɹaːj˦˥ kaː˦˥]


sức lực

[sɨk̚˧˦ lɨk̚˧˨ʔ]

[ʂɨk̚˦˧˥ lɨk̚˨˩ʔ]

[sɨk̚˦˧˥ lɨk̚˨˩ʔ]

[ʂɨk̚˦˥ lɨk̚˨˩˨]

[sɨk̚˦˥ lɨk̚˨˩˨]

sức + lực; both are derived from 力 (“force, strength”), the first non-Sino-Vietnamese, and the latter Sino-Vietnamese.


đước

head

󰊋, 㯖, 𱤰, 󰌽, 特

đước • (󰊋, 㯖, 𱤰, 󰌽, 特)

vi-noun

󰊋, 㯖, 𱤰, 󰌽, 特

cây (classifier)
㯖 (CJK)
𱤰 (CJK)
特 (CJK)


thẻ

cái (classifier)
tấm (classifier)
𥸠 (CJK)
𥮋 (CJK)
𬌕 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 矢 (“arrow (as used in the game pitch-pot)”, SV: thỉ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thỉ</i>

vi-etym-sino

(historical) stick used in the traditional game of pitch-pot

tag; (divining) stick; (fortune-telling, summoning) tablet

thẻ lên máy bay

thẻ điện thoại

thẻ sinh viên

thẻ ATM


rái

From Proto-Vietic *p-seːʔ, from Proto-Austroasiatic *bɕeʔ. Cognate with Chut [Rục] pəseː³, Pacoh pixay, Bahnar phei, Khmer ភេ (phei), Mon ဖေံ (pʰeʔ).
Vietic and Katuic are probably conservative in their preservation of -s- - reflecting ancestral medial -ɕ-, which other branches debuccalized into -h-.


rác

Earlier referred to "useless straws and stalks", hence the compounds cỏ rác and rơm rác.

(obsolete) short, scattered straws and stalks

ki hốt rác

sọt rác


chừng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 程 (SV: trình).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">trình</i>


xuồng

con (classifier)
chiếc (classifier)
𦩰 (CJK)

Schuessler (2007) suggests a derivation from Proto-Mon-Khmer *luuŋ(h) (““hole, hollow; to bore, excavate””).


ngọn

From Proto-Vietic *ŋɔːnʔ (“tip; end”). Possibly related to ngón (“digit”).

peak (of a mountain); summit; tip; edge; point


mùng

Compare Thai มุ้ง (múng) and Khmer មុង (mung).

(Central Vietnam, Southern Vietnam) mosquito net


海戰

chữ Hán form of hải chiến (“naval battle”).


tai ương

[taːj˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[taːj˧˧ ʔɨəŋ˧˧]

[taːj˧˧ ʔɨəŋ˧˧]


thang máy

[tʰaːŋ˧˧ maj˧˦]

[tʰaːŋ˧˧ maj˨˩˦]


nguyên lí

[ŋwiəŋ˧˧ lɪj˨˩˦]

[ŋwiəŋ˧˧ lɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 原理, composed of 原 (“original”) and 理 (“reason”), Japanese 原理 (genri).

vi-etym-sino

Trong từng bài toán cụ thể, người ta thường không dùng ngay các phương trình (105) sẵn có để xác định áp lực lên các trục, mà cứ mỗi lần lại áp dụng trực tiếp nguyên lý Đalămbe.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 436:

In specific problems, people don't usually use the ready-made equations (105) to determine the pressure on the axes, but instead people directly apply D'Alambert's principle again each time.

principle, practical reformulation of some fundamental law


huy chương

[hwi˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˧]

[hwɪj˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˧]

[wɪj˧˧ cɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 徽章 (“emblem”).


bậc tự do

[ʔɓək̚˧˨ʔ tɨ˧˨ʔ zɔ˧˧]

[ʔɓək̚˨˩ʔ tɨ˨˩ʔ jɔ˧˧]

[ʔɓək̚˨˩˨ tɨ˨˩˨ jɔ˧˧]

Gyrôscôp có ba bậc tự do.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 467:

A gyroscope has three degrees of freedom.

(physics, mathematics) degree of freedom


tiểu hành tinh

[tiəw˧˩ hajŋ̟˨˩ tïŋ˧˧]

[tiw˧˨ hɛɲ˦˩ tɨn˧˧]


dái

hòn (classifier)
曳 (CJK)
𠰺 (CJK)
𢘽 (CJK)
𤲼 (CJK)

From Proto-Vietic *k-taːlʔ. Cognate with Arem atæːlˀ. Etymologically unrelated to the dái in dái tai (“ear lobe”).

hòn dái

(vulgar outside of anatomy) scrotum, scrote; testicle


dái

Orthographic but unetymological spelling of giái, ultimately from the same source as trái, with contamination from etymology 1. For an explanation of the phonological change, see giai.


hũ

head

圬, 壼, 𤮒, 𧇍, 𪺛

hũ • (圬, 壼, 𤮒, 𧇍, 𪺛)

vi-noun

圬, 壼, 𤮒, 𧇍, 𪺛

cái (classifier)
圬 (CJK)
壼 (CJK)
𤮒 (CJK)
𧇍 (CJK)
𪺛 (CJK)

Em đặt 80 hũ có 3 hũ trắng chứ không phải hũ trong, chắc thiếu hàng gì đó.

I ordered 80 pots and got three which were white rather than clear; they must have run out.

a large storage pot or jar that must be held with two hands; compare lọ (“small jar”), chai (“bottle”) and nồi (“cooking pot”)


điểm cực

[ʔɗiəm˧˩ kɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɗiəm˧˨ kɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɗim˨˩˦ kɨk̚˨˩˨]

điểm cực bắc

(geography, of a place) extreme, the most remote point in a certain direction

Tích phân bằng thặng dư của điểm cực.

The integral is equal to the residue of the pole.

Với các phép biến đổi đó (hình 238b) ta đã thay điểm cực A bằng điểm cực C.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 241:

With these transformations (figure 238b) we replaced the origin A with the origin C.

(mathematics, physics) center of a moment, origin


quỹ đạo

[kwi˦ˀ˥ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[kwɪj˧˨ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[wɪj˨˩˦ ʔɗaːw˨˩˨]

Nếu khử thời gian t ra khỏi các phương trình này, ta sẽ được phương trình quỹ đạo dưới dạng thông thường, tức là dưới dạng hệ thức giữa các tọa độ.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 143:

If we eliminate the time t from these equations, we will obtain the equations of the trajectory in normal form, i.e. as a relationship between the coordinates.

(physics) trajectory, path traced out by a moving point particle or solid object


sao Vĩ

[ʂaːw˧˧ vɪj˧˨]

[ʂaːw˧˧ vɪj˨˩˦]

[saːw˧˧ jɪj˨˩˦]


nấc

Probably related to bậc through an earlier infixed form.


gót

From Proto-Vietic *-kɔːc. Cognate with Muong cóch.


vắt

con (classifier)
𧉚 (CJK)
𧊎 (CJK)
𧊥 (CJK)

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-vắt.wav


pháo tay

Mọi người hãy cho bạn ấy một tràng pháo tay đi ạ!


phân loại

[fəŋ˧˧ lwaːj˨˩ʔ]

[fəŋ˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phân loại.wav


dọc

sống mũi dọc dừa

tall, slender nosebridge resembling a coconut plant's leafstalk

Lấy dọc dao mà dần xương

Use the knife's spine to crush the bones

spine, dull side of the blade (of a knife)


chữ số có nghĩa

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ so˧˦ kɔ˧˦ ŋiə˦ˀ˥]

[t͡ɕɨ˧˨ ʂow˨˩˦ kɔ˨˩˦ ŋiə˧˨]

[t͡ɕɨ˧˨ sow˨˩˦ kɔ˨˩˦ ŋiə˧˨]

[cɨ˨˩˦ ʂow˦˥ kɔ˦˥ ŋiə˨˩˦]

[cɨ˨˩˦ sow˦˥ kɔ˦˥ ŋiə˨˩˦]


sai số

[ʂaːj˧˧ ʂow˨˩˦]

[ʂaːj˧˧ ʂow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-sai số.wav

Sino-Vietnamese word from 差數, composed of 差 (“wrong”) and 數 (“number”).

vi-etym-sino

(statistics) error, deviation of a measured or calculated value from the true value


đo lường

[ʔɗɔ˧˧ lɨəŋ˨˩]

[ʔɗɔ˧˧ lɨəŋ˦˩]

[ʔɗɔ˧˧ lɨəŋ˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 度量 (SV: độ lượng). Doublet of độ lượng.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">độ lượng</i>

vi-etym-sino

Ở cấp độ hạ nguyên tử này, các nhà vật lý gặp phải một rắc rối thú vị: khi họ tìm cách đo vị trí chính xác của một hạt trong không gian hạ nguyên tử thì họ không thể đo lường dự chuyển (tức là vật tốc và hướng chuyển động) của nó với độ chính xác 100%; và khi họ muốn đo lường dự chuyển của một hạt, thì họ không thể xác định chính xác vị trí của nó.

2012, Diệu Hạnh Giao Trinh & Nguyễn Minh Tiến (translators), Yongey Mingyur Rinpoche & Eric Swanson (authors), Sống một đời vui, NXB Tôn giáo, page 188

At this subatomic scale, physicists encounter an interesting problem: when they try to accurately measure the position of a particle in the subatomic world, they cannot measure its motion (its velocity and direction of movement) with 100% accuracy; and when they want to measure the motion of a particle, they cannot accurately determine its position.

to measure, to find out a quantity by comparing it to some standard


bản lề

head

bản lề • (坂𨦙)

[ʔɓaːn˧˩ le˨˩]

[ʔɓaːŋ˧˨ lej˦˩]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ lej˨˩]

a hinge (device for the pivoting of a door)


bề mặt

[ʔɓe˨˩ mat̚˧˨ʔ]

[ʔɓej˦˩ mak̚˨˩ʔ]

[ʔɓej˨˩ mak̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-bề mặt.wav


nạng

cái (classifier)
chiếc (classifier)
㰙 (CJK)
𣡤 (CJK)

Possibly from an infixed form of a root that gave rise to chạng.

a crutch (device to assist in motion as a cane)


xì dầu

[sɪj˦˩ jəw˦˩]

[sɪj˨˩ jəw˨˩]

From Chinese 豉油 (chǐyóu, “soy sauce”, Sino-Vietnamese thị du); compare Cantonese 豉油 (si6 jau4).


quýt

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 橘 (SV: quất).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">quất</i>


nha đam

[ɲaː˧˧ ʔɗaːm˧˧]

[ɲaː˧˧ ʔɗaːm˧˧]

[ɲaː˧˧ ʔɗaːm˧˧]


sống đời

[səwŋ͡m˧˦ ʔɗəːj˨˩]

[ʂəwŋ͡m˦˧˥ ʔɗəːj˦˩]

[səwŋ͡m˦˧˥ ʔɗəːj˦˩]

[ʂəwŋ͡m˦˥ ʔɗəːj˨˩]

[səwŋ͡m˦˥ ʔɗəːj˨˩]

sống (“to live; to be alive”) + đời (“generation”); so named because of the plant's remarkable ability for produce bulbils.


thực vật lâu năm

[tʰɨk̚˧˨ʔ vət̚˧˨ʔ ləw˧˧ nam˧˧]

[tʰɨk̚˨˩ʔ vək̚˨˩ʔ ləw˧˧ nam˧˧]

[tʰɨk̚˨˩˨ vək̚˨˩˨ ləw˧˧ nam˧˧]

[tʰɨk̚˨˩˨ jək̚˨˩˨ ləw˧˧ nam˧˧]


động lực học

[ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ lɨk̚˨˩˨ hawk͡p̚˨˩˨]

Khác với động học, trong phần động lực học sẽ nghiên cứu chuyển động có xét đến các lực tác dụng và quán tính của các vật thể.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 242:

Unlike in kinematics, in the part about dynamics we will study motion with an eye to the forces that are at work and to the inertia of the bodies.

(mechanics) dynamics, study of forces and their influence on the motion of objects


đẳng thức

[ʔɗaŋ˧˩ tʰɨk̚˧˦]

[ʔɗaŋ˧˨ tʰɨk̚˦˧˥]

[ʔɗaŋ˨˩˦ tʰɨk̚˦˥]

Định luật này được biểu diễn dưới dạng toán học bằng đẳng thức vectơ: m w = F.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 244:

This law can be expressed mathematically as a vector equality: m w = F.


tửu lượng

[tiw˧˩ lɨəŋ˧˨ʔ]

[tɨw˧˨ lɨəŋ˨˩ʔ]

[tɨw˨˩˦ lɨəŋ˨˩˨]


món ăn

[mɔn˧˦ ʔan˧˧]

[mɔŋ˦˧˥ ʔaŋ˧˧]

[mɔŋ˦˥ ʔaŋ˧˧]


tàu điện ngầm

[taw˨˩ ʔɗiən˧˨ʔ ŋəm˨˩]

[taw˦˩ ʔɗiəŋ˨˩ʔ ŋəm˦˩]

[ta(ː)w˨˩ ʔɗiəŋ˨˩˨ ŋəm˨˩]


nhà hàng

[ɲaː˨˩ haːŋ˨˩]

[ɲaː˦˩ haːŋ˦˩]

[ɲaː˨˩ haːŋ˨˩]

a restaurant that accommodates large numbers of people, is often swanky, but is not necessarily for fine dining


nhà vệ sinh

[ɲaː˨˩ ve˧˨ʔ sïŋ˧˧]

[ɲaː˦˩ vej˨˩ʔ ʂɨn˧˧]

[ɲaː˦˩ vej˨˩ʔ sɨn˧˧]

[ɲaː˨˩ vej˨˩˨ ʂɨn˧˧]

[ɲaː˨˩ jej˨˩˨ sɨn˧˧]


tuổi ta

the traditional Vietnamese age of a person


tổng quan

[təwŋ͡m˧˨ kwaːŋ˧˧]

[təwŋ͡m˨˩˦ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 總 (“overall”) and 觀 (“to look”).


mô men lực

[mo˧˧ mɛn˧˧ lɨk̚˧˨ʔ]

[mow˧˧ mɛŋ˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[mow˧˧ mɛŋ˧˧ lɨk̚˨˩˨]

Mômen lực đối với tâm O bằng không chỉ khi nào lực bằng không hoặc đường tác dụng của lực đi qua tâm O (tay đòn bằng không).

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 50:

The moment of force with respect to a center O is only zero if the force is zero or if the line of force goes through the center O (zero lever arm).


phương trình vi phân

[fɨəŋ˧˧ t͡ɕïŋ˨˩ vi˧˧ fən˧˧]

[fɨəŋ˧˧ ʈɨn˦˩ vɪj˧˧ fəŋ˧˧]

[fɨəŋ˧˧ ʈɨn˨˩ vɪj˧˧ fəŋ˧˧]

[fɨəŋ˧˧ ʈɨn˨˩ jɪj˧˧ fəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phương trình vi phân.wav

Sino-Vietnamese word from 方程 (“equation”) and 微分 (“differential”).

Hãy thiết lập phương trình vi phân dao động của con lắc vật lý (§ 155) bằng phương pháp Lagrăng.

1979, S.M. Targ, translated by Phạm Huyền, Giáo trình giản yếu cơ học lý thuyết, NXB đại học và trung học chuyên nghiệp Hà Nội, page 462:

Construct the differential equation of the oscillation of the physical pendulum (§ 155) using Lagrange's method.

differential equation
differential equation


vi phân

[vɪj˧˧ fəŋ˧˧]

[vɪj˧˧ fəŋ˧˧]

[jɪj˧˧ fəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-vi phân.wav

Sino-Vietnamese word from 微分, composed of 微 (“micro-”) and 分 (“fraction”).


giá đỗ

[zaː˧˦ ʔɗo˦ˀ˥]

[jaː˨˩˦ ʔɗow˧˨]

[jaː˦˥ ʔɗow˨˩˦]


chung quanh

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kwajŋ̟˧˧]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kwɛɲ˧˧]

Synonym of xung quanh (“around; surrounding”)


trẻ em

[t͡ɕɛ˧˩ ʔɛm˧˧]

[ʈɛ˧˨ ʔɛm˧˧]

[ʈɛ˨˩˦ ʔɛm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trẻ em.wav


khuôn mặt

[kʰuəŋ˧˧ mak̚˨˩ʔ]

[xuəŋ˧˧ mak̚˨˩ʔ]

[kʰuəŋ˧˧ mak̚˨˩˨]

[xuəŋ˧˧ mak̚˨˩˨]


bìa

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-bìa.wav

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 皮 (“cover”, SV: bì).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bì</i>


cổng

head

𢩉, 𢩛, 𤗤, 𥯏, 𨶛, 𫼌

vi-noun

𢩉, 𢩛, 𤗤, 𥯏, 𨶛, 𫼌

(classifier cánh) cổng • (𢩉, 𢩛, 𤗤, 𥯏, 𨶛, 𫼌)

cánh (classifier)
𢩉 (CJK)
𢩛 (CJK)
𤗤 (CJK)
𥯏 (CJK)
𨶛 (CJK)
𫼌 (CJK)

cổng trường

a gate (door-like structure outside; doorway, opening, or passage in a fence or wall)


mô hình

[mo˧˧ hïŋ˨˩]


hình dạng

[hïŋ˨˩ zaːŋ˧˨ʔ]

[hɨn˦˩ jaːŋ˨˩ʔ]

[hɨn˨˩ jaːŋ˨˩˨]


nhà chọc trời

[ɲaː˨˩ t͡ɕawk͡p̚˧˨ʔ t͡ɕəːj˨˩]

[ɲaː˦˩ t͡ɕawk͡p̚˨˩ʔ ʈəːj˦˩]

[ɲaː˨˩ cawk͡p̚˨˩˨ ʈəːj˨˩]

nhà (“building”) + chọc (“to poke through”) + trời (“sky”), calque of English skyscraper.


lĩnh vực

[lïŋ˦ˀ˥ vɨk̚˧˨ʔ]

[lɨn˧˨ vɨk̚˨˩ʔ]

[lɨn˨˩˦ vɨk̚˨˩˨]

[lɨn˨˩˦ jɨk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-lĩnh vực.wav


mặt đất

[mat̚˧˨ʔ ʔɗət̚˧˦]

[mak̚˨˩ʔ ʔɗək̚˦˧˥]

[mak̚˨˩˨ ʔɗək̚˦˥]


trò chơi

[t͡ɕɔ˨˩ t͡ɕəːj˧˧]

[ʈɔ˦˩ t͡ɕəːj˧˧]

[ʈɔ˨˩ cəːj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trò chơi.wav

a game (playful or competitive activity)


không gian

[xəwŋ͡m˧˧ zaːn˧˧]

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧]

[kʰəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧]

[xəwŋ͡m˧˧ jaːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-không gian.wav

Sino-Vietnamese word from 空間, composed of 空 (“empty”) and 間 (“space; span; interval”), Japanese 空間 (kūkan).


sai lầm

[ʂaːj˧˧ ləm˦˩]

[ʂaːj˧˧ ləm˨˩]

From sai (“be incorrect, be wrong”) + lầm (“to mistake”).


thông báo

[tʰəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːw˧˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːw˨˩˦]

[tʰəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːw˦˥]


mõ

(Buddhism) a wooden fish; a temple block


thòi lòi

[tʰɔj˨˩ lɔj˨˩]

[tʰɔj˦˩ lɔj˦˩]

[tʰɔj˨˩ lɔj˨˩]


vạc

cái (classifier)
𪂱 (CJK)
𪅥 (CJK)
𪅫 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 鑊 (“cauldron”, SV: hoạch).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hoạch</i>


vạc

con (classifier)
𪂱 (CJK)
𪅥 (CJK)
𪅫 (CJK)

Onomatopoeic.
Compare Khmer ខ្វែក (khvaek), Dutch kwak, Maltese kwakka.

black-crowned night heron
black-crowned night heron


ổ chuột

[ʔo˧˩ t͡ɕuət̚˧˨ʔ]

[ʔow˧˨ t͡ɕuək̚˨˩ʔ]

[ʔow˨˩˦ cuək̚˨˩˨]


xá xíu

[saː˨˩˦ siw˨˩˦]

Borrowed from Cantonese 叉燒／叉烧 (caa¹ siu¹).


ma trơi

French: ma troi

[maː˧˧ t͡ɕəːj˧˧]

[maː˧˧ ʈəːj˧˧]

[maː˧˧ ʈəːj˧˧]


trùn

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-trùn.wav

From Proto-Vietic *p-luːn ~ *p-ruːn, from Proto-Mon-Khmer *(b)ruun. See the Northern form giun, now also the common written form.
Due to the shift /n/ > /ŋ/ from Huế southwards, this word is usually pronounced identically to trùng, which is the Sino-Vietnamese reading of 蟲／虫 (“insect, bug”), creating a pair of false cognates.

(Central Vietnam, Southern Vietnam) a worm (more specifically an earthworm)


cỏ tranh

[kɔ˧˩ t͡ɕajŋ̟˧˧]

[kɔ˧˨ ʈɛɲ˧˧]

[kɔ˨˩˦ ʈan˧˧]

From cỏ (“grass”) + tranh, from Proto-Vietic *p-lɛɲ, from Proto-Mon-Khmer *(p)laŋ ~ *(p)laiŋ (“thatching-grass”); akin to Northern Vietnamese cỏ gianh, Koho plang, Pacoh pláng, Khasi phlang/'lang, Khmer ភ្លាំង (phlĕəng), Proto-Khmuic *plaːŋ.


sên

con (classifier)
𧐖 (CJK)
𬟴 (CJK)
扦 (CJK)


sên

sên xe đạp


dại

(bệnh ~) rabies (a kind of infectious disease)


lũ

cơn (classifier)
con (classifier)
trận (classifier)
𬉆 (CJK)


lũ

head

屡, 𠎪, 屢, 僂, 偻

lũ • (屡, 𠎪, 屢, 僂, 偻)

vi-noun

屡, 𠎪, 屢, 僂, 偻

lũ • (屡, 𠎪, 屢, 僂, 偻)

Kệ lũ nó đi.

(somewhat derogatory) a bunch (of individuals)


đùm

From Proto-Vietic *duːm. Compare Proto-Katuic *duom (“wrap, cover”) (whence Pacoh toum (“to wrap”)) and Lamet [Nkris] tuːm ("to hold").


côốc

North Central Vietnam form of gốc (“foot of a tree”)


sao băng

[saːw˧˧ ʔɓaŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ ʔɓaŋ˧˧]

[saːw˧˧ ʔɓaŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ ʔɓaŋ˧˧]

[saːw˧˧ ʔɓaŋ˧˧]

From sao (“star”) + băng (“to fall”, 崩).


vả

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)
𣛢 (CJK)


chòm sao

[t͡ɕɔm˨˩ saːw˧˧]

[t͡ɕɔm˦˩ ʂaːw˧˧]

[t͡ɕɔm˦˩ saːw˧˧]

[cɔm˨˩ ʂaːw˧˧]


nhầy

From Proto-Vietic *-ɲəl (“nasal mucus, spittle”).


bối cảnh

[ʔɓoj˧˦ kajŋ̟˧˩]

[ʔɓoj˨˩˦ kɛɲ˧˨]

[ʔɓoj˦˥ kan˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 背景, from Japanese 背景 (haikei).

Câu chuyện diễn ra trong bối cảnh thời hiện đại.


cuống

cái (classifier)
誑 (CJK)
𫈃 (CJK)
𬞷 (CJK)

From Proto-Vietic *kuoŋʔ; cognate with Arem ᵑkuəŋˀ. Compare possibly Nyah Kur [Central] ŋkɔ́ɔŋ ("ear of paddy, millet, etc.") and Mon ဒကောၚ် (“ear of grain”).

Audio (Hà Nội)

cuống rốn

cuống nhau

cuống phổi

[…] lúc ấy bèn cắn đứt cuống rốn cho nó rồi bế vào lòng.

2005, chapter 3, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

[…] then she bit through the umbilical cord and lifted him into her lap.


nem chua

[nɛm˧˧ t͡ɕuə˧˧]

[nɛm˧˧ t͡ɕuə˧˧]

[nɛm˧˧ cuə˧˧]


y dược

[ʔi˧˧ zɨək̚˧˨ʔ]

[ʔɪj˧˧ jɨək̚˨˩ʔ]

[ʔɪj˧˧ jɨək̚˨˩˨]

(often in institution names) medicine and pharmacy


máy chụp hình

[maj˧˦ t͡ɕup̚˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[maj˨˩˦ t͡ɕup̚˨˩ʔ hɨn˦˩]

[ma(ː)j˦˥ cʊp̚˨˩˨ hɨn˨˩]


kem chống nắng

[kɛm˧˧ t͡ɕəwŋ͡m˧˦ naŋ˧˦]

[kɛm˧˧ t͡ɕəwŋ͡m˦˧˥ naŋ˦˧˥]

[kɛm˧˧ cəwŋ͡m˦˥ naŋ˦˥]


giày dép

[jaj˦˩ jɛp̚˦˧˥]


mẫu câu

[məw˦ˀ˥ kəw˧˧]

[məw˧˨ kəw˧˧]

[məw˨˩˦ kəw˧˧]


ý nghĩ

[ʔi˧˦ ŋi˦ˀ˥]

[ʔɪj˨˩˦ ŋɪj˧˨]

[ʔɪj˦˥ ŋɪj˨˩˦]


dầu gội đầu

[zəw˨˩ ɣoj˧˨ʔ ʔɗəw˨˩]

[jəw˦˩ ɣoj˨˩ʔ ʔɗəw˦˩]

[jəw˨˩ ɣoj˨˩˨ ʔɗəw˨˩]


bệnh nhân

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ ɲən˧˧]

[ʔɓen˨˩ʔ ɲəŋ˧˧]

[ʔɓəːn˨˩˨ ɲəŋ˧˧]


từ ngữ

[tɨ˨˩ ŋɨ˦ˀ˥]

[tɨ˨˩ ŋɨ˨˩˦]


máy lạnh

[maj˨˩˦ lɛɲ˨˩ʔ]

(chiefly Southern Vietnam) an air conditioner


phòng mạch

[fɔŋ˦˩ mat̚˨˩ʔ]


rau má

[ʐaw˧˧ maː˨˩˦]

Compare Muong Bi bả (as in tắc bả (“pennywort”)).

rau má đậu xanh

Asiatic pennywort juice with mung bean paste

Centella asiatica
Centella asiatica#Translingual


chuyến đi

[t͡ɕwiən˧˦ ʔɗi˧˧]

[t͡ɕwiəŋ˦˧˥ ʔɗɪj˧˧]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˦˥ ʔɗɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chuyến đi.wav


tình nguyện viên

[tïŋ˨˩ ŋwiən˧˨ʔ viən˧˧]

[tɨn˦˩ ŋwiəŋ˨˩ʔ viəŋ˧˧]

[tɨn˨˩ ŋwiəŋ˨˩˨ viəŋ˧˧]

[tɨn˨˩ ŋwiəŋ˨˩˨ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 情願員, composed of 情願 (“volunteer”) and 員 (“personnel”).


công cụ

[kəwŋ͡m˧˧ ku˧˨ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ kʊw˨˩ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ kʊw˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-công cụ.wav

Sino-Vietnamese word from 工具, composed of 工 (“work”) and 具 (“tool”).

công cụ đồ đá

thanh công cụ


giấy tờ

[zəj˧˦ təː˨˩]

[jəj˨˩˦ təː˦˩]

[jəj˦˥ təː˨˩]


tiền bạc

[tiən˨˩ ʔɓaːk̚˧˨ʔ]

[tiəŋ˦˩ ʔɓaːk̚˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ ʔɓaːk̚˨˩˨]


thói quen

[tʰɔj˧˦ kwɛn˧˧]

[tʰɔj˨˩˦ kwɛŋ˧˧]

[tʰɔj˦˥ wɛŋ˧˧]


uy tín

[ʔwɪj˧˧ tin˦˧˥]

credibility; fame and trustability thanks to goodwill; prestige


chi tiết

[t͡ɕi˧˧ tiət̚˧˦]

[t͡ɕɪj˧˧ tiək̚˦˧˥]

[cɪj˧˧ tiək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 枝節, composed of 枝 (“twig; branch”) and 節 (“period”).

Chi tiết kho vũ khí khổng lồ Mỹ sản xuất rơi vào tay Taliban ở Afghanistan.

Details about a massive arsenal of American-made weapons have fallen into the hands of the Taliban in Afghanistan.


người lạ mặt

[ŋɨəj˨˩ laː˧˨ʔ mat̚˧˨ʔ]

[ŋɨj˦˩ laː˨˩ʔ mak̚˨˩ʔ]

[ŋɨj˨˩ laː˨˩˨ mak̚˨˩˨]


khẩu vị

[xəw˧˩ vi˧˨ʔ]

[kʰəw˧˨ vɪj˨˩ʔ]

[xəw˧˨ vɪj˨˩ʔ]

[kʰəw˨˩˦ vɪj˨˩˨]

[xəw˨˩˦ jɪj˨˩˨]

hợp (với) khẩu vị


học bổng

[hawk͡p̚˧˨ʔ ʔɓəwŋ͡m˧˩]

[hawk͡p̚˨˩ʔ ʔɓəwŋ͡m˧˨]

[hawk͡p̚˨˩˨ ʔɓəwŋ͡m˨˩˦]


khách hàng

[xajk̟̚˧˦ haːŋ˨˩]

[kʰat̚˦˧˥ haːŋ˦˩]

[xat̚˦˧˥ haːŋ˦˩]

[kʰat̚˦˥ haːŋ˨˩]

[xat̚˦˥ haːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-khách hàng.wav

Audio (Hà Nội)

From khách (“guest; customer; client”) + hàng (“goods”). khách by itself usually implies that the person physically goes to a shop or store, but khách hàng has a broader connotation, as in a client who uses any service that doesn't necessarily require them to physically go anywhere, such as Internet service, telephone service, or work on commission. Incidentally, the hàng (“goods”) in this word and the hành (“to go”) in hành khách (“passenger”) both derive from Chinese 行, making the Nom spelling of this and the Sino-Vietnamese spelling of hành khách accidental anagrams.

com

dịch vụ chăm sóc khách hàng


rau thơm

[zaw˧˧ tʰəːm˧˧]

[ʐaw˧˧ tʰəːm˧˧]

[ɹa(ː)w˧˧ tʰəːm˧˧]


cháo lòng

[t͡ɕaːw˧˦ lawŋ͡m˨˩]

[t͡ɕaːw˨˩˦ lawŋ͡m˦˩]

[t͡ɕaːw˨˩˦ lɔŋ˦˩]

cháo (“porridge”) + lòng (“intestines, organs”).


ong ong

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔawŋ͡m˧˧]

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔawŋ͡m˧˧]

[ʔɔŋ˧˧ ʔɔŋ˧˧]

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔawŋ͡m˧˧]

annoying repeated sound that echoes in one's head, like that sound created by the bees


bạn bè

[ʔɓaːn˧˨ʔ ʔɓɛ˨˩]

[ʔɓaːŋ˨˩ʔ ʔɓɛ˦˩]

[ʔɓaːŋ˨˩˨ ʔɓɛ˨˩]


lễ phép

[le˦ˀ˥ fɛp̚˧˦]

[lej˧˨ fɛp̚˦˧˥]

[lej˨˩˦ fɛp̚˦˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 禮法 (SV: lễ pháp).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lễ pháp</i>


thăm

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 籤 (SV: thiêm). Compare xăm, tăm.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thiêm</i>


xíu mại

meatballs in sauce or gravy, eaten with bread.


xíu mại

From Cantonese 燒賣／烧卖 (siu1 maai6-2, thiêu mại).


lãnh sự quán

[lajŋ̟˦ˀ˥ sɨ˧˨ʔ kwaːn˧˦]

[lɛɲ˧˨ ʂɨ˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[lɛɲ˧˨ sɨ˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[lan˨˩˦ ʂɨ˨˩˨ waːŋ˦˥]

[lan˨˩˦ sɨ˨˩˨ waːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 領事館, composed of 領事 (“consul”) and 館 (“building”).

vi-etym-sino

a consulate (an office of a government, comparable to an embassy)


thanh yên

[tʰajŋ̟˧˧ ʔiən˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ ʔiəŋ˧˧]

[tʰan˧˧ ʔiəŋ˧˧]

Citrus medica
Citrus medica#Translingual

Citrus hystrix
Citrus hystrix#Translingual


ươi

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)
𣘂 (CJK)


ví

Tôi bị mất cái ví.


bộ binh

[ʔɓo˧˨ʔ ʔɓïŋ˧˧]

[ʔɓow˨˩ʔ ʔɓɨn˧˧]

[ʔɓow˨˩˨ ʔɓɨn˧˧]


mụ

From Proto-Vietic *muːʔ. Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 姥 (SV: mỗ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">mỗ</i>

vi-etym-sino

Mụ cào ló trửa cươi.

Grandma is raking the rice-seeds in the yard.

(North Central Vietnam, familiar) grandmother


bổ củi

[ʔɓo˧˩ kuj˧˩]

[ʔɓow˨˩˦ kuj˨˩˦]

bổ (“to cut into segments”) + củi (“firewood”).


trưởng nữ

[t͡ɕɨəŋ˧˩ nɨ˦ˀ˥]

[ʈɨəŋ˧˨ nɨ˧˨]

[ʈɨəŋ˨˩˦ nɨ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trưởng nữ.wav

Sino-Vietnamese word from 長女, composed of 長 (“head”) and 女 (“female”)

vi-etym-sino

(formal, on wedding invitation cards or at weddings) the eldest daughter


trưởng nam

[t͡ɕɨəŋ˧˩ naːm˧˧]

[ʈɨəŋ˧˨ naːm˧˧]

[ʈɨəŋ˨˩˦ naːm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 長男, composed of 長 (“head”) and 男 (“male”)

Vũ Văn A (trưởng nam) và Nguyễn Thị B (thứ nữ)
Vũ Văn A (first son) and Nguyễn Thị B (second daughter)

(formal, chiefly on wedding invitation cards or at weddings, sometimes as the title of the eldest son who's appointed as the head of his extended family) the eldest son


vợt

cây (classifier)
cái (classifier)
越 (CJK)
𢵼 (CJK)
𦅲 (CJK)

Compare vớt (“to scoop, to pull out from water”).

tay vợt


ong bầu

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔɓəw˨˩]

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔɓəw˦˩]

[ʔɔŋ˧˧ ʔɓəw˦˩]

[ʔawŋ͡m˧˧ ʔɓəw˨˩]

From ong (“bee”) + bầu, from Proto-Vietic *buː (cf. Old Chinese 蜉 (OC *[b](r)u) (B-S)).


khủng hoảng

[xʊwŋ͡m˧˩ hwaːŋ˧˩]

[kʰʊwŋ͡m˧˨ hwaːŋ˧˨]

[xʊwŋ͡m˧˨ hwaːŋ˧˨]

[kʰʊwŋ͡m˨˩˦ waːŋ˨˩˦]

[xʊwŋ͡m˨˩˦ waːŋ˨˩˦]

khủng hoảng kinh tế/tài chính/tiền tệ


khoanh

From Proto-Vietic *k-vɛːŋ (“to cross (arms, legs)”); whence also quanh.

inh

khoanh bánh mì


biểu đồ

[ʔɓiəw˧˩ ʔɗo˨˩]

[ʔɓiw˧˨ ʔɗow˦˩]

[ʔɓiw˨˩˦ ʔɗow˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-biểu đồ.wav

biểu đồ cột

biểu đồ hình quạt


mền

cái (classifier)
tấm (classifier)
𢅧 (CJK)
𬡴 (CJK)
𧚭 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 棉 (SV: miên) (Old Chinese /*men/ (Zhengzhang)). Compare Sui myeenz (“quilt”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">miên</i>

vi-etym-sino

(Central Vietnam, Southern Vietnam) blanket


bữa cơm

[ʔɓɨə˦ˀ˥ kəːm˧˧]

[ʔɓɨə˧˨ kəːm˧˧]

[ʔɓɨə˨˩˦ kəːm˧˧]


đồ uống

[ʔɗo˨˩ ʔuəŋ˧˦]

[ʔɗow˦˩ ʔuəŋ˦˧˥]

[ʔɗow˨˩ ʔuəŋ˦˥]


đồ ăn

[ʔɗo˨˩ ʔan˧˧]

[ʔɗow˦˩ ʔaŋ˧˧]

[ʔɗow˨˩ ʔaŋ˧˧]


nước mũi

[nɨək̚˧˦ muj˦ˀ˥]

[nɨək̚˦˧˥ muj˧˨]

[nɨək̚˦˥ muj˨˩˦]


toa thuốc

[twaː˧˧ tʰuək̚˧˦]

[twaː˧˧ tʰuək̚˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾aː˧˧ tʰuək̚˦˥]


nhu cầu

[ɲu˧˧ kəw˨˩]

[ɲʊw˧˧ kəw˦˩]

[ɲʊw˧˧ kəw˨˩]

đáp ứng nhu cầu


kháng nguyên

[xaːŋ˧˦ ŋwiən˧˧]

[kʰaːŋ˦˧˥ ŋwiəŋ˧˧]

[xaːŋ˦˧˥ ŋwiəŋ˧˧]

[kʰaːŋ˦˥ ŋwiəŋ˧˧]

[xaːŋ˦˥ ŋwiəŋ˧˧]


nhà giam

[ɲaː˨˩ zaːm˧˧]

[ɲaː˦˩ jaːm˧˧]

[ɲaː˨˩ jaːm˧˧]


lớp học

[ləːp̚˧˦ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[ləːp̚˦˧˥ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[ləːp̚˦˥ hawk͡p̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lớp học.wav


kháng thể

[xaːŋ˧˦ tʰe˧˩]

[kʰaːŋ˦˧˥ tʰej˧˨]

[xaːŋ˦˧˥ tʰej˧˨]

[kʰaːŋ˦˥ tʰej˨˩˦]

[xaːŋ˦˥ tʰej˨˩˦]


cẩm nang

vi-noun

(classifier cuốn, quyển (“handbook”)) cẩm nang

[kəm˧˩ naːŋ˧˧]

[kəm˧˨ naːŋ˧˧]

[kəm˨˩˦ naːŋ˧˧]

(historical) brocade bag containing secret formulae and advice (to be used in times of need)

book containing all the key points; handbook; manual


thuốc tây

[tʰuək̚˧˦ təj˧˧]

[tʰuək̚˦˧˥ təj˧˧]

[tʰuək̚˦˥ təj˧˧]

Nhớ ăn no trước khi uống thuốc tây kẻo đau bao tử.

Make sure to eat before you take those "western" meds, or else you'll get a stomachache.


viêm xoang

[vim˧˧ s⁽ʷ⁾aːŋ˧˧]

[jim˧˧ s⁽ʷ⁾aːŋ˧˧]


ma men

[maː˧˧ mɛn˧˧]

[maː˧˧ mɛŋ˧˧]

[maː˧˧ mɛŋ˧˧]


ngoáo ộp

[ŋwaːw˧˦ ʔop̚˧˨ʔ]

[ŋwaːw˨˩˦ ʔop̚˨˩ʔ]

[ŋwaːw˦˥ ʔop̚˨˩˨]


rươi

Compare Phong-Kniang raːj ("muck worm"), Khmu [Cuang] hmbraːj ("worm"), Bahnar hrai (“maggot”), Sedang hrế (“maggot”).


bí ẩn

[ʔɓi˧˦ ʔən˧˩]

[ʔɓɪj˨˩˦ ʔəŋ˧˨]

[ʔɓɪj˦˥ ʔəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 秘 (“secret”) and 隱 (“hidden”).


quá trình

[kwaː˧˦ t͡ɕïŋ˨˩]

[kwaː˨˩˦ ʈɨn˦˩]

[waː˦˥ ʈɨn˨˩]

Quá trình đọc cũng là quá trình suy ngẫm và sách chỉ là cái cớ để chúng ta bắt đầu quá trình ấy.

2016, Nguyễn Thụy Anh, “Xây dựng văn hóa đọc từ "chuẩn bị một người đọc"”, in Nhân Dân:

Reading is also reflection, and books are simply a reason to start this process.


nhân tố

[ɲən˧˧ to˧˦]

[ɲəŋ˧˧ tow˨˩˦]

[ɲəŋ˧˧ tow˦˥]


lò sưởi

[lɔ˨˩ sɨəj˧˩]

[lɔ˦˩ ʂɨj˧˨]

[lɔ˦˩ sɨj˧˨]

[lɔ˨˩ ʂɨj˨˩˦]

[lɔ˨˩ sɨj˨˩˦]


mâm

head

𡕩, 𣙺, 鎫, 𥃑, 盤, 𥃚, 𥃛, 󰺥, 𪾝, 󰎝, 󰓋

vi-noun

𡕩, 𣙺, 鎫, 𥃑, 盤, 𥃚, 𥃛, 󰺥, 𪾝, 󰎝, 󰓋

(classifier cái) mâm • (𡕩, 𣙺, 鎫, 𥃑, 盤, 𥃚, 𥃛, 󰺥, 𪾝, 󰎝, 󰓋)

cái (classifier)
𡕩 (CJK)
𣙺 (CJK)
鎫 (CJK)
𥃑 (CJK)
盤 (CJK)
𥃚 (CJK)
𥃛 (CJK)
𪾝 (CJK)

From Proto-Vietic *ɓəm (“tray”). Cognate with Muong Bi bâm.


mục súc

[mʊwk͡p̚˧˨ʔ sʊwk͡p̚˧˦]

[mʊwk͡p̚˨˩ʔ ʂʊwk͡p̚˦˧˥]

[mʊwk͡p̚˨˩ʔ sʊwk͡p̚˦˧˥]

[mʊwk͡p̚˨˩˨ ʂʊwk͡p̚˦˥]

[mʊwk͡p̚˨˩˨ sʊwk͡p̚˦˥]


行伍

chữ Hán form of hàng ngũ (“army ranks”).


định mệnh

[ʔɗïŋ˧˨ʔ məjŋ̟˧˨ʔ]

[ʔɗɨn˨˩ʔ men˨˩ʔ]

[ʔɗɨn˨˩˨ məːn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 定命, composed of 定 (“to determine”) and 命 (“life; fate”).


chủ nghĩa thế tục

[t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ tʰe˧˦ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ tʰej˨˩˦ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ tʰej˦˥ tʊwk͡p̚˨˩˨]

From chủ nghĩa (主義, “doctrine, -ism”) and thế tục (世俗, “secular”).


đồng phục

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ fʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ fʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ fʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 同 (“same”) and 服 (“clothes”).

Nữ sinh cấp 3 phải mặc đồng phục áo dài mỗi thứ 2. Nam sinh vẫn mặc như thường.

High schoolgirls must wear uniform ao dai every Monday. Boys keep wearing their usual uniforms.

(clothing) uniform (distinctive outfit as a means of identifying members of a group)


thắng lợi

[tʰaŋ˧˦ ləːj˧˨ʔ]

[tʰaŋ˦˧˥ ləːj˨˩ʔ]

[tʰaŋ˦˥ ləːj˨˩˨]


xoay

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-xoay.wav


đỉnh

head

đỉnh • (嵿, 頂, 顶)

vi-noun

đỉnh • (嵿, 頂, 顶)

đỉnh đầu

đỉnh E-vơ-rét


tồn tại

[toŋ˦˩ taːj˨˩ʔ]

[toŋ˨˩ taːj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 存在 (“to exist”). In the sense of "deficiency" it is a clipping of vấn đề còn tồn tại (“still-existing issue”).

clipping

[…] vấn đề cao nhất của toàn bộ triết học là vấn đề về quan hệ giữa tư duy và tồn tại, giữa tinh thần và thiên nhiên…[…]

1989, Trần Đức Thảo, “Về vấn đề xây dựng khoa tâm lý học Mác – Lê-nin”, in Tạp chí Cộng sản, volume 6, Cơ quan lý luận và chính trị của Trung ương Đảng công sản Việt Nam:

[…] the highest problem of the entirety of philosophy is the problem of the relationship between thinking and existence, between spirit and nature… […]

Vận nhẩn nha đưa ra một loạt những tồn tại lâu nay của Công ty với nhưng bằng chứng xác thực, trong đó có cả những vấn đề tiêu cực đã trở thành ung thành bướu ai cũng biết mà không ai dám nói ra[…]

2001, Chu Lai, chapter 21, in Cuộc đời dài lắm, NXB Văn học:

Vận leisurely presented a series of long-standing issues plaguing the company with real evidence, including pernicious issues that had become like a cancer and which everyone knew about but no one dared to say anything about […]

persistent deficiency (usually in an organization)


chát

[t͡ɕaːk̚˦˧˥]

Probably borrowed from a Khmuic language, cf. Proto-Khmuic *c₁at (“sour”) (whence Khmu cat).


母權

chữ Hán form of mẫu quyền (“matriarchy”).


父權

chữ Hán form of phụ quyền (“patriarchy”).


vóc dáng

[vawk͡p̚˦˧˥ jaːŋ˦˧˥]


chứng chỉ

[t͡ɕɨŋ˧˦ t͡ɕi˧˩]

[t͡ɕɨŋ˦˧˥ t͡ɕɪj˧˨]

[cɨŋ˦˥ cɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 證紙, composed of 證 (“certificate; license”) and 紙 (“paper”).


sắc đẹp

[sak̚˧˦ ʔɗɛp̚˧˨ʔ]

[ʂak̚˦˧˥ ʔɗɛp̚˨˩ʔ]

[sak̚˦˧˥ ʔɗɛp̚˨˩ʔ]

[ʂak̚˦˥ ʔɗɛp̚˨˩˨]

[sak̚˦˥ ʔɗɛp̚˨˩˨]


tuổi thọ

[tuəj˧˩ tʰɔ˧˨ʔ]

[tuj˧˨ tʰɔ˨˩ʔ]

[tuj˨˩˦ tʰɔ˨˩˨]

life expectancy; length of life (of a person) or use (of a product)


thân hình

[tʰən˧˧ hïŋ˨˩]

[tʰəŋ˧˧ hɨn˦˩]

[tʰəŋ˧˧ hɨn˨˩]


huyết áp

[hwiət̚˧˦ ʔaːp̚˧˦]

[hwiək̚˦˧˥ ʔaːp̚˦˧˥]

[wiək̚˦˥ ʔaːp̚˦˥]


vỉa hè

[viə˧˩ hɛ˨˩]

[viə˧˨ hɛ˦˩]

[viə˨˩˦ hɛ˨˩]

[jiə˨˩˦ hɛ˨˩]

quán vỉa hè


viện dưỡng lão

[viən˧˨ʔ zɨəŋ˦ˀ˥ laːw˦ˀ˥]

[viəŋ˨˩ʔ jɨəŋ˧˨ laːw˧˨]

[viəŋ˨˩˨ jɨəŋ˨˩˦ laːw˨˩˦]

[jiəŋ˨˩˨ jɨəŋ˨˩˦ laːw˨˩˦]


trang mạng

[t͡ɕaːŋ˧˧ maːŋ˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ maːŋ˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ maːŋ˨˩˨]


mạch máu

mạch + máu, calque of Chinese 血脈／血脉 (xuèmài) (SV: huyết mạch).


năng lực

[naŋ˧˧ lɨk̚˧˨ʔ]

[naŋ˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[naŋ˧˧ lɨk̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-năng lực.wav

Sino-Vietnamese word from 能力 (“ability”).

có năng lực

Làm theo năng lực, hưởng theo nhu cầu

From each according to his ability, to each according to his needs


bông cải xanh

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ kaːj˧˩ sajŋ̟˧˧]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ kaːj˧˨ sɛɲ˧˧]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ kaːj˨˩˦ san˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bông cải xanh.wav

bông (“classifier for flowers”) + cải (“cruciferous vegetable”) + xanh (“grue”).


cao huyết áp

[kaːw˧˧ hwiət̚˧˦ ʔaːp̚˧˦]

[kaːw˧˧ hwiək̚˦˧˥ ʔaːp̚˦˧˥]

[kaːw˧˧ wiək̚˦˥ ʔaːp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 高血壓, composed of 高 (“high”) and 血壓 (“blood pressure”).


lợi ích

[ləːj˧˨ʔ ʔïk̟̚˧˦]

[ləːj˨˩ʔ ʔɨt̚˦˧˥]

[ləːj˨˩˨ ʔɨt̚˦˥]

lợi ích sức khoẻ


kinh nghiệm

[kïŋ˧˧ ŋiəm˧˨ʔ]

[kɨn˧˧ ŋiəm˨˩ʔ]

[kɨn˧˧ ŋim˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kinh nghiệm.wav

Sino-Vietnamese word from 經驗, Japanese 経験 (keiken).

Kinh nghiệm tối thiểu: 1 năm

experience (collection of events and/or activities from which an individual or group may gather knowledge; the knowledge thus gathered)


bạo lực

[ʔɓaːw˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːw˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːw˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]

Bạo lực không giải quyết được gì cả.


hiện thực

[hiən˧˨ʔ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[hiəŋ˨˩ʔ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[hiəŋ˨˩˨ tʰɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 現實, composed of 現 (“actual; real”) and 實 (“truth; reality”), from Japanese 現実 (genjitsu).

hiện thực khách quan


nhận thức

[ɲən˧˨ʔ tʰɨk̚˧˦]

[ɲəŋ˨˩ʔ tʰɨk̚˦˧˥]

[ɲəŋ˨˩˨ tʰɨk̚˦˥]

kĩ năng nhận thức


tình cảm

[tïŋ˨˩ kaːm˧˩]

[tɨn˨˩ kaːm˨˩˦]

Tặng ổng cái đồng hồ cho có tình cảm.

Tôi chợt nghĩ từ “tình cảm” đang bị cưỡng đoạt. Tình cảm dịch sang tiếng Anh là affection, sentiment, warm feeling inside… nhiều cách dịch, cách nào cũng để lại cảm giác ấm áp.
Nhưng mỗi lần nghe từ “tình cảm” trong tiếng Việt, tôi có cảm giác không ấm áp lắm.

[2012, Joe Ruelle, “Tình cảm”, in Ngược chiều vun vút [Whooshing toward the Other Way]:

I just had this thought, that the word tình cảm is always, constantly abused. Translated into English, it would be "affection", "sentiment", "warm feeling inside"… Lots of choices, any one of which feels warm.
But every time I hear the Vietnamese word tình cảm, I don't feel very warm.

(ironic or euphemistic) goodwill acquired through money or gifts


tình trạng

[tïŋ˨˩ t͡ɕaːŋ˧˨ʔ]

[tɨn˦˩ ʈaːŋ˨˩ʔ]

[tɨn˨˩ ʈaːŋ˨˩˨]


thọ

Sino-Vietnamese word from 壽 (“longevity”).

giảm thọ

tổn thọ

mentally taxing, that can damage one's well-being

chúc/mừng thọ

to wish someone of age 60 or above good health

(only in fixed expressions) old age of 60 or above


仿生學

phỏng sinh học
phỏng sinh học#Vietnamese


kí sinh

[ki˧˦ sïŋ˧˧]

[kɪj˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[kɪj˨˩˦ sɨn˧˧]

[kɪj˦˥ ʂɨn˧˧]

[kɪj˦˥ sɨn˧˧]


trí óc

head

trí óc • (智𩠭)

vi-noun

trí óc • (智𩠭)

[t͡ɕi˧˦ ʔawk͡p̚˧˦]

[ʈɪj˨˩˦ ʔawk͡p̚˦˧˥]

[ʈɪj˦˥ ʔawk͡p̚˦˥]


天下無敵

thiên hạ vô địch
thiên hạ vô địch#Vietnamese

chữ Hán form of thiên hạ vô địch (“invincible; unbeatable; having no match”).


tò he

a kind of toy made from glutinous rice powder


rạ

head

rạ • (𬓰, 夜, 𦲹, 苲)

vi-noun

rạ • (𬓰, 夜, 𦲹, 苲)


rạ

From a Tai language. Compare Zhuang raq, Thai ห่า (hàa).
Might be interpreted as from the sense above due to internal folk etymology.

chết như rạ

(pathology, now chiefly in compounds or certain expressions) chicken pox


xác thịt

[saːk̚˧˦ tʰit̚˧˨ʔ]

[saːk̚˦˧˥ tʰit̚˨˩ʔ]

[saːk̚˦˥ tʰɨt̚˨˩˨]


biện pháp

[ʔɓiən˧˨ʔ faːp̚˧˦]

[ʔɓiəŋ˨˩ʔ faːp̚˦˧˥]

[ʔɓiəŋ˨˩˨ faːp̚˦˥]


nông thôn

[nəwŋ͡m˧˧ tʰon˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ tʰoŋ˧˧]

[nəwŋ͡m˧˧ tʰoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 農村, composed of 農 (“agrarian”) and 村 (“village”).

vi-etym-sino

the countryside; the country; rural areas


tuổi tây

western age (see East Asian age reckoning on Wikipedia)


nguyện vọng

[ŋwiən˧˨ʔ vawŋ͡m˧˨ʔ]

[ŋwiəŋ˨˩ʔ vawŋ͡m˨˩ʔ]

[ŋwiəŋ˨˩ʔ vɔŋ˨˩ʔ]

[ŋwiəŋ˨˩˨ vawŋ͡m˨˩˨]

[ŋwiəŋ˨˩˨ jawŋ͡m˨˩˨]


vết thương

[vet̚˧˦ tʰɨəŋ˧˧]

[vet̚˦˧˥ tʰɨəŋ˧˧]

[vəːt̚˦˥ tʰɨəŋ˧˧]

[jəːt̚˦˥ tʰɨəŋ˧˧]


thể dục thể thao

[tʰe˧˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ tʰe˧˩ tʰaːw˧˧]

[tʰej˧˨ jʊwk͡p̚˨˩ʔ tʰej˧˨ tʰaːw˧˧]

[tʰej˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩˨ tʰej˨˩˦ tʰaːw˧˧]


tường lửa

[tɨəŋ˨˩ lɨə˧˩]

[tɨəŋ˦˩ lɨə˧˨]

[tɨəŋ˨˩ lɨə˨˩˦]


dược sĩ

[zɨək̚˧˨ʔ si˦ˀ˥]

[jɨək̚˨˩ʔ ʂɪj˧˨]

[jɨək̚˨˩ʔ sɪj˧˨]

[jɨək̚˨˩˨ ʂɪj˨˩˦]

[jɨək̚˨˩˨ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 藥士, composed of 藥 (“medicine”) and 士 (“-ist”).


ăn xin

đứa (classifier)
thằng (classifier)
gã (classifier)
con (classifier)

[ʔaŋ˧˧ sin˧˧]

[ʔaŋ˧˧ sɨn˧˧]


mong muốn

[mawŋ͡m˧˧ muəŋ˦˧˥]

[mɔŋ˧˧ muəŋ˦˧˥]

[mawŋ͡m˧˧ muəŋ˦˥]

mong (“to hope, to expect, to long for”) + muốn (“to want”).


thị lực

[tʰi˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[tʰɪj˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[tʰɪj˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]


nguy cơ

[ŋwi˧˧ kəː˧˧]

[ŋwɪj˧˧ kəː˧˧]

[ŋwɪj˧˧ kəː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 危機 (“crisis/disaster”).

vi-etym-sino

nguy cơ tiềm ẩn

the risk, odds or likelihood of something disastrous happening


tiện nghi

[tiən˧˨ʔ ŋi˧˧]

[tiəŋ˨˩ʔ ŋɪj˧˧]

[tiəŋ˨˩˨ ŋɪj˧˧]


hạn

giải hạn

to neutralize unlucky supernatural forces that's haunting you

Năm nay hạn.

This year's gonna have a drought. / This year's projected to be unlucky for me.


uất hận

[ʔwət̚˧˦ hən˧˨ʔ]

[ʔwək̚˦˧˥ həŋ˨˩ʔ]

[(ʔ)wək̚˦˥ həŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 鬱 (“depression”) and 恨 (“resentment”).

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu, / Ghét những cảnh không đời nào thay đổi

1935, Thế Lữ, “Nhớ rừng (Lời con hổ ở vườn Bách thú) [Longing for the Jungle (As Told by a Zoo Tiger)]”, in Mấy vần thơ [Some Poetry Rhymes]:

Now I have this eternal resentment inside. / How I hate those never-changing sets


chiếu

vi-noun

(classifier cái, tấm) chiếu • (詔, 𥴜, 照, 𬡰)

cái (classifier)
tấm (classifier)
詔 (CJK)
𥴜 (CJK)
照 (CJK)
𬡰 (CJK)

a sown mat made of straw strands or bamboo pieces


chiếu

Chiếu dời đô


xe ôm

[sɛ˧˧ ʔom˧˧]

[sɛ˧˧ ʔom˧˧]

[sɛ˧˧ ʔom˧˧]

xe (“vehicle”) + ôm (“to hug; to embrace”), supposedly called so because you would hug the rider so you won't fall.

com

(chiefly Northern Vietnam, vehicles) a motorcycle taxi


máy tính bảng

[maj˧˦ tïŋ˧˦ ʔɓaːŋ˧˩]

[maj˨˩˦ tɨn˦˧˥ ʔɓaːŋ˧˨]

[ma(ː)j˦˥ tɨn˦˥ ʔɓaːŋ˨˩˦]


rạp

dựng rạp

a makeshift tent usually used for a wedding or funeral

(by extension) a theater, usually a movie theater


chổi

cây (classifier)
箒 (CJK)
䇛 (CJK)
雉 (CJK)

From Proto-Vietic *k-cuːs (“to sweep, broom”). Compare North Central Vietnamese chủi. Cognate with Chut [Sách] kucuːlʰ¹.

inh

chổi lông gà

a feather broom/duster (literally, “a chicken-feathered broom”)

𫗄羡簾台箒括
𪩮掑𲈾矯畑拞

15th century, Nguyễn Trãi, “述興 Thuật hứng 22”, in Quốc âm thi tập (國音詩集):

The winds come all the way to the curtains, taking on the role of the brooms for sweeping,
The moon is right there by the doorstep, [bright enough that there is] no need for a lamp.

Gió tận rèm thay chổi quét,
Trăng kề cửa kẻo đèn khêu.


hiệu thuốc

[hiəw˧˨ʔ tʰuək̚˧˦]

[hiw˨˩ʔ tʰuək̚˦˧˥]

[hiw˨˩˨ tʰuək̚˦˥]


cúm

Likely Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 感 (SV: cảm).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cảm</i>


phòng ngủ

[fawŋ͡m˨˩ ŋu˧˩]

[fawŋ͡m˦˩ ŋʊw˧˨]

[fɔŋ˦˩ ŋʊw˧˨]

[fawŋ͡m˨˩ ŋʊw˨˩˦]

Bữa nay phải dọn phòng ngủ nghe chưa.

You need to clean your bedroom today, got it?


thanh ngang

[tʰajŋ̟˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[tʰɛɲ˧˧ ŋaːŋ˧˧]

[tʰan˧˧ ŋaːŋ˧˧]

thanh (“tone”) + ngang (“level; horizontal”).

com

(phonetics) the “level” tone, one of the six tones in the Vietnamese language, unmarked in the orthography


thanh nặng

[tʰajŋ̟˧˧ naŋ˧˨ʔ]

[tʰɛɲ˧˧ naŋ˨˩ʔ]

[tʰan˧˧ naŋ˨˩˨]

(phonetics) the “heavy” tone, one of the six tones in the Vietnamese language, marked by the diacritic dấu nặng (dot below)


bữa nay

[ʔɓɨə˦ˀ˥ naj˧˧]

[ʔɓɨə˧˨ naj˧˧]

[ʔɓɨə˨˩˦ na(ː)j˧˧]

Bữa nay trời mưa.


thanh huyền

[tʰɛɲ˧˧ hwiəŋ˦˩]

[tʰan˧˧ wiəŋ˨˩]

(phonetics) the “falling” tone, one of the six tones in the Vietnamese language, marked by the diacritic dấu huyền (grave accent)


thanh hỏi

[tʰajŋ̟˧˧ hɔj˧˩]

[tʰɛɲ˧˧ hɔj˧˨]

[tʰan˧˧ hɔj˨˩˦]

(phonetics) the “mid-falling” tone, one of the six tones in the Vietnamese language, marked by the diacritic dấu hỏi (hook above)


thanh ngã

[tʰajŋ̟˧˧ ŋaː˦ˀ˥]

[tʰɛɲ˧˧ ŋaː˧˨]

[tʰan˧˧ ŋaː˨˩˦]

thanh (“tone”) + ngã (“to fall; to tumble”). The word ngã literally refers to a person's tripping or collapsing, not the "fall" in pitch of a phonetic "falling" tone contour.

(phonetics) the “broken rising tone” that occurs in the word ngã as a distinctive tone contour in Northern Vietnamese, phonetically marked by a rise in pitch interrupted by a glottal closure, and orthographically marked by the dấu ngã (“tilde”) above a vowel letter


thanh sắc

[tʰajŋ̟˧˧ sak̚˧˦]

[tʰɛɲ˧˧ ʂak̚˦˧˥]

[tʰɛɲ˧˧ sak̚˦˧˥]

[tʰan˧˧ ʂak̚˦˥]

(phonetics) the “high rising” tone, one of the six tones in the Vietnamese language, marked by the diacritic dấu sắc (acute accent)


sử kí

[ʂɨ˧˨ kɪj˨˩˦]

[sɨ˧˨ kɪj˨˩˦]

[ʂɨ˨˩˦ kɪj˦˥]

[sɨ˨˩˦ kɪj˦˥]

Đại Việt sử kí


phương tiện

[fɨəŋ˧˧ tiən˧˨ʔ]

[fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩ʔ]

[fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩˨]

phương tiện giao thông

phương tiện thông tin đại chúng

a thing that aids people to do something; an instrument, means, vehicle or medium


đa phương tiện

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧ tiən˧˨ʔ]

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗaː˧˧ fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩˨]


phương tiện giao thông

[fɨəŋ˧˧ tiən˧˨ʔ zaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩ʔ jaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]

[fɨəŋ˧˧ tiəŋ˨˩˨ jaːw˧˧ tʰəwŋ͡m˧˧]


lãnh hải

[lajŋ̟˦ˀ˥ haːj˧˩]

[lɛɲ˧˨ haːj˧˨]


lôgic

[lo˧˧ zïk̟̚˧˦]

[low˧˧ jɨt̚˦˧˥]


hải phận

[haːj˧˩ fən˧˨ʔ]

[haːj˧˨ fəŋ˨˩ʔ]

[haːj˨˩˦ fəŋ˨˩˨]


trại giam

[t͡ɕaːj˧˨ʔ zaːm˧˧]

[ʈaːj˨˩ʔ jaːm˧˧]

[ʈaːj˨˩˨ jaːm˧˧]

Sino-Vietnamese word from 寨監, composed of 寨 and 監.


ruột non

[zuət̚˧˨ʔ nɔn˧˧]

[ʐuək̚˨˩ʔ nɔŋ˧˧]

[ɹuək̚˨˩˨ nɔŋ˧˧]

From ruột (“intestine”) + non (“young and immature”), so called due to its smoothness.


nhà tù

[ɲaː˨˩ tu˨˩]

[ɲaː˦˩ tʊw˦˩]

[ɲaː˨˩ tʊw˨˩]


tiểu đường

[tiəw˧˩ ʔɗɨəŋ˨˩]

[tiw˧˨ ʔɗɨəŋ˦˩]

[tiw˨˩˦ ʔɗɨəŋ˨˩]

tiểu (“to urinate”) + đường (“sugar”), perhaps calque of Chinese 糖尿病 (tángniàobìng, literally “sugary urine disease”).


quan hệ tình dục

[kwaːn˧˧ he˧˨ʔ tïŋ˨˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[kwaːŋ˧˧ hej˨˩ʔ tɨn˦˩ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[waːŋ˧˧ hej˨˩˨ tɨn˨˩ jʊwk͡p̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quan hệ tình dục.wav

Sino-Vietnamese word from 關係情慾, composed of 關係 (“relations”) and 情慾 (“lust”).


sóng thần

[sawŋ͡m˧˦ tʰən˨˩]

[ʂawŋ͡m˦˧˥ tʰəŋ˦˩]

[sɔŋ˦˧˥ tʰəŋ˦˩]

[ʂawŋ͡m˦˥ tʰəŋ˨˩]

[sawŋ͡m˦˥ tʰəŋ˨˩]


phát thanh

[faːt̚˧˦ tʰajŋ̟˧˧]

[faːk̚˦˧˥ tʰɛɲ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 發聲, composed of 發 (“emit”) and 聲 (“sound”).


lạm dụng tình dục

[laːm˧˨ʔ zʊwŋ͡m˧˨ʔ tïŋ˨˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[laːm˨˩ʔ jʊwŋ͡m˨˩ʔ tɨn˦˩ jʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[laːm˨˩˨ jʊwŋ͡m˨˩˨ tɨn˨˩ jʊwk͡p̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-lạm dụng tình dục.wav

lạm dụng (濫用, “to abuse”) + tình dục (情慾, “sex”), calque of English sexual abuse.
Superficially Sino-Vietnamese word from 濫用情慾.


cử nhân

[kɨ˧˩ ɲən˧˧]

[kɨ˧˨ ɲəŋ˧˧]

[kɨ˨˩˦ ɲəŋ˧˧]

(historical) “senior bachelor”, a scholar who passes all four portions of the provincial examination in ancient times


cày

cái (classifier)
𦓿 (CJK)
掑 (CJK)
其 (CJK)
𫀵 (CJK)

From Proto-Vietic *gal (“to plough; a plough”), from Proto-Chamic (compare Eastern Cham ꨤꨋꩊ (langal), ꨤꨪꨋꩊ (lingal, “plough”)) (Ferlus) or from Proto-Mon-Khmer *lngal ~ *ŋgal (“plough”) (Shorto).
Cognate with Muong cằl, Khmer នង្គ័ល (nĕəngkŏəl), លាង្គល (liəngkɔɔl), អង្គ័ល (ʼɑɑʼɑngkŏəl, “plough”), Mon လ္ၚူ (təŋò), အၚဝ် (əŋò, “yoke; pair”), Malay tenggala (“plough”), as well as Sanskrit लाङ्गल (lāṅgala, “plough-shaped beam or timber”), लाङ्गूल (lāṅgūla, “tail; penis”). Compare linga.

cog

Mon လ္ၚူ (təŋò)


trách nhiệm

[t͡ɕajk̟̚˧˦ ɲiəm˧˨ʔ]

[ʈat̚˦˧˥ ɲiəm˨˩ʔ]

[ʈat̚˦˥ ɲim˨˩˨]

chịu trách nhiệm (cho)

to be (held) responsible/accountable (for)

trách nhiệm hữu hạn


bút chì bấm

[ʔɓut̚˧˦ t͡ɕi˨˩ ʔɓəm˧˦]

[ʔɓʊk̚˦˧˥ t͡ɕɪj˦˩ ʔɓəm˦˧˥]

[ʔɓʊk͡p̚˦˥ cɪj˨˩ ʔɓəm˦˥]

bút chì (“pencil”) + bấm (“to press; to push”).


hiệu quả

[hiw˨˩˨ waː˨˩˦]


tổng đài

[təwŋ͡m˧˩ ʔɗaːj˨˩]

[təwŋ͡m˧˨ ʔɗaːj˦˩]

[təwŋ͡m˨˩˦ ʔɗaːj˨˩]


văn bản

[van˧˧ ʔɓaːn˧˩]

[vaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[vaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

[jaŋ˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]


ngã tư

[ŋaː˦ˀ˥ tɨ˧˧]

[ŋaː˧˨ tɨ˧˧]

[ŋaː˨˩˦ tɨ˧˧]


tiêu đề

[tiəw˧˧ ʔɗe˨˩]


kích thước

[kïk̟̚˧˦ tʰɨək̚˧˦]

[kɨt̚˦˧˥ tʰɨək̚˦˧˥]

[kɨt̚˦˥ tʰɨək̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kích thước.wav


vòng tròn

[vawŋ͡m˨˩ t͡ɕɔn˨˩]

[vawŋ͡m˦˩ ʈɔŋ˦˩]

[vɔŋ˦˩ ʈɔŋ˦˩]

[vawŋ͡m˨˩ ʈɔŋ˨˩]

[jawŋ͡m˨˩ ʈɔŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-vòng tròn.wav


đại diện

[ʔɗaːj˧˨ʔ ziən˧˨ʔ]

[ʔɗaːj˨˩ʔ jiəŋ˨˩ʔ]

[ʔɗaːj˨˩˨ jiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 代 (“to substitute”) and 面 (“face”).


mặt phẳng

[mat̚˧˨ʔ faŋ˧˩]

[mak̚˨˩ʔ faŋ˧˨]

[mak̚˨˩˨ faŋ˨˩˦]


bà tám

[ʔɓaː˨˩ taːm˧˦]

[ʔɓaː˦˩ taːm˦˧˥]

[ʔɓaː˨˩ taːm˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bà tám.wav

Calque of Cantonese 八婆 (baat3 po4, “meddling woman”, literally “eight elderly women”), from bà (“elderly woman”) + tám (“eight”). See also tám (“to gossip”).

calque

a very talkative woman; chatterbox; gossip


hạt giống

[haːt̚˧˨ʔ zəwŋ͡m˧˦]

[haːk̚˨˩ʔ jəwŋ͡m˦˧˥]

[haːk̚˨˩˨ jəwŋ͡m˦˥]

hạt (“small particle”) + giống (“cultivar”). Also a semantic loan from English seed.


hoang dã

[hwaːŋ˧˧ zaː˦ˀ˥]

[hwaːŋ˧˧ jaː˧˨]

[waːŋ˧˧ jaː˨˩˦]


rắc rối

[ʐak̚˦˧˥ ʐoj˨˩˦]

[ɹak̚˦˥ ɹoj˦˥]


đại kiện tướng

[ʔɗaːj˧˨ʔ kiən˧˨ʔ tɨəŋ˧˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ kiəŋ˨˩ʔ tɨəŋ˦˧˥]

[ʔɗaːj˨˩˨ kiəŋ˨˩˨ tɨəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 大 (“great”) and 健將 (“master sportsperson”), calque of English grandmaster


ruột thừa

[zuət̚˧˨ʔ tʰɨə˨˩]

[ʐuək̚˨˩ʔ tʰɨə˦˩]

[ɹuək̚˨˩˨ tʰɨə˨˩]

ruột (“intestine”) + thừa (“superfluous”).

com

vermiform appendix
vermiform appendix#English


cựu chiến binh

[kiw˧˨ʔ t͡ɕiən˧˦ ʔɓïŋ˧˧]

[kɨw˨˩ʔ t͡ɕiəŋ˦˧˥ ʔɓɨn˧˧]

[kɨw˨˩˨ ciəŋ˦˥ ʔɓɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 舊 (“former; ex-”) and 戰兵 (“soldier”).


khoản

Theo khoản 1, điều 12…

khoản tiền

(business) an amount of expenditure or income


đòn

vi-noun

(classifier cây, cái (“pole, lever”)) đòn • (杶)

From Proto-Mon-Khmer *duən (“pole, lance”); cognate with Khmer ទួន (tuən, “fish-spear”).

đòn đá

(by extension, martial arts) a hit, a blow


quần

quần không đáy

Tháng tám có chiếu vua ra
Cấm quần không đáy người ta hãi hùng
Không đi thì chợ không đông
Đi thì phải lột quần chồng sao đang!
Có quần ra quán bán hàng
Không quần ra đứng đầu làng trông quan.
The monarch issued a decree in the eighth lunar month
We're in fear because it bans "crotchless pants"
We can't go to the market if we can't get out of our homes
Are we supposed to strip our husbands' pants, then?
Now we can only make a living if we have pants
Or else we'll have to keep looking out for the authorities.

quần đùi

quần lửng

(clothing) a two-legged/holed bottom; pants, shorts, briefs, panties, etc.


chung

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chung.wav

small handleless cup (usually for drinking alcohol)


lọ

lọ mứt

lọ hoa

một lọ sốt cà chua

a small jar or a vase that can be held in one hand; compare chai (“bottle”) and hũ (“larger pot or jar”)


lọ

(Central Vietnam, Southern Vietnam) soot


lầm

lội ao vớt lầm

To wade into the pond (so as) to scoop out the mud.


rờ

The name of the Latin-script letter R/r.


Bình Định

[ʔɓïŋ˨˩ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[ʔɓɨn˦˩ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[ʔɓɨn˨˩ ʔɗɨn˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 平定 (“subjugation”).

vi-etym-sino

Võ Bình Định, a form of regional martial arts in Vietnam


chú thích

[t͡ɕu˧˦ tʰïk̟̚˧˦]

[t͡ɕʊw˨˩˦ tʰɨt̚˦˧˥]

[cʊw˦˥ tʰɨt̚˦˥]

annotation; citation; comment; note; footnote.


cầy

From Proto-Mon-Khmer *cgəj. Cognate with Khmer ឆ្កែ (chkae, “dog”), Bahnar sơke (“wild boar”) and Ngeq cakɛː ("dog").
Khasi skei (“Indian muntjac, barking deer”) might be a loanword from a Sino-Tibetan language, cf. Burmese ချေ (hkye, “barking deer”), S'gaw Karen တခံ (takhee, “deer”), Jingpho chäkhji (“barking deer”), and is not directly related to the other Austroasiatic items.

cog

giả cầy


cầy

Probably from the etymology above, compare Malay pauh kijang (literally “muntjac's mango”).


cầy

(dialectal) Alternative form of cày (“plough”)


cậy

Diospyros lotus
Diospyros lotus#Translingual


ngòi bút

[ŋɔj˨˩ ʔɓut̚˧˦]

[ŋɔj˦˩ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[ŋɔj˨˩ ʔɓʊk͡p̚˦˥]


ngói

From Old Chinese 瓦 (OC *C.ŋʷˤra[j]ʔ, “tile”) (B-S) (SV: ngoã).

IPAfont

*C.ŋʷˤra􂀿j􂁀ʔ

och-l

*C.ŋʷˤra􂀿j􂁀ʔ


ngói

IPAfont

*C.ŋʷˤra􂀿j􂁀ʔ

och-l

*C.ŋʷˤra􂀿j􂁀ʔ


ngòi

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 源 (“spring, source”, SV: nguyên)

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nguyên</i>


ngòi

ngòi bút

Ong mật chích để lại ngòi.

Honey bees left behind their stinger after stinging.


siêu năng lực

[siəw˧˧ naŋ˧˧ lɨk̚˧˨ʔ]

[ʂiw˧˧ naŋ˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[siw˧˧ naŋ˧˧ lɨk̚˨˩ʔ]

[ʂiw˧˧ naŋ˧˧ lɨk̚˨˩˨]

[siw˧˧ naŋ˧˧ lɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 超能力, composed of 超 (“super-”) and 能力 (“ability”).

extrasensory perception
extrasensory perception#English


xã hội đen

[saː˦ˀ˥ hoj˧˨ʔ ʔɗɛn˧˧]

[saː˧˨ hoj˨˩ʔ ʔɗɛŋ˧˧]

[saː˨˩˦ hoj˨˩˨ ʔɗɛŋ˧˧]

xã hội (“society”) + đen (“black”), calque of Chinese 黑社會／黑社会 (hắc xã hội).

Cái thằng đến là hỏng. Bố mẹ nó bị bọn xã hội đen hỏi thăm mấy lần.

He's so out of his depth. His parents've gotten some visits from gangs he's messed with.

(collective) thugs, gangsters, mafia members


mốc

From Proto-Mon-Khmer *ɓuk ~ *kɓuk (“rotten, mouldy”); cognate with Khmer ពុក (puk, “rotten”), Bahnar bŭk (“rotten”). Related to mục.

[məwk͡p̚˦˧˥]


mốc

[məwk͡p̚˦˧˥]


phôi

(manufacturing) an unfinished product; semifinished item; partially processed material


nhà nghỉ

[ɲaː˨˩ ŋi˧˩]

[ɲaː˦˩ ŋɪj˧˨]

[ɲaː˨˩ ŋɪj˨˩˦]


lối

head

𡓃, 𫮇, 𨇒, 𤂬, 𣷮

vi-noun

𡓃, 𫮇, 𨇒, 𤂬, 𣷮

way (in which something is done); manner; style; fashion


nẹp

From an infixed form of a root that gave rise to kẹp.


thói

head

態, 𠑉, 𢟔, 𩘩, 𩘬

vi-noun

態, 𠑉, 𢟔, 𩘩, 𩘬

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 態 (“manner/condition”, SV: thái).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thái</i>

vi-etym-sino

habit (usually bad); custom; practice; manner


tuyển tập

[twiən˧˩ təp̚˧˨ʔ]

[twiəŋ˧˨ təp̚˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˦ təp̚˨˩˨]

selection of works; collection; analects


phụ từ

[fu˧˨ʔ tɨ˨˩]

[fʊw˨˩ʔ tɨ˦˩]

[fʊw˨˩˨ tɨ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 附 (“to attach”) and 詞 (“word”).


dẫn nhập

[zən˦ˀ˥ ɲəp̚˧˨ʔ]

[jəŋ˧˨ ɲəp̚˨˩ʔ]

[jəŋ˨˩˦ ɲəp̚˨˩˨]


trạng

imperial examination
imperial examination

(historical) Clipping of trạng nguyên (“zhuangyuan, highest scorer in the imperial examinations”).

trạng nguyên

trạng rượu


cao điểm

[kaːw˧˧ ʔɗiəm˧˩]

[kaːw˧˧ ʔɗiəm˧˨]

[kaːw˧˧ ʔɗim˨˩˦]


tâm trạng

[təm˧˧ t͡ɕaːŋ˧˨ʔ]

[təm˧˧ ʈaːŋ˨˩ʔ]

[təm˧˧ ʈaːŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 心 (“heart”) and 狀 (“state”).

tâm trạng lên xuống thất thường


quan chức

[kwaːn˧˧ t͡ɕɨk̚˧˦]

[kwaːŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˦˧˥]

[waːŋ˧˧ cɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 官職, composed of 官 (“official”) and 職 (“position; post”).


sở

sở làm

(government) a department (the provincial equivalent of a bộ (“ministry”))


bóng ném

[ʔɓawŋ͡m˧˦ nɛm˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ nɛm˦˧˥]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ nɛm˦˧˥]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ nɛm˦˥]


đua ô tô

[ʔɗuə˧˧ ʔo˧˧ to˧˧]

[ʔɗuə˧˧ ʔow˧˧ tow˧˧]

[ʔɗuə˧˧ ʔow˧˧ tow˧˧]


đấu kiếm

[ʔɗəw˧˦ kiəm˧˦]

[ʔɗəw˨˩˦ kiəm˦˧˥]

[ʔɗəw˦˥ kim˦˥]


điền kinh

[ʔɗiən˨˩ kïŋ˧˧]

[ʔɗiəŋ˦˩ kɨn˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩ kɨn˧˧]


biểu tượng

[ʔɓiəw˧˩ tɨəŋ˧˨ʔ]

[ʔɓiw˧˨ tɨəŋ˨˩ʔ]

[ʔɓiw˨˩˦ tɨəŋ˨˩˨]


số thập phân

[so˧˦ tʰəp̚˧˨ʔ fən˧˧]

[ʂow˨˩˦ tʰəp̚˨˩ʔ fəŋ˧˧]

[sow˨˩˦ tʰəp̚˨˩ʔ fəŋ˧˧]

[ʂow˦˥ tʰəp̚˨˩˨ fəŋ˧˧]

[sow˦˥ tʰəp̚˨˩˨ fəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-số thập phân.wav

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-số thập phân.wav


thời điểm

[tʰəːj˨˩ ʔɗiəm˧˩]

[tʰəːj˦˩ ʔɗiəm˧˨]

[tʰəːj˨˩ ʔɗim˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 時點, composed of 時 (“time”) and 點 (“point”).


chèo thuyền

[t͡ɕɛw˨˩ tʰwiən˨˩]

[t͡ɕɛw˦˩ tʰwiəŋ˦˩]

[cɛw˨˩ tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩]


nụ cười

[nu˧˨ʔ kɨəj˨˩]

[nʊw˨˩ʔ kɨj˦˩]

[nʊw˨˩˨ kɨj˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-nụ cười.wav


cây trồng

[kəj˧˧ t͡ɕəwŋ͡m˨˩]

[kəj˧˧ ʈəwŋ͡m˦˩]

[kəj˧˧ ʈəwŋ͡m˨˩]


điện toán

[ʔɗiən˧˨ʔ twaːn˧˦]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ twaːŋ˦˧˥]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ t⁽ʷ⁾aːŋ˦˥]


đồ chơi

[ʔɗo˨˩ t͡ɕəːj˧˧]

[ʔɗow˦˩ t͡ɕəːj˧˧]

[ʔɗow˨˩ cəːj˧˧]


điện toán đám mây

[ʔɗiən˧˨ʔ twaːn˧˦ ʔɗaːm˧˦ məj˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ twaːŋ˦˧˥ ʔɗaːm˦˧˥ məj˧˧]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ t⁽ʷ⁾aːŋ˦˥ ʔɗaːm˦˥ məj˧˧]


thể dục nghệ thuật

[tʰe˧˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ ŋe˧˨ʔ tʰwət̚˧˨ʔ]

[tʰej˧˨ jʊwk͡p̚˨˩ʔ ŋej˨˩ʔ tʰwək̚˨˩ʔ]

[tʰej˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩˨ ŋej˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]

thể dục (“physical education”) + nghệ thuật (“art”).


sưa

Dalbergia tonkinensis, prized for its wood used in furniture and endangered.


hiệu lực

[hiəw˧˨ʔ lɨk̚˧˨ʔ]

[hiw˨˩ʔ lɨk̚˨˩ʔ]

[hiw˨˩˨ lɨk̚˨˩˨]


kí sinh trùng

[ki˧˦ sïŋ˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˨˩]

[kɪj˨˩˦ ʂɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩]

[kɪj˨˩˦ sɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˦˩]

[kɪj˦˥ ʂɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩]

[kɪj˦˥ sɨn˧˧ ʈʊwŋ͡m˨˩]

Sino-Vietnamese word from 寄生蟲, composed of 寄生 (“to leech”) and 蟲 (“animal”).


cử tạ

[kɨ˧˩ taː˧˨ʔ]

[kɨ˧˨ taː˨˩ʔ]

[kɨ˨˩˦ taː˨˩˨]

cử (舉, “to lift”) + tạ (“picul; dumbbell”).


nhảy cầu

[ɲaj˧˩ kəw˨˩]

[ɲaj˧˨ kəw˦˩]

[ɲa(ː)j˨˩˦ kəw˨˩]


bóng mềm

[ʔɓawŋ͡m˧˦ mem˨˩]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ mem˦˩]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ mem˦˩]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ mem˨˩]

bóng (“ball”) + mềm (“soft”), calque of English softball.


chi phí

[t͡ɕi˧˧ fi˧˦]

[t͡ɕɪj˧˧ fɪj˨˩˦]

[cɪj˧˧ fɪj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chi phí.wav

Sino-Vietnamese word from 支費 (“payment”).

Quy định này dẫn tới phát sinh một số khó khăn và chi phí cho doanh nghiệp.

This regulation leads to a number of difficulties and costs for businesses.


phần trăm

[fən˨˩ t͡ɕam˧˧]

[fəŋ˦˩ ʈam˧˧]

[fəŋ˨˩ ʈam˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phần trăm.wav

phần + trăm, calque of English percent, from New Latin per centum (“by the hundred”).


toán

toán cướp

(rather literary) a bunch; a gang (typically, of unfriendly people)


toán

Sino-Vietnamese word from 算 (“to calculate”).

làm toán


thực hành

[tʰɨk̚˧˨ʔ hajŋ̟˨˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ hɛɲ˦˩]

[tʰɨk̚˨˩˨ han˨˩]

lí thuyết phải đi đôi với thực hành

theory has to go hand in hand with praxis


bóng nước

[ʔɓawŋ͡m˧˦ nɨək̚˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ nɨək̚˦˥]


bóng nước

[ʔɓawŋ͡m˧˦ nɨək̚˧˦]

[ʔɓawŋ͡m˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[ʔɓɔŋ˦˧˥ nɨək̚˦˧˥]

[ʔɓawŋ͡m˦˥ nɨək̚˦˥]

Impatiens balsamina
Impatiens balsamina#Translingual


hoang mạc

[hwaːŋ˧˧ maːk̚˧˨ʔ]

[hwaːŋ˧˧ maːk̚˨˩ʔ]

[waːŋ˧˧ maːk̚˨˩˨]


đội trưởng

[ʔɗoj˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[ʔɗoj˨˩ʔ ʈɨəŋ˧˨]

[ʔɗoj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˦]

a captain (one of the athletes on a sports team designated to make decisions)


phóng viên

[fawŋ͡m˦˧˥ viəŋ˧˧]

[fɔŋ˦˧˥ viəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˦˥ viəŋ˧˧]

[fawŋ͡m˦˥ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 訪員, composed of 訪 (“to visit; to interview”) and 員 (“person”).

(journalism) a correspondent or reporter


công chính

Sino-Vietnamese word from 公政, composed of 公 (“public”) and 政 (“political affairs”).

[kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ cɨn˦˥]


chòm

các chòm núi

chòm mây

chòm vệ tinh

(by extension) a grove; thicket (of plants)


cửa ngõ

[kɨə˧˩ ŋɔ˦ˀ˥]

[kɨə˧˨ ŋɔ˧˨]

[kɨə˨˩˦ ŋɔ˨˩˦]


情狀

chữ Hán form of tình trạng (“situation”).


quy phạm

[wɪj˧˧ faːm˨˩˨]


ngõ

con (classifier)
午 (CJK)
𡉦 (CJK)
𨳱 (CJK)

Có đứa nào thập thò trước ngõ nhà mình sáng giờ.

There's someone who has been lurking near our doorstep all day.


phố phường

[fo˧˦ fɨəŋ˨˩]

[fow˨˩˦ fɨəŋ˦˩]

[fow˦˥ fɨəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 庯坊, composed of 庯 (“street”) and 坊 (“lane”).

street and district; streets; city or town


lí luận

[lɪj˨˩˦ lwəŋ˨˩ʔ]

[lɪj˦˥ l⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨]

(mathematics, physics, literary, politics, etc.) theory


học thuyết

[hawk͡p̚˨˩ʔ tʰwiək̚˦˧˥]

[hawk͡p̚˨˩˨ tʰ⁽ʷ⁾iək̚˦˥]


ý thức

[ʔi˧˦ tʰɨk̚˧˦]

[ʔɪj˨˩˦ tʰɨk̚˦˧˥]

[ʔɪj˦˥ tʰɨk̚˦˥]

Theo Mác, vật chất có trước, ý thức có sau. Vật chất tồn tại độc lập không phụ thuộc vào ý thức.

According to Marx, matter exists prior to, and independent of, consciousness.

來(lay)意(ý)識(thức)渚(chớ)執(chấp)澄(chằng)澄(chằng)

13th century, Trần Nhân Tông, Cư Trần lạc đạo phú 居塵樂道賦 Đệ bát hội 第八會:

Free your mind, don't just keep insisting [on your idealism].

có ý thức

vô ý thức

xả rác bừa bãi, vô ý thức

awareness, especially of something bad you're doing, for example littering or outdoor urination


đường đi nước bước

head

đường đi nước bước

vi-noun

đường đi nước bước

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɗi˧˧ nɨək̚˧˦ ʔɓɨək̚˧˦]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʔɗɪj˧˧ nɨək̚˦˧˥ ʔɓɨək̚˦˧˥]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɗɪj˧˧ nɨək̚˦˥ ʔɓɨək̚˦˥]

biết đường đi nước bước


làn sóng

[laːŋ˦˩ ʂawŋ͡m˦˧˥]

[laːŋ˦˩ sɔŋ˦˧˥]

[laːŋ˨˩ ʂawŋ͡m˦˥]

[laːŋ˨˩ sawŋ͡m˦˥]


cuộc chiến

[kuək̚˧˨ʔ t͡ɕiən˧˦]

[kuək̚˨˩ʔ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[kuək̚˨˩˨ ciəŋ˦˥]


toàn cầu hoá

[twaːŋ˦˩ kəw˦˩ hwaː˨˩˦]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ kəw˨˩ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 全球化, composed of 全球 (“global”) and 化 (“-ize”).


hàng xóm

[haːŋ˨˩ sɔm˧˦]

[haːŋ˦˩ sɔm˦˧˥]

[haːŋ˨˩ sɔm˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-hàng xóm.wav


chỗ đứng

[t͡ɕo˦ˀ˥ ʔɗɨŋ˧˦]

[t͡ɕow˧˨ ʔɗɨŋ˦˧˥]

[cow˨˩˦ ʔɗɨŋ˦˥]

standing ground; foothold; (social) position


thuộc địa

[tʰuək̚˧˨ʔ ʔɗiə˧˨ʔ]

[tʰuək̚˨˩ʔ ʔɗiə˨˩ʔ]

[tʰuək̚˨˩˨ ʔɗiə˨˩˨]


doanh nhân

[zwajŋ̟˧˧ ɲən˧˧]

[jwɛɲ˧˧ ɲəŋ˧˧]

[j⁽ʷ⁾an˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 營 (“to do business”) and 人 (“person”).


cảm hứng

[kaːm˧˩ hɨŋ˧˦]

[kaːm˧˨ hɨŋ˦˧˥]

[kaːm˨˩˦ hɨŋ˦˥]


bản sắc

[ʔɓaːn˧˩ sak̚˧˦]

[ʔɓaːŋ˧˨ ʂak̚˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˧˨ sak̚˦˧˥]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ ʂak̚˦˥]

[ʔɓaːŋ˨˩˦ sak̚˦˥]

(of a nation, ethnic group, etc.) identity; character


đầu bếp

[ʔɗəw˨˩ ʔɓep̚˧˦]

[ʔɗəw˦˩ ʔɓep̚˦˧˥]

[ʔɗəw˨˩ ʔɓep̚˦˥]


mức độ

[mɨk̚˧˦ ʔɗo˧˨ʔ]

[mɨk̚˦˧˥ ʔɗow˨˩ʔ]

[mɨk̚˦˥ ʔɗow˨˩˨]


kẻ thù

[kɛ˧˩ tʰu˨˩]

[kɛ˧˨ tʰʊw˦˩]

[kɛ˨˩˦ tʰʊw˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-kẻ thù.wav


hơi nước

[həːj˧˧ nɨək̚˧˦]

[həːj˧˧ nɨək̚˦˧˥]

[həːj˧˧ nɨək̚˦˥]


chi nhánh

[t͡ɕi˧˧ ɲajŋ̟˧˦]

[t͡ɕɪj˧˧ ɲɛɲ˦˧˥]

[cɪj˧˧ ɲan˦˥]


chất béo

[t͡ɕət̚˧˦ ʔɓɛw˧˦]

[t͡ɕək̚˦˧˥ ʔɓɛw˨˩˦]

[cək̚˦˥ ʔɓɛw˦˥]

(nutrition) fat; compare mỡ (“fat as part of flesh”)

(informal, nutrition, organic chemistry) Synonym of lipit (“lipid”)


khuôn khổ

[kʰuəŋ˧˧ kʰow˧˨]

[kʰuəŋ˧˧ kʰow˨˩˦]

[xuəŋ˧˧ xow˨˩˦]

vượt quá khuôn khổ của cái gì

to go beyond the scope/framework of something


kẹp

Related to nẹp through an infixed form. Compare also cặp, gắp, ghép, kép, khép.

a tool for gripping or pinching: pincers; nippers; clamp; clip


phạm vi

[faːm˨˩ʔ vɪj˧˧]

[faːm˨˩˨ vɪj˧˧]

[faːm˨˩˨ jɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phạm vi.wav


giải pháp

[jaːj˧˨ faːp̚˦˧˥]

[jaːj˨˩˦ faːp̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 解法, composed of 解 (“to solve”) and 法 (“method”).


danh tiếng

[zajŋ̟˧˧ tiəŋ˧˦]

[jɛɲ˧˧ tiəŋ˦˧˥]

danh + tiếng. Piecewise doublet of thanh danh.


tài sản

[taːj˦˩ ʂaːŋ˧˨]

[taːj˦˩ saːŋ˧˨]

[taːj˨˩ ʂaːŋ˨˩˦]

[taːj˨˩ saːŋ˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-tài sản.wav


thuyền nhân

[tʰwiən˨˩ ɲən˧˧]

[tʰwiəŋ˦˩ ɲəŋ˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 船人, composed of 船 (“boat”) and 人 (“person”).

Bắt đầu từ nay, một chính sách mới về thuyền nhân Việt Nam đã được chấp hành tại Hồng Kông.
From now on, a new policy regarding Vietnamese boat people has been implemented in Hong Kong.

1988, ‘Bat lau dung laai’ (a frequently broadcast Vietnamese-language radio announcement in Hong Kong)

Hereafter, those Vietnamese boat people seeking to immigrate to Hong Kong as immigrants due to economic reasons will be considered illegal immigrants.

Từ nay về sau, những thuyền nhân Việt Nam kiếm cách nhập cảnh Hồng Kông với thân phận những người di tản vì vấn đề kinh tế sẽ bị coi là những người nhập cảnh phi pháp.

Loan Phan chỉ vài tháng tuổi khi cùng cha mẹ di cư vào Anh sau Cuộc chiến Việt Nam theo làn sóng tị nạn của thuyền nhân.

2014, “Bánh mì Việt 'đang có chỗ đứng ở London'”, in BBC Vietnamese:

Loan Phan was only a few months old when she came to Britain with her parents, following the exodus of boat people after the Vietnam War.


phí

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-phí.wav


ban đầu

[ʔɓaːn˧˧ ʔɗəw˨˩]

[ʔɓaːŋ˧˧ ʔɗəw˦˩]

[ʔɓaːŋ˧˧ ʔɗəw˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-ban đầu.wav


hướng dẫn

[hɨəŋ˧˦ zən˦ˀ˥]

[hɨəŋ˦˧˥ jəŋ˧˨]

[hɨəŋ˦˥ jəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 向 (“direction; towards”) and 引 (“to lead”).

làm theo hướng dẫn


phát minh

[faːt̚˧˦ mïŋ˧˧]

[faːk̚˦˧˥ mɨn˧˧]

[faːk̚˦˥ mɨn˧˧]


mức

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-mức.wav

Variant and doublet of mực (“ink”), a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 墨 (“ink”, SV: mặc). Ink lines (dây mực) are traditionally used in Vietnam (as well as East Asia) as reference lines, hence the shift in meaning.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">mặc</i>

vi-etym-sino

level; degree; extent; measure; standard


cửa khẩu

[kɨə˧˩ xəw˧˩]

[kɨə˧˨ kʰəw˧˨]

[kɨə˧˨ xəw˧˨]

[kɨə˨˩˦ kʰəw˨˩˦]

[kɨə˨˩˦ xəw˨˩˦]


vở

head

vở • (𡳩, 𦅴, 𬁫)

cuốn (classifier)
quyển (classifier)
𡳩 (CJK)
𦅴 (CJK)
𬁫 (CJK)

Attested in Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum as ꞗở in ꞗở hăọc tlo.


chi tiêu

[t͡ɕi˧˧ tiəw˧˧]

[t͡ɕɪj˧˧ tiw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 支銷 (“to spend”).


ngữ âm

[ŋɨ˦ˀ˥ ʔəm˧˧]

[ŋɨ˧˨ ʔəm˧˧]

[ŋɨ˨˩˦ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-ngữ âm.wav


bù nhìn

[ʔɓu˨˩ ɲin˨˩]

[ʔɓʊw˦˩ ɲin˦˩]

[ʔɓʊw˨˩ ɲɨn˨˩]

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nhân</i>

vi-etym-sino

non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 人 (SV: nhân)


ổn định

[ʔon˧˩ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[ʔoŋ˧˨ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[ʔoŋ˨˩˦ ʔɗɨn˨˩˨]

ổn định chính trị


tỉ lệ

[tɪj˨˩˦ lej˨˩˨]

tỉ lệ đường:nước

tỉ lệ đầu người

tỉ lệ thất nghiệp

tỉ lệ ủng hộ


thực thể

[tʰɨk̚˧˨ʔ tʰe˧˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ tʰej˧˨]

[tʰɨk̚˨˩˨ tʰej˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 實體, composed of 實 (“real”) and 體 (“form”).

an entity (thing existing independently)

Biến thực thể


công trình

[kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕïŋ˨˩]

[kəwŋ͡m˧˧ ʈɨn˦˩]

[kəwŋ͡m˧˧ ʈɨn˨˩]

(large-scale) construction project; work; construction; building; engineering


cơm hộp

[kəːm˧˧ hop̚˧˨ʔ]

[kəːm˧˧ hop̚˨˩ʔ]

[kəːm˧˧ hop̚˨˩˨]

boxed meal; packed food; lunch box; takeaway


tình huống

[tïŋ˨˩ huəŋ˧˦]

[tɨn˦˩ huəŋ˦˧˥]

[tɨn˨˩ huəŋ˦˥]


chõ

cái (classifier)
chiếc (classifier)
祖 (CJK)
𡓇 (CJK)
𡊲 (CJK)

Related to xỏ (“to thread”), through an affixed form.

(cooking) a steam boiler (often for sticky rice); steamer


chĩa

From Proto-Vietic *ɟɛh < *tʃ-r-ɛh, the *-r- (instrumental derivative) infixed form of Proto-Vietic *tʃɛh, whence Modern Vietnamese xỉa (“to pick; to jab”). Also related to Vietnamese nĩa (“fork”).

a harpoon; pike (especially for fishing)


cọ

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-cọ.wav

1970, Hoàng Minh Chính (lyrics) & Bùi Đình Thảo (music), Đi Học (Going to School); 1971 performance by Minh Hà
Hương rừng thơm đồi vắng,
Nước suối trong thầm thì,
Cọ xoè ô che nắng,
Râm mát đường em đi.
The forest's fragrance scents the empty hills,
The brooks' clear waters murmur;
The palms’ fronds block sunlight,


lề

Short for lề đường (“shoulder of road”).


lề

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 例 (SV: lệ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lệ</i>


phẩy

chấm phẩy
a semicolon

không phẩy năm

điểm A' (a phẩy)

(chiefly mathematics, physics, chemistry) a prime (symbol (′))

(calligraphy) a stroke that falling leftwards (㇒)


chèo

cây (classifier)
cái (classifier)
𣛨 (CJK)

From Proto-Vietic *tʃ-r-ɛːw, an *-r- (instrumental derivative) infixed form of Proto-Vietic *tʃɛːw, whence Modern Vietnamese xeo (“to lift up with a crowbar; to propel (a boat) with a long pole”). Related to Vietnamese neo (“anchor”), Khmer ចែវ (caew, “to row; paddle”), ច្រវា (crɑɑvaa, “oar; paddle”), Lao ແຊວ (sǣu, “to row”). Compare Chinese 櫂 ("oar/to row", SV: trạo).

cog

LL-Q9199 (vie)-Jessica Nguyen (Pamputt)-chèo.wav


đình

(Northern Vietnam, Central Vietnam) village shrine


tính cách

[tïŋ˧˦ kajk̟̚˧˦]

[tɨn˦˧˥ kat̚˦˧˥]


hẹn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 限 (SV: hạn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">hạn</i>


chiếu khán

[t͡ɕiəw˧˦ xaːn˧˦]

[t͡ɕiw˨˩˦ kʰaːŋ˦˧˥]

[t͡ɕiw˨˩˦ xaːŋ˦˧˥]

[ciw˦˥ kʰaːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 照看, composed of 照 (“according to; to contrast”) and 看 (“to see”).

(now chiefly used by Overseas Vietnamese, dated in Vietnam) visa


chuyên khoa

[t͡ɕwiəŋ˧˧ kʰwaː˧˧]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ xwaː˧˧]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ kʰwaː˧˧]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ xwaː˧˧]


chuyên gia

[t͡ɕwiən˧˧ zaː˧˧]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ jaː˧˧]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ jaː˧˧]


bệnh tâm thần

[ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ təm˧˧ tʰən˨˩]

[ʔɓen˨˩ʔ təm˧˧ tʰəŋ˦˩]

[ʔɓəːn˨˩˨ təm˧˧ tʰəŋ˨˩]

(pathology) mental illness; psychiatric disorder


cảnh báo

[kajŋ̟˧˩ ʔɓaːw˧˦]

[kɛɲ˧˨ ʔɓaːw˨˩˦]

[kan˨˩˦ ʔɓaːw˦˥]


hệ luỵ

[hej˨˩˨ l⁽ʷ⁾ɪj˨˩˨]

Công nghệ hiện đại giúp cho đời sống ngày một tiện lợi, nhưng trong đó tiềm ẩn nhiều hệ luỵ liên quan đến tự do cá nhân.

Modern technology has greatly improved our quality of life, but there are concerning impacts on personal privacy hidden behind it.

a troublesome or insidious societal impact


tuyến tiền liệt

[twiəŋ˦˧˥ tiəŋ˦˩ liək̚˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥ tiəŋ˨˩ liək̚˨˩˨]

Calque of Chinese 前列腺 (tiền liệt tuyến).


dị nguyên

[zi˧˨ʔ ŋwiən˧˧]

[jɪj˨˩ʔ ŋwiəŋ˧˧]

[jɪj˨˩˨ ŋwiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 異 (“different; strange”) and 源 (“source; origin”).


tâm thần

[təm˧˧ tʰən˨˩]

[təm˧˧ tʰəŋ˦˩]

[təm˧˧ tʰəŋ˨˩]

Short for bệnh tâm thần (“mental illness”).


cảm xúc

[kaːm˧˨ sʊwk͡p̚˦˧˥]

[kaːm˨˩˦ sʊwk͡p̚˦˥]


đồng nghiệp

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ŋiəp̚˧˨ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ ŋiəp̚˨˩ʔ]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ ŋip̚˨˩˨]


di dân

[jɪj˧˧ jəŋ˧˧]

[jɪj˧˧ jəŋ˧˧]


chúng sinh

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˦ sïŋ˧˧]

[t͡ɕʊwŋ͡m˦˧˥ ʂɨn˧˧]

[t͡ɕʊwŋ͡m˦˧˥ sɨn˧˧]

[cʊwŋ͡m˦˥ ʂɨn˧˧]

[cʊwŋ͡m˦˥ sɨn˧˧]

(Buddhism) "living beings", or more specifically, humans and animals


máy móc

Originally máy (“to touch; to move”) + móc (“to draw out; to pull out”), probably with the intended meaning being "to fiddle with, to mess around with"; now used chiefly as collective noun of máy (“machine”).


trục trặc

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ t͡ɕak̚˧˨ʔ]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ ʈak̚˨˩ʔ]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ ʈak̚˨˩˨]

malfunction; breakdown; problem; difficulty


lựa chọn

[lɨə˧˨ʔ t͡ɕɔn˧˨ʔ]

[lɨə˨˩ʔ t͡ɕɔŋ˨˩ʔ]

[lɨə˨˩˨ cɔŋ˨˩˨]

lựa chọn đúng đắn


ngoại khoa

[ŋwaːj˧˨ʔ xwaː˧˧]

[ŋwaːj˨˩ʔ kʰwaː˧˧]

[ŋwaːj˨˩ʔ xwaː˧˧]

[ŋwaːj˨˩˨ kʰwaː˧˧]

[ŋwaːj˨˩˨ xwaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 外科, composed of 外 (“external”) and 科 (“branch; department”). The contrast between 外科 (wàikē, “surgery”, literally “external branch”) and 内科 (nèikē, “internal medicine”, literally “internal branch”) seemingly has to do with, respectively, "external" and "internal" conditions, but it is also possible because surgery in particular was considered "outside" of or "foreign" to all the disciplines known to traditional East Asian medicine.


phẫu

(medicine) Short for phẫu thuật (“surgery”).


tác động

[taːk̚˧˦ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ]

[taːk̚˦˧˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ]

[taːk̚˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 作動, composed of 作 (“to do”) and 動 (“to move”).


chẩn đoán

[t͡ɕən˧˩ ʔɗwaːn˧˦]

[t͡ɕəŋ˧˨ ʔɗwaːŋ˦˧˥]

[cəŋ˨˩˦ ʔɗwaːŋ˦˥]

(computing) a diagnostic (a programming tool used to diagnose bugs)


xu hướng

[su˧˧ hɨəŋ˧˦]

[sʊw˧˧ hɨəŋ˦˧˥]

[sʊw˧˧ hɨəŋ˦˥]


giảng viên

[zaːŋ˧˩ viən˧˧]

[jaːŋ˧˨ viəŋ˧˧]

[jaːŋ˨˩˦ viəŋ˧˧]

[jaːŋ˨˩˦ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 講員, composed of 講 (“to explain”) and 員 (“person”).


xu thế

[sʊw˧˧ tʰej˨˩˦]


rạng đông

[zaːŋ˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ʐaːŋ˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ɹaːŋ˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˧˧]


nhiếp hộ tuyến

[ɲiəp̚˧˦ ho˧˨ʔ twiən˧˦]

[ɲiəp̚˦˧˥ how˨˩ʔ twiəŋ˦˧˥]

[ɲip̚˦˥ how˨˩˨ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

(now dated in Vietnam, still used by Overseas Vietnamese) prostate gland; prostate


hiệu năng

[hiəw˧˨ʔ naŋ˧˧]

efficiency (of energy production); performance


căn cước

[kan˧˧ kɨək̚˧˦]

[kaŋ˧˧ kɨək̚˦˧˥]

[kaŋ˧˧ kɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 根腳, composed of 根 (“root”) and 腳 (“foot; base; role”).


sốt rét

[sot̚˧˦ zɛt̚˧˦]

[ʂok̚˦˧˥ ʐɛt̚˦˧˥]

[sok̚˦˧˥ ʐɛt̚˦˧˥]

[ʂok̚˦˥ ɹɛk̚˦˥]

[sok̚˦˥ ɹɛk̚˦˥]


gánh

load (carried at one time on one's shoulder with a shoulder pole)

(by extension) burden; heavy responsibility

gánh xiếc

gánh hài


hình dung

[hïŋ˨˩ zʊwŋ͡m˧˧]

[hɨn˦˩ jʊwŋ͡m˧˧]

[hɨn˨˩ jʊwŋ͡m˧˧]

Trông mặt mà bắt hình dong, con lợn có béo thì lòng mới ngon.

A man can be judged by his appearance; chitterlings are only tasty when the pig is fat. (idiom)

Một chàng vừa trạc thanh xuân,
Hình dung chải chuốt, áo khăn dịu dàng.

1820, Nguyễn Du, Truyện Kiều [The Tale of Kiều]:

The bard was a young man of blossoming age,
With well-groomed appearance of refined attire.

(archaic) outer appearance (of a person)


hàm ý

[haːm˨˩ ʔi˧˦]

[haːm˦˩ ʔɪj˨˩˦]

[haːm˨˩ ʔɪj˦˥]

a hidden or indirect meaning; an implication, a suggestion, a connotation, etc.


dung lượng

[zʊwŋ͡m˧˧ lɨəŋ˧˨ʔ]

[jʊwŋ͡m˧˧ lɨəŋ˨˩ʔ]

[jʊwŋ͡m˧˧ lɨəŋ˨˩˨]

Tình yêu có thật hay không là tùy thuộc vào sức mạnh và dung lượng trái tim của mỗi người.

2010, Minh Niệm, “Tình yêu”, in Hiểu về trái tim, NXB Trẻ:

Whether love is real or not depends on the strength and capacity of each person's heart.

(computing) the storage capacity of a drive


hàm nghĩa

[haːm˨˩ ŋiə˦ˀ˥]

[haːm˦˩ ŋiə˧˨]

[haːm˨˩ ŋiə˨˩˦]


餅麵

常(Thường)常(thường)𧡊(thấy)𤼵(phát)𥹘(bánh)𫗗(mì)
𧡊(Thấy)挷(bưng)渃(nước)圣(thánh)鬼(quỷ)欺(khi)𫾗(lộn)㝵(người)

1854, Nguyễn Đình Chiểu, Dương Từ - Hà Mậu, page 29:

Normally see giving bread
Bring holy water, demon chosen


thời trang

[tʰəːj˨˩ t͡ɕaːŋ˧˧]

[tʰəːj˦˩ ʈaːŋ˧˧]

[tʰəːj˨˩ ʈaːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thời trang.wav


hiệp ước

[hiəp̚˧˨ʔ ʔɨək̚˧˦]

[hiəp̚˨˩ʔ ʔɨək̚˦˧˥]

[hip̚˨˩˨ ʔɨək̚˦˥]


sư phạm

[sɨ˧˧ faːm˧˨ʔ]

[ʂɨ˧˧ faːm˨˩ʔ]

[sɨ˧˧ faːm˨˩ʔ]

[ʂɨ˧˧ faːm˨˩˨]

[sɨ˧˧ faːm˨˩˨]

học ngành sư phạm

to go to college/university to become a teacher

sư phạm Anh

(education) formal postsecondary pedagogical training


tổng lãnh sự quán

[təwŋ͡m˧˩ lajŋ̟˦ˀ˥ sɨ˧˨ʔ kwaːn˧˦]

[təwŋ͡m˧˨ lɛɲ˧˨ ʂɨ˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[təwŋ͡m˧˨ lɛɲ˧˨ sɨ˨˩ʔ kwaːŋ˦˧˥]

[təwŋ͡m˨˩˦ lan˨˩˦ ʂɨ˨˩˨ waːŋ˦˥]

[təwŋ͡m˨˩˦ lan˨˩˦ sɨ˨˩˨ waːŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 總領事館, composed of 總領事 (“consul general”) and 館 (“headquarters”) or 總／总 (zǒng, “general”) + 領事館／领事馆 (lǐngshìguǎn, “consulate”).


thử nghiệm

[tʰɨ˧˩ ŋiəm˧˨ʔ]

[tʰɨ˧˨ ŋiəm˨˩ʔ]

[tʰɨ˨˩˦ ŋim˨˩˨]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 試驗 (“experiment”, SV: thí nghiệm).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thí nghiệm</i>


trải nghiệm

[t͡ɕaːj˧˩ ŋiəm˧˨ʔ]

[ʈaːj˧˨ ŋiəm˨˩ʔ]

[ʈaːj˨˩˦ ŋim˨˩˨]

Blend of trải (“to experience”) + kinh nghiệm (“experience”)

blend

a potentially pleasant or beneficial experience


thề

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 誓 (“to swear; to vow”, SV: thệ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thệ</i>


giai đoạn

[zaːj˧˧ ʔɗwaːn˧˨ʔ]

[jaːj˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩ʔ]

[jaːj˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩˨]

trải qua những giai đoạn đau khổ


cam kết

[kaːm˧˧ kəːt̚˦˥]


bậc

head

北, 𨀈, 𨸾, 偪, 堛, 幅, 𨄑, 弼, 󱚤

vi-noun

北, 𨀈, 𨸾, 偪, 堛, 幅, 𨄑, 弼, 󱚤

北 (CJK)
𨀈 (CJK)
𨸾 (CJK)
偪 (CJK)
堛 (CJK)
幅 (CJK)
𨄑 (CJK)
弼 (CJK)

bậc thềm

luỹ thừa bậc 2 của 3 bằng 9

(arithmetic, of an exponential product, formal) a degree; a power

căn bậc 2 của 9 bằng 3

bậc 1

bậc 2

bậc 3

(algebra, of a monomial, polynomial, equality, equation, function, etc.) a degree; an order

polynomial; equality; equation; function; polynomial; equality; equation; function


công sức

[kəwŋ͡m˧˧ sɨk̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ ʂɨk̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ sɨk̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ ʂɨk̚˦˥]

[kəwŋ͡m˧˧ sɨk̚˦˥]


trình tự

[t͡ɕïŋ˨˩ tɨ˧˨ʔ]

[ʈɨn˦˩ tɨ˨˩ʔ]

[ʈɨn˨˩ tɨ˨˩˨]


quầy

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 櫃 (“cabinet”, SV: quỹ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">quỹ</i>

vi-etym-sino

low cabinet in a shop or store for displaying goods; showcase


thủ tục

[tʰu˧˩ tʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰʊw˧˨ tʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰʊw˨˩˦ tʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 手續, orthographic borrowing from Japanese 手続き (tetsuzuki).

obor

thủ tục hành chính/chánh


bánh chưng

[ʔɓajŋ̟˧˦ t͡ɕɨŋ˧˧]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ t͡ɕɨŋ˧˧]

[ʔɓan˦˥ cɨŋ˧˧]

bánh chưng (a traditional Vietnamese dish made from glutinous rice, mung beans, pork and other ingredients, and eaten for Tết)


bòn bon

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)

[ʔɓɔn˨˩ ʔɓɔn˧˧]

[ʔɓɔŋ˦˩ ʔɓɔŋ˧˧]

[ʔɓɔŋ˨˩ ʔɓɔŋ˧˧]

Lansium domesticum
Lansium domesticum#Translingual

(Southern Vietnam) langsat (Lansium domesticum)


đa số

[ʔɗaː˧˧ so˧˦]

[ʔɗaː˧˧ ʂow˨˩˦]

[ʔɗaː˧˧ sow˨˩˦]

[ʔɗaː˧˧ ʂow˦˥]

[ʔɗaː˧˧ sow˦˥]


tử cung

[tɨ˧˩ kʊwŋ͡m˧˧]

[tɨ˧˨ kʊwŋ͡m˧˧]

[tɨ˨˩˦ kʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 子宮, composed of 子 (“child”) and 宮 (“palace”).


cành

From Proto-Vietic *t-kɛːŋʔ ~ *t-gɛːŋʔ, from Proto-Mon-Khmer *kaŋ ~ *kaaŋ ~ *kaiŋ() ~ *kiəŋ ~ *kaik; cognate with Arem
kɑːŋˀ, Chut [Rục] təkɛːŋ³ and Sedang tơkang.
Pain (2020) thinks that the tonal disharmonies were due to emergence of two Late proto-Vietic sociolects: a lightly sinicised peripheric hinterland sociolect and a heavily sinicised urban sociolect.


cành

(colloquial, Northern Vietnam) one thousand dongs

xị

ten thousand or one hundred thousand dongs

lít

one hundred thousand or one million dongs


mục lục

[mʊwk͡p̚˧˨ʔ lʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[mʊwk͡p̚˨˩ʔ lʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[mʊwk͡p̚˨˩˨ lʊwk͡p̚˨˩˨]


túi mật

[tuj˧˦ mət̚˧˨ʔ]

[tuj˨˩˦ mək̚˨˩ʔ]

[tuj˦˥ mək̚˨˩˨]


tư thế

[tɨ˧˧ tʰe˧˦]

[tɨ˧˧ tʰej˨˩˦]

[tɨ˧˧ tʰej˦˥]


thúc phụ

[tʰʊwk͡p̚˧˦ fu˧˨ʔ]

[tʰʊwk͡p̚˦˧˥ fʊw˨˩ʔ]

[tʰʊwk͡p̚˦˥ fʊw˨˩˨]

(archaic, Chinese fiction) an uncle (father's younger brother or younger sister's husband)


bá phụ

[ʔɓaː˧˦ fu˧˨ʔ]

[ʔɓaː˨˩˦ fʊw˨˩ʔ]

[ʔɓaː˦˥ fʊw˨˩˨]

(archaic, Chinese fiction) an uncle (father's elder brother or elder sister's husband)


choáng

[t͡ɕwaːŋ˦˧˥]


chấn thương

[t͡ɕən˧˦ tʰɨəŋ˧˧]

[t͡ɕəŋ˦˧˥ tʰɨəŋ˧˧]

[cəŋ˦˥ tʰɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 震 (“to shake”) and 傷 (“to be injured”).

chấn thương tâm lí


tả pín lù

[taː˧˨ pin˦˧˥ lʊw˦˩]

[taː˨˩˦ pɨn˦˥ lʊw˨˩]

From Cantonese 打邊爐／打边炉 (daa² bin¹ lou⁴, đả biên lô, “hot pot”).

bor

Gì mà bày một đống tả pín lù ra thế này?

Why did you throw around a bunch of random crap like this?


sỏi mật

[sɔj˧˩ mət̚˧˨ʔ]

[ʂɔj˧˨ mək̚˨˩ʔ]

[sɔj˧˨ mək̚˨˩ʔ]

[ʂɔj˨˩˦ mək̚˨˩˨]

[sɔj˨˩˦ mək̚˨˩˨]


thâm nhiễm

[tʰəm˧˧ ɲiəm˦ˀ˥]

[tʰəm˧˧ ɲiəm˧˨]

[tʰəm˧˧ ɲim˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 深 (“deep”) and 染 (“to contaminate”).

vi-etym-sino

thâm nhiễm phổi

(medicine) infiltrate (an undesirable invading substance)


cẳng chân

[kaŋ˧˩ t͡ɕən˧˧]

[kaŋ˧˨ t͡ɕəŋ˧˧]

[kaŋ˨˩˦ cəŋ˧˧]


lá lách

[laː˨˩˦ lat̚˦˧˥]


bưu cục

[ʔɓiw˧˧ kʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʔɓɨw˧˧ kʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʔɓɨw˧˧ kʊwk͡p̚˨˩˨]


phuy

thùng phuy


phong cách

[fɔŋ˧˧ kat̚˦˧˥]


ánh

ánh mắt

ánh sáng

ánh nắng

ánh đèn

ánh lửa

light from a flame, especially that of a campfire

ánh hoàng hôn/chiều tà

ánh sao (đêm)

ánh kim

(only in compounds) light radiated from or reflected off something


phình

(medicine) dilatation, enlargement, aneurysm, ballooning, etc.


thất

(medicine) ventricle (of the heart, brain)


công thức máu

[kəwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˧˦ maw˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˦˧˥ maw˨˩˦]

[kəwŋ͡m˧˧ tʰɨk̚˦˥ ma(ː)w˦˥]

complete blood count
complete blood count


niềm

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 念 (“feeling; sentiment”, SV: niệm).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">niệm</i>

vi-etym-sino

niềm vui

niềm tin

feeling; sentiment (usually a positive one, cf. nỗi)


xơ gan

[səː˧˧ ɣaːn˧˧]

[səː˧˧ ɣaːŋ˧˧]

[səː˧˧ ɣaːŋ˧˧]


uốn ván

[ʔuən˧˦ vaːn˧˦]

[ʔuəŋ˦˧˥ vaːŋ˦˧˥]

[ʔuəŋ˦˥ vaːŋ˦˥]

[ʔuəŋ˦˥ jaːŋ˦˥]


vàng da

[vaːŋ˨˩ zaː˧˧]

[vaːŋ˦˩ jaː˧˧]

[vaːŋ˨˩ jaː˧˧]

[jaːŋ˨˩ jaː˧˧]


thăng

Sino-Vietnamese word from 升 (“to rise”).

(music, only in compounds, after the name of a note) a sharp

(music) Short for dấu thăng (“sharp sign”).


sốt xuất huyết

[ʂok̚˦˧˥ swək̚˦˧˥ hwiək̚˦˧˥]

[sok̚˦˧˥ swək̚˦˧˥ hwiək̚˦˧˥]

[ʂok̚˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ wiək̚˦˥]

[sok̚˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ wiək̚˦˥]


y sĩ

[ʔi˧˧ si˦ˀ˥]

[ʔɪj˧˧ ʂɪj˧˨]

[ʔɪj˧˧ sɪj˧˨]

[ʔɪj˧˧ ʂɪj˨˩˦]

[ʔɪj˧˧ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 醫士, composed of 醫 (“medicine”) and 士 (“-ist”).

physician assistant
physician assistant#English


thắc mắc

[tʰak̚˦˧˥ mak̚˦˧˥]

Nếu ai có thắc mắc gì thì xin cứ hỏi.

If you have any question, please ask away.

Tôi có một thắc mắc.


thất tình

Sino-Vietnamese word from 七情, composed of 七 (“seven”) and 情 (“emotion”).

[tʰət̚˧˦ tïŋ˨˩]

[tʰək̚˦˧˥ tɨn˦˩]

[tʰək̚˦˥ tɨn˨˩]

traditional Chinese medicine
traditional Chinese medicine

(Confucianism, Buddhism, traditional Chinese medicine) the seven emotional states: joy, anger, anxiety, thought, grief, fear, fright


đệm

head

埶, 禫, 移, 笘, 𧛋, 𧝓

đệm • (埶, 禫, 移, 笘, 𧛋, 𧝓)

vi-noun

埶, 禫, 移, 笘, 𧛋, 𧝓

(classifier cái, tấm) đệm • (埶, 禫, 移, 笘, 𧛋, 𧝓)

cái (classifier)
tấm (classifier)
埶 (CJK)
禫 (CJK)
移 (CJK)
笘 (CJK)
𧛋 (CJK)
𧝓 (CJK)

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 墊 (SV: điếm). Related to nệm, through an infixed form.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">điếm</i>

vi-etym-sino

vùng đệm


lượt

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 列 (“to arrange, to list, line”, SV: liệt).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">liệt</i>

vi-etym-sino

Tới lượt tôi.


báng

From Proto-Vietic *k-paːŋʔ, from Proto-Mon-Khmer *kpa[a]ŋ. Cognates within Vietic include Thavung kəpaːŋ³, Hung kpaːŋ, and Tho [Cuối Chăm & Làng Lỡ] paːŋ³.

Arenga pinnata
Arenga pinnata#Translingual


báng

Một thằng dân vệ mặc đồ đen, thúc mạnh báng súng vào lưng Linh.

1978, Chu Lai, chapter 11, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

One of the self-defense guys in black pushed the butt of his gun with force into Linh's back.

a gunstock; shoulder stock; butt (of a gun)


đằng

đằng này/kia

đằng trước/sau

ở đằng trước/sau

Đằng nào chả vậy.

Nhìn đằng trước kìa.


đại tràng

[ʔɗaːj˧˨ʔ t͡ɕaːŋ˨˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʈaːŋ˦˩]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʈaːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-đại tràng.wav

Sino-Vietnamese word from 大腸, composed of 大 (“large”) and 腸 (“intestine”).

viêm đại tràng

alternative medicine
alternative medicine

(anatomy, chiefly alternative medicine) large intestine


hồi tràng

[hoj˨˩ t͡ɕaːŋ˨˩]

[hoj˦˩ ʈaːŋ˦˩]

[hoj˨˩ ʈaːŋ˨˩]


đàng

Lên đàng, ta người Việt Nam. / Nhìn tương lai huy hoàng, Đoàn ta bước lên đàng, cùng hiên ngang hát vang !

1944, Lưu Hữu Phước (lyrics and music), “Lên đàng [Hit the Road]”:

Hit the road, we people of Vietnam. / Looking forward to a bright future, our Union hits the road, and proudly sings on!

(archaic or dialectal, Central Vietnam) Alternative form of đường (“road”)

(dialectal, Central Vietnam) Alternative form of đằng (“direction; way”)


cống

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 港 (SV: cảng).
For the vowel correspondence, compare nam vs. nôm (“South”), nạp vs. nộp (“to hand in”), hạp vs. hộp (“box”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">cảng</i>


siêu âm

[siəw˧˧ ʔəm˧˧]

[ʂiw˧˧ ʔəm˧˧]

[siw˧˧ ʔəm˧˧]

[ʂiw˧˧ ʔəm˧˧]

[siw˧˧ ʔəm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-siêu âm.wav

Sino-Vietnamese word from 超 (“over-; super-; ultra-”) and 音 (“sound”).


tựa

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 序 (“preface”, SV: tự).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tự</i>


tựa

the part of a chair that supports the back of a seated person


trùng

Sino-Vietnamese word from 蟲 (“animal”), from Literary Chinese 蟲 (drjuwng). In early Chinese, applied to all animals (see 五蟲／五虫 (“five animal groups”), namely 裸蟲／裸虫 (luǒchóng, “humans, amphibians and worms”, literally “bare animals”), 毛蟲／毛虫 (máochóng, “mammals”, literally “furry animals”), 羽蟲／羽虫 (“birds”, literally “feathered animals”), 鱗蟲／鳞虫 (“fish and reptiles”, literally “scaly animals”) and 甲蟲／甲虫 (jiǎchóng, “insects”, literally “armored animals”)), but later confined to very small ones, particularly worms, insects and microorganisms (such as the modern meaning of 毛蟲／毛虫 (máochóng, “caterpillar”, literally “furry bug”) and 甲蟲／甲虫 (jiǎchóng, “beetle”, literally “armored bug”)).

[t͡ɕʊwŋ͡m˨˩]

trùng (đế) giày

a member of Paramecium (literally, “sole bug”)

trùng roi


đại hồng thủy

Traditional tone placement spelling of đại hồng thuỷ.


đồng minh

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ mïŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ mɨn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ mɨn˧˧]

quân Đồng Minh


nhà ăn

[ɲaː˨˩ ʔan˧˧]

[ɲaː˦˩ ʔaŋ˧˧]

[ɲaː˨˩ ʔaŋ˧˧]


nhà thuốc

[ɲaː˨˩ tʰuək̚˧˦]

[ɲaː˦˩ tʰuək̚˦˧˥]

[ɲaː˨˩ tʰuək̚˦˥]


khía cạnh

[xiə˧˦ kajŋ̟˧˨ʔ]

[kʰiə˨˩˦ kɛɲ˨˩ʔ]

[xiə˨˩˦ kɛɲ˨˩ʔ]

[kʰiə˦˥ kan˨˩˨]


lồng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 籠 (SV: lung, lộng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lung, lộng</i>

vi-etym-sino

a roundish, cylindrical-ish, usually small, cage, such as a birdcage; compare cũi (“square, cuboid cage”)


lồng

(slang, minced oath) Eye dialect spelling of lồn, representing Southern Vietnam Vietnamese.


dự định

[zɨ˧˨ʔ ʔɗïŋ˧˨ʔ]

[jɨ˨˩ʔ ʔɗɨn˨˩ʔ]

[jɨ˨˩˨ ʔɗɨn˨˩˨]


đại hồng thuỷ

[ʔɗaːj˧˨ʔ həwŋ͡m˨˩ tʰwi˧˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ həwŋ͡m˦˩ tʰwɪj˧˨]

[ʔɗaːj˨˩˨ həwŋ͡m˨˩ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 大洪水, composed of 大 (“great”) and 洪水 (“flood”).

Họ đều là khẩu Phật tâm xà, sẽ không tránh khỏi hình phạt của bề trên đã giao phó cho tôi thi hành, đó là một trận đại hồng thủy.

2017, Phan Cuồng, quoting Sự tích hồ Ba Bể, Lý triều dị truyện, →ISBN:

They are all hypocrites and will not avoid the punishment those above me have me carry out: a great flood.

great flood, deluge (floods caused by divine forces to cleanse the land)


phu phụ

[fʊw˧˧ fʊw˨˩ʔ]

[fʊw˧˧ fʊw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 夫婦, composed of 夫 (“husband”) and 婦 (“wife”), from Chinese 夫婦／夫妇 (fūfù).

(Chinese fiction) Synonym of phu thê (“a married couple”)


khiên

Borrowed from Tai (compare Thai เขน (kěen, “round shield”)) or Eastern Cham khil / khél (“shield”), both from Khmer ខែល (khael, “shield”).


di chứng

[zi˧˧ t͡ɕɨŋ˧˦]

[jɪj˧˧ t͡ɕɨŋ˦˧˥]

[jɪj˧˧ cɨŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 遺 (“to be left behind”) and 症 (“symptom”).

(medicine) sequela; complication (of a disease)


tù nhân

[tu˨˩ ɲən˧˧]

[tʊw˦˩ ɲəŋ˧˧]

[tʊw˨˩ ɲəŋ˧˧]