Ái Tân Giác La

[ʔaːj˧˦ tən˧˧ zaːk̚˧˦ laː˧˧]

[ʔaːj˨˩˦ təŋ˧˧ jaːk̚˦˧˥ laː˧˧]

[ʔaːj˦˥ təŋ˧˧ jaːk̚˦˥ laː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 愛新覺羅. Ultimately from Manchu ᠠᡳᠰᡳᠨ
ᡤᡳᠣᡵᠣ (aisin gioro), the “gold” family (Aisin) of the Yilan (Gioro) clan of the Jianzhou Jurchens.

(historical) Aisin Gioro, the Manchu family which established and ruled China's Qing dynasty.


tiếng Mãn

[tiəŋ˧˦ maːn˦ˀ˥]

[tiəŋ˦˧˥ maːŋ˧˨]

[tiəŋ˦˥ maːŋ˨˩˦]


Vạn diệp tập

[vaːn˧˨ʔ ziəp̚˧˨ʔ təp̚˧˨ʔ]

[vaːŋ˨˩ʔ jiəp̚˨˩ʔ təp̚˨˩ʔ]

[vaːŋ˨˩˨ jip̚˨˩˨ təp̚˨˩˨]

[jaːŋ˨˩˨ jip̚˨˩˨ təp̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 萬葉集, from Japanese 万葉集 (Man'yōshū).


Thơ

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 詩 (“poem”, SV: thi).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">thi</i>


Hoài Nam Tử

[waːj˨˩ naːm˧˧ tɨ˨˩˦]

(literature) The Huainanzi or Writings of the Masters South of the Huai River.


㗂越南

tiếng Việt Nam
tiếng Việt Nam#Vietnamese

Nôm form of tiếng Việt Nam (“Vietnamese language”).


㗂中國

tiếng Trung Quốc
tiếng Trung Quốc#Vietnamese

Nôm form of tiếng Trung Quốc (“Chinese language”).


帝國奧匈

Đế quốc Áo-Hung
Đế quốc Áo-Hung#Vietnamese

chữ Hán form of Đế quốc Áo-Hung (“Austria-Hungary”).


Đế quốc Áo-Hung

[ʔɗe˧˦ kuək̚˧˦ ʔaːw˧˦ hʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɗej˨˩˦ kuək̚˦˧˥ ʔaːw˨˩˦ hʊwŋ͡m˧˧]

[ʔɗej˦˥ wək̚˦˥ ʔaːw˦˥ hʊwŋ͡m˧˧]

đế quốc + Áo + Hung. Calque of Chinese 奧匈帝國／奥匈帝国 (Ào-Xiōng Dìguó).


Tứ Hải

[tɨ˧˦ haːj˧˩]

[tɨ˨˩˦ haːj˧˨]

[tɨ˦˥ haːj˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Tứ Hải.wav

Sino-Vietnamese word from 四海, composed of 四 (“four”) and 海 (“sea”).

vi-etym-sino

(Chinese mythology) the four major seas where the four Dragon Kings reign


Trung Quốc đại lục

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˧˦ ʔɗaːj˧˨ʔ lʊwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ kuək̚˦˧˥ ʔɗaːj˨˩ʔ lʊwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ wək̚˦˥ ʔɗaːj˨˩˨ lʊwk͡p̚˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 中國大陸, composed of 中國 (“China”) and 大陸 (“continent; mainland”), from Mandarin 中國大陸／中国大陆 (Zhōngguó dàlù).


Hoàng Hà

[hwaːŋ˨˩ haː˨˩]

[hwaːŋ˦˩ haː˦˩]

[waːŋ˨˩ haː˨˩]


Hồng Hải

[həwŋ͡m˨˩ haːj˧˩]

[həwŋ͡m˦˩ haːj˧˨]

[həwŋ͡m˨˩ haːj˨˩˦]


Tống

Cao Wei
Chen dynasty
Eastern Han dynasty
Eastern Wei
Eastern Wu
Eastern Zhou dynasty
Five Dynasties and Ten Kingdoms
Han dynasty
Jin dynasty (1115–1234)
Jin dynasty (266–420)
Liang dynasty
Liao dynasty
Liu Song dynasty
Ming dynasty
Northern Qi
Northern Wei
Northern Zhou
Northern and Southern dynasties
Qin dynasty
Qing dynasty
Shang dynasty
Shu Han
Song dynasty
Southern Qi
Southern and Northern dynasties
Spring and Autumn period
Sui dynasty
Tang dynasty
Three Kingdoms
Warring States period
Western Han dynasty
Western Liao
Western Wei
Western Xia
Western Zhou dynasty
Xia dynasty
Xin dynasty
Yuan dynasty
Zhou dynasty

(history) Song, a state during the Zhou dynasty (11th century BC–286 BC)

(history) Song, an imperial dynasty of China (960–1279)


A-di-đà

Alternative spelling of A Di Đà (“Amitābha”).


A Di Đà

[ʔaː˧˧ zi˧˧ ʔɗaː˨˩]

[ʔaː˧˧ jɪj˧˧ ʔɗaː˦˩]

[ʔaː˧˧ jɪj˧˧ ʔɗaː˨˩]

Sino-Vietnamese word from 阿彌陀, from Literary Chinese 阿彌陀. While the onset consonant of Middle Chinese 彌 (miᴇ) was /m/, it was palatalized before a following high vowel, and the palatalized /mj/ was fortited into what is now spelt as d. A similar fortition occurred for the palatalized /pj/ which was fortited as a t(h) sound. A Mi Đà seems to be a hypercorrected or etymologically motivated form which attempts to render the original /m/. Compare Japanese 阿弥陀 (Amida) and Korean 아미타 (Amita).

(Đức) A Di Đà Phật / (Đức) Phật A Di Đà

Phật A Di Đà là vị Phật được thờ nhiều nhất trong Phật giáo Đại thừa. A Di Đà có nghĩa là Ánh sáng vô hạn bởi vậy Phật A Di Đà thường được gọi là Đức Phật ánh sáng.

2023 July 27, “Sự tích Đức Phật A Di Đà [The Life and Time of the Buddha Amitabha]”, in Phật giáo - Giáo hội Phật giáo Việt Nam [Buddhism - The Vietnam Buddhist Sangha]:

The Buddha Amitabha is the most worshipped in Mahayana Buddhism. Amitabha means "infinite light," and the Buddha Amitabha is often conceived of as the Buddha of Light.

Con cầu xin thập phương tam thế chư Phật, chư Bồ Tát, Đức Từ phụ A Di Đà Phật, Đức Quán Thế Âm Bồ Tát, và chư vị từ bi gia hộ, giúp đỡ để chúng con đồng được sự an lành, an lạc, tu hành đến Tri Kiến Giải Thoát, thoát khỏi sanh tử luân hồi, đồng xin nguyện được vãng sanh về Cực Lạc Quốc (1 lạy).

(Can we date this quote?), “Bài văn khấn lễ Quan Thế Âm Bồ Tát dành cho Phật tử [The Buddhist Ode to Avalokiteshvara Bodhisattva]”, in Đồ đồng Đông Sơn [Dongsonian Bronzeware]:

I pray to the Buddhas and Bodhisattvas from ten directions and three lifetimes, Amitabha Buddha the Merciful Father, Avalokiteshvara Bodhisattva, and the merciful and compassionate guardians, so you will help us find goodness and happiness, and keep on practicing until we reach Freedom from Worries, escape from the samsara cycle of life and death, for we wish to ascend to Heaven (1 bow).


Tiết Diên Đà

[tiət̚˧˦ ziən˧˧ ʔɗaː˨˩]

[tiək̚˦˧˥ jiəŋ˧˧ ʔɗaː˦˩]

[tiək̚˦˥ jiəŋ˧˧ ʔɗaː˨˩]

Xueyantuo (ancient Tiele Turkic people and Turkic khanate in central/northern Asia)


薛延陀

chữ Hán form of Tiết Diên Đà (“Xueyantuo”).


Đạo Đức Kinh

[ʔɗaːw˧˨ʔ ʔɗɨk̚˧˦ kïŋ˧˧]

[ʔɗaːw˨˩ʔ ʔɗɨk̚˦˧˥ kɨn˧˧]

[ʔɗaːw˨˩˨ ʔɗɨk̚˦˥ kɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 道德經, composed of 道德 (“morality”) and 經 (“holy book”).

Tao Te Ching (ancient classic Chinese text whose authorship is attributed to Laozi)


Hoàng Hạc Lâu

[hwaːŋ˨˩ haːk̚˧˨ʔ ləw˧˧]

[hwaːŋ˦˩ haːk̚˨˩ʔ ləw˧˧]

[waːŋ˨˩ haːk̚˨˩˨ ləw˧˧]


Tam Hàn

[taːm˧˧ haːŋ˦˩]

[taːm˧˧ haːŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 三韓, from Korean 삼한 (Samhan).


陰陽家

chữ Hán form of Âm Dương gia (“School of Naturalists”).


Xi Vưu

[sɪj˧˧ vɨw˧˧]

[sɪj˧˧ vɨw˧˧]

[sɪj˧˧ jɨw˧˧]

(Chinese mythology) Chiyou (tribal leader of the ancient Nine Li tribe)


[ko˧˧ vit̚˧˦ mɨəj˨˩ t͡ɕin˧˦]

[ko˧˧ vit̚˧˨ʔ mɨəj˨˩ t͡ɕin˧˦]

[kow˧˧ vit̚˦˧˥ mɨj˦˩ t͡ɕin˦˧˥]

[kow˧˧ vit̚˨˩ʔ mɨj˦˩ t͡ɕin˦˧˥]

[kow˧˧ vɨt̚˦˥ mɨj˨˩ cɨn˦˥]

[kow˧˧ jɨt̚˦˥ mɨj˨˩ cɨn˦˥]

[kow˧˧ vɨt̚˨˩˨ mɨj˨˩ cɨn˦˥]

[kow˧˧ jɨt̚˨˩˨ mɨj˨˩ cɨn˦˥]


山海關

chữ Hán form of Sơn Hải quan (“Shanhai Pass”).


Quế

Tôi đã nói với cụ nghị Quế ở thôn Đoài…

1937, Ngô Tất Tố, chapter IV, in Tắt đèn, Việt nữ:


Đế quốc La Mã Thần thánh

帝國羅馬神聖 (CJK)

[ʔɗe˧˦ kuək̚˧˦ laː˧˧ maː˦ˀ˥ tʰən˨˩ tʰajŋ̟˧˦]

[ʔɗej˨˩˦ kuək̚˦˧˥ laː˧˧ maː˧˨ tʰəŋ˦˩ tʰɛɲ˦˧˥]

[ʔɗej˦˥ wək̚˦˥ laː˧˧ maː˨˩˦ tʰəŋ˨˩ tʰan˦˥]

Đế quốc La Mã (“the Roman Empire”) + thần thánh (“holy”), calque of Chinese 神聖羅馬帝國／神圣罗马帝国 (Thần thánh La Mã Đế quốc). Compare Japanese 神聖ローマ帝国 (Shinsei Rōma Teikoku) and Korean 신성 로마 제국 (Sinseong Roma Jeguk).

cal

Holy Roman Empire
Holy Roman Empire#English


Phục Hy

Alternative spelling of Phục Hi (“Fuxi”).


Sáng

From sáng (“bright”). Compare Minh and Quang with the same meanings.


文殊師利

chữ Hán form of Văn-thù-sư-lợi (“Manjushri”).


Vạn Lý Trường Thành

Vạn Lí Trường Thành
Vạn Lí Trường Thành#Vietnamese

Alternative spelling of Vạn Lí Trường Thành.


支秋

(Christianity) Nôm form of Giêsu (“Jesus”).


Cô Vy

Coined by musician Khắc Hưng in the viral music video "Ghen Cô Vy" ("Jealous of Miss Vy") as a pun on COVID and cô + Vy, a common female name. "Cô Vy" is a natural pronunciation respelling of COVID in Vietnamese, which does not allow syllables to end with /d/.

Đùng một cái, “dịch Cô Vy” (gọi nôm na từ Covid-19) xuất hiện, từ hơn nửa tháng nay, đường phố đột nhiên trống vắng.

2020 February 23, Trần Đăng, “Gồng mình qua đại dịch”, in Quảng Nam Online, Tam Kỳ, Quảng Nam, archived from the original on 2020-03-22:

All of a sudden, the "Cô Vy epidemic" (an informal term for COVID-19) appeared. Over half a month ago, the streets suddenly emptied out.

Taxi ở NYC một thời làm mưa làm gió, phải trả cả triệu đô-la cho một cái giấy phép, vừa bị khốn đốn vì Uber và Lyft, nay thêm cô Vy nầy.

2020 March 18, Nguyễn Q, “Cô Vy ở New York City”, in Việt Báo, Garden Grove, California, retrieved 2020-03-21:

It was raining and pouring for taxis in NYC for a while, having to pay as much as a million dollars for a license, meanwhile being sent into poverty by Uber and Lyft, and now add this COVID to the mix.

Thế rồi tình hình đối phó với Cô Vi lây lan làm rúng động nước Mỹ.

2020 April 7, Bùi Văn Phú, “Thư từ Mỹ : Cô Vi và XHCN trên bảo dưới không nghe”, in BBC News Vietnamese, British Broadcasting Corporation:

As it happened, dealing with COVID’s spread sent reverberations across America.

Và những chuyến xe, chuyến thu hoạch đong đầy tình người này sẽ vẫn tiếp tục cho đến khi "cô vy đi xa".

2021 August 1, “Nhà thiết kế Thuận Việt và 3 tuần cắt 15 tấn rau muống chở đến khu phong tỏa [The designer Thuận Việt and 3 weeks cutting 15 tonnes of water spinach to deliver to a quarantined neighborhood]”, in Tuổi Trẻ, Ho Chi Minh City, retrieved 2021-11-17:

And these trips and harvests filled with humanity will still continue until "COVID goes far away".

(colloquial) a personification of COVID, specifically COVID-19; Miss Rona


Mã Hàn

[maː˦ˀ˥ haːn˨˩]

[maː˧˨ haːŋ˦˩]

[maː˨˩˦ haːŋ˨˩]


馬韓

chữ Hán form of Mã Hàn (“Mahan confederacy”).


Tôn Tử

[toŋ˧˧ tɨ˧˨]

[toŋ˧˧ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 孫子, from Chinese 孫子／孙子


Xích Kim

[sïk̟̚˧˦ kim˧˧]

[sɨt̚˦˧˥ kim˧˧]


Kirixitô

Alternative spelling of Ki-ri-xi-tô (“Christ”)


Hiếu Kinh

[hiəw˧˦ kïŋ˧˧]


Mông Cương

[məwŋ͡m˧˧ kɨəŋ˧˧]

[məwŋ͡m˧˧ kɨəŋ˧˧]

[məwŋ͡m˧˧ kɨəŋ˧˧]

(historical) Mengjiang (historical puppet state)


蒙疆

chữ Hán form of Mông Cương (“Mengjiang”).


保加利亞乳桿菌

Bảo Gia Lợi Á nhũ can khuẩn
Bảo Gia Lợi Á nhũ can khuẩn#Vietnamese

chữ Hán form of Bảo Gia Lợi Á nhũ can khuẩn (“Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus”).


CHNDTH

Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa
Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa#Vietnamese

Initialism of Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa (“People's Republic of China”).


Đặc khu Columbia

đặc khu (“Sino-Vietnamese word from 特區, special district”) + Columbia

compound

Sino-Vietnamese word from <i class="Hani mention" lang="vi">特區</i>, special district

District of Columbia
District of Columbia#English


mũi Hảo Vọng

[muj˧˨ haːw˧˨ vɔŋ˨˩ʔ]

[muj˨˩˦ haːw˨˩˦ vawŋ͡m˨˩˨]

[muj˨˩˦ haːw˨˩˦ jawŋ͡m˨˩˨]

mũi (“cape”) + Sino-Vietnamese word from 好 (“good”) and 望 (“hope”), calque of Chinese 好望角 (Hảo Vọng Giác).

vi-etym-sino

Cape of Good Hope
Cape of Good Hope#English

the Cape of Good Hope (a cape in southwestern South Africa)


Tân Thế Giới

[tən˧˧ tʰe˧˦ zəːj˧˦]

[təŋ˧˧ tʰej˨˩˦ jəːj˨˩˦]

[təŋ˧˧ tʰej˦˥ jəːj˦˥]

Sino-Vietnamese word from 新世界. From tân (“new”) + thế giới (“world”).

New Caledonia (an archipelago and overseas territory of France in Oceania)


Đông Bán cầu

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːn˧˦ kəw˨˩]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːŋ˦˧˥ kəw˦˩]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓaːŋ˦˥ kəw˨˩]

Eastern Hemisphere (hemisphere of the Earth)


Tây Bán cầu

[təj˧˧ ʔɓaːn˧˦ kəw˨˩]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˦˧˥ kəw˦˩]

[təj˧˧ ʔɓaːŋ˦˥ kəw˨˩]

Western Hemisphere (hemisphere of the Earth)


Cựu Thế giới

[kiw˧˨ʔ tʰe˧˦ zəːj˧˦]

[kɨw˨˩ʔ tʰej˨˩˦ jəːj˨˩˦]

[kɨw˨˩˨ tʰej˦˥ jəːj˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Cựu Thế giới.wav


舊世界

chữ Hán form of Cựu Thế giới (“Old World”).


Thiên Lôi

[tʰiəŋ˧˧ loj˧˧]

[tʰiəŋ˧˧ loj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 天 (“heaven”) and 雷 (“thunder”).

(folklore) a god who produces thunder and lightning with his ax


Thổ Dục Hồn

[tʰo˧˩ zʊwk͡p̚˧˨ʔ hon˨˩]

[tʰow˧˨ jʊwk͡p̚˨˩ʔ hoŋ˦˩]

[tʰow˨˩˦ jʊwk͡p̚˨˩˨ hoŋ˨˩]

(historical) Tuyuhun (A powerful Mongolic kingdom established by nomadic tribes related to the Xianbei in the Qilian Mountains and upper Yellow River valley.)


Khe Sanh

English: Khe Sanh

French: Khe Sanh

[xɛ˧˧ sajŋ̟˧˧]

[kʰɛ˧˧ ʂɛɲ˧˧]

[xɛ˧˧ sɛɲ˧˧]

[kʰɛ˧˧ ʂan˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Khe Sanh.wav

Khe Sanh (a township in Hướng Hoá district, Quảng Trị, Vietnam)


eo biển Manche

[ʔɛw˧˧ ʔɓiən˧˩ maŋ˧˧ səː˧˧]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˧˨ maŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˧˨ maŋ˧˧ səː˧˧]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˦ maŋ˧˧ ʂəː˧˧]

[ʔɛw˧˧ ʔɓiəŋ˨˩˦ maŋ˧˧ səː˧˧]

Calque of French La Manche; compound of eo biển (“strait”) + Manche.


VTC

vi:Tổng công ty Truyền thông đa phương tiện VTC

VTC Digital Television
w:VTC Digital Television

Vietnam Multimedia Corporation
w:Vietnam Multimedia Corporation

Abbreviation of Vietnam Multimedia Corporation.


Trường Giang

[t͡ɕɨəŋ˨˩ zaːŋ˧˧]

[ʈɨəŋ˦˩ jaːŋ˧˧]

[ʈɨəŋ˨˩ jaːŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Trường Giang.wav


㗂西

土音哙丐𨨨羅丐鏛𡦂悪切買𡦂固義羅空固拱如㗂京羅怒㗂西羅𩛂
Thổ âm gọi cái ‘chiêng’ là cái ‘thường’; chữ ‘ố’ thiết với chữ ‘có’ nghĩa là “không có”, cũng như tiếng Kinh là ‘nỏ’, tiếng Tây là ‘no’.
In the local speech, gongs are called ‘thường’, and ‘ó’ (which is spelt with ‘ố + có’) means “no”, similar to ‘nỏ’ in Vietnamese and ‘no(n)’ in French.

1903, Vương Duy Trinh, Thanh Hoá quan phong (清化觀風), page 42

Nôm form of tiếng Tây (“(dated) French language”).


Chà Và

[t͡ɕaː˨˩ vaː˨˩]

[t͡ɕaː˦˩ vaː˦˩]

[caː˨˩ vaː˨˩]

[caː˨˩ jaː˨˩]

Probably from Eastern Cham Jawa, ultimately from Javanese ꦗꦮ (jawa).


Đa Đảo

[ʔɗaː˧˧ ʔɗaːw˧˩]

[ʔɗaː˧˧ ʔɗaːw˧˨]

[ʔɗaː˧˧ ʔɗaːw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 多 (“poly-”) and 島 (“island”), calque of French Polynésie.

(now uncommon) Polynesia (a region of Oceania)


Thìn Hàn

[tʰin˦˩ haːŋ˦˩]

[tʰɨn˨˩ haːŋ˨˩]


Biện Hàn

[ʔɓiən˧˨ʔ haːn˨˩]

[ʔɓiəŋ˨˩ʔ haːŋ˦˩]

[ʔɓiəŋ˨˩˨ haːŋ˨˩]


弁韓

chữ Hán form of Biện Hàn (“Byeonhan confederacy”).


辰韓

chữ Hán form of Thìn Hàn (“Jinhan confederacy”).


hệ Mặt Trời

[he˧˨ʔ mat̚˧˨ʔ t͡ɕəːj˨˩]

[hej˨˩ʔ mak̚˨˩ʔ ʈəːj˦˩]

[hej˨˩˨ mak̚˨˩˨ ʈəːj˨˩]

hệ + Mặt Trời, calque of Chinese 太陽系／太阳系 (Thái Dương hệ).


Sơn Hải quan

[ʂəːŋ˧˧ haːj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[səːŋ˧˧ haːj˧˨ kwaːŋ˧˧]

[ʂəːŋ˧˧ haːj˨˩˦ waːŋ˧˧]

[səːŋ˧˧ haːj˨˩˦ waːŋ˧˧]


Nam Băng Dương

[naːm˧˧ ʔɓaŋ˧˧ zɨəŋ˧˧]

[naːm˧˧ ʔɓaŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

[naːm˧˧ ʔɓaŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 南冰洋, composed of 南 (“south”), 冰 (“ice”) and 洋 (“ocean”).


sao Kim

sao (“star”) + kim (“Sino-Vietnamese of 金”). Calque of Chinese 金星 (Kim tinh, literally “Metal Star”).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Kim tinh</i>


sao Thiên Vương

[saːw˧˧ tʰiən˧˧ vɨəŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[saːw˧˧ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[saːw˧˧ tʰiəŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

sao (“star”) + thiên vương (“Sino-Vietnamese of 天王”). Calque of Chinese 天王星 (Thiên Vương tinh, literally “Sky King Star”).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Thiên Vương tinh</i>


sao Hải Vương

[saːw˧˧ haːj˧˩ vɨəŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ haːj˧˨ vɨəŋ˧˧]

[saːw˧˧ haːj˧˨ vɨəŋ˧˧]

[ʂaːw˧˧ haːj˨˩˦ vɨəŋ˧˧]

[saːw˧˧ haːj˨˩˦ jɨəŋ˧˧]

sao (“star”) + hải vương (“Sino-Vietnamese of 海王”). Calque of Chinese 海王星 (Hải Vương tinh, literally “Sea King Star”).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Hải Vương tinh</i>


sao Mộc

[saːw˧˧ məwk͡p̚˧˨ʔ]

[ʂaːw˧˧ məwk͡p̚˨˩ʔ]

[saːw˧˧ məwk͡p̚˨˩ʔ]

[ʂaːw˧˧ məwk͡p̚˨˩˨]

[saːw˧˧ məwk͡p̚˨˩˨]

sao (“star”) + mộc (“Sino-Vietnamese word from 木”). Calque of Chinese 木星 (Mộc tinh, literally “Wood Star”).

compound

Sino-Vietnamese word from <i class="Hani mention" lang="vi">木</i>

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Mộc tinh</i>


sao Thổ

[ʂaːw˧˧ tʰow˧˨]

[ʂaːw˧˧ tʰow˨˩˦]

sao (“star”) + thổ (“Sino-Vietnamese of 土”). Calque of Chinese 土星 (Thổ tinh, literally “Earth Star”).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Thổ tinh</i>


sao Hoả

[ʂaːw˧˧ hwaː˧˨]

[ʂaːw˧˧ waː˨˩˦]

[saːw˧˧ waː˨˩˦]

sao (“star”) + hoả (“Sino-Vietnamese of 火”). Calque of Chinese 火星 (Hoả tinh, literally “Fire Star”).

cal

<i class="Latn mention" lang="vi">Hoả tinh</i>


Thích-ca Mâu-ni

Thích Ca Mâu Ni
Thích Ca Mâu Ni#Vietnamese

Alternative spelling of Thích Ca Mâu Ni (“Sakyamuni”).


Sát Hợp Đài

[saːt̚˧˦ həːp̚˧˨ʔ ʔɗaːj˨˩]

[ʂaːk̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ ʔɗaːj˦˩]

[saːk̚˦˧˥ həːp̚˨˩ʔ ʔɗaːj˦˩]

[ʂaːk̚˦˥ həːp̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩]

[saːk̚˦˥ həːp̚˨˩˨ ʔɗaːj˨˩]


尊室

chữ Hán form of Tôn Thất (“a surname.”).


Nhân Xuyên

[ɲən˧˧ swiən˧˧]

[ɲəŋ˧˧ swiəŋ˧˧]

[ɲəŋ˧˧ s⁽ʷ⁾iəŋ˧˧]


Hậu Nghệ

[həw˧˨ʔ ŋe˧˨ʔ]

[həw˨˩ʔ ŋej˨˩ʔ]

[həw˨˩˨ ŋej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 后羿, from Chinese 后羿 (Hòuyì).


Cựu Ước

[kiw˧˨ʔ ʔɨək̚˧˦]

[kɨw˨˩ʔ ʔɨək̚˦˧˥]

[kɨw˨˩˨ ʔɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 舊約, composed of 舊 (“old”) and 約 (“agreement”), from Chinese 舊約／旧约 (jiùyuē).

vi-etym-sino

Kinh (Thánh) Cựu Ước


Tân Ước

[tən˧˧ ʔɨək̚˧˦]

[təŋ˧˧ ʔɨək̚˦˧˥]

[təŋ˧˧ ʔɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 新約, composed of 新 (“new”) and 約 (“agreement”), from Chinese 新約／新约 (Xīnyuē).

Kinh (Thánh) Tân Ước


Ma Ni giáo

[maː˧˧ nɪj˧˧ jaːw˨˩˦]

[maː˧˧ nɪj˧˧ jaːw˦˥]


東北亞

chữ Hán form of Đông Bắc Á (“Northeast Asia”).


Cận Đông

[kən˧˨ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[kəŋ˨˩ʔ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

[kəŋ˨˩˨ ʔɗəwŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Cận Đông.wav

Sino-Vietnamese word from 近東, composed of 近 (“near”) and 東 (“east”).


Guy-an

[ɣwi˧˧ ʔaːn˧˧]

[ɣwɪj˧˧ ʔaːŋ˧˧]

[ɣwɪj˧˧ ʔaːŋ˧˧]

administrative region
administrative region

French Guiana (an overseas department and administrative region of France in South America)


Át-lát

[ʔaːt̚˧˦ laːt̚˧˦]

[ʔaːk̚˦˧˥ laːk̚˦˧˥]

[ʔaːk̚˦˥ laːk̚˦˥]

dãy Át-lát


Đô-mi-ni-ca-na

[ʔɗo˧˧ mi˧˧ ni˧˧ kaː˧˧ naː˧˧]

[ʔɗow˧˧ mɪj˧˧ nɪj˧˧ kaː˧˧ naː˧˧]

[ʔɗow˧˧ mɪj˧˧ nɪj˧˧ kaː˧˧ naː˧˧]

From Spanish dominicana f (“Dominican”, adjective).

bor

Cộng hoà Đô-mi-ni-ca-na
Cộng hoà Đô-mi-ni-ca-na#Vietnamese

Short for Cộng hoà Đô-mi-ni-ca-na (“Dominican Republic”).


châu Mĩ

[t͡ɕəw˧˧ mi˦ˀ˥]

[t͡ɕəw˧˧ mɪj˧˨]

[cəw˧˧ mɪj˨˩˦]

châu (“continent”) + Mĩ (“America”), calque of Chinese 美洲 (Mĩ châu).

So với các châu lục khác, châu Mĩ nằm trải dài trên nhiều vĩ độ hơn cả, từ vùng cực Bắc đến tận vùng cực Nam.

2011, “Phần ba - Thiên nhiên và con người ở các châu lục / Chương VII - Châu Mĩ / Bài 35 : Khái quát châu Mĩ / 1. Một lãnh thổ rộng lớn [Part Three - Nature and Peoples in the Continents / Chapter VII - The Americas / Lesson 35: The Americas, in General / 1. A Vast Territory]”, in Địa lí 7 [Geography 7], Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam, page 109:

Compared to other "geopolitical continents", the Americas span the most latitudes, from their northernmost point all the way to their southernmost point.


châu Phi

[t͡ɕəw˧˧ fi˧˧]

[t͡ɕəw˧˧ fɪj˧˧]

[cəw˧˧ fɪj˧˧]

châu + Phi, calque of Chinese 非洲 (Phi châu).

Đường bờ biển châu Phi ít bị chia cắt, rất ít các vịnh biển, bán đảo và đảo ; lớn hơn cả là đảo Ma-đa-ga-xca và bán đảo Xô-ma-li.

2011, “Phần ba - Thiên nhiên và con người ở các châu lục / Chương VI - Châu Phi / Bài 26 : Thiên nhiên châu Phi / 1. Vị trí địa lí [Part Three - Nature and Peoples in the Continents / Lesson 26: Nature of Africa / 1. Geographic Location]”, in Địa lí 7 [Geography 7], Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam, page 82:

The overall coastline of Africa is quite contiguous, with few gulfs, peninsulas and islands; the largest ones are the island of Madagascar and the Somali Peninsula.


Kiêu

Kiêu, trợ lý tác chiến, với cái dáng cao lớn, đi tới:[…]

1978, Chu Lai, chapter 1, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

Kiêu, the tall deputy operations officer, went over.


Bàn Cổ

[ʔɓaːn˨˩ ko˧˩]

[ʔɓaːŋ˦˩ kow˧˨]

[ʔɓaːŋ˨˩ kow˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 盤古, from Chinese 盤古／盘古 (Pángǔ).

烝(Chưng)初(xưa)𠁀(đời)混(hỗn)茫(mang) 渚(chưa)支(chia)𡗶(trời)坦(đất)
𤤰(Vua)盤(Bàn)古(Cổ)頭(đầu)生(sanh)𦋦(ra) 買(mới)𢬦(rẽ)氣(khí)陰(âm)氣(khí)陽(dương)

1882, by Anonymous, 初學問津 (Sơ học vấn tân):

Around the time of the primodial chaos, when heaven and earth were yet not separate,
[this is when] the great Bàn Cổ (Pangu) was born and began to divide Yin [from] Yang.


Ngưỡng Quang

[ŋɨəŋ˦ˀ˥ kwaːŋ˧˧]

[ŋɨəŋ˧˨ kwaːŋ˧˧]

[ŋɨəŋ˨˩˦ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 仰光 (“Yangon”), from Burmese ရန်ကုန် (rankun).


Thừa Thiên

[tʰɨə˨˩ tʰiən˧˧]

[tʰɨə˦˩ tʰiəŋ˧˧]

[tʰɨə˨˩ tʰiəŋ˧˧]

(history) an feudal province of Vietnam, later part of Bình Trị Thiên Province (along with Quảng Bình and Quảng Trị), now part of Thừa Thiên Huế Province


扶董天王

Phù Đổng Thiên Vương
Phù Đổng Thiên Vương#Vietnamese


朔天王

Sóc Thiên vương
Sóc Thiên vương#Vietnamese


傘圓山聖

Tản Viên Sơn Thánh
Tản Viên Sơn Thánh#Vietnamese


柳杏公主

Liễu Hạnh Công Chúa
Liễu Hạnh Công Chúa#Vietnamese


林宮聖母

Lâm Cung Thánh Mẫu
Lâm Cung Thánh Mẫu#Vietnamese


Tứ bất tử

[tɨ˧˦ ʔɓət̚˧˦ tɨ˧˩]

[tɨ˨˩˦ ʔɓək̚˦˧˥ tɨ˧˨]

[tɨ˦˥ ʔɓək̚˦˥ tɨ˨˩˦]


Chử Đồng Tử

[t͡ɕɨ˧˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tɨ˧˩]

[t͡ɕɨ˧˨ ʔɗəwŋ͡m˦˩ tɨ˧˨]

[cɨ˨˩˦ ʔɗəwŋ͡m˨˩ tɨ˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 褚童子 (“boy of the Chử family”, SV: Trữ Đồng Tử).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">Trữ Đồng Tử</i>

vi-etym-sino

Chử Đồng Tử, a poor young man who had to share a loincloth with his father, lucky enough to marry a princess, learned magic and became a sage


Tản Viên Sơn Thánh

[taːn˧˩ viən˧˧ səːn˧˧ tʰajŋ̟˧˦]

[taːŋ˧˨ viəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧ tʰɛɲ˦˧˥]

[taːŋ˧˨ viəŋ˧˧ səːŋ˧˧ tʰɛɲ˦˧˥]

[taːŋ˨˩˦ viəŋ˧˧ ʂəːŋ˧˧ tʰan˦˥]

[taːŋ˨˩˦ jiəŋ˧˧ səːŋ˧˧ tʰan˦˥]

Sơn Tinh, one of the The Four Immortals in Vietnamese mythology


天后聖母

Thiên Hậu Thánh Mẫu
Thiên Hậu Thánh Mẫu#Vietnamese


陆宮聖母

Lục Cung Thánh Mẫu
Lục Cung Thánh Mẫu#Vietnamese


Thuận Thiên

[tʰwən˧˨ʔ tʰiən˧˧]

[tʰwəŋ˨˩ʔ tʰiəŋ˧˧]

[tʰ⁽ʷ⁾əŋ˨˩˨ tʰiəŋ˧˧]

mythical sword of Vietnamese king Lê Lợi (lit. 'Heaven's will')


Liễu Hạnh Công Chúa

[liəw˦ˀ˥ hajŋ̟˧˨ʔ kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕuə˧˦]

[liw˧˨ hɛɲ˨˩ʔ kəwŋ͡m˧˧ t͡ɕuə˨˩˦]

[liw˨˩˦ han˨˩˨ kəwŋ͡m˧˧ cuə˦˥]

Liễu Hạnh, one of the The Four Immortals in Vietnamese mythology


Lâm Cung Thánh Mẫu

[ləm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧ tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[ləm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[ləm˧˧ kʊwŋ͡m˧˧ tʰan˦˥ məw˨˩˦]

Mẫu Thượng Ngàn, a goddess in Vietnamese mythology


Sóc Thiên vương

[sawk͡p̚˧˦ tʰiən˧˧ vɨəŋ˧˧]

[ʂawk͡p̚˦˧˥ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[sawk͡p̚˦˧˥ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[ʂawk͡p̚˦˥ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[sawk͡p̚˦˥ tʰiəŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

Thánh Gióng, one of the The Four Immortals in Vietnamese mythology


Mẫu Tổ

[məw˦ˀ˥ to˧˩]

[məw˨˩˦ tow˨˩˦]


Đạo Mẫu

[ʔɗaːw˧˨ʔ məw˦ˀ˥]

[ʔɗaːw˨˩ʔ məw˧˨]

[ʔɗaːw˨˩˨ məw˨˩˦]

worship of mother goddesses in Vietnamese religion


Thiên Hậu

[tʰiən˧˧ həw˧˨ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ həw˨˩ʔ]

[tʰiəŋ˧˧ həw˨˩˨]


Thánh Gióng

[tʰajŋ̟˧˦ zawŋ͡m˧˦]

[tʰɛɲ˦˧˥ jawŋ͡m˦˧˥]

[tʰɛɲ˦˧˥ jɔŋ˦˧˥]

thánh + Dóng. Dóng is the modern form of a word attested written as 扶董 (MC bju tuwngX, “Phù Đổng”) in Chinese characters, with typical lenition of medial stop.
Dóng was probably the village name and not the personal name of the character in the legend. The tên Nôm of the village of Phù Đổng was Dóng.
The spelling ‹Gióng› is unetymological but more commonly used than ‹Dóng›. Compare also giềng (as in láng giềng), a word now commonly spelled with ‹gi› but attested as diềng in Middle Vietnamese.


Thiên Hậu Thánh Mẫu

[tʰiən˧˧ həw˧˨ʔ tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[tʰiəŋ˧˧ həw˨˩ʔ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ həw˨˩˨ tʰan˦˥ məw˨˩˦]


Thiên Thượng Thánh Mẫu

[tʰiən˧˧ tʰɨəŋ˧˨ʔ tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[tʰiəŋ˧˧ tʰɨəŋ˨˩ʔ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[tʰiəŋ˧˧ tʰɨəŋ˨˩˨ tʰan˦˥ məw˨˩˦]


Phù Đổng Thiên Vương

[fu˨˩ ʔɗəwŋ͡m˧˩ tʰiən˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fʊw˦˩ ʔɗəwŋ͡m˧˨ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fʊw˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩˦ tʰiəŋ˧˧ vɨəŋ˧˧]

[fʊw˨˩ ʔɗəwŋ͡m˨˩˦ tʰiəŋ˧˧ jɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 扶董天王, composed of 扶董 and 天王, i.e. "Heavenly King/Prince of Phù Đổng". Phù Đổng 扶董 (MC bju tuwngX) is the rendition of a sesquisyllabic Vietnamese word ancestral to Dóng (in Thánh Dóng).
This whole phrase is probably a calque of Thánh Dóng.


Thủy Long Thánh Mẫu

[tʰwi˧˩ lawŋ͡m˧˧ tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[tʰwɪj˧˨ lawŋ͡m˧˧ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[tʰwɪj˧˨ lɔŋ˧˧ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[tʰ⁽ʷ⁾ɪj˨˩˦ lawŋ͡m˧˧ tʰan˦˥ məw˨˩˦]

a mother goddess in Vietnamese mythology


Lục Cung Thánh Mẫu

[lʊwk͡p̚˧˨ʔ kʊwŋ͡m˧˧ tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[lʊwk͡p̚˨˩ʔ kʊwŋ͡m˧˧ tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[lʊwk͡p̚˨˩˨ kʊwŋ͡m˧˧ tʰan˦˥ məw˨˩˦]


水龍聖母

Thủy Long Thánh Mẫu
Thủy Long Thánh Mẫu#Vietnamese


nhiên thần

[ɲiən˧˧ tʰən˨˩]

[ɲiəŋ˧˧ tʰəŋ˦˩]

[ɲiəŋ˧˧ tʰəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 然神, composed of 然 (“natural”) and 神 (“deity”).


Tứ Phủ

[tɨ˨˩˦ fʊw˧˨]

[tɨ˦˥ fʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 四府, composed of 四 (“four”) and 府 (“residence”).

Four Palaces in Vietnamese folk religion


Mẫu Đệ Nhất

[məw˦ˀ˥ ʔɗe˧˨ʔ ɲət̚˧˦]

[məw˧˨ ʔɗej˨˩ʔ ɲək̚˦˧˥]

[məw˨˩˦ ʔɗej˨˩˨ ɲək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 母 (“mother”) and 第一 (“first”).

First Mother Goddess in Vietnamese folk religion


五位尊官

Ngũ Vị Tôn Quan
Ngũ Vị Tôn Quan#Vietnamese


Tam Quốc

[taːm˧˧ kuək̚˦˧˥]

[taːm˧˧ wək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 三國, composed of 三 (“three”) and 國 (“kingdoms”).


Liễu Hạnh

[liəw˦ˀ˥ hajŋ̟˧˨ʔ]

[liw˧˨ hɛɲ˨˩ʔ]

one of the The Four Immortals in Vietnamese mythology


Ngũ Vị Tôn Quan

[ŋu˦ˀ˥ vi˧˨ʔ ton˧˧ kwaːn˧˧]

[ŋʊw˧˨ vɪj˨˩ʔ toŋ˧˧ kwaːŋ˧˧]

[ŋʊw˨˩˦ vɪj˨˩˨ toŋ˧˧ waːŋ˧˧]

[ŋʊw˨˩˦ jɪj˨˩˨ toŋ˧˧ waːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 五 (“five”), 位, 尊 (“noble”) and 官 (“official”).

Five Honored Commanders in Vietnamese folk religion


Thánh Mẫu

[tʰajŋ̟˧˦ məw˦ˀ˥]

[tʰɛɲ˦˧˥ məw˧˨]

[tʰan˦˥ məw˨˩˦]


Xuân Thu

[swəŋ˧˧ tʰʊw˧˧]

[s⁽ʷ⁾əŋ˧˧ tʰʊw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 春秋, composed of 春 (“spring”) and 秋 (“autumn”).

Analects, XIV.15; 1972, Vietnamese translation and annotations by Nguyễn Hiến Lê
Dịch. – Khổng tử nói: “Tấn Văn Công xảo quyệt mà không chính đại; Tề Hoàn Công chính đại mà không xảo quyệt.” Chú thích. – Tấn Văn Công và Tề Hoàn Công đều là những “Bá” đời Xuân Thu.
Translation: "Confucius said: 'Duke Wen of Jin was wily and not upright; Duke Huan of Qi was upright and not wily'." Annotation: Both Duke Wen of Jin and Duke Huan of Qi were "Hegemons" in the Spring and Autumn period.

the Spring and Autumn period (770–476 BC)

1995, Preface to Vietnamese partial translation (by Phan Kỳ Nam et al.) of Zuo Zhuan, c. late 4th century CE
Theo cách nói truyền thống, Xuân Thu có ba truyện, tức Tả Truyện, Công Dương truyện, Cốc Lương truyện.
In traditional parlance, the Spring and Autumn Annals have three zhuans, namely: Zuo Zhuan, Gongyang Zhuan, and Guliang Zhuan.

a commune in Sóc Sơn district, Hanoi, Vietnam


天上聖母

Thiên Thượng Thánh Mẫu
Thiên Thượng Thánh Mẫu#Vietnamese


Nê-đéc-lan

[ne˧˧ ʔɗɛk̚˧˦ laːn˧˧]

[nej˧˧ ʔɗɛk̚˦˧˥ laːŋ˧˧]

[nej˧˧ ʔɗɛk̚˦˥ laːŋ˧˧]


Tây Liêu

(historical) the Western Liao dynasty (1124–1218 C.E.)


高台仙翁大菩薩摩訶薩

Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát#Vietnamese

chữ Hán form of Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát (“the name of God in the Cao Dai religion”).


Đức Phật Mẫu

[ʔɗɨk̚˧˦ fət̚˧˨ʔ məw˦ˀ˥]

[ʔɗɨk̚˦˧˥ fək̚˨˩ʔ məw˧˨]

[ʔɗɨk̚˦˥ fək̚˨˩˨ məw˨˩˦]

alternative name of Queen Mother of the West in the Cao Dai religion (goddess)


Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ

head

Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ

Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ

[ʔɗaːj˧˨ʔ ʔɗaːw˧˨ʔ taːm˧˧ ki˨˩ fo˧˩ ʔɗo˧˨ʔ]

[ʔɗaːj˨˩ʔ ʔɗaːw˨˩ʔ taːm˧˧ kɪj˦˩ fow˧˨ ʔɗow˨˩ʔ]

[ʔɗaːj˨˩˨ ʔɗaːw˨˩˨ taːm˧˧ kɪj˨˩ fow˨˩˦ ʔɗow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 大道 (“great faith”), 三 (“three”), 期 (“periods”) and 普度 (“to save”).


Tây Vương Mẫu

[təj˧˧ vɨəŋ˧˧ məw˦ˀ˥]

[təj˧˧ vɨəŋ˧˧ məw˧˨]

[təj˧˧ vɨəŋ˧˧ məw˨˩˦]

[təj˧˧ jɨəŋ˧˧ məw˨˩˦]

(Chinese religion, Chinese mythology) Queen Mother of the West (goddess)


Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát

head

Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát • (高台仙翁大菩薩摩訶薩)

高台仙翁大菩薩摩訶薩 (CJK)

[kaːw˧˧ ʔɗaːj˨˩ tiən˧˧ ʔəwŋ͡m˧˧ ʔɗaːj˧˨ʔ ʔɓo˨˩ taːt̚˧˦ maː˧˧ haː˧˧ taːt̚˧˦]

[kaːw˧˧ ʔɗaːj˦˩ tiəŋ˧˧ ʔəwŋ͡m˧˧ ʔɗaːj˨˩ʔ ʔɓow˦˩ taːk̚˦˧˥ maː˧˧ haː˧˧ taːk̚˦˧˥]

[kaːw˧˧ ʔɗaːj˨˩ tiəŋ˧˧ ʔəwŋ͡m˧˧ ʔɗaːj˨˩˨ ʔɓow˨˩ taːk̚˦˥ maː˧˧ haː˧˧ taːk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 高台 (“Cao Dai”), 仙翁 (“highest rank in Taoism”), 大菩薩 (“great Boddhisattva”) and 摩訶薩 (“Mahāsattva”).


Đông Âu

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 東歐, composed of 東 (“east”) and 歐 (“Europe”).


Tây Âu

[təj˧˧ ʔəw˧˧]

[təj˧˧ ʔəw˧˧]

[təj˧˧ ʔəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 西歐, composed of 西 (“west”) and 歐 (“Europe”).


Nam Âu

[naːm˧˧ ʔəw˧˧]

[naːm˧˧ ʔəw˧˧]

[naːm˧˧ ʔəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 南歐, composed of 南 (“south”) and 歐 (“Europe”).


Trung Âu

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 中歐, composed of 中 (“center”) and 歐 (“Europe”).


Phi châu

[fi˧˧ t͡ɕəw˧˧]

[fɪj˧˧ t͡ɕəw˧˧]

[fɪj˧˧ cəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 非洲, composed of 非 (“Africa”) and 洲 (“continent”).


Mĩ châu

[mi˦ˀ˥ t͡ɕəw˧˧]

[mɪj˧˨ t͡ɕəw˧˧]

[mɪj˨˩˦ cəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 美洲, composed of 美 (“America”) and 洲 (“continent”).


Thái Bình Thiên Quốc

[tʰaːj˧˦ ʔɓïŋ˨˩ tʰiən˧˧ kuək̚˧˦]

[tʰaːj˨˩˦ ʔɓɨn˦˩ tʰiəŋ˧˧ kuək̚˦˧˥]

[tʰaːj˦˥ ʔɓɨn˨˩ tʰiəŋ˧˧ wək̚˦˥]

Taiping Heavenly Kingdom
Taiping Heavenly Kingdom


Pa-lét-xtin

[paː˧˧ lɛt̚˦˧˥ stin˧˧]

[paː˧˧ lɛk̚˦˥ stɨn˧˧]


Phận

Còn thằng Lang, đồng chí Phận đưa về phẫu cấp cứu…

1978, Chu Lai, chapter 8, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

And Lang and comrade Phận, bring them in for emergency surgery.


Thọ

Nhà có bàn thờ ông Thọ.


Lộc

[ləwk͡p̚˧˨ʔ]

[ləwk͡p̚˨˩ʔ]

[ləwk͡p̚˨˩˨]

ông Lộc


Lộc

[ləwk͡p̚˧˨ʔ]

[ləwk͡p̚˨˩ʔ]

[ləwk͡p̚˨˩˨]


Khải Hoàn Môn

[kʰaːj˧˨ hwaːŋ˦˩ moŋ˧˧]

[xaːj˧˨ hwaːŋ˦˩ moŋ˧˧]

[kʰaːj˨˩˦ waːŋ˨˩ moŋ˧˧]

[xaːj˨˩˦ waːŋ˨˩ moŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 凱 (“victorious”), 還 (“return”) and 門 (“gate”). Compare Chinese 凱旋門／凯旋门 (kǎixuánmén, “triumphal arch”).


tượng Nữ thần Tự do

[tɨəŋ˧˨ʔ nɨ˦ˀ˥ tʰən˨˩ tɨ˧˨ʔ zɔ˧˧]

[tɨəŋ˨˩ʔ nɨ˧˨ tʰəŋ˦˩ tɨ˨˩ʔ jɔ˧˧]

[tɨəŋ˨˩˨ nɨ˨˩˦ tʰəŋ˨˩ tɨ˨˩˨ jɔ˧˧]

Calque of Chinese 自由女神像 (Zìyóunǚshénxiàng), tượng (“statue”) + nữ thần (“goddess”) + tự do (“liberty”).


Diêm Vương

[ziəm˧˧ vɨəŋ˧˧]

[jiəm˧˧ vɨəŋ˧˧]

[jim˧˧ vɨəŋ˧˧]

[jim˧˧ jɨəŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 閻王, from Chinese 閻王／阎王 (Yánwáng).


Ngưu Lang

[ŋiw˧˧ laːŋ˧˧]

[ŋɨw˧˧ laːŋ˧˧]

[ŋɨw˧˧ laːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 牛郎, composed of 牛 (“cattle”) and 郎 (“boy”), Chinese 牛郎 (niúláng).

vi-etym-sino

(Chinese mythology, folklore) the Cowherd


Chức Nữ

[t͡ɕɨk̚˧˦ nɨ˦ˀ˥]

[t͡ɕɨk̚˦˧˥ nɨ˧˨]

[cɨk̚˦˥ nɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 織女, composed of 織 (“to weave”) and 女 (“girl”), from Chinese 織女／织女 (zhīnǚ). Compare Japanese 織姫 (Orihime, literally “Weaving Lady”).

ncog

(Chinese mythology, folklore) the Weaver Girl


VNCH

[viət̚˧˨ʔ naːm˧˧ kəwŋ͡m˧˨ʔ hwaː˨˩]

[viək̚˨˩ʔ naːm˧˧ kəwŋ͡m˨˩ʔ hwaː˦˩]

[viək̚˨˩˨ naːm˧˧ kəwŋ͡m˨˩˨ waː˨˩]

[jiək̚˨˩˨ naːm˧˧ kəwŋ͡m˨˩˨ waː˨˩]

Việt Nam Cộng hòa
Việt Nam Cộng hòa#Vietnamese

Initialism of Việt Nam Cộng hòa (“Republic of Vietnam”).


Nã Phá Luân

[naː˦ˀ˥ faː˧˦ lwən˧˧]

[naː˧˨ faː˨˩˦ lwəŋ˧˧]

[naː˨˩˦ faː˦˥ l⁽ʷ⁾əŋ˧˧]

Bấy giờ bên nước Pháp đã lập lại đế-hiệu, cháu ông Nã-phá-luân đệ-nhất là Nã-phá-luân đệ-tam lên làm vua.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume II, Trung Bắc Tân Văn, page 254:

At this time, France repeated a regnal name, with Napoleon I's grandson Napoleon III ascending to the throne.

Song có lẽ vì tôi không cùng lứa tuổi với chị, cũng chưa bao giờ bị chị ta làm cho đắm đuối, cho nên mới quên bẵng đi. Nhưng cái “com-pa” kia lấy làm bất bình lắm, tỏ vẻ khinh bỉ, cười kháy tôi như cười kháy một người Pháp không biết đến Nã Phá Luân, một người Mỹ không biết đến Hoa Thịnh Đốn gì vậy!

2012 [1921], 鲁迅 [Lu Xun], translated by Trương Chính, Cố hương [Hometown], translation of 故鄉 (in Chinese):

But maybe because I was not of her age and had never been infatuated by her, I had kind of forgotten about her. But the [compass-shaped woman] was not amused at all; she smirked at me like you would at a French person ignorant of Napoleon or at an American ignorant of Washington!

(obsolete) Napoleon (Napoleon Bonaparte)


Kha Luân Bố

[xaː˧˧ lwən˧˧ ʔɓo˧˦]

[kʰaː˧˧ lwəŋ˧˧ ʔɓow˨˩˦]

[xaː˧˧ lwəŋ˧˧ ʔɓow˨˩˦]

[kʰaː˧˧ l⁽ʷ⁾əŋ˧˧ ʔɓow˦˥]

[xaː˧˧ l⁽ʷ⁾əŋ˧˧ ʔɓow˦˥]

Về sau vào thập-ngũ thế-kỷ, ông Kha luân Bố ( Christophe Colomb ) dùng địa-bàn chỉ nam ( boussole ) định đi qua Đại-tây-dương sang Ấn-độ, rồi tìm thấy châu A-mỹ-lị-gia ( Amé-rique ) ; đến năm 1479, người Bồ-đào-nha ( Portugal ) tên là Vasco de Gama đi vòng qua Hảo-vọng-giác ( Cap de Bonne Espérance ) sang Ấn-độ-dương vào đất Ấn-độ. Năm 1521 lại có người Bồ-đào-nha tên là Magellan đi qua Ấn-độ-dương sang Thái-bình-dương vào đất Phi-luật-tân ( Philippines ).

1919, Trần Trọng Kim, “Người Âu-châu sang nước Việt-Nam”, in Việt Nam sử lược, page 95:

Later in the 16th century, Christopher Columbus used a compass intending to cross the Atlantic Ocean to India, then discovered America; in 1479, the Portuguese Vasco de Gama passed the Cape of Good Hope into the Indian Ocean en route to India. In 1521, another Portuguese named Magellan crossed the Indian Ocean to the Pacific Ocean en route to the Philippines.

Kể từ thế kỷ 15, năm 1492, Kha Luân Bố và thuỷ thủ đoàn tìm ra Châu Mỹ, lần nữa đã xác định trái đất là một khối tròn.

2014 June 8, Nguyễn Văn Phảy, “Hải đồ Mercator [Mercator Nautical Map]”, in Việt Báo, Garden Grove, California, retrieved 2021-02-08:

In the 15th century, in the year 1492, Columbus and his sailors discovered America, in addition to confirming that the Earth is round.

(dated) Christopher Columbus (Italian explorer of the Americas)


Nam Trung Bộ

[naːm˧˧ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔɓo˧˨ʔ]

[naːm˧˧ ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɓow˨˩ʔ]

[naːm˧˧ ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔɓow˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 南中部, composed of 南 (“south”) and 中部 (“Central Vietnam”).


Trấn Vũ

[t͡ɕən˧˦ vu˦ˀ˥]

[ʈəŋ˦˧˥ vʊw˧˨]

[ʈəŋ˦˥ vʊw˨˩˦]

[ʈəŋ˦˥ jʊw˨˩˦]

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 真武 (“True Warrior”, SV: Chân Vũ), a misreading that may have been confused with 振武 (chấn/chân vũ/võ, “to exert military might”). Compare Japanese 振武 (shinbu) and Japanese 真武 (Shinbu).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">Chân Vũ</i>


Huyền Vũ

[hwiəŋ˦˩ vʊw˧˨]

[wiəŋ˨˩ vʊw˨˩˦]

[wiəŋ˨˩ jʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 玄武, composed of 玄 (“black”) and 武 (“warrior”), from Literary Chinese 玄武 (Xuánwǔ).


Chu Tước

[t͡ɕu˧˧ tɨək̚˧˦]

[t͡ɕʊw˧˧ tɨək̚˦˧˥]

[cʊw˧˧ tɨək̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 朱雀, composed of 朱 (“vermilion”) and 雀 (“sparrow”), from Literary Chinese 朱雀 (zhūquè).


Bạch Hổ

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ ho˧˩]

[ʔɓat̚˨˩ʔ how˧˨]

[ʔɓat̚˨˩˨ how˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 白虎, composed of 白 (“white”) and 虎 (“tiger”), from Literary Chinese 白虎 (báihǔ).

Bạch Hổ Hoạt Lạc Cao


Nguỵ

(historical) Wei, an ancient Chinese state

(historical) the Northern Wei dynasty (386–535 C.E.)


Cứu Thế Quân

[kɨw˨˩˦ tʰej˨˩˦ kwəŋ˧˧]

[kɨw˦˥ tʰej˦˥ wəŋ˧˧]


Tung Hoành gia

[tʊwŋ͡m˧˧ hwajŋ̟˨˩ zaː˧˧]

[tʊwŋ͡m˧˧ hwɛɲ˦˩ jaː˧˧]

[tʊwŋ͡m˧˧ wan˨˩ jaː˧˧]


Âm Dương gia

[ʔəm˧˧ zɨəŋ˧˧ zaː˧˧]

[ʔəm˧˧ jɨəŋ˧˧ jaː˧˧]

[ʔəm˧˧ jɨəŋ˧˧ jaː˧˧]


CHXHCN Việt Nam

[kəwŋ͡m˧˨ʔ hwaː˨˩ saː˦ˀ˥ hoj˧˨ʔ t͡ɕu˧˩ ŋiə˦ˀ˥ viət̚˧˨ʔ naːm˧˧]

[kəwŋ͡m˨˩ʔ hwaː˦˩ saː˧˨ hoj˨˩ʔ t͡ɕʊw˧˨ ŋiə˧˨ viək̚˨˩ʔ naːm˧˧]

[kəwŋ͡m˨˩˨ waː˨˩ saː˨˩˦ hoj˨˩˨ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ viək̚˨˩˨ naːm˧˧]

[kəwŋ͡m˨˩˨ waː˨˩ saː˨˩˦ hoj˨˩˨ cʊw˨˩˦ ŋiə˨˩˦ jiək̚˨˩˨ naːm˧˧]

Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam#Vietnamese

Initialism of Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (“Socialist Republic of Vietnam”).


Dân số kí

[jəŋ˧˧ ʂow˨˩˦ kɪj˨˩˦]

[jəŋ˧˧ sow˨˩˦ kɪj˨˩˦]

[jəŋ˧˧ ʂow˦˥ kɪj˦˥]

[jəŋ˧˧ sow˦˥ kɪj˦˥]


Phước

Sino-Vietnamese word from 福. Doublet of phúc.


Viễn Tây

[viən˦ˀ˥ təj˧˧]

[viəŋ˧˨ təj˧˧]

[viəŋ˨˩˦ təj˧˧]

[jiəŋ˨˩˦ təj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Viễn Tây.wav

Sino-Vietnamese word from 遠 (“far”) and 西 (“west”).

cao bồi miền Viễn Tây


Hòn Vọng Phu

[hɔn˨˩ vawŋ͡m˧˨ʔ fu˧˧]

[hɔŋ˦˩ vawŋ͡m˨˩ʔ fʊw˧˧]

[hɔŋ˦˩ vɔŋ˨˩ʔ fʊw˧˧]

[hɔŋ˨˩ vawŋ͡m˨˩˨ fʊw˧˧]

[hɔŋ˨˩ jawŋ͡m˨˩˨ fʊw˧˧]

hòn (rock/stone/pebble classifier) + Chinese 望夫 (literally “to wait for the husband”), calque of Chinese 望夫石 (Vọng Phu Thạch, “Amah Rock”), from the myth about a woman who faithfully waited for her husband for so long that she became petrified.


Cộng hòa Liên bang Đức

Cộng hoà Liên bang Đức
Cộng hoà Liên bang Đức#Vietnamese

Federal Republic of Germany
Federal Republic of Germany

Alternative spelling of Cộng hoà Liên bang Đức (“Federal Republic of Germany”)


Nhân Dân Tự Vệ

[ɲən˧˧ zən˧˧ tɨ˧˨ʔ ve˧˨ʔ]

[ɲəŋ˧˧ jəŋ˧˧ tɨ˨˩ʔ vej˨˩ʔ]

[ɲəŋ˧˧ jəŋ˧˧ tɨ˨˩˨ vej˨˩˨]

[ɲəŋ˧˧ jəŋ˧˧ tɨ˨˩˨ jej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 人民 (“people”) and 自衛 (“self-defense”).

vi-etym-sino

Đầu năm 1968, sau tổng công kích Tết Mậu Thân của cộng sản và tay saị Chính quyền của Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu đã thành lập Chương trình Nhân Dân Tự Vệ.

2012, Nam Ròm, Hình ảnh xưa : Nhân Dân Tự Vệ VNCH:

In early 1968, after the communist Tet Offensive, the government of President Nguyen Van Thieu established the People's Self-Defense Force.

Là trung đội phó lực lượng Nhân dân tự vệ, chị cũng được điều động vào "hành binh danh dự".

2017, Quốc Anh, “Chuyện đời nữ du kích từng ám sát Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu (Biography of the Guerillera Who Once Attempted to Assassinate President Nguyễn Văn Thiệu)”, Công An Nhân Dân ("Vietnam People's Public Security")

As deputy leader of a platoon in the People's Self-Defense Force, she was also deployed in the "honourable marches".

People's Self-Defense Force (a military group in South Vietnam during the Vietnam War)


Tân Đảo

head

Tân Đảo • (新島)

[tən˧˧ ʔɗaːw˧˩]

[təŋ˧˧ ʔɗaːw˧˨]

[təŋ˧˧ ʔɗaːw˨˩˦]

From tân (“new in Sino-Vietnamese”) + đảo (“island”).

com

(archaic) Vanuatu, New Hebrides (a country and archipelago in Melanesia in Oceania)


Mã Nhật Tân

[maː˦ˀ˥ ɲət̚˧˨ʔ tən˧˧]

[maː˧˨ ɲək̚˨˩ʔ təŋ˧˧]

[maː˨˩˦ ɲək̚˨˩˨ təŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Mã Nhật Tân.wav

Expressive loan of English Manhattan, a rebracketing that disregards syllable breaks in order to imitate a Sino-Vietnamese toponym. Ordinarily, when borrowing a name from English, Vietnamese applies the ngang (“level”) tone and sometimes the sắc (“sharp”) tone. By contrast, Mã Nhật Tân has ngã (“tripping”) and nặng (“heavy”) tones, which are uncommon in borrowings from Western languages.

Đây là một sáng kiến của một ngân hàng Hoa kỳ tại Việt Nam (The Chase Manhattan). Theo quảng cáo ngày 26/10/1970 của Ngân Hàng Mã Nhật Tân «Đầu tiên tại Việt Nam, Mã Nhật Tân Ngân Hàng cấp phát một chứng chỉ ký thác định kỳ hoàn toàn không ghi danh tính của quý vị và ngân hàng cũng không lưu tích một lý lịnh nào.»

1973, Phát-triển xã-hội [Social development], Hội Khoa Học Xã Hội Việt Nam, page 63:

This was an innovation by an American bank in Vietnam (The Chase Manhattan). According to an advertisement on October 26, 1970, by the Bank of Manhattan, “Bank of Manhattan issues a periodic trust certificate that is completely anonymous and does not preserve any commands.”

Tôi đã bảo trang hoàng một phòng vĩ đại ở khách sạn Mã nhật tân của tôi để bọn em nghỉ ngơi, không có tính tiền.

1983, Duyên Anh, Hạ ơi, Nhà xuất bản Việt Nam, page 111:

I told them to prepare a grand room at my Manhattan hotel so that you all can rest, free of charge.

Người ta trông thấy vị cựu giám đốc Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế IMF Dominique Strauss-Kahn cùng phu nhân là bà Anne Sinclair rời khỏi căn nhà sang trọng nằm trong vùng Mã Nhật Tân Hạ vào trưa Thứ Bảy, và đến phi trường quốc tế John F. Kennedy bằng xe hơi.

2011 September 3, “Strauss-Kahn rời Nữu Ước [Strauss-Kahn leaves New York]”, in Viễn Đông Daily News, Westminster, California, retrieved 2021-04-09:

Former International Monetary Fund director and his wife, Anne Sinclair, were seen leaving their luxury home in Lower Manhattan at noon on Saturday and went to John F. Kennedy International Airport by car.

Tòa tháp căn hộ tông màu đồng tối trông có vẻ bí hiểm này nằm ở cạnh đông của trung tâm thị trấn Mã Nhật Tân.

2017 February 7, “Vòng quanh thế giới với 10 tòa tháp của Trump [Around the world with 10 Trump towers]”, in Fudozon, Ho Chi Minh City, retrieved 2021-04-09:

The dark bronze-hued apartment tower with an inscrutable appearance rises from the eastern side of the Manhattan city center.

Frank Sinatra có thể đang gõ gót giày ngạo mạn trên đỉnh thượng lưu Mã Nhật Tân vẫn hát vang tụng ca Nữu Ước…

2019 April 27, Trác Thúy Miêu, “Định danh bằng một chữ “tình” [Identifying by the word “love”]”, in Người Đô Thị, Ho Chi Minh City, retrieved 2021-04-09:

Frank Sinatra could be proudly clicking his heels at the top of Manhattan still singing the hymn of New York…


xứ Quảng

[sɨ˧˦ kwaːŋ˧˩]

[sɨ˨˩˦ kwaːŋ˧˨]

[sɨ˦˥ waːŋ˨˩˦]

Anh thợ đào đất xứ Quảng làm nhiều hơn nói này trước đây nguyên là quản lý tiểu đoàn.

1978, Chu Lai, chapter 9, in Nắng đồng bằng, NXB Quân đội Nhân dân:

This man-of-action digger from the Quảng Nam–Quảng Ngãi region previously managed a battalion.

The geographic region in Vietnam comprised of Đà Nẵng city, Quảng Nam province, and Quảng Ngãi province.


Đông Bắc Á

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓak̚˧˦ ʔaː˧˦]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓak̚˦˧˥ ʔaː˨˩˦]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʔɓak̚˦˥ ʔaː˦˥]


Phanchicô

[faːn˧˧ t͡ɕi˧˧ ko˧˧]

[faːŋ˧˧ t͡ɕɪj˧˧ kow˧˧]

[faːŋ˧˧ cɪj˧˧ kow˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Phanchicô.wav

From Portuguese Francisco, from Latin Franciscus. Cognate with English Francis.

(Roman Catholicism, archaic) Francis (patronymic surname)

Đầu năm 1773. là năm phá Dào᷄ thì Bề trên Phanchicô Antonio qua đời…

1822, Philipphê Bỉnh, Sách sổ sang chép mọi việc, Lisbon, page 1:

In early 1773, the year that the Society was destroyed, Superior Francisco Antonio passed away…

(Roman Catholicism, archaic) Francis (male given name)


sông Hương

[səwŋ͡m˧˧ hɨəŋ˧˧]

[ʂəwŋ͡m˧˧ hɨəŋ˧˧]

[səwŋ͡m˧˧ hɨəŋ˧˧]

[ʂəwŋ͡m˧˧ hɨəŋ˧˧]

[səwŋ͡m˧˧ hɨəŋ˧˧]

the Perfume River (a river in Hue, Thừa Thiên Huế, Vietnam)


Kinh Lễ

[kïŋ˧˧ le˦ˀ˥]

kinh + Lễ, calque of Chinese 禮經／礼经 (Lễ kinh), following the head-initial structure of Vietnamese, instead of head-final in the original language.

(literature) The Book of Rites or Classic of Rites (a classic Confucian text describing the social forms, administration, and ceremonial rites of the Zhou dynasty)

Kinh Xuân Thu: the Spring and Autumn Annals


九真

chữ Hán form of Cửu Chân (“Jiuzhen Commandery”).


Tân Đề-li

[tən˧˧ ʔɗe˨˩ li˧˧]

[təŋ˧˧ ʔɗej˦˩ lɪj˧˧]

[təŋ˧˧ ʔɗej˨˩ lɪj˧˧]

Tân (“new”, Sino-Vietnamese) + Đề-li (“Delhi”)

compound

Lên phía bắc, ở Tân Đê-li là thủ đo hiện nay của Ấn-độ...

1972, Nguyễn Khánh Toàn, Xung quanh một số vấn đề về văn học và giáo dục [On a number of issues concerning literature and education], page 323:

Going north, in New Delhi, the current capital of India...

Khi đến phi trường Tân Đề Li, chúng tôi được quý thầy Tây Tạng hướng dẫn tạm trú tại một nhà ngủ ở khu tị nạn của người Tây Tạng.

2011, Nguyễn Huỳnh Mai, “Hành Hương Ấn Độ [Pilgrimage to India]”, in Việt Báo, Garden Grove, California:

On our arrival at the New Delhi airport, we were guided by Tibetan monks to a dormitory located in a Tibetan refugee camp where we would stay.

(obsolete outside Overseas Vietnamese communities) New Delhi


Phạm Thiên

[faːm˧˨ʔ tʰiən˧˧]

[faːm˨˩ʔ tʰiəŋ˧˧]

[faːm˨˩˨ tʰiəŋ˧˧]


Bắc Đẩu thất tinh

[ʔɓak̚˧˦ ʔɗəw˧˩ tʰət̚˧˦ tïŋ˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ ʔɗəw˧˨ tʰək̚˦˧˥ tɨn˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ ʔɗəw˨˩˦ tʰək̚˦˥ tɨn˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Bắc Đẩu thất tinh.wav

Sino-Vietnamese word from 北 (“north”), 斗 (“dipper”), 七 (“seven”) and 星 (“star”).


sông Đà

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗaː˨˩]

[ʂəwŋ͡m˧˧ ʔɗaː˦˩]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗaː˦˩]

[ʂəwŋ͡m˧˧ ʔɗaː˨˩]

[səwŋ͡m˧˧ ʔɗaː˨˩]

the Black River (a river in Vietnam, China)


Xa-na

[saː˧˧ naː˧˧]

[saː˧˧ naː˧˧]

[saː˧˧ naː˧˧]

Sanaa (the capital and largest city of Yemen)


Kê Thành

[ke˧˧ tʰajŋ̟˨˩]

[kej˧˧ tʰɛɲ˦˩]

Borrowed from French (Le) Caire. Possibly a Sino-Vietnamese reading or a translation from Tây hành nhật ký (Diary of a Voyage to the West), an account of the embassy of Phan Thanh Giản.

(obsolete) Cairo (the capital city of Egypt)


Ma-xcát

[maː˧˧ skaːk̚˦˧˥]


Am-man

[ʔaːm˧˧ maːn˧˧]

[ʔaːm˧˧ maːŋ˧˧]

[ʔaːm˧˧ maːŋ˧˧]


Bây-rút

[ʔɓəj˧˧ ɹut̚˧˦]

[ʔɓəj˧˧ zut̚˧˦]

[ʔɓəj˧˧ ɹʊk̚˦˧˥]

[ʔɓəj˧˧ ɹʊk͡p̚˦˥]


A-bu Đa-bi

[ʔaː˧˧ ʔɓu˧˧ ʔɗaː˧˧ ʔɓi˧˧]

[ʔaː˧˧ ʔɓʊw˧˧ ʔɗaː˧˧ ʔɓɪj˧˧]

[ʔaː˧˧ ʔɓʊw˧˧ ʔɗaː˧˧ ʔɓɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-A-bu Đa-bi.wav

United Arab Emirates
United Arab Emirates#English

Abu Dhabi (an emirate of the United Arab Emirates)

Abu Dhabi (the capital city of the United Arab Emirates; capital city of Abu Dhabi emirate, United Arab Emirates)


Ra-bát

[ɹaː˧˧ ʔɓaːt̚˧˦]

[ɹaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[ɹaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˥]

Rabat (the capital city of Morocco, and capital city of the region of Rabat-Sale-Kenitra, Morocco)


Ma-na-ma

[maː˧˧ naː˧˧ maː˧˧]

[maː˧˧ naː˧˧ maː˧˧]

[maː˧˧ naː˧˧ maː˧˧]


Ba-ren

[ʔɓaː˧˧ ɹɛn˧˧]

[ʔɓaː˧˧ zɛn˧˧]

[ʔɓaː˧˧ ɹɛŋ˧˧]

[ʔɓaː˧˧ ɹɛŋ˧˧]

Bahrain (an archipelago, island, and country in Western Asia, in the Persian Gulf)


Thập Can

[tʰəp̚˧˨ʔ kaːn˧˧]

[tʰəp̚˨˩ʔ kaːŋ˧˧]

[tʰəp̚˨˩˨ kaːŋ˧˧]


Đô-ha

[ʔɗo˧˧ haː˧˧]

[ʔɗow˧˧ haː˧˧]

[ʔɗow˧˧ haː˧˧]


Nu-ác-sốt

[nu˧˧ ʔaːk̚˧˦ sot̚˧˦]

[nʊw˧˧ ʔaːk̚˦˧˥ ʂok̚˦˧˥]

[nʊw˧˧ ʔaːk̚˦˧˥ sok̚˦˧˥]

[nʊw˧˧ ʔaːk̚˦˥ ʂok̚˦˥]

[nʊw˧˧ ʔaːk̚˦˥ sok̚˦˥]

Nouakchott (the capital city of Mauritania)


Tơ-ri-pô-li

[təː˧˧ ɹi˧˧ po˧˧ li˧˧]

[təː˧˧ zi˧˧ po˧˧ li˧˧]

[təː˧˧ ɹɪj˧˧ pow˧˧ lɪj˧˧]

[təː˧˧ ɹɪj˧˧ pow˧˧ lɪj˧˧]


Khắc-tum

[kʰak̚˦˥ tʊm˧˧]


Mô-ga-đi-su

[mo˧˧ ɣaː˧˧ ʔɗi˧˧ su˧˧]

[mow˧˧ ɣaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ ʂʊw˧˧]

[mow˧˧ ɣaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ sʊw˧˧]

[mow˧˧ ɣaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ ʂʊw˧˧]

[mow˧˧ ɣaː˧˧ ʔɗɪj˧˧ sʊw˧˧]


Tbi-li-xi

[təː˨˩ ʔɓi˧˧ li˧˧ si˧˧]

[təː˦˩ ʔɓɪj˧˧ lɪj˧˧ sɪj˧˧]

[təː˨˩ ʔɓɪj˧˧ lɪj˧˧ sɪj˧˧]

Tbilisi (the capital of the country of Georgia)


Ê-rê-van

[ʔe˧˧ ɹe˧˧ vaːn˧˧]

[ʔe˧˧ ze˧˧ vaːn˧˧]

[ʔej˧˧ ɹej˧˧ vaːŋ˧˧]

[ʔej˧˧ ɹej˧˧ vaːŋ˧˧]

[ʔej˧˧ ɹej˧˧ jaːŋ˧˧]


Ti-ra-na

[ti˧˧ ɹaː˧˧ naː˧˧]

[ti˧˧ zaː˧˧ naː˧˧]

[tɪj˧˧ ɹaː˧˧ naː˧˧]

[tɪj˧˧ ɹaː˧˧ naː˧˧]


Bra-ti-xla-va

[ʔɓɹaː˧˧ ti˧˧ slaː˧˧ vaː˧˧]

[ʔɓɹaː˧˧ tɪj˧˧ slaː˧˧ vaː˧˧]

[ʔɓɹaː˧˧ tɪj˧˧ slaː˧˧ vaː˧˧]

[ʔɓɹaː˧˧ tɪj˧˧ slaː˧˧ jaː˧˧]

Bratislava (the capital city of Slovakia)


Pra-ha

[pɹaː˧˧ haː˧˧]

[pɹaː˧˧ haː˧˧]

[pɹaː˧˧ haː˧˧]

Prague (the capital and largest city of the Czech Republic)


Li-xboa

[li˧˧ sʔɓwaː˧˧]

[lɪj˧˧ sʔɓwaː˧˧]

[lɪj˧˧ sʔɓwaː˧˧]


Bu-đa-pét

[ʔɓu˧˧ ʔɗaː˧˧ pɛt̚˧˦]

[ʔɓʊw˧˧ ʔɗaː˧˧ pɛt̚˦˧˥]

[ʔɓʊw˧˧ ʔɗaː˧˧ pɛk̚˦˥]

Budapest (the capital and largest city of Hungary)


Xa-rai-ê-vô

[saː˧˧ ɹaːj˧˧ ʔe˧˧ vo˧˧]

[saː˧˧ zaːj˧˧ ʔe˧˧ vo˧˧]

[saː˧˧ ɹaːj˧˧ ʔej˧˧ vow˧˧]

[saː˧˧ ɹaːj˧˧ ʔej˧˧ vow˧˧]

[saː˧˧ ɹaːj˧˧ ʔej˧˧ jow˧˧]

Bosnia and Herzegovina
Bosnia and Herzegovina#English

Sarajevo (the capital city of Bosnia and Herzegovina)


Da-grép

[zaː˧˧ ɣɹɛp̚˧˦]

[jaː˧˧ ɣɹɛp̚˦˧˥]

[jaː˧˧ ɣɹɛp̚˦˥]

Zagreb (the capital and largest city of Croatia)


Ma-đrít

[maː˧˧ ʔɗɹit̚˧˦]

[maː˧˧ ʔɗɹit̚˦˧˥]

[maː˧˧ ʔɗɹɨt̚˦˥]

Madrid (the capital and largest city of Spain)


Bu-ca-rét

[ʔɓu˧˧ kaː˧˧ ɹɛt̚˧˦]

[ʔɓu˧˧ kaː˧˧ zɛt̚˧˦]

[ʔɓʊw˧˧ kaː˧˧ ɹɛt̚˦˧˥]

[ʔɓʊw˧˧ kaː˧˧ ɹɛk̚˦˥]

Bucharest (the capital and largest city of Romania)


Xô-phi-a

[so˧˧ fi˧˧ ʔaː˧˧]

[sow˧˧ fɪj˧˧ ʔaː˧˧]

[sow˧˧ fɪj˧˧ ʔaː˧˧]


Ka-bun

[kaː˧˧ ʔɓun˧˧]

[kaː˧˧ ʔɓun˧˧]

[kaː˧˧ ʔɓʊwŋ͡m˧˧]


I-xla-ma-bát

[ʔi˧˧ slaː˧˧ maː˧˧ ʔɓaːt̚˧˦]

[ʔɪj˧˧ slaː˧˧ maː˧˧ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[ʔɪj˧˧ slaː˧˧ maː˧˧ ʔɓaːk̚˦˥]

Islamabad (the capital city of Pakistan)


Sách Phi Á

[sajk̟̚˧˦ fi˧˧ ʔaː˧˦]

[ʂat̚˦˧˥ fɪj˧˧ ʔaː˨˩˦]

[sat̚˦˧˥ fɪj˧˧ ʔaː˨˩˦]

[ʂat̚˦˥ fɪj˧˧ ʔaː˦˥]

[sat̚˦˥ fɪj˧˧ ʔaː˦˥]

zh-l

索非亞／索非亚 (Suǒfēiyà)


A-sơ-ga-bát

[ʔaː˧˧ səː˧˧ ɣaː˧˧ ʔɓaːt̚˧˦]

[ʔaː˧˧ ʂəː˧˧ ɣaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[ʔaː˧˧ səː˧˧ ɣaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˧˥]

[ʔaː˧˧ ʂəː˧˧ ɣaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˥]

[ʔaː˧˧ səː˧˧ ɣaː˧˧ ʔɓaːk̚˦˥]

Ashgabat (the capital city of Turkmenistan)


Phnôm Pênh

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Phnôm Pênh.wav

Phnom Penh (the capital and largest city of Cambodia)


Vạn Tượng

[vaːn˧˨ʔ tɨəŋ˧˨ʔ]

[vaːŋ˨˩ʔ tɨəŋ˨˩ʔ]

[vaːŋ˨˩˨ tɨəŋ˨˩˨]

[jaːŋ˨˩˨ tɨəŋ˨˩˨]

Vientiane (the capital and largest city of Laos)


Brúc-xen

[ʔɓɹʊwk͡p̚˧˦ sɛn˧˧]

[ʔɓɹʊwk͡p̚˦˧˥ sɛŋ˧˧]

[ʔɓɹʊwk͡p̚˦˥ sɛŋ˧˧]


Cô-pen-ha-ghen

[ko˧˧ pɛn˧˧ haː˧˧ ɣɛn˧˧]

[kow˧˧ pɛŋ˧˧ haː˧˧ ɣɛŋ˧˧]

[kow˧˧ pɛŋ˧˧ haː˧˧ ɣɛŋ˧˧]

Copenhagen (the capital and largest city of Denmark)


Cô-pen-ha-gen

[ko˧˧ pɛn˧˧ haː˧˧ ɣɛn˧˧]

[kow˧˧ pɛŋ˧˧ haː˧˧ ɣɛŋ˧˧]

[kow˧˧ pɛŋ˧˧ haː˧˧ ɣɛŋ˧˧]


Liu-bli-an-na

[liw˧˧ ʔɓli˧˧ ʔaːn˧˧ naː˧˧]

[liw˧˧ ʔɓlɪj˧˧ ʔaːŋ˧˧ naː˧˧]

[liw˧˧ ʔɓlɪj˧˧ ʔaːŋ˧˧ naː˧˧]

Ljubljana (the capital and largest city of Slovenia)


Béc-nơ

[ʔɓɛk̚˧˦ nəː˧˧]

[ʔɓɛk̚˦˧˥ nəː˧˧]

[ʔɓɛk̚˦˥ nəː˧˧]


Am-xtéc-đam

[ʔaːm˧˧ stɛk̚˧˦ ʔɗaːm˧˧]

[ʔaːm˧˧ stɛk̚˦˧˥ ʔɗaːm˧˧]

[ʔaːm˧˧ stɛk̚˦˥ ʔɗaːm˧˧]

Amsterdam (the capital city of the Netherlands)


Pốt-gô-ri-xa

[pot̚˧˦ ɣo˧˧ ɹi˧˧ saː˧˧]

[pot̚˧˦ ɣo˧˧ zi˧˧ saː˧˧]

[pok̚˦˧˥ ɣow˧˧ ɹɪj˧˧ saː˧˧]

[pok̚˦˥ ɣow˧˧ ɹɪj˧˧ saː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Pốt-gô-ri-xa.wav

Podgorica (the capital city of Montenegro)


Xcốp-pi-ê

[skop̚˦˧˥ pɪj˧˧ ʔej˧˧]

Skopje (the capital and largest city of North Macedonia)


Bắc Ma-xê-đô-ni-a

[ʔɓak̚˧˦ maː˧˧ se˧˧ ʔɗo˧˧ ni˧˧ ʔaː˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ maː˧˧ sej˧˧ ʔɗow˧˧ nɪj˧˧ ʔaː˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ maː˧˧ sej˧˧ ʔɗow˧˧ nɪj˧˧ ʔaː˧˧]

North Macedonia
North Macedonia#English:_Q221

Balkan Peninsula
Balkan Peninsula#English

Southeast Europe
Southeast Europe#English

North Macedonia (a country on the Balkan Peninsula in Southeast Europe)


Ma-ni-la

[maː˧˧ ni˧˧ laː˧˧]

[maː˧˧ nɪj˧˧ laː˧˧]

[maː˧˧ nɪj˧˧ laː˧˧]


Can-bơ-rơ

[kaːn˧˧ ʔɓəː˧˧ ɹəː˧˧]

[kaːn˧˧ ʔɓəː˧˧ zəː˧˧]

[kaːŋ˧˧ ʔɓəː˧˧ ɹəː˧˧]

[kaːŋ˧˧ ʔɓəː˧˧ ɹəː˧˧]

Australian Capital Territory
Australian Capital Territory#English

Canberra (the capital city of Australia; located in the Australian Capital Territory)


Po Mo-re-xbi

[pɔ˧˧ mɔ˧˧ ɹɛ˧˧ sʔɓi˧˧]

[pɔ˧˧ mɔ˧˧ zɛ˧˧ sʔɓi˧˧]

[pɔ˧˧ mɔ˧˧ ɹɛ˧˧ sʔɓɪj˧˧]

[pɔ˧˧ mɔ˧˧ ɹɛ˧˧ sʔɓɪj˧˧]

Papua New Guinea
Papua New Guinea#English

Port Moresby (the capital city of Papua New Guinea)


Oen-linh-tơn

[ʔwɛn˧˧ lïŋ˧˧ təːn˧˧]

[ʔwɛŋ˧˧ lɨn˧˧ təːŋ˧˧]

[(ʔ)wɛŋ˧˧ lɨn˧˧ təːŋ˧˧]

Wellington (the capital city of New Zealand)


Ma Ní

[maː˧˧ nɪj˨˩˦]

[maː˧˧ nɪj˦˥]

Nó rước ban nhạc Ma-Ní (Manille, ý nói ban nhạc Phi Luật Tân) tài tình; nó lại còn kêu bọn xẩm khiêu vũ Thượng Hãi, để ăn uống xong rồi chúng ta nhảy đầm chơi tới sáng.

1940, Hồ Biểu Chánh, “Chương II”, in Đoạn tình:

Manila (the capital city of the Philippines)


A-xta-na

[ʔaː˧˧ staː˧˧ naː˧˧]

[ʔaː˧˧ staː˧˧ naː˧˧]

[ʔaː˧˧ staː˧˧ naː˧˧]


Cát-man-đu

[kaːt̚˧˦ maːn˧˧ ʔɗu˧˧]

[kaːk̚˦˧˥ maːŋ˧˧ ʔɗʊw˧˧]

[kaːk̚˦˥ maːŋ˧˧ ʔɗʊw˧˧]


U-lan Ba-to

[ʔu˧˧ laːn˧˧ ʔɓaː˧˧ tɔ˧˧]

[ʔʊw˧˧ laːŋ˧˧ ʔɓaː˧˧ tɔ˧˧]

[ʔʊw˧˧ laːŋ˧˧ ʔɓaː˧˧ tɔ˧˧]

Ulaanbaatar (the capital city of Mongolia)


Bi-sơ-kếch

[ʔɓi˧˧ səː˧˧ kəjk̟̚˧˦]

[ʔɓɪj˧˧ ʂəː˧˧ ket̚˦˧˥]

[ʔɓɪj˧˧ səː˧˧ ket̚˦˧˥]

[ʔɓɪj˧˧ ʂəː˧˧ kəːt̚˦˥]

[ʔɓɪj˧˧ səː˧˧ kəːt̚˦˥]

Bishkek (the capital city of Kyrgyzstan)


Bác Đạt

[ʔɓaːk̚˧˦ ʔɗaːt̚˧˨ʔ]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ ʔɗaːk̚˨˩ʔ]

[ʔɓaːk̚˦˥ ʔɗaːk̚˨˩˨]


Bát-đa

[ʔɓaːt̚˧˦ ʔɗaː˧˧]

[ʔɓaːk̚˦˧˥ ʔɗaː˧˧]

[ʔɓaːk̚˦˥ ʔɗaː˧˧]


Đu-san-be

[ʔɗu˧˧ saːn˧˧ ʔɓɛ˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ ʂaːŋ˧˧ ʔɓɛ˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ saːŋ˧˧ ʔɓɛ˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ ʂaːŋ˧˧ ʔɓɛ˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ saːŋ˧˧ ʔɓɛ˧˧]

Dushanbe (the capital city of Tajikistan)


Ta-xken

[taː˧˧ skɛŋ˧˧]

[taː˧˧ skɛŋ˧˧]

Tashkent (the capital city of Uzbekistan)


Hen-xin-ki

[hɛŋ˧˧ sin˧˧ kɪj˧˧]

[hɛŋ˧˧ sɨn˧˧ kɪj˧˧]


Ri-ga

[ɹi˧˧ ɣaː˧˧]

[ɹɪj˧˧ ɣaː˧˧]

[ɹɪj˧˧ ɣaː˧˧]


Ta-lin

[taː˧˧ lɨn˧˧]


Vin-ni-út

[vin˧˧ nɪj˧˧ ʔʊk̚˦˧˥]

[vɨn˧˧ nɪj˧˧ ʔʊk͡p̚˦˥]

[jɨn˧˧ nɪj˧˧ ʔʊk͡p̚˦˥]


Đu-blin

[ʔɗu˧˧ ʔɓlin˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ ʔɓlin˧˧]

[ʔɗʊw˧˧ ʔɓlɨn˧˧]


Ni-cô-xi-a

[ni˧˧ ko˧˧ si˧˧ ʔaː˧˧]

[nɪj˧˧ kow˧˧ sɪj˧˧ ʔaː˧˧]

[nɪj˧˧ kow˧˧ sɪj˧˧ ʔaː˧˧]

Nicosia (the capital city of Northern Cyprus)


Rây-ki-a-vích

[ɹəj˧˧ ki˧˧ ʔaː˧˧ vïk̟̚˧˦]

[ɹəj˧˧ kɪj˧˧ ʔaː˧˧ vɨt̚˦˧˥]

[ɹəj˧˧ kɪj˧˧ ʔaː˧˧ vɨt̚˦˥]

[ɹəj˧˧ kɪj˧˧ ʔaː˧˧ jɨt̚˦˥]


Ăng-ca-ra

[ʔaŋ˧˧ kaː˧˧ ɹaː˧˧]

[ʔaŋ˧˧ kaː˧˧ zaː˧˧]

[ʔaŋ˧˧ kaː˧˧ ɹaː˧˧]

[ʔaŋ˧˧ kaː˧˧ ɹaː˧˧]


Va-lét-ta

[vaː˧˧ lɛt̚˧˦ taː˧˧]

[vaː˧˧ lɛt̚˦˧˥ taː˧˧]

[vaː˧˧ lɛk̚˦˥ taː˧˧]

[jaː˧˧ lɛk̚˦˥ taː˧˧]


An-đô-ra La Vê-la

[ʔaːn˧˧ ʔɗo˧˧ ɹaː˧˧ laː˧˧ ve˧˧ laː˧˧]

[ʔaːn˧˧ ʔɗo˧˧ zaː˧˧ laː˧˧ ve˧˧ laː˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ ʔɗow˧˧ ɹaː˧˧ laː˧˧ vej˧˧ laː˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ ʔɗow˧˧ ɹaː˧˧ laː˧˧ vej˧˧ laː˧˧]

[ʔaːŋ˧˧ ʔɗow˧˧ ɹaː˧˧ laː˧˧ jej˧˧ laː˧˧]

Andorra la Vella
Andorra la Vella#English

Andorra la Vella (the capital city of Andorra)


Xan Ma-ri-nô

[saːn˧˧ maː˧˧ ɹi˧˧ no˧˧]

[saːŋ˧˧ maː˧˧ ɹɪj˧˧ now˧˧]

[saːŋ˧˧ maː˧˧ ɹɪj˧˧ now˧˧]

San Marino (a landlocked microstate in Southern Europe, located within the borders of Italy)

San Marino (the capital city of San Marino)


Ki-si-nhốp

[ki˧˧ si˧˧ ɲop̚˧˦]

[kɪj˧˧ ʂɪj˧˧ ɲop̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ sɪj˧˧ ɲop̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ ʂɪj˧˧ ɲop̚˦˥]

[kɪj˧˧ sɪj˧˧ ɲop̚˦˥]


Đạp Lân

[ʔɗaːp̚˧˨ʔ lən˧˧]

[ʔɗaːp̚˨˩ʔ ləŋ˧˧]

[ʔɗaːp̚˨˩˨ ləŋ˧˧]


Giê-ru-sa-lem

Giê-ru-sa-lem , luôn luôn ở trong trái tim của người Do Thái. Được đóng dấu vào DNA của dân tộc Do Thái. Thành phố này có gì đặc biệt? Dưới đây là những lời dạy của người Do Thái về sự độc đáo của địa điểm linh thiêng này.

2023 February 1, “NĂM ĐIỀU ĐẶC BIỆT CHỈ CÓ TẠI GIÊ-RU-SA-LEM – THÀNH PHỐ CÓ CÁNH CỬA ĐI ĐẾN THIÊN ĐÀNG. [FIVE THINGS THAT ONLY EXIST IN JERUSALEM, THE CITY THAT HOUSES THE GATE TO HEAVEN]”, in Mục vụ Do Thái [Jewish Ministry]:

Jerusalem is always in the hearts of Jews. It was carved into the very DNA of the Jewish nation. What's so special about this city? Here are the teachings of the Jews about the uniqueness of this holy locale.

(biblical, Catholicism, Protestantism, Jehovah's Witnesses) Alternative spelling of Giê-ru-xa-lem (“Jerusalem”)


Cô-lôm-bô

[ko˧˧ lom˧˧ ʔɓo˧˧]


Va-đu-dơ

[vaː˧˧ ʔɗu˧˧ zəː˧˧]

[vaː˧˧ ʔɗʊw˧˧ jəː˧˧]

[vaː˧˧ ʔɗʊw˧˧ jəː˧˧]

[jaː˧˧ ʔɗʊw˧˧ jəː˧˧]

Vaduz (the capital city of Liechtenstein)


Thim-bu

[tʰim˧˧ ʔɓu˧˧]

[tʰim˧˧ ʔɓʊw˧˧]

[tʰim˧˧ ʔɓʊw˧˧]


Nam Hàn

[naːm˧˧ haːŋ˦˩]

[naːm˧˧ haːŋ˨˩]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Nam Hàn.wav

Sino-Vietnamese word from 南韓, from Korean 남한 (Namhan). This term was adopted by the former country of South Vietnam and survives in Overseas Vietnamese communities.

Ở Nam-Hàn, lãnh tụ Cộng-sản Kim-Nhật-Thành...

1970, Đỗ Ngọc Nhận, Van de Chi dao chien luoc trong Chien tranh Viet-Nam, page 463:

In South Korea, Communist supreme leader Kim Il-sung...

Tàu Nam Hàn phản pháo, bắn trả mấy phát vào khu vực gần chiếc tàu Bắc Hàn.

2014 May 22, “Chiến hạm Nam, Bắc Hàn bắn nhau trên biển”, in Nguoi Viet Daily News:

The South Korean ship returned fire and shot in the vicinity of̀ the North Korean ship several times.


Pri-xti-na

[pɹɪj˧˧ stɪj˧˧ naː˧˧]

[pɹɪj˧˧ stɪj˧˧ naː˧˧]


Cô-xô-vô

Kosovo (A partly-recognized country on the Balkan Peninsula in Southeast Europe)


河城

chữ Hán form of Hà thành (“alternative term for the city of Hanoi”).


Pri-tơ-ri-a

[pɹi˧˧ təː˧˧ ɹi˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹi˧˧ təː˧˧ zi˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹɪj˧˧ təː˧˧ ɹɪj˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹɪj˧˧ təː˧˧ ɹɪj˧˧ ʔaː˧˧]

Pretoria (the administrative capital of South Africa)


Nu-xun-tan

[nʊw˧˧ sun˧˧ taːŋ˧˧]

[nʊw˧˧ sʊwŋ͡m˧˧ taːŋ˧˧]

Nur-Sultan (former name of Astana, the capital city of Kazakhstan).


Prê-tô-ri-a

[pɹe˧˧ to˧˧ ɹi˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹe˧˧ to˧˧ zi˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹej˧˧ tow˧˧ ɹɪj˧˧ ʔaː˧˧]

[pɹej˧˧ tow˧˧ ɹɪj˧˧ ʔaː˧˧]


Hợp Thành

[həːp̚˧˨ʔ tʰajŋ̟˨˩]

[həːp̚˨˩ʔ tʰɛɲ˦˩]

[həːp̚˨˩˨ tʰan˨˩]

A commune of Phú Lương district, Thái Nguyên, Vietnam


Giu ba

[zu˧˧ ʔɓaː˧˧]

[jʊw˧˧ ʔɓaː˧˧]

[jʊw˧˧ ʔɓaː˧˧]


Trường Bộ

Sino-Vietnamese word from 長 (“long”) and 部 (“collection”), Literary Chinese 長部


Min-xcơ

[mɨn˧˧ skəː˧˧]


Ki-ép

[ki˧˧ ʔɛp̚˧˦]

[kɪj˧˧ ʔɛp̚˦˧˥]

[kɪj˧˧ ʔɛp̚˦˥]


Uy Nhĩ Sĩ

[ʔwi˧˧ ɲi˦ˀ˥ si˦ˀ˥]

[ʔwɪj˧˧ ɲɪj˧˨ ʂɪj˧˨]

[ʔwɪj˧˧ ɲɪj˧˨ sɪj˧˨]

[(ʔ)wɪj˧˧ ɲɪj˨˩˦ ʂɪj˨˩˦]

[(ʔ)wɪj˧˧ ɲɪj˨˩˦ sɪj˨˩˦]

(obsolete) Wales (a constituent country of the United Kingdom)


Bắc Ái Nhĩ Lan

[ʔɓak̚˧˦ ʔaːj˧˦ ɲi˦ˀ˥ laːn˧˧]

[ʔɓak̚˦˧˥ ʔaːj˨˩˦ ɲɪj˧˨ laːŋ˧˧]

[ʔɓak̚˦˥ ʔaːj˦˥ ɲɪj˨˩˦ laːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 北愛爾蘭, Bắc + Ái Nhĩ Lan.

Northern Ireland
Northern Ireland#English

Northern Ireland (a constituent country of the United Kingdom)


Thích

Sino-Vietnamese word from 釋 (“Shakyamuni; Shakra”), Literary Chinese 釋, either the first character of 釋迦 (Thích Ca, “Shakyamuni”) or a transcription from Sanskrit शक्र (śakra, “Shakra”).

Tiên A-tư-đà (Asita), thấy thiên chủ Thích (Sakka), và thiên chúng Ba mươi, hoan hỷ khoái lạc với các thiên y tinh khiết, đang vô lượng tán ca, tay nâng một tấm vải.

2021 May 26, “Phật điển phổ thông | Dẫn vào Tuệ Giác Phật: Chương I: Cuộc đời Đức Phật lịch sử [Scripture for the Lay | Introduction to the Buddha’s Awakening: Chapter 1: The Life and Time of the Buddha]”, in PHẬT VIỆT [BUDDHA IN VIETNAM]:

Asita the Ascetic saw Sakka the Lord of the Devas and the Thirty Devas, blissfully in their pure heavenly robes, sing immeasurable hymns, with their hands raising a cloth.

(Buddhism) a surname from Chinese, customarily adopted by Buddhist monks and nuns upon their ordination


Khải Huyền

[kʰaːj˧˨ hwiəŋ˦˩]

[kʰaːj˨˩˦ wiəŋ˨˩]

[xaːj˨˩˦ wiəŋ˨˩]

Sino-Vietnamese word from 啟 (“to enlighten; explain”) and 玄 (“the mysterious”).


Ê-đin-brơ

[ʔe˧˧ ʔɗin˧˧ ʔɓɹəː˧˧]

[ʔej˧˧ ʔɗin˧˧ ʔɓɹəː˧˧]

[ʔej˧˧ ʔɗɨn˧˧ ʔɓɹəː˧˧]

Edinburgh (the capital city of Scotland)


Mộc Tinh

[məwk͡p̚˧˨ʔ tïŋ˧˧]

[məwk͡p̚˨˩ʔ tɨn˧˧]

[məwk͡p̚˨˩˨ tɨn˧˧]

Alternative letter-case form of Mộc tinh


Hải Vương Tinh

Hải Vương tinh
Hải Vương tinh#Vietnamese

Alternative letter-case form of Hải Vương tinh


Thổ Tinh

[tʰo˧˩ tïŋ˧˧]

[tʰow˨˩˦ tɨn˧˧]

Alternative letter-case form of Thổ tinh


Hỏa tinh

Traditional tone placement spelling of Hoả tinh.


Trung Á

[t͡ɕʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˧˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˨˩˦]

[ʈʊwŋ͡m˧˧ ʔaː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 中亞, composed of 中 (“center”) and 亞 (“Asia”).


日本書紀

Nhật Bản thư kỷ
Nhật Bản thư kỷ#Vietnamese

chữ Hán form of Nhật Bản thư kỷ (“The Chronicles of Japan”).


Hiền

Sino-Vietnamese word from 賢 (“virtuous”)


Chúa Ba Ngôi

[t͡ɕuə˧˦ ʔɓaː˧˧ ŋoj˧˧]

[t͡ɕuə˨˩˦ ʔɓaː˧˧ ŋoj˧˧]

[cuə˦˥ ʔɓaː˧˧ ŋoj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Chúa Ba Ngôi.wav

chúa (“lord”) + ba (“three”) + ngôi (“person”).


Xcan-đi-na-vi

[skaːn˧˧ ʔɗi˧˧ naː˧˧ vi˧˧]

[skaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧ naː˧˧ vɪj˧˧]

[skaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧ naː˧˧ vɪj˧˧]

[skaːŋ˧˧ ʔɗɪj˧˧ naː˧˧ jɪj˧˧]


Hồng Kông bên hông Chợ Lớn

Literally "Hong Kong next to the big market (Chợ Lớn)", referring to the area around Bình Tây Market, which is the Chinatown of Ho Chi Minh City (Saigon), and possibly referencing that the Hoa (Vietnamese Chinese) population consists primarily of Cantonese people.

Ngân Hàng Đông Á có Mộng Trinh là nhân viên là một ngân hàng Ba Tầu^([sic – meaning Ba Tàu]), Tổng Giám Đốc Ngân Hàng là một anh Ba Tầu Hồng Kông bên hông Chợ Lớn.

2000, Hoàng Hải Thủy, Dữ Hơn Rắn Độc, page 72:

Nói điểm tâm kiểu Hồng Kông bên hông… Chợ Lớn, hồi trước chỉ là nói chơi.

2016 October 29, Văn Lang, “Điểm tâm kiểu ‘Hồng Kông bên hông Chợ Lớn’ ở Sài Gòn”, in Người Việt:

Bây giờ Sài Gòn có "Hong Kong bên hông chợ lớn" thì Hà Nội cũng có "Hong Kong bên hông chợ Gạo" rồi nhé!

2019 December 3, “Xuất hiện hẻm bia "Hong Kong bên hông chợ Gạo" mới toanh ở Hà Nội, giới trẻ đã bắt đầu check in ầm ầm”, in Kenh14.vn:

Saigon already has a "Hong Kong next to the big market", now Hanoi also has a "Hong Kong next to the rice market"!

(informal) A nickname for Cholon. (referring to the entire area and not just the market)


Ng.

Ng. Mạnh Hùng

2006, Hương đất Việt, volume 1, Lao Động Publishing House, page 2:


Đại Hàn

[ʔɗaːj˧˨ʔ haːn˨˩]

[ʔɗaːj˨˩ʔ haːŋ˦˩]

[ʔɗaːj˨˩˨ haːŋ˨˩]

Clipping of Đại Hàn Dân Quốc (“Republic of Korea”).


Diến Điện

[ziən˧˦ ʔɗiən˧˨ʔ]

[jiəŋ˦˧˥ ʔɗiəŋ˨˩ʔ]

[jiəŋ˦˥ ʔɗiəŋ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 緬甸 (“Myanmar”).


Khuyển Nhung

[xwiən˧˩ ɲʊwŋ͡m˧˧]

[kʰwiəŋ˧˨ ɲʊwŋ͡m˧˧]

[xwiəŋ˧˨ ɲʊwŋ͡m˧˧]

[kʰwiəŋ˨˩˦ ɲʊwŋ͡m˧˧]

[xwiəŋ˨˩˦ ɲʊwŋ͡m˧˧]

(historical) the Quanrong (ethnic group active in the northwestern part of China during the Zhou dynasty)


Huỳnh Phi Long

[hwïŋ̟˨˩ fi˧˧ lawŋ͡m˧˧]

[hwɨn˦˩ fɪj˧˧ lɔŋ˧˧]

[wɨn˨˩ fɪj˧˧ lawŋ͡m˧˧]

Phono-semantic matching of English Huey P. Long, imitating a Vietnamese name by combining Huỳnh + Phi + Long, of which Huỳnh is a common family name, Phi a common middle name, and Long a common masculine given name, in complete opposition to the English naming order. Phi is a spelling pronunciation of English fee, the name of the letter P. Consistent with traditional Vietnamese naming practices, the name has a positive literal meaning, "yellow flying dragon". This literal meaning evokes the soaring appearance of Long's namesake, the Huey P. Long Bridge, with which most local Vietnamese Americans are familiar.

phono-semantic matching

Cuối cùng là cầu Huey P. Long (Huey Pierce Long, Jr.) mang tên vị Thống đốc thứ 40 của tiểu bang Louisiana. Đây là cây cầu kết hợp đường bộ và đường xe lửa có độ cao tĩnh không 47 mét (cao nhất thế giới), độ cao tàu thuyền có trọng tải cực lớn có thể qua lại trên sông Mississippi dễ dàng. Người Việt mình suông miệng gọi là cầu “Huỳnh Phi Long”. Dẫu sao nhìn nhánh cầu xe lửa cao chạy chênh vênh trên đầu thấy chẳng khác “rồng bay” trên sông. Bởi vậy người Việt ở Ngọc Lân cảm thấy tự hào khi được giới thiệu với khách phương xa những kỷ lục thế giới của thành phố mình. Còn tôi ghi lại một kỷ lục mới đáng nể cái kiểu “thấy mặt đặt tên” của bà con mà từ trẻ em đến người già nơi đây, nghe tên đều biết.

2012 January 1, NL, “Câu chuyện chỉ có ở New Orleans”, in Trẻ Weekly Magazine, Garland, Texas, retrieved 2022-02-12:

Finally, the Huey P. Long (Huey Pierce Long, Jr.) bridge is named for the 40th governor of the state of Louisiana. This is a bridge that combines a road and a railroad rising to a height of 47 meters above ground level (tallest in the world), a height under which the heaviest ships can easily pass back and forth along the Mississippi River. Us Vietnamese people of plain language call the bridge Huỳnh Phi Long. Anyways, the rail bridge spans the river high above one's head not unlike a “flying dragon”. For this reason, the Vietnamese of New Orleans feel a sense of pride when they get to introduce guests from afar to the world records held by our city. As for me, I record a new notable record of the practice of “naming by sight” of the women and children, young and old, which everyone knows when they hear it.

Cộng tác viên của báo Trẻ Louisiana, anh Phú Nguyễn đưa tôi đi xem chiếc cầu xe lửa Huey P. Long cao nhất thế giới. Cây cầu dài uốn lượn giống như con rồng thăng thiên thật ngoạn mục, anh đùa bảo, người Việt ở New Orleans gọi đó là cầu Huỳnh Phi Long. Ngẫm nghĩ, đúng quá đi chứ! Phù hợp với tâm ý người Việt mình sống ở xứ người có những con đường mang tên danh nhân sử Việt thật hay biết mấy.

2014 August 2, Trang Nguyên, “Tên đường thành phố”, in Trẻ Weekly Magazine, Garland, Texas, archived from the original on 2018-11-18:

A correspondent for Trẻ Magazine Louisiana, Phu Nguyen, took me to see the Huey P. Long Bridge, the tallest in the world. He told me facetiously that the Vietnamese in New Orleans call the long bridge, winding and soaring like a dragon ascending into heaven and quite pleasing to the eyes, the Huỳnh Phi Long [Huey P. Long; literally, yellow flying dragon] bridge. I thought to myself, that's so true! It is so fitting to the disposition of us Vietnamese people to live in a place that has roads named for such great, well-known Vietnamese historical figures.

(Louisiana, slang) Huey Long, the 40th governor of Louisiana and a U.S. Senator.


Lâm An

[ləm˧˧ ʔaːn˧˧]

[ləm˧˧ ʔaːŋ˧˧]

[ləm˧˧ ʔaːŋ˧˧]

Trương Thập Ngũ uống đến khi say khướt mới cáo từ, xiêu xiêu vẹo vẹo đi về hướng Lâm An,[…]

2005, chapter 1, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Only when he was drunk as a wheelbarrow did Zhāng Shíwǔ take his leave, stumbling on his way in the direction of Lin'an, […]

(historical) Lin'an (former name of Hangzhou, from the time when it served as the capital of the Song dynasty)


Dòng Tên

[jɔŋ˦˩ ten˧˧]

[jawŋ͡m˨˩ təːn˧˧]

dòng (“religious order”) + tên (“name”), in reference to the Holy Name of Jesus. Attested since the 19th century, apparently due to a naming taboo avoiding the name Jesus.


Chí Lợi

[t͡ɕi˧˦ ləːj˧˨ʔ]

[t͡ɕɪj˨˩˦ ləːj˨˩ʔ]

[cɪj˦˥ ləːj˨˩˨]

Trước đó, năm 1999, thi thể đông lạnh của ba em đã do các nhà nhân chủng và khảo cổ học tìm thấy trên đỉnh một ngọn núi lửa tên Llullaillaco ở Á Căn Đình (Argentina) gần biên giới Chí Lợi (Chile).

2015 February 27, Trịnh Thanh Thủy, “Tìm Về ‘Thành Phố Mất Tích’ Của Người Inca”, in Việt Báo, Garden Grove, California, retrieved 2022-02-14:

Earlier, in 1999, the frozen corpses of the three sisters were discovered by anthropologists and archaeologists atop a peak named Llullaillaco in Argentina near the border with Chile.

Sau nghi thức tiễn biệt, lúc 5h05, ngài giã từ Chí Lợi để bay tới thủ đô Lima của Peru.

2018 January 11, Đặng Tự Do, “Thành phố Iquique, thủ đô của các lễ hội Công Giáo ở Chí Lợi”, in VietCatholic News, Garden Grove, California, retrieved 2022-02-14:

After the sendoff, at 5:05, his holiness bid farewell to Chile en route to Lima, the capital of Peru.

(dated) Chile (a country in South America)


Uy Kiên

[ʔwɪj˧˧ kiəŋ˧˧]

[(ʔ)wɪj˧˧ kiəŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Uy Kiên.wav

(dated) Ukraine (a country in Eastern Europe, bordering on the north shore of the Black Sea)


điện Kremli

[kəː˨˩ zɛm˧˧ li˧˧]

[kəː˦˩ ʐɛm˧˧ lɪj˧˧]

[kəː˨˩ ɹɛm˧˧ lɪj˧˧]


điện Cờ-rem-li

Đối với Nga, chuyến thăm nhằm khẳng định sự quan tâm đặc biệt của Điện Cờ-rem-li tới không gian hậu Xô-viết; nhấn mạnh ý nghĩa và tầm quan trọng chiến lược của mối quan hệ giữa Nga và Ca-dắc-xtăng trong bối cảnh quan hệ giữa Nga với nhiều nước trong Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG) trở nên lạnh nhạt hơn, thậm chí, có lúc, có nơi căng thẳng, đối địch như trong quan hệ với U-cờ-ren và Gơ-ru-di-a; mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ hợp tác chiến lược giữa hai nước phù hợp với lợi ích của cả hai bên.

2008 May 26, Minh Quang, “Chuyến thăm nước ngoài đầu tiên có ý nghĩa chiến lược của Tổng thống Nga Đ.Mét-vê-đép [Russian President D. Medvedev's first overseas trip has strategic meaning]”, in Tạp chí Cộng sản, Hanoi: Communist Party of Vietnam, retrieved 2022-02-27:

To Russia, the trip's purpose was to affirm the special interests of the Kremlin in the former Soviet Union, emphasizing the meaning and strategic importance of relations between Russia and Kazakhstan in the context of relations between Russia and many countries in in the Commonwealth of Independent States becoming frostier, even at times strained and adversarial as with relations with Ukraine and Georgia; and hoping to strengthen the collaborative strategic relationship between the two nations for the benefit of both sides.


Đại Tống

[ʔɗaːj˧˨ʔ təwŋ͡m˧˦]

[ʔɗaːj˨˩ʔ təwŋ͡m˦˧˥]

[ʔɗaːj˨˩˨ təwŋ͡m˦˥]

Tổ tiên của hai người các vị là Quách Thịnh và Dương Tái Hưng vốn đều là hảo hán lục lâm, về sau mới quy thuận triều đình, ra sức cho Đại Tống.

Your forefathers Guō Shèng and Yáng Zàixīng were once outlaws and brigands before they submitted to the imperial court and started working for the Song dynasty.

China under the Song dynasty, the lands ruled by the Song dynasty


Hoàn Nhan

[hwaːŋ˦˩ ɲaːŋ˧˧]

[waːŋ˨˩ ɲaːŋ˧˧]

Tại hạ là Hoàn Nhan Hồng Liệt, vương tử thứ sáu của Đại Kim, người được phong là Triệu vương chính là kẻ hèn này.

2005, chapter 2, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

I am Wányán Hóngliè, sixth prince of Jin; the one named Prince of Zhào is none other than yours truly.

Wányán (Jurchen clan and imperial family of the Jin dynasty)


Triệu vương

[t͡ɕiəw˧˨ʔ vɨəŋ˧˧]

[ʈiw˨˩ʔ vɨəŋ˧˧]

[ʈiw˨˩˨ vɨəŋ˧˧]

[ʈiw˨˩˨ jɨəŋ˧˧]

Prince of Zhào (peerage title given in imperial China)


Đại Kim

[ʔɗaːj˧˨ʔ kim˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ʔ kim˧˧]

[ʔɗaːj˨˩˨ kim˧˧]

China under the Jurchen Jin dynasty, the lands ruled by the Jurchen Jin


Ha-oai

[haː˧˧ ʔwaːj˧˧]

[haː˧˧ ʔwaːj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Ha-oai.wav

Bang Alaxka (Alaska) có địa hình núi và thung lũng rộng, bang Haoai (Hawaii) có địa hình đồi núi lửa.

2011, “Hoa Kì”, in Từ điển bách khoa Việt Nam, Hanoi: Vietnam Institute of Lexicography and Encyclopedia, archived from the original on 2022-03-04:

The state of Alaska has mountainous terrain and broad valleys, while Hawaii has volcanic terrain.


Gioóc-gia

[zɔk̚˧˦ zaː˧˧]

[jɔk̚˦˧˥ jaː˧˧]

[jɔk̚˦˥ jaː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Gioóc-gia.wav

Georgia (a state in the Southern United States)

Ở một số hệ thống, người ta sử dụng các mẫu kê khai đặc biệt dành cho các ứng cử viên vào các chức vụ công, thí dụ như ở Bê-la-rút và Gioóc-gia.

2015, Quy định về kê khai tài sản đối với công chức: một công cụ để phòng ngừa tham nhũng [Asset Declarations for Public Officials: A Tool to Prevent Corruption], Hanoi: Labour Publishing House, page 62:

In some systems special forms are used for candidates for official positions, for example in Belarus and Georgia.

Georgia (A transcontinental country in the Caucasus region of Europe and Asia, on the coast of the Black Sea, often considered to belong politically to Europe)


Lã

Sino-Vietnamese word from 呂. Doublet of Lữ.


Âu Dương

[ʔəw˧˧ zɨəŋ˧˧]

[ʔəw˧˧ jɨəŋ˧˧]

[ʔəw˧˧ jɨəŋ˧˧]


Khúc

[kʰʊwk͡p̚˦˧˥]

[xʊwk͡p̚˦˧˥]

[kʰʊwk͡p̚˦˥]


Hoàng Phủ

[hwaːŋ˦˩ fʊw˧˨]

[waːŋ˨˩ fʊw˨˩˦]


Doãn

[j⁽ʷ⁾aːŋ˨˩˦]


Voòng

Non-Sino-Vietnamese reading of Chinese 黃 (SV: Hoàng).

der

SV: <i class="Latn mention" lang="vi">Hoàng</i>


Lữ

Sino-Vietnamese word from 呂. Doublet of Lã.


Tử Cấm Thành

[tɨ˧˩ kəm˧˦ tʰajŋ̟˨˩]

[tɨ˧˨ kəm˦˧˥ tʰɛɲ˦˩]

[tɨ˨˩˦ kəm˦˥ tʰan˨˩]

Sino-Vietnamese word from 紫禁城, composed of 紫 (“purple; violet”), 禁 (“forbidden”) and 城 (“city”).
Purple refers to the North Star, which in traditional Chinese astrology was the heavenly abode of the Celestial Emperor.


Xanh Kít và Nê-vít

[sajŋ̟˧˧ kit̚˧˦ vaː˨˩ ne˧˧ vit̚˧˦]

[sɛɲ˧˧ kit̚˦˧˥ vaː˦˩ nej˧˧ vit̚˦˧˥]

[san˧˧ kɨt̚˦˥ vaː˨˩ nej˧˧ vɨt̚˦˥]

[san˧˧ kɨt̚˦˥ jaː˨˩ nej˧˧ jɨt̚˦˥]

Saint Kitts and Nevis
Saint Kitts and Nevis#English

Saint Kitts and Nevis (a country consisting of two islands in the Caribbean)


Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam

[kwən˧˧ zaːj˧˩ fawŋ͡m˧˦ miən˨˩ naːm˧˧ viət̚˧˨ʔ naːm˧˧]

[kwəŋ˧˧ jaːj˧˨ fawŋ͡m˦˧˥ miəŋ˦˩ naːm˧˧ viək̚˨˩ʔ naːm˧˧]

[kwəŋ˧˧ jaːj˧˨ fɔŋ˦˧˥ miəŋ˦˩ naːm˧˧ viək̚˨˩ʔ naːm˧˧]

[wəŋ˧˧ jaːj˨˩˦ fawŋ͡m˦˥ miəŋ˨˩ naːm˧˧ viək̚˨˩˨ naːm˧˧]

[wəŋ˧˧ jaːj˨˩˦ fawŋ͡m˦˥ miəŋ˨˩ naːm˧˧ jiək̚˨˩˨ naːm˧˧]

quân (“army”) + giải phóng (“to liberate”) + miền (“region”) + nam (“south”) + Việt Nam (“Vietnam”).

compound

Các lực lượng vũ trang giải phóng miền Nam Việt Nam


chú âm phù hiệu

[t͡ɕu˧˦ ʔəm˧˧ fu˨˩ hiəw˧˨ʔ]

[t͡ɕʊw˨˩˦ ʔəm˧˧ fʊw˦˩ hiw˨˩ʔ]

[cʊw˦˥ ʔəm˧˧ fʊw˨˩ hiw˨˩˨]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-chú âm phù hiệu.wav

Sino-Vietnamese word from 注音符號 (“bopomofo”)

vi-etym-sino

(phonology) Zhuyin fuhao or bopomofo, a phonetic alphabet used to transcribe Mandarin for students of that language and for inputting Chinese, used in Taiwan.


Đông Sơn

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ səːn˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ səːŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˧˧ səːŋ˧˧]

A small village on the banks of the Mã river in Hàm Rồng ward, Thanh Hoá city, Thanh Hoá province, Vietnam.

(archaeology) a Bronze Age culture of ancient Vietnam centred at the Red River Valley of northern Vietnam (1000 BCE–1st century C.E.)


Thu Bồn

[tʰu˧˧ ʔɓon˨˩]

[tʰʊw˧˧ ʔɓoŋ˦˩]

[tʰʊw˧˧ ʔɓoŋ˨˩]

lưu vực Thu Bồn

(sông ～) A river in Quảng Nam province, Vietnam.


Chũ

a town in Lục Ngạn district, Bắc Giang province

mì Chũ

of or pertaining to the variety of rice cultivated in the region of Chũ town


Pháp Lan Tây

[faːp̚˧˦ laːn˧˧ təj˧˧]

[faːp̚˦˧˥ laːŋ˧˧ təj˧˧]

[faːp̚˦˥ laːŋ˧˧ təj˧˧]

Sino-Vietnamese word from 法蘭西, from French France.


Phú Lãng Sa

[fu˧˦ laːŋ˦ˀ˥ saː˧˧]

[fʊw˨˩˦ laːŋ˧˨ ʂaː˧˧]

[fʊw˨˩˦ laːŋ˧˨ saː˧˧]

[fʊw˦˥ laːŋ˨˩˦ ʂaː˧˧]

[fʊw˦˥ laːŋ˨˩˦ saː˧˧]

Sino-Vietnamese word from 富浪沙, from French France. Attested in the treaty of Saigon, 1862

The Emperor of France, Emperor of Spain, and Emperor of Đại Nam hereby urgently express their wish to conciliate the dispute and achieve longlasting peace.

今大富浪沙國大皇帝、大衣坡儒國大皇帝、大南國大皇帝切願將三國不協之處調和，以敦永好。


Lõi Quỷ

[lɔj˨˩˦ wɪj˨˩˦]

demon core, a spherical subcritical mass of plutonium manufactured during World War II by the United States as a fissile core for an early atomic bomb


Á Tế Á

[ʔaː˧˦ te˧˦ ʔaː˧˦]

[ʔaː˨˩˦ tej˨˩˦ ʔaː˨˩˦]

[ʔaː˦˥ tej˦˥ ʔaː˦˥]

Nước Việt-nam ở về phía đông-nam châu Á-tế-á[…]

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume I, Trung Bắc Tân Văn, page 4:

The country of Vietnam is located in the southeast of the continent of Asia […]


Quốc Tử Giám

[kuək̚˧˦ tɨ˧˩ zaːm˧˦]

[kuək̚˦˧˥ tɨ˧˨ jaːm˦˧˥]

[wək̚˦˥ tɨ˨˩˦ jaːm˦˥]

Imperial Academy (Vietnam's highest institute of learning during the Nguyen Dynasty)


Chi Na

[t͡ɕi˧˧ naː˧˧]

[t͡ɕɪj˧˧ naː˧˧]

[cɪj˧˧ naː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Chi Na.wav

Sino-Vietnamese word from 支那. Much of its usage is based on that of Japanese 支那 (Shina).

1884, Hikita Toshiaki (Dẫn Điền Lợi Chương) "Bài tựa thứ hai (Second preface)" to Đại Việt sử ký toàn thư (Complete Historical Records of Đại Việt); c. 1906 Vietnamese translation by Phan Chu Trinh
Nước Nhật Bản ta cùng với các nước đồng văn là Chi Na, là Triều Tiên, là An Nam.

Our country, Japan, shares the same writing system with these other countries, which are China, Joseon, and Annam.

Người Nhựt từ xưa họ kêu người Tàu là "Đường", bởi họ thông với Trung Quốc bắt đầu từ đời Đường vậy. Thế nhưng gần đây, từ hồi có giao thiệp với các nước trong thế giới thì họ kêu Tàu bằng "Chi-na".

1932 February 27, Phan Khôi, “Người Nhựt đặt tên Mãn Châu là Đại Trung Quốc, có ý gì? [What is the reason for the Japanese to rename Manchuria "Great Middle Country"?]”, in Trung lập, number 6667, Saigon:

Since time immemorial, the Japanese have referred to Chinamen as "Tang" as they had established relations with the Middle Country since the Tang Dynasty. Recently, however, that they have established relations with the other countries of the world, they have decided to call that Chinamen['s country] "China".

(rare, obsolete) China (in certain contexts)


Tiểu Á Tế Á

[tiəw˧˩ ʔaː˧˦ te˧˦ ʔaː˧˦]

[tiw˧˨ ʔaː˨˩˦ tej˨˩˦ ʔaː˨˩˦]

[tiw˨˩˦ ʔaː˦˥ tej˦˥ ʔaː˦˥]

Sino-Vietnamese word from 小亞細亞, composed of 小 (“small”) and 亞細亞 (“Asia”).

Nguyên dân Do-Thái (Juifs) ở về phía tây Tiểu-á-tế-á, xưa nay vẫn sùng phụng một vị thần Jehovah.

1915, Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục [Vietnamese customs]:

The Jewish people hail from the region of Asia Minor and continue to worship Jehovah.

Sanh viên của những nước A phú hãn, Trung Á, Hy lạp và Tiểu Á tế Á đều đến đó học tập.

1958, Van-hóa Á-châu [Asian culture], Hội Việt-Nam nghiên-cứu liên-lạc văn-hoá Á-châu, page 79:

Students from the countries of Afghanistan, Central Asia, Greece, and Asia Minor all went there to study.

Thiên chúa giáo khởi nguyên ở Tiểu Á Tế Á, Hồi giáo ở A Ra Ba , Phật giáo ở Ấn Độ , Lạt Ma giáo ở Tây Tạng , Nho giáo ở Trung Quốc , đó là chưa kể những bàng môn ngoại đạo ở các nước nhỏ[…]

2003, Xuân Huy Cao, Tác phẩm được tặng giải thưởng Hồ Chí Minh: tư tưởng phương Đông gợi những điểm nhìn tham chiếu:

The Christian faith originated in Asia Minor, Islam in Arabia, Buddhism in India, "Lamaism" (Tibetan Buddhism) in Tibet, Ruism (Confucianism) in China, not to mention the numerous other religions in the small countries […]


Vịnh Ba Tư

[vïŋ˧˨ʔ ʔɓaː˧˧ tɨ˧˧]

[vɨn˨˩ʔ ʔɓaː˧˧ tɨ˧˧]

[vɨn˨˩˨ ʔɓaː˧˧ tɨ˧˧]

[jɨn˨˩˨ ʔɓaː˧˧ tɨ˧˧]


dãy núi Atlas

Calque of Arabic جِبَال الأَطْلَس (jibāl al-ʔaṭlas), itself a calque of Berber ⵉⴷⵓⵔⴰⵔ ⵏ ⵡⴰⵟⵍⴰⵙ (idurar n waṭlas).

clq

جِبَال الأَطْلَس


Chữ thập đỏ

[t͡ɕɨ˦ˀ˥ tʰəp̚˧˨ʔ ʔɗɔ˧˩]

[t͡ɕɨ˧˨ tʰəp̚˨˩ʔ ʔɗɔ˧˨]

[cɨ˨˩˦ tʰəp̚˨˩˨ ʔɗɔ˨˩˦]


Hồng Thập Tự

[həwŋ͡m˨˩ tʰəp̚˧˨ʔ tɨ˧˨ʔ]

[həwŋ͡m˦˩ tʰəp̚˨˩ʔ tɨ˨˩ʔ]

[həwŋ͡m˨˩ tʰəp̚˨˩˨ tɨ˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 紅十字, composed of 紅 (“red”), 十 (“cross”) and 字 (“letter, character, word”).


Phu Tử

[fʊw˧˧ tɨ˧˨]

[fʊw˧˧ tɨ˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 夫子, composed of 夫 (“husband”) and 子 (“child”).


Ta-lét

(hệ quả của )định lí Ta-lét

định lí Ta-lét đảo / định lí đảo của định lí Ta-lét


Giàu

From giàu (“rich”). Compare Phú with the same meanings.


Tốt

From tốt (“good”). Compare Lương and Thiện with the same meanings.


Vui

From vui (“merry, joyful”). Compare Hạnh and Phúc with the same meanings.


Thơm

From thơm (“fragrant”). Compare Hương with the same meanings.

胡𦹳 ― Hồ Thơm ― the birth name of Quang Trung


Dân quân tự vệ

[zən˧˧ kwən˧˧ tɨ˧˨ʔ ve˧˨ʔ]

[jəŋ˧˧ kwəŋ˧˧ tɨ˨˩ʔ vej˨˩ʔ]

[jəŋ˧˧ wəŋ˧˧ tɨ˨˩˨ vej˨˩˨]

[jəŋ˧˧ wəŋ˧˧ tɨ˨˩˨ jej˨˩˨]

Sino-Vietnamese word from 民軍 (“militia”) and 自衛 (“self-defense”).

Socialist Republic of Vietnam
Socialist Republic of Vietnam

a militia and self-defense force comprising a part of the armed forces of the Socialist Republic of Vietnam.


Gia Hưng

[zaː˧˧ hɨŋ˧˧]

[jaː˧˧ hɨŋ˧˧]

[jaː˧˧ hɨŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Gia Hưng.wav

A commune of Gia Viễn district, Ninh Bình province, Vietnam.

[…] sau khi nhà Tống chạy về phương Nam, Gia Hưng gần kinh sư, quang cảnh lại càng náo nhiệt.

[…] after the Song empire retreated south, Jiāxīng found itself close to the capital and the place grew even more bustling.

Jiāxīng (a prefecture-level city in Zhejiang, China).


Ăng-ghen

German Engels, pronounced as if it were French. Some Marxist writers prefer a more faithful transcription to German, such as Eng-gen.

Phri-đrích/Phơ-ri-đơ-rích Ăng-ghen

A transliteration of the German surname Engels


Phi-bô-na-xi

Italian Fibonacci. The Italian phoneme /tʃ/ is generally rendered as the Vietnamese letter ⟨x⟩ and phoneme /s/, as if the Italian letter ⟨c⟩ was supposed to be pronounced like a "soft c" in French. Compare Lê-ô-nác-đô đa Vin-xi (“Leonardo da Vinci”), Xi-xi-li-a (“Sicilia”). French also influences how German names are rendered in Vietnamese.

dãy số Phi-bô-na-xi


Anh-xtanh

German Einstein, pronounced as if it were French.

An-be Anh-xtanh


Ngọc Linh

[ŋawk͡p̚˧˨ʔ lïŋ˧˧]

[ŋawk͡p̚˨˩ʔ lɨn˧˧]

[ŋawk͡p̚˨˩˨ lɨn˧˧]

Sino-Vietnamese word from 玉嶺, composed of 玉 and 嶺.

A mountain in Quảng Nam and Kon Tum provinces, Vietnam.

A commune of Đăk Glei district, Kon Tum province, Vietnam.

A commune of Vị Xuyên district, Hà Giang province, Vietnam.


Gạo

Hai đứa – thằng Nhà, con Gạo ngồi trên cây gạo in hình xuống nước để tìm khuôn mặt giống chúng nó… thằng Ba nghe há hốc mồm.

1995, Y Ban, “Bức thư gửi mẹ Âu Cơ”, in Tuyển tập truyện ngắn, 1975-1995, NXB Hội Nhà văn:

The boy and the girl – House and Rice – sitting on rice plants reflecting themselves in the water to find their faces like them… Three gaped when he heard it.

a nickname informally given to children, female given name from gạo, meaning “uncooked rice”


Hà Trung

[haː˨˩ t͡ɕʊwŋ͡m˧˧]

[haː˦˩ ʈʊwŋ͡m˧˧]

[haː˨˩ ʈʊwŋ͡m˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Hà Trung.wav

A commune-level town and administrative center of Hà Trung district, Thanh Hoá province, Vietnam.

A district of Thanh Hoá province, Vietnam.


Vương Hãn

[vɨəŋ˧˧ haːn˦ˀ˥]

[vɨəŋ˧˧ haːŋ˧˨]

[vɨəŋ˧˧ haːŋ˨˩˦]

[jɨəŋ˧˧ haːŋ˨˩˦]

Rồi nhẹ nhàng vén mép lều lên cao hơn một chút, vừa đúng lúc người cầm đao hành hung kia quay lại, chính là Tang Côn con Vương Hãn.

2005, chapter 6, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

He then softly lifted the tent flap a bit more, just at the moment the violent backsword-wielder turned around; it was none other than Senggüm, child of Wáng Khan.

Toghrul, khan of the Keraites, also known as Wáng Khan or Ong Khan


Tang Côn

[taːŋ˧˧ koŋ˧˧]

[taːŋ˧˧ koŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 桑 and 昆, from Mongolian Сэнгүм (Sengüm)/ᠰᠡᠨᠭᠦᠮ (sengüm).


Hải Châu

[haːj˧˩ t͡ɕəw˧˧]

[haːj˧˨ t͡ɕəw˧˧]

[haːj˨˩˦ cəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 海洲, composed of 海 and 洲.


Sơn Trà

[səːn˧˧ t͡ɕaː˨˩]

[ʂəːŋ˧˧ ʈaː˦˩]

[səːŋ˧˧ ʈaː˦˩]

[ʂəːŋ˧˧ ʈaː˨˩]

[səːŋ˧˧ ʈaː˨˩]

Sino-Vietnamese word from 山茶, composed of 山 and 茶.

Monkey Mountain (a mountain in the peninsula of Sơn Trà, Sơn Trà district, Da Nang, Vietnam).


Ngũ Hành Sơn

[ŋu˦ˀ˥ hajŋ̟˨˩ səːn˧˧]

[ŋʊw˧˨ hɛɲ˦˩ ʂəːŋ˧˧]

[ŋʊw˧˨ hɛɲ˦˩ səːŋ˧˧]

[ŋʊw˨˩˦ han˨˩ ʂəːŋ˧˧]

[ŋʊw˨˩˦ han˨˩ səːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 五行山, composed of 五行 (“five elements, wuxing”) and 山.

Marble Mountains
Marble Mountains#English

Marble Mountains (a cluster of five mountains in Ngũ Hành Sơn district, Da Nang, Vietnam).


An Ngãi

[ʔaːn˧˧ ŋaːj˦ˀ˥]

[ʔaːŋ˧˧ ŋaːj˧˨]

[ʔaːŋ˧˧ ŋaːj˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 安義, composed of 安 and 義, with the Central-Southern reading of both characters. Doublet of Yên Nghĩa.

Bà Rịa - Vũng Tàu
Bà Rịa - Vũng Tàu#English

An Ngãi (a commune of Bà Rịa - Vũng Tàu, Vietnam)


Yên Nghĩa

[ʔiən˧˧ ŋiə˦ˀ˥]

[ʔiəŋ˧˧ ŋiə˧˨]

[ʔiəŋ˧˧ ŋiə˨˩˦]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Yên Nghĩa.wav

Sino-Vietnamese word from 安義, composed of 安 and 義, with the Northern reading of both characters. Doublet of An Ngãi.

Yên Nghĩa (a commune of Nam Định, Vietnam)


Thiên Quyền

[tʰiəŋ˧˧ kwiəŋ˦˩]

[tʰiəŋ˧˧ wiəŋ˨˩]

Trong bảy sao Bắc đẩu thì sao Thiên quyền có độ sáng thấp nhất, lại là chỗ lòng gáo nối với chuôi gáo, rất là xung yếu,[…]

2005, chapter 25, in Cao Tự Thanh, transl., Anh hùng xạ điêu, Văn học, translation of 射雕英雄传 by Jīn Yōng (Kim Dung):

Among the seven stars of the Big Dipper, Megrez is the least bright one while it is where the body of the dipper links to the handle of the dipper, giving it a strategic position, […]

(astronomy) Megrez, δ Ursae Majoris (a star in the constellation of Ursa Major and part of the Plough)


Giao Chỉ Chi Na

[zaːw˧˧ t͡ɕi˧˩ t͡ɕi˧˧ naː˧˧]

[jaːw˧˧ t͡ɕɪj˧˨ t͡ɕɪj˧˧ naː˧˧]

[jaːw˧˧ cɪj˨˩˦ cɪj˧˧ naː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Giao Chỉ Chi Na.wav

Chúng ta không được rõ vua Giao-chỉ-chi-na trong đoạn văn này là chỉ Tien-vương ( túc Nguyễn-Hoàng ) hoặc Sãi-vương ( Nguyễn Phúc-Nguyên ) , nhưng một điều chắc-chắn là phố Khách và phố Nhật đã tồn-tại từ sơ-niên[…]

1960, Bulletin de l'Institut de recherches archéologiques:

We aren't clear whether the king of Cochin China in this excerpt referred to Tien-vương (i.e. Nguyễn-Hoàng) or Sãi-vương (i.e. Nguyễn Phúc-Nguyên), there is no doubt that Chinatown and Japantown has existed since […]


Cao Hùng

[kaːw˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]

[kaːw˧˧ hʊwŋ͡m˦˩]

[kaːw˧˧ hʊwŋ͡m˨˩]


Đài Sơn

[ʔɗaːj˨˩ səːn˧˧]

[ʔɗaːj˦˩ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗaːj˦˩ səːŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗaːj˨˩ səːŋ˧˧]

Taishan (a county-level city in Jiangmen, Guangdong, China)


Tuyền Châu

[twiən˨˩ t͡ɕəw˧˧]

[twiəŋ˦˩ t͡ɕəw˧˧]

[t⁽ʷ⁾iəŋ˨˩ cəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 泉州, composed of 泉 (“spring”) and 州 (“province”).

Quanzhou (a prefecture-level city in southeastern Fujian, China)


ĐTC

[ʔɗɨk̚˧˦ tʰajŋ̟˧˦ t͡ɕaː˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˧˥ tʰɛɲ˦˧˥ t͡ɕaː˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˥ tʰan˦˥ caː˧˧]

(Roman Catholicism) Initialism of Đức Thánh Cha.


Đức Thánh Cha

[ʔɗɨk̚˧˦ tʰajŋ̟˧˦ t͡ɕaː˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˧˥ tʰɛɲ˦˧˥ t͡ɕaː˧˧]

[ʔɗɨk̚˦˥ tʰan˦˥ caː˧˧]

Năm 2013, Đức Thánh Cha Phanxicô mới đăng quang, Ngài đã thực hiện chuyến Tông du đầu tiên tham dự Đại hội Giới Trẻ Thế giới tại Rio de Janeiro nước Ba tây.

2022 January 20, “Cậu bé vượt hàng rào chạy ra ôm Đức Thánh Cha Phanxicô trong Ngày Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới 2013 đã quyết định đi tu [The boy who snuck past a fence to hug Pope Francis at World Youth Day 2013 has decided to enter the seminary]”, in Thanh Quảng, transl., VietCatholic News, Garden Grove, California, sourced from Aleteia, AFP, retrieved 2022-02-05:

In 2013, a newly installed Holy Father Pope Francis embarked on his first pastoral visit to attend World Youth Day in Rio de Janeiro, Brazil.

(Catholicism) the Holy Father (title of the Pope)


Ba Đình

[ʔɓaː˧˧ ʔɗïŋ˨˩]

[ʔɓaː˧˧ ʔɗɨn˦˩]

[ʔɓaː˧˧ ʔɗɨn˨˩]

ba (“three”) + đình (“village communal temple”), literally "three communal temples".
This name comes from the Ba Đình Uprising (1886-1887) of three villages: Mậu Thịnh, Thượng Thọ and Mỹ Khê (now in Nga Sơn District, Thanh Hoá Province).


Cầu Giấy

[kəw˨˩ zəj˧˦]

[kəw˦˩ jəj˨˩˦]

[kəw˨˩ jəj˦˥]

cầu (“bridge”) + giấy (“paper”), literally "paper bridge". This name is derived from Giấy Bridge - a small bridge spanning the Tô Lịch River at Cầu Giấy Street, Cầu Giấy District. During the Nguyễn Dynasty, the bridge was located in Thượng Yên Quyết Village, which has been a traditional paper-making village since the 13th century.


Đống Đa

[ʔɗəwŋ͡m˧˦ ʔɗaː˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˧˥ ʔɗaː˧˧]

[ʔɗəwŋ͡m˦˥ ʔɗaː˧˧]

đống (“pile”) + đa (“banyan”), means "Piles of Banyan". According to folk etymology, there is a story that, after the defeat of the Qing army (1788-1789), Emperor Quang Trung ordered his soldiers to collect the enemy's corpses into 12 wide pits for burial. But due to too many enemy corpses, high mounds were formed. Later on these mounds were overgrown with banyan trees.


Ba Vì

head

Ba Vì • (𠀧𡸏, 󰬾位)

vi-proper noun

Ba Vì • (𠀧𡸏, 󰬾位)

[ʔɓaː˧˧ vi˨˩]

[ʔɓaː˧˧ vɪj˦˩]

[ʔɓaː˧˧ vɪj˨˩]

[ʔɓaː˧˧ jɪj˨˩]

ba (“three”) + vì (“place, seat, throne”), the later element is now mostly used as a classifier. The name refers collectively to the three largest peaks of the mountain range: Vua Mountain, Tản Mountain and Ngọc Hoa Mountain.
This is the tên Nôm. The tên chữ is Tản Viên (傘圓).


Củ Chi

[ku˧˩ t͡ɕi˧˧]

[kʊw˧˨ t͡ɕɪj˧˧]

[kʊw˨˩˦ cɪj˧˧]

củ (“root”) + chi, literally "Strychnine tree (Strychnos nux-vomica)" - plants that grow abundantly in that area.

Ho Chi Minh City
Ho Chi Minh City#English


Nhà Bè

[ɲaː˨˩ ʔɓɛ˨˩]

[ɲaː˦˩ ʔɓɛ˦˩]

[ɲaː˨˩ ʔɓɛ˨˩]

From Vietnamese nhà bè (“hut built atop a wooden raft”). In the past, many people from Đàng Ngoài went down the boat to the Soài Rạp River, meet the reverse current, so they built rafts on the river, serving as a place for cooking and living for the whole fleet. Nowadays, "nhà bè" are only seen in the Mekong Delta but are no longer seen in HCMC.


Cần Giờ

[kən˨˩ zəː˨˩]

[kəŋ˦˩ jəː˦˩]

[kəŋ˨˩ jəː˨˩]

From Khmer កញ្ជើ (kɑɑkɑñcəə, “basket”), as the local people often used "basket boats" to commute.
According to a folk etymology, when Nguyễn Ánh ran to the land of Cần Giờ to avoid the Tây Sơn army. He used big vases of water to make clocks, inside these vases contained water and hung a rod with ink engraved on it, so cần (“rod”) + giờ (“hour”).
According to another folk etymology, when the merchant ships went to Saigon, to this land, they had to wait a while for the tide to rise, so cần (“to need”) + giờ (“time”).

Cần Giờ (a district of Ho Chi Minh City)


Hóc Môn

From Vietnamese Hốc Môn, hốc (“creephole”) + môn (“taro”), literally "taro creephole" to refer to the wilderness of this area in the early 19th century.
hóc is a regional development from hốc through the vowel shift (-ok > -ɔk) when a vowel is preceded by a velar consonant (characteristic of Southern Vietnamese). Compare đọc and độc (“讀”).

Hóc Môn (a district of Ho Chi Minh City)


Tuy Hòa

Traditional tone placement spelling of Tuy Hoà.


Tuy Hoà

[t⁽ʷ⁾ɪj˧˧ waː˨˩]

A city, the capital of Phú Yên province, Vietnam


núi Nhạn

[nuj˧˦ ɲaːn˧˨ʔ]

[nuj˨˩˦ ɲaːŋ˨˩ʔ]

[nuj˦˥ ɲaːŋ˨˩˨]

A mountain in Tuy Hoà city, Phú Yên province, Vietnam.


Bạch Đằng

[ʔɓajk̟̚˧˨ʔ ʔɗaŋ˨˩]

[ʔɓat̚˨˩ʔ ʔɗaŋ˦˩]

[ʔɓat̚˨˩˨ ʔɗaŋ˨˩]

(sông ～) A river in Quảng Ninh and Hải Phòng provinces, Vietnam.


Tây Cống

[təj˧˧ kəwŋ͡m˧˦]

[təj˧˧ kəwŋ͡m˦˧˥]

[təj˧˧ kəwŋ͡m˦˥]

Sino-Vietnamese word from 西貢. Note that Saigon and Sai Kung have the same name in Chinese, but different names in Vietnamese and English.


sông Cái

[səwŋ͡m˧˧ kaːj˧˦]

[ʂəwŋ͡m˧˧ kaːj˨˩˦]

[səwŋ͡m˧˧ kaːj˨˩˦]

[ʂəwŋ͡m˧˧ kaːj˦˥]

[səwŋ͡m˧˧ kaːj˦˥]

sông (“river”) + cái (“mother”), literally "mother river", or, sông (“river”) + cái (“great, main”), means "Great River"; both interpretations might be correct, because both meanings are from the same etymology. This word was transliterated by the French as Song-Koï and Song-Coï.
This was the original name of the Red River, but later used to refer to many other rivers of Vietnam. May be related to other Vietnamese river names such as Cái Lớn, Cái Bé, Cái Mép, Cái Vùng, Cái Tàu and Cái Cối.
For some semantic parallels, compare Coptic ⲡⲉⲓⲉⲣⲟ (peiero), ⲫ̀ⲓⲁⲣⲟ (ph̀iaro, “the Nile”), Spanish Río Grande, Korean 한강(漢江) (han'gang, “Han river”) (where 漢 is a phonogram used to write the native Korean morpheme for "big", see Middle Korean 하다〮 (hàtá)).

(historical) Red River (a river in northern Vietnam and Yunnan, southern China)

The Cái River (a river in Quảng Nam, Vietnam)

The Cái River (a river in Bình Định, Vietnam)

The Cái River (a river in Phú Yên, Vietnam)

The Cái River (a river in Ninh Hoà, Khánh Hoà, Vietnam)

The Cái River (a river in Nha Trang, Khánh Hoà, Vietnam)

The Cái River (a river in Bình Thuận, Vietnam)


Phan Rang - Tháp Chàm

[faːn˧˧ zaːŋ˧˧ tʰaːp̚˧˦ t͡ɕaːm˨˩]

[faːŋ˧˧ ʐaːŋ˧˧ tʰaːp̚˦˧˥ t͡ɕaːm˦˩]

[faːŋ˧˧ ɹaːŋ˧˧ tʰaːp̚˦˥ caːm˨˩]

Phan Rang + Tháp Chàm.
:"Phan Rang": From Eastern Cham Pan(da)rang, from Old Cham Paṅrauṅ/Panrāṅ, from Sanskrit पाण्डुरङ्ग (pāṇḍuraṅga, another epithet for the Hindu god Vithoba).
:"Tháp Chàm": tháp + Chàm, literally "Cham Tower", named after the Po Klong Garai Temple in the northern part of the city.

cog

Phan Rang - Tháp Chàm
Phan Rang - Tháp Chàm#English

(formal) Phan Rang - Tháp Chàm (the provincial capital of Ninh Thuận, Vietnam)

Old Cham
Vithoba
vi:Phan Rang - Tháp Chàm


Điện Biên Phủ

[ʔɗiən˧˨ʔ ʔɓiən˧˧ fu˧˩]

[ʔɗiəŋ˨˩ʔ ʔɓiəŋ˧˧ fʊw˧˨]

[ʔɗiəŋ˨˩˨ ʔɓiəŋ˧˧ fʊw˨˩˦]

Sino-Vietnamese word from 奠邊府, composed of 奠邊 (“Điện Biên”) and 府 (“prefecture”).

vi-etym-sino

Điện Biên Phủ (the provincial capital of Điện Biên, Vietnam)


Phú Quốc

[fʊw˨˩˦ kuək̚˦˧˥]

[fʊw˦˥ wək̚˦˥]

Phú Quốc (an island city in Kiên Giang, Vietnam), includes the Phú Quốc archipelago and the Thổ Chu archipelago

An island of Vietnam located in the Gulf of Thailand


Thung lũng Silicon

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˦ˀ˥ si˧˧ li˧˧ kon˧˧]

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˧˨ sɪj˧˧ lɪj˧˧ koŋ˧˧]

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˨˩˦ sɪj˧˧ lɪj˧˧ koŋ˧˧]


Thung lũng Điện tử

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˦ˀ˥ ʔɗiən˧˨ʔ tɨ˧˩]

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˧˨ ʔɗiəŋ˨˩ʔ tɨ˧˨]

[tʰʊwŋ͡m˧˧ lʊwŋ͡m˨˩˦ ʔɗiəŋ˨˩˨ tɨ˨˩˦]

thung lũng (“valley”) + điện tử (“electronics”).

compound

Tất cả những gì đang bận tâm các chuyên gia kỹ thuật ở vùng Thung lũng Điện tử ở California đều mới chỉ được phát minh trong vòng hai năm qua - và sẽ hoàn toàn biến mất trong vòng hai năm tới.

2020 January 13, Nguyễn Hữu Liêm, “Không gian Ảo hư và Thực tại Thân xác Khổ đau”, in VietTimes, Hanoi: Vietnam Digital Communications Association, retrieved 2022-07-17:

Everything that is preoccupying the technology experts in Silicon Valley in California was only discovered in the last two years – and is about to disappear in the next two years.

Tại Thung Lũng Điện Tử, California, Công ty Intel bắt đầu chương trình Awake@Intel từ năm 2012.

2022 January 22, Chân Văn, “Đóng góp lớn của Thiền sư Thích Nhất Hạnh là gì? [What were Zen master Thích Nhất Hạnh's major contributions?]”, in BBC Tiếng Việt, BBC News, retrieved 2022-07-17:

In Silicon Valley, California, Intel Corporation began an Awake@Intel initiative in 2012.


Úc châu

[ʔʊwk͡p̚˧˦ t͡ɕəw˧˧]

[ʔʊwk͡p̚˦˧˥ t͡ɕəw˧˧]

[ʔʊwk͡p̚˦˥ cəw˧˧]

Sino-Vietnamese word from 澳洲 (“Australia”).

vi-etym-sino

(formal, now chiefly Overseas Vietnamese) Oceania

(formal, now chiefly Overseas Vietnamese) Australia


châu Úc

[t͡ɕəw˧˧ ʔʊwk͡p̚˧˦]

[t͡ɕəw˧˧ ʔʊwk͡p̚˦˧˥]

[cəw˧˧ ʔʊwk͡p̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 洲 (“continent”) and 澳 (“Australia”).


Lộ Đức

[lo˧˨ʔ ʔɗɨk̚˧˦]

[low˨˩ʔ ʔɗɨk̚˦˧˥]

[low˨˩˨ ʔɗɨk̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 路德 (“virtuous path”). False cognate of Chinese 路德 (Lùdé).

(especially Roman Catholicism) Lourdes (town in the Pyrénées)


Bảo An

[ʔɓaːw˧˩ ʔaːn˧˧]

[ʔɓaːw˧˨ ʔaːŋ˧˧]

[ʔɓaːw˨˩˦ ʔaːŋ˧˧]

Phan Rang - Tháp Chàm
Phan Rang - Tháp Chàm

a ward in Phan Rang - Tháp Chàm city, Ninh Thuận province, Vietnam


Bách Khoa

[ʔɓajk̟̚˧˦ xwaː˧˧]

[ʔɓat̚˦˧˥ kʰwaː˧˧]

[ʔɓat̚˦˧˥ xwaː˧˧]

[ʔɓat̚˦˥ kʰwaː˧˧]

[ʔɓat̚˦˥ xwaː˧˧]

a ward in Hai Bà Trưng district, Hanoi, Vietnam


Văn Học

a commune in Na Rì district, Bắc Kạn province, Vietnam


Bằng Hữu

[ʔɓaŋ˨˩ hiw˦ˀ˥]

[ʔɓaŋ˦˩ hɨw˧˨]

[ʔɓaŋ˨˩ hɨw˨˩˦]

a commune in Chi Lăng district, Lạng Sơn province, Vietnam


Vạn Thọ

[vaːn˧˨ʔ tʰɔ˧˨ʔ]

[vaːŋ˨˩ʔ tʰɔ˨˩ʔ]

[vaːŋ˨˩˨ tʰɔ˨˩˨]

[jaːŋ˨˩˨ tʰɔ˨˩˨]

a commune in Vạn Ninh district, Khánh Hòa province, Vietnam

Đại Từ
Đại Từ

a commune in Đại Từ district, Thái Nguyên province, Vietnam


Văn Phong

[vaŋ˧˧ fɔŋ˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Văn Phong.wav

a commune in Cát Hải district, Hải Phòng city, Vietnam


Văn Minh

[van˧˧ mïŋ˧˧]

[vaŋ˧˧ mɨn˧˧]

[vaŋ˧˧ mɨn˧˧]

[jaŋ˧˧ mɨn˧˧]


Thượng Nhật

[tʰɨəŋ˧˨ʔ ɲət̚˧˨ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ ɲək̚˨˩ʔ]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ɲək̚˨˩˨]

a commune in Nam Đông district, Thừa Thiên Huế province, Vietnam


Văn Hoá

[vaŋ˧˧ hwaː˨˩˦]

[vaŋ˧˧ waː˦˥]

[jaŋ˧˧ waː˦˥]

a commune in Tuyên Hóa district, Quảng Bình province, Vietnam


Văn Lãng

[van˧˧ laːŋ˦ˀ˥]

[vaŋ˧˧ laːŋ˧˨]

[vaŋ˧˧ laːŋ˨˩˦]

[jaŋ˧˧ laːŋ˨˩˦]

a rural district of Lạng Sơn province, Vietnam

a commune in Trấn Yên district, Yên Bái province, Vietnam


Thượng Bình

[tʰɨəŋ˧˨ʔ ʔɓïŋ˨˩]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ ʔɓɨn˦˩]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ʔɓɨn˨˩]

a commune in Bắc Quang district, Hà Giang province, Vietnam


Thượng Đình

[tʰɨəŋ˧˨ʔ ʔɗïŋ˨˩]

[tʰɨəŋ˨˩ʔ ʔɗɨn˦˩]

[tʰɨəŋ˨˩˨ ʔɗɨn˨˩]

a ward in Thanh Xuân district, Hanoi, Vietnam

a commune in Phú Bình district, Thái Nguyên province, Vietnam


Văn Chương

[van˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˧]

[vaŋ˧˧ t͡ɕɨəŋ˧˧]

[vaŋ˧˧ cɨəŋ˧˧]

[jaŋ˧˧ cɨəŋ˧˧]

Đống Đa
Đống Đa

a ward in Đống Đa district, Hanoi, Vietnam


Hạ Lan

[haː˧˨ʔ laːn˧˧]

[haː˨˩ʔ laːŋ˧˧]

[haː˨˩˨ laːŋ˧˧]

Eggcorn of Hà Lan. Calque of Dutch Nederland, Sino-Vietnamese word from 下 (“nether”) and 蘭 (“-land”).


Bánh Thánh

(Roman Catholicism) Alternative spelling of bánh Thánh


Tuần Thánh

[twən˨˩ tʰajŋ̟˧˦]

[twəŋ˦˩ tʰɛɲ˦˧˥]

[t⁽ʷ⁾əŋ˨˩ tʰan˦˥]


Thánh Giá

[tʰajŋ̟˧˦ zaː˧˦]

[tʰɛɲ˦˧˥ jaː˨˩˦]

yêu mến Thánh Giá


Mỹ Sơn

[mi˦ˀ˥ səːn˧˧]

[mɪj˧˨ ʂəːŋ˧˧]

[mɪj˧˨ səːŋ˧˧]

[mɪj˨˩˦ ʂəːŋ˧˧]

[mɪj˨˩˦ səːŋ˧˧]

Mỹ Sơn Sanctuary (a ruins of Cham temples in Quảng Nam, Vietnam)


Tràng An

[t͡ɕaːŋ˨˩ ʔaːn˧˧]

[ʈaːŋ˦˩ ʔaːŋ˧˧]

[ʈaːŋ˨˩ ʔaːŋ˧˧]

Sino-Vietnamese word from 長安. Doublet of Trường An.

Tràng An Scenic Landscape Complex (an UNESCO World Heritage Site in Ninh Bình, Vietnam)


Phong Nha - Kẻ Bàng

[fawŋ͡m˧˧ ɲaː˧˧ kɛ˧˩ ʔɓaːŋ˨˩]

[fawŋ͡m˧˧ ɲaː˧˧ kɛ˧˨ ʔɓaːŋ˦˩]

[fɔŋ˧˧ ɲaː˧˧ kɛ˧˨ ʔɓaːŋ˦˩]

[fawŋ͡m˧˧ ɲaː˧˧ kɛ˨˩˦ ʔɓaːŋ˨˩]

Phong Nha + Kẻ Bàng.
:"Phong Nha": Sino-Vietnamese word from 風牙 (“wind teeth”) (the wind blowing in the cave makes stalactites like teeth) or Sino-Vietnamese word from 峰衙 (“peak mandarins”) (the mountains are arranged in regular rows like the image of mandarins standing in rows on the courtyard or in the officer mansion). All of these are some people's own opinions on the place name etymologies. See the Vietnamese Wikipedia for more.
:"Kẻ Bàng": Maybe kẻ (“village”) + bàng (“country almond”)? Compare Kẻ Chợ.

com

Phong Nha - Kẻ Bàng
Phong Nha - Kẻ Bàng#English

Phong Nha - Kẻ Bàng National Park (a national park in Quảng Bình, Vietnam)

vi:Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng#Nguồn gốc tên gọi


經詩

chữ Hán form of Kinh Thi (“Classic of Poetry”).


Kinh Thi

[kïŋ˧˧ tʰi˧˧]

[kɨn˧˧ tʰɪj˧˧]

[kɨn˧˧ tʰɪj˧˧]

kinh + Thi, calque of Chinese 詩經／诗经 (Thi kinh), following the head-initial structure of Vietnamese, instead of head-final in the original language.

(literature) the Classic of Poetry (the oldest existing collection of Chinese poetry)


Lĩnh Nam

[lïŋ˦ˀ˥ naːm˧˧]

[lɨn˨˩˦ naːm˧˧]

Lingnan (the area of China south of the Nanling Mountains, covering the modern Chinese provinces of Guangdong, Guangxi, and Hainan as well as modern northern Vietnam)


A Q

[ʔaː˧˧ kwi˧˧]

[ʔaː˧˧ kwɪj˧˧]

[ʔaː˧˧ wɪj˧˧]

1921, Lu Xun, The True Story of Ah Q, Chapter 2; 1960, 1972 English translation by Yang Hsien-Yi and Gladys Yang; Vietnamese translations by Phan Khôi (1956) / Đặng Thai Mai & Trương Chính (1963)

Whatever Ah Q thought he was sure to tell people later; thus almost all who made fun of Ah Q knew that he had this means of winning a psychological victory.

Cái điều A Q. nghĩ trong lòng, sau lại thường thường nói ra miệng. Cho nên hết thảy những kẻ từng đùa ghẹo A Q. hầu như đều biết hắn có một cách thắng lợi về mặt tinh thần như thế. / Cái điều A Q vừa nghĩ trong bụng, về sau y nói toạc ra. Vì vậy, những kẻ vẫn hay chọc ghẹo y đều biết rõ cái thủ đoạn đắc thắng tưởng tượng đó của y.

(obsolete) Ah Q; the main character in Lu Xun's The True Story of Ah Q


Oét-min-tơ

[ʔwɛt̚˧˦ min˧˧ təː˧˧]

[ʔwɛk̚˦˧˥ min˧˧ təː˧˧]

[(ʔ)wɛk̚˦˥ mɨn˧˧ təː˧˧]

Westminster (London borough of Greater London)

Westminster (city in Orange County, California)


Lát Vê-gát

[laːt̚˧˦ ve˧˧ ɣaːt̚˧˦]

[laːk̚˦˧˥ vej˧˧ ɣaːk̚˦˧˥]

[laːk̚˦˥ vej˧˧ ɣaːk̚˦˥]

[laːk̚˦˥ jej˧˧ ɣaːk̚˦˥]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Lát Vê-gát.wav

Las Vegas (a city in Nevada, United States)


TGB

[tən˧˧ zaː˧˧ ʔɓaː˧˧]

[təŋ˧˧ jaː˧˧ ʔɓaː˧˧]

[təŋ˧˧ jaː˧˧ ʔɓaː˧˧]

Mấy năm về sau này, Việt Nam có nghĩ đến tiêu thụ sản phẩm của mình tại thị trường T.G.B.

1961, Văn-hóa Á-châu, volume 4, numbers 1–4, Vietnamese Association for Asian Cultural Relations, page 68:

For years afterward, Vietnam considered selling its products in Singapore’s market.

(dated) Initialism of Tân Gia Ba (“Singapore”).


Vẹc Sai

[vɛk̚˧˨ʔ saːj˧˧]

[vɛk̚˨˩ʔ ʂaːj˧˧]

[vɛk̚˨˩ʔ saːj˧˧]

[vɛk̚˨˩˨ ʂaːj˧˧]

[jɛk̚˨˩˨ saːj˧˧]

Named by Vietnamese-American residents in the 1970s after the Versailles Arms apartment complex where they first settled upon arriving in New Orleans.

(US) Versailles (a neighborhood of New Orleans, Louisiana, United States)


Cô-lô-ra-đô

[ko˧˧ lo˧˧ ɹaː˧˧ ʔɗo˧˧]

[ko˧˧ lo˧˧ zaː˧˧ ʔɗo˧˧]

[kow˧˧ low˧˧ ɹaː˧˧ ʔɗow˧˧]

[kow˧˧ low˧˧ ɹaː˧˧ ʔɗow˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Cô-lô-ra-đô.wav

Tiểu bang: A-la-ba-ma · A-lát-xca · A-ri-xô-na · A-can-xò · Ca-li-phoóc-ni-a · Cô-lô-ra-đô · Con-nếch-ti-cớt · Đe-la-oe · Phlo-ri-đa · Gióoc-gia · Ha-oai · Ai-đa-hô · I-li-noi · In-đi-a-na · Ai-ô-oa · Can-xát · Ken-tắc-ky · Lu-i-di-a-na · Mên · Me-ri-len · Me-xơ-chu-xít · Mi-si-gân · Min-nê-xô-ta · Mít-xi-xi-pi · Mít-xu-ri · Môn-ta-na · Nê-brát-xca · Nê-va-đa · Niu Hem-sơ · Niu Giơ-xi · Niu Mê-hi-cô · Niu Oóc · Bắc Ca-rô-li-na · Bắc Đa-cô-ta · Ô-hai-ô · Ốc-la-hô-ma · Ô-rê-gân · Pen-xin-va-ni-a · Rốt Ai-len · Nam Ca-rô-li-na · Nam Đa-cô-ta · Ten-nét-xi · Tếch-dớt · U-ta · Vơ-môn · Vơ-gi-ni-a · Oa-sinh-tơn · Tây Vơ-gi-ni-a · Uýt-côn-xin · Oai-ô-minh

Lãnh thổ: Xa-moa thuộc Mĩ · Gu-am · quần đảo Bắc Ma-ri-a-na · Pu-éc-tô Ri-cô · Các tiểu đảo xa của Hoa Kì · quần đảo Vơ-gin thuộc Mĩ


A-la-ba-ma

[ʔaː˧˧ laː˧˧ ʔɓaː˧˧ maː˧˧]

[ʔaː˧˧ laː˧˧ ʔɓaː˧˧ maː˧˧]

[ʔaː˧˧ laː˧˧ ʔɓaː˧˧ maː˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-A-la-ba-ma.wav


Mít-xu-ri

[mit̚˧˦ su˧˧ ɹi˧˧]

[mit̚˦˧˥ sʊw˧˧ ɹɪj˧˧]

[mɨt̚˦˥ sʊw˧˧ ɹɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Mít-xu-ri.wav


Ban-ti-mo

[ʔɓaːn˧˧ ti˧˧ mɔ˧˧]

[ʔɓaːŋ˧˧ tɪj˧˧ mɔ˧˧]

[ʔɓaːŋ˧˧ tɪj˧˧ mɔ˧˧]


Hoa Lệ Ước

[hwaː˧˧ le˧˨ʔ ʔɨək̚˧˦]

[hwaː˧˧ lej˨˩ʔ ʔɨək̚˦˧˥]

[waː˧˧ lej˨˩˨ ʔɨək̚˦˥]

Phono-semantic matching of English Hollywood, hoa + lệ + ước


Đạo Chích

[ʔɗaːw˧˨ʔ t͡ɕïk̟̚˧˦]

[ʔɗaːw˨˩ʔ t͡ɕɨt̚˦˧˥]

[ʔɗaːw˨˩˨ cɨt̚˦˥]

Sino-Vietnamese word from 盜 (“to steal > stealer, thief, robber”) and 跖.

vi-etym-sino

Zhuangzi, Ch. 29; English translation by Burton Watson; Vietnamese translation by Nguyễn Hiến Lê

Confucius was a friend of Liuxia Ji, who had a younger brother known as Robber Zhi. Robber Zhi, with a band of nine thousand followers, rampaged back and forth across the empire, assaulting and terrorizing the feudal lords, tunneling into houses, prying open doors, herding off men’s horses and cattle, seizing their wives and daughters. Greedy for gain, he forgot his kin, gave not a look to father or mother, elder or younger brother, and performed no sacrifices to his ancestors. Whenever he approached a city, if it was that of a great state, the inhabitants manned their walls; if that of a small state, they fled into their strongholds. The ten thousand people all lived in dread of him.

Khổng Tử là bạn của Liễu Hạ Quí. Liễu Hạ Quí có một người em tên là Đạo Chích. Đạo Chích cầm đầu chín ngàn bộ hạ hoành hành trong thiên hạ, xâm đoạt các nước chư hầu, đào tường khoét vách, lùa ngựa bò, bắt cóc vợ và con gái người ta, tham lợi tới quên cả thân thích, không đoái hoài tới cha mẹ anh em, không cúng giỗ tổ tiên. Họ qua nơi nào, nếu là nước lớn thì cố giữ thành, nước nhỏ thì núp sau luỹ, dân tình khốn khổ.

(Chinese literature) Robber Zhi (a legendary figure or fictional character)


Hàng Châu

[haːŋ˨˩ t͡ɕəw˧˧]

[haːŋ˦˩ t͡ɕəw˧˧]

[haːŋ˨˩ cəw˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Hàng Châu.wav

Hangzhou (a prefecture-level city, the provincial capital of Zhejiang, in eastern China)


Chất Tri

[t͡ɕət̚˧˦ t͡ɕi˧˧]

[t͡ɕək̚˦˧˥ ʈɪj˧˧]

[cək̚˦˥ ʈɪj˧˧]

LL-Q9199 (vie)-Penn Zero MSSJ-Chất Tri.wav

Tháng 10 năm tân-sửu (1781) vua nước Tiêm-la là Trịnh quốc Anh sai tướng là Chất Tri 質 知 (Chakkri) và Sô Si 芻 痴, hai anh em sang đánh Chân-lạp.

1920, Trần Trọng Kim, Việt Nam sử lược, volume II, Trung Bắc Tân Văn, page 108:

In October of the year of the Metal Ox (1781), the Siamese king Taksin ordered his generals, the two brothers Chakri and Singhanat, to attack Chenla.

Chakri (noble title most notably held by Rama I, founder of the titular dynasty)


Đường Sơn

[ʔɗɨəŋ˨˩ səːn˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˦˩ səːŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ ʂəːŋ˧˧]

[ʔɗɨəŋ˨˩ səːŋ˧˧]

Tangshan (a prefecture-level city in northeastern Hebei, China)

Người Lưu Cầu gọi Trung Quốc là Đường Sơn, gọi người Hoa là Đường nhân.

2018 [19th century], Shen Fu, “Trải Trung Sơn [Experience in Chūzan/Zhongshan (possibly falsified chapter)]”, in Châu Hải Dương, transl., Phù sinh lục ký [Six Records of a Floating Life], Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn, published 2021, →ISBN, page 154:

Ryukyuans call China "Tangshan", and call the Chinese "Tang people".

(rare) China (when describing the term's usage in other Sinosphere populations)