đại gia đình

[ʔɗaːj˧˨ʔ zaː˧˧ ʔɗïŋ˨˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ jaː˧˧ ʔɗɨn˦˩]

[ʔɗaːj˨˩˨ jaː˧˧ ʔɗɨn˨˩]

big family (of three or more generations); great community


vai vế

social standing, especially desirable standing


trinh thám

[t͡ɕïŋ˧˧ tʰaːm˧˦]

[ʈɨn˧˧ tʰaːm˦˧˥]

[ʈɨn˧˧ tʰaːm˦˥]

Sino-Vietnamese word from 偵探 (“private detective”). Compare Chinese 偵探／侦探 (trinh thám, “detective”), Japanese 探偵 (tantei, thám trinh, “detective”), Korean 탐정 (tamjeong, “detective”).

cog

máy bay trinh thám


chứng bệnh

[t͡ɕɨŋ˧˦ ʔɓəjŋ̟˧˨ʔ]

[t͡ɕɨŋ˦˧˥ ʔɓen˨˩ʔ]

[cɨŋ˦˥ ʔɓəːn˨˩˨]


chồi

Lúc này, không nên tưới nước trong 4 ngày để cây ra chồi hoa sau đó ngắt bỏ chồi ngọn để cây mọc nhiều chồi nách.

At this moment, do not water within 4 days in order for the plant to release flower buds, after that, pick off the top buds for the plant to grow many axillary buds.

a bud (a leaf or blossom still in the unfolding stage)


phu phen

[fʊw˧˧ fɛŋ˧˧]

[fʊw˧˧ fɛŋ˧˧]

(archaic) coolies; corvee-bound labourers (generally speaking)


chất bán dẫn

[t͡ɕət̚˧˦ ʔɓaːn˧˦ zən˦ˀ˥]

[t͡ɕək̚˦˧˥ ʔɓaːŋ˦˧˥ jəŋ˧˨]

[cək̚˦˥ ʔɓaːŋ˦˥ jəŋ˨˩˦]


dầu luyn

[jəw˨˩ l⁽ʷ⁾ɨn˧˧]

dầu (“oil”) + luyn, from French l’huile.

(colloquial) lubricant oil (used in machines)


trung liên

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ liən˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ liəŋ˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ liəŋ˧˧]


phát thanh viên

[faːt̚˧˦ tʰajŋ̟˧˧ viən˧˧]

[faːk̚˦˧˥ tʰɛɲ˧˧ viəŋ˧˧]

[faːk̚˦˥ tʰan˧˧ viəŋ˧˧]

[faːk̚˦˥ tʰan˧˧ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 發聲 (“radio broadcast”) and 員 (“-er”).


tiểu đoàn

[tiəw˧˩ ʔɗwaːn˨˩]

[tiw˧˨ ʔɗwaːŋ˦˩]

[tiw˨˩˦ ʔɗwaːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tiểu đoàn.wav

Sino-Vietnamese word from 小 (“small”) and 團 (“group”).


tiểu liên

[tiw˨˩˦ liəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 小 (“small”) and 連 (“to connect”), from a clipping of 連聲／连声 (liánshēng, “repeating the sound”). Compare súng liên thanh.


chết chóc

[t͡ɕet̚˧˦ t͡ɕawk͡p̚˧˦]

[t͡ɕet̚˦˧˥ t͡ɕawk͡p̚˦˧˥]

[cəːt̚˦˥ cawk͡p̚˦˥]

Màn hình xanh chết chóc.


bán dẫn

[ʔɓaːn˧˦ zən˦ˀ˥]

[ʔɓaːŋ˦˧˥ jəŋ˧˨]

[ʔɓaːŋ˦˥ jəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 半引, composed of 半 and 引.

Short for chất bán dẫn (“semiconductor”).


báo lá cải

[ʔɓaːw˧˦ laː˧˦ kaːj˧˩]

[ʔɓaːw˨˩˦ laː˨˩˦ kaːj˧˨]

[ʔɓaːw˦˥ laː˦˥ kaːj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-báo lá cải.wav

báo (“newspaper”) + lá cải (“cabbage leaf”), calque of French feuille de chou (“rag”).


đại liên

[ʔɗaːj˧˨ʔ liən˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ liəŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ liəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 大連, composed of 大 and 連.


trung đoàn

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːn˨˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-trung đoàn.wav

Sino-Vietnamese word from 中 (“medium”) and 團 (“group”).


đầu đạn

head

đầu đạn • (頭彈)

vi-noun

đầu đạn • (頭彈)

[ʔɗəw˨˩ ʔɗaːn˧˨ʔ]

[ʔɗəw˦˩ ʔɗaːŋ˨˩ʔ]

[ʔɗəw˨˩ ʔɗaːŋ˨˩˨]


gốc gác

[ɣəwk͡p̚˧˦ ɣaːk̚˧˦]

[ɣəwk͡p̚˦˧˥ ɣaːk̚˦˧˥]

[ɣəwk͡p̚˦˥ ɣaːk̚˦˥]

(colloquial) origin; roots; background (generally speaking)


hóa trị

Traditional tone placement spelling of hoá trị.


tệp

Compare xếp, xấp, nếp, chếp. Also compare the Sinoxenic tập.


xạ trị

head

xạ trị • (射治)

vi-noun

xạ trị • (射治)

[saː˧˨ʔ t͡ɕi˧˨ʔ]

[saː˨˩ʔ ʈɪj˨˩ʔ]

[saː˨˩˨ ʈɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese, blend of bức xạ (“radiation”) + trị liệu (“therapy”).


cao thủ

[kaːw˧˧ tʰʊw˧˨]

[kaːw˧˧ tʰʊw˨˩˦]


phá gia chi tử

[faː˧˦ zaː˧˧ t͡ɕi˧˧ tɨ˧˩]

[faː˨˩˦ jaː˧˧ t͡ɕɪj˧˧ tɨ˧˨]

[faː˦˥ jaː˧˧ cɪj˧˧ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 破, 家, 之 and 子. Compare Chinese 破家子 (phá gia tử), 敗家子／败家子 (bại gia tử).

(idiomatic) child who squanders the family fortune


hoá trị

[hwaː˧˦ t͡ɕi˧˨ʔ]

[hwaː˨˩˦ ʈɪj˨˩ʔ]

[waː˦˥ ʈɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese, Blend of hoá học (“chemistry”) + trị liệu (“therapy”).


thiếu gia

[tʰiəw˧˦ zaː˧˧]

[tʰiw˨˩˦ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 少爺, composed of 少 (“young”) and 爺 (“grandfather”), from Chinese 少爺／少爷 (shàoyé), eggcorn of thiếu da, due to confusion between Chinese 爺／爷 (yé, Sino-Vietnamese da), Sino-Vietnamese -gia (“family; -ist”) and native Vietnamese da (“skin”). The spelling thiếu da could, theoretically, also be nonsensically interpreted as "to lack skin" and thus not favorable. See also Gia Tô.

vi-etym-sino

(archaic) a young master, the son of a wealthy man

Eggcorn of thiếu da; misspelling of thiếu da.


bình địa

[ʔɓïŋ˨˩ ʔɗiə˧˨ʔ]

[ʔɓɨn˦˩ ʔɗiə˨˩ʔ]

[ʔɓɨn˨˩ ʔɗiə˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 平地, composed of 平 (“flat”) and 地 (“land”).

Vùng đất bị san bằng thành bình địa sau trận bom.

This area was laid waste by the bombing.

Tính cách của người thuộc Bình Địa Mộc.

The personality traits of people belonging to the Flatlands Tree (spiritual status).


cầu mây

[kəw˨˩ məj˧˧]

[kəw˦˩ məj˧˧]

[kəw˨˩ məj˧˧]


cầu mây

[kəw˨˩ məj˧˧]

[kəw˦˩ məj˧˧]

[kəw˨˩ məj˧˧]


tiêu cự

[tiəw˧˧ kɨ˧˨ʔ]

[tiw˧˧ kɨ˨˩ʔ]

[tiw˧˧ kɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 焦距, from Chinese 焦距 (jiāojù). Compare Japanese 焦点距離 (shōten kyori, tiêu điểm cự li).


ngủ nướng

[ŋu˧˩ nɨəŋ˧˦]

[ŋʊw˧˨ nɨəŋ˦˧˥]

[ŋʊw˨˩˦ nɨəŋ˦˥]

Hôm nay chủ nhật, ở nhà ngủ nướng.


hoá đơn

[hwaː˧˦ ʔɗəːn˧˧]

[hwaː˨˩˦ ʔɗəːŋ˧˧]

[waː˦˥ ʔɗəːŋ˧˧]


sự tích

[sɨ˧˨ʔ tïk̟̚˧˦]

[ʂɨ˨˩ʔ tɨt̚˦˧˥]

[sɨ˨˩ʔ tɨt̚˦˧˥]

[ʂɨ˨˩˨ tɨt̚˦˥]

[sɨ˨˩˨ tɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 事蹟 (“achievement”), influenced by the Vietnamese reinterpretation of tích (“old tale”).

vi-etym-sino

Sự tích gấu ăn trăng


quốc khánh

[kuək̚˧˦ xajŋ̟˧˦]

[kuək̚˦˧˥ kʰɛɲ˦˧˥]

[kuək̚˦˧˥ xɛɲ˦˧˥]

[wək̚˦˥ kʰan˦˥]

Ngày Quốc khánh


thiên tử

[tʰiən˧˧ tɨ˧˩]

[tʰiəŋ˧˧ tɨ˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 天子, composed of 天 (“sky”) and 子 (“child”).


giao ước

[zaːw˧˧ ʔɨək̚˧˦]

[jaːw˧˧ ʔɨək̚˦˧˥]

[jaːw˧˧ ʔɨək̚˦˥]


xiềng xích

[siəŋ˨˩ sïk̟̚˧˦]

[siəŋ˦˩ sɨt̚˦˧˥]

[siəŋ˨˩ sɨt̚˦˥]

chains; bonds; fetters (generally speaking)


ngôi vị

[ŋoj˧˧ vi˧˨ʔ]

[ŋoj˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[ŋoj˧˧ vɪj˨˩˨]

[ŋoj˧˧ jɪj˨˩˨]

throne; crown; title (generally speaking)


sinh thái

[sïŋ˧˧ tʰaːj˧˦]

[ʂɨn˧˧ tʰaːj˨˩˦]

[sɨn˧˧ tʰaːj˨˩˦]

[ʂɨn˧˧ tʰaːj˦˥]

[sɨn˧˧ tʰaːj˦˥]

ecology (relations between organisms and to surroundings)


Việt ngữ học

[viət̚˧˨ʔ ŋɨ˦ˀ˥ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[viək̚˨˩ʔ ŋɨ˧˨ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[viək̚˨˩˨ ŋɨ˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]

[jiək̚˨˩˨ ŋɨ˨˩˦ hawk͡p̚˨˩˨]


tiếng vang

[tiəŋ˧˦ vaːŋ˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ vaːŋ˧˧]

[tiəŋ˦˥ vaːŋ˧˧]

[tiəŋ˦˥ jaːŋ˧˧]

good reactions or impact; reverberations; echo


Việt Nam học

[viət̚˧˨ʔ naːm˧˧ hawk͡p̚˧˨ʔ]

[viək̚˨˩ʔ naːm˧˧ hawk͡p̚˨˩ʔ]

[viək̚˨˩˨ naːm˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

[jiək̚˨˩˨ naːm˧˧ hawk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 越南學, composed of 越南 and 學.


thí sinh

[tʰi˧˦ sïŋ˧˧]

[tʰɪj˨˩˦ ʂɨn˧˧]

[tʰɪj˨˩˦ sɨn˧˧]

[tʰɪj˦˥ ʂɨn˧˧]

[tʰɪj˦˥ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 試 (“to take an test”) and 生 (“-er”).

(education) a student who is about to take, or is in the process of taking, an exam

Xin mời thí sinh tiếp theo bước lên sân khấu!

The next contestant, please comes on stage!

(in a competition) a contestant; a competitor


chỉ số

[t͡ɕi˧˩ so˧˦]

[t͡ɕɪj˧˨ ʂow˨˩˦]

[t͡ɕɪj˧˨ sow˨˩˦]

[cɪj˨˩˦ ʂow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 指數, composed of 指 (“finger”) and 數 (“number”), Japanese 指数 (shisū).

vi:Chỉ số thương hiệu quốc gia
vi:Chỉ số toàn cầu hóa
vi:Chỉ số áp lực thời tiết

Chỉ số toàn cầu hóa

Chỉ số áp lực thời tiết

Chỉ số thương hiệu quốc gia

an index; indicator (as a number calculated from an array of quantities)

(mathematics) a superscript or a subscript


hậu trường

[həw˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˨˩]

[həw˨˩ʔ ʈɨəŋ˦˩]

[həw˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩]


dấu ấn

[zəw˧˦ ʔən˧˦]

[jəw˨˩˦ ʔəŋ˦˧˥]

[jəw˦˥ ʔəŋ˦˥]

Sách gì mà chả để lại dấu ấn gì hết.


vương miện

[vɨəŋ˧˧ miən˧˨ʔ]

[vɨəŋ˧˧ miəŋ˨˩ʔ]

[vɨəŋ˧˧ miəŋ˨˩˨]

[jɨəŋ˧˧ miəŋ˨˩˨]

crown (such as that worn by the winner of a beauty contest)


sân chơi

head

sân chơi • (𡓏𨔈, 𫸈𨔈, 𡑝𨔈)

vi-noun

sân chơi • (𡓏𨔈, 𫸈𨔈, 𡑝𨔈)

[sən˧˧ t͡ɕəːj˧˧]

[ʂəŋ˧˧ t͡ɕəːj˧˧]

[səŋ˧˧ t͡ɕəːj˧˧]

[ʂəŋ˧˧ cəːj˧˧]

[səŋ˧˧ cəːj˧˧]


lá lốt

→ English: lolot

[laː˨˩˦ lok̚˦˧˥]


lồng đèn

[ləwŋ͡m˨˩ ʔɗɛn˨˩]

[ləwŋ͡m˦˩ ʔɗɛŋ˦˩]

[ləwŋ͡m˨˩ ʔɗɛŋ˨˩]

lồng (“cage”) + đèn (“light”), from the apparent resemblance to a birdcage. Compare Chinese 燈籠／灯笼 (dēnglóng, literally “light cage”).


nhân thân

[ɲən˧˧ tʰən˧˧]

[ɲəŋ˧˧ tʰəŋ˧˧]

[ɲəŋ˧˧ tʰəŋ˧˧]

background information, antecedents, record, etc. of a person


phác hoạ

[faːk̚˧˦ hwaː˧˨ʔ]

[faːk̚˦˧˥ hwaː˨˩ʔ]

[faːk̚˦˥ waː˨˩˨]


mưa gió

[mɨə˧˧ zɔ˧˦]

[mɨə˧˧ jɔ˨˩˦]

[mɨə˧˧ jɔ˦˥]

mưa + gió; compare Chinese 風雨／风雨 (phong vũ).

rain and wind (generally speaking); (unfavourable) weather

(figurative) vicissitudes of life; ups and downs


thiếu nhi

[tʰiəw˧˦ ɲi˧˧]

[tʰiw˨˩˦ ɲɪj˧˧]

[tʰiw˦˥ ɲɪj˧˧]


hảo tâm

[haːw˨˩˦ təm˧˧]


bảo vật

[ʔɓaːw˧˩ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːw˧˨ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːw˨˩˦ vək̚˨˩˨]

[ʔɓaːw˨˩˦ jək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 寶物 (“treasure”)

vi-etym-sino

a valuable object, especially a relic or an artifact


đểu

In Dictionnaire Annamite-Français (1898), J. F. M. Génibrel glosses "gánh [đểu]" as "porter des fardeaux (“to carry [with a shoulder pole] burdens ~ loads"”) and "thằng [đểu]" as "portefaix (“porter (n.)”)", suggesting that đểu originally meant "load, burden" → "person who carries burdens or loads, porter". Further etymology unknown; still, compare 挑 (tiāo, “to carry [something] with a shoulder pole”).
Vương Trung Hiếu (2021) proposes that đểu initially meant "người gánh thuê ('hired porter using carrying pole')" and cites an unsourced viewpoint that đểu nowadays means "caddish" because poorly-educated porters often dealt unfairly with one another and competed with each other for customers by means of cheating and violence.

zh-l

to carry 􂀿something􂁀 with a shoulder pole


báu vật

[ʔɓaw˧˦ vət̚˧˨ʔ]

[ʔɓaw˨˩˦ vək̚˨˩ʔ]

[ʔɓa(ː)w˦˥ vək̚˨˩˨]

[ʔɓa(ː)w˦˥ jək̚˨˩˨]

An anagram of vật báu due to influence of bảo vật, therefore effectively its misconstruction formed with a non-Sino-Vietnamese syllable and a Sino-Vietnamese one in a Sino-Vietnamese manner, and a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 寶物 (“treasure”, SV: bảo vật). Compare goá phụ, cách mạng, sinh mạng, công bằng, phép thuật and words derived from chúa.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">bảo vật</i>

vi-etym-sino

(informal, proscribed) Alternative form of bảo vật (“valuable object”)


cổ trang

[ko˧˩ t͡ɕaːŋ˧˧]

[kow˧˨ ʈaːŋ˧˧]

[kow˨˩˦ ʈaːŋ˧˧]

phim cổ trang


cung đấu

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗəw˧˦]

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗəw˨˩˦]

[kʊwŋ͡m˧˧ ʔɗəw˦˥]

phim cung đấu


thế năng

[tʰe˧˦ naŋ˧˧]

[tʰej˨˩˦ naŋ˧˧]

potential energy
potential energy#English


máy hút bụi

[maj˧˦ hut̚˧˦ ʔɓuj˧˨ʔ]

[maj˨˩˦ hʊk̚˦˧˥ ʔɓuj˨˩ʔ]

[ma(ː)j˦˥ hʊk͡p̚˦˥ ʔɓuj˨˩˨]


doanh số

[jwɛɲ˧˧ ʂow˨˩˦]

[jwɛɲ˧˧ sow˨˩˦]

[j⁽ʷ⁾an˧˧ ʂow˦˥]

Ưu điểm là thích uống trà sữa. Em cảm thấy giúp ích được rất nhiều người... khi mà mình uống là giúp đỡ cho người bán, tăng doanh số...

My strength is that I like to drink milk tea. I feel that it helps a lot of people... when I drink milk tea I'm helping the seller, increasing their sales...


chân không

Sino-Vietnamese word from 真空, composed of 真 (“true”) and 空 (“void; emptiness”).

[t͡ɕən˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[t͡ɕəŋ˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[t͡ɕəŋ˧˧ xəwŋ͡m˧˧]

[cəŋ˧˧ kʰəwŋ͡m˧˧]

[cəŋ˧˧ xəwŋ͡m˧˧]


bông gòn

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔn˨˩]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔŋ˦˩]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔŋ˨˩]


bông gòn

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔn˨˩]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔŋ˦˩]

[ʔɓəwŋ͡m˧˧ ɣɔŋ˨˩]


chụt

hôn đánh chụt một cái

to kiss (someone) with a smacking noise; to give (someone) a smack

smack (a loud kiss; a quick, sharp noise when separating the lips)


gờ kép

[ɣəː˨˩ kɛp̚˧˦]

[ɣəː˦˩ kɛp̚˦˧˥]

[ɣəː˨˩ kɛp̚˦˥]

(informal) The name of the Latin-script digraph GH/gh


gờ

a raised line or part on the surface of something


gờ

(informal) The name of the Latin-script letter G/g.


gờ đơn

[ɣəː˨˩ ʔɗəːn˧˧]

[ɣəː˦˩ ʔɗəːŋ˧˧]

[ɣəː˨˩ ʔɗəːŋ˧˧]


biên phòng

[ʔɓiən˧˧ fawŋ͡m˨˩]

[ʔɓiəŋ˧˧ fawŋ͡m˦˩]

[ʔɓiəŋ˧˧ fɔŋ˦˩]

[ʔɓiəŋ˧˧ fawŋ͡m˨˩]

bộ đội biên phòng
bộ đội biên phòng#Vietnamese

Short for bộ đội biên phòng (“border patrol”).


hệ số

[hej˨˩ʔ ʂow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 係數, from Japanese 係数 (keisū).


râu ria

[zəw˧˧ ziə˧˧]

[ʐəw˧˧ ʐiə˧˧]

[ɹəw˧˧ ɹiə˧˧]

beard and moustache (generally speaking)

(colloquial) something secondary, minor or unimportant (generally speaking)


thuốc lắc

[tʰuək̚˧˦ lak̚˧˦]

[tʰuək̚˦˧˥ lak̚˦˧˥]

[tʰuək̚˦˥ lak̚˦˥]


gái nhảy

[ɣaːj˧˦ ɲaj˧˩]

[ɣaːj˨˩˦ ɲaj˧˨]

[ɣaːj˦˥ ɲa(ː)j˨˩˦]


xe Honda

[sɛ˧˧ hɔn˧˧ ʔɗaː˧˧]

[sɛ˧˧ hɔŋ˧˧ ʔɗaː˧˧]

[sɛ˧˧ hɔŋ˧˧ ʔɗaː˧˧]

From xe + Honda, the name of a Japanese automotive manufacturer.


ca ve

[kaː˧˧ vɛ˧˧]

[kaː˧˧ vɛ˧˧]

[kaː˧˧ vɛ˧˧]

[kaː˧˧ jɛ˧˧]


nhạc trẻ

[ɲaːk̚˧˨ʔ t͡ɕɛ˧˩]

[ɲaːk̚˨˩ʔ ʈɛ˧˨]

[ɲaːk̚˨˩˨ ʈɛ˨˩˦]


liên khúc

[liəŋ˧˧ kʰʊwk͡p̚˦˧˥]

[liəŋ˧˧ xʊwk͡p̚˦˧˥]

[liəŋ˧˧ kʰʊwk͡p̚˦˥]

[liəŋ˧˧ xʊwk͡p̚˦˥]


nem nướng

[nɛm˧˧ nɨəŋ˧˦]

[nɛm˧˧ nɨəŋ˦˧˥]

[nɛm˧˧ nɨəŋ˦˥]

nem nướng (Vietnamese grilled pork sausage or grilled meatball)


nhạc sến

[ɲaːk̚˧˨ʔ sen˧˦]

[ɲaːk̚˨˩ʔ ʂen˦˧˥]

[ɲaːk̚˨˩ʔ sen˦˧˥]

[ɲaːk̚˨˩˨ ʂəːn˦˥]

[ɲaːk̚˨˩˨ səːn˦˥]

“cheesy music” (a category of Vietnamese music)


ma bùn

[maː˧˧ ʔɓun˨˩]

[maː˧˧ ʔɓun˦˩]

[maː˧˧ ʔɓʊwŋ͡m˨˩]


tiểu ban

[tiəw˧˩ ʔɓaːn˧˧]

[tiw˧˨ ʔɓaːŋ˧˧]

[tiw˨˩˦ ʔɓaːŋ˧˧]


công tố viên

[kəwŋ͡m˧˧ to˧˦ viən˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ tow˨˩˦ viəŋ˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ tow˦˥ viəŋ˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ tow˦˥ jiəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 公訴 (“prosecution”) and 員 (“-or”).


lưới trời

[lɨəj˧˦ t͡ɕəːj˨˩]

[lɨj˨˩˦ ʈəːj˦˩]

[lɨj˦˥ ʈəːj˨˩]

lưới (“net”) + trời (“sky”), calque of Chinese 天網／天网 (thiên võng).

Lưới trời lồng lộng, ác giả ác báo.

The sky net is endless, evil always awaits evildoers.

Không thể thoát khỏi lưới trời.


toàn thể

[t⁽ʷ⁾aːŋ˨˩ tʰej˨˩˦]


ổ cứng

[ʔo˧˩ kɨŋ˧˦]

[ʔow˧˨ kɨŋ˦˧˥]

[ʔow˨˩˦ kɨŋ˦˥]

(colloquial) Short for ổ đĩa cứng (“hard disk drive”).


mặt chữ điền

[mat̚˧˨ʔ t͡ɕɨ˦ˀ˥ ʔɗiən˨˩]

[mak̚˨˩ʔ t͡ɕɨ˧˨ ʔɗiəŋ˦˩]

[mak̚˨˩˨ cɨ˨˩˦ ʔɗiəŋ˨˩]

mặt (“face”) + chữ điền (“the Han character 田”).


ổ mềm

(colloquial) Short for ổ đĩa mềm (“floppy disk drive”).


nhạc vàng

[ɲaːk̚˧˨ʔ vaːŋ˨˩]

[ɲaːk̚˨˩ʔ vaːŋ˦˩]

[ɲaːk̚˨˩˨ vaːŋ˨˩]

[ɲaːk̚˨˩˨ jaːŋ˨˩]

(music) “golden music” (a form of popular Vietnamese music from the 1950s to the 1970s)


công tơ

[kəwŋ͡m˧˧ təː˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ təː˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ təː˧˧]

metre (for electricity, water, gas, etc.)


đinh vít

[ʔɗïŋ˧˧ vit̚˧˦]

[ʔɗɨn˧˧ vit̚˦˧˥]

[ʔɗɨn˧˧ vɨt̚˦˥]

[ʔɗɨn˧˧ jɨt̚˦˥]


công tắc

[kəwŋ͡m˧˧ tak̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ tak̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ tak̚˦˥]


hệ toạ độ

[he˧˨ʔ twaː˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ]

[hej˨˩ʔ twaː˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ]

[hej˨˩˨ t⁽ʷ⁾aː˨˩˨ ʔɗow˨˩˨]


hình hộp chữ nhật

[hïŋ˨˩ hop̚˧˨ʔ t͡ɕɨ˦ˀ˥ ɲət̚˧˨ʔ]

[hɨn˦˩ hop̚˨˩ʔ t͡ɕɨ˧˨ ɲək̚˨˩ʔ]

[hɨn˨˩ hop̚˨˩˨ cɨ˨˩˦ ɲək̚˨˩˨]

Blend of hình (“shape”) + hộp (“box”) + hình chữ nhật (“rectangle”).


từ vị

[tɨ˨˩ vi˧˨ʔ]

[tɨ˦˩ vɪj˨˩ʔ]

[tɨ˨˩ vɪj˨˩˨]

[tɨ˨˩ jɪj˨˩˨]


nam chính

[naːm˧˧ t͡ɕïŋ˧˦]

[naːm˧˧ t͡ɕɨn˦˧˥]


tình tiết

[tïŋ˨˩ tiət̚˧˦]

[tɨn˦˩ tiək̚˦˧˥]

[tɨn˨˩ tiək̚˦˥]


đát

hết/quá đát


nữ chính

[nɨ˦ˀ˥ t͡ɕïŋ˧˦]

[nɨ˧˨ t͡ɕɨn˦˧˥]

[nɨ˨˩˦ cɨn˦˥]


vinh dự

[vïŋ˧˧ zɨ˧˨ʔ]

[vɨn˧˧ jɨ˨˩ʔ]

[vɨn˧˧ jɨ˨˩˨]

[jɨn˧˧ jɨ˨˩˨]

danh dự

recognition of importance or spiritual value; respect; excellence of character, high moral worth, virtue


tin đồn

[tin˧˧ ʔɗoŋ˦˩]

[tɨn˧˧ ʔɗoŋ˨˩]

tin + đồn. Piecewise doublet of truyền tin.


bách hợp

[ʔɓajk̟̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ]

[ʔɓat̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ]

[ʔɓat̚˦˥ həːp̚˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-bách hợp.wav


xích mích

[sïk̟̚˧˦ mïk̟̚˧˦]

[sɨt̚˦˧˥ mɨt̚˦˧˥]

[sɨt̚˦˥ mɨt̚˦˥]


詞位

chữ Hán form of từ vị (“(linguistics) lexeme”).


bánh dẻo

[ʔɓajŋ̟˧˦ zɛw˧˩]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ jɛw˧˨]

[ʔɓan˦˥ jɛw˨˩˦]


nội ô

[noj˧˨ʔ ʔo˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 內塢 (SV: nội ổ).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nội ổ</i>


chiêng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 鉦 (SV: chinh).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">chinh</i>


chú giải

[t͡ɕu˧˦ zaːj˧˩]

[t͡ɕʊw˨˩˦ jaːj˧˨]

[cʊw˦˥ jaːj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 註解, composed of 註 (“note”) and 解 (“to explain”).

bảng chú giải


bánh dẻo lạnh

[ʔɓajŋ̟˧˦ zɛw˧˩ lajŋ̟˧˨ʔ]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ jɛw˧˨ lɛɲ˨˩ʔ]

[ʔɓan˦˥ jɛw˨˩˦ lan˨˩˨]


khí trời

[xi˧˦ t͡ɕəːj˨˩]

[kʰɪj˨˩˦ ʈəːj˦˩]

[xɪj˨˩˦ ʈəːj˦˩]

[kʰɪj˦˥ ʈəːj˨˩]

[xɪj˦˥ ʈəːj˨˩]

hít thở khí trời


vạt

váy xẻ vạt

Còn thước tấc, quên! Em chửa bảo: / Kích từng bao rộng, vạt bao dài?

1935, Đông Hồ, “Mua áo”, in Cô gái xuân, Vị Giang văn khố:

And the size! I forgot to say / How wide it should be and how long the flaps.

Cô mặc một chiếc áo tấc vạt dài, không để lộ tay chân.

2022, Thảo Trang, Tết ở làng Địa Ngục, NXB Thanh Niên, page 135:

She wore an áo tấc with long flaps covering her limbs.


ngâu

cây (classifier)
㭌 (CJK)
𫟌 (CJK)
𫉎 (CJK)
䓊 (CJK)

various Aglaia species, such as Aglaia duperreana (ngâu ta) and Aglaia odorata (ngâu Tàu)


ngâu

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 牛 (“ox; bull; cow”, SV: ngưu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">ngưu</i>

vi-etym-sino

cow (in the context of the “The Cowherd and the Weaver Girl” folktale)

(sometimes capitalised) relating to (the beginning of) the seventh lunar month, when a sudden and brief shower falls; July shower


mẫu số

[məw˦ˀ˥ so˧˦]

[məw˧˨ ʂow˨˩˦]

[məw˨˩˦ ʂow˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-mẫu số.wav

Sino-Vietnamese word from 母 (“mother”) and 數 (“number”). The notion of a "mother number" comes from 分母 (phân mẫu), a number before being split into discrete parts during division.


tử số

[tɨ˧˨ ʂow˨˩˦]

[tɨ˧˨ sow˨˩˦]

[tɨ˨˩˦ ʂow˦˥]

[tɨ˨˩˦ sow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 子 (“child”) and 數 (“number”). The notion of a "child number" comes from 分子 (phân tử), one of the discrete parts left after a division.


lợn lòi

[ləːn˧˨ʔ lɔj˨˩]

[ləːŋ˨˩ʔ lɔj˦˩]

[ləːŋ˨˩˨ lɔj˨˩]

hog (esp. species with tusks like warthog)


tổ sư

[tow˧˨ ʂɨ˧˧]

[tow˨˩˦ ʂɨ˧˧]

[tow˨˩˦ sɨ˧˧]


vía van

[viə˨˩˦ vaːŋ˧˧]

[viə˦˥ vaːŋ˧˧]

[jiə˦˥ jaːŋ˧˧]

(colloquial) Synonym of vía (generally speaking)


nội tiết tố

[noj˨˩ʔ tiək̚˦˧˥ tow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 內洩 (“endocrine”) and 素 (“element”).


thuyền chài

[tʰwiən˨˩ t͡ɕaːj˨˩]

[tʰwiəŋ˦˩ t͡ɕaːj˦˩]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ caːj˨˩]


minh tinh

[mïŋ˧˧ tïŋ˧˧]

[mɨn˧˧ tɨn˧˧]

[mɨn˧˧ tɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 明星 (“bright star; celebrity”).

minh tinh màn bạc

(literally, “a bright star of the silver screen”)

Synonym of sao (“star”), especially a movie star


châu báu

[t͡ɕəw˧˧ ʔɓaw˧˦]

[t͡ɕəw˧˧ ʔɓaw˨˩˦]

[cəw˧˧ ʔɓa(ː)w˦˥]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 珠寶 (“jewelry”, SV: châu bảo).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">châu bảo</i>

vi-etym-sino

treasure; valuables (generally speaking)


cấm cung

[kəm˧˦ kʊwŋ͡m˧˧]

[kəm˦˧˥ kʊwŋ͡m˧˧]

[kəm˦˥ kʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 禁 (“to forbid”) and 宮 (“palace”).

(archaic) Synonym of cung cấm (“forbidden palace (where the emperor lives)”)


mình mẩy

[mïŋ˨˩ məj˧˩]

[mɨn˦˩ məj˧˨]

[mɨn˨˩ məj˨˩˦]


hề

some sort of comic-relief (usually male) character in chèo who acts foolishly; a chèo fool

(by extension) a (usually male) fool, clown or jester


cộ

head

cộ • (椇, 𤚦, 𨍄)

vi-noun

cộ • (椇, 𤚦, 𨍄)

2013, Từ Kế Tường, " Ngồi cộ trâu (Riding the buffalo-sled)" Tuổi Trẻ (Youth)

My childhood in a village's corner was closely linked to the buffalo-sled.

Tuổi thơ tôi ở một góc làng quê gần như gắn liền với chiếc cộ trâu.

(Central Vietnam, Southern Vietnam) a kind of buffalo- or cattle-driven wheelless vehicle, a sled

Ngày nào cộ bò của Ngân cũng lăn bánh trên khắp nẻo đường, hẻm hóc

2017, La Hai, “Chuyện về người làm nghề lái cộ bò trở thành người 'nổi tiếng' (The story about an ox-cart driver who became 'famous')”, in Nông Nghiệp Việt Nam (Vietnamese Agriculture):

Every day Ngân's ox-cart rolled its wheels on all roadways and alleyways.

(Central Vietnam, Southern Vietnam) (non-standard) a kind of buffalo- or cattle-driven two-wheeled vehicle, a cart


chốc lát

[t͡ɕəwk͡p̚˧˦ laːt̚˧˦]

[t͡ɕəwk͡p̚˦˧˥ laːk̚˦˧˥]

[cəwk͡p̚˦˥ laːk̚˦˥]

chốc (“moment”) + lát (“slice; moment”).


xung quanh

[sʊwŋ͡m˧˧ kwajŋ̟˧˧]

[sʊwŋ͡m˧˧ kwɛɲ˧˧]


điều tiếng

[ʔɗiəw˨˩ tiəŋ˧˦]

[ʔɗiw˦˩ tiəŋ˦˧˥]

[ʔɗiw˨˩ tiəŋ˦˥]

bad reputation; bad talk (about someone)


triệu phú

[t͡ɕiəw˧˨ʔ fu˧˦]

[ʈiw˨˩ʔ fʊw˨˩˦]

[ʈiw˨˩˨ fʊw˦˥]


chiêu trò

[t͡ɕiəw˧˧ t͡ɕɔ˨˩]

[t͡ɕiw˧˧ ʈɔ˦˩]

[ciw˧˧ ʈɔ˨˩]


danh gia

[zajŋ̟˧˧ zaː˧˧]

[jɛɲ˧˧ jaː˧˧]

Đến cuối thời Đường, ở Gia Hưng xuất hiện một danh gia kiếm thuật, y dựa vào yếu chỉ của kiếm pháp thời cổ mà đổi mới,[…]

2005, chapter 2, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

During the late Táng dynasty, there appeared in Jiāxīng an eminent swordsman; he started from on the essentials of ancient swordfighting techniques and innovated on them; […]


thụ tinh nhân tạo

[tʰu˧˨ʔ tïŋ˧˧ ɲən˧˧ taːw˧˨ʔ]

[tʰʊw˨˩ʔ tɨn˧˧ ɲəŋ˧˧ taːw˨˩ʔ]

[tʰʊw˨˩˨ tɨn˧˧ ɲəŋ˧˧ taːw˨˩˨]

thụ tinh (“to inseminate”) + nhân tạo (“artificial”), calque of English artificial insemination.

cal

artificial insemination
artificial insemination


ngọc nữ

[ŋawk͡p̚˧˨ʔ nɨ˦ˀ˥]

[ŋawk͡p̚˨˩ʔ nɨ˧˨]

[ŋawk͡p̚˨˩˨ nɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 玉女, composed of 玉 (“gem”) and 女 (“female person”), from Literary Chinese 玉女 (yùnǚ, “beautiful girl”). Doublet of Ngọc Nữ.

der

Phụ nữ mê hoặc người nhất không phải là ngọc nữ thuần khiết, cũng không phải người phụ nữ trưởng thành xinh đẹp, mà là quá trình từ ngọc nữ trở thành người phụ nữ trưởng thành trong tay anh.

2015 December 25, “Chương 36: Nụ cười nghiêng thành [Chapter 36: Earth-Shaking Smile]”, in Tuyệt sắc khuynh thành [Absolute Earth-Shaking Beauty]:

The most alluring women are neither pure maidens nor beautiful mature women, but the transition from maiden to mature in your arms.

(uncommon, Chinese fiction) a beautiful girl or woman


giá thú

[zaː˧˦ tʰu˧˦]

[jaː˨˩˦ tʰʊw˨˩˦]

[jaː˦˥ tʰʊw˦˥]

con ngoài giá thú


danh phận

[zajŋ̟˧˧ fən˧˨ʔ]

[jɛɲ˧˧ fəŋ˨˩ʔ]

[jan˧˧ fəŋ˨˩˨]


danh nghĩa

[zajŋ̟˧˧ ŋiə˦ˀ˥]

[jɛɲ˧˧ ŋiə˧˨]

[jan˧˧ ŋiə˨˩˦]

Trump lập ra quỹ với danh nghĩa "từ thiện", nhưng thực ra là để vụ lợi cho bản thân.

Trump founded this ostensible "charity" only to profit for himself.

Lão chỉ là chủ tịch trên danh nghĩa thôi.

He's only "president" by title. / He's only a nominal president.

lương danh nghĩa

(usually derogatory) the apparent, usually ostensible, self-designation or self-characterization


tâm huyết

[təm˧˧ hwiək̚˦˧˥]

[təm˧˧ wiək̚˦˥]

tâm huyết nhà giáo


ngón tay thối

[ŋɔn˧˦ taj˧˧ tʰoj˧˦]

[ŋɔŋ˦˧˥ taj˧˧ tʰoj˨˩˦]

[ŋɔŋ˦˥ ta(ː)j˧˧ tʰoj˦˥]

(colloquial) the finger; the middle finger


phên

head

片, 畨, 𤗹, 蕃, 䉒, 藩, 𬒂

vi-noun

片, 畨, 𤗹, 蕃, 䉒, 藩, 𬒂

(classifier tấm, bức) phên • (片, 畨, 𤗹, 蕃, 䉒, 藩, 𬒂)

tấm (classifier)
bức (classifier)
片 (CJK)
畨 (CJK)
𤗹 (CJK)
蕃 (CJK)
䉒 (CJK)
藩 (CJK)
𬒂 (CJK)


thiệt thòi

[tʰiət̚˧˨ʔ tʰɔj˨˩]

[tʰiək̚˨˩ʔ tʰɔj˦˩]

[tʰiək̚˨˩˨ tʰɔj˨˩]


bước đường

[ʔɓɨək̚˧˦ ʔɗɨəŋ˨˩]

[ʔɓɨək̚˦˧˥ ʔɗɨəŋ˦˩]

[ʔɓɨək̚˦˥ ʔɗɨəŋ˨˩]

com

bước + đường


toan tính

[twaːn˧˧ tïŋ˧˦]

[twaːŋ˧˧ tɨn˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾aːŋ˧˧ tɨn˦˥]


tỉ phú

[tɪj˧˨ fʊw˨˩˦]

[tɪj˨˩˦ fʊw˦˥]


lọn

head

lọn • (⿰糹論, 論, 窿)

vi-noun

lọn • (⿰糹論, 論, 窿)

Probably from Tai. Compare Thai ลอน (lɔɔn).


đụn

head

đụn • (囤, 庉, 𣜲, 𫃉)

vi-noun

đụn • (囤, 庉, 𣜲, 𫃉)

[ʔɗʊwŋ͡m˨˩˨]

đụn cát


thắng dền

[tʰaŋ˦˧˥ jen˦˩]

[tʰaŋ˦˥ jəːn˨˩]


sủi dìn

[ʂuj˨˩˦ jɨn˨˩]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 水圓 (SV: thuỷ viên), via a variety of Cantonese.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thuỷ viên</i>


tài phiệt

[taːj˨˩ fiət̚˧˨ʔ]

[taːj˦˩ fiək̚˨˩ʔ]

[taːj˨˩ fiək̚˨˩˨]

a conglomerate, like a South Korean chaebol or Japanese zaibatsu


cá điêu hồng

[kaː˧˦ ʔɗiəw˧˧ həwŋ͡m˨˩]

[kaː˨˩˦ ʔɗiw˧˧ həwŋ͡m˦˩]

[kaː˦˥ ʔɗiw˧˧ həwŋ͡m˨˩]

(Central Vietnam, Southern Vietnam) red tilapia


sách lược

[sajk̟̚˧˦ lɨək̚˧˨ʔ]

[ʂat̚˦˧˥ lɨək̚˨˩ʔ]

[sat̚˦˧˥ lɨək̚˨˩ʔ]

[ʂat̚˦˥ lɨək̚˨˩˨]

[sat̚˦˥ lɨək̚˨˩˨]


cá diêu hồng

[kaː˧˦ ziəw˧˧ həwŋ͡m˨˩]

[kaː˨˩˦ jiw˧˧ həwŋ͡m˦˩]

[kaː˦˥ jiw˧˧ həwŋ͡m˨˩]


toạ độ Đề-các

head

toạ độ Đề-các

toạ độ Đề-các

vi-noun

toạ độ Đề-các

toạ độ Đề-các

[twaː˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ ʔɗe˨˩ kaːk̚˧˦]

[twaː˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ ʔɗej˦˩ kaːk̚˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩˨ ʔɗow˨˩˨ ʔɗej˨˩ kaːk̚˦˥]

From toạ độ (“coordinates”) + French Descartes. Compare Mandarin 笛卡爾坐標／笛卡尔坐标 (Díkǎ'ěr zuòbiāo, Địch Ca Nhĩ toạ tiêu), Japanese デカルト座標 (Dekaruto zahyō), Korean 데카르트 좌표 (Dekareuteu jwapyo).

cog

Cartesian coordinates
Cartesian coordinates#English

(collective, algebraic geometry) Cartesian coordinates


kinh độ

[kïŋ˧˧ ʔɗo˧˨ʔ]

[kɨn˧˧ ʔɗow˨˩ʔ]

[kɨn˧˧ ʔɗow˨˩˨]

(geography) a longitude (angular distance)


kinh tuyến

[kïŋ˧˧ twiən˧˦]

[kɨn˧˧ twiəŋ˦˧˥]

[kɨn˧˧ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

(geography) a longitude, a meridian (imaginary line through North Pole and South Pole)


trục cao

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ kaːw˧˧]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ kaːw˧˧]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ kaːw˧˧]


trục tung

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ tʊwŋ͡m˧˧]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ tʊwŋ͡m˧˧]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ tʊwŋ͡m˧˧]

trục (“axis”) + Chinese 縱／纵 (“vertical”)


tung độ

[tʊwŋ͡m˧˧ ʔɗo˧˨ʔ]

[tʊwŋ͡m˧˧ ʔɗow˨˩ʔ]

[tʊwŋ͡m˧˧ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 縱 (“vertical”) and 度 (“degree”)

vi-etym-sino

(algebraic geometry) a y-coordinate; an ordinate


trục hoành

[t͡ɕʊwk͡p̚˧˨ʔ hwajŋ̟˨˩]

[ʈʊwk͡p̚˨˩ʔ hwɛɲ˦˩]

[ʈʊwk͡p̚˨˩˨ wan˨˩]

trục (“axis”) + Chinese 橫／横 (“horizontal”)


vĩ tuyến

[vɪj˧˨ twiəŋ˦˧˥]

[vɪj˨˩˦ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

[jɪj˨˩˦ t⁽ʷ⁾iəŋ˦˥]

(geography) a latitude (imaginary line parallel to the equator)


hoành độ

[hwajŋ̟˨˩ ʔɗo˧˨ʔ]

[hwɛɲ˦˩ ʔɗow˨˩ʔ]

[wan˨˩ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 橫 (“horizontal”) and 度 (“degree”)

(algebraic geometry) an x-coordinate; an abscissa


toạ độ

[twaː˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ]

[twaː˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ]

[t⁽ʷ⁾aː˨˩˨ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 座 (“to sit”) and 度 (“degree”). Compare Chinese 坐標／坐标 (toạ tiêu), Japanese 座標 (zahyō), Korean 좌표 (jwapyo).

(collective, algebraic geometry, geography) coordinates


phường hội

[fɨəŋ˨˩ hoj˧˨ʔ]

[fɨəŋ˦˩ hoj˨˩ʔ]

[fɨəŋ˨˩ hoj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phường hội.wav

(history) a guild (association of tradespeople)


vĩ độ

[vi˦ˀ˥ ʔɗo˧˨ʔ]

[vɪj˧˨ ʔɗow˨˩ʔ]

[vɪj˨˩˦ ʔɗow˨˩˨]

[jɪj˨˩˦ ʔɗow˨˩˨]

(geography) a latitude (angular distance north or south from the equator)


eo biển

[ʔɛw˧˧ ʔɓiən˧˩]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˧˨]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˦]

eo (“waist”) + biển (“sea”), literally “waist of the sea”.


chính quốc

[t͡ɕïŋ˧˦ kuək̚˧˦]

[t͡ɕɨn˦˧˥ kuək̚˦˧˥]

[cɨn˦˥ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 正國, composed of 正 and 國.

vi-etym-sino

Cô bé xinh xắn như thiên thần, vận chiếc đầm trắng, được đặt mua từ cửa hàng Samaritaine Safayette tận chính quốc Pháp.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 13:

The girl was pretty like an angel, wearing a white dress ordered at the Samaritaine Safayette shop all the way back in metropolitan France.


kơ nia

[kəː˧˧ niə˧˧]

[kəː˧˧ niə˧˧]

[kəː˧˧ niə˧˧]


bạch đàn

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ ʔɗaːn˨˩]

[ʔɓat̚˨˩ʔ ʔɗaːŋ˦˩]

[ʔɓat̚˨˩˨ ʔɗaːŋ˨˩]

Santalum album
Santalum album#Translingual


bà phước

[ʔɓaː˨˩ fɨək̚˧˦]

[ʔɓaː˦˩ fɨək̚˦˧˥]

[ʔɓaː˨˩ fɨək̚˦˥]

Bé cưng, đừng sợ. Papa nghĩ mấy bà phước trong trường không tệ đâu.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 19:

Sweetheart, don't be scared. I think the nuns at school aren't bad at all.


cứu tinh

[kiw˧˦ tïŋ˧˧]

[kɨw˨˩˦ tɨn˧˧]

[kɨw˦˥ tɨn˧˧]

"Jeanne Anna Villarial! Con là may mắn, là cứu tinh, hạnh phúc của ta!"

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 21:

"Jeanne Anna Villarial! You are our luck, our savior and our happiness!"


phuốc-sét

[fuək̚˧˦ sɛt̚˧˦]

[fuək̚˦˧˥ ʂɛt̚˦˧˥]

[fuək̚˦˧˥ sɛt̚˦˧˥]

[fuək̚˦˥ ʂɛk̚˦˥]

[fuək̚˦˥ sɛk̚˦˥]

(obsolete) Synonym of nĩa (“fork”) (eating utensil)


trai gái

[t͡ɕaːj˧˧ ɣaːj˧˦]

[ʈaːj˧˧ ɣaːj˨˩˦]

[ʈaːj˧˧ ɣaːj˦˥]

(literal, collective) boys and men and girls and women


nội quy

Sino-Vietnamese word from 內 (“innner”) and 規 (“rule”).

nội quy công viên/trường học/công ti

rules (a code of conduct at a place); compare luật (rules of games, etc.)


măng đá

[maŋ˧˧ ʔɗaː˧˦]

[maŋ˧˧ ʔɗaː˨˩˦]

[maŋ˧˧ ʔɗaː˦˥]

măng (“bamboo shoot”) + đá (“stone, rock”), calque of Chinese 石筍／石笋 (thạch duẩn).


Bắc Đẩu Bội tinh

[ʔɓak̚˧˦ ʔɗəw˧˩ ʔɓoj˧˨ʔ tïŋ˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ ʔɗəw˧˨ ʔɓoj˨˩ʔ tɨn˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ ʔɗəw˨˩˦ ʔɓoj˨˩˨ tɨn˧˧]

Em yêu, anh vừa nhận thêm một Bắc đẩu bội tinh về lòng trung thành đối với Tổ quốc.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 28:

Sweetheart, I just received another Legion of Honor for my loyalty to the Fatherland.


tam suất

[taːm˧˧ ʂwək̚˦˧˥]

[taːm˧˧ swək̚˦˧˥]

[taːm˧˧ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[taːm˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam suất.wav

Sino-Vietnamese word from 三 (“three”) and 率 (“ratio”)

vi-etym-sino

quy tắc tam suất
quy tắc tam suất#Vietnamese

Short for quy tắc tam suất (“mathematical rule of three”).


quy tắc tam suất

[kwɪj˧˧ tak̚˦˧˥ taːm˧˧ ʂwək̚˦˧˥]

[kwɪj˧˧ tak̚˦˧˥ taːm˧˧ swək̚˦˧˥]

[wɪj˧˧ tak̚˦˥ taːm˧˧ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[wɪj˧˧ tak̚˦˥ taːm˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-quy tắc tam suất.wav

quy tắc (“rule”) + Chinese 三 (“three”) + Chinese 率 (“ratio”)


chức trách

[t͡ɕɨk̚˧˦ t͡ɕajk̟̚˧˦]

[t͡ɕɨk̚˦˧˥ ʈat̚˦˧˥]

[cɨk̚˦˥ ʈat̚˦˥]

[…] nếu như anh cứ làm tròn chức trách của một thầy giáo được nhà nước Pháp đào tạo, nếu như anh cứ đều đặn giảng bài: "Tổ quốc ta là nước Pháp, tổ tiên ta là người Gôloa"…

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 30:

[…] if only he fully did his duty as a teacher educated by the French state, if only he regularly taught that, "Our Fatherland is France, our ancestors are the Gauls"…


khế ước

[xe˧˦ ʔɨək̚˧˦]

[kʰej˨˩˦ ʔɨək̚˦˧˥]

[xej˨˩˦ ʔɨək̚˦˧˥]

[kʰej˦˥ ʔɨək̚˦˥]

[xej˦˥ ʔɨək̚˦˥]

"Người ta sinh ra tự do. Nhà nước là một tổ chức cai trị theo 'khế ước xã hội', vì thế nó phải phục tùng ý chí của toàn dân".

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 31:

"People are born free. The state is an organization governing according to a 'social contract', and must therefore submit to the will of the people."


trường kỉ

[t͡ɕɨəŋ˨˩ ki˧˩]

[ʈɨəŋ˦˩ kɪj˧˨]

[ʈɨəŋ˨˩ kɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 長 (“long”) and 几 (“bench; table”).

a long bench (especially wooden, with armrests and a backrest)

Giữa ngôi nhà, giáo Long đang ngồi chấm bài bên bộ trường kỷ, được chất đầy sách vở.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 29:

In the middle of the house, teacher Long was grading homework besides the couch, which was piled with books.


răng vĩnh viễn

[zaŋ˧˧ vïŋ˦ˀ˥ viən˦ˀ˥]

[ʐaŋ˧˧ vɨn˧˨ viəŋ˧˨]

[ɹaŋ˧˧ vɨn˨˩˦ viəŋ˨˩˦]

[ɹaŋ˧˧ jɨn˨˩˦ jiəŋ˨˩˦]

răng (“tooth”) + vĩnh viễn (“permanent”).


răng sữa

[zaŋ˧˧ sɨə˦ˀ˥]

[ʐaŋ˧˧ ʂɨə˧˨]

[ʐaŋ˧˧ sɨə˧˨]

[ɹaŋ˧˧ ʂɨə˨˩˦]

[ɹaŋ˧˧ sɨə˨˩˦]


thân mình

[tʰən˧˧ mïŋ˨˩]

[tʰəŋ˧˧ mɨn˦˩]

[tʰəŋ˧˧ mɨn˨˩]


phước

Sino-Vietnamese word from 福. Doublet of phúc.

(Southern Vietnam) good fortune; good luck; happiness; bliss; felicity


mã tấu

[maː˦ˀ˥ təw˧˦]

[maː˧˨ təw˨˩˦]

[maː˨˩˦ təw˦˥]

A rather recent loan from a form of Chinese 馬刀／马刀 (mǎdāo) (SV: mã đao), most likely from Cantonese.

Xung quanh anh, lố nhố những tên lính Pháp, lính Việt mang súng, dùi cui, mã tấu.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 34:

Around him milled French and Vietnamese soldiers carrying guns, clubs, and machetes.


thời báo

[tʰəːj˨˩ ʔɓaːw˧˦]

[tʰəːj˦˩ ʔɓaːw˨˩˦]

[tʰəːj˨˩ ʔɓaːw˦˥]

Sino-Vietnamese word from 時報, composed of 時 (“time”) and 報 (“announcement”), common reading of thì báo. See also báo (“to announce; newspaper”).

vi-etym-sino

(journalism, only in newspapers' names) Times


hội đồng quản trị

[hoj˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩ kwaːn˧˩ t͡ɕi˧˨ʔ]

[hoj˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˦˩ kwaːŋ˧˨ ʈɪj˨˩ʔ]

[hoj˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩ waːŋ˨˩˦ ʈɪj˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-hội đồng quản trị.wav

hội đồng (“committee”) + quản trị (“to supervise”).

com

board of directors
board of directors#English


kiếm hiệp

[kiəm˧˦ hiəp̚˧˨ʔ]

[kiəm˦˧˥ hiəp̚˨˩ʔ]


cổ đông

[ko˧˩ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[kow˧˨ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[kow˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˧˧]


áo phông

[ʔaːw˧˦ fəwŋ͡m˧˧]

[ʔaːw˨˩˦ fəwŋ͡m˧˧]

[ʔaːw˦˥ fəwŋ͡m˧˧]


áo thun

[ʔaːw˧˦ tʰun˧˧]

[ʔaːw˨˩˦ tʰun˧˧]

[ʔaːw˦˥ tʰʊwŋ͡m˧˧]


cảnh tượng

[kajŋ̟˧˩ tɨəŋ˧˨ʔ]

[kɛɲ˧˨ tɨəŋ˨˩ʔ]

[kan˨˩˦ tɨəŋ˨˩˨]


thế chiến

[tʰe˧˦ t͡ɕiən˧˦]

[tʰej˨˩˦ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[tʰej˦˥ ciəŋ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 世 (“world”) and 戰 (“war”).


cái gai trong mắt

[kaːj˧˦ ɣaːj˧˧ t͡ɕawŋ͡m˧˧ mat̚˧˦]

[kaːj˨˩˦ ɣaːj˧˧ ʈawŋ͡m˧˧ mak̚˦˧˥]

[kaːj˨˩˦ ɣaːj˧˧ ʈɔŋ˧˧ mak̚˦˧˥]

[kaːj˦˥ ɣaːj˧˧ ʈawŋ͡m˧˧ mak̚˦˥]

(figurative) thorn in the flesh; thorn in one's side


ca kíp

[kaː˧˧ kip̚˦˧˥]


nhịp độ

[ɲip̚˧˨ʔ ʔɗo˧˨ʔ]

[ɲip̚˨˩ʔ ʔɗow˨˩ʔ]

[ɲip̚˨˩˨ ʔɗow˨˩˨]


trái cấm

[t͡ɕaːj˧˦ kəm˧˦]

[ʈaːj˨˩˦ kəm˦˧˥]

[ʈaːj˦˥ kəm˦˥]


nước rút

[nɨək̚˧˦ zut̚˧˦]

[nɨək̚˦˧˥ ʐʊk̚˦˧˥]

[nɨək̚˦˥ ɹʊk͡p̚˦˥]

chạy nước rút

full speed when sprinting towards destination


công suất

[kəwŋ͡m˧˧ swət̚˧˦]

[kəwŋ͡m˧˧ ʂwək̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ swək̚˦˧˥]

[kəwŋ͡m˧˧ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[kəwŋ͡m˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]


cái ngàn vàng

[kaːj˧˦ ŋaːn˨˩ vaːŋ˨˩]

[kaːj˨˩˦ ŋaːŋ˦˩ vaːŋ˦˩]

[kaːj˦˥ ŋaːŋ˨˩ vaːŋ˨˩]

[kaːj˦˥ ŋaːŋ˨˩ jaːŋ˨˩]

cái (“thing”) + ngàn (“thousand”) + vàng (“gold”), calque of Chinese 千金 (thiên kim, literally “thousand gold”) or 千金軀／千金躯 (thiên kim khu, literally “thousand-gold body”).


tiếng sét ái tình

[tiəŋ˧˦ sɛt̚˧˦ ʔaːj˧˦ tïŋ˨˩]

[tiəŋ˦˧˥ ʂɛt̚˦˧˥ ʔaːj˨˩˦ tɨn˦˩]

[tiəŋ˦˧˥ sɛt̚˦˧˥ ʔaːj˨˩˦ tɨn˦˩]

[tiəŋ˦˥ ʂɛk̚˦˥ ʔaːj˦˥ tɨn˨˩]

[tiəŋ˦˥ sɛk̚˦˥ ʔaːj˦˥ tɨn˨˩]


tình duyên

[tïŋ˨˩ zwiən˧˧]

[tɨn˦˩ jwiəŋ˧˧]

[tɨn˨˩ j⁽ʷ⁾iəŋ˧˧]


khu chế xuất

[xu˧˧ t͡ɕe˧˦ swət̚˧˦]

[kʰʊw˧˧ t͡ɕej˨˩˦ swək̚˦˧˥]

[xʊw˧˧ t͡ɕej˨˩˦ swək̚˦˧˥]

[kʰʊw˧˧ cej˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[xʊw˧˧ cej˦˥ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]


trăm năm

trăm + năm; compare Chinese 百年 (bách niên).


chân tình

[t͡ɕən˧˧ tïŋ˨˩]

[t͡ɕəŋ˧˧ tɨn˦˩]

[cəŋ˧˧ tɨn˨˩]

utter sincerity; true feelings; genuine sentiments


hiệp sĩ

[hiəp̚˧˨ʔ si˦ˀ˥]

[hiəp̚˨˩ʔ ʂɪj˧˨]

[hiəp̚˨˩ʔ sɪj˧˨]

[hip̚˨˩˨ ʂɪj˨˩˦]

[hip̚˨˩˨ sɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 俠士 (“knight-errant”).


xương dăm

[sɨəŋ˧˧ zam˧˧]

[sɨəŋ˧˧ jam˧˧]

[sɨəŋ˧˧ jam˧˧]

one of the smallest bones in a bony fish that are easy to get stuck in people's throats


xương chậu

[sɨəŋ˧˧ t͡ɕəw˧˨ʔ]

[sɨəŋ˧˧ t͡ɕəw˨˩ʔ]

[sɨəŋ˧˧ cəw˨˩˨]


bống

[ʔɓəwŋ͡m˦˧˥]

南國方言俗語備錄 Nam quốc phương ngôn tục ngữ bị lục (Records of the Southern nation's local proverbs and common sayings), folio 13b
𩸮固肝𩸮魥固肝魥
Bống có gan bống, bớp có gan bớp.
The goby has gobyʹs liver; the cobia has cobiaʹs liver.


cà phê cà pháo

[kaː˨˩ fe˧˧ kaː˨˩ faːw˧˦]

[kaː˦˩ fej˧˧ kaː˦˩ faːw˨˩˦]

cà phê (“coffee”) augmented with the alliterative cà pháo (“African eggplant”).


ốc anh vũ

[ʔəwk͡p̚˧˦ ʔajŋ̟˧˧ vu˦ˀ˥]

[ʔəwk͡p̚˦˧˥ ʔɛɲ˧˧ vʊw˧˨]

[ʔəwk͡p̚˦˥ ʔan˧˧ vʊw˨˩˦]

[ʔəwk͡p̚˦˥ ʔan˧˧ jʊw˨˩˦]


quản giáo

[kwaːŋ˧˨ jaːw˨˩˦]

[waːŋ˨˩˦ jaːw˦˥]

educator-warden (in reeducation camps); superintendent (in prison)


thông gia

[tʰəwŋ͡m˧˧ zaː˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ jaː˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 通家, composed of 通 and 家.

parents of husband and wife; co-parents-in-law


viên chức

[viən˧˧ t͡ɕɨk̚˧˦]

[viəŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˦˧˥]

[viəŋ˧˧ cɨk̚˦˥]

[jiəŋ˧˧ cɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 員 (“personnel”) and 職 (“post; position”)


sui gia

[ʂuj˧˧ jaː˧˧]

[ʂuj˧˧ jaː˧˧]

sui is from Proto-Vietic *p-ruːj (“marriage”); gia is a Sino-Vietnamese word from 家.

(Southern Vietnam) union between families by marriage; parents of husband and wife; co-parents-in-law


đèn đỏ

[ʔɗɛn˨˩ ʔɗɔ˧˩]

[ʔɗɛŋ˦˩ ʔɗɔ˧˨]

[ʔɗɛŋ˨˩ ʔɗɔ˨˩˦]

đèn + đỏ. For the figurative sense, compare Chinese 闖紅燈／闯红灯 (chuǎng hóngdēng), Thai ฝ่าไฟแดง (fàa-fai-dɛɛng).


sơ suất

[səː˧˧ swət̚˧˦]

[ʂəː˧˧ ʂwək̚˦˧˥]

[səː˧˧ swək̚˦˧˥]

[ʂəː˧˧ ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥]

[səː˧˧ s⁽ʷ⁾ək̚˦˥]


sao sao

[ʂaːw˧˧ ʂaːw˧˧]

[ʂaːw˧˧ ʂaːw˧˧]


đĩ đực

[ʔɗi˦ˀ˥ ʔɗɨk̚˧˨ʔ]

[ʔɗɪj˧˨ ʔɗɨk̚˨˩ʔ]

[ʔɗɪj˨˩˦ ʔɗɨk̚˨˩˨]


đàn bà con gái

[ʔɗaːn˨˩ ʔɓaː˨˩ kɔn˧˧ ɣaːj˧˦]

[ʔɗaːŋ˦˩ ʔɓaː˦˩ kɔŋ˧˧ ɣaːj˨˩˦]

[ʔɗaːŋ˨˩ ʔɓaː˨˩ kɔŋ˧˧ ɣaːj˦˥]


duối

Ngoài bụi duối sau hè, trong tầm tã mưa rơi, có con chim cú cất tiếng kêu bi thảm.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 61:

Outside in the Streblus asper bush behind the veranda, beneath a rain of thick drops, an owl cried out tragically.


bần

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 頻/蘋 (SV: tần), as in 頻婆/蘋婆 (tần bà).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tần</i>

vi-etym-sino

Khi ánh chiều đã tắt, màn đêm sắp buông xuống, hai anh em Vạn, Thọ dắt nhau ra bờ sông, được an ủi, đền bù khi được ngắm đến mê mải một cảnh tượng lãng mạn, hoành tráng bởi một trời đom đóm lập lòe trên những rặng bần.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 62:

When the afternoon light was gone and the cover of night descended, the two brothers, Vạn and Thọ, went together to the riverbank to find consolation by passionately looking at the romantic and splendid sight of a sky full of fire-flies above the row of mangrove apples.


thể diện

[tʰe˧˩ ziən˧˨ʔ]

[tʰej˧˨ jiəŋ˨˩ʔ]

[tʰej˨˩˦ jiəŋ˨˩˨]

làm mất thể diện gia đình

face (as a sociological concept); dignity; honour (generally speaking)


xì-trét

[si˨˩ t͡ɕɛt̚˧˦]

[sɪj˦˩ ʈɛt̚˦˧˥]

[sɪj˨˩ ʈɛk̚˦˥]


cùi chỏ

[kuj˨˩ t͡ɕɔ˧˩]

[kuj˦˩ t͡ɕɔ˧˨]

[kuj˨˩ cɔ˨˩˦]


ngóc ngách

[ŋawk͡p̚˧˦ ŋajk̟̚˧˦]

[ŋawk͡p̚˦˧˥ ŋat̚˦˧˥]

[ŋawk͡p̚˦˥ ŋat̚˦˥]

Buổi sáng chủ nhật hôm ấy nắng ấm tràn vào những cánh cửa, chạm vào mọi ngóc ngách, làm bừng sáng cây cảnh, hoa lá căn biệt thự.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 69:

That Sunday morning, the warm sun flooded through the doors, filled every little corner, and lighted up the trees and flowers of the mansion.


danh gia vọng tộc

[zajŋ̟˧˧ zaː˧˧ vawŋ͡m˧˨ʔ təwk͡p̚˧˨ʔ]

[jɛɲ˧˧ jaː˧˧ vawŋ͡m˨˩ʔ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[jɛɲ˧˧ jaː˧˧ vɔŋ˨˩ʔ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[jan˧˧ jaː˧˧ vawŋ͡m˨˩˨ təwk͡p̚˨˩˨]

[jan˧˧ jaː˧˧ jawŋ͡m˨˩˨ təwk͡p̚˨˩˨]

Gia đình bà ở Phnom Penh thuộc hàng danh gia vọng tộc, sao để đứa con gái giật chồng tôi!

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 72:

Your family are highly respected and well-known in Phnom Penh; why do you let your daughter steal away my husband?


tà ma

[taː˨˩ maː˧˧]

[taː˦˩ maː˧˧]

[taː˨˩ maː˧˧]

Cậu nắm chặt ngón tay cái để đuổi tà ma, theo kinh nghiệm của dân làng Bến Tranh truyền cho cậu trong những buổi tối đội rổ bánh ít đi bán, xuyên qua cánh đồng cũng lập lòe cánh ma trơi như đêm nay.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 76:

He firmly took hold of his thumb to chase away bad ghosts, according to the lore the people of Bến Tranh had taught him when he went around with his basket on his head selling bánh ít late in the evening, along fields alight with will o' the wisps like tonight.


tan tầm

[taːŋ˧˧ təm˦˩]

[taːŋ˧˧ təm˨˩]

Vạn, Thọ cùng đứng nép trên vỉa hè, sợ hãi, ngơ ngác trước cảnh Sài Gòn giờ tan tầm, càng lúc càng đông người và xe cộ đổ ra đường.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 78:

Vạn and Thọ stood together on the sidewalk, scared and surprised at the sight of Saigon at the end of workhours, filling up with people and cars pouring onto the streets.


danh tính

[zajŋ̟˧˧ tïŋ˧˦]

[jɛɲ˧˧ tɨn˦˧˥]

Sino-Vietnamese word from 名姓 (“full name”).

Không ai biết danh tính của kẻ thủ ác.


thực quản

[tʰɨk̚˧˨ʔ kwaːn˧˩]

[tʰɨk̚˨˩ʔ kwaːŋ˧˨]

[tʰɨk̚˨˩˨ waːŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 食管, composed of 食 (“eating”) and 管 (“tube”).


ý niệm

[ʔi˧˦ niəm˧˨ʔ]

[ʔɪj˨˩˦ niəm˨˩ʔ]

[ʔɪj˦˥ nim˨˩˨]


tông-đơ

[təwŋ͡m˧˧ ʔɗəː˧˧]

[təwŋ͡m˧˧ ʔɗəː˧˧]

[təwŋ͡m˧˧ ʔɗəː˧˧]

Em muốn cắt kéo chứ không dùng tông-đơ.

I'd like a hair trim with scissors, not an electric hair clipper.


phép cộng

[fɛp̚˧˦ kəwŋ͡m˧˨ʔ]

[fɛp̚˦˧˥ kəwŋ͡m˨˩ʔ]

[fɛp̚˦˥ kəwŋ͡m˨˩˨]

phép (法, “arithmetic operation”) + cộng (共, “to add”), calque of Chinese 加法 (gia pháp).


phép nhân

[fɛp̚˧˦ ɲən˧˧]

[fɛp̚˦˧˥ ɲəŋ˧˧]

[fɛp̚˦˥ ɲəŋ˧˧]

phép (法, “arithmetic operation”) + nhân (因, “to multiply”), calque of Chinese 乘法 (thặng pháp).


răng cửa

[zaŋ˧˧ kɨə˧˩]

[ʐaŋ˧˧ kɨə˧˨]

[ɹaŋ˧˧ kɨə˨˩˦]

răng (“tooth”) + cửa (“door”). Compare Chinese 門齒／门齿 (ménchǐ, literally “gate tooth”).


sư đoàn

[sɨ˧˧ ʔɗwaːn˨˩]

[ʂɨ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[sɨ˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[ʂɨ˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]

[sɨ˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-sư đoàn.wav


ninh

funnel-shaped cooking pot with straps, commonly used by the Tày people of Vietnam to steam food


sư

Sino-Vietnamese word from 師. Perhaps also shortened from Chinese 法師／法师 (pháp sư, “Buddhist monk”). Doublet of thầy.

der

<i class="Latn mention" lang="vi">pháp sư</i>


sư

(in compounds only) lion or lion-like animal


hộc

[həwk͡p̚˧˨ʔ]

[həwk͡p̚˨˩ʔ]

[həwk͡p̚˨˩˨]


nón ba tầm

[nɔn˧˦ ʔɓaː˧˧ təm˨˩]

[nɔŋ˦˧˥ ʔɓaː˧˧ təm˦˩]

[nɔŋ˦˥ ʔɓaː˧˧ təm˨˩]

nón (“hat”) + ba (“three”) + tầm (an ancient unit of length).

com

nón ba tầm, a traditional Vietnamese flat palm hat


mèo tam thể

[mɛw˨˩ taːm˧˧ tʰe˧˩]

[mɛw˨˩ taːm˧˧ tʰej˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-mèo tam thể.wav

From mèo (“cat”) + tam thể (“three colours”), a non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 三采 (SV: tam thải).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tam thải</i>


con đỏ

[kɔn˧˧ ʔɗɔ˧˩]

[kɔŋ˧˧ ʔɗɔ˧˨]

[kɔŋ˧˧ ʔɗɔ˨˩˦]

From con (“child”) + đỏ (“red”), calque of Chinese 赤子 (xích tử, “newborn baby”). Compare Japanese 赤子 (akago).

cal

Vừa rồi:
Nhân họ Hồ chính sự phiền hà,
Để trong nước lòng dân oán hận,
Quân cuồng Minh thừa cơ gây hoạ,
Bọn gian tà còn bán nước cầu vinh.
Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn,
Vùi con đỏ xuống dưới hầm tai vạ.

(Can we date this quote?), Nguyễn Trãi, translated by Ngô Tất Tố, Bình Ngô đại cáo [The Great Proclamation of Wu Pacification]:

In the wake of the Hồ clan's tumultuous politics,
Which ended up in a nationwide resentful sentiment,
Ming ravagers mobilized their troops, hoping to oppress our people,
Malicious factions seized their opportunity, aiming to sell out our homeland.
They all wanted to roast our folk over vicious hellfire,
At the same time, they wished to bury our people in calamitous pits.

Đạo Khổng Mạnh không phải là cách chuyên chế của các nhà vua mà anh em đã mộng tưởng đâu. Đạo Khổng Mạnh dạy quân dân tịnh trọng (vua dân đều trọng) và rất bình đẳng; vua và dân đều cần có đạo đức luân lý, nghĩa là dân phải kính trọng vua như cha mẹ mà vua cũng suy lòng đó mà yêu dấu dân như con đỏ vậy.

1925, Phan Chu Trinh, Đạo đức và luân lí Đông Tây [Eastern and Western Ideas on Morality and Ethics]:

Confucianism-Mencianism is not the monarchs' authoritarianism you guys think it is, no. Confucianism-Mencianism teaches reciprocal respect among monarchs and subjects, it's actually about equity; monarchs and subjects all need morality and ethics, meaning that subjects have to respect their monarchs like their own parents, and monarchs also have to love their subjects like their own children.

Như vậy, không nhất thiết Ngài chỉ thị hiện nữ thân mà là vô số thân. Nhưng do niềm tịnh tín của các dân tộc vùng Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng thì hình ảnh người Mẹ hiền, thương chúng sinh như con đỏ, thường che chở, gia hộ và tưới mát những tâm hồn khổ đau của Ngài, rất được quần chúng nhân dân ngưỡng mộ và tôn thờ.

2020 July 25, Thích Chúc Xuân, Phật giáo - Giáo hội Phật giáo Việt Nam [Buddhism - The Vietnam Buddhist Sangha]:

Thus, They do not necessarily manifest as a female form, but any form. Due to the unadulterated faith among the peoples of Southeast Asia in general and Vietnam in particular, in the figure of a gentle Mother who loves all life like babies, who shields, protects and relieves Their suffering souls, they love and worship Them earnestly.

(literary) commoners treated as "babies" by their protector, such as a monarch or a deity


song hỉ

[ʂawŋ͡m˧˧ hɪj˧˨]

[sɔŋ˧˧ hɪj˧˨]

[ʂawŋ͡m˧˧ hɪj˨˩˦]

[sawŋ͡m˧˧ hɪj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-song hỉ.wav


tiền phạt

[tiən˨˩ faːt̚˧˨ʔ]

[tiəŋ˦˩ faːk̚˨˩ʔ]

[tiəŋ˨˩ faːk̚˨˩˨]


án tù

[ʔaːn˧˦ tu˨˩]

[ʔaːŋ˦˧˥ tʊw˦˩]

[ʔaːŋ˦˥ tʊw˨˩]

Sino-Vietnamese word from 案囚, composed of 案 (“table; bench; legal case”) and 囚 (“prisoner; convict; confine”).


phó hiệu trưởng

[fɔ˧˦ hiəw˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[fɔ˨˩˦ hiw˨˩ʔ ʈɨəŋ˧˨]

[fɔ˦˥ hiw˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 副 (“vice-”) and 校長 (“principal”)


hiệu phó

[hiəw˧˨ʔ fɔ˧˦]

[hiw˨˩ʔ fɔ˨˩˦]

[hiw˨˩˨ fɔ˦˥]

Sino-Vietnamese word from 校 (“school”) and 副 (“vice-”), equivalent to a blend of hiệu trưởng (“principal”) + -phó (“vice-”).


liên đội

[liən˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ]

[liəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ]

[liəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 聯隊 (“regiment”).

liên đội trưởng
liên đội trưởng#Vietnamese

all the chi đội of a school; the captain is called liên đội trưởng


chi đội trưởng

[t͡ɕi˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[t͡ɕɪj˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ ʈɨəŋ˧˨]

[cɪj˧˧ ʔɗoj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 支隊 (“detachment”) and 長 (“head”), equivalent to chi đội + -trưởng.


chi đoàn

[t͡ɕi˧˧ ʔɗwaːn˨˩]

[t͡ɕɪj˧˧ ʔɗwaːŋ˦˩]

[cɪj˧˧ ʔɗwaːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 支 (“branch”) and 團 (“team”).

chi đoàn trưởng
chi đoàn trưởng#Vietnamese

the smallest body that makes up Đoàn; itself is made up of a class of high school student members; its captain is called chi đoàn trưởng and that's not necessarily the same student as the class president


chi đội

[t͡ɕi˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ]

[t͡ɕɪj˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ]

[cɪj˧˧ ʔɗoj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 支隊 (“detachment”).

the smallest body that makes up Đội and consists of a class of grade school or middle school student members

(historical, military) a small detachment equivalent to a tiểu đoàn (“battalion”) or a trung đoàn (“regiment”)


liên đội trưởng

[liən˧˧ ʔɗoj˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[liəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩ʔ ʈɨəŋ˧˨]

[liəŋ˧˧ ʔɗoj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 聯隊 (“regiment”) and 長 (“head”), equivalent to liên đội + -trưởng.


thú cưng

[tʰu˧˦ kɨŋ˧˧]

[tʰʊw˨˩˦ kɨŋ˧˧]

[tʰʊw˦˥ kɨŋ˧˧]


nội y

[noj˧˨ʔ ʔi˧˧]

[noj˨˩ʔ ʔɪj˧˧]

[noj˨˩˨ ʔɪj˧˧]


đường cong

[ʔɗɨəŋ˨˩ kawŋ͡m˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ kawŋ͡m˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ kɔŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ kawŋ͡m˧˧]


phó nháy

[fɔ˧˦ ɲaj˧˦]

[fɔ˨˩˦ ɲaj˨˩˦]

[fɔ˦˥ ɲa(ː)j˦˥]


phụ kiện

[fu˧˨ʔ kiən˧˨ʔ]

[fʊw˨˩ʔ kiəŋ˨˩ʔ]

[fʊw˨˩˨ kiəŋ˨˩˨]


pháp y

[faːp̚˧˦ ʔi˧˧]

[faːp̚˦˧˥ ʔɪj˧˧]

[faːp̚˦˥ ʔɪj˧˧]


pháp y

[faːp̚˧˦ ʔi˧˧]

[faːp̚˦˧˥ ʔɪj˧˧]

[faːp̚˦˥ ʔɪj˧˧]


đĩ điếm

[ʔɗi˦ˀ˥ ʔɗiəm˧˦]

[ʔɗɪj˧˨ ʔɗiəm˦˧˥]

[ʔɗɪj˨˩˦ ʔɗim˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-đĩ điếm.wav


xóm làng

[sɔm˧˦ laːŋ˨˩]

[sɔm˦˧˥ laːŋ˦˩]

[sɔm˦˥ laːŋ˨˩]

villages and hamlets (generally speaking)


tiến trình

[tiən˧˦ t͡ɕïŋ˨˩]

[tiəŋ˦˧˥ ʈɨn˦˩]

[tiəŋ˦˥ ʈɨn˨˩]


vùng biên

[vʊwŋ͡m˨˩ ʔɓiən˧˧]

[vʊwŋ͡m˦˩ ʔɓiəŋ˧˧]

[vʊwŋ͡m˨˩ ʔɓiəŋ˧˧]

[jʊwŋ͡m˨˩ ʔɓiəŋ˧˧]


khung cảnh

[xʊwŋ͡m˧˧ kajŋ̟˧˩]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ kɛɲ˧˨]

[xʊwŋ͡m˧˧ kɛɲ˧˨]

[kʰʊwŋ͡m˧˧ kan˨˩˦]

[xʊwŋ͡m˧˧ kan˨˩˦]


diễn ngôn

[ziən˦ˀ˥ ŋon˧˧]

[jiəŋ˧˨ ŋoŋ˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ ŋoŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 演言, composed of 演 and 言.


địa hình

[ʔɗiə˧˨ʔ hïŋ˨˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ hɨn˦˩]

[ʔɗiə˨˩˨ hɨn˨˩]


trinh tiết

[t͡ɕïŋ˧˧ tiət̚˧˦]

[ʈɨn˧˧ tiək̚˦˧˥]

[ʈɨn˧˧ tiək̚˦˥]


đường biên

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓiən˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʔɓiəŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓiəŋ˧˧]


đường bộ

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓo˧˨ʔ]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʔɓow˨˩ʔ]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʔɓow˨˩˨]


vùng đất

[vʊwŋ͡m˨˩ ʔɗət̚˧˦]

[vʊwŋ͡m˦˩ ʔɗək̚˦˧˥]

[vʊwŋ͡m˨˩ ʔɗək̚˦˥]

[jʊwŋ͡m˨˩ ʔɗək̚˦˥]


hạ lưu

[haː˨˩ʔ lɨw˧˧]

[haː˨˩˨ lɨw˧˧]


vương triều

[vɨəŋ˧˧ t͡ɕiəw˨˩]

[vɨəŋ˧˧ ʈiw˦˩]

[vɨəŋ˧˧ ʈiw˨˩]

[jɨəŋ˧˧ ʈiw˨˩]


thuỷ quân

[tʰwɪj˧˨ kwəŋ˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ wəŋ˧˧]


thượng lưu

[tʰɨəŋ˧˨ʔ liw˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ lɨw˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩˨ lɨw˧˧]

Theo một nhóm nghiên cứu tiến hóa, 100.000 năm sau, nhân loại sẽ chia thành hai.
Loài A sẽ là “thượng lưu của ADN”, người cao to, trắng trẻo, thông minh. Loài B sẽ là phần còn lại, vừa thấp vừa đen vừa ngu. Vì hai loài khác nhau nên một người “thượng lưu” không thể yêu một người “hạ lưu” và có con, cũng như một con người không thể yêu một con tinh tinh rồi chín tháng sau khoe một bé trai nửa tinh nửa ta. Người cao sẽ tiếp tục cao lên, người thấp sẽ tiếp tục thấp đi, không có cách nào quay lại cỡ vừa.

2012, Joe Ruelle, “Tiến hoá [Evolution]”, in Ngược chiều vun vút [Whooshing toward the Other Way]:

According to a group of revolutionary researchers, 100,000 years in the future, humanity will diverge into two races.
The A-race will be the "superior-DNA race", big and tall, pale, intelligent. The B-race will be the rest, short, dark, retarded. Since the two races are vastly different, a "superior" person won't be able to be in a relationship with an "inferior" person and procreate, the same way a human cannot mate with a chimpanzee and have a half-chimp boy nine months later. The tall race will keep getting taller, the short race will keep getting shorter, nobody will ever get back to the universal average.


tứ đức

[tɨ˧˦ ʔɗɨk̚˧˦]

[tɨ˨˩˦ ʔɗɨk̚˦˧˥]

[tɨ˦˥ ʔɗɨk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tứ đức.wav

(Confucianism) the four qualities that women are supposed to have, namely công (“competence”), dung (“beauty”), ngôn (“eloquence”), hạnh (“virtue”)

Three Obediences and Four Virtues
vi:Tam tòng, tứ đức


tam tòng

[taːm˧˧ tɔŋ˦˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tam tòng.wav

Tại gia tòng phụ. Xuất giá tòng phu. Phu tử tòng tử.

At home, obey your father. Married, obey your husband. Widowed, obey your son.

(Confucianism) the three ways in which women are supposed to obey a male in their life


nữ công

[nɨ˦ˀ˥ kəwŋ͡m˧˧]

[nɨ˧˨ kəwŋ͡m˧˧]

[nɨ˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 女工, composed of 女 (“female”) and 工 (“work”)

nữ công gia chánh
nữ công gia chánh#Vietnamese

Clipping of nữ công gia chánh (“women's housework”).


bọ que

[ʔɓɔ˧˨ʔ kwɛ˧˧]

[ʔɓɔ˨˩ʔ kwɛ˧˧]

[ʔɓɔ˨˩˨ wɛ˧˧]


nữ công gia chánh

[nɨ˦ˀ˥ kəwŋ͡m˧˧ zaː˧˧ t͡ɕajŋ̟˧˦]

[nɨ˧˨ kəwŋ͡m˧˧ jaː˧˧ t͡ɕɛɲ˦˧˥]

[nɨ˨˩˦ kəwŋ͡m˧˧ jaː˧˧ can˦˥]

Sino-Vietnamese word from 女工 (“women's work”) and 家政 (“housekeeping”)

housework that women are supposed to be good at, such as cooking, sewing, flower arranging, etc.


tộc người

[təwk͡p̚˧˨ʔ ŋɨəj˨˩]

[təwk͡p̚˨˩ʔ ŋɨj˦˩]

[təwk͡p̚˨˩˨ ŋɨj˨˩]


thuốc súng

[tʰuək̚˧˦ sʊwŋ͡m˧˦]

[tʰuək̚˦˧˥ ʂʊwŋ͡m˦˧˥]

[tʰuək̚˦˧˥ sʊwŋ͡m˦˧˥]

[tʰuək̚˦˥ ʂʊwŋ͡m˦˥]

[tʰuək̚˦˥ sʊwŋ͡m˦˥]


thuỷ chiến

[tʰwi˧˩ t͡ɕiən˧˦]

[tʰwɪj˧˨ t͡ɕiəŋ˦˧˥]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ ciəŋ˦˥]


sơ kì

[səː˧˧ ki˨˩]

[ʂəː˧˧ kɪj˦˩]

[səː˧˧ kɪj˦˩]

[ʂəː˧˧ kɪj˨˩]

[səː˧˧ kɪj˨˩]


đường thuỷ

[ʔɗɨəŋ˨˩ tʰwi˧˩]

[ʔɗɨəŋ˦˩ tʰwɪj˧˨]

[ʔɗɨəŋ˨˩ tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦]


cửa sông

[kɨə˧˩ səwŋ͡m˧˧]

[kɨə˧˨ ʂəwŋ͡m˧˧]

[kɨə˧˨ səwŋ͡m˧˧]

[kɨə˨˩˦ ʂəwŋ͡m˧˧]

[kɨə˨˩˦ səwŋ͡m˧˧]


làng xóm

[laːŋ˨˩ sɔm˧˦]

[laːŋ˦˩ sɔm˦˧˥]

[laːŋ˨˩ sɔm˦˥]


thổ phỉ

[tʰow˨˩˦ fɪj˨˩˦]


địa bạ

[ʔɗiə˧˨ʔ ʔɓaː˧˨ʔ]

[ʔɗiə˨˩ʔ ʔɓaː˨˩ʔ]

[ʔɗiə˨˩˨ ʔɓaː˨˩˨]


thuế khoá

[tʰwej˨˩˦ kʰwaː˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾ej˦˥ kʰwaː˦˥]

[tʰ⁽ʷ⁾ej˦˥ xwaː˦˥]


mặt mũi

không còn mặt mũi nào để gặp người khác

(literally) do not have any face to meet other people

(colloquial) face (as a sociological concept)


tình thế

[tïŋ˨˩ tʰe˧˦]

[tɨn˦˩ tʰej˨˩˦]


giặc giã

[zak̚˧˨ʔ zaː˦ˀ˥]

[jak̚˨˩ʔ jaː˧˨]

[jak̚˨˩˨ jaː˨˩˦]

rebels; aggressors (who cause turmoil) (generally speaking)


tử huyệt

[tɨ˧˩ hwiət̚˧˨ʔ]

[tɨ˧˨ hwiək̚˨˩ʔ]

[tɨ˨˩˦ wiək̚˨˩˨]

weak spot (which can cause death when struck)


kinh đô

[kïŋ˧˧ ʔɗo˧˧]

[kɨn˧˧ ʔɗow˧˧]

[kɨn˧˧ ʔɗow˧˧]

Sino-Vietnamese word from 京都, composed of 京 (“capital”) and 都 (“city; capital”).


biến loạn

[ʔɓiən˧˦ lwaːn˧˨ʔ]

[ʔɓiəŋ˦˧˥ lwaːŋ˨˩ʔ]

[ʔɓiəŋ˦˥ l⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˨]


tiền đúc

[tiən˨˩ ʔɗʊwk͡p̚˧˦]

[tiəŋ˦˩ ʔɗʊwk͡p̚˦˧˥]

[tiəŋ˨˩ ʔɗʊwk͡p̚˦˥]


quân lính

[kwən˧˧ lïŋ˧˦]

[kwəŋ˧˧ lɨn˦˧˥]

[wəŋ˧˧ lɨn˦˥]


công cuộc

[kəwŋ͡m˧˧ kuək̚˧˨ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ kuək̚˨˩ʔ]

[kəwŋ͡m˧˧ kuək̚˨˩˨]


binh lính

[ʔɓïŋ˧˧ lïŋ˧˦]

[ʔɓɨn˧˧ lɨn˦˧˥]

[ʔɓɨn˧˧ lɨn˦˥]


phương án B

[fɨəŋ˧˧ ʔaːn˧˦ ʔɓe˧˧]

[fɨəŋ˧˧ ʔaːŋ˦˧˥ ʔɓej˧˧]

[fɨəŋ˧˧ ʔaːŋ˦˥ ʔɓej˧˧]

phương án + B; calque of English plan B.


tai hoạ

[taːj˧˧ waː˨˩˨]


lương thực

[lɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˧˨ʔ]

[lɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˨˩ʔ]

[lɨəŋ˧˧ tʰɨk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 糧食, composed of 糧 (“provisions”) and 食 (“food”).

lương thực và thực phẩm

an ninh lương thực


tai họa

Traditional tone placement spelling of tai hoạ.


bệ

Sino-Vietnamese word from 陛 (“flight of steps to the hall of audience in the imperial palace”).

pedestal; platform; dais; rostrum; throne


三從

chữ Hán form of tam tòng (“three obediences”).


四德

chữ Hán form of tứ đức (“four virtues”).


đèn xanh

[ʔɗɛn˨˩ sajŋ̟˧˧]

[ʔɗɛŋ˦˩ sɛɲ˧˧]

[ʔɗɛŋ˨˩ san˧˧]

(literally and figuratively) green light


đường dây

[ʔɗɨəŋ˨˩ zəj˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ jəj˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ jəj˧˧]


vật chứng

[vət̚˧˨ʔ t͡ɕɨŋ˧˦]

[vək̚˨˩ʔ t͡ɕɨŋ˦˧˥]

[vək̚˨˩˨ cɨŋ˦˥]

[jək̚˨˩˨ cɨŋ˦˥]


dăm ba

[zam˧˧ ʔɓaː˧˧]

[jam˧˧ ʔɓaː˧˧]

[jam˧˧ ʔɓaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-dăm ba.wav

Vội gì ? Cứ chờ dăm/năm ba hôm nữa.

Why the rush? Just wait a couple more days.

(colloquial) a few, often at least three


thông tư

[tʰəwŋ͡m˧˧ tɨ˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tɨ˧˧]

[tʰəwŋ͡m˧˧ tɨ˧˧]


nhân phẩm

[ɲən˧˧ fəm˧˩]

[ɲəŋ˧˧ fəm˧˨]

[ɲəŋ˧˧ fəm˨˩˦]


linh kiện

[lïŋ˧˧ kiən˧˨ʔ]

[lɨn˧˧ kiəŋ˨˩ʔ]

[lɨn˧˧ kiəŋ˨˩˨]


cảnh cáo

[kɛɲ˧˨ kaːw˨˩˦]


môi giới

[moj˧˧ jəːj˨˩˦]


giám khảo

[jaːm˦˧˥ kʰaːw˧˨]

[jaːm˦˥ kʰaːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 監考 (“proctor”).

ban giám khảo


tà giáo

[taː˦˩ jaːw˨˩˦]


xuyên khung

[swiəŋ˧˧ kʰʊwŋ͡m˧˧]

[swiəŋ˧˧ xʊwŋ͡m˧˧]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ kʰʊwŋ͡m˧˧]

[s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ xʊwŋ͡m˧˧]

Ligusticum striatum
Ligusticum striatum#Translingual


tà đạo

[taː˨˩ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[taː˦˩ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[taː˨˩ ʔɗaːw˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 邪道; đạo (道) here used with the local meaning "religion", not just "path".

Hội Thánh đức Chúa Trời là tà đạo giống gió gì vậy?

World Mission Society Church of God? What's that, some kind of cult?


đay

Corchorus olitorius
Corchorus olitorius#Translingual

jute (genus Corchorus, especially jute mallow (Corchorus olitorius)


võ hiệp

[vɔ˦ˀ˥ hiəp̚˧˨ʔ]

[vɔ˧˨ hiəp̚˨˩ʔ]

[vɔ˨˩˦ hip̚˨˩˨]

[jɔ˨˩˦ hip̚˨˩˨]


tiểu thuyết gia

[tiəw˧˩ tʰwiət̚˧˦ zaː˧˧]

[tiw˧˨ tʰwiək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[tiw˨˩˦ tʰ⁽ʷ⁾iək̚˦˥ jaː˧˧]


tri huyện

[t͡ɕi˧˧ hwiən˧˨ʔ]

[ʈɪj˧˧ hwiəŋ˨˩ʔ]

[ʈɪj˧˧ wiəŋ˨˩˨]


thất ngôn

[tʰət̚˧˦ ŋon˧˧]

[tʰək̚˦˧˥ ŋoŋ˧˧]

[tʰək̚˦˥ ŋoŋ˧˧]

a style of poetry composed of seven-character/syllable lines


khoa bảng

[xwaː˧˧ ʔɓaːŋ˧˩]

[kʰwaː˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[xwaː˧˧ ʔɓaːŋ˧˨]

[kʰwaː˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

[xwaː˧˧ ʔɓaːŋ˨˩˦]

(historical) Confucian court examination system

(historical) laureate in such examinations


hậu duệ

[həw˧˨ʔ zwe˧˨ʔ]

[həw˨˩˨ j⁽ʷ⁾ej˨˩˨]


thư pháp gia

[tʰɨ˧˧ faːp̚˧˦ zaː˧˧]

[tʰɨ˧˧ faːp̚˦˧˥ jaː˧˧]

[tʰɨ˧˧ faːp̚˦˥ jaː˧˧]


tổng biên tập

[təwŋ͡m˧˩ ʔɓiən˧˧ təp̚˧˨ʔ]

[təwŋ͡m˧˨ ʔɓiəŋ˧˧ təp̚˨˩ʔ]

[təwŋ͡m˨˩˦ ʔɓiəŋ˧˧ təp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 總編輯, composed of 總 (“arch-; -in-chief”) and 編輯 (“to edit”).


gác bút

[ɣaːk̚˧˦ ʔɓut̚˧˦]

[ɣaːk̚˦˧˥ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[ɣaːk̚˦˥ ʔɓʊk͡p̚˦˥]


lục tuần

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ twən˨˩]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ twəŋ˦˩]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ t⁽ʷ⁾əŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 六 (“six”) and 旬 (“decade”).


bồi bàn

[ʔɓoj˨˩ ʔɓaːn˨˩]

[ʔɓoj˦˩ ʔɓaːŋ˦˩]

[ʔɓoj˨˩ ʔɓaːŋ˨˩]


trực hệ

[t͡ɕɨk̚˧˨ʔ he˧˨ʔ]

[ʈɨk̚˨˩ʔ hej˨˩ʔ]

[ʈɨk̚˨˩˨ hej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 直系, composed of 直 (“vertical”) and 系 (“system”).


báo tường

[ʔɓaːw˧˦ tɨəŋ˨˩]

[ʔɓaːw˨˩˦ tɨəŋ˦˩]

[ʔɓaːw˦˥ tɨəŋ˨˩]


cường hào

[kɨəŋ˨˩ haːw˨˩]

[kɨəŋ˦˩ haːw˦˩]

[kɨəŋ˨˩ haːw˨˩]

(historical) village bully; village elder


tật

Sino-Vietnamese word from 疾 (“disease/hate”).

tật cận thị
near-sightedness

Nó có tật cắn móng tay khi hồi hộp.

She bites her nails when she gets nervous.


khuê các

(historical) room of a maiden (from a noble family); woman's apartment


địa chủ

[ʔɗiə˧˨ʔ t͡ɕu˧˩]

[ʔɗiə˨˩ʔ t͡ɕʊw˧˨]

[ʔɗiə˨˩˨ cʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 地主, composed of 地 (“land”) and 主 (“lord; master; owner”). Compare Japanese 地主 (jinushi; jishu; tokonushi).


võ lâm

[vɔ˦ˀ˥ ləm˧˧]

[vɔ˧˨ ləm˧˧]

[vɔ˨˩˦ ləm˧˧]

[jɔ˨˩˦ ləm˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-võ lâm.wav

Sino-Vietnamese word from 武林, composed of 武 (“martial arts”) and 林 (“forest”), Chinese 武林 (wǔlín).

minh chủ võ lâm

(wuxia fiction, martial arts) all martial arts circles and sects in China


phượng vĩ

cây (classifier)
hoa (classifier)
bông (classifier)

[fɨəŋ˧˨ʔ vi˦ˀ˥]

[fɨəŋ˨˩ʔ vɪj˧˨]

[fɨəŋ˨˩˨ vɪj˨˩˦]

[fɨəŋ˨˩˨ jɪj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 鳳 (“phoenix, fenghuang”) and 尾 (“tail”).


phượng

Sino-Vietnamese word from 鳳 (“male fenghuang”); this is the Southern form. Compare phụng, the Northern form.

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-phượng.wav


phượng

Clipping of phượng vĩ (“royal poinciana”).


giai thoại

[jaːj˧˧ tʰ⁽ʷ⁾aːj˨˩˨]


fan hâm mộ

[faːn˧˧ həm˧˧ mo˧˨ʔ]

[faːŋ˧˧ həm˧˧ mow˨˩ʔ]

[faːŋ˧˧ həm˧˧ mow˨˩˨]

From English fan + Vietnamese hâm mộ. A tautological formation.


liệt kháng

[liət̚˧˨ʔ xaːŋ˧˦]

[liək̚˨˩ʔ kʰaːŋ˦˧˥]

[liək̚˨˩ʔ xaːŋ˦˧˥]

[liək̚˨˩˨ kʰaːŋ˦˥]

[liək̚˨˩˨ xaːŋ˦˥]

Clipping of tê liệt khả năng đề kháng (“paralyzed ability to resist”).

clipping

acquired immune deficiency syndrome
acquired immune deficiency syndrome

(bệnh ~) acquired immune deficiency syndrome (AIDS)


tuyệt sắc giai nhân

[twiət̚˧˨ʔ sak̚˧˦ zaːj˧˧ ɲən˧˧]

[twiək̚˨˩ʔ ʂak̚˦˧˥ jaːj˧˧ ɲəŋ˧˧]

[twiək̚˨˩ʔ sak̚˦˧˥ jaːj˧˧ ɲəŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ʂak̚˦˥ jaːj˧˧ ɲəŋ˧˧]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ sak̚˦˥ jaːj˧˧ ɲəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 絕色佳人. By surface analysis, tuyệt sắc + giai nhân.

surf

Miền Tây Bắc Việt Nam là nơi sinh ra những cô gái đẹp, tuyệt sắc giai nhân.

The Northwest of Vietnam is the birthplace of gorgeous girls, unparalleled beauties.


siêu virus

[siəw˧˧ vi˧˧ ɹut̚˧˦]

[ʂiw˧˧ vɪj˧˧ ɹʊk̚˦˧˥]

[siw˧˧ vɪj˧˧ ɹʊk̚˦˧˥]

[ʂiw˧˧ vɪj˧˧ ɹʊk͡p̚˦˥]

[siw˧˧ jɪj˧˧ ɹʊk͡p̚˦˥]

siêu- (“super-”) + virus.
Sense #2 is a misconstruction influenced by siêu vi (“virus”).

(nonstandard) Synonym of virus (“virus”)


má hồng

[maː˧˦ həwŋ͡m˨˩]

[maː˨˩˦ həwŋ͡m˦˩]

[maː˦˥ həwŋ͡m˨˩]

𨔍(Lạ)之(gì)彼(bỉ)嗇(sắc)斯(tư)豊(phong)
𡗶(Trời)撑(xanh)涓(quen)貝(với)𦟐(má)紅(hồng)打(đánh)㭴(ghen)

1820, Nguyễn Du (阮攸), Đoạn trường tân thanh (Truyện Kiều)^(https://vi.wikisource.org/wiki/Truyện_Kiều_(bản_Liễu_Văn_Ðường_1866)), published 1866, lines 5–6:

It’s not strange that beauty may beget misery.
 The jealous gods tend to heap spites on rosy-cheeked beauties.

rosy cheeks; (figurative) young and beautiful women


quê cũ

quê (“hometown”) + cũ (“old”), calque of Chinese 故鄉／故乡 (cố hương).


châm biếm

[t͡ɕəm˧˧ ʔɓiəm˧˦]

[t͡ɕəm˧˧ ʔɓiəm˦˧˥]

[cəm˧˧ ʔɓim˦˥]

Sino-Vietnamese word from 針貶, composed of 針 (“needle”) and 貶 (“censure”), a misreading of châm biêm (針砭) ("to critique").


giáo dục quốc phòng

[zaːw˧˦ zʊwk͡p̚˧˨ʔ kuək̚˧˦ fawŋ͡m˨˩]

[jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ kuək̚˦˧˥ fawŋ͡m˦˩]

[jaːw˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩ʔ kuək̚˦˧˥ fɔŋ˦˩]

[jaːw˦˥ jʊwk͡p̚˨˩˨ wək̚˦˥ fawŋ͡m˨˩]

giáo dục (“education”) + quốc phòng (“national defense”)

af

(education, communism) national defense education, a mandatory communist subject for college students that covers aspects of national defense, communism and some rudimentary boot camp training involving assembling and disassembling AK-47 assault rifles and target practice


cao ốc

[kaːw˧˧ ʔəwk͡p̚˧˦]

[kaːw˧˧ ʔəwk͡p̚˦˧˥]

[kaːw˧˧ ʔəwk͡p̚˦˥]


nước thải

[nɨək̚˧˦ tʰaːj˧˩]

[nɨək̚˦˧˥ tʰaːj˧˨]

[nɨək̚˦˥ tʰaːj˨˩˦]


công nghiệp 4.0

[kəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˧˨ʔ ʔɓon˧˦ t͡ɕəm˧˦ xəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ ʔɓoŋ˦˧˥ t͡ɕəm˦˧˥ kʰəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋiəp̚˨˩ʔ ʔɓoŋ˦˧˥ t͡ɕəm˦˧˥ xəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋip̚˨˩˨ ʔɓoŋ˦˥ cəm˦˥ kʰəwŋ͡m˧˧]

[kəwŋ͡m˧˧ ŋip̚˨˩˨ ʔɓoŋ˦˥ cəm˦˥ xəwŋ͡m˧˧]


sò huyết

[sɔ˨˩ hwiət̚˧˦]

[ʂɔ˦˩ hwiək̚˦˧˥]

[sɔ˦˩ hwiək̚˦˧˥]

[ʂɔ˨˩ wiək̚˦˥]

[sɔ˨˩ wiək̚˦˥]

blood cockle; blood clam (Tegillarca granosa)


bất cập

[ʔɓət̚˧˦ kəp̚˧˨ʔ]

[ʔɓək̚˦˧˥ kəp̚˨˩ʔ]

[ʔɓək̚˦˥ kəp̚˨˩˨]


tiệc tùng

[tiək̚˧˨ʔ tʊwŋ͡m˨˩]

[tiək̚˨˩ʔ tʊwŋ͡m˦˩]

[tiək̚˨˩˨ tʊwŋ͡m˨˩]

feast; banquet; party (generally speaking)


lãnh chúa

[lajŋ̟˦ˀ˥ t͡ɕuə˧˦]

[lɛɲ˧˨ t͡ɕuə˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 領主 (“laird”, SV: lĩnh chủ, lãnh chủ)

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">lĩnh chủ, lãnh chủ</i>


chũm choẹ

[t͡ɕum˦ˀ˥ t͡ɕwɛ˧˨ʔ]

[t͡ɕum˧˨ t͡ɕwɛ˨˩ʔ]

[cʊm˨˩˦ c⁽ʷ⁾ɛ˨˩˨]


cơ quan chức năng

[kəː˧˧ kwaːn˧˧ t͡ɕɨk̚˧˦ naŋ˧˧]

[kəː˧˧ kwaːŋ˧˧ t͡ɕɨk̚˦˧˥ naŋ˧˧]

[kəː˧˧ waːŋ˧˧ cɨk̚˦˥ naŋ˧˧]

cơ quan + chức năng; compare Chinese 職能機關／职能机关 (chức năng cơ quan), Chinese 職能部門／职能部门 (chức năng bộ môn).

appropriate authorities; relevant authorities


mô ten

[mow˧˧ tɛŋ˧˧]

[mow˧˧ tɛŋ˧˧]


dạ cỏ

[zaː˧˨ʔ kɔ˧˩]

[jaː˨˩ʔ kɔ˧˨]

[jaː˨˩˨ kɔ˨˩˦]


lòng trắng

[lawŋ͡m˨˩ t͡ɕaŋ˧˦]

[lawŋ͡m˦˩ ʈaŋ˦˧˥]

[lɔŋ˦˩ ʈaŋ˦˧˥]

[lawŋ͡m˨˩ ʈaŋ˦˥]


罪犯學

chữ Hán form of tội phạm học (“criminology”).


ba con sói

[ʔɓaː˧˧ kɔn˧˧ sɔj˧˦]

[ʔɓaː˧˧ kɔŋ˧˧ ʂɔj˨˩˦]

[ʔɓaː˧˧ kɔŋ˧˧ sɔj˨˩˦]

[ʔɓaː˧˧ kɔŋ˧˧ ʂɔj˦˥]

[ʔɓaː˧˧ kɔŋ˧˧ sɔj˦˥]

A pun on bao cao su (“condom”); literally “three wolves”.


nhũ mẫu

[ɲu˦ˀ˥ məw˦ˀ˥]

[ɲʊw˧˨ məw˧˨]

[ɲʊw˨˩˦ məw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 乳母 (“wet nurse”)


đầy tớ

[ʔɗəj˨˩ təː˧˦]

[ʔɗəj˦˩ təː˨˩˦]

[ʔɗəj˨˩ təː˦˥]


hịch

- Hịch kêu gọi nghĩa quân khởi nghĩa của anh hùng Hồ Huấn Nghiệp chứ ai?!

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 127:

"It is the exhortation calling for the insurgent uprising by the heroic Hồ Huấn Nghiệp, who else?!"


đoan

customs (service/authorities/administration) under French colonial authority


lãnh vực

[lajŋ̟˦ˀ˥ vɨk̚˧˨ʔ]

[lɛɲ˧˨ vɨk̚˨˩ʔ]

[lan˨˩˦ vɨk̚˨˩˨]

[lan˨˩˦ jɨk̚˨˩˨]


thăng long

[tʰaŋ˧˧ lawŋ͡m˧˧]

[tʰaŋ˧˧ lawŋ͡m˧˧]

[tʰaŋ˧˧ lɔŋ˧˧]

[tʰaŋ˧˧ lawŋ͡m˧˧]


máy bán hàng

[maj˧˦ ʔɓaːn˧˦ haːŋ˨˩]

[maj˨˩˦ ʔɓaːŋ˦˧˥ haːŋ˦˩]

[ma(ː)j˦˥ ʔɓaːŋ˦˥ haːŋ˨˩]


mảnh dẻ

[majŋ̟˧˩ zɛ˧˩]

[mɛɲ˧˨ jɛ˧˨]

[man˨˩˦ jɛ˨˩˦]


khí hiếm

[kʰɪj˨˩˦ hiəm˦˧˥]

[xɪj˨˩˦ hiəm˦˧˥]

From khí (“gas”) + hiếm (“rare”). Compare Japanese 希ガス (ki-gasu).


kim loại kiềm

[kim˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ kim˨˩]


kim loại kiềm thổ

[kim˧˧ l⁽ʷ⁾aːj˨˩˨ kim˨˩ tʰow˨˩˦]

kim loại (“metal”) + kiềm + Chinese 土 (“earth”)

alkaline earth metal
alkaline earth metal


ngàn thu

[ŋaːn˨˩ tʰu˧˧]

[ŋaːŋ˦˩ tʰʊw˧˧]

[ŋaːŋ˨˩ tʰʊw˧˧]

From ngàn + thu, calque of Chinese 千秋 (thiên thu).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">thiên thu</i>


hiđrô

Alternative spelling of hiđro (“hydrogen”) (chemical element)


gemani

[zɛ˧˧ maː˧˧ ni˧˧]

[jɛ˧˧ maː˧˧ nɪj˧˧]

[jɛ˧˧ maː˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin germanium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


canxi

Ultimately from New Latin calcium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


tecnexi

[tɛk̚˧˦ ne˧˧ si˧˧]

[tɛk̚˦˧˥ nej˧˧ sɪj˧˧]

[tɛk̚˦˥ nej˧˧ sɪj˧˧]

Ultimately from New Latin technetium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


scanđi

[skaːn˧˧ ʔɗi˧˧]

[səː˨˩ kaːn˧˧ ʔɗi˧˧]

[skaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[səː˦˩ kaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[skaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[səː˨˩ kaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin scandium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


rubiđi

[ɹu˧˧ ʔɓi˧˧ ʔɗi˧˧]

[ɹʊw˧˧ ʔɓɪj˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ɹʊw˧˧ ʔɓɪj˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin rubidium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


ziriconi

[zi˧˧ ɹi˧˧ kɔ˧˧ ni˧˧]

[zi˧˧ zi˧˧ kɔ˧˧ ni˧˧]

[zɪj˧˧ ɹɪj˧˧ kɔ˧˧ nɪj˧˧]

[jɪj˧˧ ɹɪj˧˧ kɔ˧˧ nɪj˧˧]

[zɪj˧˧ ɹɪj˧˧ kɔ˧˧ nɪj˧˧]

[jɪj˧˧ ɹɪj˧˧ kɔ˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin zirconium, with the suffix -um removed as with most chemical elements. An extra i is added to ease pronunciation and to preserve an appearance that is more representative of the chemical symbol.


photpho

[fot̚˧˦ fɔ˧˧]

[fok̚˦˧˥ fɔ˧˧]

[fok̚˦˥ fɔ˧˧]

From French phosphore, from New Latin phōsphorus, from Ancient Greek φωσφόρος (phōsphóros).


lưu hoàng

[lɨw˧˧ hwaːŋ˦˩]

[lɨw˧˧ waːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 硫黃, composed of 硫 (“sulphur”) and 黃 (“yellow”).

vi-etym-sino

(dated or obsolete) Northern Vietnam form of lưu huỳnh (“sulfur”)


molipđen

[mo˧˧ lip̚˧˦ ʔɗɛn˧˧]

[mow˧˧ lip̚˦˧˥ ʔɗɛŋ˧˧]

[mow˧˧ lip̚˦˥ ʔɗɛŋ˧˧]

Ultimately from New Latin molybdenum, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


vanađi

[vaː˧˧ naː˧˧ ʔɗi˧˧]

[vaː˧˧ naː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[vaː˧˧ naː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[jaː˧˧ naː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin vanadium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


inđi

[ʔin˧˧ ʔɗi˧˧]

[ʔin˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ʔɨn˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin indium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


xesi

Ultimately from Latin caesium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


stronti

[səː˨˩ t͡ɕɔn˧˧ ti˧˧]

[ʂtɹɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

[stɹɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

[səː˦˩ ʈɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

[ʂtɹɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

[stɹɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

[səː˨˩ ʈɔŋ˧˧ tɪj˧˧]

Ultimately from New Latin strontium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


palađi

[paː˧˧ laː˧˧ ʔɗi˧˧]

[ʔɓaː˧˧ laː˧˧ ʔɗi˧˧]

[paː˧˧ laː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ʔɓaː˧˧ laː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[paː˧˧ laː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ʔɓaː˧˧ laː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from Latin palladium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


cađimi

[kaː˧˧ ʔɗi˧˧ mi˧˧]

[kaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ mɪj˧˧]

[kaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ mɪj˧˧]

Ultimately from New Latin cadmium, with the suffix -um removed as with most chemical elements. An extra i is added to ease pronunciation and to preserve an appearance that is more representative of the chemical symbol.


ytri

[ʔi˧˧ t͡ɕi˧˧]

[ʔɪj˧˧ ʈɪj˧˧]

[ʔɪj˧˧ ʈɪj˧˧]

Ultimately from New Latin yttrium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


điprozi

[ʔɗip̚˧˧ ɹɔ˧˧ zi˧˧]

[ʔɗip̚˧˧ zɔ˧˧ zi˧˧]

[ʔɗip̚˧˧ ɹɔ˧˧ zɪj˧˧]

[ʔɗip̚˧˧ ɹɔ˧˧ jɪj˧˧]

[ʔɗip̚˧˧ ɹɔ˧˧ zɪj˧˧]

[ʔɗip̚˧˧ ɹɔ˧˧ jɪj˧˧]

Ultimately from New Latin dysprosium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


bitmut

[ʔɓit̚˧˦ mut̚˧˦]

[ʔɓit̚˦˧˥ mʊk̚˦˧˥]

[ʔɓɨt̚˦˥ mʊk͡p̚˦˥]


neođim

[ne˧˧ ʔo˧˧ ʔɗim˧˧]

[nej˧˧ ʔow˧˧ ʔɗim˧˧]

[nej˧˧ ʔow˧˧ ʔɗim˧˧]

From French néodyme, from German Neodym.


prazeođim

[pɹaː˧˧ zɛw˧˧ ʔɗim˧˧]

[pɹaː˧˧ zɛw˧˧ ʔɗim˧˧]

[pɹaː˧˧ jɛw˧˧ ʔɗim˧˧]

[pɹaː˧˧ zɛw˧˧ ʔɗim˧˧]

[pɹaː˧˧ jɛw˧˧ ʔɗim˧˧]

From French praséodyme, from German Praseodym.


honmi

Ultimately from New Latin holmium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


atatin

[ʔaː˧˧ taː˧˧ tin˧˧]

[ʔaː˧˧ taː˧˧ tin˧˧]

[ʔaː˧˧ taː˧˧ tɨn˧˧]


lutexi

Ultimately from New Latin lutetium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


eribi

[ʔɛ˧˧ ɹi˧˧ ʔɓi˧˧]

[ʔɛ˧˧ zi˧˧ ʔɓi˧˧]

[ʔɛ˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɓɪj˧˧]

[ʔɛ˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɓɪj˧˧]

Ultimately from New Latin erbium, with the suffix -um removed as with most chemical elements. An extra i is added to ease pronunciation and to preserve an appearance that is more representative of the chemical symbol.


ytecbi

[ʔi˧˧ tɛk̚˧˦ ʔɓi˧˧]

[ʔɪj˧˧ tɛk̚˦˧˥ ʔɓɪj˧˧]

[ʔɪj˧˧ tɛk̚˦˥ ʔɓɪj˧˧]

Ultimately from New Latin ytterbium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


coban

[ko˧˧ ʔɓaːn˧˧]

[kow˧˧ ʔɓaːn˧˧]

[kow˧˧ ʔɓaːn˧˧]


hafini

[haː˧˧ fɪj˧˧ nɪj˧˧]

[haː˧˧ fɪj˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin hafnium, with the suffix -um removed as with most chemical elements. An extra i is added to ease pronunciation and to preserve an appearance that is more representative of the chemical symbol.


amerixi

[ʔaː˧˧ me˧˧ ɹi˧˧ si˧˧]

[ʔaː˧˧ me˧˧ zi˧˧ si˧˧]

[ʔaː˧˧ mej˧˧ ɹɪj˧˧ sɪj˧˧]

[ʔaː˧˧ mej˧˧ ɹɪj˧˧ sɪj˧˧]

Ultimately from New Latin americium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


lorenxi

[lɔ˧˧ ɹɛn˧˧ si˧˧]

[lɔ˧˧ zɛn˧˧ si˧˧]

[lɔ˧˧ ɹɛŋ˧˧ sɪj˧˧]

[lɔ˧˧ ɹɛŋ˧˧ sɪj˧˧]

Ultimately from New Latin lawrencium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


franxi

[fəː˨˩ ɹaːn˧˧ si˧˧]

[fəː˨˩ zaːn˧˧ si˧˧]

[fɹaːŋ˧˧ sɪj˧˧]

[fəː˦˩ ɹaːŋ˧˧ sɪj˧˧]

[fɹaːŋ˧˧ sɪj˧˧]

[fəː˨˩ ɹaːŋ˧˧ sɪj˧˧]

Ultimately from New Latin francium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


rơzơfođi

[ɹəː˧˧ zəː˧˧ fɔ˧˧ ʔɗi˧˧]

[ɹəː˧˧ jəː˧˧ fɔ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ɹəː˧˧ jəː˧˧ fɔ˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin rutherfordium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


rađi

[ɹaː˧˧ ʔɗi˧˧]

[ɹaː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ɹaː˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin radium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


califoni

[kaː˧˧ li˧˧ fɔ˧˧ ni˧˧]

[kaː˧˧ lɪj˧˧ fɔ˧˧ nɪj˧˧]

[kaː˧˧ lɪj˧˧ fɔ˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin californium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


gađolini

[ɣaː˧˧ ʔɗo˧˧ li˧˧ ni˧˧]

[ɣaː˧˧ ʔɗow˧˧ lɪj˧˧ nɪj˧˧]

[ɣaː˧˧ ʔɗow˧˧ lɪj˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin gadolinium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


rađon

[ɹaː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ɹaː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[ɹaː˧˧ ʔɗəwŋ͡m˧˧]


ensteni

[ʔɛn˧˧ stɛ˧˧ ni˧˧]

[ʔɛŋ˧˧ stɛ˧˧ nɪj˧˧]

[ʔɛŋ˧˧ stɛ˧˧ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin einsteinium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


menđelevi

[mɛn˧˧ ʔɗe˧˧ le˧˧ vi˧˧]

[mɛŋ˧˧ ʔɗej˧˧ lej˧˧ vɪj˧˧]

[mɛŋ˧˧ ʔɗej˧˧ lej˧˧ vɪj˧˧]

[mɛŋ˧˧ ʔɗej˧˧ lej˧˧ jɪj˧˧]

Ultimately from New Latin mendelevium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


beckeli

[ʔɓɛk̚˧˦ ke˧˧ li˧˧]

[ʔɓɛk̚˦˧˥ kej˧˧ lɪj˧˧]

[ʔɓɛk̚˦˥ kej˧˧ lɪj˧˧]

Ultimately from New Latin berkelium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


đupni

[ʔɗup̚˧˦ ni˧˧]

[ʔɗup̚˦˧˥ nɪj˧˧]

[ʔɗʊp̚˦˥ nɪj˧˧]

Ultimately from New Latin dubnium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


rođi

[ɹo˧˧ ʔɗi˧˧]

[ɹow˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ɹow˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin rhodium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


osimi

[ʔo˧˧ si˧˧ mi˧˧]

[ʔow˧˧ sɪj˧˧ mɪj˧˧]

[ʔow˧˧ sɪj˧˧ mɪj˧˧]

Ultimately from New Latin osmium, with the suffix -um removed as with most chemical elements. An extra i is added to ease pronunciation and to preserve an appearance that is more representative of the chemical symbol.


phi kim

Sino-Vietnamese word from 非 (“non-”) and 金 (“metal”), equivalent to phi- + kim. Compare Chinese 非金屬／非金属 (phi kim thuộc), Japanese 非金属 (hikinzoku), Korean 비금속 (bigeumsok).


niken

[nɪj˧˧ kɛn˧˧]

[nɪj˧˧ kɛn˧˧]


hôn thú

[hoŋ˧˧ tʰʊw˨˩˦]

[hoŋ˧˧ tʰʊw˦˥]

Cho đến lúc đó, bà mới nhận ra sự cực đoan không thèm làm hôn thú với Joseph đã dẫn đến những hậu quả tồi tệ.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 165:

Only then did she realize the horrible consequences of her stubborn refusal to take Joseph in marriage.


đô trưởng

[ʔɗo˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˩]

[ʔɗow˧˧ ʈɨəŋ˧˨]

[ʔɗow˧˧ ʈɨəŋ˨˩˦]

Hay tin con gái đóng kịch, ngài đô trưởng cấm tiệt.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 175:

Upon hearing his daughter played in a play, the mayor expressly forbade it.


fecmi

[fɛk̚˧˦ mi˧˧]

[fɛk̚˧˨ʔ mi˧˧]

[fɛk̚˦˧˥ mɪj˧˧]

[fɛk̚˨˩ʔ mɪj˧˧]

[fɛk̚˦˥ mɪj˧˧]

[fɛk̚˨˩˨ mɪj˧˧]

Ultimately from New Latin fermium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


iriđi

[ʔi˧˧ ɹi˧˧ ʔɗi˧˧]

[ʔi˧˧ zi˧˧ ʔɗi˧˧]

[ʔɪj˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɗɪj˧˧]

[ʔɪj˧˧ ɹɪj˧˧ ʔɗɪj˧˧]

Ultimately from New Latin iridium, with the suffix -um removed as with most chemical elements.


giác quan

[jaːk̚˦˧˥ kwaːŋ˧˧]

[jaːk̚˦˥ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 覺關, composed of 覺 (“feel; perceive”) and 關 (“sense”).

vi-etym-sino

giác quan thứ sáu


vị giác

[vi˧˨ʔ zaːk̚˧˦]

[vɪj˨˩ʔ jaːk̚˦˧˥]

[vɪj˨˩˨ jaːk̚˦˥]

[jɪj˨˩˨ jaːk̚˦˥]

taste (one of the sensations produced by the tongue)


cá chiên

[kaː˧˦ t͡ɕiən˧˧]

[kaː˨˩˦ t͡ɕiəŋ˧˧]

[kaː˦˥ ciəŋ˧˧]

a devil catfish; dwarf goonch (of the species Bagarius bagarius)


cá chiên

[kaː˧˦ t͡ɕiən˧˧]

[kaː˨˩˦ t͡ɕiəŋ˧˧]

[kaː˦˥ ciəŋ˧˧]


nòi

ngựa nòi


tiểu tràng

[tiəw˧˩ t͡ɕaːŋ˨˩]

[tiw˧˨ ʈaːŋ˦˩]

[tiw˨˩˦ ʈaːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tiểu tràng.wav

Sino-Vietnamese word from 小腸, composed of 小 (“small”) and 腸 (“intestine”).

alternative medicine
alternative medicine

(anatomy, chiefly alternative medicine) small intestine


tràng

Sino-Vietnamese word from 長 (“long”); listed as a non-SV reading of 長 by some, of which the usual SV reading is trường.

tràng hạt

một tràng pháo tay

(only in fixed expressions) a long time for which something occurs

nói/làm một tràng


cú vọ

[ku˧˦ vɔ˧˨ʔ]

[kʊw˨˩˦ vɔ˨˩ʔ]

[kʊw˦˥ vɔ˨˩˨]

[kʊw˦˥ jɔ˨˩˨]


cú mèo

[kʊw˨˩˦ mɛw˦˩]

[kʊw˦˥ mɛw˨˩]


gở

head

gở • (𪡽, 󱡶, 舉, 㪯)

vi-noun

gở • (𪡽, 󱡶, 舉, 㪯)

16th century, Nguyễn Thế Nghi's (attributed) Tân biên Truyền kỳ mạn lục tăng bổ giải âm tập chú (新編傳奇漫錄增補解音集註), giải âm/translation of Truyền kỳ mạn lục ("Casual Record of Transmitted Strange-Tales") by Nguyễn Dữ.
𤾓𠦳𰿘状蒸鬼舉拮調遁闘
Trăm ngàn muôn trạng chưng quỷ gở cất đều trốn dấu.

Countless kinds of demons all went into hiding.


lăng trì

[laŋ˧˧ t͡ɕi˨˩]

[laŋ˧˧ ʈɪj˦˩]

[laŋ˧˧ ʈɪj˨˩]


thuyết giáo

[tʰwiək̚˦˧˥ jaːw˨˩˦]

[tʰ⁽ʷ⁾iək̚˦˥ jaːw˦˥]


dưa gang

[zɨə˧˧ ɣaːŋ˧˧]

[jɨə˧˧ ɣaːŋ˧˧]

[jɨə˧˧ ɣaːŋ˧˧]


chuyên ngành

[t͡ɕwiən˧˧ ŋajŋ̟˨˩]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ ŋɛɲ˦˩]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ ŋan˨˩]


vài ba

[vaːj˨˩ ʔɓaː˧˧]

[vaːj˦˩ ʔɓaː˧˧]

[vaːj˨˩ ʔɓaː˧˧]

[jaːj˨˩ ʔɓaː˧˧]


văn xuôi

văn (“language; writing”) + xuôi (“flowy”), perhaps from the notion that prose "flows" easier than poetry (which is more restrictive in terms of syllable counts and rhymes)


cứ liệu

[kɨ˧˦ liəw˧˨ʔ]

[kɨ˨˩˦ liw˨˩ʔ]

[kɨ˦˥ liw˨˩˨]

data (used to prove, make a conclusion, etc.); material


tuyệt đại đa số

[twiət̚˧˨ʔ ʔɗaːj˧˨ʔ ʔɗaː˧˧ so˧˦]

[twiək̚˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩ʔ ʔɗaː˧˧ ʂow˨˩˦]

[twiək̚˨˩ʔ ʔɗaːj˨˩ʔ ʔɗaː˧˧ sow˨˩˦]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩˨ ʔɗaː˧˧ ʂow˦˥]

[t⁽ʷ⁾iək̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩˨ ʔɗaː˧˧ sow˦˥]

Sino-Vietnamese word from 絕大多數, composed of 絕大 (“almost all”) and 多數 (“majority”).


Nguyễn Thị B

[ŋwiən˦ˀ˥ tʰi˧˨ʔ ʔɓe˧˧]

[ŋwiəŋ˧˨ tʰɪj˨˩ʔ ʔɓej˧˧]

[ŋwiəŋ˨˩˦ tʰɪj˨˩˨ ʔɓej˧˧]

Jane Doe (unknown or anonymous female person)


Lê Thị B

[le˧˧ tʰi˧˨ʔ ʔɓe˧˧]

[lej˧˧ tʰɪj˨˩ʔ ʔɓej˧˧]

[lej˧˧ tʰɪj˨˩˨ ʔɓej˧˧]


Trần Thị B

[t͡ɕən˨˩ tʰi˧˨ʔ ʔɓe˧˧]

[ʈəŋ˦˩ tʰɪj˨˩ʔ ʔɓej˧˧]

[ʈəŋ˨˩ tʰɪj˨˩˨ ʔɓej˧˧]


Nguyễn Văn A

[ŋwiən˦ˀ˥ van˧˧ ʔaː˧˧]

[ŋwiəŋ˧˨ vaŋ˧˧ ʔaː˧˧]

[ŋwiəŋ˨˩˦ vaŋ˧˧ ʔaː˧˧]

[ŋwiəŋ˨˩˦ jaŋ˧˧ ʔaː˧˧]

John Doe (unknown or anonymous male person)


平明

chữ Hán form of bình minh (“dawn; sunrise; daybreak”).


thiển ý

[tʰiən˧˩ ʔi˧˦]

[tʰiəŋ˧˨ ʔɪj˨˩˦]

[tʰiəŋ˨˩˦ ʔɪj˦˥]


bu lông

[ʔɓu˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ʔɓʊw˧˧ ləwŋ͡m˧˧]

[ʔɓʊw˧˧ ləwŋ͡m˧˧]


bồi bút

[ʔɓoj˨˩ ʔɓut̚˧˦]

[ʔɓoj˦˩ ʔɓʊk̚˦˧˥]

[ʔɓoj˨˩ ʔɓʊk͡p̚˦˥]

(derogatory) writer or publicist who collaborated with the enemy


giả cầy

[zaː˧˩ kəj˨˩]

[jaː˧˨ kəj˦˩]

[jaː˨˩˦ kəj˨˩]

Blend of giả (“fake”) + thịt cầy (“dog meat”).

blend

imitation dog meat, usually made of pork, beef or chicken


bình phong

[ʔɓïŋ˨˩ fawŋ͡m˧˧]

[ʔɓɨn˦˩ fawŋ͡m˧˧]

[ʔɓɨn˦˩ fɔŋ˧˧]

[ʔɓɨn˨˩ fawŋ͡m˧˧]

Hai bên dòng nước tung bọt trắng xóa đổ xuống, vô tình làm thành bức bình phong che cho đôi trai gái…

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 206:

The water streams at both sides threw down white foam, unwittingly creating a screen hiding the couple…


hạ du

[haː˧˨ʔ zu˧˧]

[haː˨˩ʔ jʊw˧˧]

[haː˨˩˨ jʊw˧˧]


thượng du

[tʰɨəŋ˧˨ʔ zu˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ jʊw˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩˨ jʊw˧˧]

mountainous and wooded upper reaches of a river; highlands


trung du

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ zu˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ jʊw˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ jʊw˧˧]


gò má

[ɣɔ˨˩ maː˧˦]

[ɣɔ˦˩ maː˨˩˦]

[ɣɔ˨˩ maː˦˥]

gò má cao


cá tra

[kaː˧˦ t͡ɕaː˧˧]

[kaː˨˩˦ ʈaː˧˧]

[kaː˦˥ ʈaː˧˧]

cá + tra, from Khmer ប្រា (praa, “certain Pangasius species”).

bor

(Southern Vietnam, zoology) iridescent shark, Pangasianodon hypophthalmus

generic name for any species in the Pangasiidae family


hiệu ứng

[hiəw˧˨ʔ ʔɨŋ˧˦]

[hiw˨˩ʔ ʔɨŋ˦˧˥]

[hiw˨˩˨ ʔɨŋ˦˥]


音位學

chữ Hán form of âm vị học (“phonology”).


trang web

[t͡ɕaːŋ˧˧ ʔwɛp̚˧˦]

[ʈaːŋ˧˧ ʔwɛp̚˦˧˥]

[ʈaːŋ˧˧ (ʔ)wɛp̚˦˥]

trang web tiếng Anh

tạo trang web


tin nhắn

[tin˧˧ ɲaŋ˦˧˥]

[tɨn˧˧ ɲaŋ˦˥]


thượng thư

[tʰɨəŋ˧˨ʔ tʰɨ˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ tʰɨ˧˧]

[tʰɨəŋ˨˩˨ tʰɨ˧˧]

(archaic) position title: secretary; chief of staff


mã não

head

mã não • (瑪瑙)

vi-noun

mã não • (瑪瑙)

[maː˦ˀ˥ naːw˦ˀ˥]

[maː˨˩˦ naːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 瑪瑙, from Middle Chinese 瑪瑙 (mˠa^X nɑu^X).


cá thể

[kaː˧˦ tʰe˧˩]

[kaː˨˩˦ tʰej˧˨]

[kaː˦˥ tʰej˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-cá thể.wav


thánh giá

[tʰajŋ̟˧˦ zaː˧˦]

[tʰɛɲ˦˧˥ jaː˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-thánh giá.wav

Sino-Vietnamese word from 聖 (“holy”) and 架 (“rack”).

vi-etym-sino

(Christianity) Alternative letter-case form of Thánh Giá (“the Holy Cross”)

đeo thánh giá trên ngực

to wear a (pectoral) cross around one's neck

(Christianity) a cross (any representation of the Crucifix, as in religious architecture, burial markers, jewelery, etc.)

vác thánh giá của mình

(Christianity, figuratively) a cross (a difficult situation that must be endured)


rau dớn

[ʐaw˧˧ jəːŋ˦˧˥]

[ɹa(ː)w˧˧ jəːŋ˦˥]

(botany) vegetable fern, Diplazium esculentum


sấu

From Proto-Vietic *k-ruːʔ (“crocodile”). Cognate with Muong Bi khủ (“aquatic monster”).


sấu

vi-noun

(classifier cây, trái, quả) sấu • (㮴, 蓃)

cây (classifier)
trái (classifier)
quả (classifier)
㮴 (CJK)
蓃 (CJK)

Dracontomelon duperreanum, a species of flowering plants in the Anacardiaceae (cashew family).


bưng biền

[ʔɓɨŋ˧˧ ʔɓiən˨˩]

[ʔɓɨŋ˧˧ ʔɓiəŋ˦˩]

[ʔɓɨŋ˧˧ ʔɓiəŋ˨˩]

- Nhưng con không đành lòng ngồi học khi cha chú đều rời thành phố, vô bưng biền kháng chiến…

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 397:

"But I don't feel like studying while father and you are out of the city into the mangrove swamps with the resistance…"


thầy cãi

[tʰəj˨˩ kaːj˦ˀ˥]

[tʰəj˦˩ kaːj˧˨]

[tʰəj˨˩ kaːj˨˩˦]

Nghe đâu chú ấy học nghề thầy cãi.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 399:

It appears he's studying to become a lawyer.


cá măng

[kaː˧˦ maŋ˧˧]

[kaː˨˩˦ maŋ˧˧]

[kaː˦˥ maŋ˧˧]


kẹt xe

[kɛt̚˧˨ʔ sɛ˧˧]

[kɛt̚˨˩ʔ sɛ˧˧]

[kɛk̚˨˩˨ sɛ˧˧]


thi vị

[tʰi˧˧ vi˧˨ʔ]

[tʰɪj˧˧ vɪj˨˩ʔ]

[tʰɪj˧˧ vɪj˨˩˨]

[tʰɪj˧˧ jɪj˨˩˨]

Anh thấy đời thi vị quá. Anh là người đàn ông hạnh phúc nhất trần gian.

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 401:

I find life to be of such poetic beauty. I am the happiest man in the world.


tung tích

[tʊwŋ͡m˧˧ tïk̟̚˧˦]

[tʊwŋ͡m˧˧ tɨt̚˦˧˥]

[tʊwŋ͡m˧˧ tɨt̚˦˥]

Vạn thầm nhủ sẽ đi tìm tung tích Nagamoto cho Jeannette…

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 402:

Vạn says to himself he would search Nagamoto's whereabouts for Jeannette…


mưu mẹo

[mɨw˧˧ mɛw˨˩ʔ]

[mɨw˧˧ mɛw˨˩˨]


㗂越

Nôm form of tiếng Việt (“Vietnamese language”).


㗂日

Nôm form of tiếng Nhật (“Japanese language”).


du côn

[jʊw˧˧ koŋ˧˧]

[jʊw˧˧ koŋ˧˧]


dọc mùng

[zawk͡p̚˧˨ʔ mʊwŋ͡m˨˩]

[jawk͡p̚˨˩ʔ mʊwŋ͡m˦˩]

[jawk͡p̚˨˩˨ mʊwŋ͡m˨˩]


ổ mắt

[ʔo˧˩ mat̚˧˦]

[ʔow˧˨ mak̚˦˧˥]

[ʔow˨˩˦ mak̚˦˥]

ổ + mắt. Calque of Chinese 眼窩／眼窝 (yǎnwō).


thôi nôi

thôi (“to cease, to quit”) + nôi (“cradle”).


ráy

head

ráy • (𤀕, ⿰土再)

vi-noun

ráy • (𤀕, ⿰土再)

– Ừa, nghe khoái con ráy rồi, mai mốt dẫn tụi tao đi coi chân cẳng họ nghe, mầy!

1970, Duyên Anh, Mặt trời nhỏ: Truyện dài [The little sun: a long novel], Saigon: Tuổi Ngọc, page 118:

– Ye, hearing it was a pleasure to our ear[hole]s, someday you need to take us go and watch those legs [of the soccer players] in action!

(Central Vietnam, Southern Vietnam) (con~) eardrum, earhole


ráy

cây (classifier)
củ (classifier)
𦵜 (CJK)
𫇶 (CJK)
𫈨 (CJK)

Alocasia macrorrhizos
Alocasia macrorrhizos#Translingual

other similar plants of the family Araceae


㗂法

Nôm form of tiếng Pháp (“French language”).


㗂英

Nôm form of tiếng Anh (“English language”).


Nụy Khấu

[nwɪj˨˩ʔ kʰəw˨˩˦]

[nwɪj˨˩ʔ xəw˨˩˦]

[nwɪj˨˩˨ kʰəw˦˥]

[nwɪj˨˩˨ xəw˦˥]

wokou (Japanese pirates that raided Japan's neighbouring countries in the Late Middle Ages.)


nước Nam

[nɨək̚˧˦ naːm˧˧]

[nɨək̚˦˧˥ naːm˧˧]

[nɨək̚˦˥ naːm˧˧]

"Nam quốc sơn hà", 1076 version, anonymous; Vietnamese translation attributed to either Trần Trọng Kim or Hoàng Xuân Hãn;
Sông núi nước Nam, vua Nam ở;
Rành rành định phận ở sách trời.
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm,
Chúng bây sẽ bị đánh tơi bời.
The Southern countryʼs rivers and mountains, the Southern Emperor inhabits;
The separation is manifestly allotted in the Heavenly Book.
How dare you insolent bandits come to invade it?
You lot will be utterly beaten and routed.


nước Tàu

[nɨək̚˧˦ taw˨˩]

[nɨək̚˦˧˥ taw˦˩]


㗂韓

Nôm form of tiếng Hàn (“Korean language”).


㗂俄

Nôm form of tiếng Nga (“Russian language”).


tiếng Hàn

[tiəŋ˧˦ haːn˨˩]

[tiəŋ˦˧˥ haːŋ˦˩]

[tiəŋ˦˥ haːŋ˨˩]

tiếng (“language”) + Hàn (“Korea; Korean”).


tiếng Trung

[tiəŋ˧˦ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[tiəŋ˦˧˥ ʈʊwŋ͡m˧˧]

[tiəŋ˦˥ ʈʊwŋ͡m˧˧]

tiếng (“language”) + Trung (“Middle; China; Chinese”).


㗂中

Nôm form of tiếng Trung (“Chinese language”).


xà ích

[saː˨˩ ʔïk̟̚˧˦]

[saː˦˩ ʔɨt̚˦˧˥]

[saː˨˩ ʔɨt̚˦˥]

From Malay sais (“chauffeur; driver”), from Hindi साईस (sāīs), सईस (saīs, “groom”), from Arabic سَائِس (sāʔis, “stableman; groom”). Compare English sais, syce.

der

Cô gọi một cỗ xe ngựa. Người xà ích hỏi: - Đi đâu cô?

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 460:

She hailed a coach. The coach driver asked, "Where to, Ma'am?"


mã vạch

[maː˦ˀ˥ vajk̟̚˧˨ʔ]

[maː˧˨ vat̚˨˩ʔ]

[maː˨˩˦ vat̚˨˩˨]

[maː˨˩˦ jat̚˨˩˨]


hệ điều hành

[he˧˨ʔ ʔɗiəw˨˩ hajŋ̟˨˩]

[hej˨˩ʔ ʔɗiw˦˩ hɛɲ˦˩]

hệ (“system”) + điều hành (“to operate”), calque of English operating system.


công binh xưởng

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɓïŋ˧˧ sɨəŋ˧˩]

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɓɨn˧˧ sɨəŋ˧˨]

[kəwŋ͡m˧˧ ʔɓɨn˧˧ sɨəŋ˨˩˦]

Cô thầm hỏi nếu như mẹ cô biết được những việc cô làm cho kháng chiến: giúp mua vũ khí, nguyên vật liệu cho các công binh xưởng, chuyển thuốc men, tài liệu…

2016, Trầm Hương, Trong cơn lốc xoáy, part I, NXB Phụ nữ, page 459:

She wondered if her mother could know what she was doing for the resistance: help buy weapons and raw materials for the military workshops, transport medicines and documents…

military workshop, workshop producing weapons and military gear


ngày tháng

[ŋaj˨˩ tʰaːŋ˧˦]

[ŋaj˦˩ tʰaːŋ˦˧˥]

[ŋa(ː)j˨˩ tʰaːŋ˦˥]


tự động hoá

[tɨ˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˨ʔ hwaː˧˦]

[tɨ˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˨˩ʔ hwaː˨˩˦]

[tɨ˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˨˩˨ waː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 自動化, composed of 自動 and 化.


本朝

chữ Hán form of bản triều (“the present dynasty”).


chuyên viên lưu trữ

[t͡ɕwiən˧˧ viən˧˧ liw˧˧ t͡ɕɨ˦ˀ˥]

[t͡ɕwiəŋ˧˧ viəŋ˧˧ lɨw˧˧ ʈɨ˧˨]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ viəŋ˧˧ lɨw˧˧ ʈɨ˨˩˦]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˧˧ jiəŋ˧˧ lɨw˧˧ ʈɨ˨˩˦]

chuyên viên (“specialist”) + lưu trữ (“to archive”)


vườn quốc gia

[vɨən˨˩ kuək̚˧˦ zaː˧˧]

[vɨəŋ˦˩ kuək̚˦˧˥ jaː˧˧]

[vɨəŋ˨˩ wək̚˦˥ jaː˧˧]

[jɨəŋ˨˩ wək̚˦˥ jaː˧˧]


phú quý

[fʊw˨˩˦ kwɪj˨˩˦]

[fʊw˦˥ wɪj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 富貴 (“wealthy and respectable”).


trang bị

[t͡ɕaːŋ˧˧ ʔɓi˧˨ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʔɓɪj˨˩ʔ]

[ʈaːŋ˧˧ ʔɓɪj˨˩˨]


đòn bẩy

[ʔɗɔn˨˩ ʔɓəj˧˩]

[ʔɗɔŋ˦˩ ʔɓəj˧˨]

[ʔɗɔŋ˨˩ ʔɓəj˨˩˦]


nõn

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 嫩 (SV: nộn).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nộn</i>

vi-etym-sino

a young leaf that has yet to develop fully


字儒

Nôm form of chữ Nho (“Confucian writing; Classical Chinese script”).


獸物

chữ Hán form of thú vật (“animal, usually four-legged”).


hạ bì

[haː˧˨ʔ ʔɓi˨˩]

[haː˨˩ʔ ʔɓɪj˦˩]

[haː˨˩˨ ʔɓɪj˨˩]


thủy quái

Traditional tone placement spelling of thuỷ quái.


lộ trình

[lo˧˨ʔ t͡ɕïŋ˨˩]

[low˨˩ʔ ʈɨn˦˩]

[low˨˩˨ ʈɨn˨˩]


bể khổ

[ʔɓe˧˩ xo˧˩]

[ʔɓej˧˨ kʰow˧˨]

[ʔɓej˨˩˦ kʰow˨˩˦]

[ʔɓej˨˩˦ xow˨˩˦]

(originally Buddhism) sea of suffering; ocean of misery


đại trượng phu

[ʔɗaːj˧˨ʔ t͡ɕɨəŋ˧˨ʔ fu˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʈɨəŋ˨˩ʔ fʊw˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʈɨəŋ˨˩˨ fʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 大丈夫, composed of 大 (“great”) and 丈夫 (“he-man”).

nam tử hán đại trượng phu

nam nhi đại trượng phu, đầu đội trời, chân đạp đất

a great man who carries the sky with his feet firm on the ground

c. 300 BCE, Mencius; 1975 Vietnamese translation by Nguyễn Hiến Lê; English translation by A. Charles Muller
Ở cái chỗ rộng rãi trong thiên hạ [...], đứng ở chỗ chính đáng trong thiên hạ [...], noi theo con đường lớn trong thiên hạ [...]; hễ đắc chí thì cùng với dân mà hành đạo, bất đắc chí thì riêng mình hành đạo; cảnh phú quí chẳng làm cho mình phóng túng, bậy bạ; cảnh bần tiện chẳng làm cho mình đổi tiết tháo; uy quyền, võ lực không khuất phục được mình, như vậy là bậc đại trượng phu.

If you dwell in the great house of the world, are established in your correct position in the world, walk the great Path of the world; if you attain your ambitions for office, and then share your goodness with the people—or, not attaining your ambitions for office and walking alone on your own Path; if wealth and honor do not dissipate you, poverty and low status do not make you move from your principles; authority and might do not distort you: Then you can be called a “great man.”

(archaic, Chinese fiction) a virtuous, ambitious, admirable man


khoang

cái (classifier)
桄 (CJK)
𦨻 (CJK)
𦪻 (CJK)


khoang

quạ khoang


khăn tay

Văn Tấn (lyrics and music), “Chiếc Khăn Tay (The Handkerchief)”; 1995 performance by Yến Trang
Chiếc khăn tay mẹ may cho em; trên cành hoa mẹ thêu con chim.
Em sướng vui có chiếc khăn xinh đẹp, lau bàn tay em giữ sạch hằng ngày.
A handkerchief Mom has sewn for me; on a flowering branch, Mom has sewn a bird.
I'm glad to have a beautiful kerchief, to wipe the hands I keep clean every day.


phần cứng

[fən˨˩ kɨŋ˧˦]

[fəŋ˦˩ kɨŋ˦˧˥]

[fəŋ˨˩ kɨŋ˦˥]

phần (“part”) + cứng (“hard”), calque of English hardware.


kilôgam

[ki˧˧ lo˧˧ ɣaːm˧˧]

[kɪj˧˧ low˧˧ ɣaːm˧˧]

[kɪj˧˧ low˧˧ ɣaːm˧˧]


ki-lô-gam

[ki˧˧ lo˧˧ ɣaːm˧˧]

[kɪj˧˧ low˧˧ ɣaːm˧˧]

[kɪj˧˧ low˧˧ ɣaːm˧˧]


ki-lô-mét

[ki˧˧ lo˧˧ mɛt̚˧˦]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛt̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛk̚˦˥]


kilôoat

[ki˧˧ lo˧˧ ʔwaːt̚˧˦]

[kɪj˧˧ low˧˧ ʔwaːk̚˦˧˥]


kilômét

[ki˧˧ lo˧˧ mɛt̚˧˦]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛt̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛk̚˦˥]


kilômet

[ki˧˧ lo˧˧ mɛt̚˧˦]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛt̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ low˧˧ mɛk̚˦˥]


đậu ván

[ʔɗəw˧˨ʔ vaːn˧˦]

[ʔɗəw˨˩ʔ vaːŋ˦˧˥]

[ʔɗəw˨˩˨ vaːŋ˦˥]

[ʔɗəw˨˩˨ jaːŋ˦˥]


dây nịt

[zəj˧˧ nit̚˧˨ʔ]

[jəj˧˧ nit̚˨˩ʔ]

[jəj˧˧ nɨt̚˨˩˨]

(Southern Vietnam) belt (worn around the waist)


證紙

chữ Hán form of chứng chỉ (“certificate”).


cốm

flattened rice made from toasted green rice grains


竹夫人

chữ Hán form of trúc phu nhân (“bamboo wife”).


nhôông

See chồng.
This particular dialectal form is from the proto-form with *ʄ-, while the dominant form chồng is from *ɟ- (regular lower register tone due to voiced onset). Although implosives already gave upper register tone, thanks to comparative evidences (Thavung pʰajoːŋ¹), the presyllable *p- can further be recovered. The form with *ʄ- is probably the more original form: *p-ʄ- > *ʄ- > *ɟ-, with the non-North Central dialects derived chồng from stage 3 while the North Central form is compatible with stage 2.
Compare also the case of nhông (“agama”) (< *-ʄ-), chôông (“agama”) (< medial *-ɟ-, North Central form, unaffected by lenition) and giông (“salamander”) (< medial *-ɟ-, Northern-Southern form, affected by lenition).

North Central Vietnam form of chồng (“husband”)

dông

in North Central dialects with further ‹nh-› > ‹d-› shift


nước ép

[nɨək̚˧˦ ʔɛp̚˧˦]

[nɨək̚˦˧˥ ʔɛp̚˦˧˥]

[nɨək̚˦˥ ʔɛp̚˦˥]


tiểu thư

[tiəw˧˩ tʰɨ˧˧]

[tiw˧˨ tʰɨ˧˧]

[tiw˨˩˦ tʰɨ˧˧]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 小姐 (SV: tiểu tả), perhaps influenced by Chinese 雌 (thư, “female”).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">tiểu tả</i>

vi-etym-sino

(archaic) a young mistress, the daughter of a wealthy man


thư từ

[tʰɨ˧˧ tɨ˨˩]

[tʰɨ˧˧ tɨ˦˩]

[tʰɨ˧˧ tɨ˨˩]


cá ông

head

cá ông • (𩵜翁)

[kaː˧˦ ʔəwŋ͡m˧˧]

[kaː˨˩˦ ʔəwŋ͡m˧˧]

[kaː˦˥ ʔəwŋ͡m˧˧]


chó sói lửa

[t͡ɕɔ˧˦ sɔj˧˦ lɨə˧˩]

[t͡ɕɔ˨˩˦ ʂɔj˨˩˦ lɨə˧˨]

[t͡ɕɔ˨˩˦ sɔj˨˩˦ lɨə˧˨]

[cɔ˦˥ ʂɔj˦˥ lɨə˨˩˦]

[cɔ˦˥ sɔj˦˥ lɨə˨˩˦]

From chó sói ("wolf") + lửa ("fire"), so "fire wolf", a reference to the reddish fur.


chó rừng

[t͡ɕɔ˧˦ zɨŋ˨˩]

[t͡ɕɔ˨˩˦ ʐɨŋ˦˩]

[cɔ˦˥ ɹɨŋ˨˩]

Chó Rừng và Cọp

Chó Rừng Và Con Cò


sói đồng cỏ

[sɔj˧˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩ kɔ˧˩]

[ʂɔj˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˦˩ kɔ˧˨]

[sɔj˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˦˩ kɔ˧˨]

[ʂɔj˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩ kɔ˨˩˦]

[sɔj˦˥ ʔɗəwŋ͡m˨˩ kɔ˨˩˦]

Canis latrans
Canis latrans#Translingual


cái tôi

From cái (“general classifier”) + tôi (“I; me”), calque of Latin ego (“I”), likely via a modern European philosophy.


chó rừng lông vàng

[t͡ɕɔ˧˦ zɨŋ˨˩ ləwŋ͡m˧˧ vaːŋ˨˩]

[t͡ɕɔ˨˩˦ ʐɨŋ˦˩ ləwŋ͡m˧˧ vaːŋ˦˩]

[cɔ˦˥ ɹɨŋ˨˩ ləwŋ͡m˧˧ vaːŋ˨˩]

[cɔ˦˥ ɹɨŋ˨˩ ləwŋ͡m˧˧ jaːŋ˨˩]


lông lá

[ləwŋ͡m˧˧ laː˧˦]

[ləwŋ͡m˧˧ laː˨˩˦]

[ləwŋ͡m˧˧ laː˦˥]


nhuỵ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 蕊 (“stamen; pistil”, SV: nhị). Doublet of nhị.

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">nhị</i>


tình phụ tử

[tïŋ˨˩ fu˧˨ʔ tɨ˧˩]

[tɨn˦˩ fʊw˨˩ʔ tɨ˧˨]

[tɨn˨˩ fʊw˨˩˨ tɨ˨˩˦]

tình (“affection”) + Chinese 父子 (fùzǐ, “father and children”)

der

affection between a father and his children


tình mẫu tử

[tïŋ˨˩ məw˦ˀ˥ tɨ˧˩]

[tɨn˦˩ məw˧˨ tɨ˧˨]

[tɨn˨˩ məw˨˩˦ tɨ˨˩˦]

tình (“affection”) + Chinese 母子 (mǔzǐ, “mother and children”)

affection between a mother and her children


nông trại

[nəwŋ͡m˧˧ t͡ɕaːj˧˨ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ ʈaːj˨˩ʔ]

[nəwŋ͡m˧˧ ʈaːj˨˩˨]

Self-coined Sino-Vietnamese word from 農寨, composed of 農 (“agriculture”) and 寨 (“stockaded village”).


nguyên hình

[ŋwiən˧˧ hïŋ˨˩]

[ŋwiəŋ˧˧ hɨn˦˩]

[ŋwiəŋ˧˧ hɨn˨˩]

Sino-Vietnamese word from 原形, composed of 原 (“origin”) and 形 (“form”)

hiện nguyên hình

to reveal one's true form; to show one's true colors

(Chinese mythology, folklore, of a shapeshifting monster in disguise) the original, true form


nhị đực

[ɲi˧˨ʔ ʔɗɨk̚˧˨ʔ]

[ɲɪj˨˩ʔ ʔɗɨk̚˨˩ʔ]

[ɲɪj˨˩˨ ʔɗɨk̚˨˩˨]

nhị (“stamen; pistil”) + đực (“male”), calque of Chinese 雄蕊 (hùng nhị)


nhị cái

[ɲi˧˨ʔ kaːj˧˦]

[ɲɪj˨˩ʔ kaːj˨˩˦]

[ɲɪj˨˩˨ kaːj˦˥]

nhị (“stamen; pistil”) + cái (“female”), calque of Chinese 雌蕊 (thư nhị)


anh hùng rơm

[ʔajŋ̟˧˧ hʊwŋ͡m˨˩ zəːm˧˧]

[ʔɛɲ˧˧ hʊwŋ͡m˦˩ ʐəːm˧˧]

[ʔan˧˧ hʊwŋ͡m˨˩ ɹəːm˧˧]

a coward who says grand things or acts brave and heroic but can't really do anything


phản hạt

[faːn˧˩ haːt̚˧˨ʔ]

[faːŋ˧˨ haːk̚˨˩ʔ]

[faːŋ˨˩˦ haːk̚˨˩˨]


pháp thuật

[faːp̚˧˦ tʰwət̚˧˨ʔ]

[faːp̚˦˧˥ tʰwək̚˨˩ʔ]

[faːp̚˦˥ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]

Alternative form of phép thuật (“magic”) (use of supernatural rituals, forces etc.)


phép thuật

[fɛp̚˧˦ tʰwət̚˧˨ʔ]

[fɛp̚˦˧˥ tʰwək̚˨˩ʔ]

[fɛp̚˦˥ tʰ⁽ʷ⁾ək̚˨˩˨]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 法術 (SV: pháp thuật).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">pháp thuật</i>

vi-etym-sino

magic (use of supernatural rituals, forces etc.)


pháp sư

[faːp̚˧˦ sɨ˧˧]

[faːp̚˦˧˥ ʂɨ˧˧]

[faːp̚˦˧˥ sɨ˧˧]

[faːp̚˦˥ ʂɨ˧˧]

[faːp̚˦˥ sɨ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 法師, composed of 法 (“Buddhist law; dharma”) and 師 (“master”), from Literary Chinese 法師 (fǎshī), influenced by pháp thuật (“magic”).

(Buddhism) a type of variously defined priest


lão gia

[laːw˦ˀ˥ zaː˧˧]

[laːw˨˩˦ jaː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 老爺, composed of 老 (“old”) and 爺 (“grandfather”), from Chinese 老爺／老爷. See also Gia Tô.


ý vị

[ʔi˧˦ vi˧˨ʔ]

[ʔɪj˨˩˦ vɪj˨˩ʔ]

[ʔɪj˦˥ vɪj˨˩˨]

[ʔɪj˦˥ jɪj˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 意味 (“meaning”).


khí khổng

[xi˧˦ xəwŋ͡m˧˩]

[kʰɪj˨˩˦ kʰəwŋ͡m˧˨]

[xɪj˨˩˦ xəwŋ͡m˧˨]

[kʰɪj˦˥ kʰəwŋ͡m˨˩˦]

[xɪj˦˥ xəwŋ͡m˨˩˦]


A Tu La

[ʔaː˧˧ tu˧˧ laː˧˧]

[ʔaː˧˧ tʊw˧˧ laː˧˧]

[ʔaː˧˧ tʊw˧˧ laː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 阿修羅, from Chinese 阿修羅／阿修罗 (āxiūluó), from Sanskrit असुर (asura).


般涅槃

chữ Hán form of bát niết bàn (“parinirvana”).


Tây Ấn

[təj˧˧ ʔən˧˦]

[təj˧˧ ʔəŋ˦˧˥]

[təj˧˧ ʔəŋ˦˥]


mẫu quốc

[məw˦ˀ˥ kuək̚˧˦]

[məw˧˨ kuək̚˦˧˥]

[məw˨˩˦ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 母國, composed of 母 (“mother”) and 國 (“country”)

(history, ironic) a "motherland", a metropole; a colonist country, especially France (as forced by colonial authorities on colonized populations)


địa giới

[ʔɗiə˧˨ʔ zəːj˧˦]

[ʔɗiə˨˩ʔ jəːj˨˩˦]

[ʔɗiə˨˩˨ jəːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 地界 (“abuttals”).

a border between a country's administrative divisions


nhà bè

[ɲaː˨˩ ʔɓɛ˨˩]

[ɲaː˦˩ ʔɓɛ˦˩]

[ɲaː˨˩ ʔɓɛ˨˩]

hut built atop a wooden raft; floating house; houseboat


nghỉ hè

[ŋɪj˧˨ hɛ˦˩]

[ŋɪj˨˩˦ hɛ˨˩]


tranh truyện

[t͡ɕajŋ̟˧˧ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[ʈɛɲ˧˧ ʈwiəŋ˨˩ʔ]

[ʈan˧˧ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

Anagram of truyện tranh, probably intended to sound Sino-Vietnamese and thus fancier, while in fact, only pseudo-Sino-Vietnamese.

Synonym of truyện tranh (“illustrated storybook; comic book; graphic novel”)


hoa thị

[hwaː˧˧ tʰi˧˨ʔ]

[hwaː˧˧ tʰɪj˨˩ʔ]

[waː˧˧ tʰɪj˨˩˨]


nô tài

Sino-Vietnamese word from 奴才 (“servant”)


nô tì

Chỉ có giai cấp quyền quý như các vương hầu, công chúa, các thế gia vọng tộc và các phú hộ mới nuôi nô tì. Nô tì là con nhà nghèo bị cha mẹ bán cho các nhà quyền quý hoặc phú hộ. Cũng có trường hợp người độc thân vì quá nghèo nên tự bán mình làm nô tì như mẹ của vua Lê Uy Mục.

2023 January 7, Bùi Quý, “Chế độ nô tì của nước Việt xưa có gì đặc biệt? [What was Unique about Slavery in Feudal Vietnam?]”, in Dân Việt [The People of Vietnam]:

Only the aristocracy (vassals, princesses, nobles and bourgeois) was entitled to keeping slaves. Slaves were children sold off by their poor parents to the aristocracy. There were cases where desolate people, for abject destitution, sold themselves off into slavery, such as Emperor Lê Uy Mục's mother.

(historical) an East Asian slave or bondsperson, forced into slavery for crime, debt or poverty; compare nô lệ (general or western slave) and nông nô (“serf”)


mê-tơ-rô

[me˧˧ təː˧˧ ɹo˧˧]

[me˧˧ təː˧˧ zo˧˧]

[mej˧˧ təː˧˧ ɹow˧˧]

[mej˧˧ təː˧˧ ɹow˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-mê-tơ-rô.wav

Audio (Hà Nội)


yếu điểm

[ʔiəw˧˦ ʔɗiəm˧˩]

[ʔiw˨˩˦ ʔɗiəm˧˨]

[ʔiw˦˥ ʔɗim˨˩˦]

(military) an area critical to a military organization


giây phút

[jəj˧˧ fʊk̚˦˧˥]

[jəj˧˧ fʊk͡p̚˦˥]

giây phút tăm tối


giờ phút

[zəː˨˩ fut̚˧˦]

[jəː˦˩ fʊk̚˦˧˥]

[jəː˨˩ fʊk͡p̚˦˥]

giờ phút trọng đại


thỏ rừng

[tʰɔ˧˩ zɨŋ˨˩]

[tʰɔ˧˨ ʐɨŋ˦˩]

[tʰɔ˨˩˦ ɹɨŋ˨˩]


sở đoảng

[səː˧˩ ʔɗwaːŋ˧˩]

[ʂəː˧˨ ʔɗwaːŋ˧˨]

[səː˧˨ ʔɗwaːŋ˧˨]

[ʂəː˨˩˦ ʔɗwaːŋ˨˩˦]

[səː˨˩˦ ʔɗwaːŋ˨˩˦]

Eggcorn of sở đoản, due to đoảng (“clumsy”).


noãn hoàng

[nwaːŋ˧˨ hwaːŋ˦˩]

[nwaːŋ˨˩˦ waːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 卵黃, composed of 卵 (“egg”) and 黃 (“yolk”), from Chinese 卵黃／卵黄 (luǎnhuáng)


con Lạc cháu Hồng

[kɔn˧˧ laːk̚˧˨ʔ t͡ɕaw˧˦ həwŋ͡m˨˩]

[kɔŋ˧˧ laːk̚˨˩ʔ t͡ɕaw˨˩˦ həwŋ͡m˦˩]

[kɔŋ˧˧ laːk̚˨˩˨ ca(ː)w˦˥ həwŋ͡m˨˩]

Blend of con cháu (“descendants”) + Lạc Việt + Hồng Bàng.

blend

(literary) Vietnamese people of noble ancestry


gió lốc

[zɔ˧˦ ləwk͡p̚˧˦]

[jɔ˨˩˦ ləwk͡p̚˦˧˥]

[jɔ˦˥ ləwk͡p̚˦˥]


hậu cung

[həw˧˨ʔ kʊwŋ͡m˧˧]

[həw˨˩ʔ kʊwŋ͡m˧˧]

[həw˨˩˨ kʊwŋ͡m˧˧]

Sino-Vietnamese word from 後宮, composed of 後 (“in the back”) and 宮 (“palace”)

vi-etym-sino

(history) the place where an East Asian emperor's harem lives


Nhật hoàng

[ɲət̚˧˨ʔ hwaːŋ˨˩]

[ɲək̚˨˩ʔ hwaːŋ˦˩]

[ɲək̚˨˩˨ waːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 日皇, composed of 日 (“Japan”) and 皇 (“emperor”)

Synonym of thiên hoàng (“Emperor or Empress Regnant of Japan”)


Nga hoàng

[ŋaː˧˧ hwaːŋ˨˩]

[ŋaː˧˧ hwaːŋ˦˩]

[ŋaː˧˧ waːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 俄 (“Russia”) and 皇 (“emperor”)


thái giám

[tʰaːj˨˩˦ jaːm˦˧˥]


chuyện cổ tích

[t͡ɕwiən˧˨ʔ ko˧˩ tïk̟̚˧˦]

[t͡ɕwiəŋ˨˩ʔ kow˧˨ tɨt̚˦˧˥]

[c⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨ kow˨˩˦ tɨt̚˦˥]


tích sự

[tïk̟̚˧˦ sɨ˧˨ʔ]

[tɨt̚˦˧˥ ʂɨ˨˩ʔ]

[tɨt̚˦˧˥ sɨ˨˩ʔ]

[tɨt̚˦˥ ʂɨ˨˩˨]

[tɨt̚˦˥ sɨ˨˩˨]

Perhaps an anagram of Chinese 事蹟／事迹 (sự tích, “achievement”).

der

<i class="Latn mention" lang="vi">sự tích</i>

Mày đúng là chẳng được tích sự gì cả!

(chiefly in the negative, of a person) worth or use


cổ tích

[ko˧˩ tïk̟̚˧˦]

[kow˧˨ tɨt̚˦˧˥]

[kow˨˩˦ tɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 古跡 (“old site”), influenced by the Vietnamese reinterpretation of tích (“old tale”).


kiến giải

[kiəŋ˦˧˥ jaːj˧˨]

[kiəŋ˦˥ jaːj˨˩˦]


hướng đạo sinh

[hɨəŋ˧˦ ʔɗaːw˧˨ʔ sïŋ˧˧]

[hɨəŋ˦˧˥ ʔɗaːw˨˩ʔ ʂɨn˧˧]

[hɨəŋ˦˧˥ ʔɗaːw˨˩ʔ sɨn˧˧]

[hɨəŋ˦˥ ʔɗaːw˨˩˨ ʂɨn˧˧]

[hɨəŋ˦˥ ʔɗaːw˨˩˨ sɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 嚮導 (“to guide”) and 生 (“student”)


hướng đạo

[hɨəŋ˧˦ ʔɗaːw˧˨ʔ]

[hɨəŋ˦˧˥ ʔɗaːw˨˩ʔ]

[hɨəŋ˦˥ ʔɗaːw˨˩˨]


căng-gu-ru

[kaŋ˧˧ ɣu˧˧ zu˧˧]

[kaŋ˧˧ ɣʊw˧˧ ʐʊw˧˧]

[kaŋ˧˧ ɣʊw˧˧ ɹʊw˧˧]

From French kangourou, from Guugu Yimidhirr gangurru (“eastern grey kangaroo”).


chữ vạn

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ vaːn˧˨ʔ]

[t͡ɕɨ˧˨ vaːŋ˨˩ʔ]

[cɨ˨˩˦ vaːŋ˨˩˨]

[cɨ˨˩˦ jaːŋ˨˩˨]

Calque of Chinese 萬字／万字 (vạn tự). Compare Japanese 万字 (manji).


đồng tử

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tɨ˧˩]

[ʔɗəwŋ͡m˦˩ tɨ˧˨]

[ʔɗəwŋ͡m˨˩ tɨ˨˩˦]


Táo

Sino-Vietnamese word from 灶 (“stove”), from Chinese 灶 (zào).

A-lô. Thái Bạch Kim Tinh đấy hả ? Ờ. Đây là vấn đề nhạy cảm. Ngọc Hoàng đã chỉ đạo rồi. Phải chờ các Táo đã. Đúng rồi, các Táo biểu quyết thông qua. Phải bí mật đấy nhá.

2016, Táo Quân 2016 [Kitchen Gods 2016], spoken by Nam Tào (Xuân Bắc):

Hello? Is that Taibai Jinxing? Yeah. It's a delicate matter. The Jade Emperor has given instructions. We need to wait for the Kitchen Gods. That's right, they'll be putting on a vote. It's classified.


cá nheo

[kaː˧˦ ɲɛw˧˧]

[kaː˨˩˦ ɲɛw˧˧]

[kaː˦˥ ɲɛw˧˧]

a silurid (catfish of the Siluridae family)


tĩnh vật

[tïŋ˦ˀ˥ vət̚˧˨ʔ]

[tɨn˧˨ vək̚˨˩ʔ]

[tɨn˨˩˦ vək̚˨˩˨]

[tɨn˨˩˦ jək̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 靜物, composed of 靜 (“still”) and 物 (“thing”).

vi-etym-sino

tranh tĩnh vật

Trung tâm có lớp tĩnh vật và lớp chân dung.

We offer still life and portraiture classes.

(art, painting, drawing) a still life subject


chủng tộc

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˩ təwk͡p̚˧˨ʔ]

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˨ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[cʊwŋ͡m˨˩˦ təwk͡p̚˨˩˨]

phân biệt chủng tộc

Căn cứ vào hình thái bề ngoài của cơ thể (màu da, tóc, mắt, mũi…), các nhà khoa học đã chia dân cư trên thế giới thành ba chủng tộc chính : Môn-gô-lô-it (thường gọi là người da vàng), Nê-grô-it (người da đen) và Ơ-rô-pê-ô-it (người da trắng).

2011, “Phần một - Thành phần nhân văn của môi trường / Bài 2 : Sự phân bố dân cư. Các chủng tộc trên thế giới / 2. Các chủng tộc [Part One - The Human Aspect of Environments / Lesson 2: Demographics. The Races of the World / 2. Races]”, in Địa lí 7 [Geography 7], Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam, page 8:

Based on physical traits (skin color, hair, eyes, nose…), scientists have classified the world's populations into three main races: the Monogoloids (colloquially, the yellows), the Negroids (the blacks) and the Europids (the whites).

a race (a large group of people set apart from others on the basis of common, physical characteristics)


giác mạc

[zaːk̚˧˦ maːk̚˧˨ʔ]

[jaːk̚˦˧˥ maːk̚˨˩ʔ]

[jaːk̚˦˥ maːk̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 角膜, composed of 角 (“horn”) and 膜 (“membrane”).


kính vạn hoa

vi-noun

(classifier cái, chiếc) kính vạn hoa • (鏡萬華)

cái (classifier)
chiếc (classifier)
鏡萬華 (CJK)

[kïŋ˧˦ vaːn˧˨ʔ hwaː˧˧]

[kɨn˦˧˥ vaːŋ˨˩ʔ hwaː˧˧]

[kɨn˦˥ vaːŋ˨˩˨ waː˧˧]

[kɨn˦˥ jaːŋ˨˩˨ waː˧˧]

Partial calque of Japanese 万華鏡 (mangekyō, vạn hoa kính).

pcal

a kaleidoscope (tube of mirrors rotated to produce symmetrical designs)


mảng

mảng kiến tạo


本語

chữ Hán form of bản ngữ (“mother tongue”).


Tây du kí

[təj˧˧ jʊw˧˧ kɪj˨˩˦]

[təj˧˧ jʊw˧˧ kɪj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Tây du kí.wav

Sino-Vietnamese word from 西遊記, composed of 西 (“west”), 遊 (“to travel”) and 記 (“record”), from Chinese 西遊記／西游记 (Xīyóujì).

vi-etym-sino

a game in which two players take turn clapping and high fiving while shouting the syllables in the phrase Tây du kí


vịt xiêm

[vɨt̚˨˩˨ sim˧˧]

[jɨt̚˨˩˨ sim˧˧]


ngoại truyện

[ŋwaːj˧˨ʔ t͡ɕwiən˧˨ʔ]

[ŋwaːj˨˩ʔ ʈwiəŋ˨˩ʔ]

[ŋwaːj˨˩˨ ʈ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 外傳, composed of 外 (“outside”) and 傳 (“story”), from Japanese 外伝 (gaiden).


người đẹp

[ŋɨəj˨˩ ʔɗɛp̚˧˨ʔ]

[ŋɨj˦˩ ʔɗɛp̚˨˩ʔ]

[ŋɨj˨˩ ʔɗɛp̚˨˩˨]


mĩ nhân kế

[mi˦ˀ˥ ɲən˧˧ ke˧˦]

[mɪj˧˨ ɲəŋ˧˧ kej˨˩˦]

[mɪj˨˩˦ ɲəŋ˧˧ kej˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-mĩ nhân kế.wav

Sino-Vietnamese word from 美人計, composed of 美人 (“beauty”) and 計 (“stratagem”), from Chinese 美人計／美人计 (měirénjì), the 31st of the Thirty-Six Stratagems.


lạt-ma

[laːt̚˧˨ʔ maː˧˧]

[laːk̚˨˩ʔ maː˧˧]

[laːk̚˨˩˨ maː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 喇嘛, ultimately from Tibetan བླ་མ (bla ma).


kịch bản

[kïk̟̚˧˨ʔ ʔɓaːn˧˩]

[kɨt̚˨˩ʔ ʔɓaːŋ˧˨]

[kɨt̚˨˩˨ ʔɓaːŋ˨˩˦]


中有

chữ Hán form of trung hữu (“(Tibetan Buddhism) bardo”).


máy khâu

[maj˨˩˦ kʰəw˧˧]


ngư phủ

[ŋɨ˧˧ fʊw˧˨]

[ŋɨ˧˧ fʊw˨˩˦]


máy chữ

[maj˧˦ t͡ɕɨ˦ˀ˥]

[maj˨˩˦ t͡ɕɨ˧˨]


tứ đại mĩ nhân

[tɨ˧˦ ʔɗaːj˧˨ʔ mi˦ˀ˥ ɲən˧˧]

[tɨ˨˩˦ ʔɗaːj˨˩ʔ mɪj˧˨ ɲəŋ˧˧]

[tɨ˦˥ ʔɗaːj˨˩˨ mɪj˨˩˦ ɲəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-tứ đại mĩ nhân.wav

Sino-Vietnamese word from 四 (“four”), 大 (“great”) and 美女 (“beauty”), from Chinese 四大美女.

the four women who are said to be the most beautiful in Chinese history


Hán tộc

[haːn˧˦ təwk͡p̚˧˨ʔ]

[haːŋ˦˧˥ təwk͡p̚˨˩ʔ]

[haːŋ˦˥ təwk͡p̚˨˩˨]

Han Chinese (the largest ethnic group indigenous to China)


bánh bông lan

[ʔɓajŋ̟˧˦ ʔɓəwŋ͡m˧˧ laːn˧˧]

[ʔɓɛɲ˦˧˥ ʔɓəwŋ͡m˧˧ laːŋ˧˧]

[ʔɓan˦˥ ʔɓəwŋ͡m˧˧ laːŋ˧˧]

bánh (“pastry”) + bông (classifier for flowers) + lan (“orchid”). So named because of the vanilla (French vanille) extract used as an additive in sponge cake.
The usage of bông instead of hoa might indicate that sponge cake first became popular in the Central-Southern region of Vietnam.

com

bánh bông lan trứng muối


thuyền độc mộc

vi-noun

(classifier con, cái, chiếc) thuyền độc mộc • (船獨木)

con (classifier)
cái (classifier)
chiếc (classifier)
船獨木 (CJK)

[tʰwiən˨˩ ʔɗəwk͡p̚˧˨ʔ məwk͡p̚˧˨ʔ]

[tʰwiəŋ˦˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩ʔ məwk͡p̚˨˩ʔ]

[tʰ⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ ʔɗəwk͡p̚˨˩˨ məwk͡p̚˨˩˨]

Partial calque of Chinese 獨木舟／独木舟 (độc mộc chu, literally “single-tree boat”).


術假金

chữ Hán form of thuật giả kim (“alchemy”).


場美術

trường mĩ thuật
trường mĩ thuật#Vietnamese

chữ Hán form of trường mĩ thuật (“art school”).


術占星

thuật chiêm tinh
thuật chiêm tinh#Vietnamese

chữ Hán form of thuật chiêm tinh (“astrology”).


quản cơ

[kwaːn˧˩ kəː˧˧]

[kwaːŋ˧˨ kəː˧˧]

[waːŋ˨˩˦ kəː˧˧]

(historical) Battalion Commander; a military officer title of Nguyễn dynasty, above cai đội and below chưởng cơ


cai cơ

[kaːj˧˧ kəː˧˧]

[kaːj˧˧ kəː˧˧]

[kaːj˧˧ kəː˧˧]

(historical) Battalion Commander; a military officer title (3rd rank) during Nguyễn lords' period, above cai đội and below chưởng cơ

(historical) alternative name of quản cơ


suất thập

[swət̚˧˦ tʰəp̚˧˨ʔ]

[ʂwək̚˦˧˥ tʰəp̚˨˩ʔ]

[swək̚˦˧˥ tʰəp̚˨˩ʔ]

[ʂ⁽ʷ⁾ək̚˦˥ tʰəp̚˨˩˨]

[s⁽ʷ⁾ək̚˦˥ tʰəp̚˨˩˨]

(historical) Chief of ten people: a military officer title of Nguyễn dynasty, below suất đội, similar to decanus in the Roman army